KINH PHAÄT BAÛN HAÏNH TAÄP QUYEÅN 48
Phaåm 49: NHAÂN DUYEÂN XAÙ-LÔÏI-PHAÁT VAØ MUÏC-KIEÀN-LIEÂN (Phaàn 2)
Thuôû aáy caùch thaønh Vöông xaù chaúng bao xa coù caùc ngoïn nuùi: Ngoïn nuùi teân Kyø-ly- cöø-ha, nôi nuùi naøy thöôøng toå chöùc ñaïi hoäi. Hoäi naøy ñöôïc mang teân Kyø-ly-cöø-ha. Laïi coù nuùi teân Ly-sö-kyø-ly, cuõng thöôøng toå chöùc ñaïi hoäi vaø hoäi naøy cuõng ñöôïc mang teân nuùi Ly- sö-kyø-ly. Laïi coù moät nuùi khaùc teân laø Boäi-ha-la. Ngoaøi ra, coøn coù caùc nuùi khaùc nhö Baøn- ñoà vaø Tyø-phuù-la. Caùc nuùi naøy cuõng vaäy; moãi nuùi ñeàu coù toå chöùc ñaïi hoäi vaø ñaïi hoäi cuõng mang teân nuùi laø Baøn-ñoà vaø Tyø-phuù-la. Nuùi Kyø-ly-cöø-ha ñeán ngaøy leã thì toå chöùc ñaïi hoäi. Vaøo nhöõng ngaøy hoäi, quaàn chuùng tuï hoïp raát ñoâng, coù ngaøy ñeán voâ löôïng ngaøn ngöôøi. Coù ngaøy ñeán voâ löôïng traêm ngaøn ngöôøi. Coù ngaøy ñeán voâ löôïng öùc ngaøn ngöôøi. Hoï töø taùm phöông keùo veà xem ñaïi hoäi döôùi nhieàu phöông tieän voi, ngöïa, xe, boä. Luùc aáy taát caû daân chuùng trong thaønh ñeàu ra khoûi thaønh ñeå döï hoäi. Ngoaøi thaønh Vöông xaù coù hai thoân Na-la-ña vaø Caâu-ly-ca, caùch nhau khoaûng nöûa do-tuaàn. Ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa suy nghó: “Hoâm nay ta coù theå ñeán nuùi Kyø-ly-cöø-ha ñeå xem hoäi. Khi ñeán ñoù, nhaát ñònh ta seõ ñöôïc moät vieäc laø nhaøm chaùn theá gian.” Ñoàng töû Öu-ba- ñeâ-sa ñi xe töù töôïng, töø thoân Na-la-ña ñi ñeán ñaïi hoäi Kyø-ly-cöø-ha ñeå quan saùt. Khi aáy ñoàng töû Caâu-ly-ña cuõng nghó: “Hoâm nay ta neân ñi ñeán ñaïi hoäi Kyø-ly-cöø- ha... sinh taâm nhaøm chaùn theá gian.” Ngoài treân thôùt voi ñi chaäm raõi, phía tröôùc coù ngöôøi ca, coù ngöôøi muùa ñeå giuùp vui, ñoàng töû khôûi haønh töø thoân Caâu-ly-ca ñi ñeán ñaïi hoäi ñeå quan saùt. Baáy giôø hai ñoàng töû hình daùng tuaán tuù, laøm ñeïp loøng ngöôøi, cho ñeán taát caû kyõ ngheä, khoâng ngheà naøo laø khoâng thoâng hieåu, ñaùng baäc ñöùng ñaàu trong thieân haï. Luùc aáy trong hoäi coù toân trí nhöõng toøa cao, hai ngöôøi ñeán nôi ñeàu leân toøa naøy. Ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa thaáy ñaïi chuùng trình dieãn ñuû troø vui. Naøo troåi caùc loaïi nhaïc, hoaëc ca, hoaëc muùa, vui chôi thoûa thích. Ñoàng töû thaáy vaäy suy nghó: “Vieäc naøy thaät laø hy höõu, chöa töøng thaáy nhö vaäy. Ngaøy nay daân chuùng coù theå ôû trong söï ñau khoå, ôû trong caûnh nhô nhôùp, giaø yeáu, ueá tröôïc maø tham ñaém, phoùng daät. Beänh khoå nhô nhôùp, khoâng an oån nhö vaäy, giaø cheát, ueá tröôïc, maïng soáng chaúng bao laâu, theá maø daân chuùng cho laø an vui neân buoâng lung phoùng daät, ca muùa xöôùng haùt, taáu ñuû aâm nhaïc, thoï höôûng vui chôi.” Roài Öu-ba-ñeâ-sa tieáp tuïc quan saùt chuùng hoäi, laïi nghó: “Qua moät traêm naêm sau, taát caû nhöõng ngöôøi trong hoäi naøy khoâng coøn moät ai.” Khi nghó nhö vaäy, lieàn sinh hoái haän, khoâng thaáy thích thuù, chaøng lieàn rôøi toøa cao, töø töø ñöùng daäy, laàn laàn ra khoûi ñaïi hoäi, ñi ñeán röøng vaéng, ngoài döôùi moät goác caây, buoàn raàu aùo naõo, ñoùng chaët caùc caên, tö duy thieàn ñònh. Baáy giôø trong ñaïi hoäi coù moät dieãn vieân giuùp vui cho khaùn giaû. Ñoàng töû Caâu-ly-ña thaáy ñaïi chuùng cöôøi “ha ha” lôùn tieáng, lieàn thaàm nghó: “Taát caû quaàn chuùng naøy sau moät traêm naêm, lieäu boä xöông coøn coù lieân keát vôùi nhau hay khoâng?!” Nghó nhö vaäy roài, chaøng heát söùc buoàn raàu khoå sôû, khoâng thích vui chôi, lieàn rôøi khoûi choã ngoài, ñi tìm ñoàng töû Öu-
ba-ñeâ-sa, vôùi yù nghó: “Giôø naøy khoâng bieát ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa ôû ñaâu?” Ñöa maét nhìn chung quanh, chaøng xa xa troâng thaáy ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa ñang ngoài yeân tö duy taïi moät röøng caây, taâm chaúng vui, ñoùng chaët caùc caên, tö duy thieàn ñònh. Ñoàng töû Caâu-ly-ña thaáy vaäy, lieàn tieán ñeán hoûi:
–Anh vì sao ngoài moät mình ôû nôi ñaây tö duy, trong taâm chaúng vui nhö vaäy? Hay bò nhöõng ñieàu phieàn naõo khoå sôû, tai bieán baát thöôøng gì chaêng?
Caâu-ly-ña lieàn noùi keä:
Ñaøn, troáng, caùc aâm nhaïc
Tieáng nam nöõ ca ngaâm
Neân nghe tieáng du döông
Côù sao taâm laïi buoàn?
Luùc naøy neân hoan hyû
Vì sao laïi aâu saàu?
Chính ñaây luùc höôûng laïc
Chaúng neân buoàn keâu khoùc.
Chæ nghe aâm thanh naøy
Nhö gioïng haùt thieân nöõ
Hoäi naøy nhö hoäi trôøi
Côù gì taâm chaúng vui?
Ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa noùi vôùi ñoàng töû Caâu-ly-ña:
–Naøy thaân höõu, thaät laï thay! Anh coù thaáy nhöõng vieäc trong hoäi naøy chaêng? Taát caû quaàn chuùng trong ñaïi hoäi ñang nghe nhöõng tieáng aâm nhaïc, ca vònh thaät vui ñuøa. Moät traêm naêm sau, khoâng coøn moät ai.
Roài Öu-ba-ñeâ-sa noùi keä:
Moïi ngöôøi tham caûnh aùi
Caûnh aáy ñaâu giaûi thoaùt
Muoân vaät khoâng laâu beàn
Haïng ngu côù gì vui?
Nhöõng haïng chuùng sinh naøy
Taâm tham ñaém nguõ duïc
Chaúng laâu ñoïa ñòa nguïc
Qua ñôøi thaønh tro buïi.
Taâm ta ngaøy nay khoâng chuùt vui
Lo sôï aâu saàu caøng taêng tröôûng
AÂm nhaïc caùc ngöôøi tuy coù vui
YÙ ta chæ thaáy vui vôùi phaùp.
Trôøi, ngöôøi, Tu-la thaàn nhaïc trôøi
Trong taâm thöôøng höôûng caûnh hoan laïc
Chaúng chòu nhaøm chaùn roài qua ñôøi
Do vaäy ta nay tu phaùp haïnh.
Ñoàng töû Caâu-ly-ña laïi noùi vôùi ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa:
–Naøy anh Öu-ba-ñeâ-sa, yù toâi cuõng vaäy.
Chaøng lieàn noùi keä:
Khoå söôùng cuõng gioáng nhau
Buoàn vui naøo coù khaùc Ñieàu baäc trí ngôïi khen Toâi cuõng ñoàng nhö baïn. Ñieàu baïn nghó toát ñeïp YÙ toâi cuõng laøm theo Thaø cheát ñoàng vôùi baïn Chaúng muoán soáng xa nhau. Ñoàng töû Caâu-ly-ña hoûi ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa: –Ngaøy nay chuùng ta neân laøm gì? Ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa traû lôøi ñoàng töû Caâu-ly-ña: –Naøy baïn thaân, neáu vaäy thì ngaøy nay chuùng ta caàn phaûi xuaát gia, caàu phaùp cam loä thuø thaéng. Caâu-ly-ña baûo Öu-ba-ñeâ-sa: –Nhö yù muoán cuûa baïn, toâi cuõng vaäy. Naøy Öu-ba-ñeâ-sa, chuùng ta ñaõ ra khoûi nhaø, haõy töø ñaây ñi caàu xuaát gia luoân. Ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa noùi vôùi ñoàng töû Caâu-ly-ña: –Baïn neân bieát, chuùng ta ngaøy nay moïi ngöôøi ñeàu bieát, neáu cha meï khoâng cho pheùp thì vò Ñaïo sö naøo ñoä cho chuùng ta? Vò aáy seõ sôï cha meï chuùng ta laøm trôû ngaïi. Chi baèng ngaøy nay chuùng ta neân veà xin pheùp cha meï. Hai ñoàng töû giaõ töø ñaïi hoäi trôû veà nhaø. Ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa veà ñeán nhaø, thöa vôùi cha meï: –Laønh thay! Thöa cha meï, yù con ngaøy nay muoán xuaát gia. Cuùi xin cha meï cho pheùp. Khi aáy cha meï ñoàng töû baøn rieâng vôùi nhau: “Ngaøy nay trong nhaø chuùng ta, ai laø ngöôøi seõ thöøa keá laøm chuû taát caû taøi saûn? Chuùng ta raát thöông yeâu ñoàng töû naøy, maø noù laïi muoán boû ta xuaát gia caàu ñaïo. Chuùng ta loøng naøo ñeå noù bieät ly?” Cha meï baøn rieâng nhö vaäy roài, beøn baûo ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa: –Naøy ñoàng töû, cha meï ngaøy nay tuy coù nhieàu con, nhöng tình caûm phaàn nhieàu doàn veà con, neân vaéng boùng con trong giaây laùt ñuû laøm cha meï heát söùc öu saàu, thöôøng muoán gaàn beân con, khoâng muoán xa lìa. Hôn nöõa, con töø khi sinh ra cho ñeán ngaøy nay chöa töøng chòu khoù nhoïc. Theo yù cuûa cha meï, khi cha meï qua ñôøi coøn khoâng muoán rôøi con, huoáng chi laø ngaøy nay cha meï coøn soáng maø ñeå con xuaát gia, hoaøn toaøn khoâng coù vieäc nhö vaäy. Ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa cöù nhö theá thöa ñeán laàn thöù hai, roài ñeán laàn thöù ba maø cha meï cuõng khoâng cho pheùp. Ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa ñaõ ba laàn xin pheùp nhö vaäy maø cha meï vaãn khoâng cho. Vì khoâng ñöôïc cha meï cho pheùp, neân vaøo moät hoâm noï ñoàng töû khoâng chòu aên uoáng, cho ñeán baûy ngaøy. Luùc aáy taáât caû quyeán thuoäc cuøng nhöõng ngöôøi thaân quen taäp hoïp tröôùc maët cha meï ñoàng töû, thöa vôùi oâng baø: –Laønh thay! Thöa thaùnh giaû, oâng baø neân ñeå ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa xuaát gia. Neáu ñoàng töû ñöôïc pheùp xaû tuïc xuaát gia, seõ vui soáng treân con ñöôøng caàu ñaïo. Nhö vaäy thaân maïng vaãn coøn, lo gì oâng baø khoâng gaëp maët. Coøn neáu ñoàng töû khoâng vui vôùi ñaïo thì ngöôøi seõ töï trôû veà nhaø. Chaúng leõ ñeå ñoàng töû phaûi chòu boû maïng tröôùc hay sao? Baáy giôø cha meï ñoàng töû lieàn noùi: –Neáu nhö vaäy, chuùng ta ñoàng yù. Noùi veà ñoàng töû Caâu-ly-ña, luùc aáy cuõng veà nhaø, ñeán thöa cha meï:
–Laønh thay! Thöa cha meï, ngaøy nay con muoán xaû tuïc xuaát gia. Cuùi mong cha meï cho pheùp. Cha meï Caâu-ly-ña chæ coù moät ngöôøi con, laïi caøng theâm quyù troïng, khoâng muoán taïm rôøi. Trong giaây laùt khoâng thaáy maët con, taâm raát öu saàu, nhöng vì thuôû tröôùc cha meï Caâu-ly-ña ñoái vôùi ngöôøi trong nhaø ñaõ coù lôøi theà quan troïng: “Naøy caùc ngöôi, moïi ngöôøi lôùn nhoû trong nhaø ñoái vôùi nhöõng gì ñoàng töû Caâu-ly-ña laøm khoâng ñöôïc caûn trôû. Heã lôøi gì ñoàng töû noùi ra ñeàu phaûi laøm theo.” Baáy giôø cha meï vaø ngöôøi trong nhaø nhôù roõ ñieàu naøy, neân noùi vôùi ñoàng töû Caâu-ly-ña: –Tuøy yù muoán cuûa ñoàng töû, haõy laøm theo yù mình. Thuôû aáy, trong ñaïi thaønh Vöông xaù coù moät ngoaïi ñaïo teân laø Ba-ly-xaø-baø San-xaø- da, cuøng naêm traêm quyeán thuoäc ôû trong thaønh naøy. Khi aáy ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa cuøng ñoàng töû Caâu-ly-ña chöa coù choã nöông töïa, khoâng bieát ñi ñaâu, neân luùc aáy hai ñoàng töû ñeán choã ngoaïi ñaïo San-xaø-da (nhaø Tuøy dòch laø Bæ Thaéng) caïo boû raâu toùc xuaát gia hoïc ñaïo. Khi aáy hai ñoàng töû caên cô lanh lôïi, thieåu duïc tri tuùc, trí tueä saâu xa neân con cuûa San- xaø-da laø Tyø-la-saét-trí (Tyø-la-saét-trí nhaø Tuøy dòch laø Bieät Dò Tröôïng) ñoái vôùi hai ngöôøi naøy daïy ñaïo thuaät cuûa mình nhö caùc kyõ thuaät, phöông thuoác, thaûo döôïc, thieàn ñònh Phi töôûng. Khi aáy hai ñoàng töû ñöôïc chæ daïy roài, ôû trong baûy ngaøy ñeâm, taát caû ñeàu thoâng ñaït. Sau khi hai ñoàng töû thoâng ñaït roài, laøm vò Giaùo thoï sö trong ngoaïi ñaïo Ba-ly-baø-xaø-ca vaø naêm traêm quyeán thuoäc. Khi aáy hai ñoàng töû thay nhau laøm chuû thoáng laõnh ñaïi chuùng. Tuy ñöôïc nhö vaäy, trong taâm vaãn chöa an tònh neân ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa baûo Caâu-ly-ña Ba- ly-baø-xaø-ca (nhaø Tuøy dòch laø Vieãn Ly): –Laønh thay! Naøy Caâu-ly-ña, giaùo phaùp cuûa San-xaø-da Ba-ly-baø-xaø-ca khoâng dieät taän söï ñau khoå. Naøy Caâu-ly-ña, anh neân cuøng toâi ñi caàu baäc Thieän sö khaùc. Khi aáy ñoàng töû Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca noùi vôùi ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø- xaø-ca: –Nhö lôøi baïn noùi, toâi thuaän theo lôøi. Tuy nhieân, vò thaày naøy chuùng ta cuõng khoâng neân töø boû haún ñeå tìm thaày khaùc. Khi aáy hai ngöôøi ñoàng taâm laäp theä: –Hai chuùng ta, ai gaëp ñöôïc vò thaày thuø thaéng vì chuùng ta daïy ñaïo cam loä thuø thaéng, thì phaûi baûo vôùi nhau. Thuôû aáy, giaùo hoùa vua Taàn-baø-sa-la vaø möôøi hai na-do-tha ngöôøi xong, Ñöùc Theá Toân ngöï trong vöôøn truùc Ca-lan-ñaø, taïi thaønh Vöông xaù cuøng chuùng ñaïi Tyø-kheo moät ngaøn ngöôøi, ñeàu xuoáng toùc xaû tuïc xuaát gia. Luùc aáy trong ñaïi chuùng coù moät Tyø-kheo teân Öu-ba-tö-na, oai nghi trang nghieâm baäc nhaát. Vaøo buoåi saùng sôùm, vò aáy ñaép y mang baùt vaøo thaønh Vöông xaù, ôû trong thaønh theo thöù lôùp khaát thöïc. (Ñaây laø thuyeát cuûa sö Ma-ha Taêng-kyø). Ngoaøi ra, caùc vò khaùc noùi theá naøy: Khi aáy Tyø-kheo A-thaáp-ba Du-kyø-ña (nhaø Tuøy dòch laø Maõ Thò), vaøo buoåi mai, khi maët trôøi coøn ôû phöông Ñoâng, ñaép y mang bình baùt vaøo thaønh khaát thöïc. Trong thaønh, Tyø-kheo maëc y noäi vaø ñaép y Taêng-giaø-leâ, mang bình baùt, oai nghi teà chænh, thu nhieáp caùc caên, ñònh taâm nhìn beân ngoaøi, tö duy caùc phaùp, chaùnh nieäm, ñi thaúng, tuaàn töï khaát thöïc. Baáy giôø taát caû nhaân daân trong ñaïi thaønh Vöông xaù thaáy vaäy ñeàu cuøng nhau baøn luaän noùi keä: Giöõ vöõng caùc giaùc quan
Ñi ñöùng thöôøng tòch ñònh Mæm cöôøi gioïng hoøa nhaõ Ñaây chaéc ñeä töû Phaät. Baáy giôø ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa thaáy Tröôûng laõo Tyø-kheo A-thaáp-ba Du-kyø-ña ôû trong thaønh, maëc y nghieâm chænh, kheùo thu thuùc caùc giaùc quan, ñònh taâm nhìn beân ngoaøi, tö duy caùc phaùp, chaùnh nieäm, ung dung tieán böôùc, theo thöù lôùp khaát thöïc. Vì vaäy daân chuùng môùi noùi keä nhö treân. Ñoàng töû Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca lieàn nghó: “Trong theá gian coù caùc vò A-la-haùn, taát caû caùc Thaùnh nhaân vaø baäc ñang höôùng ñaïo, Ñaïi ñöùc naøy chaéc laø moät trong soá ñoù. Ta neân ñeán gaëp vò aáy ñeå thöa hoûi nhöõng ñieàu nghi.” Baáy giôø Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca laïi nghó theá naøy: “Neáu ñeán thöa hoûi thì khoâng ñuùng luùc. Taïi sao vaäy? Vì Tyø-kheo ñang khaát thöïc. Phaøm ngöôøi caàu phaùp phaûi deïp boû ngaõ maïn, neân ta phaûi theo doõi Tyø-kheo ñi veà choã naøo?” Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca nghó nhö vaäy roài, lieàn ñi theo sau xem Tyø-kheo ñi veà ñaâu. Khi Tyø-kheo A-thaáp-ba Du-kyø-ña khaát thöïc xong, mang thöùc aên ra khoûi ñaïi thaønh Vöông xaù. Khi aáy Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca lieàn ñi ñeán choã Ñaïi ñöùc Tyø-kheo A- thaáp-ba Du-kyø-ña, cuøng Tröôûng laõo thaêm hoûi, chaøo hoûi laãn nhau, roài lui ñöùng veà moät beân. Khi aáy Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca baïch Ñaïi ñöùc Tyø-kheo A-thaáp-ba Du-kyø-ña: –Thöa nhaân giaû, ngaøi chính laø baäc ñaïo sö hay laø ñeä töû Thanh vaên cuûa baäc naøo khaùc? Tröôûng laõo A-thaáp-ba Du-kyø-ña nghe hoûi nhö vaäy, noùi vôùi Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø- xaø-ca: –Coù Ñaïi sö khaùc, toâi chæ laø moät trong soá caùc ñeä töû Thanh vaên cuûa Ngaøi. Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca laïi hoûi Ñaïi ñöùc A-thaáp-ba Du-kyø-ña: –Baïch Ñaïi ñöùc, Thaày cuûa nhaân giaû laø ai? Nöông vaøo ai xuaát gia? Vui phaùp haïnh gì?
(Noùi veà Ñöùc Theá Toân khi môùi thaønh ñaïo, moïi ngöôøi ñeàu goïi Phaät laø Ñaïi Sa-moân, töùc laø dòch töø Ma-ha Sa-moân maø ra).
Ñaïi ñöùc Tyø-kheo A-thaáp-ba Du-kyø-ña noùi vôùi Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca: –Laønh thay! Thöa nhaân giaû, coù Ñaïi Sa-moân hoï Thích, thuoäc doøng Thích-ca. Toâi xuaát gia nôi Ngaøi, Ngaøi laø thaày cuûa toâi. Toâi ñaõ theo Ngaøi xuaát gia, vui soáng trong giaùo phaùp cuûa Ngaøi. Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca laïi baïch Ñaïi ñöùc A-thaáp-ba Du-kyø-ña: –Laønh thay! Thöa nhaân giaû, Ñaïi sö cuûa nhaân giaû toân nhan coù ñoan chaùnh hôn nhaân giaû hay khoâng? Taøi ñöùc coù hôn nhaân giaû khoâng? Baáy giôø Tröôûng laõo A-thaáp-ba Du-kyø-ña noùi keä: Haït caûi so Tu-di Daáu chaân traâu so bieån Muoãi moøng saùnh ñaïi baøng Toâi so Phaät cuõng vaäy. Giaû söû Thanh vaên ñaõ giaûi thoaùt Caùc quaû thaønh töïu vaãn ñeä töû Khoâng ñöôïc döï vaøo haøng chö Phaät Uy ñöùc khaùc vôùi Phaät Theá Toân.
Thaày cuûa toâi ñoái vôùi caùc phaùp trong ba ñôøi ñeàu bieát roõ raøng, chöùng ñöôïc trí voâ ngaïi. Naøy nhaân giaû, Thaày cuûa toâi ñoái vôùi taát caû phaùp, moïi vieäc ñeàu ñöôïc thaønh töïu trí voâ ngaïi. Baáy giôø Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca thöa Ñaïi ñöùc A-thaáp-ba Du-kyø-ña: –Thaày cuûa ngaøi noùi nhöõng phaùp gì? Luaän nhöõng vieäc gì? Roài chaøng lieàn noùi keä: Toâi thaáy oai nghi Ngaøi Thaân taâm raát tòch ñònh Do vaäy, toâi phaân vaân Xin ngaøi noùi vieäc naøy Nay ngaøi chôù töø nan Taâm toâi luoân ngôø vöïc: Thaày ngaøi daïy phaùp gì? Xin ngaøi noùi roõ cho. Thaáy Baø-la-moân baøy Cung kính hoûi nhö vaäy. Ñaùp laïi: Thaày cuûa ta Ñaïi toäc doøng Cam Giaù Toái thaéng Nhaát Thieát Trí Thaày ta Voâ Thöôïng Sö. Baáy giôø Ñaïi ñöùc A-thaáp-ba Du-kyø-ña noùi vôùi Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca: –Thöa nhaân giaû, toâi coøn nhoû tuoåi, Phaät phaùp hoïc hoûi chaúng ñöôïc bao nhieâu, hieåu bieát caïn côït, ñaâu coù theå trình baøy roäng raõi ñöôïc, neân toâi chæ noùi toùm löôïc cho nhaân giaû maø thoâi. Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca thöa A-thaáp-ba Du-kyø-ña: –Laønh thay! Thöa Ñaïi ñöùc, xin ngaøi noùi choã coát yeáu, toâi khoâng thích nghe noùi daøi. Roài chaøng noùi keä: Toâi chæ nhaän chaân lyù Khoâng thích maët töø chöông Ngöôøi trí quyù nghóa thaät Theo nghóa toâi tu haønh. Baáy giôø Ñaïi ñöùc A-thaáp-ba Du-kyø-ña noùi vôùi Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca: –Naøy nhaân giaû, Ñaïi sö cuûa toâi daïy phaùp Nhaân duyeân, giaûng con ñöôøng Giaûi thoaùt. Thaày toâi noùi keä theá naøy: (Ñaây laø lôøi noùi cuûa caùc thaày trong boä phaùi Ma-ha Taêng-kyø. Coøn caùc thaày thuoäc boä Ca-dieáp noùi caùch khaùc: “Nghóa aáy theá naøo?” Ñaïi ñöùc A-thaáp-ba Dukyø-ña noùi: “Naøy nhaân giaû, Thaày toâi noùi caâu phaùp theá naøy: Caùc phaùp töø nhaân sinh Caùc phaùp theo nhaân dieät Goïi laø sinh vaø dieät Sa-moân noùi nhö vaäy. Luùc aáy Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca hieåu roõ nghóa phaùp qua vaên töï. Ñaïi ñöùc Tyøkheo A-thaáp-ba Du-kyø-ña hieåu roõ vaên nghóa, laïi naém laáy yù nghóa vaø vaên töï. Vaäy caàn gì phaûi noùi nhieàu.) Caùc phaùp töø nhaân sinh
Phaùp aáy theo nhaân dieät Nhaân duyeân dieät laø Ñaïo Ñaïi sö daïy nhö vaäy. Khi aáy Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca quaùn thaáy phaùp haïnh naøy nhö vaäy, ngay taïi choã aáy xa lìa traàn caáu, dieät saïch phieàn naõo, chöùng ñöôïc phaùp nhaõn tònh, quaùn saùt bieát ñöôïc töôùng dieät cuûa caùc phaùp höõu vi. Gioáng nhö chieác aùo saïch khoâng dính veát ñen, khoâng thaám moà hoâi nhô baån thì deã nhuoäm caùc maøu saéc. Ñuùng vaâïy! Ñuùng vaäy! Öu-ba- ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca quaùn caùc phaùp haïnh naøy, lieàn ngay luùc ñoù xa lìa traàn caáu... quaùn bieát thaät töôùng caùc phaùp nhö vaäy. Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca quaùn bieát thaät töôùng caùc phaùp nhö vaäy roài, ñöôïc caùc phaùp roài, chöùng caùc phaùp roài, nhaäp vaøo caùc phaùp roài, vöôït qua caùc phaùp roài, khoâng coøn nghi ngôø, taâm chaáp phaûi traùi ñeàu dieät, ñöôïc ñòa vò voâ uùy, khoâng do söï chæ daïy cuûa ngöôøi khaùc, töï nhieân bieát ñöôïc phaùp cuûa Nhö Lai roài lieàn noùi keä: Phaùp haønh laø nhö vaäy Laø ñieàu toâi chöùng ñöôïc Na-do-tha soá kieáp Chöa töøng ñöôïc phaùp naøy. Khi Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca ñaõ thaáy thaät töôùng caùc phaùp, ñaõ ñöôïc caùc phaùp, phaùt sinh trí tueä, xaû boû ngaõ maïn, lieàn söûa sang y phuïc, ñaûnh leã döôùi chaân A-thaáp-ba Du- kyø-ña, ñöùng daäy nhieãu quanh beân phaûi ba voøng, roài töø giaõ trôû veà choã Caâu-ly-ña Ba-ly- baø-xaø-ca. Ñeán nôi, töø xa Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca troâng thaáy Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca göông maët thanh tònh, dung nghi töôi saùng, neân hoûi: –Nhaân giaû Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca, hieän nay caùc caên cuûa baïn thanh tònh, da deû töôi saùng, veû maët töôi vui. Phaûi chaêng baïn ñaõ chöùng cam loä? Hay laø chöùng ñaïo cam loä? Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca noùi vôùi Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca: –Thöa nhaân giaû, toâi ñaõ gaëp thaéng phaùp cam loä, ñaõ ñöôïc ñaïo cam loä. Caâu-ly-ña noùi vôùi Öu-ba-ñeâ-sa: –Nhaân giaû ñöôïc phaùp cam loä ôû nôi vò naøo? Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca ñaùp: –Thöa nhaân giaû, toâi ñöôïc phaùp naøy nôi Ñaïi Sa-moân. Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca thöa: –Thöa nhaân giaû, Ñaïi Sa-moân ñoù noùi nhöõng phaùp gì? Luaän veà nhöõng phaùp gì? Ngaøy nay nhaân giaû laøm sao ñöôïc thaéng ñaïo cam loä? Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca duøng keä traû lôøi nhaân giaû Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca: Caùc phaùp töø nhaân sinh Phaùp aáy theo nhaân dieät Nhaân duyeân dieät laø Ñaïo Ñaïo Sö daïy nhö vaäy. Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca nghe baøi keä naøy roài, lieàn ngay choã aáy xa lìa traàn caáu, saïch caùc phieàn naõo, ñöôïc phaùp nhaõn thanh tònh, chöùng ñöôïc töôùng tòch dieät cuûa taát caû phaùp, bieát nhö thaät, hieåu nhö thaät. Ví nhö chieác aùo saïch khoâng dính veát ñen, khoâng thaám moà hoâi thì deã nhuoäm caùc maøu, cho ñeán quaùn bieát nhö thaät, roài noùi keä:
Phaùp haønh laø nhö vaäy Laø ñieàu toâi chöùng ñöôïc Na-do-tha kieáp soá Chöa töøng ñöôïc phaùp naøy. Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca laïi duøng keä noùi vôùi Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca: Vì anh ñöôïc cam loä Maët anh töôi nhö hoa Anh tuyeân döông phaùp aáy Toâi nghe, chöùng tònh nhaõn. Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca noùi vôùi Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca: –Laønh thay! Thöa nhaân giaû, mau ñeán ñoù, mau töø giaõ nôi ñaây ñi ñeán choã Ñaïi Sa- moân ñeå tu phaïm haïnh. Ñöùc Phaät Theá Toân laø thaày cuûa chuùng ta. Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca noùi vôùi Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca: –Naøy nhaân giaû, ngaøy nay chuùng ta khoâng neân voâ aân, neân ñeán gaëp San-xaø-da. Vì sao? Vì thaày tröôùc ñaõ ñem laïi cho ta nhieàu lôïi ích, ta mang troïng aân vì thaày ñaõ ñoä cho ta xuaát gia, neân phaûi ñeán thöa lôøi töø bieät. Laïi nöõa, naêm traêm ñoà chuùng cuûa thaày theo ta tu hoïc phaùp haïnh, ta thoâng baùo cho hoï bieát, neáu hoï muoán thì cuøng ñi vôùi chuùng ta. Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca cuøng Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca ñi ñeán choã thaày San- xaø-da Ba-ly-baø-xaø-ca. Ñeán nôi, caû hai baïch: –Laønh thay! Thöa nhaân giaû, ngaøy nay chuùng toâi muoán ñeán choã Ñaïi Sa-moân Phaät Theá Toân ñeå tu phaïm haïnh. Khi aáy San-xaø-da Ba-ly-baø-xaø-ca baûo Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca: –Naøy nhaân giaû, chaúng neân ñeán nôi ñoù. Ta cuøng hai ngöôøi laõnh ñaïo ñaïi chuùng naøy. Nhö vaäy, laàn thöù hai Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca laïi cuõng noùi vôùi San-xaø-da Ba- ly-baø-xaø-ca: –Hay thay! Thöa nhaân giaû, chuùng toâi muoán ñeán choã Ñaïi Sa-moân Phaät Theá Toân ñeå tu phaïm haïnh. Khi aáy San-xaø-da Ba-ly-baø-xaø-ca laïi noùi vôùi Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca: –Naøy nhaân giaû, chaúng neân ñeán ñoù. Bao nhieâu ñeä töû cuûa ta ñeàu giao cho ngöôøi. Ta soáng rieâng moät mình, hoaøn toaøn khoâng döï vaøo. Nhö vaäy, laàn thöù ba Öu-ba-ñeâ-sa Ba-ly-baø-xaø-ca vaø Caâu-ly-ña Ba-ly-baø-xaø-ca ñoàng thöa vôùi San-xaø-da Ba-ly-baø-xaø-ca: –Chuùng toâi khoâng muoán nhaän caùc ñeä töû naøy. Chuùng toâi chæ mong muoán ñi ñeán choã Baäc Ñaïi Sa-moân kia ñeå tu phaïm haïnh. Baäc Ñaïi Sa-moân kia laø Theá Toân cuûa chuùng toâi, laø Giaùo Sö cuûa chuùng toâi. Noùi lôøi naøy roài, hai ngöôøi töø giaõ San-xaø-da ra ñi khoâng trôû laïi. Luùc aáy naêm traêm chuùng ngoaïi ñaïo Ba-ly-baø-xaø-ca suy nghó: “Hai nhaân giaû Öu-ba- ñeâ-sa vaø Caâu-ly-ña laø ngöôøi hoïc roäng hieåu nhieàu, thoâng minh trí tueä. Chuùng ta nhieàu naêm caàn cuø khoå sôû, ñoïc tuïng chuù thuaät, kyõ ngheä... nhöng hai vò naøy chæ trong baûy ngaøy ñeâm tinh thoâng taát caû. Hoï khoâng phaûi laø keû taàm thöôøng, hoï laø keû thoâng minh neân choã hoï mong caàu phaûi laø choã toái thaéng. Nhö choã hoï mong caàu, chuùng ta cuõng theo ñoù maø mong caàu. Phaùp hoï tu haønh, chuùng ta cuõng theo ñoù tu haønh. Phaïm haïnh hoï tu taäp, ta cuõng neân theo ñoù tu taäp.” Suy nghó nhö vaäy roài, hoï cuøng nhau ñi theo Öu-ba-ñeâ-sa vaø Caâu-ly-ña. Luùc aáy San-xaø-da Ba-ly-baø-xaø-ca laïi baûo ñaïi chuùng: –Naøy caùc ngöôi, chaúng neân ñi! Chaúng neân ñi!
Tuy coù lôøi ngaên nhö vaäy maø khoâng theå giöõ ñaïi chuùng ñöôïc, neân hoï vaãn ñi. Khi aáy San-xaø-da Ba-ly-baø-xaø-ca suy nghó: “Nay ñaïi chuùng naøy quyeát ñònh boû ta.” Do ñaïi chuùng boû ñi neân San-xaø-da Ba-ly-baø-xaø-ca heát söùc öu saàu khoå naõo, töùc giaän ñau ñôùn maø cheát. Öu-ba-ñeâ-sa cuøng vôùi Caâu-ly-ña ñem naêm traêm ñoà chuùng cuøng ñi ñeán röøng Truùc Ca-lan-ñaø. Khi aáy Ñöùc Phaät baûo caùc vò Tyø-kheo: –Naøy caùc Tyø-kheo caàn phaûi bieát, phaûi traûi toøa saïch seõ trong tu vieän naøy. Caùc vò Tyø-kheo baïch Phaät: –Daï vaâng! Chuùng con xin vaâng lôøi Theá Toân daïy. Trong tu vieän, caùc Tyø-kheo traûi toøa saïch seõ vaø Theá Toân ngöï treân toøa naøy. Khi aáy Tröôûng laõo Kieàu-traàn-nhö thaáy Öu-ba-ñeâ-sa vaø Caâu-ly-ña cuøng chuùng ngoaïi ñaïo vaây chung quanh, saép ñeán choã mình neân baïch Phaät: –Baïch Ñöùc Theá Toân, nay coù Öu-ba-ñeâ-sa vaø Caâu-ly-ña..., hoï ña vaên trí tueä, coù nhieàu ngheà nghieäp, thoâng thaïo caùc ñaïo thuaät, danh tieáng ñoàn khaép boán phöông ñang ñeán tröôùc Theá Toân. Theo nhö yù con ñoaùn, hai ngöôøi naøy nay ñeán ñaây nhaát ñònh muoán tranh luaän vôùi Ngaøi. Nghe lôøi naøy, Ñöùc Phaät baûo Tröôûng laõo Kieàu-traàn-nhö: –Naøy Kieàu-traàn-nhö, Ta bieát taâm nieäm hai ngöôøi naøy, hoï ñeán ñaây laø caàu phaùp thuø thaéng, khoâng phaûi ñeán ñeå tranh luaän. Baáy giôø Ñöùc Phaät Theá Toân troâng thaáy Öu-ba-ñeâ-sa vaø Caâu-ly-ña neân noùi keä: Gaëp caùc Thaùnh laø vui Chung soáng laïi caøng vui Khoâng gaëp keû ngu si Goïi laø thöôøng an laïc. Ñöùc Theá Toân baûo caùc Tyø-kheo: –Naøy caùc Tyø-kheo, caùc thaày coù thaáy hai vò ngoaïi ñaïo Ba-ly-baø-xaø-ca khoâng? Moät ngöôøi teân laø Öu-ba-ñeâ-sa vaø ngöôøi kia laø Caâu-ly-ña. Caùc Tyø-kheo baïch Phaät: –Thöa Theá Toân, chuùng con coù thaáy. Ñöùc Phaät laïi baûo caùc Tyø-kheo: –Naøy caùc Tyø-kheo, hai ngöôøi naøy seõ ôû trong haøng ñeä töû Thanh vaên cuûa Ta, moãi ngöôøi ñöùng ñaàu veà moät phöông dieän, moät ngöôøi trí tueä ñeä nhaát vaø moät ngöôøi thaàn thoâng ñeä nhaát. Coù keä: Ñaïi chuùng troâng thaáy hai ngöôøi ñeán Ñoà chuùng quyeán thuoäc vaây chung quanh Tieáng Phaät vang doäi baûo Tyø-kheo Hai ngöôøi nhö vaäy töø ngoaïi ñaïo Nay ñeán xin vaøo ñaïi chuùng Ta. Tyø-kheo caùc thaày neân phaûi bieát Moät ngöôøi trí tueä hôn taát caû Ngöôøi kia thaàn thoâng laïi ñöùng ñaàu. Baáy giôø Ñöùc Phaät baûo caùc Tyø-kheo:
–Naøy caùc thaày, ñoái vôùi taát caû ñeä töû Thanh vaên cuûa chö Phaät Theá Toân Chaùnh Ñaúng Chaùnh Giaùc trong quaù khöù khoâng ai saùnh baèng hai ngöôøi naøy vaø trong hieän taïi cuõng laïi nhö vaäy. Naøy caùc Tyø-kheo, neáu coù haøng Thanh vaên cuûa chö Phaät Nhö Lai Chaùnh Ñaúng Chaùnh Giaùc ôû ñôøi vò lai cuõng khoâng theå saùnh baèng hai vò ñeä töû Thanh vaên naøy ngaøy nay cuûa Ta. Naøy caùc Tyø-kheo, caùc thaày cuõng neân traûi toøa môøi hai vò aáy ngoài. Coù keä: Hai vò traâu chuùa trí saâu xa Ñaõ boû taát caû caùc taø ñaïo Tuy chöa ñeán trong ñaïi laâm naøy Theá Toân troâng thaáy lieàn thoï kyù. Khi hai ngöôøi laàn laàn tieán böôùc gaàn Truùc laâm, hoï troâng thaáy Tröôûng laõo A-thaáp-ba Du-kyø-ña ñang ñi kinh haønh döôùi moät goác caây, thaáy vaäy lieàn ñeán ñaûnh leã döôùi chaân vaø lui ñöùng veà moät beân. Kieàu-traàn-nhö baïch Phaät: –Hy höõu thay! Baïch Theá Toân, taïi sao ngaøy nay Öu-ba-ñeâ-sa... khoâng nghó ñeán ñôøi soáng cao thöôïng vaø hoïc roäng cuûa mình maø phaùt taâm toái thöôïng, ñoái vôùi Tröôûng laõo A- thaáp-ba Du-kyø-ña haï mình thaáp keùm? Nghe lôøi aáy, Ñöùc Phaät baûo Tröôûng laõo Tueä maïng Kieàu-traàn-nhö: –Phaøm ngöôøi trí ñoái vôùi ngöôøi ñaõ khieán mình ñöôïc phaùt sinh trí tueä thöôøng khôûi taâm baùo aân, luoân luoân nhôù nghó chaúng queân. Neáu nhaän laáy moät aân nhoû, thöôøng nhôù chaúng queân, huoáng nöõa laø thoï aân nhieàu. Naøy Kieàu-traàn-nhö, Öu-ba-ñeâ-sa... ñöôïc phaùp nhaõn tònh laø nhôø A-thaáp-ba Du-kyø-ña. Do nhaân duyeân ñoù maø coù phaùp cuù: Phaùp chö Phaät thuyeát giaûng Hieåu ñöôïc qua ngöôøi naøo Phaûi cung kính ngöôøi aáy Nhö Phaïm chí thôø löûa. Baáy giôø Öu-ba-ñeâ-sa cuøng caùc ñoà ñeä ñoàng ñeán tröôùc Ñöùc Phaät ñaûnh leã döôùi chaân, quyø xuoáng baïch: –Laønh thay! Baïch Ñöùc Theá Toân, ngaøy nay chuùng con muoán ôû tröôùc Theá Toân xuaát gia tu taäp. Cuùi xin Theá Toân cho con xuaát gia thoï giôùi Cuï tuùc. Ñöùc Phaät baûo: –Laønh thay! Tyø-kheo ñeán ñaây! Haõy ñeán ñaây gia nhaäp vaøo giaùo phaùp maø Ta ñaõ töï chöùng ñeå tu taäp phaïm haïnh, dieät saïch caùc khoå. Ñöùc Phaät noùi lôøi ñoù xong, caùc vò aáy töï nhieân raâu toùc ñeàu ruïng, gioáng nhö ñoàng töû vöøa caïo toùc caùch ñaáy baûy ngaøy, thaân maëc ba y, tay böng bình baùt, ñeàu thaønh Tyø-kheo, lieàn ñöôïc xuaát gia thoï giôùi Cuï tuùc. Baáy giôø Tröôûng laõo Öu-ba-ñeâ-sa ôû phía tay phaûi cuûa Ñöùc Phaät, Tröôûng laõo Caâu-ly- ña ôû beân tay traùi Ñöùc Phaät. Coøn bao nhieâu ñeàu ngoài veà moät beân. Tröôûng laõo Öu-ba-ñeâ-sa sau khi xuaát gia ñöôïc nöûa thaùng ñaõ döùt saïch caùc keát laäu, hieän söùc thaàn thoâng vaø chöùng ñöôïc thaàn thoâng trí tueä Ba-la-maät, thaønh töïu quaû A-la-haùn. Trong khi ñoù Tröôûng laõo Caâu-ly-ña chæ traûi qua baûy ngaøy döùt saïch caùc keát laäu, hieän söùc thaàn thoâng vaø thaàn thoâng trí tueä Ba-la-maät, chöùng quaû A-la-haùn. Do nhaân duyeân nhö vaäy, Tröôûng laõo Öu-ba-ñeâ-sa vaø Caâu-ly-ña cuøng naêm traêm ñoà ñeä luùc baáy giôø laàn löôït ñeàu ñöôïc xuaát gia thoï giôùi Cuï tuùc.
Thuôû aáy, teân meï cuûa Tröôûng laõo Öu-ba-ñeâ-sa laø Xaù-lôïi (nhaø Tuøy dòch laø Anh Duïc), neân ngöôøi ñôøi goïi Öu-ba-ñeâ-sa laø Xaù-lôïi-phaát-ña (Phaát-ña nhaø Tuøy dòch laø Töû). Coøn Tröôûng laõo Caâu-ly-ña coù hoï laø Muïc-kieàn-lieân, do vaäy maø ngöôøi ñôøi goïi Tröôûng laõo Caâu- ly-ña laø Muïc-kieàn-lieân-dieân. Ñöùc Theá Toân laïi thoï kyù cho hai vò Tyø-kheo naøy: –ÔÛ trong ñeä töû Thanh vaên cuûa Ta, ngöôøi coù Ñaïi trí tueä laø Xaù-lôïi-phaát-ña vaø ngöôøi coù Thaàn thoâng ñeä nhaát laø Muïc-kieàn-lieân-dieân. Baáy giôø caùc Tyø-kheo baïch Phaät: –Thöa Theá Toân, hai vò Tröôûng laõo Xaù-lôïi-phaát vaø Muïc-kieàn-lieân ôû trong quaù khöù ñaõ troàng thieän caên gì? Nhôø nhaân duyeân gì maø ngaøy nay ñöôïc xuaát gia thoï giôùi Cuï tuùc, chöùng quaû A-la-haùn, laïi ñöôïc Theá Toân thoï kyù: “ÔÛ trong chuùng Thanh vaên, haøng ñaïi trí tueä thì Xaù-lôïi-phaát laø hôn heát, trong haøng thaàn thoâng thì Muïc-kieàn-lieân laø toái thaéng?” Nghe caùc Tyø-kheo thöa hoûi nhö vaäy, Ñöùc Phaät baûo hoï: –Naøy caùc Tyø-kheo, Ta nhôù ñôøi quaù khöù, taïi thaønh Ba-la-naïi coù hai ngöôøi. Ngöôøi anh teân laø Toâ-taát-lôïi-da (nhaø Tuøy dòch laø Thieän AÙi) vaø ngöôøi em gaùi cuõng teân laø Toâ-taát-lôïi-da. Khi aáy ngöôøi anh Thieän AÙi xaû tuïc xuaát gia. Sau khi xuaát gia roài, chöùng ñöôïc quaû Bích-chi- phaät. Coøn ngöôøi em gaùi cuõng xaû tuïc xuaát gia, nhöng theo ngoaïi ñaïo Ba-ly-baø-xaø-ca, ôû trong thaønh Ba-la-naïi. Vaøo moät hoâm, ngöôøi anh Thieän AÙi Bích-chi-phaät ñi ñeán choã ngöôøi em gaùi ngoaïi ñaïo, ñeán nôi, töï traûi toøa ngoài. Ngöôøi em böng ñuû thöùc aên traêm vò hieán cuùng ñeå cho vò Bích-chi-phaät thoï duïng no ñuû, roài laïi ñem moät con dao vaø moät caây kim daâng cuùng cho ngöôøi anh Bích-chi-phaät. Vò Bích-chi-phaät sau khi aên uoáng xong, caàm con dao vaø caây kim cuûa em gaùi Thieän AÙi cuùng bay ñi trong hö khoâng. Ngöôøi em gaùi Thieän AÙi thaáy vò Bích-chi-phaät bay ñi trong hö khoâng, vui möøng hôùn hôû khaép caû thaân taâm, khoâng theå töï cheá, töø xa chaép tay cung kính ñaûnh leã Bích-chi-phaät vaø phaùt nguyeän: “Nguyeän ñôøi sau, toâi gaëp ñöôïc vò Giaùo sö nhö vaäy hay hôn theá nöõa. Nhöõng giaùo phaùp cuûa ngöôøi daïy laøm cho toâi ñöôïc hieåu roõ vaø khoâng bao giôø sinh vaøo caùc coõi aùc. Nhö cuùng con dao beùn, khoâng gì laø khoâng caét ñöùt, do nhaân duyeân caét ñöùt naøy, khieán cho ñôøi vò lai cuûa toâi khoâng moät phieàn naõo naøo laø khoâng bò ñoaïn dieät. Nhö caây kim coù khaû naêng xuyeân qua taát caû, khieán taát caû phieàn naõo ñôøi vò lai cuûa toâi ñeàu bò ñaâm thuûng.” Naøy caùc Tyø-kheo, Thieän AÙi nöõ ngoaïi ñaïo Ba-ly-baø-xaø-ca cuùng cho vò Bích-chi- phaät con dao vaø caây kim thuôû aáy ñaâu phaûi laø ngöôøi naøo khaùc, töùc laø Tyø-kheo Xaù-lôïi- phaát. Laïi nöõa, naøy caùc Tyø-kheo, Ta nhôù trong quaù khöù cuõng taïi thaønh Ba-la-naïi coù moät ngöôøi baùn haøng thöôøng vaøo trong bieån, baét oác baùn. Luùc aáy ngöôøi baùn haøng nghó theá naøy: “Ñôøi naøy ta ñi tìm cuûa caûi ñeå soáng, laøm ngheà naøy raát khoå. Ta neân laøm vieäc coâng ñöùc ñeå gaây nhaân cho töông lai.” Thuôû aáy, taïi thaønh Ba-la-naïi coù moät vò Bích-chi-phaät thöôøng truù nôi ñaây. Vaøo sôùm mai, maët trôøi coøn ôû phöông Ñoâng, vò Bích-chi-phaät ñaép y mang bình baùt vaøo thaønh khaát thöïc. ÔÛ trong thaønh, vò Bích-chi-phaät theo thöù lôùp ñi khaát thöïc. Khi aáy ngöôøi baùn oác töø xa troâng thaáy Toân giaû Bích-chi-phaät oai nghi chöõng chaïc, ñi ñöùng chaäm raõi, daùng ñi thö thaùi, bình thaûn böôùc tôùi. Thaáy vaäy, taâm ñöôïc thanh tònh, ngöôøi naøy lieàn ñaûnh leã vaø môøi vò Bích-chi-phaät veà nhaø, roài toân troïng cuùng döôøng caùc thöùc aên sôn haøo haûi vò vaø cung caáp vaät caàn duøng. Thoâng thöôøng caùc vò Bích-chi-phaät khoâng thuyeát phaùp, chæ duøng thaàn thoâng laøm phöông tieän giaùo hoùa, ngoaøi ra khoâng coù phaùp gì khaùc. Khi vò Bích-chi-phaät aên uoáng xong vaø nhaän laáy vaät duïng cuûa ngöôøi baùn oác, ngaøi lieàn töø döôùi ñaát bay leân hö khoâng. Khi ñoù troâng thaáy Toân giaû Bích-chi-phaät bay treân hö khoâng nhö vaäy, ngöôøi naøy heát söùc vui möøng traøn ngaäp toaøn thaân, khoâng theå töï cheá,
höôùng veà chaép tay ñaûnh leã vò Bích-chi-phaät, phaùt nguyeän: “ÔÛ ñôøi vò lai toâi seõ gaëp ñöôïc vò Giaùo sö nhö vaäy hay hôn theá nöõa. Giaùo phaùp ngöôøi noùi ra, toâi mau hieåu roõ, ñôøi ñôøi sinh ôû ñaâu chaúng rôi vaøo aùc ñaïo. Nhöõng gì Giaùo sö coù, toâi nguyeän cuõng chöùng ñaéc ñoàng nhö Thaùnh giaû. Bích-chi-phaät bay ñi trong hö khoâng, khieán töông lai toâi cuõng nhö vaäy.” Naøy caùc Tyø-kheo, caùc thaày nghó theá naøo? Ngöôøi baét oác baùn thuôû aáy, sau cuùng döôøng vò Bích-chi-phaät ñaâu phaûi ngöôøi naøo khaùc, töùc laø Tyø-kheo Muïc-kieàn-lieân naøy. Naøy caùc Tyø-kheo, Xaù-lôïi-phaát vaø Muïc-kieàn-lieân do ñôøi tröôùc troàng caùc caên laønh neân ngaøy nay xuaát gia chöùng quaû A-la-haùn, laïi ñöôïc Ta thoï kyù: “Trong soá ñeä töû Thanh vaên cuûa Ta, ngöôøi coù trí tueä hôn heát laø Xaù-lôïi-phaát vaø ngöôøi coù thaàn thoâng hôn heát laø Muïc-kieàn- lieân.”