Phaåm 10: DÖÔÙI BOÙNG CAÂY DIEÂM-PHUØ-ÑEÀ
Vaøo luùc aáy, Boà-taùt
Taâm buoàn thaûm trôû veà
Veà ñeán vöôøn du ngoaïn
Ñöùc saùng nhö vua trôøi
Ñöùng ñaàu caùc Tieân thaùnh
Khoâng bò nöõ saéc meâ.
Baáy giôø thaáy noâng phu
Ñang ra coâng caøy böøa
Xeùn cheát bao truøng ñaát
Lieàn sinh taâm thöông xoùt
Nhö thöông yeâu con ñoû
Buøi nguøi maø than daøi.
Caùch caây ñoù khoâng xa
Kho taøng boãng hieän ra
Moät do-tuaàn vuoâng vöùc
AÙnh baûy baùu saùng loøa.
Töôùng haàu vui hôùn hôû
Laáy vaät baùu, saùch, vaøng
Treân khaéc teân vua xöa
Vaät aáy, vua aáy laøm
Thaùi töû xem chöõ khaéc
Bieát vua Chuyeån luaân xöa
Taùm muoân boán ngaøn ñôøi
Xoay vaàn nhau truyeàn thöøa.
Ngaøi nhìn ñoáng baûy baùu
Nhö nhìn thaáy raén ñoäc
Ngoaùi nhìn daùng hoa saùng
Cuùi mình leã ngöôøi xöa.
Leä tuoân reøm mi bieác
Rôi ñaày daùng maët hoa
Ñöa maét laønh nhìn khaép
Ngöôùc nhìn trôøi bao la
Tieáng Phaïm aâm buoàn baõ
Baûo ngöôøi ñöùng chung quanh:
“Nhöõng ngöôøi hoï Thích xöa
Kieâu maïn moät ñôøi huøng
Boû nöôùc ngoâi baùu trôøi
Moät mình ñeán phöông naøo?
Thaân nhoïc nhaèn khaép nôi
Chöùa nhoùm nhieàu voâ soá
Kho baùu trong ñaát nöôùc
Chöõ xöa, khoâng coù chuû.”
Taâm nghó ñeán voâ thöôøng
Ñeán döôùi goác Dieâm-phuø
Lieàn ñöa tay vaøng choùi
Ñaët leân ñuøi saéc vaøng
Ngoài tö duy khoâng ñoäng
Goàm yù chuyeân nhaát ñònh
Quaùn sinh dieät hôïp tan
Ñôïi chöùng nhaát ñònh truï
Nhö soá caùt caùc soâng
Chö Phaät yù baát coäng.
Soâng chín naõo chaûy ñuïc
Nhôø ngoïc maø laéng trong
Ñoái taát caû chuùng sinh
Taâm Töø trong khoaûnh khaéc
Phöôùc voâ haïn voâ löôïng
Taâm Töø thöông chuùng sinh
Laïi khôûi taâm thöông xoùt
Muoán an caùc khoå naøn
Xeùt kyõ thaáy taát caû
Bình ñaúng ñaït Sô thieàn.
Boû caùc phaùp aùc duïc
Lieàn ñöôïc nieàm haân hoan
Cho ñeán Thieàn thöù tö
Ñöôïc voâ löôïng thanh tònh.
Khi ngaøy ñaõ xeá chieàu
Caây coái boùng ngaõ daøi
Chæ boùng caây Dieâm-phuø
Nhö loïng che Thaùi töû
Nhö ngöôøi bieát aân döôõng
Theo baùo ñaùp khoâng maøng
Boùng chaúng lìa Thaùi töû
Nhö baùo ñaùp khoâng rôøi.
Vua hoï Thích nghe vaäy
Voäi ñeán nhö sö töû
Thaáy Thaùi töû döôùi caây
Nhö maët trôøi trong maây
Tình vui möøng hôùn hôû
Ngaïc nhieân khoâng keå xieát
Maét laønh nhìn rôi leä
Leã chaân, tieáng buoàn than
Duøng voâ löôïng yù kính
Nhö theá, giôø laïi leã
Nguyeän ñaát nöôùc coù ñöùc
Ñöøng sinh taâm boû ñi
Khaép nôi möøng hôùn hôû
Gioáng nhö caàu phöôùc trôøi
Mong chôù boû ngu meâ
Maát phöôùc rôi toái taêm.
Con laø ñöùc theá gian
Laøm raïng rôõ ngöôøi tröôùc
Choã döïa cuûa taát caû
Ngöôøi huøng trong hoï Thích,
Laø thaân maïng cuûa ta
Caùc Thieân nöõ coõi duïc
Chuùng sinh coõi Phaïm thieân
Töï taïi ban leänh khaép
Ñöøng ñoaït maïng chuùng ta
Gioáng nhö vua ñòch maïnh.”
Vua yeâu con baát giaùc
Buoàn thaûm trôû veà cung
Vua trôû veà khoâng laâu
Thaùi töû lieàn xuaát ñònh
Nghe treân khoâng coù tieáng
Trôøi thöù nhaát thöa raèng:
“Ñaïo Sö cuûa trôøi, ngöôøi
Xin nghe chuùng toâi noùi:
Xin Ngaøi haõy ra ñôøi!
Töø voâ soá kieáp nay
Danh, saéc chia hai chi
Truøm khaép trong naêm ñöôøng
Maàm goác ñeán ba coõi
Raát lôùn vaø vöõng chaéc
Nay ñem caøy trí tueä
Laät goác caây sinh töû
AÙi saâu: Ao, vöïc roäng
Loaïn töôûng nhö caù loäi
Meâ che laáp keùo loâi
Soùng ganh giaän cuoàn cuoän.”
Trôøi thöù hai laïi taâu:
“Vôùi yù kính thanh tònh
Thuyeàn noåi haõy nöông tieán
Vöôït bôø bieån traàn lao.”
Trôøi thöù ba tieáp lôøi:
“Gieo gioáng nuùi kieâu maïn
Haàm taø kieán saâu thaúm
Ganh giaän khoâng coù bôø
Soâng vaø hang beänh, cheát
Cheânh veânh vaø khuùc khuyûu
Duøng chaøy Kim cang tueä
Ñaäp tan caùc nuùi khoå.”
Nghe xong Ngaøi ñöùng daäy
Nhö nuùi vaøng saùng röïc
Böôùc huøng thaät ung dung
Tieáng vang nhö saám ñoäng
Maét nhö laù sen xanh
Khuoân maët nhö traêng ñaày
Chaùn nhaø öa voâ vi.
YÙ chæ muoán lìa duïc
Nhö sö töû bò teân
Ñau ñôùn trôû veà cung
Ñeán thaúng cung vöông phuï.
Tröôùc ñieän vua Baïch Tònh
Quyø chaáp tay töï taâu:
“Xin nghe con trình taáu
Con muoán ñöôïc xuaát gia
Tu theo haïnh Thaùnh xöa!
Coù hôïp aét coù tan
Ñaâu ai coøn maõi ñöôïc”.
Vua nghe lôøi taâu leân
Loøng nhö traêng nöôùc ñoäng
Ngheïn ngaøo khoâng noùi ñöôïc
Hoài laâu môùi noùi raèng:
“Con chôù coù yù naøy!
Ra ñi chöa phaûi luùc
Tuoåi treû söùc sung maõn
Khoâng neân ôû nuùi röøng
Maø chính laø luùc ta
Boû ngoâi vaøo ñaïo phaùp.
Con laø ngöôøi coù ñöùc
Xöùng ñaùng ngoài treân ngai
Ñaát nöôùc hy voïng con
Laøm vua Thaùnh chuyeån luaân
Hoï Thích vinh nhôø con
Con khoâng neân thieàn vò.”
Ngaøi duøng lôøi tha thieát
Maø ñaùp lôøi vua cha:
“Con xin cha boán ñieàu
Baûo ñaûm cho con ñöôïc:
Khieán thaân khoâng taät beänh,
Giaø khoâng ñoaït tuoåi treû,
Cheát laø naïn cuoäc ñôøi
Khieán khoâng cöôùp maïng soáng,
Vieäc thaønh khoâng hö hoaïi.
Boán söï vieäc nhö theá
Neáu baûo ñaûm chaéc chaén
Con ôû khoâng lo laéng
Khoâng ñi vaøo nuùi röøng
Thaûnh thôi cai trò nöôùc!”
Vua raèng: “Boán vieäc naøy
Khoâng theå baûo ñaûm ñöôïc
Nhöng con phaûi ôû ngoâi
Khoâng thì, khoâng thuaän lyù.
ÔÛ ngoâi vaãn tu phaùp
Ñeán ñöôïc ñaïo voâ vi
Muõ baûy baùu ñoäi ñaàu
Y phuïc quyù saùng thaân
Caùc veû ñeïp töï nhieân
Nhö vua trôøi coõi Duïc
Ñeàu ngoài treân ngoâi vua
Ñeàu ñeán choã giaûi thoaùt.
Coù vua teân Löïc Thaéng
Coù vua teân Baát Meâ
Coù vua teân Thöùc Tri
Coù vua teân Vuõ Löïc
Caùc ngaøi ñeàu ôû ngoâi
Ñeàu ñöôïc giaûi thoaùt dieät.
Nhö theá neân ôû laïi
Ñöôïc caû hai khoâng maát
Ñöôïc töï taïi trong loøng
Vaø ñoái vôùi ñaát nöôùc
Khoâng theå bò boû pheá
AÉt seõ mau thaønh töïu.
Ta nguyeän ñem ngöï xa
Nguõ phuïc trao cho con
Taém con, loïng baùu che
Roài ta vaøo nuùi röøng.”
Thaùi töû giöõ khieâm kính
Maø ñaùp lôøi vua cha:
“Neáu khoâng theå baûo ñaûm
Xin cha chôù caûn ngaên
Duø nhaø laø vaøng roøng
Löûa chaùy cuõng phaûi traùnh
Keû trí khoâng neân ngaên
Gaëp kieáp tai traùnh löûa.
Neân bieát nhaø vaøng roøng
ÔÛ chung vôùi töï taïi
Tuy ba löûa chaùy nhanh
Maø sao khoâng boû chaïy?
Laïi coù ao taém trong
Hoa sen nôû ñaày khaép
Coù nhieàu quaû tuùc truøng
Khoâng theå boû ñi sao?
Tay caàm chieác cung cuõ
Duøng söùc maïnh lôïi ích
Baén baèng teân beänh khoå
Phaùt ra troïn khoâng maát,
Rôi vaøo voøng tuùc ñoái
Dieâm vöông thöôøng saên baét
Ai ngu maø ñöùng chôø?
Coù theå nhaèm baén ta!
Neáu coù keû sôï khoâng
Tìm phöông tieän troán chaïy
Ñeán choã thaáy hö khoâng
Sôï, khoâng bieát neûo veà.
Nhö theá trong naêm ñöôøng
Voâ thöôøng khaép taát caû
Muoán ñeán nôi Voâ uùy
Vaäy chaúng neân caûn ngaên.”
Ñeán ñaây vua hoï Thích
Im laëng khoâng ñaùp nöõa
Töï thaân daét tay con
Daãn duï muoán rôøi khoûi
Lieàn ra leänh caùc quan
Theâm kyõ nhaïc giöõ chaân.
Luùc baáy giôø Thaùi töû
Vaøo cung töï nghæ ngôi.