Chị Lan làm nhân viên mười năm, một hôm được cất nhắc lên làm tổ trưởng. Mừng thì mừng, nhưng lo cũng nhiều. Trước đây chị chỉ lo việc của mình. Bây giờ chị phải phân công cho cả tổ, nhắc nhở người này, ký duyệt việc người kia. Có hôm chị quát một em nhân viên mới vì làm sai, em ấy khóc. Tối về chị trằn trọc mãi. Có quyền rồi, sao lại thấy nặng hơn lúc chưa có quyền.
Trong Tử Vi, cái quyền ấy có một cái tên riêng là Hóa Quyền. Sách cổ xếp Hóa Quyền vào bộ Tứ Hóa, gồm Hóa Lộc, Hóa Quyền, Hóa Khoa, Hóa Kỵ. Tùy theo hàng Can của năm sinh mà an Tứ Hóa vào các cung khác nhau. Chẳng hạn, người sinh năm Đinh thì Hóa Quyền an ở cung đã an sao Thiên Đồng. Người sinh năm Giáp thì Hóa Quyền đi với sao Phá Quân. Vị trí đặt sao thay đổi theo từng người, nhưng ý nghĩa thì giống nhau. Hóa Quyền là cái quyền, cái khả năng làm cho việc thành.
Sách còn nói một câu rất thực tế. Khi xem lá số, người ta xem vị trí của Tứ Hóa trên mười hai cung để biết có được việc không. Hóa Quyền ở cung Quan, Hóa Lộc ở cung Tài, thế là được việc. Cung Quan là cung công việc. Quyền đặt đúng chỗ làm việc thì việc chạy. Quyền đặt sai chỗ thì việc rối. Nói bằng lời thường thì là thế này. Quyền không phải là đồ trang sức để khoe. Quyền là công cụ để làm việc. Đặt đúng chỗ thì việc xong. Đặt sai chỗ thì chỉ sinh rắc rối.
Quyền trong tay, dùng sao cho lành, đó là câu hỏi lớn của bất cứ ai được giao quyền. Có người có quyền rồi thì thích ra lệnh. Nói một câu, bắt người ta làm ngay, không giải thích, không lắng nghe. Người dưới sợ thì làm, nhưng làm cho xong chứ không làm hết lòng. Lâu dần, người dưới chán, người trên cũng cô đơn. Quyền mà chỉ dùng để ép người khác thì quyền ấy chóng mòn. Người ta nể mình vì mình có quyền, chứ không phải vì mình đáng nể.
Có người khác, có quyền rồi thì dùng quyền để đỡ người khác. Thấy nhân viên mới làm sai thì chỉ cho cách làm đúng. Thấy người giỏi thì giao việc xứng với tài của họ. Thấy việc khó thì xắn tay làm cùng, chứ không đứng ngoài chỉ tay. Quyền như vậy thì nhẹ nhàng mà chắc. Người dưới làm việc vì tin mình, chứ không phải vì sợ mình. Việc chung cũng xong nhanh hơn, vì ai cũng muốn góp sức.
Quyền còn là trách nhiệm. Càng có quyền, càng phải chịu trách nhiệm lớn. Ký một tờ giấy, duyệt một khoản tiền, quyết định một con người, đều là những việc có hậu quả thật. Người có quyền mà ký bừa, duyệt bừa, thì hậu quả đổ lên đầu người khác. Người xưa đặt Hóa Quyền đi cùng với Hóa Lộc, Hóa Khoa, Hóa Kỵ trong một bộ, cũng là để nhắc rằng quyền không đứng một mình. Quyền phải đi cùng với tiền bạc đàng hoàng, học vấn tử tế, và cái biết sợ hậu quả của mình.
Cho nên, nếu một ngày mình được giao quyền, dù là quyền nhỏ như tổ trưởng một tổ, hay quyền lớn như quản lý một công ty, thì hãy nhớ ba điều. Một là quyền để làm việc, không phải để khoe. Hai là quyền dùng để đỡ người, không phải để ép người. Ba là quyền càng lớn, trách nhiệm càng nặng, quyết định càng phải cẩn thận. Tử Vi ở đây chỉ là lời tham khảo văn hóa của người xưa, để mình soi lại cách sống của mình, không phải lời phán chắc chắn về số phận của ai.
Cuối cùng, xin nói một câu thật lòng. Quyền đến rồi cũng đi. Hôm nay mình là sếp, mai có thể mình lại là nhân viên. Cái còn lại sau khi quyền đã đi, không phải là chức vụ mình từng giữ. Là cách người ta nhớ về mình. Người ta nhớ mình là người sếp tử tế hay người sếp khó ưa. Nhớ mình đã giúp ai, hay đã làm khổ ai. Dùng quyền sao cho lành, chính là để sau này, khi không còn quyền nữa, mình vẫn được người ta quý.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư