Phaåm 22: BA CUÙNG DÖÔØNG
KINH SOÁ 1
Nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Kyø-ñaø Caáp coâ ñoäc, taïi nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø, Theá Toân baûo caùc Tyø-kheo: –Coù ba ngöôøi, xöùng ñaùng ñöôïc ngöôøi ñôøi cuùng döôøng. Ba ngöôøi aáy laø ai? 1. Nhö Lai Chí Chaân Ñaúng Chaùnh Giaùc, xöùng ñaùng ñöôïc ngöôøi ñôøi cuùng döôøng. 2. Ñeä töû cuûa Ñöùc Nhö Lai, A-la-haùn laäu taän, xöùng ñaùng ñöôïc ngöôøi ñôøi cuùng döôøng. 3. Chuyeån luaân thaùnh vöông, xöùng ñaùng ñöôïc ngöôøi ñôøi cuùng döôøng. Coù nhaân duyeân gì maø Nhö Lai xöùng ñaùng ñöôïc ngöôøi ñôøi cuùng döôøng? Nhö Lai ñieàu phuïc nhöõng ai chöa ñöôïc ñieàu phuïc, haøng phuïc nhöõng ai chöa ñöôïc haøng phuïc, ñoä nhöõng ai chöa ñöôïc ñoä, giaûi thoaùt nhöõng ai chöa ñöôïc giaûi thoaùt, khieán thaønh Nieát-baøn nhöõng ai chöa Baùt-nieát-baøn, cöùu hoä nhöõng ai chöa ñöôïc cöùu hoä, laøm con maét cho nhöõng ai muø maét. Nhö Lai laø toái toân ñeä nhaát, laø ruoäng phöôùc toái toân, ñaùng kính, ñaùng quyù giöõa ma, hoaëc Thieân ma, trôøi vaø ngöôøi, laøm Ñaïo sö höôùng daãn loaøi ngöôøi bieát con ñöôøng chaùnh, thuyeát ñaïo giaùo cho nhöõng ai chöa bieát ñaïo. Do nhaân duyeân naøy, Nhö Lai laø xöùng ñaùng ñöôïc ngöôøi ñôøi cuùng döôøng. Coù nhaân duyeân gì maø ñeä töû cuûa Nhö Lai, A-la-haùn laäu taän, xöùng ñaùng ñöôïc ngöôøi ñôøi cuùng döôøng? Tyø-kheo neân bieát, A-la-haùn laäu taän ñaõ vöôït qua ñöôïc doøng sinh töû, khoâng coøn taùi sinh, ñaõ ñaéc phaùp voâ thöôïng; daâm, noä, si vónh vieãn dieät taän khoâng coøn, laø ruoäng phöôùc cuûa ñôøi. Do nhaân duyeân naøy, A-la-haùn laäu taän xöùng ñaùng ñöôïc ngöôøi ñôøi cuùng döôøng. Laïi nöõa, do nhaân duyeân gì maø Chuyeån luaân thaùnh vöông xöùng ñaùng ñöôïc ngöôøi ñôøi cuùng döôøng? Caùc Tyø-kheo neân bieát, Chuyeån luaân thaùnh vöông duøng phaùp ñeå trò hoùa, troïn khoâng saùt sinh, laïi daïy doã ngöôøi khieán khoâng saùt sinh; töï mình khoâng troäm caép vaø cuõng daïy ngöôøi khaùc khoâng troäm caép; töï mình khoâng daâm daät vaø daïy ngöôøi khaùc khoâng daâm daät; töï mình khoâng noùi voïng ngöõ vaø daïy ngöôøi khaùc khoâng voïng ngöõ; töï mình khoâng noùi hai löôõi ñaáu loaïn kia ñaây, laïi cuõng daïy ngöôøi khaùc khieán khoâng noùi hai löôõi; töï mình khoâng ganh gheùt, saân, si, laïi daïy ngöôøi khaùc cuõng khoâng taäp phaùp naøy; töï haønh theo chaùnh kieán vaø daïy ngöôøi khaùc khoâng haønh theo taø kieán. Do nhaân duyeân naøy, Chuyeån luaân thaùnh vöông xöùng ñaùng ñöôïc ngöôøi ñôøi cuùng döôøng. Caùc Tyø-kheo sau khi nghe Phaät thuyeát phaùp, hoan hyû phuïng haønh.
KINH SOÁ 2
Nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Kyø-ñaø Caáp coâ ñoäc, taïi nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø Ñöùc Theá Toân baûo A-nan:
–Coù ba thieän caên khoâng theå cuøng taän, ñöa daàn ñeán Nieát-baøn giôùi. Nhöõng gì laø ba? 1. Gieo troàng coâng ñöùc ôû nôi Nhö Lai, thieän caên naøy khoâng theå cuøng taän. 2. Gieo troàng coâng ñöùc ôû nôi Chaùnh phaùp, thieän caên naøy khoâng theå cuøng taän. 3. Gieo troàng coâng ñöùc ôû nôi Thaùnh chuùng, thieän caên naøy khoâng theå cuøng taän. Naøy A-nan, ñoù goïi laø coù ba thieän caên khoâng cuøng taän naøy, ñöa ñeán Nieát-baøn giôùi. Cho neân A-nan, haõy tìm caàu phöông tieän ñeå ñaït ñöôïc phöôùc khoâng theå cuøng taän naøy. A-nan, haõy hoïc taäp ñieàu naøy nhö vaäy. Caùc Tyø-kheo sau khi nghe Phaät thuyeát phaùp, hoan hyû phuïng haønh.
KINH SOÁ 3
Nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Kyø-ñaø Caáp coâ ñoäc, taïi nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø, Theá Toân baûo caùc Tyø-kheo: –Coù ba thoï* naøy. Nhöõng gì laø ba? Ñoù laø: 1. Caûm thoï laïc. 2. Caûm thoï khoå. 3. Caûm thoï khoâng khoå khoâng laïc.1 Naøy caùc Tyø-kheo neân bieát, caûm thoï laïc kia laø söù giaû cuûa aùi duïc. Caûm thoï khoå kia laø söù giaû cuûa saân nhueá sai khieán. Caûm thoï khoâng khoå khoâng laïc kia laø söù giaû cuûa si. Cho neân, naøy Tyø-kheo, haõy hoïc phöông tieän tìm caàu dieät caùc söù giaû naøy. Vì vaäy, caùc oâng haõy töï nhieät haønh, töï tu haønh phaùp caàn phaûi tu haønh, ñaéc phaùp voâ tyû. Caùc Tyø-kheo neân bieát, sau khi Ta dieät ñoä, neáu coù Tyø-kheo naøo töï nieäm nhieät haønh tu haønh phaùp naøy, ñaéc phaùp voâ tyû, ngöôøi aáy chính laø ñeä nhaát Thanh vaên. Theá naøo, Tyø-kheo, haõy töï nhieät haønh, töï tu haønh phaùp caàn phaûi tu haønh, ñaéc phaùp voâ tyû. ÔÛ ñaây, Tyø-kheo beân trong töï quaùn thaân nôi thaân, ngoaøi töï quaùn thaân nôi thaân, trong ngoaøi töï quaùn thaân maø töï vui thuù*; trong quaùn thoï ngoaøi quaùn thoï, trong ngoaøi quaùn thoï; trong quaùn yù ngoaøi quaùn yù, trong ngoaøi quaùn yù; trong quaùn phaùp, ngoaøi quaùn phaùp, trong ngoaøi quaùn phaùp töï vui thuù*. Nhö vaäy Tyø-kheo, haõy töï noã löïc tu haønh phaùp aáy, ñaéc phaùp voâ tyû. Nhöõng Tyø-kheo naøo thöïc haønh phaùp naøy, ngöôøi aáy laø ñeä töû baäc nhaát ôû trong haøng Thanh vaên. Caùc Tyø-kheo, haõy hoïc ñieàu naøy nhö vaäy. Caùc Tyø-kheo sau khi nghe Phaät thuyeát phaùp, hoan hyû phuïng haønh.
KINH SOÁ 4
Nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Kyø-ñaø Caáp coâ ñoäc, taïi nöôùc Xaù-veä.
Haùn: Tam thoáng 三痛, ba thoï hay caûm thoï. Cf. D 10 Sagti (R.iii. 216): Tisso vedanaø–sukhaø vedanaø, 1.
dukkhaø vedanaø, adukkhamasukhaø vedanaø.
Baáy giôø Ñöùc Theá Toân baûo Tyø-kheo: –Coù ba söï, che khuaát thì toát, hieån loä thì khoâng toát2. Nhöõng gì laø ba? 1. Nöõ nhaân, che khuaát thì toát, hieån loä thì khoâng toát. 2 .Chuù thuaät Baø-la-moân, che khuaát thì toát, hieån loä thì khoâng toát. 3. Nghieäp cuûa taø kieán, che khuaát thì toát, hieån loä thì khoâng toát. Tyø-kheo, ñoù goïi laø coù ba söï naøy, che khuaát thì toát, hieån loä thì khoâng toát. Laïi coù ba söï maø hieån loä thì toát, che khuaát thì khoâng toát3. Nhöõng gì laø ba? 1. Maët trôøi hieån loä thì toát, che khuaát thì khoâng toát. 2. Maët traêng hieån loä thì toát, che khuaát thì khoâng toát. 3. Phaùp ngöõ cuûa Nhö Lai, hieån loä thì toát, che khuaát thì khoâng toát. Tyø-kheo, ñoù goïi laø coù ba söï naøy maø hieån loä thì toát, che khuaát thì khoâng toát. Baáy giôø, Theá Toân lieàn noùi keä naøy: Nöõ nhaân cuøng chuù thuaät Taø kieán haønh baát thieän Ñaây ba phaùp ôû ñôøi Che giaáu thì raát toát. Nhaät, nguyeät chieáu khaép nôi Lôøi chaùnh phaùp Nhö Lai Ñaây ba phaùp ôû ñôøi Hieän baøy laø ñeïp nhaát. Cho neân, caùc Tyø-kheo, haõy hieån baøy phaùp Nhö Lai, chôù ñeå che khuaát. Tyø-kheo, haõy hoïc ñieàu naøy nhö vaäy. Caùc Tyø-kheo sau khi nghe Phaät thuyeát phaùp, hoan hyû phuïng haønh.
KINH SOÁ 5
Nghe nhö vaày:
Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Kyø-ñaø Caáp coâ ñoäc, taïi nöôùc Xaù-veä.
Baáy giôø, Ñöùc Theá Toân baûo caùc Tyø-kheo:
–Coù ba töôùng höõu vi cuûa höõu vi. Nhöõng laø ba?
1. Bieát noù sinh khôûi.
2. Bieát noù bieán thieân.
3. Bieát noù dieät taän4.
Sao goïi ñoù laø bieát noù sinh khôûi? Bieát noù sinh, noù lôùn, thaønh hình naêm aám, ñeán caùc
2. Cf. A III 129 Paæicchannasuttaö (R i. 182): Tìòimaøni paæicchannaøni aøvahanti no vivaæaøni, ba söï kieän naøy ñöôïc che giaáu thì coù hieäu quaû, chöù khoâng phaûi hieån loä. 3. Cf. Paøli, ibid., Tìòimaøni vivaæaøni virocanti, no paæicchannaøni, ba söï kieän naøy ñöôïc hieån loä thì chieáu saùng, chöù khoâng phaûi bò che giaáu. 4. Cf. A III 47 Saíkhatalakkhaòa (R i. 152): Tìòimaøni, saíkhatassa saíkhatalakkhaòaøni. Katamaøni tìòi? Uppaødo paóóaøyati, vayo paóóaøyati, æhitassa aóóathattaö paóóaøyati. Cf. Daãn bôûi Caâu-xaù 5 (T29n1558_p0027a17); Tyø-baø-sa 38 (T27n1545_p0198a11): Höõu vi chi khôûi dieäc khaû lieãu tri, taän caäp truù dò dieäc khaû lieãu tri 有為之起亦可了知。盡及住異亦可了知, sinh khôûi cuûa höõu vi cuõng ñaõ ñöôïc bieát; taän vaø truù dò cuõng ñaõ ñöôïc bieát.
giôùi vaø xöù5. Ñoù goïi laø bieát noù sinh khôûi. Sao goïi laø noù dieät taän? Noù cheát, maïng ñaõ qua, khoâng toàn taïi, voâ thöôøng, caùc aám tan hoaïi, doøng hoï chia lìa, maïng caên caét döùt. Ñoù goïi laø bieát dieät taän. Sao goïi laø noù bieán dòch? Raêng ruïng, toùc baïc, khí löïc hao moøn, tuoåi cao söùc yeáu, thaân theå raõ rôøi. Ñoù goïi laø bieät phaùp bieát phaùp bieán dòch. Tyø-kheo, ñoù laø ba töôùng höõu vi cuûa höõu vi. Neân bieát ba töôùng höõu vi cuûa höõu vi naøy. Haõy kheùo phaân bieät. Caùc Tyø-kheo, haõy hoïc ñieàu naøy nhö vaäy. Caùc Tyø-kheo sau khi nghe Phaät thuyeát phaùp, hoan hyû phuïng haønh.
KINH SOÁ 6
Nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Kyø-ñaø Caáp coâ ñoäc, taïi nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø, Ñöùc Theá Toân baûo caùc Tyø-kheo: –Ngöôøi ngu coù ba töôùng, ba phaùp khoâng theå troâng caäy6. Ba phaùp gì? ÔÛ ñaây, ñieàu maø ngöôøi ngu khoâng neân tö duy maø cöù tö duy; ñieàu khoâng neân luaän noùi maø cöù luaän thuyeát; ñieàu khoâng neân haønh maø cöù tu taäp. Theá naøo laø ngöôøi ngu tö nieäm ñieàu khoâng neân tö duy? ÔÛ ñaây, ngöôøi ngu khôûi ba haønh cuûa yù, roài tö duy, öùc nieäm. Nhöõng gì laø ba? ÔÛ ñaây, ngöôøi ngu khôûi taâm ganh tò taøi saûn vaø nöõ saéc nôi ngöôøi khaùc, taâm nghó lôøi aùc laøm troåi daäy taâm ganh gheùt, raèng: “Mong nhöõng caùi maø ngöôøi aáy thuoäc veà ta.” Nhö vaäy ngöôøi ngu tö duy ñieàu khoâng neân tö duy. Theá naøo laø ngöôøi ngu luaän thuyeát ñieàu khoâng neân luaän thuyeát? ÔÛ ñaây, ngöôøi ngu gaây boán toäi loãi nôi mieäng. Nhöõng gì laø boán? ÔÛ ñaây, ngöôøi ngu thöôøng thích voïng ngoân, yû ngöõ, aùc khaåu, gaây ñaáu loaïn giöõa ngöôøi naøy ngöôøi kia. Ngöôøi ngu boán toäi loãi nôi mieäng nhö vaäy. Theá laø ngöôøi ngu taïo caùc haønh vi aùc? ÔÛ ñaây, ngöôøi ngu taïo haønh vi aùc bôûi thaân, thöôøng nghó ñeán saùt sinh, troäm caép, daâm daät. Ngöôøi ngu taïo caùc aùc haønh nhö vaäy. Nhö vaäy, Tyø-kheo, ngöôøi ngu coù ba haønh tích naøy, ngöôøi ngu si taäp haønh ba söï naøy. Laïi nöõa Tyø-kheo, ngöôøi trí coù ba söï caàn ñöôïc nieäm töôûng tu haønh. Nhöõng gì laø ba? ÔÛ ñaây, ngöôøi trí tö duy ñieàu ñaùng tö duy; luaän thuyeát ñieàu ñaùng luaän thuyeát; haønh thieän ñieàu ñaùng tu haønh thieän. Theá naøo laø ngöôøi trí tö duy ñieàu ñaùng tö duy? ÔÛ ñaây, ngöôøi trí tö duy ba haønh vi cuûa yù. Nhöõng gì laø ba? ÔÛ ñaây, ngöôøi trí khoâng ganh gheùt, oaùn giaän, si meâ; thöôøng haønh chaùnh kieán, thaáy taøi saûn cuûa ngöôøi khaùc khoâng sinh töôûng nieäm. Nhö vaäy, ngöôøi trí tö duy ñieàu ñaùng tö duy. Theá naøo laø ngöôøi trí luaän thuyeát ñieàu ñaùng luaän thuyeát? ÔÛ ñaây, ngöôøi trí thaønh töïu boán haønh vi bôûi mieäng. Nhöõng gì laø boán? ÔÛ ñaây, ngöôøi trí khoâng noái doái, cuõng khoâng daïy ngöôøi khaùc noùi doái, thaáy ngöôøi noùi doái, yù khoâng hoan hyû. Ñoù goïi laø ngöôøi trí giöõ gìn mieäng
Haùn: Trì nhaäp 持入. Paøli: dhaøtu, aøyatana. 5.
6. Cf. A III 3 Cintsutta (R.i. 102): Tìòimaøni baølassa baølalakkhaòaøni baølanimittaøni baølaøpadaønaøni, coù ba ñaëc tính ngu, ba daáu hieäu ngu, ba haønh tích ngu cuûa ngöôøi ngu.
mình. Laïi nöõa, ngöôøi trí khoâng noùi theâu deät, aùc khaåu, tranh loaïn kia ñaây, cuõng khoâng daïy ngöôøi khieán noùi theâu deät, aùc khaåu, gaây ñaáu loaïn giöõa ngöôøi naøy ngöôøi kia. Nhö vaäy, ngöôøi trí thaønh töïu boán haønh vi bôûi mieäng. Theá naøo laø ngöôøi trí thaønh töïu ba haønh vi cuûa thaân? ÔÛ ñaây, ngöôøi trí tö duy thaân haønh khoâng coù ñieàu gì xuùc phaïm; song ngöôøi trí laïi töï mình khoâng saùt sinh, cuõng khoâng daïy ngöôøi saùt sinh, thaáy ngöôøi khaùc gieát haïi, taâm khoâng hoan hyû; töï mình khoâng troäm caép, khoâng daïy ngöôøi troäm caép, thaáy ngöôøi khaùc troäm caép taâm khoâng hoan hyû; cuõng khoâng daâm daät, thaáy nöõ saéc cuûa keû khaùc taâm khoâng khôûi töôûng, cuõng khoâng daïy ngöôøi khieán haønh daâm daät. Neáu thaáy ngöôøi giaø thì xem nhö meï, ngöôøi vöøa nhö chò, ngöôøi nhoû nhö em, yù khoâng cao thaáp. Ngöôøi trí ñaõ thaønh töïu ba haønh cuûa thaân nhö vaäy. Ñoù goïi laø nhöõng haønh tích cuûa ngöôøi trí. Nhö vaäy, naøy Tyø-kheo, coù ba töôùng höõu vi naøy cuûa höõu vi. Cho neân, naøy caùc Tyø- kheo, haõy thöôøng xaû ly ba töôùng cuûa ngöôøi ngu. Chôù neân pheá boû ba ñieàu sôû haønh cuûa ngöôøi trí. Caùc Tyø-kheo, haõy hoïc ñieàu naøy nhö vaäy. Caùc Tyø-kheo sau khi nghe Phaät thuyeát phaùp, hoan hyû phuïng haønh.
KINH SOÁ 7
Nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Kyø-ñaø Caáp coâ ñoäc, taïi nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø, Ñöùc Theá Toân baûo caùc Tyø-kheo: –Coù ba phaùp naøy, vì khoâng ñöôïc giaùc tri, khoâng ñöôïc thaáy, khoâng ñöôïc nghe, neân traûi qua sinh töû maø chöa töøng nhìn ngaém; Ta vaø caùc oâng tröôùc ñaây chöa töøng thaáy nghe. Nhöõng gì laø ba? Ñoù laø giôùi Hieàn thaùnh, khoâng theå giaùc tri, khoâng thaáy, khoâng nghe, neân traûi qua sinh töû maø chöa töøng nhìn ngaém; Ta vaø caùc oâng tröôùc ñaây chöa töøng thaáy nghe. Tam-muoäi Hieàn thaùnh, trí tueä Hieàn thaùnh, khoâng theå giaùc tri, khoâng thaáy, khoâng nghe. Nay, nhö thaân Ta, cuøng vôùi caùc oâng, thaûy ñeàu giaùc tri caám giôùi Hieàn thaùnh, Tam-muoäi Hieàn thaùnh, trí tueä Hieàn thaùnh, thaûy ñeàu thaønh töïu, neân khoâng coøn taùi sinh nöõa, ñaõ ñoaïn nguoàn goác sinh töû. Nhö vaäy, caùc Tyø-kheo, haõy nieäm töôûng tu haønh ba phaùp naøy. Caùc Tyø-kheo, haõy hoïc ñieàu naøy nhö vaäy. Caùc Tyø-kheo sau khi nghe Phaät thuyeát phaùp, hoan hyû phuïng haønh.
KINH SOÁ 8
Nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Kyø-ñaø Caáp coâ ñoäc, taïi nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø, Ñöùc Theá Toân baûo caùc Tyø-kheo: –Coù ba phaùp raát ñaùng meán yeâu maø ngöôøi ñôøi tham muoán. Ba phaùp gì? 1. Treû khoûe laø phaùp ñaùng meán yeâu maø ngöôøi ñôøi tham muoán. 2. Khoâng beänh laø phaùp ñaùng meán yeâu maø ngöôøi ñôøi tham muoán.
3. Tuoåi thoï beänh laø phaùp ñaùng meán yeâu maø ngöôøi ñôøi tham muoán. Tyø-kheo, ñoù goïi laø coù ba phaùp ñaùng meán yeâu maø ngöôøi ñôøi tham muoán. Laïi nöõa Tyø-kheo, tuy coù ba phaùp ñaùng meán yeâu maø ngöôøi ñôøi tham ñaém naøy, nhöng laïi coù ba phaùp khoâng ñaùng meán yeâu maø ngöôøi ñôøi khoâng tham muoán. Ba phaùp gì? 1. Tyø-kheo neân bieát, tuy coù treû khoûe, nhöng aét seõ giaø, phaùp khoâng ñaùng meán yeâu maø ngöôøi ñôøi khoâng tham muoán. 2. Tyø-kheo neân bieát, tuy coù khoâng beänh, song taát seõ beänh, phaùp khoâng ñaùng meán yeâu maø ngöôøi ñôøi khoâng tham muoán. 3. Tyø-kheo neân bieát, tuy coù soáng laâu, song taát seõ cheát, phaùp khoâng ñaùng meán yeâu maø ngöôøi ñôøi khoâng tham muoán. Cho neân, naøy caùc Tyø-kheo, tuy coù treû khoûe, nhöng phaûi tìm caàu caùi khoâng giaø, ñeán Nieát-baøn giôùi. Tuy coù khoâng beänh, nhö phaûi tìm caàu phöông tieän ñeå khoâng coù caùi beänh. Tuy coù soáng laâu, nhöng haõy tìm caàu phöông tieän ñeå khoâng bò cheát. Caùc Tyø-kheo, haõy hoïc ñieàu naøy nhö vaäy. Caùc Tyø-kheo sau khi nghe Phaät thuyeát phaùp, hoan hyû phuïng haønh.
KINH SOÁ 9
Nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Kyø-ñaø Caáp coâ ñoäc, taïi nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø, Ñöùc Theá Toân baûo caùc Tyø-kheo: –Gioáng nhö muøa Xuaân. Trôøi möa ñaù lôùn. Cuõng laïi nhö vaäy, neáu Nhö Lai khoâng xuaát hieän ôû ñôøi, chuùng sinh seõ rôi vaøo ñòa nguïc. Baáy giôø ngöôøi nöõ vaøo ñòa nguïc nhieàu hôn ñoái ngöôøi nam. Vì sao? Tyø-kheo neân bieát, do ba söï neân caùc loaøi chuùng sinh thaân hoaïi maïng chung rôi vaøo ba ñöôøng döõ. Nhöõng gì laø ba? Ñoù laø tham duïc, nguû nghæ, ñieäu hyù7. Bò ba söï naøy quaán chaët taâm yù, thaân hoaïi maïng chung rôi vaøo ba ñöôøng aùc. Ngöôøi nöõ caû ngaøy taäp haønh ba phaùp maø töï vui thuù*.8 Ba phaùp gì? Saùng sôùm ñeå cho taâm ganh tò quaán chaët mình. Buoåi tröa laïi ñeå cho nguû nghæ quaán chaët mình. Buoåi chieàu ñeå cho taâm tham duïc quaán chaët mình. Do nhaân duyeân naøy khieán ngöôøi nöõ kia thaân hoaïi maïng chuùng sinh vaøo ba ñöôøng döõ. Cho neân, naøy caùc Tyø-kheo, haõy nieäm töôûng traùnh xa ba phaùp naøy. Baáy giôø, Ñöùc Theá Toân lieàn noùi keä raèng: Ganh tò, nguû, ñieäu hyù Tham duïc laø phaùp aùc Loâi ngöôøi vaøo ñòa nguïc Cuoái cuøng khoâng giaûi thoaùt. Vì vaäy phaûi lìa boû Ganh tò, nguû, ñieäu hyù Vaø cuõng xaû boû duïc Ñöøng taïo haønh aùc kia.
7.
Ñieäu hyù, hay traïo cöû, voïng ñoäng.
8.
Cf. A III 127 (R.i. 281).
Cho neân, naøy caùc Tyø-kheo, haõy nieäm traùnh xa söï ganh tò, khoâng coù taâm keo kieät, thöôøng haønh hueä thí, khoâng ham nguû nghæ, thöôøng haønh khoâng nhieãm9, khoâng ñaém tham duïc. Caùc Tyø-kheo, haõy hoïc ñieàu naøy nhö vaäy. Caùc Tyø-kheo sau khi nghe Phaät thuyeát phaùp, hoan hyû phuïng haønh.
KINH SOÁ 10
Nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Kyø-ñaø Caáp coâ ñoäc, taïi nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø, Ñöùc Theá Toân baûo caùc Tyø-kheo: –Coù ba phaùp naøy, taäp haønh chuùng, thaân caän chuùng, khoâng heà bieát chaùn ñuû, laïi cuõng khoâng theå ñeán choã tónh chæ. Nhöõng gì laø ba? Ñoù laø tham duïc, neáu coù ngöôøi naøo taäp phaùp naøy, ban ñaàu khoâng chaùn ñuû. Hoaëc laïi coù ngöôøi taäp uoáng röôïu, ban ñaàu khoâng chaùn ñuû. Hoaëc laïi coù ngöôøi taäp nguû nghæ, ban ñaàu khoâng chaùn ñuû. Naøy Tyø-kheo, ñoù goïi laø coù ngöôøi taäp ba phaùp naøy, ban ñaàu khoâng chaùn ñuû, laïi cuõng khoâng theå ñeán nôi dieät taän. Cho neân, Tyø-kheo, thöôøng phaûi lìa boû ba phaùp naøy, khoâng gaàn guõi noù. Caùc Tyø-kheo, haõy hoïc ñieàu naøy nhö vaäy. Caùc Tyø-kheo sau khi nghe Phaät thuyeát phaùp, hoan hyû phuïng haønh.
Keä toùm taét:
Cuùng döôøng, ba thieän caên
Ba thoï, ba khuaát loä
Töôùng, phaùp, ba baát giaùc
Meán yeâu, xuaân, khoâng ñuû.
9. TNM: Thöôøng haønh baát tònh quaùn.