soá 220 – kinh ñaïi Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, QUYEÅN 464 1
Phaåm 72: HOÏC TAÁT CAÛ (1) Baáy giôø Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, caùc Ñaïi Boà-taùt thaønh töïu trí tueä thuø thaéng nhö vaäy, tuy coù theå thoï nhaän vaø thöïc haønh phaùp saâu xa trong saïch nhöng khoâng naém giöõ quaû baùo thuø thaéng. Phaät baûo: –Thieän Hieän, ñuùng vaäy, ñuùng vaäy, nhö lôøi oâng noùi! Caùc Ñaïi Boà-taùt thaønh töïu trí tueä thuø thaéng nhö vaäy, tuy coù theå thoï nhaän vaø thöïc haønh phaùp saâu xa thanh tònh nhöng khoâng naém giöõ quaû baùo thuø thaéng. Vì sao vaäy? Vì Ñaïi Boà-taùt naøy khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa caùc phaùp. Cuï thoï Thieän Hieän thöa: –Baïch Theá Toân, Ñaïi Boà-taùt naøy coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa phaùp gì? Phaät baûo: –Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt naøy coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa khoâng taùnh. Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, Ñaïi Boà-taùt naøy coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa khoâng taùnh naøo? Phaät baûo: –Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt naøy coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa saéc, coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa thoï, töôûng, haønh, thöùc; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa nhaõn xöù cho ñeán yù xöù; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa saéc xöù cho ñeán phaùp xöù; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa nhaõn giôùi cho ñeán yù giôùi; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa saéc giôùi cho ñeán phaùp giôùi; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa nhaõn thöùc giôùi cho ñeán yù thöùc giôùi; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa nhaõn xuùc cho ñeán yù xuùc; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra cho ñeán caùc thoï do yù xuùc laøm duyeân sinh ra; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa Boá thí ba- la-maät-ña cho ñeán Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa boán Tónh löï, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc; coù theå
soá 220 – kinh ñaïi Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, QUYEÅN 464 2
khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa boán Nieäm truï cho ñeán taùm chi Thaùnh ñaïo; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa ba phaùp moân giaûi thoaùt; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa taùm Giaûi thoaùt, chín Ñònh thöù ñeä; coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa möôøi löïc cuûa Nhö Lai cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng. Nhö vaäy cho ñeán coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa trí Nhaát thieát trí, coù theå khoâng lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh cuûa taát caû caûnh giôùi höõu vi, caûnh giôùi voâ vi. Vì sao vaäy? Bôûi vì caùc phaùp nhö vaäy töùc laø khoâng taùnh, caùc Ñaïi Boà-taùt khoâng bò lay ñoäng ñoái vôùi töï taùnh khoâng taùnh naøy vì khoâng taùnh khoâng theå chöùng ngoä khoâng taùnh. Cuï thoï Thieän Hieän baïch: –Baïch Theá Toân, phaùp coù taùnh coù theå chöùng ngoä phaùp coù taùnh ñöôïc khoâng? Phaät daïy: –Khoâng ñöôïc. –Baïch Theá Toân, phaùp khoâng taùnh coù theå chöùng ngoä phaùp coù taùnh ñöôïc khoâng? –Khoâng ñöôïc. –Baïch Theá Toân, phaùp coù taùnh coù theå chöùng ngoä phaùp khoâng taùnh ñöôïc khoâng? –Khoâng ñöôïc. –Baïch Theá Toân, phaùp khoâng taùnh coù theå chöùng ngoä phaùp khoâng taùnh ñöôïc khoâng? –Khoâng ñöôïc. –Baïch Theá Toân, neáu vaäy thì ñuùng ra phaùp coù taùnh khoâng theå hieän quaùn phaùp coù taùnh, phaùp khoâng taùnh khoâng theå hieän quaùn phaùp coù taùnh, phaùp coù taùnh khoâng theå hieän quaùn phaùp khoâng taùnh, phaùp khoâng taùnh khoâng theå hieän quaùn phaùp khoâng taùnh, theá thì chaúng leõ Theá Toân khoâng coù chöùng ñaéc vaø khoâng hieän quaùn sao? –Naøy Thieän Hieän, Theá Toân chæ coù chöùng ñaéc vaø coù hieän quaùn nhöng lìa Töù cuù. –Baïch Theá Toân, laøm sao lìa Töù cuù maø coù chöùng ñaéc, coù hieän quaùn. –Thieän Hieän, hoaëc chöùng ñaéc, hoaëc quaùn saùt chaúng coù chaúng khoâng, döùt heát caùc hyù luaän. Vì vaäy ta noùi coù chöùng ñaéc, coù hieän quaùn
soá 220 – kinh ñaïi Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, QUYEÅN 464 3
nhöng lìa Töù cuù. –Baïch Theá Toân, caùc Ñaïi Boà-taùt laáy gì laøm hyù luaän? –Naøy Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt quaùn saéc cho ñeán thöùc hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc saïch hoaëc dô, hoaëc vaéng laëng hoaëc khoâng vaéng laëng, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn nhaõn xöù cho ñeán yù xöù hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn saéc xöù cho ñeán phaùp xöù hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn nhaõn giôùi cho ñeán yù giôùi hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn saéc giôùi cho ñeán phaùp giôùi hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn nhaõn thöùc giôùi cho ñeán yù thöùc giôùi hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn nhaõn xuùc cho ñeán yù xuùc hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra cho ñeán caùc thoï do yù xuùc laøm duyeân sinh ra hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn ñòa giôùi cho ñeán thöùc giôùi hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn nhaân duyeân cho ñeán taêng thöôïng duyeân hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn voâ minh cho ñeán laõo töû hoaëc thöôøng hoaëc
soá 220 – kinh ñaïi Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, QUYEÅN 464 4
voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn Boá thí ba-la-maät-ña cho ñeán Baùt-nhaõ ba- la-maät-ña hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn phaùp khoâng beân trong cho ñeán phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn chaân nhö cho ñeán caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn Thaùnh ñeá khoå, taäp, dieät, ñaïo hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn boán Nieäm truï cho ñeán taùm chi Thaùnh ñaïo hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn boán Tónh löï, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn taùm Giaûi thoaùt cho ñeán möôøi Bieán xöù hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn ba phaùp moân giaûi thoaùt Khoâng, Voâ töôùng, Voâ nguyeän hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn baäc Tònh quaùn cho ñeán baäc Nhö Lai hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn baäc Cöïc hyû cho ñeán baäc Phaùp vaân hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch
soá 220 – kinh ñaïi Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, QUYEÅN 464 5
tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni, taát caû phaùp moân Tam-ma-ñòa hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn naêm loaïi maét, saùu pheùp thaàn thoâng hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn möôøi löïc cuûa Nhö Lai cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn ba möôi hai töôùng toát vaø taùm möôi veû ñeïp cuûa baäc Ñaïi só hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn phaùp khoâng queân maát, taùnh luoân luoân xaû hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn trí Nhaát thieát, trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn quaû Döï löu cho ñeán Ñoäc giaùc Boà-ñeà hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn taát caû caùc haïnh cuûa Ñaïi Boà-taùt hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän; quaùn trí Nhaát thieát trí hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa lìa, ñoù laø hyù luaän. Laïi nöõa Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt naøo nghó raèng Thaùnh ñeá khoå ta
soá 220 – kinh ñaïi Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, QUYEÅN 464 6
phaûi bieát khaép, Thaùnh ñeá taäp naøy ta phaûi vónh vieãn ñoaïn tröø, Thaùnh ñeá dieät ta phaûi chöùng, Thaùnh ñeá ñaïo ta phaûi tu taäp, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi tu taäp boán Tónh löï, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi tu boán Nieäm truï cho ñeán taùm chi Thaùnh ñaïo, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi tu phaùp moân giaûi thoaùt Khoâng, Voâ töôùng, Voâ nguyeän, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi tu taùm Giaûi thoaùt, taùm Thaéng xöù, chín Ñònh thöù ñeä, möôøi Bieán xöù, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi vöôït khoûi quaû Döï löu cho ñeán Ñoäc giaùc Boà-ñeà, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi thöïc haønh Boá thí ba-la-maät-ña cho ñeán Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi truï vaøo phaùp khoâng beân trong cho ñeán phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi truï vaøo chaân nhö cho ñeán caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi vieân maõn möôøi ñòa Boà-taùt, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi sinh taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni, taát caû phaùp moân Tam-ma-ñòa, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi laøm phaùt sinh naêm loaïi maét, saùu pheùp thaàn thoâng, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi phaùt sinh möôøi löïc cuûa Nhö Lai cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi vieân maõn ba möôi hai töôùng toát vaø taùm möôi veû ñeïp cuûa baäc Ñaïi só, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi laøm phaùt sinh phaùp khoâng queân maát, taùnh luoân luoân xaû, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi laøm phaùt sinh trí Nhaát thieát, trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng phaûi thöïc haønh taát caû caùc haïnh cuûa Ñaïi Boà-taùt, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng ta phaûi ñem laïi söï thaønh töïu cho höõu tình, laøm nghieâm tònh coõi Phaät, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng ta phaûi chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí, ñoù laø hyù luaän; hoaëc nghó raèng ta phaûi vónh vieãn ñoaïn tröø taát caû söï töông tuïc cuûa taäp khí phieàn naõo, ñoù laø hyù luaän. Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt laáy ñuû loaïi phaân bieät nhö vaäy laøm hyù luaän. Laïi nöõa Thieän Hieän, luùc thöïc haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña saâu xa caùc Ñaïi Boà-taùt neân quaùn saéc cho ñeán thöùc hoaëc thöôøng hoaëc voâ thöôøng, hoaëc vui hoaëc khoå, hoaëc ngaõ hoaëc voâ ngaõ, hoaëc tònh hoaëc baát tònh, hoaëc tòch tónh hoaëc khoâng tòch tónh, hoaëc xa lìa hoaëc khoâng xa
soá 220 – kinh ñaïi Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, QUYEÅN 464 7
lìa, ñeàu khoâng theå hyù luaän, vì vaäy khoâng neân hyù luaän nhö vaäy cho ñeán quaùn trí Nhaát thieát trí hoaëc chöùng ñaéc hoaëc khoâng chöùng ñaéc ñeàu khoâng theå hyù luaän, vì vaäy khoâng neân hyù luaän, neân quaùn taát caû söï töông tuïc cuûa taäp khí phieàn naõo hoaëc caàn vónh vieãn ñoaïn tröø hoaëc khoâng caàn vónh vieãn ñoaïn tröø ñeàu khoâng theå hyù luaän, vì vaäy khoâng neân hyù luaän. Laïi nöõa Thieän Hieän, luùc thöïc haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña saâu xa, caùc Ñaïi Boà-taùt neân quaùn caùc phaùp vaø höõu tình nhö vaäy ñeàu khoâng theå hyù luaän, vì theá khoâng neân hyù luaän. Vì sao vaäy? Do taát caû caùc phaùp vaø taát caû höõu tình, coù taùnh khoâng theå hyù luaän coù taùnh, coù taùnh khoâng theå hyù luaän khoâng taùnh, khoâng taùnh khoâng theå hyù luaän khoâng taùnh, khoâng taùnh khoâng theå hyù luaän coù taùnh, lìa taùnh coù khoâng hoaëc ngöôøi hyù luaän, hoaëc phaùp ñöôïc hyù luaän hoaëc nôi hyù luaän, hoaëc luùc hyù luaän ñeàu chaúng theå naém baét ñöôïc. Vì vaäy, Thieän Hieän, saéc khoâng hyù luaän, thoï, töôûng, haønh, thöùc cuõng khoâng hyù luaän nhö vaäy cho ñeán trí Nhaát thieát trí cuõng khoâng hyù luaän, vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taäp khí phieàn naõo cuõng khoâng hyù luaän. Nhö vaäy, Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt neân thöïc haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña saâu xa khoâng hyù luaän. Cuï thoï Thieän Hieän thöa: –Baïch Theá Toân, luùc thöïc haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, caùc Ñaïi Boà-taùt laøm sao quaùn saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc cho ñeán trí Nhaát thieát trí vaø vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taäp khí phieàn naõo ñeàu khoâng theå hyù luaän, vì vaäy khoâng neân hyù luaän? Phaät baûo: –Naøy Thieän Hieän, luùc thöïc haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña saâu xa, caùc Ñaïi Boà-taùt neân quaùn saéc khoâng coù töï taùnh, thoï, töôûng, haønh, thöùc cuõng khoâng coù töï taùnh, nhö vaäy cho ñeán neân quaùn trí Nhaát thieát trí khoâng coù töï taùnh, vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo cuõng khoâng coù töï taùnh; neáu phaùp khoâng coù töï taùnh thì khoâng theå hyù luaän. Vì vaäy Thieän Hieän, saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc khoâng theå hyù luaän. Theá neân caùc Ñaïi Boà-taùt khoâng neân hyù luaän. Nhö vaäy cho ñeán trí Nhaát thieát trí, vieäc vónh vieãn ñoaïn tröø taát caû söï töông tuïc cuûa taäp khí phieàn naõo khoâng theå hyù luaän vì theá caùc Ñaïi Boà-taùt
soá 220 – kinh ñaïi Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, QUYEÅN 464 8
khoâng neân hyù luaän. Thieän Hieän, neáu caùc Ñaïi Boà-taùt coù theå lìa caùc hyù luaän ñoái vôùi taát caû phaùp nhö vaäy, thöïc haønh phöông tieän thieän xaûo Baùt-nhaõ ba-la- maät-ña saâu xa thì lieàn nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt, hoaëc ñaõ ñöôïc nhaäp vaø coù theå mau chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí.
KINH ÑAÏI BAÙT-NHAÕ BA-LA-MAÄT-ÑA QUYEÅN 465
Phaåm 72: HOÏC TAÁT CAÛ (2) Baáy giôø, Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, neáu taát caû phaùp ñeàu khoâng coù töï taùnh, lìa caùc hyù luaän vaø chaúng theå naém baét ñöôïc thì nhôø nhöõng ñaïo loä naøo caùc Ñaïi Boà-taùt ñöôïc vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt? Ñoù laø ñaïo loä Thanh vaên, ñaïo loä Ñoäc giaùc hay ñaïo loä Nhö Lai? Phaät baûo: –Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt khoâng nhôø ñaïo loä Thanh vaên, khoâng nhôø ñaïo loä Ñoäc giaùc, khoâng nhôø ñaïo loä Nhö Lai maø ñöôïc vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt, nhöng sau khi ñaõ hoïc ñaày ñuû caùc ñaïo loä, nhôø ñaïo loä Boà-taùt, vò aáy ñöôïc nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt. Gioáng nhö Boà-taùt ôû ñòa Thöù taùm, tröôùc tieân phaûi hoïc caùc ñaïo loä, sau nhôø ñaïo loä cuûa mình neân ñöôïc nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa thöøa mình cho ñeán khi chöa vieân maõn ñaïo quaû thì vò aáy chöa theå chöùng ñaéc quaû cao nhaát cuûa thöøa mình. Cuõng vaäy, caùc Ñaïi Boà-taùt tröôùc tieân phaûi hoïc ñaày ñuû taát caû caùc ñaïo loä, sau ñoù nhôø con ñöôøng mình ñi môùi ñöôïc nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt cho ñeán khi chöa phaùt sinh ñònh Kim cang duï thì vaãn chöa theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí. Neáu phaùt sinh ñònh naøy, nhôø töông öng vôùi Baùt-nhaõ trong moät saùt-na môùi coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí. Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, neáu tröôùc tieân Ñaïi Boà-taùt phaûi hoïc ñaày ñuû ñoái vôùi taát caû caùc ñaïo loä, sau ñoù nhôø con ñöôøng mình ñi môùi ñöôïc nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt, haù chaúng phaûi caùc höôùng vaø quaû cuûa caùc baäc Ñeä baùt, Döï löu, Nhaát lai, Baát hoaøn, A-la-haùn, Ñoäc giaùc, Nhö Lai, moãi con ñöôøng ñeàu khaùc nhau sao? Baïch Theá Toân, neáu caùc con ñöôøng ñaõ khaùc nhau nhö vaäy thì vì sao tröôùc tieân Ñaïi Boà-taùt phaûi hoïc ñaày ñuû taát caû caùc ñaïo loä, sau ñoù nhôø con ñöôøng mình ñi môùi ñöôïc nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt, nghóa laø caùc Ñaïi Boà-taùt phaûi phaùt khôûi ñaïo loä Ñeä baùt môùi thaønh Ñeä baùt, hoaëc phaùt khôûi ñaïo loä Cuï kieán môùi thaønh Döï löu, hoaëc phaùt khôûi ñaïo loä Tieán tu môùi thaønh Nhaát lai, Baát hoaøn, hoaëc phaùt khôûi ñaïo loä Voâ hoïc môùi thaønh A-la- haùn, hoaëc phaùt khôûi ñaïo loä Ñoäc giaùc môùi thaønh Ñoäc giaùc? Baïch Theá Toân, neáu Ñaïi Boà-taùt thaønh Ñeä baùt roài môùi coù theå nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt thì khoâng coù lyù, khoâng nhaäp Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt maø coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát thì cuõng chaúng phaûi lyù. Baïch Theá Toân, Ñaïi Boà-taùt naøo ñaõ thaønh Döï löu, Nhaát lai, Baát hoaøn, A-la-haùn, Ñoäc giaùc roài maø coù theå nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt thì thaät voâ lyù, khoâng nhaäp Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt maø coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí thì cuõng thaät chaúng phaûi lyù. Baïch Theá Toân, laøm sao ñeå con bieát roõ nhö thaät caùc Ñaïi Boà-taùt, phaûi hoïc ñaày ñuû taát caû caùc ñaïo loä roài môùi coù theå nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt maø khoâng traùi lyù? Phaät baûo: –Thieän Hieän, ñuùng vaäy, ñuùng vaäy, nhö lôøi oâng noùi! Ñaïi Boà-taùt naøo thaønh Ñeä baùt
roài noùi roäng cho ñeán thaønh Ñoäc giaùc roài maø coù theå nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà- taùt thì thaät phi lyù; khoâng nhaäp Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt maø coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí cuõng thaät phi lyù. Cuï thoï Thieän Hieän thöa: –Baïch Theá Toân, neáu vaäy thì taïi sao tröôùc tieân caùc Ñaïi Boà-taùt phaûi hoïc ñaày ñuû caùc ñaïo loä, sau ñoù nhôø nôi con ñöôøng mình ñi môùi ñöôïc nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt. Sau khi nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt roài, vò aáy tuaàn töï chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí, vónh vieãn ñoaïn tröø söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí. Phaät baûo: –Thieän Hieän, töø luùc môùi phaùt taâm, caùc Ñaïi Boà-taùt sieâng naêng, tinh taán tu haønh saùu phaùp Ba-la-maät-ña, duøng trí tueä thuø thaéng vöôït qua taùm ñòa laø baäc Tònh quaùn cho ñeán baäc Ñoäc giaùc. Tuy tu hoïc taùm ñòa vöøa keå nhöng vò aáy duøng trí tueä thuø thaéng ñeå vöôït qua. Nhôø trí Ñaïo töôùng, vò aáy ñöôïc nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt. Sau khi ñaõ nhaäp Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt, tuaàn töï laïi nhôø trí Nhaát thieát trí, vò aáy chöùng ñaéc hoaøn toaøn trí Nhaát thieát trí, ñoaïn tröø vónh vieãn söï noái tieáp cuûa taát caû taäp khí. Thieän Hieän, oâng neân bieát, trí cuûa Ñeä baùt töùc laø nhaãn cuûa Ñaïi Boà-taùt. Trí hoaëc ñoaïn cuûa Döï löu, Nhaát lai, Baát hoaøn, A-la-haùn vaø Ñoäc giaùc cuõng laø nhaãn cuûa Ñaïi Boà-taùt. Nhö vaäy naøy Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt tröôùc heát phaûi hoïc ñaày ñuû taát caû caùc ñaïo loä, sau ñoù nhôø con ñöôøng mình ñi môùi ñöôïc nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt. Sau khi ñaõ nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt, vò aáy tuaàn töï chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí. Sau khi ñaõ chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí, vò aáy môùi ñem keát quaû ñoù laøm lôïi ích cho taát caû höõu tình. Baáy giôø, Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, nhö ñaõ noùi, caùc Ñaïi Boà-taùt neân hoïc ñeå bieát töôùng cuûa taát caû ñaïo loä, nhö laø ñaïo loä Thanh vaên, hoaëc ñaïo loä Ñoäc giaùc, hoaëc ñaïo loä Boà-taùt, hoaëc ñaïo loä Nhö Lai. Trí bieát taát caû caùc loaïi töôùng cuûa nhöõng ñaïo loä naøy goïi laø trí Ñaïo töôùng. Caùc Ñaïi Boà-taùt laøm caùch naøo ñeå phaùt sinh trí Ñaïo töôùng naøy? Phaät baûo: –Thieän Hieän, caùc haønh traïng töôùng coù theå hieån baøy trí Ñaïo töôùng laø ñoái vôùi taát caû caùc haønh traïng töôùng nhö vaäy, caùc Ñaïi Boà-taùt ñeàu hieän chöùng Ñaúng giaùc. Sau khi ñaõ hieän chöùng Ñaúng giaùc, hoï nhö thaät giaûng noùi, khai thò, taïo döïng, kieán laäp cho ngöôøi khaùc, laøm cho caùc höõu tình ñöôïc hieåu bieát khoâng ñieân ñaûo vaø tuøy yù ñaït ñöôïc nhöõng lôïi ích maø mình mong caàu. Ñoái vôùi taát caû aâm thanh, ngoân ngöõ, Ñaïi Boà-taùt naøy ñeàu ñöôïc taát caû phaùp moân Ñaø- la-ni thieän xaûo. Nhôø taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni thieän xaûo naøy, vò aáy phaùt sinh ñuû loaïi aâm thanh ngoân ngöõ, giaûng noùi chaùnh phaùp cho taát caû caùc loaøi höõu tình khaép theá giôùi ba laàn ngaøn, laøm cho hoï bieát aâm thanh ñöôïc nghe ñeàu nhö tieáng vang. Do ñoù, tuy coù hieåu nhöng hoï khoâng chaáp tröôùc. Thieän Hieän, do nhaân duyeân naøy, caùc Ñaïi Boà-taùt neân hoïc vieân maõn caùc trí Ñaïo töôùng. Sau khi ñaõ hoïc vieân maõn trí Ñaïo töôùng, vò aáy neân bieát nhö thaät veà caùc loaïi yù thích vaø tuøy mieân khaùc nhau cuûa taát caû höõu tình, laøm lôïi ích an laïc theo yù thích cuûa hoï, nghóa laø bieát nhö thaät veà yù thích vaø tuøy mieân cuûa höõu tình ôû ñòa nguïc vaø nhaân quaû cuûa noù; bieát roài tìm caùch ngaên laáp ñöôøng ñoù. Cuõng bieát nhö thaät veà yù thích, tuøy mieân cuûa caùc höõu tình thuoäc baøng sinh vaø nhaân quaû cuûa noù; bieát roài tìm caùch ngaên laáp ñöôøng aáy.
Cuõng bieát nhö thaät veà yù thích vaø tuøy mieân cuûa caùc höõu tình thuoäc quyû giôùi vaø nhaân quaû cuûa noù; bieát roài tìm caùch ngaên laáp ñöôøng aáy. Cuõng bieát nhö thaät veà yù thích vaø tuøy mieân cuûa loaøi Roàng, Döôïc-xoa, A-toá-laïc… vaø nhaân quaû cuûa noù; bieát roài tìm caùch ngaên laáp ñöôøng aáy. Cuõng bieát nhö thaät veà yù thích vaø tuøy mieân cuûa ngöôøi vaø chö Thieân coõi Duïc vaø nhaân quaû cuûa hoï; bieát roài tìm caùch ngaên che ñöôøng aáy. Cuõng bieát nhö thaät veà yù thích vaø tuøy mieân cuûa trôøi Phaïm chuùng cho ñeán trôøi Saéc cöùu caùnh vaø nhaân quaû cuûa hoï; bieát roài tìm caùch ngaên che ñöôøng aáy. Cuõng bieát nhö thaät veà yù thích vaø tuøy mieân cuûa trôøi Khoâng voâ bieân xöù cho ñeán trôøi Phi töôûng phi phi töôûng xöù vaø nhaân quaû cuûa hoï; bieát roài tìm caùch ngaên che ñöôøng aáy. Cuõng bieát nhö thaät veà boán Nieäm truï cho ñeán taùm chi Thaùnh ñaïo vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà ba phaùp moân giaûi thoaùt vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng nhö thaät veà boán Tónh löï, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà taùm Giaûi thoaùt, taùm Thaéng xöù, chín Ñònh thöù ñeä, möôøi Bieán xöù vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà Boá thí ba-la-maät-ña cho ñeán Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà phaùp khoâng beân trong cho ñeán phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà chaân nhö cho ñeán caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà baäc Tònh quaùn cho ñeán baäc Nhö Lai vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà baäc Cöïc hyû cho ñeán baäc Phaùp vaân vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni, taát caû phaùp moân Tam-ma-ñòa vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà naêm loaïi maét, saùu pheùp thaàn thoâng vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà möôøi löïc cuûa Nhö Lai cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà phaùp khoâng queân maát, taùnh luoân luoân xaû vaø nhaân quaû cuûa noù. Cuõng bieát nhö thaät veà trí Nhaát thieát, trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng vaø nhaân quaû cuûa noù. Thieän Hieän, sau khi ñaõ bieát nhö thaät veà caùc ñaïo loä Thanh vaên… vaø nhaân quaû cuûa noù roài, tuøy theo yù thích cuûa hoï, caùc Ñaïi Boà-taùt giuùp caùc höõu tình ñöùng vöõng nôi ñöôøng ñaïo cuûa ba thöøa, laøm cho hoï sieâng naêng tu hoïc, ñaït ñöôïc cöùu caùnh. Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt neân phaùt sinh caùc trí Ñaïo töôùng nhö vaäy. Ñaïi Boà-taùt naøo coù theå hoïc caùc trí Ñaïo töôùng naøy thì coù theå bieát ñöôïc caùc loaïi giôùi taùnh, yù thích vaø tuøy mieân cuûa caùc höõu tình. Sau khi ñaõ bieát, vò aáy tuøy theo choã thích hôïp maø giaûng noùi chaùnh phaùp, giuùp cho hoï ñaït ñöôïc quaû baùo thuø thaéng maø hoï mong caàu, quyeát khoâng bò toån thaát. Vì sao? Vì Ñaïi Boà-taùt naøy hoaøn toaøn thoâng ñaït caên cô hôn keùm cuûa höõu tình, hieåu roõ nhö thaät veà taâm sôû sai bieät vaø söï qua laïi, sinh töû cuûa caùc höõu tình neân phaùp hoï noùi ra khoâng laøm toån haïi höõu tình. Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt neân thöïc haønh caùc ñaïo Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña naøy. Vì sao? Vì taát caû caùc phaùp phaàn Boà-ñeà vaø ñaïo maø Thanh vaên, Ñoäc giaùc neân hoïc ñeàu ñöôïc
thaâu toùm vaøo Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña saâu xa. Taát caû Thanh vaên, Ñoäc giaùc, Boà-taùt hoïc phaùp naøy ñeàu ñaït ñöôïc cöùu caùnh. Baáy giôø, Cuï thoï Thieän Hieän baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, neáu taát caû caùc phaùp phaàn Boà-ñeà cho ñeán Boà-ñeà, taát caû phaùp nhö vaäy chaúng hôïp, chaúng tan, voâ saéc, voâ kieán, voâ ñoái, moät töôùng, goïi laø khoâng töôùng, thì vì sao phaùp phaàn Boà-ñeà nhö vaäy coù theå naém giöõ Boà-ñeà? Baïch Theá Toân, taát caû chaúng hôïp, chaúng tan, voâ saéc, voâ kieán, voâ ñoái, moät töôùng, ñöôïc goïi laø phaùp khoâng töôùng, chaúng coù naém giöõ hay xaû boû ñoái vôùi phaùp khaùc. Gioáng nhö hö khoâng, khoâng naém giöõ, khoâng xaû boû ñoái vôùi taát caû phaùp vì coù töï taùnh laø khoâng; cuõng vaäy, caùc phaùp ñeàu coù töï taùnh laø khoâng, neân khoâng coù naém giöõ hay xaû boû ñoái vôùi phaùp khaùc, thì vì sao noùi phaùp phaàn Boà-ñeà nhö boán Nieäm truï… coù theå naém giöõ Boà-ñeà? Phaät baûo: –Thieän Hieän, ñuùng vaäy, ñuùng vaäy, nhö lôøi oâng noùi! Do töï taùnh cuûa taát caû caùc phaùp ñeàu laø khoâng, khoâng naém giöõ, khoâng xaû boû, nhöng caùc höõu tình khoâng theå hieåu raèng töï taùnh cuûa taát caû phaùp laø khoâng. Vì vaäy, ñeå laøm lôïi ích cho hoï, Ta phöông tieän giaûng raèng: phaùp phaàn Boà-ñeà coù theå naém baét Boà-ñeà. Laïi nöõa Thieän Hieän, hoaëc nôi coù saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc, hoaëc nhaõn xöù cho ñeán yù xöù, hoaëc saéc xöù cho ñeán phaùp xöù, hoaëc nhaõn giôùi cho ñeán yù giôùi, hoaëc saéc giôùi cho ñeán phaùp giôùi, hoaëc nhaõn thöùc giôùi cho ñeán yù thöùc giôùi, hoaëc nhaõn xuùc cho ñeán yù xuùc, hoaëc caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra cho ñeán caùc thoï do yù xuùc laøm duyeân sinh ra, hoaëc ñòa giôùi cho ñeán thöùc giôùi, hoaëc nhaân duyeân cho ñeán taêng thöôïng duyeân, hoaëc voâ minh cho ñeán laõo töû, hoaëc Boá thí ba-la-maät-ña cho ñeán Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, hoaëc phaùp khoâng beân trong cho ñeán phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh, hoaëc chaân nhö cho ñeán caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn, hoaëc Thaùnh ñeá khoå, taäp, dieät, ñaïo, hoaëc boán Nieäm truï cho ñeán taùm chi Thaùnh ñaïo, hoaëc boán Tónh löï, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc, hoaëc ba phaùp moân giaûi thoaùt, taùm Giaûi thoaùt cho ñeán möôøi Bieán xöù, hoaëc baäc Tònh quaùn cho ñeán baäc Nhö Lai, hoaëc baäc Cöïc hyû cho ñeán baäc Phaùp vaân, hoaëc taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni, taát caû phaùp moân Tam-ma-ñòa, hoaëc naêm loaïi maét, saùu pheùp thaàn thoâng, hoaëc möôøi löïc cuûa Nhö Lai cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng, hoaëc ba möôi hai töôùng toát, taùm möôi veû ñeïp cuûa baäc Ñaïi só, hoaëc phaùp khoâng queân maát, taùnh luoân luoân xaû, hoaëc trí Nhaát thieát, trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng, hoaëc quaû Döï löu cho ñeán Ñoäc giaùc Boà-ñeà, hoaëc taát caû caùc haïnh cuûa Ñaïi Boà- taùt, hoaëc quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät, hoaëc vónh vieãn ñoaïn tröø söï töông tuïc cuûa taäp khí phieàn naõo hoaëc trí Nhaát thieát trí, taát caû nhöõng phaùp naøy ñeàu ôû trong Thaùnh phaùp luaät, chaúng hôïp, chaúng tan, voâ saéc, voâ kieán, voâ ñoái, moät töôùng ñöôïc goïi laø khoâng töôùng. Ñeå taïo lôïi ích cho caùc loaøi höõu tình, giuùp hoï hieåu ñuùng vaø nhaäp vaøo thaät töôùng cuûa phaùp neân Nhö Lai döïa vaøo theá tuïc ñeå giaûng khoâng döïa vaøo thaéng nghóa. Thieän Hieän neân bieát, caùc Ñaïi Boà-taùt neân hoïc ñeå hieåu bieát taát caû caùc phaùp nhö vaäy. Sau khi ñaõ hoïc vaø hieåu bieát roài, vò aáy thoâng suoát nhö thaät laø caùc phaùp nhö vaäy coù theå thoï duïng, caùc phaùp nhö vaäy khoâng neân thoï duïng. Cuï thoï Thieän Hieän lieàn baïch Phaät: –Caùc Ñaïi Boà-taùt phaûi hoïc vaø hieåu bieát nhöõng phaùp gì môùi coù theå thoâng suoát nhö thaät veà phaùp khoâng neân thoï duïng? Phaûi hoïc vaø hieåu bieát nhöõng phaùp gì ñeå thoâng suoát nhö thaät veà phaùp neân thoï duïng? Phaät baûo: –Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt phaûi hoïc vaø hieåu bieát ñoái vôùi phaùp cuûa Thanh vaên vaø
Ñoäc giaùc, roài môùi thoâng suoát nhö thaät veà phaùp khoâng neân thoï duïng. Phaûi hoïc vaø hieåu bieát ñoái vôùi taát caû phaùp töông öng vôùi trí Nhaát thieát trí môùi coù theå thoâng suoát nhö thaät veà taát caû caùc loaïi töôùng neân thoï duïng. Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt neân hoïc Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña saâu xa nhö vaäy ôû trong Thaùnh phaùp luaät naøy. Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, Ngaøi ñaõ noùi Thaùnh phaùp luaät. Thaùnh phaùp luaät aáy vì sao ñöôïc goïi laø Thaùnh phaùp luaät? Phaät baûo Thieän Hieän: –Hoaëc caùc Thanh vaên, hoaëc caùc Ñoäc giaùc, hoaëc caùc Boà-taùt, hoaëc chö Nhö Lai chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi tham, saân, si. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi naêm keát thuaän haï phaàn; chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi naêm keát thuaän thöôïng phaàn. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi boán Tónh löï, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi boán Nieäm truï cho ñeán taùm chi Thaùnh ñaïo. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi Thaùnh ñeá khoå, taäp, dieät, ñaïo. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi ba phaùp moân giaûi thoaùt. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi taùm Giaûi thoaùt cho ñeán möôøi Bieán xöù. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi baäc Tònh quaùn cho ñeán baäc Nhö Lai. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi naêm loaïi maét, saùu pheùp thaàn thoâng. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi Boá thí ba-la-maät-ña cho ñeán Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi phaùp khoâng beân trong cho ñeán phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi chaân nhö cho ñeán caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi baäc Cöïc hyû cho ñeán baäc Phaùp vaân. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni, taát caû phaùp moân Tam-ma- ñòa. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi möôøi löïc cuûa Nhö Lai cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi ba möôi hai töôùng toát vaø taùm möôi veû ñeïp cuûa baäc Ñaïi só. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi phaùp khoâng queân maát, taùnh luoân luoân xaû. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi trí Nhaát thieát, trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi quaû Döï löu cho ñeán Ñoäc giaùc Boà-ñeà. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi taát caû caùc haïnh cuûa Ñaïi Boà-taùt. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa Phaät. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi trí Nhaát thieát trí. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi caûnh giôùi höõu vi. Chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi caûnh giôùi voâ vi. Thieän Hieän, baäc Giaùc ngoä goïi laø baäc Thaùnh, ñaây laø phaùp vaø luaät cuûa baäc Thaùnh aáy, vì vaäy goïi laø Thaùnh phaùp luaät. Vì sao? Ñoù laø taát caû phaùp voâ saéc, voâ kieán, voâ ñoái, moät töôùng. Caùc vò Thaùnh kia ñang nhaän bieát nhö thaät veà caùc phaùp aáy. Thieän Hieän neân bieát, phaùp voâ saéc chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi phaùp voâ saéc.
Phaùp voâ kieán chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi phaùp voâ kieán. Phaùp voâ ñoái chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi phaùp voâ ñoái. Phaùp moät töôùng chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi phaùp moät töôùng. Phaùp khoâng töôùng chaúng hôïp, chaúng tan ñoái vôùi phaùp khoâng töôùng. Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt thöôøng neân tu hoïc Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña saâu xa, voâ saéc, voâ kieán, voâ ñoái, moät töôùng, khoâng töôùng naøy. Hoïc roài nhöng khoâng naém baét taát caû phaùp töôùng. Baáy giôø, Cuï thoï Thieän Hieän baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, leõ naøo caùc Ñaïi Boà-taùt khoâng neân hoïc ñoái vôùi töôùng cuûa saéc cho ñeán töôùng cuûa thöùc? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa nhaõn xöù cho ñeán töôùng cuûa yù xöù? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa saéc xöù cho ñeán töôùng cuûa phaùp xöù? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa nhaõn giôùi cho ñeán töôùng cuûa yù giôùi? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa saéc giôùi cho ñeán töôùng cuûa phaùp giôùi? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa nhaõn thöùc giôùi cho ñeán töôùng cuûa yù thöùc giôùi? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa nhaõn xuùc cho ñeán töôùng cuûa yù xuùc? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra cho ñeán töôùng cuûa caùc thoï do yù xuùc laøm duyeân sinh ra? Leõ naøo khoâng neân hoïc ñoái vôùi töôùng cuûa ñòa giôùi cho ñeán töôùng cuûa thöùc giôùi? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa nhaân duyeân cho ñeán töôùng cuûa taêng thöôïng duyeân? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa voâ minh cho ñeán töôùng cuûa laõo töû? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa Boá thí ba-la-maät-ña cho ñeán töôùng cuûa Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa phaùp khoâng beân trong cho ñeán töôùng cuûa phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa chaân nhö cho ñeán töôùng cuûa caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa Thaùnh ñeá khoå, taäp, dieät, ñaïo? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa boán Tónh löïc, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa boán Nieäm truï cho ñeán töôùng cuûa taùm chi Thaùnh ñaïo? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa taùm Giaûi thoaùt cho ñeán töôùng cuûa möôøi Bieán xöù? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng phaùp moân giaûi thoaùt Khoâng, Voâ töôùng, Voâ nguyeän? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa baäc Tònh quaùn cho ñeán töôùng cuûa baäc Nhö Lai? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa baäc Cöïc hyû cho ñeán töôùng cuûa baäc Phaùp vaân? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni, taát caû phaùp moân Tam-ma-ñòa? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa naêm loaïi maét, saùu pheùp thaàn thoâng? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa möôøi löïc nôi Nhö Lai cho ñeán töôùng nôi möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa ba möôi hai töôùng toát vaø taùm möôi veû ñeïp cuûa baäc Ñaïi só? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa phaùp khoâng queân maát, taùnh luoân luoân xaû? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa trí Nhaát thieát, trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa quaû Döï löu cho ñeán töôùng cuûa Ñoäc giaùc Boà-ñeà? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa taát caû haïnh cuûa Ñaïi Boà-taùt vaø töôùng cuûa quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taäp khí phieàn naõo vaø töôùng cuûa trí Nhaát thieát trí? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa vieäc bieát khoå, döùt tröø nguyeân nhaân cuûa khoå, chöùng ñaéc Nieát-baøn vaø tu ñaïo? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa vieäc quaùn duyeân khôûi theo chieàu thuaän nghòch? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa Thaùnh phaùp nôi cuûa taát caû baäc Thaùnh? Leõ naøo khoâng neân hoïc töôùng cuûa caûnh giôùi höõu vi vaø caûnh giôùi voâ vi? Baïch Theá Toân, neáu Ñaïi Boà-taùt khoâng hoïc töôùng cuûa caùc phaùp nhö vaäy thì cuõng khoâng neân hoïc caùc haønh töôùng. Baïch Theá Toân, neáu Ñaïi Boà-taùt ñaõ khoâng theå hoïc caùc phaùp töôùng vaø caùc haønh
töôùng thì laøm sao coù theå vöôït qua quaû vò cuûa taát caû Thanh vaên, Ñoäc giaùc? Neáu khoâng theå vöôït qua quaû vò cuûa taát caû Thanh vaên, Ñoäc giaùc thì laøm sao coù theå nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt? Neáu khoâng theå nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt thì laøm sao coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí? Neáu khoâng theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí thì laøm sao coù theå chuyeån phaùp luaân vi dieäu? Neáu khoâng theå chuyeån phaùp luaân vi dieäu thì laøm sao coù theå duøng chaùnh phaùp ba thöøa ñeå an laäp höõu tình, giuùp hoï vöôït khoûi bieån khoå sinh töû khoâng bôø meù? Phaät baûo Thieän Hieän? –Neáu taát caû caùc phaùp coù thaät töôùng thì caùc Ñaïi Boà-taùt neân hoïc caùc phaùp ñoù. Do taát caû caùc phaùp khoâng coù thaät töôùng neân caùc Ñaïi Boà-taùt khoâng hoïc töôùng cuûa noù, cuõng khoâng hoïc phaùp khoâng töôùng. Vì sao? Duø Phaät coù ra ñôøi hay khoâng ra ñôøi thì phaùp giôùi laø thöôøng truï vaø caùc phaùp chæ coù moät töôùng laø khoâng töôùng. Khoâng töôùng naøy chaúng coù töôùng, cuõng chaúng khoâng coù töôùng, cho neân khoâng theå hoïc. Cuï thoï Thieän Hieän baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, neáu taát caû caùc phaùp ñeàu chaúng coù töôùng, cuõng chaúng khoâng töôùng thì vì sao Ñaïi Boà-taùt coù theå tu Boà-taùt coù theå tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña? Theá Toân, Ñaïi Boà-taùt naøo khoâng theå tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña thæ khoâng theå vöôït qua baäc Thanh vaên, Ñoäc giaùc. Neáu khoâng theå vöôït qua baäc Thanh vaên, Ñoäc giaùc thì khoâng theå nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt. Neáu khoâng khoâng theå nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt thì khoâng theå phaùt sinh Voâ sinh phaùp nhaãn cuûa Boà-taùt. Neáu khoâng theå phaùt sinh Voâ sinh phaùp nhaãn cuûa Boà-taùt thì khoâng theå phaùt sinh thaàn thoâng thaéng dieäu cuûa Boà-taùt. Neáu khoâng phaùt sinh thaàn thoâng thaéng dieäu cuûa Boà-taùt thì khoâng theå ñem laïi söï thaønh töïu cho höõu tình, laøm nghieâm tònh coõi Phaät. Neáu khoâng theå ñem laïi söï thaønh töïu cho höõu tình, laøm nghieâm tònh coõi Phaät thì khoâng theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí. Neáu khoâng theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí thì khoâng theå chuyeån phaùp luaân vi dieäu. Neáu khoâng theå chuyeån phaùp luaân vi dieäu thì khoâng theå an laäp höõu tình, giuùp hoï truï nôi quaû Döï löu, quaû Nhaát lai, quaû Baát hoaøn, quaû A-la-haùn, hoaëc quaû Ñoäc giaùc Boà-ñeà, hoaëc quaû vò Giaùc ngoä cao toät. Cuõng khoâng theå an laäp höõu tình, giuùp hoï truï vaøo phöôùc nghieäp cuûa taùnh boá thí, phöôùc nghieäp cuûa taùnh trì giôùi, hoaëc phöôùc nghieäp cuûa taùnh tu taäp ñeå ñöôïc giaøu coù, vui söôùng töï taïi trong coõi trôøi, ngöôøi. Phaät baûo: –Thieän Hieän, ñuùng vaäy, ñuùng vaäy, nhö lôøi oâng noùi! Taát caû phaùp chaúng coù töôùng, chaúng phaûi khoâng töôùng. Ñaïi Boà-taùt naøo bieát taát caû phaùp hoaëc coù töôùng, hoaëc khoâng töôùng, hoaëc ñoàng moät töôùng ñöôïc goïi laø khoâng töôùng vaø tu taäp khoâng töôùng naøy laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Vì sao Ñaïi Boà-taùt tu khoâng töôùng naøy laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña? Phaät baûo: –Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt naøo tu tröø boû taát caû phaùp laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña.
Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Vì sao Ñaïi Boà-taùt tu tröø boû taát caû phaùp laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña? Phaät baûo: –Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt naøo tu tröø boû saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc laø tu Baùt-nhaõ ba- la-maät-ña. Tu tröø boû nhaõn xöù cho ñeán yù xöù laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû saéc xöù cho ñeán phaùp xöù laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû nhaõn giôùi cho ñeán yù giôùi laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû saéc giôùi cho ñeán phaùp giôùi laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû nhaõn thöùc giôùi cho ñeán yù thöùc giôùi laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû nhaõn xuùc cho ñeán yù xuùc laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra cho ñeán caùc thoï do yù xuùc laøm duyeân sinh ra laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû ñòa giôùi cho ñeán thöùc giôùi laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû nhaân duyeân cho ñeán taêng thöôïng duyeân laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû voâ minh cho ñeán laõo töû laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû baäc Tònh quaùn laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû boán Tónh löï, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû tuøy nieäm Phaät, tuøy nieäm Phaùp, tuøy nieäm Taêng, tuøy nieäm giôùi, tuøy nieäm xaû, tuøy nieäm thieân, tuøy nieäm vaéng laëng, tuøy nieäm hôi thôû ra vaøo laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû töôûng voâ thöôøng, töôûng khoå, töôûng voâ ngaõ, töôûng khoâng, töôûng taäp, töôûng nhaân, töôûng sinh, töôûng duyeân, töôûng dieät, töôûng tònh, töôûng dieäu, töôûng ly, töôûng ñaïo, töôûng nhö, töôûng haønh, töôûng xuaát laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû töôûng ngaõ, töôûng höõu tình cho ñeán töôûng caùi bieát, töôûng caùi thaáy laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû töôûng thöôøng, töôûng laïc, töôûng ngaõ, töôûng tònh laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû töôûng duyeân khôûi laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû töôûng Thaùnh ñeá laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû boán Nieäm truï cho ñeán taùm chi Thaùnh ñaïo laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû ba phaùp moân giaûi thoaùt laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû taùm Giaûi thoaùt cho ñeán möôøi Bieán xöù laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû Tam-ma-ñòa coù taàm coù töù, Tam-ma-ñòa khoâng taàm coù töù, Tam-ma-ñòa khoâng taàm khoâng töù laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû Thaùnh ñeá khoå, taäp, dieät, ñaïo laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû Khoå trí, Taäp trí, Dieät trí, Ñaïo trí, Phaùp trí, Loaïi trí, Theá tuïc trí, Tha taâm trí, Taän trí, Voâ sinh trí, Nhö thuyeát trí laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû Boá thí ba-la-maät-ña cho ñeán Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû phaùp khoâng beân trong cho ñeán phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû chaân nhö cho ñeán caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû baäc Tònh quaùn cho ñeán baäc Nhö Lai laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû baäc Cöïc hyû cho ñeán baäc Phaùp vaân laø tu Baùt-nhaõ ba-la- maät-ña. Tu tröø boû taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni, taát caû phaùp moân Tam-ma-ñòa laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû naêm loaïi maét, saùu pheùp thaàn thoâng laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû möôøi löïc cuûa Nhö Lai cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng laø tu Baùt-nhaõ ba- la-maät-ña. Tu tröø boû ba möôi hai töôùng toát vaø taùm möôi veû ñeïp cuûa baäc Ñaïi só laø tu Baùt- nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû phaùp khoâng queân maát, taùnh luoân luoân xaû laø tu Baùt-nhaõ ba- la-maät-ña. Tu tröø boû trí Nhaát thieát, trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng laø tu Baùt-nhaõ ba- la-maät-ña. Tu tröø boû quaû Döï löu cho ñeán Ñoäc giaùc Boà-ñeà laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû taát caû haïnh cuûa Ñaïi Boà-taùt laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Tu tröø boû vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Taïi sao Ñaïi Boà-taùt tu tröø boû saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-
ña? Nhö vaäy cho ñeán tu tröø boû vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Phaät baûo Thieän Hieän: –Luùc thöïc haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, neáu caùc Ñaïi Boà-taùt nghó laø coù saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc, chaúng tröø boû saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc thì chaúng tu Baùt-nhaõ ba-la- maät-ña. Nhö vaäy cho ñeán neáu nghó laø coù vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí, chaúng tröø boû vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí thì chaúng tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Nhöng luùc thöïc haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, saâu xa, caùc Ñaïi Boà- taùt khoâng nghó laø coù saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc, laø tröø boû saéc, thoï, töôûng, haønh thöùc, ñoù laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Nhö vaäy cho ñeán khoâng nghó laø coù vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo laø tröø boû vieäc ñoaïn tröø söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo, ñoù laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Vì sao? Vì chaúng phaûi ngöôøi coù töôûng coù theå thöïc haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Vì vaäy, naøy Thieän Hieän, Ñaïi Boà-taùt naøo tu tröø boû saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc laø tu Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Nhö vaäy cho ñeán tu tröø boû vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo laø tu Baùt-nhaõ ba-la- maät-ña. Laïi nöõa Thieän Hieän, ngöôøi truï nôi töôûng coù, khoâng theå tu Boá thí ba-la-maät-ña cho ñeán Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, cuõng khoâng theå tu boán Nieäm truï cho ñeán taùm chi Thaùnh ñaïo; cuõng khoâng theå truï nôi phaùp khoâng beân trong cho ñeán phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh; cuõng khoâng theå truï nôi chaân nhö cho ñeán caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn; cuõng khoâng theå truï nôi Thaùnh ñeá khoå, taäp, dieät, ñaïo; cuõng khoâng theå tu phaùp moân giaûi thoaùt Khoâng, Voâ töôùng, Voâ nguyeän; cuõng khoâng theå tu boán Tónh löï, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc thuø thaéng; cuõng khoâng theå tu taùm Giaûi thoaùt cho ñeán möôøi Bieán xöù; cuõng khoâng theå tu baäc Cöïc hyû cho ñeán baäc Phaùp vaân; cuõng khoâng theå tu taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni, taát caû phaùp moân Tam-ma-ñòa; cuõng khoâng theå tu naêm loaïi maét, saùu pheùp thaàn thoâng; cuõng khoâng theå tu möôøi löïc cuûa Nhö Lai cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng; cuõng khoâng theå tu phaùp khoâng queân maát, taùnh luoân luoân xaû; cuõng khoâng theå tu trí Nhaát thieát, trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng; cuõng khoâng theå tu taát caû caùc haïnh cuûa Ñaïi Boà-taùt; cuõng khoâng theå tu quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa Phaät; cuõng khoâng theå tu trí Nhaát thieát trí; cuõng khoâng theå tu vieäc ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo. Vì sao? Vì ngöôøi truï nôi töôûng coù thì seõ chaáp coù ngaõ vaø ngaõ sôû. Do vieäc chaáp naøy neân vöôùng maéc nôi hai beân. Do vöôùng maéc nôi hai beân neân khoâng theå giaûi thoaùt sinh töû, khoâng ñaïo, khoâng Nieát-baøn, thì laøm sao coù theå nhö thaät tu haønh saùu phaùp Ba-la-maät-ña cho ñeán vónh vieãn ñoaïn tröø söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo. Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, nhöõng gì laø coù? Nhöõng gì laø chaúng coù? Phaät baûo Thieän Hieän: –Hai laø coù, khoâng hai laø chaúng coù. Thieän Hieän laïi hoûi: –Baïch Theá Toân, theá naøo laø hai? Theá naøo laø khoâng hai? Theá Toân ñaùp: –Töôûng veà saéc cho ñeán töôûng veà thöùc laø hai; khoâng töôûng veà saéc cho ñeán khoâng töôûng veà thöùc laø khoâng hai. Töôûng veà nhaõn xöù cho ñeán töôûng veà yù xöù laø hai; khoâng töôûng veà nhaõn xöù cho ñeán khoâng töôûng veà yù xöù laø khoâng hai. Töôûng veà saéc xöù cho ñeán töôûng veà phaùp xöù laø hai; khoâng töôûng veà saéc xöù cho ñeán khoâng töôûng veà phaùp xöù laø
khoâng hai. Töôûng veà nhaõn giôùi cho ñeán töôûng veà yù giôùi laø hai; khoâng töôûng veà nhaõn giôùi cho ñeán khoâng töôûng veà yù giôùi laø khoâng hai. Töôûng veà saéc giôùi cho ñeán töôûng veà phaùp giôùi laø hai; khoâng töôûng veà saéc giôùi cho ñeán khoâng töôûng veà phaùp giôùi laø khoâng hai. Töôûng veà nhaõn thöùc giôùi cho ñeán töôûng veà yù thöùc giôùi laø hai; khoâng töôûng veà nhaõn thöùc giôùi cho ñeán khoâng töôûng veà yù thöùc giôùi laø khoâng hai. Töôûng veà nhaõn xuùc cho ñeán töôûng veà yù xuùc laø hai; khoâng töôûng veà nhaõn xuùc cho ñeán khoâng töôûng veà yù xuùc laø khoâng hai. Töôûng veà caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra cho ñeán töôûng veà caùc thoï do yù xuùc laøm duyeân sinh ra laø hai; khoâng töôûng veà caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra cho ñeán khoâng töôûng veà caùc thoï do yù xuùc laøm duyeân sinh ra laø khoâng hai. Töôûng veà ñòa giôùi cho ñeán töôûng veà thöùc giôùi laø hai; khoâng töôûng veà ñòa giôùi cho ñeán khoâng töôûng veà thöùc giôùi laø khoâng hai. Töôûng veà nhaân duyeân cho ñeán töôûng veà taêng thöôïng duyeân laø hai; khoâng töôûng veà nhaân duyeân cho ñeán khoâng töôûng veà taêng thöôïng duyeân laø khoâng hai. Töôûng veà voâ minh cho ñeán töôûng veà laõo töû laø hai; khoâng töôûng veà voâ minh cho ñeán khoâng töôûng veà laõo töû laø khoâng hai. Töôûng veà Boá thí ba-la-maät-ña cho ñeán töôûng veà Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña laø hai; khoâng töôûng veà Boá thí ba-la-maät-ña cho ñeán khoâng töôûng veà Baùt- nhaõ ba-la-maät-ña laø khoâng hai. Töôûng veà phaùp khoâng beân trong cho ñeán töôûng veà phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh laø hai; khoâng töôûng veà phaùp khoâng beân trong cho ñeán khoâng töôûng veà phaùp khoâng khoâng taùnh töï taùnh laø khoâng hai. Töôûng veà chaân nhö cho ñeán töôûng caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn laø hai; khoâng töôûng veà chaân nhö cho ñeán khoâng töôûng caûnh giôùi chaúng theå nghó baøn laø khoâng hai. Töôûng veà Thaùnh ñeá khoå, taäp, dieät, ñaïo laø hai; khoâng töôûng veà Thaùnh ñeá khoå, taäp, dieät, ñaïo laø khoâng hai. Töôûng veà boán Nieäm truï cho ñeán töôûng taùm chi Thaùnh ñaïo laø hai; khoâng töôûng veà boán Nieäm truï cho ñeán khoâng töôûng taùm chi Thaùnh ñaïo laø khoâng hai. Töôûng veà boán Tónh löï, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc laø hai; khoâng töôûng veà boán Tónh löï, boán Voâ löôïng, boán Ñònh voâ saéc laø khoâng hai. Töôûng veà taùm Giaûi thoaùt cho ñeán töôûng möôøi Bieán xöù laø hai; khoâng töôûng veà taùm Giaûi thoaùt cho ñeán khoâng töôûng möôøi Bieán xöù laø khoâng hai. Töôûng veà phaùp moân giaûi thoaùt Khoâng, Voâ töôùng, Voâ nguyeän laø hai; khoâng töôûng veà phaùp moân giaûi thoaùt Khoâng, Voâ töôùng, Voâ nguyeän laø khoâng hai. Töôûng veà baäc Tònh quaùn cho ñeán töôûng baäc Nhö Lai laø hai. Khoâng töôûng baäc Tònh quaùn cho ñeán khoâng töôûng veà baäc Nhö Lai laø khoâng hai. Töôûng veà baäc Cöïc hyû cho ñeán töôûng veà baäc Phaùp vaân laø hai; khoâng töôûng veà töôûng baäc Cöïc hyû cho ñeán khoâng töôûng veà baäc Phaùp vaân laø khoâng hai. Töôûng veà taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni, taát caû phaùp moân Tam-ma-ñòa laø hai; khoâng töôûng veà taát caû phaùp moân Ñaø-la-ni, taát caû phaùp moân Tam-ma-ñòa laø khoâng hai. Töôûng veà naêm loaïi maét, saùu pheùp thaàn thoâng laø hai; khoâng töôûng veà naêm loaïi maét, saùu pheùp thaàn thoâng laø khoâng hai. Töôûng veà möôøi löïc cuûa Nhö Lai cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng laø hai; khoâng töôûng veà möôøi löïc cuûa Nhö Lai cho ñeán möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng laø khoâng hai. Töôûng veà ba möôi hai töôùng toát, taùm möôi veû ñeïp cuûa baäc Ñaïi só laø hai; khoâng töôûng veà ba möôi hai töôùng toát, taùm möôi veû ñeïp cuûa baäc Ñaïi só laø khoâng hai. Töôûng veà phaùp khoâng queân maát, taùnh luoân luoân xaû laø hai; khoâng töôûng veà phaùp khoâng queân maát, taùnh luoân luoân xaû laø khoâng hai. Töôûng veà trí Nhaát thieát, trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng laø hai; khoâng töôûng veà trí Nhaát thieát, trí Ñaïo töôùng, trí Nhaát thieát töôùng laø khoâng hai. Töôûng veà quaû Döï löu cho ñeán töôûng veà Ñoäc giaùc Boà-ñeà laø hai; khoâng töôûng veà quaû Döï löu cho ñeán khoâng töôûng veà Ñoäc giaùc Boà-ñeà laø khoâng hai. Töôûng veà taát caû haïnh cuûa Ñaïi Boà-taùt vaø quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät laø hai; khoâng töôûng veà taát caû haïnh cuûa Ñaïi Boà-taùt vaø quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa chö Phaät laø khoâng hai. Töôûng veà caûnh giôùi
höõu vi, caûnh giôùi voâ vi laø hai; khoâng töôûng veà caûnh giôùi höõu vi, caûnh giôùi voâ vi laø khoâng hai. Thieän Hieän cho ñeán töôûng veà taát caû ñeàu laø hai, cho ñeán taát caû hai ñeàu laø coù, cho ñeán taát caû coù ñeàu coù sinh töû. Ngöôøi coù sinh töû thì khoâng theå giaûi thoaùt khoûi sinh, giaø, beänh, cheát, saàu than, lo buoàn, khoå naõo. Thieän Hieän, nhöõng phaùp khoâng töôûng ñeàu laø khoâng hai. Caùc phaùp khoâng hai ñeàu laø chaúng coù. Caùc phaùp chaúng coù ñeàu khoâng sinh töû. ngöôøi khoâng sinh töû thì coù theå giaûi thoaùt khoûi sinh, giaø, beänh, cheát, saàu than, lo buoàn, khoå naõo. Thieän Hieän, do nhaân duyeân naøy neân bieát taát caû nhöõng ngöôøi coù töôûng hai thì chaéc chaén khoâng theå Boá thí, Tònh giôùi, An nhaãn, Tinh taán, Tónh löï, Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, khoâng chöùng ñaéc, khoâng hieän quaùn cho ñeán thuaän nhaãn ngöôøi aáy coøn chaúng coù, huoáng hoà laø coù theå bieát khaép taát caû veà saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc. Nhö vaäy cho ñeán huoáng hoà laø coù theå bieát khaép taát caû trí Nhaát thieát trí. Ngöôøi aáy coøn khoâng theå tu boán Nieäm truï cho ñeán taùm chi Thaùnh ñaïo, huoáng hoà laø coù theå ñaéc quaû Döï löu cho ñeán Ñoäc giaùc Boà-ñeà, hoaëc laø coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí vaø coù theå vónh vieãn ñoaïn tröø söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo.
Μ Phaåm 73: TUAÀN TÖÏ (1) Baáy giôø, Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, neáu ngöôøi truï nôi töôûng coù, khoâng thuaän nhaãn, cuõng khoâng tu ñaïo, ñaéc quaû nhôø hieän quaùn, thì ngöôøi truï nôi töôûng khoâng laøm sao coù thuaän nhaãn hoaëc baäc Tònh quaùn, nhö vaäy cho ñeán hoaëc baäc Nhö Lai, hoaëc tu Thaùnh ñaïo. Nhôø tu Thaùnh ñaïo môùi ñoaïn tröø caùc phieàn naõo. Ngöôøi bò phieàn naõo naøy ngaên che haõy coøn khoâng theå chöùng ñaéc quaû vò töông öng vôùi Thanh vaên, Ñoäc giaùc, huoáng hoà laø nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt. Neáu khoâng theå nhaäp vaøo Chaùnh taùnh ly sinh cuûa Boà-taùt thì laøm sao coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí. Neáu khoâng theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí, laøm sao coù theå ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo? Baïch Theá Toân, neáu taát caû phaùp ñeàu khoâng sôû höõu, khoâng sinh, khoâng dieät, khoâng nhieãm, khoâng tònh, caùc phaùp nhö vaäy hoaøn toaøn khoâng sinh, laøm sao coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí? Phaät baûo: –Thieän Hieän, ñuùng vaäy, ñuùng vaäy, nhö lôøi oâng noùi! Ngöôøi truï nôi töôûng khoâng thì khoâng thuaän nhaãn cho ñeán cuõng khoâng ñoaïn tröø vónh vieãn söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo. Neáu taát caû phaùp ñeàu khoâng sôû höõu, khoâng sinh, khoâng dieät, khoâng nhieãm, khoâng tònh thì caùc phaùp naøy ñaõ hoaøn toaøn khoâng sinh, laøm sao coù theå chöùng ñaéc trí Nhaát thieát trí? Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Luùc thöïc haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña saâu xa, caùc Ñaïi Boà-taùt coù töôûng veà coù vaø coù töôûng veà khoâng khoâng? Coù töôûng veà saéc vaø töôûng veà thoï, töôûng, haønh, thöùc khoâng? Nhö vaäy cho ñeán coù töôûng veà trí Nhaát thieát trí khoâng? Coù töôûng veà vónh vieãn ñoaïn tröø söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo khoâng? Coù töôûng veà saéc vaø coù töôûng döùt saéc khoâng? Coù töôûng veà thoï, töôûng, haønh, thöùc vaø töôûng veà döùt thoï, töôûng, haønh, thöùc khoâng? Coù töôûng veà nhaõn xöù cho ñeán yù xöù vaø töôûng
veà söï döùt nhaõn xöù cho ñeán yù xöù khoâng? Coù töôûng veà saéc xöù cho ñeán phaùp xöù vaø töôûng veà söï döùt saéc xöù cho ñeán phaùp xöù khoâng? Coù töôûng veà nhaõn giôùi cho ñeán yù giôùi vaø töôûng veà söï döùt nhaõn giôùi cho ñeán yù giôùi khoâng? Coù töôûng veà saéc giôùi cho ñeán phaùp giôùi vaø töôûng veà söï döùt saéc giôùi cho ñeán phaùp giôùi khoâng? Coù töôûng veà nhaõn thöùc giôùi cho ñeán yù thöùc giôùi vaø töôûng veà söï döùt nhaõn thöùc giôùi cho ñeán yù thöùc giôùi khoâng? Coù töôûng veà nhaõn xuùc cho ñeán yù xuùc vaø töôûng veà söï döùt nhaõn xuùc cho ñeán yù xuùc khoâng? Coù töôûng veà caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra cho ñeán caùc thoï do yù xuùc laøm duyeân sinh ra vaø töôûng döùt caùc thoï do nhaõn xuùc laøm duyeân sinh ra cho ñeán töôûng veà söï döùt caùc thoï do yù xuùc laøm duyeân sinh ra khoâng? Coù töôûng veà ñòa giôùi cho ñeán thöùc giôùi vaø töôûng veà söï döùt ñòa giôùi cho ñeán thöùc giôùi khoâng? Coù töôûng veà nhaân duyeân cho ñeán taêng thöôïng duyeân vaø töôûng veà söï döùt nhaân duyeân cho ñeán taêng thöôïng duyeân khoâng? Coù töôûng veà tham, saân, si vaø töôûng veà söï döùt tham, saân, si khoâng? Coù töôûng veà voâ minh cho ñeán laõo töû, saàu bi khoå öu naõo vaø töôûng veà söï döùt voâ minh cho ñeán laõo töû, saàu bi khoå öu naõo khoâng? Coù töôûng veà Thaùnh ñeá khoå vaø töôûng veà söï döùt Thaùnh ñeá khoå khoâng? Coù töôûng veà Thaùnh ñeá taäp vaø töôûng veà söï döùt Thaùnh ñeá taäp khoâng? Coù töôûng veà Thaùnh ñeá dieät vaø töôûng veà söï döùt Thaùnh ñeá dieät khoâng? Coù töôûng veà Thaùnh ñeá ñaïo vaø töôûng veà söï döùt Thaùnh ñeá ñaïo khoâng? Nhö vaäy cho ñeán coù töôûng veà trí Nhaát thieát trí vaø töôûng veà söï chöùng trí Nhaát thieát trí khoâng? Coù töôûng veà taát caû taäp khí phieàn naõo noái tieáp bò ñoaïn tröø vaø vieäc döùt tröø söï töông tuïc cuûa taát caû taäp khí phieàn naõo khoâng? Phaät baûo Thieän Hieän: –Luùc thöïc haønh Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña, ñoái vôùi taát caû phaùp, caùc Ñaïi Boà-taùt khoâng töôûng veà coù, cuõng khoâng töôûng veà khoâng. Ngöôøi naøo khoâng töôûng coù, cuõng khoâng töôûng khoâng thì neân bieát ñoù laø Boà-taùt thuaän nhaãn, cuõng laø tu ñaïo, cuõng laø ñaéc quaû, cuõng laø hieän quaùn. Laïi nöõa Thieän Hieän, caùc Ñaïi Boà-taùt laáy khoâng taùnh laøm Thaùnh ñaïo, laáy khoâng taùnh laøm hieän quaùn. Thaáu roõ taát caû phaùp ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh. Do nhaân duyeân naøy neân bieát taát caû phaùp ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh cuûa mình. Cuï thoï Thieän Hieän lieàn baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, neáu taát caû phaùp ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh thì vì sao ñoái vôùi taát caû caùc phaùp laáy khoâng taùnh laøm taùnh, caùc vò Nhö Lai ÖÙng Chaùnh Ñaúng Giaùc hieän chöùng Ñaúng giaùc roài ñöôïc goïi laø Phaät, töï taïi xoay chuyeån ñoái vôùi taát caû phaùp vaø caùc caûnh giôùi? Phaät baûo Thieän Hieän: –Ñuùng vaäy, ñuùng vaäy, taát caû caùc phaùp ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh! Xöa kia, luùc tu hoïc ñaïo Boà-taùt, Ta tuøy thieän tu haønh phaùp Boá thí, Tònh giôùi, An nhaãn, Tinh taán, Tónh löï, Baùt-nhaõ ba-la-maät-ña. Do ñoù Ta lìa phaùp duïc aùc, baát thieän, coù taàm coù töù, ly sinh hyû laïc, nhaäp vaøo Sô tónh löï vaø an truù hoaøn toaøn trong ñoù. Nhö vaäy cho ñeán döùt vui döùt khoå, vui buoàn laën maát, khoâng khoå khoâng vui, xaû nieäm thanh tònh, nhaäp vaøo taàng Thieàn thöù tö vaø an truù hoaøn toaøn ôû ñoù. Vaøo luùc aáy, ñoái vôùi caùc tónh löï vaø caùc chi tónh löï, tuy hoaøn toaøn naém giöõ töôùng cuûa noù nhöng Ta khoâng chaáp tröôùc vaøo chuùng, khoâng ñaém tröôùc vò ngoït cuûa tónh löï vaø caùc chi tónh löï, hoaøn toaøn khoâng naém baét ñoái vôùi caùc tónh löï vaø caùc chi cuûa tónh löï. Luùc aáy, ñoái vôùi boán Tónh löï, Ta coù haønh töôùng thanh tònh, khoâng coù chuùt phaân bieät. Ñoái vôùi caùc tónh löï vaø caùc chi cuûa tónh löï tuy Ta ñaõ hoaøn toaøn thuaàn thuïc nhöng khoâng nhaän quaû baùo cuûa noù, chæ döïa vaøo tónh löï ñeå laøm phaùt sinh caùc Thaàn caûnh, Thieân nhó,
Tha taâm, Tuùc truï, Thieân nhaõn. Tuy hoaøn toaøn naém giöõ töôùng cuûa naêm Thaàn thoâng naøy nhöng khoâng chaáp tröôùc, cuõng khoâng öa thích vò ngoït cuûa chuùng. Ñoái vôùi caûnh giôùi cuûa thaàn thoâng, Ta khoâng naém baét, cuõng khoâng phaân bieät maø chæ truï nhö hö khoâng. Luùc aáy, Ta quaùn taát caû phaùp ñeàu bình ñaúng. Bình ñaúng laáy khoâng taùnh laøm taùnh. Nhôø töông öng vôùi Baùt-nhaõ trong choác laùt, Ta chöùng ñaéc quaû vò Giaùc ngoä cao toät, nghóa laø bieát nhö thaät ñaây laø Thaùnh ñeá khoå, ñaây laø Thaùnh ñeá taäp, ñaây laø Thaùnh ñeá dieät, ñaây laø Thaùnh ñeá ñaïo vaø taát caû ñeàu ñoàng moät töôùng laø khoâng töôùng. Khoâng töôùng naøy cuõng khoâng sôû höõu. Nhôø vaäy, Ta thaønh töïu möôøi löïc cuûa Nhö Lai, boán ñieàu khoâng sôï, boán söï hieåu bieát thoâng suoát, ñaïi Töø, ñaïi Bi, ñaïi Hyû, ñaïi Xaû, möôøi taùm phaùp Phaät baát coäng vaø voâ soá coâng ñöùc vi dieäu khoâng theå nghó baøn. Ta duøng trí vi dieäu cuûa Phaät ñeå an laäp höõu tình vaøo ba nhoùm khaùc nhau laø nhoùm chaùnh taùnh ñònh, nhoùm taø taùnh ñònh vaø nhoùm baát ñònh. Sau khi ñaõ an laäp hoï thaønh ba nhoùm khaùc nhau nhö vaäy, tuøy theo caên cô cuûa hoï, Ta tìm caùch giaùo hoùa giuùp hoï thu ñöôïc lôïi ích an laïc thuø thaéng. Cuï thoï Thieän Hieän laïi baïch Phaät: –Baïch Theá Toân, ôû trong taùnh khoâng taùnh cuûa taát caû phaùp, Nhö Lai ÖÙng Chaùnh Ñaúng Giaùc laïi phaùt sinh boán Tónh löï, naêm Thaàn thoâng, chöùng ñaéc ñaïo Boà-ñeà, ñaày ñuû caùc coâng ñöùc, an laäp lôïi laïc cho ba nhoùm höõu tình nhö theá naøo? Phaät baûo Thieän Hieän: –Neáu caùc phaùp duïc aùc, baát thieän maø coù chuùt ít töï taùnh, hoaëc laïi laáy taùnh cuûa vaät khaùc laøm töï taùnh thì khi xöa luùc tu haønh Boà-taùt ñaïo, Ta ñaõ khoâng caàn thaáu roõ taát caû phaùp duïc aùc, baát thieän ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh, ñaõ lìa duïc aùc… nhaäp vaøo taàng Thieàn ñaàu tieân cho ñeán nhaäp vaøo taàng Thieàn thöù tö vaø hoaøn toaøn an truù trong ñoù. Do caùc phaùp duïc aùc, baát thieän… hoaøn toaøn khoâng töï taùnh, cuõng khoâng coù tha taùnh, chæ laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh neân xöa lia luùc tu Boà-taùt ñaïo Ta phaûi thaáu roõ phaùp duïc aùc, baát thieän… ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh. Sau khi lìa duïc aùc… Ta nhaäp vaøo Sô thieàn cho ñeán nhaäp vaøo taàng Thieàn thöù tö. Laïi nöõa Thieän Hieän, neáu naêm Thaàn thoâng coù moät chuùt ít töï taùnh hoaëc laáy tha taùnh laøm töï taùnh thì khi xöa luùc tu haønh Boà-taùt ñaïo, Ta khoâng caàn phaûi thaáu roõ taát caû thaàn thoâng ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh, ñaõ phaùt sinh caùc loaïi thaàn thoâng töï taïi, dieäu duïng voâ ngaïi ñoái vôùi caùc caûnh giôùi. Do caùc thaàn thoâng hoaøn toaøn khoâng töï taùnh, cuõng khoâng tha taùnh, chæ laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh neân khi xöa luùc tu haønh Boà-taùt ñaïo, Ta thaáu roõ thaàn thoâng ñeàu laáy khoâng taùnh laøm taùnh, ñaõ phaùt sinh caùc loaïi thaàn thoâng töï taïi, dieäu duïng voâ ngaïi ñoái vôùi caùc caûnh giôùi. Laïi nöõa Thieän Hieän, neáu quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa Phaät coù chuùt ít töï taùnh hoaëc laáy tha taùnh laøm töï taùnh thì luùc tu haønh Boà-taùt ñaïo, Ta khoâng caàn phaûi thaáu roõ quaû vò Giaùc ngoä cao toät cuûa Phaät vaø caùc coâng ñöùc ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh, ñaõ chöùng ñaéc quaû vò Giaùc ngoä cao toät, ñaày ñuû caùc coâng ñöùc. Do quaû vò Giaùc ngoä cao toät vaø caùc coâng ñöùc hoaøn toaøn khoâng töï taùnh, cuõng khoâng tha taùnh, chæ laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh neân khi xöa luùc tu haønh Boà-taùt ñaïo, Ta thaáu roõ quaû vò Giaùc ngoä cao toät ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh, ñaõ chöùng ñaéc quaû vò Giaùc ngoä cao toät, ñaày ñuû caùc coâng ñöùc. Laïi nöõa Thieän Hieän, neáu caùc höõu tình coù chuùt ít töï taùnh, hoaëc laø laáy tha taùnh laøm töï taùnh thì Ta thaønh Phaät ñaõ khoâng caàn thaáu roõ taát caû höõu tình ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh, ñaõ an laäp höõu tình thaønh ba nhoùm khaùc nhau, tuøy theo caên cô cuûa hoï, tìm caùch giaùo hoùa giuùp hoï thu ñöôïc an laïc, lôïi ích thuø thaéng. Do caùc höõu tình hoaøn toaøn khoâng coù töï taùnh, cuõng khoâng coù tha taùnh, chæ laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh, neân sau khi thaønh Phaät, Ta
thaáu roõ caùc höõu tình ñeàu laáy khoâng taùnh laøm töï taùnh, ñaõ an laäp höõu tình thaønh ba nhoùm khaùc nhau, tuøy theo caên cô cuûa hoï maø tìm caùch giaùo hoùa giuùp hoï thu ñöôïc an laïc lôïi ích thuø thaéng.