🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Đời sống hôm nay

Con nói con mệt: cha mẹ nghe sao cho kịp

Đời sống hôm nay · 6 phút đọc

Con đi học về, bỏ cặp xuống, nói một câu rất nhỏ: con mệt. Cha mẹ đang bận nấu cơm, đang xem điện thoại, đáp lại một câu quen thuộc: mệt thì nghỉ một chút rồi học tiếp. Câu chuyện kết thúc ở đó. Nhưng có thể, câu con mệt đó không phải là mệt vì học nhiều. Nó là một lời cầu cứu rất khẽ, mà người lớn đã nghe không kịp.

Gần đây, báo chí nhắc nhiều đến chuyện người trẻ sợ họp, ám ảnh deadline, kiệt sức vì áp lực kéo dài. Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh ghi nhận số người đến khám tâm lý tăng 30%, trong đó hai phần ba mắc hội chứng kiệt sức, hơn một nửa là người trẻ. Nhưng ít ai nói về những đứa trẻ chưa đi làm, đang ngồi trên ghế nhà trường, cũng đang mệt. Mệt vì bài vở, mệt vì kỳ vọng của cha mẹ, mệt vì so sánh với bạn bè, mệt vì không biết nói với ai.

Trẻ con không nói được như người lớn. Người lớn mệt thì nói tôi stress, tôi burnout, tôi cần nghỉ ngơi. Trẻ con mệt thì chỉ nói được một câu: con mệt. Hoặc không nói gì cả, chỉ im lặng, chỉ mất ngủ, chỉ chán ăn, chỉ không muốn đi học. Nếu cha mẹ nghe câu con mệt như một lời than vãn bình thường, thì sẽ bỏ lỡ mất lúc con cần mình nhất.

Trong đạo Phật, có một hạnh rất đẹp gọi là từ bi hỷ xả. Từ bi không chỉ là thương người. Từ bi còn là lắng nghe. Lắng nghe không phải là nghe cho có, vừa nghe vừa làm việc khác. Lắng nghe là dừng lại, nhìn vào mắt con, và nghe hết câu chuyện của con, dù câu chuyện đó có vụn vặt đến đâu. Một đứa trẻ được lắng nghe sẽ cảm thấy mình được coi trọng. Một đứa trẻ không được lắng nghe sẽ dần dần không nói nữa.

Có một câu chuyện nhỏ. Một người mẹ kể rằng con gái chị mỗi tối đều nói chuyện rất lâu trước khi ngủ. Chị bận, nên thường đáp qua loa cho xong. Một hôm chị thử dừng lại, tắt điện thoại, nằm nghe con kể hết mười lăm phút. Con kể về bạn bè, về thầy cô, về những điều làm con buồn ở trường. Kể xong, con ôm mẹ và ngủ ngon. Từ đó, chị hiểu ra rằng con không cần mẹ giải quyết vấn đề. Con chỉ cần mẹ nghe.

Vậy cha mẹ nên làm gì khi con nói con mệt? Thứ nhất, hãy dừng việc đang làm lại một chút, nhìn con, và hỏi: con mệt như thế nào, kể cho ba mẹ nghe được không? Thứ hai, đừng vội khuyên, đừng vội so sánh với ngày xưa của mình, đừng vội nói rằng mệt một chút có gì đâu. Hãy nghe hết đã. Thứ ba, nếu con mệt kéo dài nhiều tuần, mất ngủ, chán ăn, không còn hứng thú với những thứ con từng thích, thì hãy đưa con đi gặp bác sĩ hoặc chuyên gia tâm lý. Đó không phải là chuyện đáng xấu hổ. Đó là cách cha mẹ thương con đúng cách.

Và các con cũng vậy. Nếu con đang mệt, hãy nói ra. Nói với cha mẹ, với thầy cô, với một người lớn mà con tin tưởng. Nói ra không phải là yếu đuối. Nói ra là dũng cảm. Người lớn có thể bận, có thể chưa hiểu ngay, nhưng nếu con nói đủ rõ, đủ kiên trì, thì nhất định sẽ có người nghe.

Một gia đình hạnh phúc không phải là gia đình không có mệt mỏi. Mà là gia đình mà khi một người nói mình mệt, những người còn lại biết dừng lại và lắng nghe. Chỉ cần như vậy thôi, nhiều nỗi mệt đã nhẹ đi một nửa.

Một thói quen tốt mà nhiều gia đình đã thử là dành ra mười lăm phút mỗi tối để cả nhà cùng nói chuyện, không điện thoại, không tivi. Mỗi người kể một chuyện trong ngày, vui hay buồn đều được. Ban đầu trẻ con có thể ngại, nhưng làm đều một thời gian, các con sẽ quen và mong chờ giờ đó mỗi ngày. Mười lăm phút không nhiều, nhưng nó là sợi dây giữ cả nhà lại với nhau. Khi con đã quen kể chuyện với cha mẹ từ những việc nhỏ, thì đến khi gặp chuyện lớn, con sẽ không ngần ngại mà nói ra. Lắng nghe mỗi ngày một chút, chính là cách cha mẹ bảo vệ con tốt nhất.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Lịch sử Việt Nam (trọn bộ 15 tập), tập 02, tr.548-549: Giáo lý đạo Phật với từ bi hỷ xả và sự tu thân
• Kinh Pháp Cú (Nguyên Thuận dịch) — Phẩm Niết-bàn, kệ 1, tr.37: Nhẫn nhục là đệ nhất
Bài liên quanSau lũ, dọn nhà lại từ đầu: mất mát rồi, làm lại từng chút mộtNghe con khóc “con bị bắt cóc”: cha mẹ dừng lại một nhịpCho thuê tài khoản ngân hàng: 5 triệu một tháng, cái giá nào