🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Niệm Phật – Tịnh độ

Niệm Phật khi phải nói lời xin lỗi: xin lỗi được thì lòng mới nhẹ

Niệm Phật – Tịnh độ · 8 phút đọc

Nói lời xin lỗi, nghe thì dễ, làm thì khó. Khó không phải vì không biết nói. Ai cũng biết hai chữ xin lỗi. Khó vì nói ra rồi, mình phải nhận mình sai. Mà nhận mình sai, thì cái tôi đau. Cái tôi đau, thì miệng cứng lại. Nhiều người thà im lặng, thà cãi, thà bỏ đi, chứ không nói được hai chữ xin lỗi. Rồi chuyện nhỏ thành chuyện lớn. Vợ chồng giận nhau cả tuần vì một câu nói. Cha mẹ con cái xa nhau cả năm vì một lần lỡ lời. Bạn bè mất nhau vì không ai chịu nói trước. Lúc ấy, câu niệm Phật có thể giúp mình nói ra lời xin lỗi.

Kinh A Di Đà dạy: chấp trì danh hiệu của đức Phật, một lòng không tạp loạn. Một lòng không tạp loạn, nói dễ hiểu là: lòng chỉ có một việc, không loạn. Lúc mình sắp xin lỗi, lòng mình loạn lắm. Lo người ta không tha thứ. Lo người ta cười mình. Lo mình mất mặt. Lo nói ra rồi người ta lại nhắc lại chuyện cũ. Lo đến mức miệng cứng, chân chùn, quay đi. Lúc ấy, nếu niệm Phật vài câu trước khi nói, lòng sẽ lắng xuống. Niệm Phật không làm cho lỗi lầm biến mất. Nhưng niệm Phật làm cho lòng mình yên đủ để nói ra sự thật: tôi sai rồi, xin lỗi bạn.

Có người hỏi: niệm Phật thì liên quan gì tới xin lỗi? Liên quan ở chỗ: xin lỗi cần một cái tâm không điên đảo. Kinh nói: người đó lúc chết tâm thần không điên đảo, liền được vãng sanh. Tâm thần không điên đảo là tâm còn tỉnh, còn biết đâu là đúng, đâu là sai. Người đang giận, tâm điên đảo. Người đang sợ mất mặt, tâm điên đảo. Người đang tìm cách đổ lỗi cho người khác, tâm điên đảo. Còn người niệm Phật, tâm trở về một chỗ, tỉnh lại, mới thấy rõ: mình sai ở đâu, mình làm người ta đau ở chỗ nào. Thấy rõ rồi, mới xin lỗi được thật lòng.

Xin lỗi thật lòng khác xin lỗi cho có. Xin lỗi cho có là: xin lỗi, được chưa? Nói cho xong chuyện, giọng còn hậm hực, mắt còn lườm. Người nghe cũng biết ngay: đây không phải xin lỗi, đây là kết thúc cuộc cãi nhau. Xin lỗi thật lòng là: tôi xin lỗi, tôi sai rồi, tôi làm bạn buồn, tôi không muốn vậy. Nói chậm, nói rõ, không đổ lỗi, không kèm theo chữ nhưng. Không nói: tôi xin lỗi, nhưng tại bạn cũng sai. Chữ nhưng ấy xóa hết lời xin lỗi phía trước. Xin lỗi thật lòng không có chữ nhưng.

Niệm Phật trước khi xin lỗi giúp mình bỏ được chữ nhưng ấy. Vì khi niệm Phật, lòng mình lắng xuống, cái tôi nhỏ lại. Cái tôi nhỏ lại, thì mình không còn cần bảo vệ mình nữa. Không cần bảo vệ mình, thì mình nói được sự thật. Tôi sai. Chỉ ba chữ ấy thôi, mà nặng như núi. Nhưng nói ra được rồi, núi ấy nhẹ đi. Người nghe cũng nhẹ đi. Chuyện tưởng như không qua được, bỗng qua được.

Có những lời xin lỗi đến muộn. Xin lỗi cha mẹ khi cha mẹ đã già. Xin lỗi vợ chồng sau nhiều năm lạnh nhạt. Xin lỗi con cái khi con đã lớn, đã mang vết thương từ lâu. Muộn có còn kịp không? Kinh nói: hoặc trong một ngày, hoặc hai ngày, cho đến bảy ngày, một lòng không tạp loạn. Một ngày cũng được. Muộn còn hơn không. Người được xin lỗi, có khi chờ câu ấy cả chục năm. Nghe được rồi, lòng họ nhẹ đi, dù chuyện đã qua lâu. Xin lỗi muộn không sửa được quá khứ. Nhưng xin lỗi muộn sửa được hiện tại. Hiện tại, hai người có thể ngồi lại với nhau, không còn gánh nặng.

Cũng có những lời xin lỗi không bao giờ nói ra được, vì người kia đã đi xa, đã mất. Lúc ấy, niệm Phật hồi hướng cho người đã khuất là cách xin lỗi còn lại. Niệm Phật, rồi thầm nguyện: con xin lỗi cha, xin lỗi mẹ, xin lỗi người con đã làm buồn. Công đức niệm Phật này, xin hồi hướng cho người. Người đi rồi không nghe được lời mình nói. Nhưng lòng mình, khi nói ra lời ấy trong câu niệm, sẽ nhẹ đi. Nhẹ đi không phải vì đã được tha thứ. Mà vì mình đã dám nhận lỗi, dù muộn.

Hôm nay, nếu trong lòng bạn đang có một lời xin lỗi chưa nói ra, hãy thử làm theo cách này. Một: ngồi yên, niệm Phật vài câu, chậm rãi, theo hơi thở. Hít vào: Nam Mô. Thở ra: A Di Đà Phật. Niệm cho tới khi lòng lắng xuống, tay hết run, miệng hết cứng. Hai: nghĩ rõ mình sai ở đâu, làm người ta đau ở chỗ nào, không đổ lỗi, không kèm chữ nhưng. Ba: đi tới, nhìn vào mắt người ta, nói chậm rãi: tôi xin lỗi, tôi sai rồi. Không cần nói dài. Chỉ cần nói thật. Bốn: sau đó, im lặng, để người ta có thời gian. Đừng đòi người ta tha thứ ngay. Tha thứ là việc của người ta. Xin lỗi là việc của mình.

Nói lời xin lỗi, xét cho cùng, là một cách niệm Phật bằng hành động. Niệm Phật là quay về với tâm tỉnh. Xin lỗi là quay về với sự thật. Cả hai đều cần một lòng không tạp loạn. Lòng loạn thì niệm không vào. Lòng loạn thì xin lỗi không thật. Lòng yên thì niệm vào. Lòng yên thì xin lỗi thật. Xin lỗi được, thì lòng mới nhẹ. Lòng nhẹ, thì câu niệm mới sâu. Cứ như vậy, niệm Phật giúp mình xin lỗi. Xin lỗi giúp mình niệm Phật tốt hơn.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Kinh A Di Đà (Cưu Ma La Thập dịch Hán; HT Thích Trí Tịnh dịch), tr. 3 ("chấp trì danh hiệu của đức Phật đó... một lòng không tạp loạn... Người đó lúc chết tâm thần không điên đảo, liền được vãng sanh về cõi nước Cực Lạc")
Bài liên quanTịnh nghiệp tam phước: ba việc lành làm nền cho câu niệm PhậtCon bị bắt nạt ở trường: dạy con một câu niệm giữ lòngCon bị bạn xấu rủ rê: muốn con gần bạn lành, mình làm bạn lành trước