Chị Mai nấu một bữa cơm cho cả nhà. Canh hơi mặn một chút. Chị ngồi ăn mà mặt cứ buồn rười rượi, xin lỗi chồng, xin lỗi con, rồi tự trách mình cả buổi tối. Chồng chị bảo: "Canh mặn thì chan thêm nước, có gì đâu." Nhưng với chị, bữa cơm không hoàn hảo là một thất bại. Chị lau nhà cũng vậy, phải lau hai lần mới yên tâm. Chị làm việc cũng vậy, một cái email phải đọc đi đọc lại năm lần mới dám gửi. Chị sống như thể chỉ cần một lỗi nhỏ là mọi thứ sẽ đổ vỡ.
Người cầu toàn thường là người có trách nhiệm. Họ muốn mọi thứ tốt nhất, cho mình và cho người khác. Nhưng cầu toàn quá mức thì trở thành một cái lồng. Mình nhốt mình trong đó, ngày nào cũng kiểm tra, cũng sửa, cũng lo. Việc nhỏ cũng thành việc lớn. Canh mặn cũng thành chuyện buồn cả buổi tối. Mà đời sống thì đầy những việc nhỏ không hoàn hảo. Sống mà đòi mọi thứ phải hoàn hảo thì chỉ có mệt, chứ không bao giờ có yên.
Trong sách Khổng Minh Thần Toán có câu: "Tuỳ duyên, tùy phận đãi cùng đời." Nghĩa là tùy theo duyên, tùy theo phận của mình mà sống với đời. Không phải mọi thứ đều nằm trong tay mình. Canh có lúc mặn, lúc nhạt. Trời có lúc nắng, lúc mưa. Người có lúc vui, lúc buồn. Tùy duyên không phải là buông xuôi, mặc kệ. Tùy duyên là làm hết sức mình, rồi chấp nhận kết quả như nó vốn là, không đòi nó phải hoàn hảo theo ý mình.
Buông sự hoàn hảo bắt đầu từ những việc rất nhỏ. Nấu canh mặn thì chan thêm nước, cười một cái, rồi ăn tiếp. Nhà chưa lau xong thì để mai lau, tối nay ngồi chơi với con. Email gửi rồi mới phát hiện một lỗi chính tả thì gửi thêm một email sửa, không cần dằn vặt cả ngày. Mỗi lần mình cho phép một việc nhỏ chưa hoàn hảo mà vẫn ổn, cái lồng cầu toàn lại rộng ra một chút. Rồi một ngày, mình nhận ra mình đã thở được.
Có một điều ít ai nói: người cầu toàn không chỉ làm khổ mình, mà còn làm khổ người xung quanh. Con chị Mai sợ nấu cơm cùng mẹ, vì sợ bị chê. Chồng chị ngại mời bạn về nhà, vì sợ nhà chưa đủ sạch. Đồng nghiệp ngại làm việc cùng chị, vì sợ bị soi từng lỗi nhỏ. Khi mình buông sự hoàn hảo xuống, những người xung quanh cũng được thở. Họ dám thử, dám sai, dám sống tự nhiên bên cạnh mình. Một căn nhà mà ai cũng sợ làm sai thì không còn là nhà nữa. Nó là một phòng thi.
Hoàn hảo là một ảo ảnh. Không có bữa cơm nào hoàn hảo, không có căn nhà nào hoàn hảo, không có con người nào hoàn hảo. Người ta hay nghĩ rằng khi nào mọi thứ hoàn hảo thì mình sẽ hạnh phúc. Nhưng thật ra, hạnh phúc nằm ở chiều ngược lại: khi mình chấp nhận những điều chưa hoàn hảo, mình mới hạnh phúc. Bữa cơm mặn một chút mà cả nhà cười nói thì ngon hơn bữa cơm hoàn hảo mà ai cũng căng thẳng.
Chị Mai bây giờ nấu canh mặn thì vẫn mặn, nhưng chị không buồn nữa. Chị cười: "Hôm nay canh mặn, mai mẹ nấu nhạt lại." Con chị cũng cười. Bữa cơm vẫn ngon. Không phải vì canh ngon hơn. Mà vì người nấu đã nhẹ nhõm hơn. Buông sự hoàn hảo trong từng việc nhỏ, mình không trở nên cẩu thả. Mình chỉ trở nên nhẹ nhàng hơn với chính mình, và với cả những người mình thương.
Có một người thợ mộc già từng nói: "Gỗ nào cũng có mắt, có vân lệch. Người thợ giỏi không phải là người chọn được khúc gỗ không tì vết, mà là người biết làm ra đồ đẹp từ khúc gỗ mình có." Đời sống cũng vậy. Ngày nào cũng có vài việc lệch khỏi ý mình: canh mặn, áo nhăn, con làm đổ nước, xe hết xăng giữa đường. Người biết tùy duyên thì xử lý từng việc một, rồi thôi. Người cầu toàn thì ôm từng việc đó vào lòng, chất thành một ngày tồi tệ. Khác nhau không phải ở số việc xảy ra, mà ở cách mình đặt chúng xuống.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư