Phaåm 65: TAM TIEÄM (1) Luùc baáy giôø, Cuï thoï Thieän Hieän baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, ngöôøi truï nôi töôûng höõu, neáu khoâng thuaän nhaãn, khoâng ñaïo, khoâng quaû, cuõng khoâng hieän quaùn thì ngöôøi truï nôi ñaïo töôûng voâ haù coù ñöôïc thuaän nhaãn, hoaëc ôû baäc Tònh quaùn, hoaëc baäc Chuûng taùnh, hoaëc baäc Ñeä baùt, hoaëc baäc Kieán, hoaëc baäc Baïc, hoaëc baäc Ly duïc, hoaëc baäc Dó bieän, hoaëc baäc Ñoäc giaùc, hoaëc baäc Boà-taùt, hoaëc Baäc Nhö Lai, hoaëc tu Thaùnh ñaïo; do tu Thaùnh ñaïo môùi ñoaïn caùc phieàn naõo, hoaëc töông öng vôùi Thanh vaên, hoaëc töông öng vôùi Ñoäc giaùc. Vì bò phieàn naõo naøy ngaên che neân caùc Ñaïi Boà-taùt haù coù theå nhaäp Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt. Neáu chaúng coù theå nhaäp Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt thì ñaâu coù theå chöùng ñaéc nhaát thieát trí töôùng. Neáu chaúng coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát töôùng thì haù coù theå ñoaïn tröø vónh vieãn taát caû taäp khí phieàn naõo töông tuïc? Baïch Theá Toân, neáu taát caû phaùp hoaøn toaøn khoâng coù sôû höõu, khoâng sinh, khoâng dieät, khoâng nhieãm, khoâng tònh; caùc phaùp nhö theá ñaõ hoaøn toaøn khoâng sinh thì ñaâu coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí? Phaät daïy: –Naøy Thieän Hieän, ñuùng vaäy, ñuùng vaäy, ñuùng nhö oâng ñaõ noùi! Ngöôøi truï nôi töôûng voâ cuõng khoâng thuaän nhaãn, khoâng ôû baäc Tònh quaùn, khoâng ôû baäc Chuûng taùnh, khoâng ôû baäc Ñeä baùt, khoâng ôû baäc Kieán, khoâng ôû baäc Baïc, khoâng ôû baäc Ly duïc, khoâng ôû baäc Dó bieän, khoâng ôû baäc Ñoäc giaùc, khoâng ôû baäc Boà-taùt, khoâng ôû Baäc Nhö Lai, khoâng tu Thaùnh ñaïo; do tu Thaùnh ñaïo môùi ñoaïn caùc phieàn naõo, hoaëc töông öng vôùi Thanh vaên, hoaëc töông öng vôùi Ñoäc giaùc. Vì bò phieàn naõo naøy ngaên che neân caùc Ñaïi Boà-taùt chaúng theå nhaäp Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt. Neáu chaúng coù theå nhaäp Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà- taùt thì chaúng coù theå chöùng ñaéc nhaát thieát trí töôùng. Neáu chaúng coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát töôùng thì chaúng coù theå vónh vieãn ñoaïn tröø taát caû taäp khí phieàn naõo töông tuïc. Naøy Thieän Hieän, neáu taát caû phaùp hoaøn toaøn khoâng coù sôû höõu thì khoâng sinh, khoâng dieät, khoâng nhieãm, khoâng tònh. Caùc phaùp nhö theá ñaõ hoaøn toaøn khoâng sinh thì laøm sao coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí! Cuï thoï Thieän Hieän baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, Ñaïi Boà-taùt khi haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña saâu xa, coù phaûi coù töôûng höõu, coù töôûng voâ chaêng; coù phaûi coù töôûng saéc, coù töôûng thoï, töôûng, haønh, thöùc chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhaõn xöù, coù töôûng nhó, tyû, thieät, thaân, yù xöù chaêng? Coù phaûi coù töôûng saéc xöù, coù töôûng thanh, höông, vò, xuùc, phaùp xöù chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhaõn giôùi, coù töôûng nhó, tyû, thieät, thaân, yù giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng saéc giôùi, coù töôûng thanh, höông, vò, xuùc, phaùp giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhaõn thöùc giôùi, coù töôûng nhó, tyû, thieät, thaân, yù thöùc giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhaõn xuùc, coù töôûng nhó, tyû, thieät, thaân, yù xuùc chaêng? Coù phaûi coù töôûng caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra, coù töôûng caùc thoï do nhó, tyû, thieät, thaân, yù xuùc laøm duyeân sinh ra chaêng? Coù phaûi coù töôûng ñòa giôùi, coù töôûng thuûy, hoûa, phong, khoâng, thöùc giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhaân duyeân, coù töôûng ñaúng voâ giaùn duyeân, sôû duyeân duyeân, taêng thöôïng duyeân chaêng? Coù phaûi coù töôûng voâ minh, coù töôûng haønh, thöùc, danh saéc, luïc xöù, xuùc, thoï, aùi, thuû, höõu, sinh, laõo töû, saàu bi khoå öu naõo chaêng? Coù phaûi coù töôûng Boá thí ba-la-maät-ña, coù töôûng Tònh giôùi, An nhaãn, Tinh taán, Tónh löï, Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp khoâng beân trong, coù töôûng phaùp khoâng beân ngoaøi, phaùp khoâng caû trong ngoaøi, phaùp khoâng khoâng, phaùp
khoâng lôùn, phaùp khoâng thaéng nghóa, phaùp khoâng höõu vi, phaùp khoâng voâ vi, phaùp khoâng roát raùo, phaùp khoâng khoâng bieân giôùi, phaùp khoâng taûn maïn, phaùp khoâng khoâng ñoåi khaùc, phaùp khoâng baûn taùnh, phaùp khoâng töï töôùng, phaùp khoâng coäng töôùng, phaùp khoâng nôi taát caû phaùp, phaùp khoâng chaúng theå naém baét ñöôïc, phaùp khoâng khoâng taùnh, phaùp khoâng töï taùnh, phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh chaêng? Coù phaûi coù töôûng boán Nieäm truï, coù töôûng boán Chaùnh ñoaïn, boán Thaàn tuùc, naêm Caên, naêm Löïc, baûy chi Ñaúng giaùc, taùm chi Thaùnh ñaïo chaêng? Coù phaûi coù töôûng Thaùnh ñeá khoå, coù töôûng Thaùnh ñeá taäp, dieät, ñaïo chaêng? Coù phaûi coù töôûng boán Tónh löï, coù töôûng boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc chaêng? Coù phaûi coù töôûng taùm Giaûi thoaùt, coù töôûng taùm Thaéng xöù, chín Ñònh thöù ñeä, möôøi Bieán xöù chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp moân Tam-ma-ñòa, coù töôûng phaùp moân Ñaø-la-ni chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp moân giaûi thoaùt Khoâng, coù töôûng phaùp moân giaûi thoaùt Voâ töôùng, Voâ nguyeän chaêng? Coù phaûi coù töôûng baäc Cöïc hyû, coù töôûng baäc Ly caáu, baäc Phaùt quang, baäc Dieäm tueä, baäc Cöïc nan thaéng, baäc Hieän tieàn, baäc Vieãn haønh, baäc Baát ñoäng, baäc Thieän tueä, baäc Phaùp vaân chaêng? Coù phaûi coù töôûng naêm loaïi maét, coù töôûng saùu pheùp thaàn thoâng chaêng? Coù phaûi coù töôûng möôøi löïc cuûa Phaät, coù töôûng boán ñieàu khoâng sôï, boán söï hieåu bieát thoâng suoát, möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng chaêng? Coù phaûi coù töôûng ñaïi Töø, coù töôûng ñaïi Bi, ñaïi Hyû, ñaïi Xaû chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp khoâng queân maát, coù töôûng taùnh luoân luoân xaû chaêng? Coù phaûi coù töôûng trí Nhaát thieát, coù töôûng trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng chaêng? Coù phaûi coù töôûng quaû Döï löu, coù töôûng quaû Nhaát lai, Baát hoaøn, A-la-haùn, quaû vò Ñoäc giaùc chaêng? Coù phaûi coù töôûng taát caû haïnh Ñaïi Boà-taùt, coù töôûng quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät chaêng? Coù phaûi coù töôûng trí Nhaát thieát trí chaêng? Coù phaûi coù töôûng ñoaïn tröø vónh vieãn taát caû taäp khí phieàn naõo töông tuïc chaêng? Coù phaûi coù töôûng saéc, coù töôûng ñoaïn saéc chaêng? Coù phaûi coù töôûng thoï, töôûng, haønh, thöùc, coù töôûng ñoaïn thoï, töôûng, haønh, thöùc chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhaõn xöù, coù töôûng ñoaïn nhaõn xöù chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhó, tyû, thieät, thaân, yù xöù, coù töôûng ñoaïn nhó, tyû, thieät, thaân, yù xöù chaêng? Coù phaûi coù töôûng saéc xöù, coù töôûng ñoaïn saéc xöù chaêng? Coù phaûi coù töôûng thanh, höông, vò, xuùc, phaùp xöù, coù töôûng ñoaïn thanh, höông, vò, xuùc, phaùp xöù chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhaõn giôùi, coù töôûng ñoaïn nhaõn giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhó, tyû, thieät, thaân, yù giôùi, coù töôûng ñoaïn nhó, tyû, thieät, thaân, yù giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng saéc giôùi, coù töôûng ñoaïn saéc giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng thanh, höông, vò, xuùc, phaùp giôùi, coù töôûng ñoaïn thanh, höông, vò, xuùc, phaùp giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhaõn thöùc giôùi, coù töôûng ñoaïn nhaõn thöùc giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhó, tyû, thieät, thaân, yù thöùc giôùi, coù töôûng ñoaïn nhó, tyû, thieät, thaân, yù thöùc giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhaõn xuùc, coù töôûng ñoaïn nhaõn xuùc chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhó, tyû, thieät, thaân, yù xuùc, coù töôûng ñoaïn nhó, tyû, thieät, thaân, yù xuùc chaêng? Coù phaûi coù töôûng caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra, coù töôûng ñoaïn caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra chaêng? Coù phaûi coù töôûng caùc thoï do nhó, tyû, thieät, thaân, yù xuùc laøm duyeân sinh ra, coù töôûng ñoaïn caùc thoï do nhó, tyû, thieät, thaân, yù xuùc laøm duyeân sinh ra chaêng? Coù phaûi coù töôûng ñòa giôùi, coù töôûng ñoaïn ñòa giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng thuûy, hoûa, phong, khoâng, thöùc giôùi, coù töôûng ñoaïn thuûy, hoûa, phong, khoâng, thöùc giôùi chaêng? Coù phaûi coù töôûng nhaân duyeân, coù töôûng ñoaïn nhaân duyeân chaêng? Coù phaûi coù töôûng ñaúng voâ giaùn duyeân, sôû duyeân duyeân, taêng thöôïng duyeân, coù töôûng ñoaïn ñaúng voâ giaùn duyeân, sôû duyeân duyeân, taêng thöôïng duyeân chaêng? Coù phaûi coù töôûng tham, coù töôûng ñoaïn tham chaêng? Coù phaûi coù töôûng saân si, coù töôûng ñoaïn saân si chaêng? Coù phaûi coù töôûng voâ minh, coù töôûng ñoaïn voâ minh chaêng? Coù phaûi coù töôûng haønh, thöùc, danh saéc, luïc xöù, xuùc, thoï, aùi, thuû, höõu, sinh, laõo töû, saàu bi khoå
öu naõo, coù töôûng ñoaïn haønh cho ñeán laõo töû, saàu bi khoå öu naõo chaêng? Coù phaûi coù töôûng Boá thí ba-la-maät-ña, coù töôûng ñoaïn Boá thí ba-la-maät-ña chaêng? Coù phaûi coù töôûng Tònh giôùi, An nhaãn, Tinh taán, Tónh löï, Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, coù töôûng ñoaïn Tònh giôùi cho ñeán Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp khoâng beân trong, coù töôûng ñoaïn phaùp khoâng beân trong chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp khoâng beân ngoaøi, phaùp khoâng caû trong ngoaøi, phaùp khoâng khoâng, phaùp khoâng lôùn, phaùp khoâng thaéng nghóa, phaùp khoâng höõu vi, phaùp khoâng voâ vi, phaùp khoâng roát raùo, phaùp khoâng khoâng bieân giôùi, phaùp khoâng taûn maïn, phaùp khoâng khoâng ñoåi khaùc, phaùp khoâng baûn taùnh, phaùp khoâng töï töôùng, phaùp khoâng coäng töôùng, phaùp khoâng nôi taát caû phaùp, phaùp khoâng chaúng theå naém baét ñöôïc, phaùp khoâng khoâng taùnh, phaùp khoâng töï taùnh, phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh, coù töôûng ñoaïn phaùp khoâng beân ngoaøi cho ñeán phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh chaêng? Coù phaûi coù töôûng boán Nieäm truï, coù töôûng ñoaïn boán Nieäm truï chaêng? Coù phaûi coù töôûng boán Chaùnh ñoaïn, boán Thaàn tuùc, naêm Caên, naêm Löïc, baûy chi Ñaúng giaùc, taùm chi Thaùnh ñaïo, coù töôûng ñoaïn boán Chaùnh ñoaïn cho ñeán taùm chi Thaùnh ñaïo chaêng? Coù phaûi coù töôûng Thaùnh ñeá khoå, coù töôûng ñoaïn Thaùnh ñeá khoå chaêng? Coù phaûi coù töôûng Thaùnh ñeá taäp, dieät, ñaïo, coù töôûng ñoaïn Thaùnh ñeá taäp, dieät, ñaïo chaêng? Coù phaûi coù töôûng boán Tónh löï, coù töôûng ñoaïn boán Tónh löï chaêng? Coù phaûi coù töôûng boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc, coù töôûng ñoaïn boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc chaêng? Coù phaûi coù töôûng taùm Giaûi thoaùt, coù töôûng ñoaïn taùm Giaûi thoaùt chaêng? Coù phaûi coù töôûng taùm Thaéng xöù, chín Ñònh thöù ñeä, möôøi Bieán xöù, coù töôûng ñoaïn taùm Thaéng xöù, chín Ñònh thöù ñeä, möôøi Bieán xöù chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp moân Tam-ma-ñòa, coù töôûng ñoaïn phaùp moân Tam-ma-ñòa chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp moân Ñaø-la-ni, coù töôûng ñoaïn phaùp moân Ñaø-la-ni chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp moân giaûi thoaùt Khoâng, coù töôûng ñoaïn phaùp moân giaûi thoaùt Khoâng chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp moân giaûi thoaùt Voâ töôùng, Voâ nguyeän, coù töôûng ñoaïn phaùp moân giaûi thoaùt Voâ töôùng, Voâ nguyeän chaêng? Coù phaûi coù töôûng baäc Cöïc hyû, coù töôûng ñoaïn baäc Cöïc hyû chaêng? Coù phaûi coù töôûng baäc Ly caáu, baäc Phaùt quang, baäc Dieäm tueä, baäc Cöïc nan thaéng, baäc Hieän tieàn, baäc Vieãn haønh, baäc Baát ñoäng, baäc Thieän tueä, baäc Phaùp vaân, coù töôûng ñoaïn baäc Ly caáu cho ñeán baäc Phaùp vaân chaêng? Coù phaûi coù töôûng naêm loaïi maét, coù töôûng ñoaïn naêm loaïi maét chaêng? Coù phaûi coù töôûng saùu pheùp thaàn thoâng, coù töôûng ñoaïn saùu pheùp thaàn thoâng chaêng? Coù phaûi coù töôûng möôøi löïc cuûa Phaät, coù töôûng ñoaïn möôøi löïc cuûa Phaät chaêng? Coù phaûi coù töôûng boán ñieàu khoâng sôï, boán söï hieåu bieát thoâng suoát, möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng, coù töôûng ñoaïn boán ñieàu khoâng sôï cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng chaêng? Coù phaûi coù töôûng ñaïi Töø, coù töôûng ñoaïn ñaïi Töø chaêng? Coù phaûi coù töôûng ñaïi Bi, ñaïi Hyû, ñaïi Xaû, coù töôûng ñoaïn ñaïi Bi, ñaïi Hyû, ñaïi Xaû chaêng? Coù phaûi coù töôûng phaùp khoâng queân maát, coù töôûng ñoaïn phaùp khoâng queân maát chaêng? Coù phaûi coù töôûng taùnh luoân luoân xaû, coù töôûng ñoaïn taùnh luoân luoân xaû chaêng? Coù phaûi coù töôûng trí Nhaát thieát, coù töôûng ñoaïn trí Nhaát thieát chaêng? Coù phaûi coù töôûng trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng, coù töôûng ñoaïn trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng chaêng? Coù phaûi coù töôûng quaû Döï löu, coù töôûng ñoaïn quaû Döï löu chaêng? Coù phaûi coù töôûng quaû Nhaát lai, Baát hoaøn, A-la-haùn, quaû vò Ñoäc giaùc, coù töôûng ñoaïn quaû Nhaát lai, Baát hoaøn, A-la-haùn, quaû vò Ñoäc giaùc chaêng? Coù phaûi coù töôûng haïnh Ñaïi Boà-taùt, coù töôûng ñoaïn haïnh Ñaïi Boà-taùt chaêng? Coù phaûi coù töôûng quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät, coù töôûng ñoaïn quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät chaêng? Coù phaûi coù töôûng trí Nhaát thieát trí, coù töôûng ñoaïn trí Nhaát thieát trí chaêng? Coù phaûi coù töôûng ñoaïn tröø taát caû taäp khí phieàn naõo töông tuïc, coù töôûng ñoaïn söï ñoaïn tröø taát caû taäp khí phieàn naõo töông tuïc chaêng?
Phaät daïy: –Naøy Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt khi haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña saâu xa, ñoái vôùi taát caû caùc phaùp ñeàu khoâng coù töôûng höõu, cuõng khoâng coù töôûng voâ. Naøy Thieän Hieän, neáu khoâng coù töôûng höõu cuõng khoâng coù töôûng voâ, neân bieát töùc laø Boà-taùt thuaän nhaãn; neáu khoâng coù töôûng höõu, cuõng khoâng coù töôûng voâ töùc laø ñaéc quaû. Naøy Thieän Hieän, neân bieát khoâng taùnh töùc laø con ñöôøng tu taäp cuûa Ñaïi Boà-taùt, khoâng taùnh töùc laø hieän quaùn cuûa Ñaïi Boà-taùt. Naøy Thieän Hieän, do nhaân duyeân naøy neân bieát taát caû phaùp ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh. Cuï thoï Thieän Hieän baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, neáu taát caû phaùp ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh thì vì sao Nhö Lai ñoái vôùi taát caû phaùp khoâng taùnh laø taùnh maø hieän Ñaúng chaùnh giaùc? Hieän Ñaúng chaùnh giaùc roài, ñoái vôùi taát caû phaùp vaø caùc caûnh giôùi ñeàu ñöôïc töï taïi? Phaät daïy: –Naøy Thieän Hieän, ñuùng vaäy, ñuùng vaäy! Taát caû phaùp ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh. Ta xöa, khi theo con ñöôøng tu taäp cuûa Boà-taùt, tu haønh thuaän hôïp caùc phaùp Boá thí, Tònh giôùi, An nhaãn, Tinh taán, Tónh löï, Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, lìa duïc, lìa phaùp aùc baát thieän, coù taàm coù töù, lìa sinh hyû laïc, nhaäp Sô thieàn vaø an truù troïn veïn; taàm töù tòch tónh, trong taâm bình ñaúng thanh tònh, taâm taùnh chuyeân nhaát, khoâng taàm khoâng töù ñònh sinh hyû laïc, nhaäp ñeä Nhò thieàn, an truù troïn veïn; ly hyû truù xaû, chaùnh nieäm chaùnh tri thaân thoï laïc, baäc Thaùnh daïy neân xaû, nhaäp ñeä Tam thieàn vaø an truù troïn veïn; ñoaïn laïc, ñoaïn khoå, moïi möøng lo tröôùc ñeàu tan bieán, chaúng khoå chaúng vui, xaû nieäm thanh tònh, nhaäp ñeä Töù thieàn, an truù troïn veïn. Khi aáy, Ta ñoái vôùi caùc tónh löï vaø chi cuûa tónh löï, tuy kheùo giöõ laáy hình töôùng nhöng khoâng chaáp tröôùc; ñoái vôùi caùc tónh löï vaø chi cuûa tónh löï hoaøn toaøn khoâng sôû ñaéc. Luùc ñoù, ñoái vôùi caùc tónh löï, Ta duøng haønh töôùng thanh tònh, khoâng phaân bieät, an truù troïn veïn. Baáy giôø, ñoái vôùi caùc tónh löï vaø chi cuûa tónh löï, Ta ñaït ñöôïc thuaàn thuïc roài, khieán taâm phaùt khôûi Thaàn caûnh trí chöùng thoâng, Thieân nhó trí chöùng thoâng, Taâm trí chöùng thoâng, Tuùc truï tuøy nieäm trí chöùng thoâng, Thieân nhaõn trí chöùng thoâng. Luùc naøy, ñoái vôùi caùc trí chöùng thoâng ñaõ phaùt khôûi, Ta tuy kheùo giöõ laáy hình töôùng nhöng khoâng chaáp tröôùc; ñoái vôùi caùc trí chöùng thoâng ñaõ phaùt khôûi aáy hoaøn toaøn khoâng tham ñaém, cuõng hoaøn toaøn khoâng sôû ñaéc. Khi aáy, ñoái vôùi caùc trí chöùng thoâng ñaõ phaùt khôûi, Ta duøng söï nhaän thöùc nhö ñoái vôùi hö khoâng, khoâng phaân bieät, an truù troïn veïn. Naøy Thieän Hieän, baáy giôø, Ta duøng dieäu tueä töông öng vôùi moät saùt-na, chöùng ñaéc quaû vò Giaùc ngoä cao toät, nghóa laø hieän Ñaúng giaùc: Ñaây laø Thaùnh ñeá khoå, ñaây laø Thaùnh ñeá taäp, ñaây laø Thaùnh ñeá dieät, ñaây laø Thaùnh ñeá ñaïo, hoaøn toaøn khoâng sôû höõu, thaønh töïu möôøi löïc, boán ñieàu khoâng sôï, boán söï hieåu bieát thoâng suoát, ñaïi Töø, ñaïi Bi, ñaïi Hyû, ñaïi Xaû, möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng cuûa Phaät... voâ bieân coâng ñöùc, an laäp ba nhoùm höõu tình sai bieät, tuøy theo caên cô cuûa hoï maø duøng phöông tieän chæ daïy daãn daét khieán hoï ñaït ñöôïc lôïi ích an laïc thuø thaéng. Cuï thoï Thieän Hieän baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, laøm sao Nhö Lai ÖÙng Chaùnh Ñaúng Giaùc coù theå duøng khoâng taùnh laøm töï taùnh ñeå phaùt khôûi boán Tónh löï, phaùt khôûi naêm pheùp thaàn thoâng, chöùng ñaéc quaû vò Giaùc ngoä cao toät? Coù theå duøng khoâng taùnh laøm töï taùnh an laäp höõu tình thaønh ba nhoùm, xong, tuøy theo caên cô cuûa hoï maø duøng phöông tieän chæ daïy daãn daét, khieán ñaït ñöôïc lôïi ích an laïc thuø thaéng?
Phaät daïy: –Naøy Thieän Hieän, neáu caùc phaùp duïc, aùc, baát thieän coù chuùt töï taùnh, hoaëc laáy taùnh khaùc laøm töï taùnh, thì khi xöa Ta tu haønh haïnh Boà-taùt, chaúng neân thoâng ñaït taát caû caùc phaùp duïc aùc, baát thieän ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh, xong, môùi coù theå nhaäp Sô thieàn vaø an truù troïn veïn, coù theå nhaäp ñeä Nhò, ñeä Tam, ñeä Töù thieàn, an truù troïn veïn. Vì caùc phaùp duïc aùc, baát thieän khoâng coù töï taùnh, tha taùnh, chæ laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh, neân khi xöa Ta tu haønh haïnh Boà-taùt, thoâng ñaït caùc phaùp duïc aùc, baát thieän ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh roài, coù theå xa lìa caùc phaùp duïc aùc, baát thieän, coù taàm coù töù, ly sinh hyû laïc, nhaäp Sô thieàn, an truù troïn veïn; taàm töù tòch tónh, trong taâm thanh tònh bình ñaúng, taâm taùnh chuyeân nhaát, khoâng taàm khoâng töù, ñònh sinh hyû laïc, nhaäp ñeä Nhò thieàn, an truù troïn veïn; ly hyû truï xaû, chaùnh nieäm chaùnh tri, thaân thoï laïc, Phaät daïy neân xaû, nhaäp ñeä Tam thieàn, an truù troïn veïn; ñoaïn laïc döùt khoå, möøng lo tan bieán, chaúng khoå chaúng laïc, xaû nieäm thanh tònh, nhaäp ñeä Töù thieàn, an truù troïn veïn. Naøy Thieän Hieän, neáu caùc thaàn thoâng coù chuùt töï taùnh hoaëc tha taùnh laøm töï taùnh thì khi xöa Ta tu haønh haïnh Boà-taùt chaúng neân thoâng ñaït taát caû thaàn thoâng ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh, roài phaùt khôûi caùc loaïi thaàn thoâng töï taïi. Vì caùc thaàn thoâng khoâng coù töï taùnh, tha taùnh, chæ laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh neân khi xöa, Ta tu haønh haïnh Boà-taùt, thoâng ñaït thaàn thoâng ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh roài, coù theå khieán taâm phaùt khôûi Thaàn caûnh trí chöùng thoâng, cuõng khieán taâm phaùt khôûi Thieân nhó, Tha taâm, Tuùc truï, Tuøy nieäm, Thieân nhaõn trí chöùng thoâng, ñoái vôùi caùc caûnh giôùi luoân töï taïi voâ ngaïi. Naøy Thieän Hieän, neáu quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät coù chuùt töï taùnh hoaëc tha taùnh laøm töï taùnh, thì khi xöa Ta tu haønh haïnh Boà-taùt chaúng neân thoâng ñaït taát caû thaàn thoâng ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh roài chöùng ñaéc quaû vò Giaùc ngoä cao toät. Vì quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät khoâng coù töï taùnh, tha taùnh, chæ laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh neân khi xöa Ta tu haønh haïnh Boà-taùt, thoâng ñaït taát caû thaàn thoâng ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh roài, coù theå duøng dieäu tueä töông öng vôùi moät nieäm chöùng ñaéc quaû vò Giaùc ngoä cao toät, giaùc ngoä nhö thaät veà Thaùnh ñeá khoå, taäp, dieät, ñaïo hoaøn toaøn khoâng sôû höõu, thaønh töïu möôøi löïc boán ñieàu khoâng sôï, boán söï hieåu bieát thoâng suoát, ñaïi Töø, ñaïi Bi, ñaïi Hyû, ñaïi Xaû, möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng cuûa Phaät, vôùi voâ bieân coâng ñöùc. Naøy Thieän Hieän, neáu caùc höõu tình coù chuùt töï taùnh hoaëc tha taùnh laøm töï taùnh thì khi Ta chöùng ñaéc quaû vò Phaät roài, chaúng neân thoâng ñaït taát caû höõu tình ñeàu laáy khoâg taùnh laøm töï taùnh, an laäpthaønh ba
an laäp höõu tình ôû phaùp cuûa ba thöøa; höõu tình an truù nôi phaùp cuûa ba thöøa roài thì seõ giaûi thoaùt khoûi sinh töû, chöùng ñaéc Nieát-baøn. Naøy Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt aáy do boá thí neân tuy coù theå laøm vieäc theo thöù baäc, tu hoïc theo thöù baäc, haønh hoùa theo thöù baäc nhö theá, nhöng quaùn taát caû söï vieäc hoaøn toaøn chaúng theå naém baét ñöôïc. Vì sao? Vì töï taùnh cuûa taát caû caùc phaùp laø khoâng. Laïi nöõa Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt aáy töø khi môùi phaùt taâm tu haønh Tònh giôùi ba-la- maät-ña, neân töï haønh Tònh giôùi ba-la-maät-ña, cuõng khuyeân ngöôøi khaùc haønh Tònh giôùi ba- la-maät-ña; khen ngôïi chæ roõ coâng ñöùc cuûa Tònh giôùi ba-la-maät-ña, hoan hyû khen ngôïi
Phaät. Laïi nöõa Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt chaúng neân döïa vaøo phaùp duyeân khôûi ñeå tö duy veà Nhö Lai ÖÙng Chaùnh Ñaúng Giaùc. Vì sao? Naøy Thieän Hieän, vì phaùp duyeân khôûi hoaøn toaøn khoâng coù töï taùnh. Neáu phaùp khoâng coù töï taùnh thì khoâng coù sôû höõu; neáu khoâng coù sôû höõu thì chaúng theå nhôù nghó. Vì sao? Naøy Thieän Hieän, vì neáu khoâng nhôù nghó, khoâng tö duy thì ñoù laø tuøy nieäm Phaät. Naøy Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt khi tu haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña neân tu tuøy nieäm Phaät nhö theá. Neáu tu tuøy nieäm Phaät nhö theá thì ñoù laø Ñaïi Boà-taùt laøm vieäc theo thöù baäc, tu hoïc theo thöù baäc, haønh hoùa theo thöù baäc. Naøy Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt aáy khi laøm vieäc theo thöù baäc, tu hoïc theo thöù baäc, haønh hoùa theo thöù baäc nhö theá thì coù theå laøm vieân maõn boán Nieäm truï, cuõng coù theå laøm vieân maõn boán Chaùnh ñoaïn, boán Thaàn tuùc, naêm Caên, naêm Löïc, baûy chi Ñaúng giaùc, taùm chi Thaùnh ñaïo; coù theå laøm vieân maõn phaùp moân giaûi thoaùt Khoâng, cuõng coù theå laøm vieân maõn phaùp moân giaûi thoaùt Voâ töôùng, Voâ nguyeän; coù theå laøm vieân maõn sô tónh löï, cuõng coù theå laøm vieân maõn ñeä Nhò, ñeä Tam, ñeä Töù tónh löï; coù theå laøm vieân maõn Töø voâ löôïng, cuõng coù theå laøm vieân maõn Bi, Hyû, Xaû voâ löôïng; coù theå laøm vieân maõn ñònh Khoâng voâ bieân xöù, cuõng coù theå laøm vieân maõn ñònh Thöùc voâ bieân xöù, Voâ sôû höõu xöù, Phi töôûng phi phi töôûng xöù; coù theå laøm vieân maõn taùm Giaûi thoaùt, cuõng coù theå laøm vieân maõn taùm Thaéng xöù, chín Ñònh thöù ñeä, möôøi Bieán xöù; coù theå laøm vieân maõn taát caû phaùp moân Tam-ma-ñòa, cuõng coù theå laøm vieân maõn taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni; coù theå laøm vieân maõn Boá thí ba-la- maät-ña, cuõng coù theå laøm vieân maõn Tònh giôùi, An nhaãn, Tinh taán, Tónh löï, Baùt-nhaõ ba-la- maät-ña; coù theå laøm vieân maõn phaùp khoâng beân trong, cuõng coù theå laøm vieân maõn phaùp khoâng beân ngoaøi, phaùp khoâng caû trong ngoaøi, phaùp khoâng khoâng, phaùp khoâng lôùn, phaùp khoâng thaéng nghóa, phaùp khoâng höõu vi, phaùp khoâng voâ vi, phaùp khoâng roát raùo, phaùp khoâng khoâng bieân giôùi, phaùp khoâng taûn maïn, phaùp khoâng khoâng ñoåi khaùc, phaùp khoâng baûn taùnh, phaùp khoâng töï töôùng, phaùp khoâng coäng töôùng, phaùp khoâng nôi taát caû phaùp, phaùp khoâng chaúng theå naém baét ñöôïc, phaùp khoâng khoâng taùnh, phaùp khoâng töï taùnh, phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh; coù theå laøm vieân maõn chaân nhö, cuõng coù theå laøm vieân maõn phaùp giôùi, phaùp taùnh, taùnh khoâng hö voïng, taùnh chaúng ñoåi khaùc, taùnh bình ñaúng, taùnh ly sinh, phaùp ñònh, phaùp truï, thaät teá, caûnh giôùi hö khoâng, caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn; coù theå laøm vieân maõn naêm loaïi maét, cuõng coù theå laøm vieân maõn saùu pheùp thaàn thoâng; coù theå laøm vieân maõn möôøi löïc cuûa Phaät, cuõng coù theå laøm vieân maõn boán ñieàu khoâng sôï, boán söï hieåu bieát thoâng suoát, möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng; coù theå laøm vieân maõn ñaïi Töø, cuõng coù theå laøm vieân maõn ñaïi Bi, ñaïi Hyû, ñaïi Xaû; coù theå laøm vieân maõn phaùp khoâng queân maát, cuõng coù theå laøm vieân maõn taùnh luoân luoân xaû; coù theå laøm vieân maõn trí Nhaát thieát, cuõng coù theå laøm vieân maõn trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng. Do ñoù, chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí. Naøy Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt aáy vì duøng phöông tieän thieän xaûo laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh neân bieát taát caû phaùp ñeàu khoâng coù töï taùnh; trong aáy khoâng coù töôûng, cuõng khoâng khoâng coù töôûng. Naøy Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt neân tu tuøy nieäm Phaät nhö theá, nghóa laø trong ñoù haõy khoâng coøn chuùt nhôù nghó, huoáng laø coù nhôù nghó veà Phaät!