SOÁ 67
PHAÄT NOÙI KINH TEÄ MA THÖÛ HIEÀN GIAÛ MUÏC-LIEÂN Haùn dòch: Ñôøi Ngoâ, Öu-baø-taéc Chi Khieâm, ngöôøi nöôùc Nhuïc chi.
Nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät du hoùa taïi vöôøn Nai, thuoäc thoân Khuûng cuï, nuùi Dieäu hoa, nöôùc Phaàn kyø. Baáy giôø Hieàn giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân ñang kinh haønh trong ñeâm toái. Trong luùc Hieàn giaû ñang kinh haønh treân khoaûng ñaát troáng, Teä ma ñeán nôi, töï hoùa thaønh hình nhoû xíu, chui vaøo buïng cuûa Hieàn giaû. Luùc ñoù Hieàn giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân suy nghó: “Trong buïng ta sao laïi coù tieáng reàn nhö saám, gioáng ngöôøi ñang ñoùi maø phaûi gaùnh vaät naëng. Vaäy ta neân vaøo trong thaát nhaäp tam-muoäi Chaùnh thoï quaùn saùt ñeå tìm ra nguyeân do”. Hieàn giaû Muïc-lieân nghó nhö vaäy roài lieàn vaøo tinh thaát nhaäp tam-muoäi ñeå quaùn thaân, lieàn thaáy Teä ma hoùa thaân hình nhoû xíu ñang ôû trong buïng mình. Hieàn giaû lieàn noùi: –Naøy Teä ma, haõy ñi ra! Ñöøng coù quaáy nhieãu Ñöùc Nhö Lai vaø ñeä töû cuûa Ngaøi, ñeå roài maõi maõi gaùnh laáy khoå ñau, baát an, bò ñoïa vaøo coõi aùc. Ma suy nghó: “Sa-moân naøy chöa thaáy ta, cuõng chöa bieát ta, theá maø doái noùi raèng: “Naøy Teä ma haõy ñi ra, haõy ñi ra! Chôù coù quaáy nhieãu Ñöùc Nhö Lai vaø ñeä töû cuûa Ngaøi, seõ maõi maõi bò khoå sôû, baát an!”. Ngay nhö thaày cuûa oâng ta laø Theá Toân Ñaïi Thaùnh coøn khoâng theå bieát ñöôïc ta, huoáng chi laø ñeä töû cuûa oâng ta maø bieát ñöôïc ta sao?”. Hieàn giaû Muïc-lieân laïi noùi vôùi Teä ma: –Ta coøn bieát trong yù cuûa ngöôi nghó raèng Ñaïi sö cuûa oâng ta laø
baäc Ñaïi Thaùnh coøn khoâng theå bieát ñöôïc ta huoáng chi laø ñeä töû maø bieát ñöôïc ta sao! Teä ma sôï haõi, nghó: “Nay Sa-moân naøy thaät ñaõ bieát ta roài”. Ma lieàn hoùa hình nhoû xíu nhaûy ra ngoaøi ñöùng ôû phía tröôùc. Hieàn giaû Muïc- lieân noùi vôùi ma: –Vaøo thôøi quaù khöù laâu xa veà tröôùc, luùc Ñöùc Phaät Caâu-laâu-taàn xuaát hieän ôû ñôøi, khi ñoù ta ñaõ töøng laøm ma teân laø Saân Haän. Ta coù moät ngöôøi em gaùi teân laø Yeåm Haéc, ngöôi chính laø con trai cuûa coâ ta. Nhö vaäy neân bieát raèng ngöôi voán laø con cuûa em gaùi ta. Ñöùc Phaät xuaát hieän ôû theá gian thôøi aáy hieäu laø Caâu-laâu-taàn Nhö Lai, Baäc Chí Chaân Ñaúng Chaùnh Giaùc. Ngaøi coù hai ngöôøi ñeä töû, ngöôøi thöù nhaát teân laø Hoàng AÂm, ngöôøi thöù hai teân laø Tri Töôûng, laø baäc hieàn ñöùc thöù nhaát hôn heát khoâng ai baèng. Sao goïi Hieàn giaû aáy laø Hoàng AÂm? Vì Hieàn giaû ñoù luùc soáng treân coõi trôøi Phaïm thieân, tieáng noùi cuûa Hieàn giaû to lôùn vang reàn caû ba ngaøn ñaïi thieân theá giôùi. Coøn sao goïi Hieàn giaû kia laø Tri Töôûng? Vì Hieàn giaû aáy thöôøng nöông caùc choán thanh vaéng, ngoài beân goác caây, nôi ñoàng troáng hay ôû trong nuùi, luoân nhaäp tam-muoäi Chaùnh thoï nhö kyø saéc töôïng. Luùc aáy nhöõng ngöôøi chaên deâ, chaên boø, laáy cuûi, gaùnh coû, caøy ruoäng, ngöôøi ñi ñöôøng, hoï vaøo trong nuùi thaáy Hieàn giaû nhaäp ñònh nhö vaäy, cuøng baûo nhau: “Vò Sa-moân naøy ngoài ôû ñaây maø cheát, chuùng ta haõy cuøng nhau chaát cuûi vaø coû leân ñeå hoûa thieâu”. Noùi theá roài, hoï cuøng nhau laøm coâng vieäc hoûa thieâu. Tyø-kheo Tri Töôûng rôøi khoûi phaùp tam-muoäi, ñaäp phuûi y phuïc, giuõ caùc thöù tro buïi. Söûa laïi y phuïc xong, Hieàn giaû Tri Töôûng laïi oâm baùt vaøo thaønh, aáp laøng xoùm ñeå laàn löôït khaát thöïc. Nhöõng ngöôøi chaên boø, chaên deâ, laáy cuûi, gaùnh coû troâng thaáy ñeàu raát kinh ngaïc, noùi vôùi nhau: –Chuùng ta ôû choã ñoàng troáng vaéng veû, thaáy Tyø-kheo naøy ngoài beân goác caây, chaúng coøn hôi thôû, cho laø ñaõ cheát neân cuøng nhau chaát cuûi, coû khoâ ñeå hoûa thieâu. Nay vì söï vieäc nhö vaäy neân goïi Tyø-kheo Tri Töôûng laø Töôûng Thöùc. Baáy giôø ma Saân haän töï suy nghó: “Ñaùm Sa-moân naøy töï cho laø tu taäp trì giôùi, tòch tónh, im laëng maø tö duy. Gioáng nhö con choù, con
meøo luoân suy nghó caùch ñeå baét chuoät neân noù im laëng, baát ñoäng, chôø con chuoät chaïy ra laø baét. Söï thieàn tö cuûa Sa-moân naøy cuõng nhö vaäy. Gioáng nhö con haïc giaø muoán baét caù, noù im laëng, khoâng gaây tieáng ñoäng, traàm tö, chôø con caù bôi ra laø moå ngay. Caùc Sa-moân naøy cuõng nhö vaäy, traàm tö, suy nghó veà muïc ñích mong caàu. Gioáng nhö con löøa lôùn caû ngaøy mang naëng, cho ñeán toái thì quaù meät moûi, ñoùi khaùt, noù chìm ñaém trong suy nghó muoán ñöôïc aên uoáng. Caùc Sa-moân naøy cuõng laïi nhö vaäy”. Ma laïi suy nghó: “Ta neân baøy veõ xuùi giuïc cho caùc Tröôûng giaû, Phaïm chí ôû trong nöôùc naøy, ñaùnh ñaäp chöûi maéng, laøm cho caùc Sa-moân ñaïo nhaân giöõ giôùi aáy y raùch, baùt beå, ñaàu vôõ, khieán cho hoï sanh taâm giaän döõ, ta nhôø ñoù tìm ñöôïc phöông tieän ñeå lôïi duïng”. Nghó vaäy roài, ma lieàn xuùi giuïc caùc Tröôûng giaû, Phaïm chí ñaùnh ñaäp, maéng chöûi, ñaäp beå baùt, ñaùnh vôõ ñaàu, xeù raùch y phuïc caùc Sa-moân trì giôùi, phuïng phaùp aáy. Caùc Sa-moân aáy gioáng nhö con meøo rình baét chuoät, con haïc giaø lo chaêm baét caù, nhö con cuù voï ñaäu nôi caønh caây ñeå baét chuoät, caùc Sa-moân ngoài thieàn cuõng laïi nhö vaäy, in nhö con löøa ñoùi khaùt meät moûi muoán ñöôïc aên uoáng. Khi aáy caùc Tyø-kheo bò huûy nhuïc, cuùi ñaàu ñi thaúng ñeán choã Ñöùc Phaät Caâu-laâu-taàn. Luùc ñoù Ñöùc Phaät ñang vì boán chuùng ñeä töû cuøng caùc haøng Thieân, Long, Quyû thaàn giaûng noùi roäng veà giaùo phaùp, thaáy caùc Tyø-kheo bò huûy nhuïc ñi ñeán, Ngaøi lieàn baûo caùc Tyø-kheo: –Naøy caùc Tyø-kheo, nay ma Saân haän ñaõ xuùi duïc caùc Tröôûng giaû, Phaïm chí ôû trong nöôùc ñaùnh ñaäp, maéng nhieác, laøm vôõ ñaàu, beå baùt, xeù raùch y cuûa caùc Sa-moân trì giôùi phuïng phaùp, khieán taâm hoï töùc giaän, khôûi yù saân haän, nhaân ñoù ma tìm ñöôïc phöông tieän laøm cho nhöõng vò aáy khoâng thaønh ñaïo. Naøy caùc ñeä töû, ñoái vôùi tröôøng hôïp nhö vaäy haõy neân thöïc haønh boán taâm voâ löôïng: Töø, Bi, Hyû, Hoä; khoâng oâm loøng keát oaùn; khoâng daáy taâm saân haän; maø neân môû taâm roäng lôùn khoâng haïn löôïng; taïo söï an laïc voâ bieân, bieán khaép möôøi phöông. Vôùi taâm nhö vaäy, duø ma coù tìm phöông tieän ñeå phaù hoaïi cuõng khoâng theå ñöôïc. Caùc Tyø-kheo vaâng lôøi Ñöùc Phaät daïy, an truù choán vaéng veû, nôi ñoàng troáng, moät loøng thieàn ñònh tö duy, thöïc haønh boán taâm voâ löôïng, yù khoâng taêng giaûm. Baáy giôø ma Saân haän tuy muoán ñöôïc nhöõng phöông tieän ñeå lôïi
duïng quaáy phaù caùc Sa-moân trì giôùi phuïng phaùp, nhöng vónh vieãn khoâng theå ñöôïc. Coøn nhöõng Tröôûng giaû, Phaïm chí nghe lôøi ma xuùi giuïc, huûy nhuïc caùc vò Sa-moân trì giôùi phuïng phaùp, sau khi maïng chung ñeàu bò ñoïa vaøo ñöôøng aùc, bò bao thöù khoå naõo böùc baùch khaûo tra, ôû trong ñòa nguïc heát kieáp naøy tôùi kieáp khaùc thoï khoå. Gioáng nhö caây lôùn, boùng noù toûa ra moät khoaûng ñaát troáng roäng lôùn, hoï naèm treân maët ñaát baèng saét noùng ñoû cuûa nguïc, loõa hình, chìm ngaäp trong ñoù. Hoï ñeàu baûo nhau: –Chuùng ta baïc phöôùc, thoï laáy tai öông aùc ñoäc naøy laø do chuùng ta ñaõ huûy nhuïc, maéng nhieác Sa-moân phuïng phaùp trì giôùi, vì vaäy neân môùi bò ñoïa vaøo ñaây. Than oâi! Khoâng theå ñöôïc thaáy Sa-moân phuïng phaùp trì giôùi, muoán caàu phöông tieän ñeå gaëp gôõ, vì ñaõ töï taïo ñieàu aùc neân phaûi töï thoï laáy tai hoïa, vì nghe theo lôøi ma xuùi giuïc neân môùi khoâng theå che chôû thaân mình. Baáy giôø ma Saân haän laïi nghó: “Ta duøng phöông tieän naøy ñeå toan lôïi duïng quaáy phaù caùc Sa-moân trì giôùi, nhöng hoaøn toaøn khoâng theå ñöôïc. Giôø thì ta phaûi bieán hình chæ baøy caùc Tröôûng giaû, Phaïm chí haõy neân cuùng döôøng, phuïng söï caùc Sa-moân trì giôùi, daâng cuùng y phuïc, thöùc aên uoáng, giöôøng naèm, thuoác men, khieán cho caùc vò aáy tham ñaém söï cuùng döôøng, nhaân ñoù ta môùi coù cô hoäi lôïi duïng”. Theo nhö möu keá aáy, ma lieàn chæ baøy caùc Tröôûng giaû, Phaïm chí trong nöôùc, ñeán nôi ngaõ tö ñöôøng, neáu thaáy caùc Sa-moân, Ñaïo nhaân trì giôùi thì traûi toùc treân ñaát ñeå caùc vò aáy ñi qua vaø taùn thaùn: –Caùc vò laø nhöõng baäc Sa-moân trì giôùi, sieâng naêng tu taäp, khoù thaáy khoù gaëp, xin caùc vò haõy ñaïp leân toùc toâi maø ñi ñeå toâi maõi maõi ñöôïc voâ löôïng phöôùc ñöùc. Hoaëc coù Tröôûng giaû, Phaïm chí mang y phuïc ñeán choã caùc Sa-moân trì giôùi ñaûnh leã, quyø xuoáng, thöa: –Xin caùc vò thöông xoùt chuùng con maø nhaän laáy y phuïc naøy. Hoaëc hoï mang ñaày thöùc aên, ñi ñeán tinh xaù hoaëc tôùi caùc ngaõ tö, ñaàu caùc ngoõ taét trong laøng, daâng leân cuùng döôøng caùc Sa-moân trì giôùi, thöa: –Caùc vò thaät khoù gaëp, khoù thaáy, xin caùc ngaøi haõy nhaän caùc phaåm vaät cuùng döôøng naøy ñeå chuùng con maõi maõi ñöôïc phöôùc ñöùc voâ löôïng. Hoaëc hoï aân caàn môøi hoûi, dìu ñôõ, tha thieát môøi caùc Sa-moân vaøo
nhaø hoï, thænh ngoài treân giöôøng ñeïp, roài mang ra caùc thöù thöùc aên uoáng, y phuïc, ca-sa, vaøng baïc, baûy baùu ñeå ôû phía tröôùc, quyø thöa: –Chö vò laø caùc baäc Sa-moân trì giôùi khoù gaëp, khoù thaáy, xin haõy thoï nhaän nhöõng vaät phaåm cuùng döôøng naøy. Xin chö vò vì loøng thöông xoùt, töï yù thoï duïng ñeå chuùng con maõi maõi ñöôïc voâ löôïng phöôùc ñöùc. Luùc ñoù Ñöùc Phaät Caâu-laâu-taàn vì boán chuùng ñeä töû vaø chö Thieân, Roàng, Thaàn giaûng noùi giaùo phaùp nhaän thaáy caùc ñaïo só, Sa-moân trì giôùi ñöôïc caùc Tröôûng giaû, Phaïm chí ñeán gaëp, cuùng döôøng, cung kính voâ löôïng, neân baûo caùc Tyø-kheo: –Nay ma Saân haän chæ baøy caùc Tröôûng giaû, Phaïm chí cuùng döôøng Sa-moân ñaïo só trì giôùi caùc thöù y phuïc, ñoà aên uoáng, ngoïa cuï, thuoác men, tuøy yù muoán gì cuõng cung caáp ñuû, nhaân ñoù ma coù cô hoäi ñeå phaù hoaïi thieän taâm cuûa caùc vò aáy, khieán hoï khoâng theå ñaéc ñaïo. Caùc vò haõy neân ôû caùc nôi choán nuùi non, ñoàng troáng vaéng veû, suy nieäm veà söï voâ thöôøng cuûa vaïn vaät. Tuy coù ñöôïc y phuïc, thöùc aên uoáng nhöng ñöøng tham ñaém, phaûi quaùn thaáy caùc phaùp laø khoå, khoâng, phi thaân (voâ ngaõ). Nhö vaäy, ma tuy tìm cô hoäi ñeå phaù hoaïi nhöng roát cuoäc vaãn khoâng ñöôïc. Caùc Tyø-kheo lieàn vaâng theo lôøi daïy cuûa Ñöùc Caâu-laâu-taàn Nhö Lai Chí Chaân Ñaúng Chaùnh Giaùc, tu taäp ñuùng nhö phaùp, neân duø ma coù tìm cô hoäi ñeå quaáy phaù vaãn khoâng coù. Vì ma chæ baøy cho caùc Tröôûng giaû, Phaïm chí, baûo hoï cuùng döôøng caùc vò Sa-moân trì giôùi, nhôø coâng ñöùc aáy neân hoï ñeàu ñöôïc sanh leân coõi trôøi. Khi ñöôïc sanh leân coõi aáy, hoï ñeàu suy nghó: “Chuùng ta nhôø söï vieäc cuùng döôøng, thôø phaùp vôùi Sa-moân trì giôùi thanh tònh, neân töï mình ñöôïc phöôùc naøy, khoâng phaûi nhôø ngöôøi khaùc hay trôøi maø coù ñöôïc”. Baáy giôø Ñöùc Phaät Caâu-laâu-taàn Nhö Lai, Baäc Chí Chaân Ñaúng Chaùnh Giaùc, sau khi thoï thöïc, luùc maët trôøi xeá boùng cuøng ñeä töû lôùn laø Hieàn giaû Hoàng AÂm du haønh nôi quaän huyeän. Khi aáy Teä ma hoùa thaønh moät ngöôøi to lôùn duõng maõnh, tay caàm gaäy cöùng ñöùng beân ñöôøng, leùn giô gaäy ñaäp vaøo ñaàu Hieàn giaû Hoàng AÂm laøm Hieàn giaû beå ñaàu, maùu chaûy leânh laùng. Hieàn giaû vaãn ñi sau Ñöùc Theá Toân nhö boùng theo hình, im laëng khoâng noùi. Ñöùc Caâu-laâu-taàn Nhö Lai laø Baäc Thaùnh khoâng ai baèng, quay ñaàu nhìn laïi, mieäng noùi lôøi traùch: –Naøy ma Saân haän, khoâng bieát kieàm cheá, ñaõ taïo ra ñaïi aùc naøy. Ma Saân haän, ngay vaøo luùc aáy lieàn bò ñoïa vaøo ñòa nguïc, heát
nguïc naøy ñi ñeán nguïc khaùc. Gioáng nhö con noøng noïc, con caù bò ñöa ra khoûi nöôùc ñem leân ñaát lieàn; gioáng nhö loät da con boø luùc noù coøn soáng, ma Saân haän lieân tieáp ôû trong ñòa nguïc chòu söï thoáng khoå khoâng sao noùi heát. Luùc aáy ma Ba-tuaàn ôû trong ñòa nguïc laàn löôït chòu moïi söï thoáng khoå kòch lieät, traûi qua ngaøn vaïn naêm, öùc naêm cöù maõi ôû trong ñòa nguïc aáy. Thí nhö coù ngöôøi thaân bò beänh cuoàng, chaïy ñeán choã baát an. Khi ñoù ma Ba-tuaàn bò ñoïa vaøo ñaïi ñòa nguïc chòu moïi thoáng khoå voâ löôïng. Nguïc toát ñeán noùi: –Ngöôi neân bieát, neáu coù moät caùi theû gaén theo laø moät con chim bay leân, traûi qua möôøi ngaøn vaïn naêm, so saùnh nhö vaäy cuõng khoù bieát ñöôïc soá löôïng kia. Naøy Teä ma, ta ôû trong ñòa nguïc soá löôïng nhö vaäy, sau ñaáy môùi ñöôïc ra khoûi ñòa nguïc, laïi gaëp aùch naïn hôn hai vaïn naêm. Luùc ñoù Teä ma nghe nhö theá neân heát söùc saàu khoå, sôï haõi. Ñöùc Phaät vì Hieàn giaû Muïc-lieân, noùi keä: Ma Saân phaûi chòu toäi Ñòa nguïc aáy theá naøo Luùc Phaät Caâu-laâu-taàn Hoùa ñoä chuùng ñeä töû Noù phaûi chòu thoáng khoå Laïi coøn bò khaûo tra Löûa chaùy töï thieâu thaân Löûa thieâu maët ñoát hình Ñòa nguïc aáy nhö vaäy Ma Saân haän ôû ñoù. Luùc Phaät Caâu-laâu-taàn Hoàng AÂm ñeä töû lôùn Giaû söû ôû tröôùc Phaät Cuøng xem caùc Tyø-kheo Do duyeân ñoù chòu toäi Taïi vì gaây nhieãu loaïn. Neáu öa thích quaáy phaù Tyø-kheo ñeä töû Phaät Phaûi chòu tai öông kia Sanh nôi cöïc khoå naõo
Nhö ngöôøi nhaøo vöïc saâu
Boû maát cung ñieän lôùn
Khoâng ôû vôùi ngoïc nöõ
Lìa thuù vui coõi trôøi.
Ai hieåu roõ ñieàu naøy
Tyø-kheo ñeä töû Phaät
Töø ñoù neân daãn ra
Noãi nguy, hoïa thoáng khoå
Ma neân bieát thaân Ta
Nöông vaøo cöûa giaûi thoaùt
Khoâng coõi trôøi, ngöôøi trôøi
Trôøi Ñao-lôïi noåi tieáng.
Neáu phaân bieät nhö vaäy
Tyø-kheo ñeä töû Phaät
Töï thaân phaïm phi phaùp
Do ñoù vaøo ñöôøng döõ
Ai duøng moät ngoùn chaân
Rung ñoäng cung toái thaéng
Söû duïng löïc thaàn tuùc
Muïc-lieân caûm öùng khaép.
Ai hieåu roõ ñieàu naøy
Tyø-kheo ñeä töû Phaät
Neáu töï thaân ñöùng vöõng
Sao laïi ñoïa coõi aùc
Ví coù traêm ngoïc nöõ
Ñoan chaùnh ñeïp hôn heát
Thaáy Tyø-kheo thieàn tö
Lieàn khoâng ôû vieân quaùn.
Vì phaân bieät nhö vaäy
Tyø-kheo ñeä töû Phaät
Tyø-kheo töï taïo nghieäp
Hoaëc bò ñoïa coõi aùc
Giaû söû cuøng hoøa ñoàng
Ñeán hoûi trôøi Ñeá Thích:
Thieân ñeá hieåu hay khoâng
Nhaân ñaâu ñöôïc giaûi thoaùt?
Ñeá Thích tuøy thôøi truyeàn
Ñaùp lôøi ñieàu nghi vaán:
Neáu mình khoâng tham ñaém
Sau ñoù ñöôïc giaûi thoaùt
Neáu hieåu roõ vieäc naøy
Tyø-kheo ñeä töû Phaät
Tuøy mình taïo taùc nghieäp
Töï daãn ñeán coõi aùc
Hoaëc ñeán coõi Phaïm thieân
Thöa hoûi Phaïm thieân vöông
Do ñaâu ñeán choán naøy
Ñöôïc ôû coõi Phaïm thieân?
Phaïm thieân lieàn tuøy nghi
Theo hoûi maø traû lôøi:
Nay ta ôû choán naøy
Chöa töøng sanh taø kieán
Töø Phaïm thieân khaép xem
AÙnh saùng bò thoaùi chuyeån
Nay ta seõ noùi gì?
Thaân ta tröôøng thoï ö?
Neáu ai hieåu ñieàu naøy
Tyø-kheo ñeä töû Phaät
Töï thaân phaïm phi phaùp
Töï daãn ñeán khoå ñau.
Nhö löûa khoâng töôûng nieäm
Ta seõ ñoát keû ngu
Ngu töï sôø vaøo löûa
Laïi bò löûa thieâu thaân.
Ba-tuaàn neân hieåu theá
Coù yù quaáy Nhö Lai
Chæ haïi ñeán thaân mình
Nhö löûa thieâu keû daïi
Ngöôøi thích laøm ñieàu aùc
Thaân hoï maõi khoå ñau
Ñôøi sau khoâng töï giaùc
Ñöøng quaáy phaù Tyø-kheo
Ma Saân chôù thöû Phaät
Vaø nhieãu loaïn ñeä töû
Maõi maõi khoâng an oån
Phaûi sanh vaøo coõi aùc.
Baáy giôø ma quy phuïc
Neân sôï caùc Tyø-kheo
Nghe nhö vaäy öu saàu
Boãng bieán maát khoâng hieän.
Ñöùc Phaät giaûng noùi nhö vaäy, chö Thieân, Long, Thaàn ai cuõng ñeàu hoan hyû.