🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Buông bỏ – an lạc

Buông nỗi sợ mình chọn sai đường: đi rồi mới biết đường nào là đường

Buông bỏ – an lạc · 7 phút đọc

Có một câu hỏi mà nhiều người mang theo suốt bao năm mà không dám trả lời: lỡ mình chọn sai thì sao? Lỡ lấy người này là sai, lỡ bỏ việc kia là sai, lỡ đi con đường này là sai thì sao? Câu hỏi đó nghe thì có lý, nhưng nó giữ chân người ta đứng yên một chỗ, năm này qua năm khác, không dám bước.

Tôi biết một chị bán hàng ngoài chợ. Chị kể, hồi trẻ chị muốn học may, muốn mở một tiệm nhỏ. Nhưng nhà bảo học may thì nghèo, phải đi làm công ty mới chắc. Chị nghe theo, làm công ty hai mươi năm, lương đủ sống, lòng thì lúc nào cũng tiếc. Tới năm bốn mươi lăm tuổi, công ty cho nghỉ, chị mới dám mở tiệm may. Bây giờ tiệm nhỏ thôi, nhưng chị nói: giá mà tôi dám sớm hơn mười năm. Câu tiếc đó không phải vì chị chọn sai ngày xưa. Mà vì chị đã để nỗi sợ chọn sai giữ mình đứng yên quá lâu.

Đời không cho ai xem trước đáp án. Không có con đường nào dán sẵn chữ đúng hay sai ở đầu đường. Chỉ có đi rồi mới biết. Đi rồi mới biết chỗ nào gập ghềnh, chỗ nào có hoa. Đứng yên thì an toàn thật, nhưng đứng yên cũng là một cách chọn, mà là cách chọn chắc chắn không tới đâu.

Trong bài viết về con đường Thiền định của Thế Tôn, thầy Thích Chơn Thiện nhắc rằng các pháp hữu vi đều vô thường, khổ đau, vô ngã. Nghĩa là mọi thứ trên đời đều đổi thay, không có gì đứng yên mãi. Con đường mình chọn hôm nay, ngày mai có thể khác đi. Người mình gặp hôm nay, mai có thể rẽ sang hướng khác. Nếu đã biết mọi sự đều đổi thay, thì nỗi sợ chọn sai cũng chỉ là sợ một thứ vốn dĩ không cố định. Đường sai hôm nay, đi tiếp có thể thành đường đúng. Đường đúng hôm nay, bám chặt quá cũng có thể thành đường cụt.

Thế Tôn trên đường tu cũng vậy. Ngài đi qua từng cảnh giới thiền, thấy rõ cái nguy hiểm của cảnh giới đang ở, rồi từ bỏ nó để đi tiếp tới cảnh giới cao hơn. Ngài không ngồi một chỗ mà hỏi: lỡ bỏ cảnh này là sai thì sao. Ngài thấy rõ, rồi Ngài đi. Cái thấy rõ đó chính là trí tuệ. Còn nỗi sợ chọn sai, nhiều khi chỉ là mình chưa chịu nhìn kỹ mà thôi.

Vậy làm sao để buông nỗi sợ này? Trước hết, hãy thu nhỏ quyết định lại. Không cần quyết định cả đời. Chỉ cần quyết định bước tiếp theo. Học một nghề không cần cam kết cả đời với nó. Chỉ cần học thử ba tháng. Đổi việc không cần chắc chắn việc mới sẽ tốt hơn. Chỉ cần biết việc cũ đã làm mình kiệt sức. Bước nhỏ thì sai cũng nhỏ, mà sửa cũng dễ. Người sợ chọn sai thường muốn một quyết định hoàn hảo cho cả đời. Nhưng đời không có quyết định hoàn hảo. Chỉ có quyết định đủ tốt cho hôm nay.

Thứ hai, hãy chấp nhận rằng sai cũng là một phần của đường đi. Một người đi lạc trong rừng, có khi lại tìm được một con suối mà người đi đúng đường không bao giờ thấy. Cái gọi là sai, nhiều khi chỉ là một khúc quanh. Đi qua khúc quanh đó, mình học được một điều mà không sách vở nào dạy. Người chưa từng chọn sai là người chưa từng chọn gì cả. Mà người chưa từng chọn gì cả thì cũng chưa từng sống thật với đời mình.

Thứ ba, hãy nhớ rằng mình luôn có thể quay lại, rẽ hướng, làm lại. Trừ vài việc không thể làm lại, còn hầu hết mọi lựa chọn trong đời đều có đường vòng. Hôm nay chọn nghề này, mai có thể học thêm nghề khác. Hôm nay ở thành phố này, mai có thể về quê. Cái sợ lớn nhất không phải là chọn sai, mà là tin rằng mình chỉ được chọn một lần duy nhất rồi hết cơ hội. Không phải vậy. Đời cho mình chọn lại nhiều lần, miễn là mình còn thở, còn học, còn bước.

Trong quyển Niệm Phật Thập Yếu, hòa thượng Thích Thiền Tâm viết: trong khó có dễ, trong dễ có khó. Nếu nhận hiểu và quyết tâm thì các việc khó chẳng phải không thể làm được. Câu đó nói về việc tu, nhưng cũng đúng với việc chọn đường. Khó không có nghĩa là không làm được. Chỉ có nghĩa là cần mình quyết tâm hơn một chút, nhìn kỹ hơn một chút, rồi bước.

Hôm nay, nếu trong lòng còn một con đường nào mình muốn đi mà cứ chần chừ, hãy thử bước một bước nhỏ. Đăng ký một lớp học. Nói chuyện với một người đã đi con đường đó. Dành một buổi tối để tìm hiểu cho kỹ. Bước nhỏ thôi, nhưng là bước thật. Đi rồi mới biết đường nào là đường. Mà dù có sai, mình vẫn còn đôi chân để đi tiếp. Nỗi sợ chọn sai chỉ buông được khi mình bắt đầu bước.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Con đường Thiền Định của Thế Tôn — Thích Chơn Thiện (Phật Học Khái Luận, 1993) — trang 1
• Niệm Phật Thập Yếu — Hòa thượng Thích Thiền Tâm — trang 1
Bài liên quanBuông gánh nặng phải gánh hết lỗi của cả nhà: ai làm, người ấy gỡBuông nỗi buồn khi bạn thân lâu năm không còn thân như trướcBuông thói quen giữ lại tin nhắn giận dỗi để đọc đi đọc lại