Mùa mưa về, anh về quê thăm cha mẹ. Đêm nằm nghe mưa rơi, anh nghe tiếng nước nhỏ tong tong xuống cái chậu đặt giữa nhà. Mái ngói đã dột từ lâu. Mẹ bảo: Quen rồi con ơi, dột có một chỗ thôi, để chậu hứng là được. Cha thì cười: Nhà cũ mà, dột một chút có sao đâu. Anh nằm nghe tiếng nước rơi cả đêm, ngủ không được.
Cha mẹ già không kêu ca. Không phải vì cha mẹ chịu được, mà vì cha mẹ sợ con tốn tiền, sợ làm phiền con. Cha mẹ nghĩ: con đi làm vất vả, lo cho vợ con đã đủ mệt rồi, đừng bắt con lo thêm mái nhà. Thế là cha mẹ chịu đựng. Cái chậu hứng nước dột đặt giữa nhà mấy tháng trời, thành quen. Mưa lớn, nước tràn ra nền, cha mẹ lúi húi lau. Người già trượt chân trên nền ướt, nguy hiểm biết bao nhiêu, mà cha mẹ không nói.
Con bận, hẹn lần lữa. Để tháng sau về sửa. Để Tết về sửa. Để có tiền rồi sửa. Nhưng mái nhà không đợi con. Mưa không đợi con. Mỗi mùa mưa đi qua, mái dột thêm một chút, tường thấm thêm một chút, cha mẹ già thêm một tuổi. Sửa mái nhà không phải là việc lớn với con. Với cha mẹ già, nó là việc lớn nhất trong nhà, vì nó là chỗ che mưa che nắng mỗi ngày.
Sách xưa kể chuyện người phụ nữ hiền lo quét dọn, sửa sang nhà cửa, may vá quần áo cho chồng cho con, để người đi xa yên tâm mà không quên chăm sóc con thơ, phụng dưỡng cha mẹ. Chăm sóc nhà cửa, sửa sang nhà cửa, chính là một phần của phụng dưỡng cha mẹ. Nhà là nơi cha mẹ sống mỗi ngày. Nhà lành lặn, cha mẹ mới yên lòng. Nhà dột nát, cha mẹ ở trong đó, lòng nào yên được.
Kinh Hiếu có câu: lập thân hành đạo, làm rạng danh cha mẹ, đó là hiếu trọn vẹn. Lập thân không phải là chuyện cao xa. Lập thân là làm người đàng hoàng, lo được cho cha mẹ chỗ ăn chỗ ở yên ổn. Người con đàng hoàng không để cha mẹ nằm dưới mái nhà dột. Người con đàng hoàng không để cha mẹ già phải hứng nước mưa trong chính nhà mình. Hiếu không phải là lời hay. Hiếu là mái nhà không dột.
Sửa mái nhà cho cha mẹ, làm sao cho đúng? Trước hết, về xem tận mắt, đừng chỉ hỏi qua điện thoại. Cha mẹ hay nói không sao đâu, nhưng mắt mình nhìn mới biết thật. Mái dột chỗ nào, ngói vỡ mấy viên, tường thấm ra sao. Rồi sửa cho dứt điểm, đừng vá tạm. Thay ngói vỡ, chống thấm tường, kiểm tra cả đường điện, vì nhà ẩm dễ chập điện. Nền nhà trơn thì lót thêm, để cha mẹ đi lại không trượt ngã. Làm một lần cho xong, để cha mẹ khỏi lo.
Đừng đợi cha mẹ xin mới làm. Người già ít khi xin con cái. Cha mẹ xin một lần, là đã đắn đo rất lâu rồi. Con phải tự thấy, tự làm. Thấy mái dột thì sửa. Thấy tường thấm thì chống. Thấy cha mẹ ho vì nhà ẩm thì đưa cha mẹ đi khám, rồi sửa nhà cho khô ráo. Hiếu là thấy trước khi cha mẹ phải nói. Cha mẹ không nói, không có nghĩa là cha mẹ không cần.
Có người bảo: sửa mái nhà tốn tiền lắm, để từ từ. Nhưng thử tính xem: một mái nhà sửa xong, cha mẹ ở yên ổn mười năm. Một đêm cha mẹ trượt ngã vì nền ướt, tiền thuốc men còn tốn hơn nhiều, mà lòng con thì day dứt không nguôi. Mái nhà lành, cha mẹ ngủ ngon, con đi làm xa cũng yên lòng. Đó là món đầu tư không bao giờ lỗ.
Sửa nhà cho cha mẹ, cũng nên hỏi ý cha mẹ. Cha mẹ sống trong nhà ấy mấy chục năm, cha mẹ biết chỗ nào dột, chỗ nào thấm, chỗ nào gió lùa. Có khi cha mẹ chỉ muốn sửa cái mái, mà con lại muốn làm lại cả nhà, tốn tiền mà cha mẹ không vui. Có khi cha mẹ muốn giữ nguyên cái bếp cũ, cái sân cũ, vì đó là nếp nhà quen thuộc. Sửa cho cha mẹ ở, thì sửa theo ý cha mẹ, đừng sửa theo ý mình. Hỏi cha mẹ một câu: cha mẹ muốn sửa chỗ nào trước? Nghe cha mẹ nói, rồi mới làm.
Lần tới về nhà, hãy ngẩng lên nhìn mái nhà của cha mẹ. Mưa có dột không, ngói có vỡ không, tường có thấm không. Rồi xắn tay lên mà sửa, hoặc thuê thợ sửa cho đàng hoàng. Cha mẹ không cần con nói lời hay. Cha mẹ cần một mái nhà lành lặn, để mỗi đêm mưa, cha mẹ ngủ ngon mà không phải dậy đặt chậu hứng nước. Che được mưa nắng cho cha mẹ, đó là hiếu thấy được, sờ được.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư