609 KINH KHỞI THẾ-CHIẾN ĐẤU - TRƯỜNG A HÀM II
Phaåm 9: CHIEÁN ÑAÁU
Chö Tyø-kheo, Ta nhôù thuôû xöa coù thôøi chö Thieân vaø A-tu-la ñaùnh nhau kòch lieät. Baáy giôø trôøi Ñeá-thích baûo vôùi caùc thuû laõnh trôøi Ba möôi ba raèng: “Chö Nhaân giaû, chö Thieân caùc ngöôi, neáu cuøng vôùi A-tu-la ñaùnh nhau thì neân trang bò vaø giöõ gìn toát vuõ khí. Neáu chö Thieân thaéng, A-tu-la baïi, thì caùc ngöôi phaûi baét soáng vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la, duøng naêm sôïi daây troùi laïi, daãn ñeán tröôùc Thieän phaùp ñöôøng nôi chö Thieân hoäi hoïp”. Chö Thieân trôøi Ba möôi ba nghe Ñeá-thích truyeàn leänh ñeàu tuaân haønh. Luùc aáy vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la cuõng baûo caùc A- tu-la theá naøy: “Neáu khi chö Thieân cuøng vôùi A-tu-la ñaùnh nhau, maø chö Thieân baïi, thì caùc ngöôi töùc khaéc baét soáng vua trôøi Ñeá-thích, duøng naêm sôïi daây troùi laïi, daãn ñeán choã hoäi hoïp cuûa caùc A-tu-la laø Thaát ñaàu ñeå ñöùng tröôùc ta”. Caùc chuùng A-tu-la cuõng laøm theo lôøi daën baûo. Chö Tyø-kheo, vaøo thôøi aáy, vua trôøi Ñeá-thích ñaùnh thaéng, lieàn baét soáng vua A-tu-la, duøng naêm sôïi daây troùi laïi, daãn ñeán tröôùc Thieän phaùp ñöôøng, nôi chö Thieân hoäi hoïp, ñöùng höôùng maët veà trôøi Ñeá-thích. Khi aáy neáu vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la khôûi leân yù nghó theá naøy: “Caàu cho caùc A-tu-la ñeàu ñöôïc an laønh. Ta nay khoâng duøng caùc A-tu-la nöõa. Ta seõ ôû laïi ñaây, cuøng moät choã vôùi trôøi Ba möôi ba, ñoàng höôûng vui thuù, raát vöøa yù ta”. Vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la khi khôûi leân yù nghó naøy lieàn thaáy naêm sôïi daây coät thaân töï môû ra, caùc thuù vui naêm duïc ôû coõi trôøi ñeàu hieän ra tröôùc. Nhöng neáu khi vua khôûi leân yù nghó theá naøy: “Ta nay khoâng duøng trôøi Ba möôi ba, caàu cho chö Thieân ñeàu ñöôïc an laønh. Ta muoán trôû veà cung cuûa A-tu-la”. Khi khôûi leân yù nghó nhö theá thì naêm sôïi daây treân thaân lieàn sieát chaët laïi, caùc thuù vui naêm duïc boãng nhieân bieán maát. Chö Tyø-kheo, vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la coù caùc söï troùi buoäc vi teá nhö vaäy, thì caùc söï troùi buoäc cuûa Ma laïi caøng vi teá hôn theá. Vì sao? Chö Tyø-kheo, khi tö duy taø vaïy lieàn bò troùi buoäc, khi tö duy chaân chaùnh lieàn ñöôïc giaûi thoaùt. Vì sao? Chö Tyø-kheo, tö duy coù ngaõ laø tö duy taø vaïy, tö duy khoâng coù ngaõ cuõng laø tö duy taø vaïy. Cho ñeán tö duy veà ngaõ laø thöôøng coøn, ngaõ laø khoâng thöôøng coøn; coù saéc, khoâng coù saéc; coù töôûng, khoâng coù töôûng vaø chaúng phaûi coù töôûng, chaúng phaûi khoâng coù töôûng… ñeàu laø tö duy taø vaïy. Chö Tyø-kheo, nhöõng tö duy taø vaïy naøy laø ung nhoït, laø gheû lôû,
gioáng nhö teân ñoäc. Trong ñoù, neáu coù ngöôøi ña vaên ñaït trí tueä cuûa baäc Thaùnh thì bieát tö duy taø vaïy nhö beänh, nhö gheû lôû, nhö ung nhoït, nhö muõi teân; nghó nhö theá roài, giöõ vöõng taâm nôi söï nhôù nghó chaân chaùnh, chaúng theo söï vaän haønh cuûa taâm, khieán taâm chaúng ñoäng, ñöôïc nhieàu lôïi ích. Chö Tyø-kheo, neáu nghó coù ngaõ töùc laø nghó taø, töùc laø höõu vi, töùc laø hí luaän; neáu nghó laø khoâng coù ngaõ cuõng laø hí luaän, cho ñeán coù saéc, khoâng saéc; coù töôûng, khoâng töôûng; chaúng phaûi coù töôûng, chaúng phaûi khoâng coù töôûng ñeàu laø hí luaän. Chö Tyø-kheo, ñaõ coù hí luaän ñeàu laø beänh, nhö ung nhoït, nhö gheû lôû, gioáng nhö teân ñoäc. Trong ñoù coù ngöôøi ña vaên ñaït ñeán trí tueä baäc Thaùnh bieát caùc toäi loãi cuûa hí luaän naøy roài, thì öa söï khoâng hyù luaän, giöõ taâm vaéng laëng, ñöôïc nhieàu lôïi ích. Chö Tyø-kheo, Ta nhôù thuôû xöa, coù vua trôøi Ñeá-thích, khi muoán ñaùnh nhau vôùi A-tu-la, trôøi Ñeá-thích baûo vôùi chö Thieân trôøi Ba möôi ba chung quanh theá naøy: “Chö Toân giaû, caùc vò phaûi trang bò toát binh khí nôi thaân theå. Nay caùc A-tu-la muoán ñeán ñaùnh. Neáu chö Thieân thaéng thì phaûi baét soáng vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la, duøng naêm sôïi daây troùi laïi, daãn ñeán tröôùc Thieän phaùp ñöôøng, nôi hoäi hoïp cuûa chö Thieân khieán ra maét ta”. Chö Thieân trôøi Ba möôi ba nhaän meänh leänh cuûa trôøi Ñeá-thích, y theo lôøi daën maø laøm. Vua A-tu-la cuõng ra leänh nhö vaäy. Chö Tyø-kheo, ôû traän ñaùnh aáy, chö Thieân ñaéc thaéng, lieàn duøng naêm sôïi daây troùi vua A-tu-la daãn ñeán tröôùc Thieän phaùp ñöôøng. Luùc aáy, vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la ñaõ bò naêm sôïi daây troùi, ñang ôû tröôùc chuùng trôøi, thaáy trôøi Ñeá-thích vaøo Thieän phaùp ñöôøng, ñeán choã ngoài an toïa, lieàn thoát ra lôøi aùc, maéng nhieác huûy nhuïc vò Thieân chuû ñuû lôøi. Luùc aáy coù vò haàu caän trôøi Ñeá-thích teân laø Ma-ña-ly, thaáy vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña- la ñöùng tröôùc chuùng thoát lôøi hung aùc, maéng nhieác Thieân chuû lieàn duøng keä baïch vôùi Ñeá-thích: Trôøi Ñeá-thích xaáu hoå, sôï haõi Vì khoâng theá löïc neân chòu nhòn Nghe lôøi maéng thoâ aùc nhö theá Ñeàu nhaän laõnh heát khoâng daùm noùi. Ñeá-thích duøng keä ñaùp laïi Ma-ña-ly: Chaúng phaûi xaáu, sôï maø chòu nhòn Chaúng phaûi khoâng söùc ñoái Tu-la
611 KINH KHỞI THẾ-CHIẾN ĐẤU - TRƯỜNG A HÀM II
Ai coù theå möu caàu nhö ta
Ñaâu ñöôïc ñoàng vôùi keû voâ trí.
Ma-ña-ly laïi duøng keä baïch Thieân chuû:
Neáu chaúng nghieâm khaéc quôû traùch naëng
Keû ngu ñaày daãy laïi taêng theâm
Neân phaûi beû deïp keû voâ trí
Gioáng nhö sôï roi boø boû chaïy.
Neáu nay thaû noù ñöôïc bình yeân
Trôû veà choán cuõ laïi kieâu maïn
Vì vaäy ngöôøi trí phaûi ra oai
Bieåu hieän söùc maïnh cheá ngu si.
Trôøi Ñeá-thích laïi duøng keä ñaùp Ma-ña-ly:
Vieäc naøy töø laâu ta ñaõ bieát
Vì ñeå cheá phuïc boïn ngu si
Neáu hoï duøng saân haän maéng nhieác
Ta nghe, chòu ñöïng töï cheá taâm.
Ma-ña-ly laïi duøng keä baïch Ñeá-thích:
Vua trôøi Ñeá-thích xin nghó kyõ
Nhaãn nhuïc nhö theá laø coù haïi
Vì keû ngu kia maéng nhö theá
Cho laø vì sôï khoâng daùm ñaùp.
Ñeá-thích laïi laàn nöõa duøng keä ñaùp Ma-ña-ly:
Ñaùm ngu si kia, theo yù hoï
Cho laø ta sôï neân laøm thinh
Neáu mong thaân luoân ñöôïc lôïi ích
Thì neân vì hoï, thöôøng nhaãn nhuïc.
Theo yù ta khi thaáy hoï maéng
Chaúng neân vôùi saân laïi khôûi saân
Neáu duøng saân baùo traû laïi saân
Chieán ñaáu nhö vaäy khoù ñöôïc thaéng.
Neáu bò keû khaùc gaây böïc töùc
Coù chí nhaãn ñöôïc thaät laø khoù
Neân bieát nhaãn naøy laø söùc maïnh
Ngöôøi nhaãn nhö vaäy ñaùng ngôïi khen.
Hoaëc ta, hoaëc ngöôøi phaøm khôûi taâm
Ñeàu caàu mong lìa choã ñaùng sôï
Ngöôøi khaùc noåi saân maéng nhieác ta Chaúng neân sanh oaùn ñoái vôùi hoï. Ñoái vôùi chính mình hoaëc tha nhaân Caû hai ñeàu neân laøm lôïi ích Ñaõ bieát mình bò ngöôøi saân maéng Neân laøm cho saân töï tieâu tan. Nhö vaäy hai beân, taâm lôïi ích Caû mình, laãn ngöôøi ñeàu thaønh töïu YÙ nieäm ngöôøi kia laø ngu si Ñoù laø do hoï khoâng bieát phaùp. Nhö caùc tröôïng phu coù söùc lôùn Luoân vì keû voâ löïc nhaãn nhòn Vôùi ngöôøi voâ löïc, nhaãn chaúng saân Ngöôøi nhaãn nhö vaäy ñöôïc khen ngôïi. Ngöôøi kia khoâng coù söùc trí tueä Laáy söùc ngu si laøm söùc maïnh Taâm ngu si neân vöùt boû phaùp Nhöõng ngöôøi nhö vaäy haïnh khoâng chaùnh. Hoï duøng ngu si caàu hôn ta Saân giaän maéng nhieác phaùt lôøi thoâ Nhaãn ñöôïc aùc kia, thì thöôøng thaéng Nhaãn aáy taêng leân khoù noùi ñuû. Ngöôøi thaéng noùi naêng e chaúng xeùt Vôùi hoï, sôï oaùn neân môùi nhaãn Nghe ngöôøi döôùi maéng maø nhaãn nhuïc Nhaãn naøy ñöôïc ngöôøi trí ngôïi khen. Chö Tyø-kheo, caùc vò neân bieát, trôøi Ñeá-thích luùc baáy giôø chính laø Ta. Vaøo thuôû aáy, Ta laøm vua trôøi Ba möôi ba, giaùo hoùa töï taïi, thoï phöôùc baùo toát ñeïp, maëc duø höôûng moïi dieäu laïc nhöng thöôøng nhaãn nhuïc, cuõng khen ngôïi haïnh nhaãn, öa haïnh oân hoøa meàm moûng, laïi khoâng saân giaän, cuõng luoân ngôïi khen ngöôøi khoâng saân giaän. Chö Tyø-kheo, caùc vò töï noùi laø trong söï tu haønh coù taâm tin hieåu, boû tuïc xuaát gia, tinh caàn chaúng bieáng treã. Neân caùc vò muoán ñoái vôùi caùc chuùng sanh khaùc, thaân tu haønh nhaãn nhuïc khen ngôïi söï nhaãn nhuïc töø bi thuaän hôïp, thöôøng haønh an laïc, dieät tröø saân haän, khen ngöôøi khoâng saân thì caùc vò phaûi phaùt khôûi söï tu hoïc nhö vaäy. Chö Tyø-kheo, Ta nhôù thuôû xöa, chuùng trôøi cuøng vôùi caùc A-tu-la,
613 KINH KHỞI THẾ-CHIẾN ĐẤU - TRƯỜNG A HÀM II moãi beân ñeàu trang bò binh khí muoán ñaùnh nhau. Baáy giôø Ñeá-thích baûo vôùi Thieân chuùng: “Chö Nhaân giaû, neáu A-tu-la cuøng chö Thieân ñaùnh nhau, khi chö Thieân ñaéc thaéng thì caùc ngöôi neân duøng naêm sôïi daây troùi vua A-tu-la laïi… nhö tröôùc ñaõ noùi…”. Chö Thieân vaâng leänh. Vua A-tu- la cuõng laøm nhö vaäy, ra leänh cho chuùng quaân binh. Chö Tyø-kheo, luùc giao chieán, vua A-tu-la thaéng, vua trôøi Ñeá-thích khoâng ñòch noåi phaûi lui veà. Xe vua cöôõi khi aáy laø chieác ngöï xa deã ñieàu khieån, baùnh coù ngaøn caêm, muoán höôùng thaúng veà cung trôøi, nhöng coù moät caây ñaïi thoï teân laø Cö-tra-xaø-ma-leâ chaén ñöôøng, Kim sí ñieåu loùt oå treân caây aáy ñaõ sanh caùc tröùng. Ñeá-thích thaáy roài baûo vôùi Ma-ña-ly, ngöôøi ñaùnh xe: Ma-ña-ly! Treân caây coù tröùng Vì ta, quay xe laïi traùnh xa Thaø bò Tu-la laøm maát maïng Chöù ñöøng phaù hoaïi toå chim naøy. Khi aáy Ma-ña-ly, ngöôøi ñaùnh xe gioûi, nghe vua trôøi Ñeá-thích daïy nhö vaäy, lieàn quay chieác ngöï xa deã ñieàu khieån, baùnh coù ngaøn caêm, trôû laïi chaïy thaúng ñeán cung A-tu-la. Chö Tyø-kheo, caùc chuùng A-tu-la luùc baáy giôø thaáy xe Ñeá-thích boãng nhieân quay laïi, ñeàu cho laø Ñeá-thích coù möu löôïc ñaëc bieät neân trôû laïi ñaùnh nhau vôùi mình. Chuùng A-tu-la nhaân ñoù ruùt lui toaøn boä, trôû veà cung mình. Chö Tyø-kheo, luùc aáy, do nhaân duyeân töø bi cuûa Ñeá-thích maø chö Thieân chuyeån baïi thaønh thaéng, A-tu-la phaûi thua. Chö Tyø-kheo, neân bieát, trôøi Ñeá-thích thuôû aáy chính laø Ta. Chö Tyø- kheo, thuôû aáy Ta laøm vò Ñaïi thieân chuû, laõnh ñaïo trôøi Ba möôi ba, cai trò giaùo hoùa töï taïi, höôûng phöôùc baùo toát ñeïp, vaãn luoân luoân thöông yeâu taát caû chuùng sanh, vì söï sanh toàn cuûa chuùng maø khôûi loøng töø bi, laøm ñieàu lôïi ích. Tyø-kheo caùc vò, vì loøng tin maø xuaát gia, phaûi laøm lôïi ích cho taát caû chuùng sanh. Chö Tyø-kheo, Ta nhôù thuôû xöa, chö Thieân vaø A-tu-la muoán ñaùnh nhau. Baáy giôø Ñeá-thích baûo vôùi vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la: “Nhaân giaû, baây giôø chuùng ta neân thu heát vuõ khí. Trong chuùng chö Thieân vaø A- tu-la ñeàu coù keû saùng suoát, trí tueä, hai beân chuùng ta neân noùi veà phaùp nghóa, hoaëc thieän, hoaëc aùc. Nhöng ai duøng lôøi thieän nhieàu hôn seõ thaéng”. Khi aáy Thieân chuû vaø A-tu-la nhöôøng cho nhau noùi tröôùc. Luùc ñoù vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la lieàn leân tieáng tröôùc, höôùng veà trôøi Ñeá-
thích noùi keä: Keû ngu si quaù möùc Quyeát phaûi quôû traùch naëng Beû deïp keû voâ trí Nhö boø sôï roi chaïy Ngu si khoâng coù trí Thaät khoù cheá ngöï ngay Vì vaäy duøng roi maïnh Mau döùt si, maïn kia. Vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la höôùng veà trôøi Ñeá-thích noùi keä naøy xong, chuùng A-tu-la vaø caùc quyeán thuoäc ñeàu raát hoan hyû, khen ngôïi, phaán khôûi. Ñeá-thích, chö Thieân vaø quyeán thuoäc ñeàu ñöùng im laëng. Vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la baûo Ñeá-thích: “Ñaïi thieân vöông neân noùi keä”. Baáy giôø Thieân vöông höôùng ñeán A-tu-la noùi keä: Ta thaáy roõ vieäc naøy Khoâng muoán gioáng ngöôøi si Ngöôøi ngu töï khôûi saân Ngöôøi trí ai tranh cuøng? Vua trôøi Ñeá-thích noùi keä aáy xong, chö Thieân trôøi Ba möôi ba vaø caùc quyeán thuoäc ñeàu khen ngôïi, vui möøng phaán khôûi. Caùc A-tu-la vaø quyeán thuoäc ñeàu ñöùng laëng thinh. Ñeá-thích baûo vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la: “Nhaân giaû, haõy noùi tieáp lôøi ñi!” Khi aáy, A-tu-la höôùng ñeán Thieân chuû noùi keä: Im laëng, yù nhaãn nhuïc Ñeá-thích! Ta cuõng theá Ngu si khi tranh thaéng Noùi ta sôï neân nhaãn. Vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la noùi keä aáy roài, caùc A-tu-la vaø quyeán thuoäc ñeàu haân hoan, vui möøng khen ngôïi. Ñeá-thích, chö Thieân vaø quyeán thuoäc ñeàu ñöùng laëng thinh. Vua A-tu-la cuõng baûo Ñeá-thích: “Thöa Thieân chuû, ñeán löôït ngaøi bieän thuyeát veà lôøi toát ñuùng nhö phaùp”. Baáy giôø, trôøi Ñeá-thích höôùng ñeán A-tu-la noùi keä: Ngöôøi ngu theo yù mình Baûo nhaãn laø sôï seät
615 KINH KHỞI THẾ-CHIẾN ĐẤU - TRƯỜNG A HÀM II
Cho ñaây caàu töï lôïi
Coøn kia chaúng lôïi ích
Ta baûo kia laøm aùc
Chaúng neân saân vôùi saân
Vôùi saân neân laøm thinh
Ñaùnh vaäy thì thöôøng thaéng.
Neáu bò ngöôøi xuùc naõo
Coù söùc thöôøng nhaãn ñöôïc
Neân bieát ngöôøi nhaãn naøy
Ñöùng treân caùc haïnh nhaãn.
Khoâng keå mình hay ngöôøi
Ñeàu caàu lìa choã sôï
Neáu bieát ngöôøi gheùt mình
Vôùi hoï khoâng neân saân
Hai beân ñeàu lôïi ích
Cho laø mình nhö ngöôøi
Neáu ngöôøi saân maéng nhieác
Saân mình töï tieâu tan
Ñoái mình hoaëc vôùi ngöôøi
Caû hai ñeàu ñöôïc lôïi.
YÙ ngöôøi nghó ngu si
Laø do khoâng bieát phaùp
Neáu ngöôøi coù söùc maïnh
Nhaãn ñöôïc ngöôøi yeáu ñuoái
Nhaãn naøy laø toái thaéng
Khoâng coù nhaãn naøo hôn.
Keû kia khoâng trí tueä
Chæ coù söùc ngu si
Vì ngu si boû phaùp
Neân töï maát chaùnh haïnh.
Ngu si töï khoe thaéng
Saân haän phaùt lôøi aùc
Nhaãn ñöôïc xuùc naõo aáy
Ñoù laø ñöôïc thaéng lôïi.
Sôï ngöôøi maïnh maø nhaãn
Nhaãn aáy sôï sanh oaùn
Ñoái keû yeáu nhaãn ñöôïc
Nhaãn naøy ngöôøi trí khen. Vua trôøi Ñeá-thích thuyeát keä aáy xong, chö Thieân trôøi Ba möôi ba vaø caùc quyeán thuoäc khen ngôïi, phaán khôûi voâ cuøng. Chuùng A-tu-la ñeàu laøm thinh. Khi aáy, trong haøng chö Thieân, nhöõng vò coù trí tueä, ñeàu nhoùm laïi moät choã baøn luaän so saùnh caùc baøi keä naøy, suy nghó töôøng taän, xem xeùt suy taàm, roài cuøng khen ngôïi nhö theá naøy: “Chö Nhaân giaû, nay trôøi Ñeá-thích kheùo noùi yù nghóa veà söï cai trò giaùo hoùa, taát caû ñeàu khoâng coù dao gaäy, roi voït, cuõng khoâng tranh caõi, ñaùnh ñaám, huûy nhuïc, oaùn thuø, cuõng khoâng kieän caùo vaø mong caàu baùo traû. Laïi ñoái vôùi sanh töû coù söï nhaøm chaùn, caàu xa lìa duïc, vì söï tòch dieät, vì söï tónh laëng, vì chöùng ñaéc thaàn thoâng, vì chöùng ñaéc quaû Sa-moân, vì thaønh töïu Chaùnh giaùc ñaéc Nieát-baøn. Chö Nhaân giaû, nhöõng baøi keä cuûa vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña- la ñaõ noùi khoâng coù lôøi toát ñeïp nhö theá. Taát caû nhöõng lôøi aáy chæ coù dao gaäy, roi voït, gai goùc, ñoäc ñòa, huûy nhuïc, tranh caõi, ñaùnh ñaám, kieän tuïng, oaùn thuø, mong caàu ñaùp traû. Laïi tröôûng döôõng sanh töû, khoâng coù nhaøm chaùn tham ñaém aùi duïc, chaúng nghó veà haïnh tónh laëng tòch dieät, chaúng caàu thaàn thoâng vaø quaû Sa-moân, chaúng caàu Chaùnh giaùc vaø Ñaïi Nieát-baøn. Chö Nhaân giaû, nhöõng baøi keä cuûa vua trôøi Ñeá-thích ñaõ noùi, goïi laø lôøi noùi thieän. Nhöõng baøi keä cuûa vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la ñaõ noùi, chaúng phaûi laø lôøi noùi thieän. Chö Nhaân giaû, nhöõng baøi keä cuûa vua trôøi Ñeá-thích ñaõ noùi laø lôøi noùi thieän, ñuùng laø lôøi noùi thieän. Nhöõng baøi keä cuûa vua A- tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la ñaõ noùi chaúng phaûi laø lôøi noùi thieän, nhaát ñònh chaúng phaûi laø lôøi noùi thieän”. Chö Tyø-kheo, caùc vò neân bieát! Trôøi Ñeá-thích thôøi aáy chính laø Ta. Chö Tyø-kheo, luùc ñoù Ta laø vua trôøi Ñao-lôïi cai trò giaùo hoùa töï taïi, thoï höôûng phöôùc laïc, coøn noùi lôøi thieän ñeå laøm duïng cuï chieán ñaáu. Vì do lôøi thieän neân chieán ñaáu thöôøng thaéng. Tyø-kheo caùc thaày ñaõ ñöôïc ôû trong giaùo phaùp noùi lôøi thieän cuûa Ta, laéng taâm lìa tuïc, boû nhaø xuaát gia, tu haïnh tinh taán. Caùc vò neáu muoán tìm hieåu lôøi thieän, lôøi aùc trong giaùo phaùp ñeå naém laáy nghóa lyù thì neân bieát nhö theá. Chö Tyø-kheo, Ta nhôù thuôû xöa, chö Thieân vöông… vaø A-tu-la khi ñaùnh nhau, vua trôøi Ñeá-thích ñaùnh deïp Tu-la, sau khi ñaõ chieán thaéng, taïo döïng cung ñieän ñeïp ñeõ, chieàu Ñoâng Taây roäng naêm traêm do-tuaàn, chieàu Nam Baéc hai traêm naêm möôi do-tuaàn. Chö Tyø-kheo, beân ngoaøi cung ñieän ñeïp ñeõ aáy, coù moät traêm nôi phoøng ngöï; ôû moãi nôi phoøng ngöï coù baûy laàu gaùc, ñeàu duøng baûy baùu taïo thaønh; trong moãi laàu gaùc, thieát trí baûy phoøng; trong moãi phoøng ñaët baûy caùi giöôøng; treân moãi caùi giöôøng coù
617 KINH KHỞI THẾ-CHIẾN ĐẤU - TRƯỜNG A HÀM II baûy ngoïc nöõ; moãi ngoïc nöõ laïi coù rieâng baûy ngöôøi haàu gaùi. Vua trôøi Ñeá- thích cuøng caùc ngoïc nöõ vaø ngöôøi haàu nöõ, chaúng coù vieäc gì laøm, chæ taän höôûng moïi dieäu laïc thuø thaéng. Ñoà aên uoáng, caàn duøng nhö höông hoa, aùo quaàn, taát caû moïi vaät duïng ñeå vui chôi, ñeàu tuøy theo nghieäp ñôøi tröôùc maø höôûng ñöôïc phöôùc baùo. Chö Tyø-kheo, trong coõi Tam thieân ñaïi thieân theá giôùi, vôùi caùc cung trôøi hieän coù, khoâng coù cung ñieän naøo baèng cung ñieän ñeïp ñeõ aáy cuûa vua trôøi Ñeá-thích. Luùc ñoù, vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la suy nghó: “Ta coù söùc maïnh vaø uy ñöùc nhö theá, cung ñieän maët trôøi, maët traêng vaø trôøi Ba möôi ba, tuy ôû treân ta, vaän haønh cuøng khaép, nhöng söùc cuûa ta coù theå naém laáy laøm voøng ñeo tai, ñi khaép caùc nôi, chaúng bò trôû ngaïi”. Ñaõ coù moät luùc, vua A- tu-la La-haàu-la, trong loøng giaän döõ, chöùa ñaày phieàn naõo ñoäc haïi, yù chaúng vui veû, lieàn nghó ñeán vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la. Khi ñoù vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la nghó theá naøy: “Vua A-tu-la La-haàu-la nay nghó ñeán ta” vaø lieàn töï nghó ñeán caùc tieåu vöông A-tu-la cuøng caùc A-tu-la quyeán thuoäc döôùi quyeàn thoáng laõnh cuûa mình. Luùc ñoù caùc tieåu vöông vaø caùc A-tu-la kia bieát vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la nghó ñeán mình, ai naáy ñeàu chuaån bò caùc loaïi binh khí keùo ñeán choã vua. Ñeán nôi roài, ñöùng yeân ôû phía tröôùc. Baáy giôø, vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la töï maëc aùo giaùp, caàm gaäy, voäi vaøng leân xe, cuøng vôùi caùc tieåu vöông vaø quaân só, vaây quanh sau tröôùc keùo ñeán choã vua A-tu-la La-haàu-la. Vua A-tu-la La- haàu-la laïi nghó ñeán hai vò vua A-tu-la laø Duõng Döôïc vaø Huyeãn Hoùa. Cuøng luùc, hai vua naøy bieát ñöôïc yù nghó aáy roài, laïi cuõng nghó gioáng nhö vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la laø nghó ñeán caùc tieåu vöông cuûa mình vaø chuùng thuoäc haï. Ai naáy ñeàu bieát roài, cuõng khaån tröông chuaån bò vuõ khí, höôùng ñeán choã hai vua. Ñeán nôi, taát caû ñeàu cuøng keùo tôùi choã vua A-tu- la La-haàu-la töï trang bò ñuû caùc loaïi vuõ khí tuøy thaân, cuøng ba vua A-tu-la Tyø-ma-chaát-ña-la, Duõng Döôïc, Huyeãn Hoùa vaø tieåu vöông, quyeán thuoäc cuûa ba vua aáy, vaây quanh sau tröôùc, töø thaønh A-tu-la luõ löôït ra ñi, muoán cuøng vôùi chö Thieân Ñao-lôïi ñaùnh nhau moät traän quyeát lieät. Baáy giôø, hai vua Roàng lôùn laø Nan-ñaø vaø Öu-ba-nan-ñaø töø cung ñi ra, duøng thaân quaán quanh nuùi Tu-di baûy voøng, töùc thì laøm nuùi rung ñoäng; ñoäng roài laïi ñoäng, ñoäng lôùn, ñoäng khaép; rung roài laïi rung, rung lôùn, rung khaép; phun roài laïi phun, phun lôùn, phun khaép, duøng ñuoâi ñaäp bieån, laøm cho moät khoái nöôùc voït leân hö khoâng leân taän ñænh Tu-di. Chö Tyø-kheo, lieàn ngay khi aáy, Thieân chuû Ñeá-thích baûo caùc Thieân chuùng: “Chö vò Nhaân giaû, caùc vò coù thaáy ñaïi ñòa naøy rung ñoäng nhö vaäy
khoâng? Hö khoâng ñen nghòt gioáng nhö maây coù möa, laïi nhö söông muø daøy ñaëc. Ta bieát chaéc raèng, nay A-tu-la muoán cuøng vôùi chö Thieân ñaùnh nhau”. Luùc aáy, ôû trong bieån, caùc Roàng taïi choã ñeàu rôøi cung mình, caàm caùc loaïi gaäy goäc, trang bò teà chænh, ra ngay tröôùc A-tu-la cuøng chuùng chieán ñaáu. Neáu thaéng thì ñuoåi chuùng lui thaúng veà cung. Nhöng khoâng thaéng neân sôï haõi chaïy lui, roài cuøng ñeán gaëp Daï-xoa Ñòa Cö. Ñeán nôi, noùi raèng: “Caùc vò neân bieát, caùc A-tu-la muoán ñaùnh chö Thieân. Nay, caùc ngöôi neân cuøng chuùng ta ñeán choã aáy giuùp nhau ñaùnh phaù”. Daï-xoa nghe xong lieàn chuaån bò vuõ khí cuøng caùc Roàng keùo ñi, cuøng ñaùnh nhau vôùi A- tu-la. Neáu thaéng thì ñuoåi chuùng ñi, nhöng khoâng thaéng neân sôï haõi chaïy lui, roài cuøng ñi ñeán ra maét Daï-xoa Baùt thuû. Ñeán nôi, thöa raèng: “Caùc vò bieát chaêng? Caùc A-tu-la muoán ñaùnh chö Thieân. Caùc ngaøi neân ñeán cuøng chuùng toâi töông trôï nghinh chieán”. Baùt thuû nghe xong, cuõng chuaån bò vuõ khí, cuøng keùo ñi… cho ñeán… thua chaïy, roài laïi cuøng ñeán baùo vôùi Daï-xoa Trì phaùt roài cuõng boû chaïy nhö treân… ñeán baùo vôùi Daï-xoa Thöôøng tuùy, cuõng chuaån bò gaäy goäc vaø cuøng vôùi Trì phaùt… hieäp löïc chieán ñaáu. Neáu ñaéc thaéng thì ñuoåi boïn chuùng veà cung, nhöng do thaát baïi neân sôï haõi ruùt lui, roài ñeán yeát kieán Töù ñaïi thieân vöông. Ñeán nôi, taâu vôùi Töù thieân vöông: “Töù vöông thaåm xeùt! Nay caùc A-tu-la muoán ñaùnh vôùi chö Thieân. Caùc ngaøi neân cuøng vôùi chuùng toâi töông trôï ñaùnh cho chuùng tan taùc”. Khi aáy Töù thieân vöông nghe Thöôøng tuùy noùi lieàn voäi vaøng caàm caùc loaïi vuõ khí leân xe maø ñi… cho ñeán… chaïy lui, chaúng theå haøng phuïc. Luùc ñoù Töù thieân vöông beøn cuøng nhau leân Thieän phaùp ñöôøng, nôi chö Thieân nhoùm hoïp, baøn luaän taâu vôùi Ñeá-thích: “Thieân vöông neân bieát, caùc A-tu-la nay tuï taäp muoán ñaùnh chö Thieân, xin neân ñeán ñoù ñaùnh nhau vôùi chuùng”. Trôøi Ñeá-thích nghe Töù thieân vöông noùi nhö vaäy thì chaáp thuaän, lieàn trieäu moät vò trôøi Ma-na-baø baûo raèng: “Naøy Thieân töû, ngöôi ñeán ñaây! Nay ngöôi coù theå ñeán trôøi Tu-daï-ma roài sang trôøi Ñaâu-suaát-ñaø, trôøi Hoùa laïc, trôøi Tha hoùa töï taïi. Ñeán nôi, vì ta maø taâu vôùi caùc Thieân vöông theá naøy: ‘Chö Thieân caùc ngaøi, chaéc caùc ngaøi ñaõ bieát, nay A-tu-la muoán ñaùnh vôùi chö Thieân, Thieân vöông caùc ngaøi caàn phaûi töông trôï, cuøng ñeán choã aáy chieán ñaáu vôùi chuùng’”. Ma-na-baø nghe lôøi cuûa Ñeá-thích xong lieàn ñi ñeán trôøi Tu-daï-ma taâu ñaày ñuû söï vieäc. Thieân vöông Tu-daï-ma nghe lôøi taâu cuûa Thieân söù trôøi Ñeá-thích laø Ma-na-baø lieàn nghó ñeán taát caû Thieân chuùng trong coõi trôøi Tu-daï-ma. Khi aáy Thieân chuùng bieát yù nghó cuûa Thieân vöông roài, ñeàu khaån tröông maëc
619 KINH KHỞI THẾ-CHIẾN ĐẤU - TRƯỜNG A HÀM II aùo giaùp, mang vuõ khí, nhaûy leân loaïi xe ôû coõi trôøi, cuøng nhau keùo ñeán choã Thieân vöông. Ñeán roài, ñöùng yeân ôû tröôùc. Cuøng luùc, Thieân vöông Tu-daï-ma cuõng töï thaân maëc loaïi aùo giaùp baùu ñeïp ôû coõi trôøi, caàm caùc gaäy baùu, cuøng vôùi ñoâng ñuû voâ löôïng traêm ngaøn vaïn caùc Thieân töû vaây quanh, ñi xuoáng, ñeán treân ñænh nuùi chuùa Tu-di, taïi phía Ñoâng nuùi, caém côø khoù haøng phuïc toaøn maøu xanh, töïa vaøo ñænh nuùi. Luùc aáy Thieân söù Ma-na-baø lieàn trôû leân trôøi Ñaâu-suaát-ñaø. Ñeán nôi, vò aáy taâu vôùi Thieân vöông coõi Ñaâu-suaát: “Thieân vöông neân bieát! Thieân vöông Ñeá-thích coù lôøi baùo trình: ‘Caùc A-tu-la muoán ñaùnh vôùi chö Thieân, xin chö Thieân cuøng ñeán töông trôï, goùp söùc chieán ñaáu, khieán chuùng thoái lui’”. Trôøi Ñaâu-suaát-ñaø nghe lôøi aáy roài, lieàn nghó ñeán ñaïi chuùng chö Thieân cuûa mình. Chö Thieân aáy bieát roài, lieàn tuï taäp ñeán choã cuûa Ñaïi thieân vöông. Ñeán nôi, ai naáy ñeàu doác söùc caàm vuõ khí, nhaûy leân xe cuøng vôùi voâ löôïng traêm ngaøn vaïn Thieân chuùng, keùo nhau ñi xuoáng, cuøng luùc vaân taäp ôû ñænh nuùi Tu-di, taïi phía Nam, caém côø khoù haøng phuïc toaøn maøu vaøng, töïa vaøo ñænh nuùi. Thieân söù Ma-na-baø laïi ñi ñeán trôøi Hoùa laïc, taâu vôùi vò trôøi aáy: “Thieân vöông neân bieát! Trôøi Ñeá-thích sai toâi ñeán baùo vôùi ngaøi raèng: ‘Caùc A-tu-la muoán ñaùnh chö Thieân… taâu ñaày ñuû nhö tröôùc… cho ñeán trôøi aáy cuøng vôùi voâ löôïng traêm ngaøn vaïn chuùng Thieân töû, ñeàu trang bò vuõ khí, nhaûy leân caùc thöù xe, cuøng nhau keùo xuoáng, ñeán ñænh nuùi Tu-di, taïi phía Taây nuùi, caém côø khoù haøng phuïc, toaøn moät maøu ñoû, töïa vaøo ñænh nuùi. Cuõng nhö theá, leân baùo vôùi Thieân vöông Tha hoùa töï taïi… nhö tröôùc ñaõ noùi… Khi aáy Thieân chuùng cuûa vò trôøi kia trang bò vuõ khí hôn trôøi Hoùa laïc, cuøng vôùi voâ löôïng traêm Thieân töû, voâ löôïng ngaøn Thieân töû, voâ löôïng traêm ngaøn Thieân töû, vaây quanh keùo xuoáng, ñeán nuùi Tu-di, taïi phía Baéc, caém côø khoù haøng phuïc toaøn maøu traéng, töïa vaøo ñænh nuùi. Baáy giôø trôøi Ñeá-thích thaáy chö Thieân caùc coõi treân ñeàu vaân taäp, lieàn nghó ñeán Daï-xoa ôû hö khoâng. Khi aáy caùc chuùng Daï-xoa ôû hö khoâng ñeàu nghó: “Thieân vöông Ñeá-thích ñaõ nghó ñeán chuùng ta”. Bieát nhö vaäy roài, chuùng Daï-xoa lieàn baûo nhau cuøng maëc giaùp, caàm gaäy, trang bò duïng cuï tuøy thaân, xong xuoâi, nhaûy leân caùc loaïi xe, ñi ñeán tröôùc Ñeá-thích ñöùng sang moät beân. Trôøi Ñeá-thích laïi nghó ñeán caùc Tieåu thieân vöông cuøng quyeán thuoäc cuûa chö Thieân trôøi Ba möôi ba. Khi bieát yù nghó aáy, hoï ñeàu maëc giaùp, trang bò vuõ khí, nhaûy leân caùc loaïi xe, ñeán tröôùc Thieân vöông. Luùc aáy, Ñeá-thích maëc caùc loaïi aùo giaùp vaø trang bò vuõ khí, nhaûy leân caùc
loaïi xe, cuøng vôùi Daï-xoa Hö khoâng vaø caùc tieåu vöông trôøi Ba möôi ba, vaây quanh tröôùc sau, ra khoûi thieân cung muoán cuøng vôùi A-tu-la ñaùnh nhau moät traän quyeát lieät. Chö Tyø-kheo, khi ñaùnh nhau vôùi A-tu-la caùc Thieân chuùng aáy söû duïng nhieàu loaïi vuõ khí nhö: ñao, teân, giaùo, coân, voà, chaøy, teân nhoïn kim cang, teân baén ñoái maët, teân nhö caùi ñuïc, teân nhoïn boïc saét, teân nhö raêng traâu, teân nhoïn nhö laù Ca-laêng-giaø, teân nhoïn li ti, teân noå. Nhöõng loaïi vuõ khí aáy coù nhieàu maøu saéc ñeïp ñeõ, ñeàu laø vaøng, baïc, löu ly, pha leâ, xích chaâu, xa cöø, maõ naõo… baûy baùu taïo thaønh. Duøng nhöõng loaïi dao gaäy naøy, töø xa phoùng ñeán xuyeân suoát thaân A-tu-la maø chaúng bò haïi, treân thaân cuûa chuùng cuõng laïi chaúng thaáy thöông tích, chæ do nhaân duyeân xuùc chaïm neân chòu thoáng khoå. Chö Tyø-kheo, caùc A-tu-la, khi ñaùnh vôùi chö Thieân coù caùc loaïi vuõ khí, saéc loaïi gioáng nhö cuûa chö Thieân, cuõng do baûy baùu taïo thaønh, ñaâm vaøo thaân chö Thieân, cuõng ñeàu xuyeân qua, maø khoâng coù thöông tích, chæ do nhaân duyeân xuùc chaïm neân chòu thoï caùc thoáng khoå. Chö Tyø-kheo, khi chö Thieân ôû coõi Duïc cuøng vôùi chuùng A-tu-la ñaùnh nhau, coøn coù caùc loaïi vuõ khí nhö vaäy, huoáng hoà laø vuõ khí cuûa loaøi ngöôøi taïi theá gian.