Có những người sinh ra đã có máu làm ăn. Hồi nhỏ đã biết bán kẹo cho bạn cùng lớp. Lớn lên đi làm thuê vài năm rồi tách ra mở tiệm riêng. Tiệm nhỏ thì mở tiệm lớn. Lúc nào đầu óc cũng tính toán. Mua cái này bán cái kia, lời được bao nhiêu, xoay vòng vốn ra sao. Người ngoài nhìn vào bảo họ tham tiền. Nhưng ngồi nói chuyện mới biết, họ không tham tiền cho riêng mình. Họ lo cho cả nhà. Lo cho con ăn học. Lo cho cha mẹ già. Lo cho nhân viên có lương đều. Tiền với họ không phải là đích đến. Tiền là công cụ để lo cho những người mình thương.
Trong Tử Vi Đẩu Số, sao Vũ Khúc nói về đúng kiểu người này. Vũ Khúc là sao của tiền bạc, của kinh doanh, của tổ chức. Sách cổ viết rằng, người có Vũ Khúc ở vị trí tốt thì thông minh, có chí lớn, có tài tổ chức, có óc kinh doanh, tính quả quyết, cương nghị, hiếu thắng, nhưng thẳng thắn, suốt đời được hưởng giàu sang và sống lâu. Đọc đoạn này, mình thấy chân dung của một người làm chủ rất rõ. Thông minh thì nhiều người có. Nhưng có chí lớn, có tài tổ chức, lại quả quyết và cương nghị thì không phải ai cũng có. Người làm ăn cần nhất là sự quả quyết. Cơ hội đến mà chần chừ thì mất. Quyết định sai thì còn sửa được. Không quyết định gì thì chẳng có gì để sửa.
Sách còn nói một ý rất thật. Vũ Khúc ở vị trí tốt mà gặp nhiều sao tốt hội hợp thì được hưởng phú quý đến tột bậc, có uy quyền hiển hách. Người sinh ở phương Tây Bắc mà có cách này thì thật là toàn mỹ. Nghe thì giống lời khen quá mức. Nhưng hiểu theo đời thường, nó có lý. Người làm ăn giỏi, lại gặp đúng thời, đúng người, đúng chỗ thì thành công lớn là chuyện tự nhiên. Ngược lại, người giỏi mà gặp thời xấu, gặp người xấu thì cũng long đong. Cho nên làm ăn không chỉ cần tài. Cần cả thời và vận. Người biết điều này thì lúc thuận không kiêu, lúc nghịch không nản.
Nhưng sao Vũ Khúc cũng có một mặt trái mà sách nói rất thẳng. Vũ Khúc vi Quả Tú. Quả Tú là sao của sự cô đơn, cách biệt. Người có Vũ Khúc tọa thủ thường cách biệt những người thân. Nếu không khắc cha mẹ anh em thì cũng khắc vợ chồng, khắc con hay hiếm con. Đọc câu này, nhiều người làm ăn sẽ giật mình. Vì nó đúng quá. Người làm ăn lớn thường xa nhà. Sáng đi tối về đã là may. Có người đi công tác triền miên. Có người mở chi nhánh ở tỉnh khác, tháng mới về một lần. Tiền thì nhiều lên, nhưng bữa cơm gia đình thì ít đi. Con lớn lên lúc nào không hay. Cha mẹ già đi lúc nào không biết. Đến khi có tiền rồi, muốn bù đắp thì đã muộn. Đó là cái giá của sao Vũ Khúc mà sách cổ đã nói từ lâu.
Sách còn dặn một điều nữa rất đáng nhớ. Người có Vũ Khúc ở vị trí Sửu, Mùi thì lúc trẻ tuy được no cơm ấm áo nhưng chẳng mấy khi được xứng ý toại lòng, vì công danh trắc trở, tiền tài tụ tán thất thường, sự nghiệp như lâu đài xây trên bãi cát. Phải từ ngoài ba mươi trở đi mới được hưởng phú quý song toàn, mới giữ được của cải bền vững, càng về già lại càng giàu có. Câu này an ủi rất nhiều người. Làm ăn mà tiền vào rồi lại ra, làm mãi không giữ được, thì đừng vội nản. Có người phải ngoài ba mươi mới bắt đầu giữ được tiền. Trước đó là thời gian học nghề, học cách giữ. Lâu đài xây trên bãi cát thì sập. Nhưng người biết rút kinh nghiệm thì lần sau sẽ xây trên nền đá. Cái quan trọng không phải là ngã bao nhiêu lần. Mà là mỗi lần ngã có học được gì không.
Sách cũng nói về người phụ nữ mang sao Vũ Khúc. Người phụ nữ có sao này ở vị trí tốt thì tài giỏi đảm đang, gan góc, được hưởng giàu sang và sống lâu. Nhưng phải muộn lập gia đình mới tránh được những nỗi buồn khổ vì chồng con, mới vượng phu ích tử. Đọc câu này theo đời thường thì rất dễ hiểu. Người phụ nữ giỏi giang, có chí làm ăn thì thường lập gia đình muộn. Không phải vì không ai lấy. Mà vì họ muốn lo xong sự nghiệp trước. Hoặc vì họ khó tìm được người bạn đời hiểu và tôn trọng cái chí của mình. Sách không chê điều này. Sách chỉ nói: muộn một chút cũng được, miễn là sau này yên ổn.
Vậy thì bài học của sao Vũ Khúc là gì. Thứ nhất, làm ăn là một cái tài, đừng xấu hổ vì mình thích tiền. Thích tiền không xấu. Xấu là khi vì tiền mà bất chấp tất cả. Người làm ăn chân chính lo cho gia đình, lo cho nhân viên, đóng thuế đầy đủ, đó là người đáng quý.
Thứ hai, làm ăn phải biết giữ. Kiếm được mười đồng mà tiêu hết mười một đồng thì vẫn nghèo. Sách nói người Vũ Khúc phải ngoài ba mươi mới giữ được của. Nhưng nếu mình học cách giữ sớm hơn thì tốt hơn. Giữ không có nghĩa là keo kiệt. Giữ có nghĩa là biết tiền nào để dành, tiền nào để xoay vòng, tiền nào để lo cho nhà.
Thứ ba, và quan trọng nhất, đừng để tiền làm mình xa người thân. Quả Tú là lời cảnh báo. Làm ăn lớn đến đâu cũng phải giữ được bữa cơm gia đình. Tiền kiếm lại được. Thời gian bên con cái, bên cha mẹ thì không kiếm lại được. Người làm ăn giỏi thật sự không phải là người giàu nhất. Mà là người giàu mà nhà vẫn yên.
Cuối cùng, xin nhắc lại. Tất cả những điều vừa nói là tham khảo văn hóa từ sách Tử Vi cổ. Không phải là lời phán về vận mệnh của riêng ai. Ai cũng có thể học được tính quả quyết, óc tổ chức và cách giữ tiền, dù mình mang sao nào. Sách cổ là tấm gương để soi mình. Soi thấy mình làm ăn tốt nhưng xa nhà quá thì về nhà nhiều hơn. Soi thấy mình kiếm được mà giữ chưa tốt thì học cách giữ. Vậy là đủ.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư