🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Nhân quả – nghiệp báo

Bắt nạt bạn học: nhân quả gieo từ sân trường

Nhân quả – nghiệp báo · 7 phút đọc

Giờ ra chơi, sân trường ồn ào. Một nhóm học trò vây quanh một cậu bé nhỏ con. Chúng giật cặp của cậu, ném qua ném lại. Cậu bé đứng giữa vòng tròn, mặt đỏ lên, mắt rưng rưng mà không dám khóc. Cả đám cười ồ lên, coi đó là trò vui.

Cảnh ấy, nhiều người trong chúng ta đã từng thấy. Có người từng là đứa trẻ bị vây. Có người từng đứng trong đám đông cười theo. Có người từng là kẻ giật cái cặp. Lúc đó, ai cũng nghĩ đó chỉ là trò đùa. Lớn lên rồi mới hiểu, không có trò đùa nào là vô hại, khi nó gieo vào lòng một đứa trẻ nỗi sợ.

Một đứa trẻ bị bắt nạt sẽ mang theo nỗi sợ đó đi rất xa. Nó sợ đến trường. Nó sợ giờ ra chơi. Nó học không vào, vì trong đầu lúc nào cũng lo không biết hôm nay mình có bị trêu nữa không. Có đứa im lặng chịu đựng nhiều năm, rồi lớn lên thành người lớn rụt rè, lúc nào cũng thấy mình kém cỏi. Có đứa ôm hận, chờ đến lúc đủ lớn để trả đũa. Hạt giống gieo ở sân trường, quả của nó trổ ở cả một đời người.

Còn đứa trẻ đi bắt nạt thì sao? Nó quen với cảm giác được cười khi làm người khác đau. Nó quen với việc dùng sức mạnh để ép người yếu hơn phải nghe lời mình. Thói quen đó không dừng lại ở cổng trường. Lớn lên, nó đi làm, nó vẫn mang theo cái thói ấy. Nó chèn ép đồng nghiệp yếu thế hơn. Nó nạt nộ người dưới quyền. Nó coi việc làm người khác sợ là cách để khẳng định mình. Một ngày nào đó, nó gặp người mạnh hơn, hoặc gặp luật pháp, hoặc gặp quả báo do chính tay mình gieo. Lúc đó nó mới hiểu, cái vui một buổi chiều ở sân trường, cái giá phải trả dài đến vậy.

Kinh Pháp Cú có câu nói rất rõ về chuyện này. Ý dẫn đầu các pháp. Nếu với ý ô nhiễm, nói lên hay hành động, khổ não bước theo sau, như xe theo chân con vật kéo. Còn nếu với ý thanh tịnh mà nói và làm, an lạc bước theo sau, như bóng không rời hình. Một lời trêu chọc, một cái giật cặp, bắt đầu từ một ý nghĩ trong đầu: mình muốn vui, mặc kệ người ta đau. Ý đó dẫn tay làm điều ác. Và khổ não đi theo sau, không phải chỉ cho người bị hại, mà cho cả người gây hại.

Kinh cũng dạy: Nó mắng tôi, đánh tôi, nó thắng tôi, cướp tôi. Ai ôm hiềm hận ấy, hận thù không thể nguôi. Đứa trẻ bị bắt nạt ôm hận trong lòng. Nó nhớ từng khuôn mặt, từng lời cười nhạo. Hận thù đó không tự tan. Nó lớn lên cùng đứa trẻ, thành một tảng đá trong lòng. Chỉ khi nào nó buông được câu chuyện cũ xuống, nó mới nhẹ được. Nhưng buông đâu có dễ, khi vết thương gieo từ lúc còn nhỏ.

Vậy nên, chuyện bắt nạt ở trường không phải chuyện nhỏ. Nó là nhân quả đang gieo ngay trước mắt. Người lớn nhìn thấy mà làm ngơ, cũng đang gieo một nhân. Thầy cô thấy mà cho qua, phụ huynh biết mà nói con mình chỉ đùa thôi, tất cả đều đang để cho hạt giống xấu mọc tiếp.

Nếu con mình là đứa bị bắt nạt, đừng bảo con nhịn đi cho qua chuyện. Hãy lắng nghe con. Hỏi con đã xảy ra chuyện gì, từ bao giờ, ai làm. Rồi cùng con tìm cách: nói với thầy cô, nói với nhà trường, dạy con cách tự bảo vệ mình mà không cần dùng bạo lực. Quan trọng nhất, cho con biết con không có lỗi. Con không đáng bị đối xử như vậy.

Nếu con mình là đứa đi bắt nạt, đừng vội đánh mắng cho hả giận. Hãy hỏi con vì sao con làm vậy. Có phải con muốn được chú ý? Có phải con đang bắt chước ai đó? Có phải ở nhà con cũng đang bị ai nạt nộ? Rồi nói cho con hiểu, người bị con trêu cảm thấy thế nào. Đặt con vào chỗ của bạn bị hại. Một đứa trẻ hiểu được nỗi đau của người khác, nó sẽ dừng lại. Dạy con xin lỗi thật lòng, và dạy con sửa bằng hành động: từ nay bảo vệ bạn thay vì trêu bạn.

Nếu mình là người ngoài cuộc, từng đứng xem, từng cười theo, cũng đừng nghĩ mình vô can. Im lặng trước cái ác cũng là một cách gieo nhân. Lần sau, chỉ cần một câu nói: thôi đi, đừng trêu bạn nữa. Một câu nói nhỏ đó có thể cứu một đứa trẻ khỏi nhiều năm sợ hãi.

Sân trường là nơi gieo những hạt giống đầu đời. Hạt giống nào được gieo ở đó, sẽ theo đứa trẻ đi suốt đời. Gieo yêu thương, nó lớn lên thành người biết thương. Gieo bắt nạt, nó lớn lên thành người quen làm đau người khác, hoặc thành người mang vết thương không lành. Chọn gieo hạt nào, là chọn cả một đời người.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Kinh Pháp Cú — kệ 1, 2 (dhp_ev01.htm)
• Kinh Pháp Cú — kệ 3, 4 (dhp_ev01.htm)
Bài liên quanMột bình luận ác ý: nhân quả của lời nói sau màn hìnhThấy tai nạn mà giơ điện thoại quay: nhân quả của một lần quay phimGiấu tiền riêng trong hôn nhân: nhân quả của sự không tin nhau