🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Nhân quả – nghiệp báo

Bán đúng cân, nói đúng lời: khách đi rồi khách lại về

Nhân quả – nghiệp báo · 6 phút đọc

Chợ sáng, sạp rau của cô Ba lúc nào cũng đông. Rau không rẻ hơn sạp bên cạnh là bao. Nhưng người ta vẫn xếp hàng mua của cô. Hỏi ra mới biết: cô cân đủ, không bao giờ cân non. Có bữa khách mua một ký, cô cân đúng một ký, còn cho thêm cọng hành. Người ta mua một lần rồi quay lại. Mua riết thành quen. Quen riết thành tin.

Buôn bán là chuyện làm ăn. Nhưng làm ăn cũng là chuyện nhân quả. Người bán gian dối thì lời nhanh. Cân non một chút, độn hàng xấu một chút, nói quá về món hàng một chút. Mỗi chút đó là một chút lời. Nhưng mỗi chút đó cũng là một hạt giống xấu. Gieo hôm nay, mai sẽ gặt. Khách bị lừa một lần, họ không quay lại. Họ còn kể cho người khác nghe. Một người kể, mười người biết. Cái lời nhanh đó, tính ra lại là lỗ.

Kinh Pháp Cú có câu nói về chuyện thật và dối. Đại ý rằng: lấy không giận thắng giận, lấy thiện thắng không thiện, lấy thí thắng xan tham, lấy chân thật thắng hư dối. Chân thật thắng hư dối không phải vì đạo đức suông. Mà vì đó là quy luật. Hàng thật thì bền. Lời thật thì tin. Người ta có thể bị lừa một lần, nhưng không ai muốn bị lừa lần hai.

Trung thực trong buôn bán không chỉ là cân đủ. Mà còn là nói đúng. Hàng này là hàng hôm qua thì nói là hàng hôm qua. Trái này ngọt thì nói ngọt, chua thì nói chua. Đừng nói quá lên để bán được. Khách mua vì lời mình nói. Nếu hàng không như lời, khách sẽ thấy mình bị lừa. Mất một khách đã đành, mất luôn niềm tin của những người khách đó kể lại.

Có người bảo: buôn bán mà thật thà quá thì làm sao lời. Người ta ai cũng gian một chút, mình thật thì mình thiệt. Nghe có lý. Nhưng nghĩ kỹ thì không đúng. Người gian lời nhanh, nhưng khách đến rồi đi. Người thật lời chậm, nhưng khách đến rồi ở lại. Bán cho một người mười lần lời hơn bán cho mười người một lần. Vì khách quen không chỉ mua hàng. Họ còn giới thiệu thêm khách mới. Cái lời chậm đó, tính dài ra lại là lời nhiều.

Trung thực cũng là cách giữ mình. Người bán hàng gian dối lúc nào cũng lo. Lo khách phát hiện. Lo người ta tố. Lo đối thủ vạch mặt. Sống trong lo âu như vậy thì lời bao nhiêu cũng không vui. Người bán thật thà thì ngủ ngon. Khách có chê thì chê hàng, không chê người. Lòng yên thì làm ăn mới bền.

Có một điều nữa: buôn bán trung thực là gieo nhân cho con cái. Con nhìn cha mẹ bán hàng thế nào, lớn lên nó sẽ làm ăn thế ấy. Cha mẹ cân non, con sẽ nghĩ cân non là bình thường. Cha mẹ nói thật, con sẽ nghĩ nói thật là đương nhiên. Cái sạp hàng nhỏ là trường học đầu tiên của con về chữ tín.

Tập trung thực trong buôn bán bắt đầu từ những việc nhỏ. Cân đủ, dù chỉ thiếu một chút. Nói đúng, dù nói quá lên thì bán nhanh hơn. Ghi giá rõ ràng, không úp mở. Hàng lỗi thì giảm giá hoặc nói rõ, đừng trộn vào hàng tốt. Những việc đó nhỏ. Nhưng khách hàng nhìn thấy hết. Họ không nói ra, nhưng họ ghi nhớ.

Cô Ba bán rau không giàu to. Nhưng sạp của cô chưa bao giờ vắng. Con cô học hành đàng hoàng. Người ta nhắc đến cô là nhắc đến hai chữ "thật thà". Đó là tài sản lớn nhất của người buôn bán. Tiền có thể mất. Uy tín mất rồi thì khó lấy lại.

Ngày mai, khi bán một món hàng, hãy thử cân đủ, nói đúng. Lời có thể ít hơn một chút hôm nay. Nhưng khách sẽ quay lại ngày mai. Và ngày kia. Và nhiều ngày sau nữa. Bán đúng cân, nói đúng lời: khách đi rồi khách lại về. Đó là nhân quả của người buôn bán thật thà.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Kinh Pháp Cú — kệ 223 (dhp_ev17.htm)
• Kinh Pháp Cú — kệ 224 (dhp_ev17.htm)
• Kinh Pháp Cú, Thích Minh Châu dịch (BudSas, u-kinh-phapcu-ev)
Bài liên quanMỗi ngày một việc lành nhỏ: thói quen tốt nuôi lớn cả đờiChờ người thân thay đổi: kiên nhẫn là thương dài hơiNói dối để chốt đơn: nhân quả của lời không thật