Một người mới đến chùa hỏi thầy: Con thấy trong Phật giáo có nhiều vị Phật, nhiều vị Bồ Tát, nhiều bài kinh. Sao pháp môn này chỉ dạy niệm một câu Nam mô A Di Đà Phật? Chỉ một câu như vậy có đủ không?
Câu hỏi ấy rất thật. Người mới tu thường nghĩ: tu càng nhiều, càng giỏi. Niệm càng nhiều danh hiệu, càng chắc ăn. Chỉ niệm một câu thì nghe có vẻ ít quá, đơn sơ quá, sợ không đủ công đức. Nhưng pháp môn niệm Phật đi ngược lại với suy nghĩ ấy. Ít mà đủ. Một mà chứa tất cả.
Bạn hãy nghĩ đến việc gọi tên một người thân. Khi bạn gọi tên con mình, bạn không chỉ gọi một âm thanh. Trong cái tên ấy có cả khuôn mặt con, cả những năm tháng nuôi con, cả tình thương của bạn. Một tiếng gọi chứa cả một đời gắn bó. Danh hiệu Phật cũng vậy. Nam mô A Di Đà Phật không phải là sáu chữ rỗng. Trong sáu chữ ấy có cả một cõi Cực Lạc, cả bốn mươi tám lời nguyện, cả tấm lòng muốn cứu độ chúng sanh của Đức Phật A Di Đà. Niệm danh hiệu là chạm vào tất cả những điều ấy cùng một lúc.
Kinh Vô Lượng Thọ kể về lời nguyện thứ mười tám của Đức Phật A Di Đà khi Ngài còn tu nhân. Ngài nguyện rằng: chúng sanh ở mười phương chí tâm tin ưa muốn sanh về nước tôi nhẫn đến mười niệm, nếu không được sanh thì tôi chẳng lấy ngôi chánh giác. Chí tâm tin ưa là tin sâu, thích sâu. Nhẫn đến mười niệm là cho đến mười niệm. Mười niệm thôi. Không phải mười ngàn niệm. Không phải mười năm. Chỉ mười niệm, với một lòng tin ưa chân thật, mà Ngài nguyện nếu người ấy không được sanh về thì Ngài chẳng lấy ngôi chánh giác. Một lời nguyện lớn như vậy đặt vào trong một danh hiệu nhỏ như vậy. Bạn thấy sức của danh hiệu nằm ở đâu chưa?
Có người lại hỏi: niệm mười niệm là xong sao, vậy ai niệm mười niệm cũng về hết à? Không phải như vậy. Mười niệm ở đây là mười niệm chí tâm, tức là mười niệm với cả lòng thành, không tạp loạn, không nghi ngờ. Người sắp lâm chung, cả đời làm nhiều điều xấu, nhưng phút cuối gặp thiện tri thức dạy niệm Phật, chí tâm xưng mười niệm, vẫn được sanh về. Kinh Quán Vô Lượng Thọ kể chuyện ấy. Người ấy không có công đức gì lớn. Chỉ có mười niệm thật lòng. Mà mười niệm thật lòng ấy đã đủ làm nhân vãng sanh. Vì vậy, vấn đề không phải là niệm nhiều hay ít. Vấn đề là niệm có thật lòng hay không.
Kinh Quán Vô Lượng Thọ còn nói một câu rất đẹp về người niệm Phật. Nếu là người niệm Phật, nên biết người ấy là hoa phân đà lợi trong loài người. Hoa phân đà lợi là hoa sen trắng. Hoa sen mọc trong bùn mà không nhiễm bùn. Người niệm Phật sống giữa đời đầy bụi bặm, mà lòng vẫn hướng về điều thanh tịnh, thì quý như hoa sen trắng giữa loài người. Bạn niệm một câu, bạn đã là một đóa sen trắng. Không cần phải niệm cho người khác thấy. Không cần phải niệm cho nhiều. Chỉ cần niệm thật.
Vậy thì vì sao một danh hiệu mà đủ? Vì danh hiệu là cửa. Qua cửa ấy, bạn gặp được cả một thế giới. Giống như một chiếc chìa khóa nhỏ mở được một cánh cửa lớn. Bạn không cần mang theo cả chùm chìa khóa. Bạn chỉ cần đúng một chiếc, tra đúng ổ. Danh hiệu Phật là chiếc chìa khóa ấy. Người nào cầm chắc nó trong tay, đi đâu cũng không lạc.
Thực tập cũng đơn giản. Mỗi ngày, bạn dành ra một lúc niệm danh hiệu. Niệm rõ từng chữ. Nam mô A Di Đà Phật. Nghe rõ từng chữ. Đừng niệm vội cho xong số lượng. Đừng vừa niệm vừa tính xem hôm nay mình niệm được bao nhiêu trăm câu. Số lượng không quan trọng bằng chất lượng. Một câu niệm với lòng tin sâu, còn quý hơn một trăm câu niệm lơ đễnh.
Có người niệm nhiều năm mà vẫn hoài nghi: không biết mình niệm như vậy có đủ không? Câu trả lời nằm trong chính lời nguyện. Ngài đã nguyện như vậy, thì việc của mình chỉ là tin và niệm. Tin như tin một người bạn đã hứa sẽ đến đón mình. Niệm như gọi tên người bạn ấy. Bạn gọi, Ngài nghe. Bạn tin, Ngài đến. Chỉ một danh hiệu thôi, mà đủ cả một đời tu.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư