SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11
LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ
QUYEÅN 11
Chöông 4: NGHIEÄP UAÅN
Phaåm 1: BAØN VEÀ HAØNH AÙC
Ba haønh cuøng ñoái ba caên, Cho ñeán ñoái vôùi ngöôøi nghieäp ñaïo, Ba nghieäp ñoái vôùi möôøi nghieäp ñaïo, Chín moân nghieäp thaâu nhieáp laãn nhau, Thaân-taâm-thoï ñeàu coù boán caâu, Ba chöôùng theá aáy nhö theá naøo, Theá naøo laø toäi lôùn-quaû lôùn, Nghóa chöông naøy xin noùi ñaày ñuû. Hoûi: Ba haønh aùc, ba caên baát thieän, ba haønh aùc thaâu nhieáp ba caên baát thieän, hay laø ba caên baát thieän thaâu nhieáp ba haønh aùc? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù haønh aùc maø khoâng phaûi laø caên baát thieän, nghóa laø haønh aùc cuûa thaân-ngöõ, taø kieán, tö duy baát thieän. 2. Coù caên baát thieän maø khoâng phaûi laø haønh aùc, nghóa laø caên baát thieän si. 3. Coù haønh aùc cuõng laø caên baát thieän, nghóa laø tham duïc-giaän döõ. 4. Khoâng phaûi haønh aùc cuõng khoâng phaûi caên baát thieän, nghóa laø tröø caùc töôùng tröôùc. Hoûi: Ba dieäu haïnh, ba caên thieän, ba dieäu haïnh thaâu nhieáp ba caên thieän, hay laø ba caên thieän thaâu nhieáp ba dieäu haïnh? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù dieäu haïnh maø khoâng phaûi laø caên thieän, nghóa laø dieäu haïnh cuûa thaân-ngöõ vaø tö duy thieän.
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1379
2. Coù caên thieän maø khoâng phaûi laø dieäu haïnh, nghóa laø chaùnh kieán khoâng thaâu nhieáp caên thieän voâ si. 3. Coù dieäu haïnh cuõng laø caên thieän, nghóa laø voâ tham-voâ saân vaø chaùnh kieán. 4. Khoâng phaûi dieäu haïnh, cuõng khoâng phaûi caên thieän, nghóa laø tröø caùc töôùng tröôùc. Hoûi: Ba haønh aùc vaø möôøi nghieäp ñaïo baát thieän, ba thaâu nhieáp möôøi, hay möôøi thaâu nhieáp ba? Ñaùp: Ba thaâu nhieáp möôøi, khoâng phaûi möôøi thaâu nhieáp ba. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Nghóa laø tröø ra nghieäp ñaïo ñaõ thaâu nhieáp haønh aùc cuûa thaân ngöõ yù, coøn laïi nhöõng haønh aùc cuûa thaân-ngöõ-yù. Hoûi: Ba dieäu haïnh vaø möôøi nghieäp ñaïo thieän, ba thaâu nhieáp möôøi, hay laø möôøi thaâu nhieáp ba? Ñaùp: Ba thaâu nhieáp möôøi chöù khoâng phaûi möôøi thaâu nhieáp ba. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Nghóa laø tröø ra nghieäp ñaïo ñaõ thaâu nhieáp dieäu haïnh cuûa thaân-ngöõ-yù, coøn laïi nhöõng dieäu haïnh cuûa thaân-ngöõ-yù. Hoûi: Ba nghieäp vaø möôøi nghieäp ñaïo, ba nghieäp thaâu nhieáp möôøi nghieäp ñaïo, hay laø möôøi nghieäp ñaïo thaâu nhieáp ba nghieäp? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù nghieäp maø khoâng phaûi nghieäp ñaïo, ñoù laø nghieäp ñaïo khoâng thaâu nhieáp nghieäp thaân-ngöõ vaø yù. 2. Coù nghieäp ñaïo, khoâng phaûi nghieäp, nghóa laø ba nghieäp ñaïo sau. 3. Coù nghieäp cuõng laø nghieäp ñaïo, nghóa laø baûy nghieäp ñaïo tröôùc. 4. Khoâng phaûi nghieäp, cuõng khoâng phaûi nghieäp ñaïo, nghóa laø tröø caùc töôùng tröôùc. Ba nghieäp, laø nghieäp cuûa thaân-ngöõ-yù. Boán nghieäp, laø nghieäp dò thuïc ñen - ñen, nghieäp dò thuïc traéng - traéng, nghieäp dò thuïc ñen traéng - ñen traéng, nghieäp khoâng coù dò thuïc khoâng phaûi laø ñen khoâng phaûi laø traéng maø coù khaû naêng tröø heát caùc nghieäp. Hoûi: Ba nghieäp thaâu nhieáp boán nghieäp, hay laø boán nghieäp thaâu nhieáp ba nghieäp? Ñaùp: Ba thaâu nhieáp boán, khoâng phaûi laø boán thaâu nhieáp ba. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Nghóa laø tröø ra khaû naêng ñoaïn tröø caùc nghieäp tö duy hoïc, coøn laïi caùc nghieäp voâ laäu, nghieäp thieän heä thuoäc coõi Voâ saéc, vaø taát caû caùc nghieäp voâ kyù. Ba nghieäp laø nghieäp cuûa thaân-ngöõ-yù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp thuaän theo phaùp hieän taïi maø thoï, nghieäp thuaän theo ñôøi keá tieáp maø thoï,
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1380
nghieäp thuaän theo ñôøi sau tieáp môùi thoï. Hoûi: Ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau, hay laø ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc? Ñaùp: Ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau, khoâng phaûi ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp baát ñònh, nghieäp voâ kyù, nghieäp voâ laäu. Ba nghieäp laø nghieäp cuûa thaân-ngöõ-yù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp thuaän laïc thoï, nghieäp thuaän khoå thoï, nghieäp thuaän baát khoå baát laïc thoï. Hoûi: Ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau, hay laø ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc? Ñaùp: Ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau, khoâng phaûi ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp voâ kyù, nghieäp voâ laäu. Ba nghieäp laø nghieäp cuûa thaân-ngöõ-yù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp quaù khöù-hieän taïi-vò lai. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp thieän-baát thieän, voâ kyù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp hoïc-voâ hoïc-phi hoïc phi voâ hoïc. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp do kieán ñoaïn, tu ñoaïn-do khoâng-coù ñoaïn. Hoûi: Ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau, hay laø ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc? Ñaùp: Tuøy thuoäc vaøo söï vieäc cuûa nghieäp maø laàn löôït thaâu nhieáp nhau. Ba nghieäp laø nghieäp cuûa thaân-ngöõ-yù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp heä thuoäc coõi Duïc-Saéc-Voâ saéc. Hoûi: Ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau, hay laø ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc? Ñaùp: Ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau, khoâng phaûi ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp voâ laäu. Boán nghieäp nhö tröôùc ñaõ trình baøy. Ba nghieäp laø nghieäp thuaän theo phaùp hieän taïi maø thoï, nghieäp thuaän theo ñôøi keá tieáp maø thoï, nghieäp thuaän theo ñôøi sau tieáp môùi thoï. Hoûi: Boán nghieäp thaâu nhieáp ba nghieäp, hay laø ba nghieäp thaâu nhieáp boán nghieäp? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù boán nghieäp maø khoâng phaûi ba nghieäp, nghóa laø coù theå ñoaïn caùc nghieäp tö duy hoïc, nghieäp baát ñònh thieän-baát thieän heä thuoäc coõi Duïc vaø nghieäp baát ñònh thieän heä thuoäc coõi Saéc. 2. Coù ba nghieäp maø khoâng phaûi boán nghieäp, ñoù laø quyeát quyeát
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1381
ñònh-thieän heä thuoäc coõi Voâ saéc. 3. Coù boán nghieäp cuõng laø ba nghieäp, laø nghieäp ñònh thieän-baát thieän heä thuoäc coõi Duïc vaø nghieäp quyeát ñònh thieän heä thuoäc coõi Saéc. 4. Khoâng phaûi boán nghieäp cuõng khoâng phaûi ba nghieäp, nghóa laø tröø ra khaû naêng ñoaïn caùc nghieäp tö duy hoïc, coøn laïi nghieäp voâ laäu, nghieäp baát ñònh-thieän heä thuoäc coõi Voâ saéc vaø nghieäp voâ kyù. Boán nghieäp nhö tröôùc ñaõ trình baøy. Ba nghieäp, laø nghieäp thuaän laïc thoï, nghieäp thuaän khoå thoï, nghieäp thuaän baát khoå baát laïc thoï. Hoûi: Boán nghieäp thaâu nhieáp ba nghieäp, hay laø ba nghieäp thaâu nhieáp boán nghieäp? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù boán nghieäp maø khoâng phaûi ba nghieäp, nghóa laø coù theå ñoaïn caùc nghieäp tö duy hoïc. 2. Coù ba nghieäp maø khoâng phaûi boán nghieäp, ñoù laø nghieäp thieän heä thuoäc coõi Voâ saéc. 3. Coù boán nghieäp cuõng laø ba nghieäp, laø nghieäp thieän-baát thieän heä thuoäc coõi Duïc vaø nghieäp thieän heä thuoäc coõi Saéc. 4. Khoâng coù boán nghieäp cuõng khoâng phaûi ba nghieäp, nghóa laø tröø ra khaû naêng ñoaïn caùc nghieäp tö duy hoïc, coøn laïi nghieäp voâ laäu vaø ng- hieäp voâ kyù. Boán nghieäp nhö tröôùc ñaõ trình baøy. Ba nghieäp, laø nghieäp quaù khöù- hieän taïi-vò lai. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp thieän-baát thieän, voâ kyù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp hoïc-voâ hoïc-phi hoïc phi voâ hoïc. Laïi nöõa, coù ba nghieäp, laø nghieäp do kieán ñoaïn-do tu ñoaïn-khoâng coù ñoaïn. Hoûi: Boán nghieäp thaâu nhieáp ba nghieäp, hay laø ba nghieäp thaâu nhieáp boán nghieäp? Ñaùp: Ba nghieäp thaâu nhieáp boán nghieäp, khoâng phaûi boán nghieäp thaâu nhieáp ba nghieäp. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Nghóa laø tröø ra khaû naêng ñoaïn caùc nghieäp tö duy hoïc, coøn laïi nghieäp voâ laäu, nghieäp thieän heä thuoäc coõi Voâ saéc vaø nghieäp voâ kyù. Boán nghieäp nhö tröôùc ñaõ trình baøy. Ba nghieäp, laø nghieäp heä thuoäc coõi Duïc-Saéc-Voâ saéc. Hoûi: Boán nghieäp thaâu nhieáp ba nghieäp, hay laø ba nghieäp thaâu nhieáp boán nghieäp? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù boán nghieäp maø khoâng phaûi ba nghieäp, nghóa laø coù theå ñoaïn caùc nghieäp tö duy hoïc. 2. Coù ba nghieäp maø khoâng phaûi boán nghieäp, ñoù laø nghieäp thieän heä
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1382
thuoäc coõi Voâ saéc vaø nghieäp voâ kyù. 3. Coù boán nghieäp cuõng laø ba nghieäp, laø nghieäp thieän-baát thieän heä thuoäc coõi Duïc vaø nghieäp thieän heä thuoäc coõi Saéc. 4. Khoâng phaûi boán nghieäp cuõng khoâng phaûi ba nghieäp, nghóa laø tröø ra khaû naêng ñoaïn caùc nghieäp tö duy hoïc, coøn laïi nghieäp voâ laäu. Ba nghieäp, laø nghieäp thuaän theo phaùp hieän taïi maø thoï nghieäp theo ñôøi keá tieáp maø thoï, nghieäp thuaän theo ñôøi sau tieáp môùi thoï. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp thuaän laïc thoï, nghieäp thuaän khoå thoï, nghieäp thuaän baát khoå baát laïc thoï. Hoûi: Ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau, hay laø ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc? Ñaùp: Ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc, khoâng phaûi ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp baát ñònh. Ba nghieäp, laø nghieäp thuaän theo phaùp hieän taïi maø thoï, nghieäp thuaän theo ñôøi keá tieáp maø thoï, nghieäp thuaän theo ñôøi sau tieáp môùi thoï. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp quaù khöù-hieän taïi-vò lai. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp thieän-baát thieän, voâ kyù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp hoïc-voâ hoïc-phi hoïc phi voâ hoïc. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp do kieán ñoaïn-do tu ñoaïn-khoâng coù ñoaïn. Hoûi: Laø tröôùc thaâu nhieáp sau, hay laø sau thaâu nhieáp tröôùc? Ñaùp: Sau thaâu nhieáp tröôùc, khoâng phaûi tröôùc thaâu nhieáp sau. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp baát ñònh, nghieäp voâ kyù, nghieäp voâ laäu. Ba nghieäp, laø nghieäp thuaän theo phaùp hieän taïi maø thoï, nghieäp thuaän theo ñôøi keá tieáp maø thoï, nghieäp thuaän theo ñôøi sau tieáp môùi thoï. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp heä thuoäc coõi Duïc-Saéc-Voâ saéc. Hoûi: Ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau, hay laø ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc? Ñaùp: Ba nghieäp sau thaâu nhieáp ba nghieäp tröôùc, khoâng phaûi ba nghieäp tröôùc thaâu nhieáp ba nghieäp sau. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp baát ñònh, nghieäp voâ kyù. Ba nghieäp, laø nghieäp thuaän laïc thoï, nghieäp thuaän khoå thoï, nghieäp thuaän baát khoå baát laïc thoï. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp quaù khöù-hieän taïi-vò lai. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp thieän-baát thieän, voâ kyù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp hoïc-voâ hoïc-phi hoïc phi voâ hoïc. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp do kieán ñoaïn-do tu ñoaïn-khoâng coù ñoaïn. Hoûi: Laø tröôùc thaâu nhieáp sau, hay laø sau thaâu nhieáp tröôùc?
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1383
Ñaùp: Sau thaâu nhieáp tröôùc, khoâng phaûi tröôùc thaâu nhieáp sau. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp voâ kyù, nghieäp voâ laäu. Ba nghieäp, laø nghieäp thuaän laïc thoï, nghieäp thuaän khoå thoï, nghieäp thuaän baát khoå baát laïc thoï. Laïi coù ba nghieäp laø nghieäp heä thuoäc coõi Duïc- Saéc-Voâ saéc. Hoûi: Nghieäp tröôùc thaâu nhieáp sau, hay sau thaâu nhieáp tröôùc? Ñaùp: Sau thaâu nhieáp tröôùc, phaûi tröôùc thaâu nhieáp sau. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Nghóa laø nghieäp voâ kyù. Ba nghieäp, laø nghieäp quaù khöù-hieän taïi-vò lai. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp thieän-baát thieän, voâ kyù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp hoïc-voâ hoïc-phi hoïc phi voâ hoïc. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp do kieán ñoaïn-do tu ñoaïn-khoâng coù ñoaïn. Hoûi: Laø tröôùc thaâu nhieáp sau, hay laø sau thaâu nhieáp tröôùc? Ñaùp: Tuøy thuoäc vaøo söï vieäc cuûa nghieäp maø laàn löôït thaâu nhieáp nhau. Ba nghieäp, laø nghieäp quaù khöù-hieän taïi-vò lai. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp heä thuoäc coõi Duïc-Saéc-Voâ saéc. Hoûi: Laø tröôùc thaâu nhieáp sau, hay laø sau thaâu nhieáp tröôùc? Ñaùp: Laø tröôùc thaâu nhieáp sau, khoâng phaûi sau thaâu nhieáp tröôùc. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp voâ laäu. Ba nghieäp, laø nghieäp thieän-baát thieän, voâ kyù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp hoïc-voâ hoïc-phi hoïc phi voâ hoïc. Laïi nöõa, coù ba nghieäp, laø nghieäp do kieán ñoaïn-do tu ñoaïn-khoâng coù ñoaïn. Hoûi: Laø tröôùc thaâu nhieáp sau, hay laø sau thaâu nhieáp tröôùc? Ñaùp: Tuøy thuoäc vaøo söï vieäc cuûa nghieäp kia, laàn löôït thaâu nhieáp nhau. Ba nghieäp, laø nghieäp thieän-baát thieän, voâ kyù. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp heä thuoäc coõi Duïc-Saéc-Voâ saéc. Hoûi: Laø tröôùc thaâu nhieáp sau, hay laø sau thaâu nhieáp tröôùc? Ñaùp: Laø tröôùc thaâu nhieáp sau, khoâng phaûi sau thaâu nhieáp tröôùc. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp voâ laäu. Ba nghieäp laø nghieäp thieän-baát thieän-voâ kyù. Laïi coù ba nghieäp heä thuoäc coõi Duïc-Voâ saéc. Hoûi: Laø nghieäp tröôùc thaâu nhieáp sau, hay laø sau thaâu nhieáp tröôùc? Ñaùp: Tröôùc thaâu nhieáp sau, khoâng phaûi sau thaâu nhieáp tröôùc. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp voâ laäu. Ba nghieäp, laø nghieäp hoïc-voâ hoïc-phi hoïc phi voâ hoïc. Laïi coù ba
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1384
nghieäp, laø nghieäp do kieán ñoaïn-do tu ñoaïn-khoâng coù ñoaïn. Hoûi: Laø tröôùc thaâu nhieáp sau, hay laø sau thaâu nhieáp tröôùc? Ñaùp: Tuøy thuoäc vaøo söï vieäc cuûa nghieäp maø laàn löôït thaâu nhieáp nhau. Ba nghieäp laø nghieäp heä thuoäc coõi Duïc-Saéc-Voâ saéc. Laïi coù ba nghieäp laø nghieäp hoïc-voâ hoïc-phi hoïc phi voâ hoïc. Laïi coù ba nghieäp laø nghieäp do kieán ñoaïn-do tu ñoaïn-khoâng coù ñoaïn. Hoûi: Laø nghieäp tröôùc thaâu nhieáp sau, hay laø sau thaâu nhieáp tröôùc? Ñaùp: Sau thaâu nhieáp tröôùc, khoâng phaûi tröôùc thaâu nhieáp sau. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp voâ laäu. Ba nghieäp, laø nghieäp hoïc-voâ hoïc-phi hoïc phi voâ hoïc. Laïi coù ba nghieäp, laø nghieäp heä thuoäc coõi Duïc-Saéc-Voâ saéc. Hoûi: Laø tröôùc thaâu nhieáp sau hay sau thaâu nhieáp tröôùc? Ñaùp: Laø sau thaâu nhieáp tröôùc, khoâng phaûi tröôùc thaâu nhieáp sau. Khoâng thaâu nhieáp nhöõng gì? Ñoù laø nghieäp voâ laäu. Hoûi: Coù theå coù nghieäp caûm thaân thoï maø khoâng phaûi laø taâm chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø nghieäp baát thieän. Hoûi: Coù theå coù nghieäp caûm taâm thoï maø khoâng phaûi laø thaân chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø nghieäp thieän voâ kyù. Coù theå coù nghieäp caûm thaân taâm thoï chaêng? Ñaùp: Coù ñoù laø nghieäp thieän-höõu kyù. Hoûi: Coù theå coù nghieäp khoâng caûm thaân-taâm thoï maø caûm dò thuïc chaêng? Ñaùp: Coù, ñoù laø caùc nghieäp caûm dò thuïc cuûa saéc taâm baát töông öng haønh. Nhö noùi coù ba chöôùng, laø phieàn naõo chöôùng, nghieäp chöôùng, dò thuïc chöôùng. Hoûi: Theá naøo laø phieàn naõo chöôùng? Ñaùp: Nghóa laø nhö coù moät baûn taùnh ñaày ñuû phieàn naõo tham-giaän-si buøng chaùy. Bôûi vì nhö vaäy cho neân khoù soáng, chaùn vieäc khoù, khoù coù theå daïy baûo, khoù coù theå khai ngoä, khoù coù theå lìa boû, khoù coù theå giaûi thoaùt ñöôïc. Hoûi: Theá naøo laø nghieäp chöôùng? Ñaùp: Nghóa laø naêm nghieäp voâ giaùn. Hoûi: Theá naøo laø dò thuïc chöôùng?
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1385
Ñaùp: Nghóa laø caùc xöù höõu tình, Na-laïc-ca, baøng sinh, coõi quyû, chaâu Baéc Caâu-loâ, xöù Voâ töôûng thieân. Hoûi: Trong ba haønh aùc, haønh naøo laø toäi lôùn nhaát? Ñaùp: Ñoù laø toäi phaù Taêng, noùi lôøi löøa doái. Nghieäp naøy coù theå nhaän laáy quaû dò thuïc ñau khoå trong taát caû caùc ñòa nguïc voâ giaùn qua voâ löôïng ñôøi kieáp Hoûi: Trong ba dieäu haïnh, dieäu haïnh naøo laø quaû lôùn nhaát? Ñaùp: Nghóa laø tö duy trong ñaúng chí cuûa Höõu thöù nhaát. Nghieäp naøy coù theå nhaän laáy quaû baùo soáng laâu taùm vaïn kieáp cuûa Phi töôûng phi phi töôûng xöù. -------------------
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1386
Phaåm 2: BAØN VEÀ TAØ NGÖÕ
Ba taø-ba chaùnh gioáng vaø khaùc, Ba haønh aùc laø cong-baån-ñuïc, Dieäu-tònh-maëc thaâu nhieáp laãn nhau, Phi lyù daãn daét cuøng saùu caâu, Nghieäp caûm ñöôïc quaû traûi ba ñôøi, Quaû dò thuïc goàm coù taùm caâu, Naêm nghieäp chaúng tröôùc cuõng chaúng sau, Nghóa chöông naøy xin noùi ñaày ñuû. Hoûi: Caùc taø ngöõ thì ñoù laø taø maïng chaêng? Neáu laø taø maïng thì ñoù laø taø ngöõ chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù taø ngöõ maø khoâng phaûi taø maïng, nghóa laø tröø ra tham ñaõ khôûi boán haønh aùc cuûa ngöõ, coøn laïi caùc haønh aùc cuûa ngöõ. 2. Coù taø maïng maø khoâng phaûi taø ngöõ, nghóa laø tham ñaõ khôûi ba haønh aùc cuûa thaân. 3. Coù taø ngöõ cuõng laø taø maïng, nghóa laø tham ñaõ khôûi boán haønh aùc cuûa ngöõ. 4. Khoâng phaûi taø ngöõ, cuõng khoâng phaûi taø maïng, nghóa laø tröø ra tham ñaõ khôûi ba haønh aùc cuûa thaân, coøn laïi caùc haønh aùc cuûa thaân. Hoûi: Caùc taø nghieäp thì ñoù laø taø maïng chaêng? Neáu laø taø maïng thì ñoù laø taø nghieäp chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù taø nghieäp maø khoâng phaûi taø maïng, nghóa laø tröø ra tham ñaõ khôûi ba haønh aùc cuûa thaân, caùc haønh aùc cuûa thaân. 2. Coù taø maïng maø khoâng phaûi taø nghieäp, nghóa laø tham ñaõ khôûi boán haønh aùc cuûa ngöõ. 3. Coù taø nghieäp cuõng laø taø maïng, nghóa laø tham ñaõ khôûi ba haønh aùc cuûa thaân. 4. Khoâng phaûi taø nghieäp cuõng khoâng phaûi taø maïng, nghóa laø tröø ra tham ñaõ khôûi boán haønh aùc cuûa ngöõ, coøn laïi caùc haønh aùc cuûa ngöõ. Hoûi: Caùc chaùnh ngöõ thì ñoù laø Chaùnh maïng chaêng? Neáu laø Chaùnh maïng thì ñoù laø Chaùnh ngöõ chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù chaùnh ngöõ maø khoâng phaûi chaùnh maïng, nghóa laø tröø voâ tham ñaõ khôûi boán dieäu haïnh cuûa ngöõ, coøn laïi caùc dieäu haïnh cuûa ngöõ. 2. Coù chaùnh maïng maø khoâng phaûi chaùnh ngöõ, nghóa laø voâ tham ñaõ
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1387
khôûi ba dieäu haïnh cuûa thaân. 3. Coù chaùnh ngöõ cuõng laø chaùnh maïng, nghóa laø voâ tham ñaõ khôûi boán dieäu haïnh cuûa ngöõ. 4. Khoâng phaûi chaùnh ngöõ, cuõng khoâng phaûi chaùnh maïng, nghóa laø tröø voâ tham ñaõ khôûi ba dieäu haïnh cuûa thaân, coøn laïi caùc dieäu haïnh cuûa thaân. Hoûi: Caùc chaùnh nghieäp laø chaùnh maïng, hay chaùnh maïng laø chaùnh nghieäp? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù chaùnh nghieäp, khoâng phaûi chaùnh maïng, nghóa laø tröø voâ tham ñaõ khôûi ba dieäu haïnh cuûa thaân, coøn laïi caùc dieäu haïnh cuûa thaân. 2. Coù chaùnh maïng, khoâng phaûi chaùnh nghieäp, nghóa laø voâ tham ñaõ khôûi boán dieäu haïnh cuûa ngöõ. 3. Coù chaùnh nghieäp, cuõng coù chaùnh maïng, nghóa laø voâ tham ñaõ khôûi ba dieäu haïnh cuûa thaân. 4. Khoâng phaûi chaùnh nghieäp, cuõng khoâng phaûi chaùnh maïng, nghóa laø tröø voâ tham ñaõ khôûi boán dieäu haïnh cuûa ngöõ, coøn laïi caùc dieäu haïnh cuûa ngöõ. Ba söï cong vaïy-nhô baån-vaån ñuïc cuûa ba haønh aùc, nghóa laø thaân cong vaïy-thaân nhô baån-thaân vaån ñuïc; ngöõ cong vaïy-ngöõ nhô baån-ngöõ vaån ñuïc; yù cong vaïy, yù nhô baån, yù vaån ñuïc. Hoûi: Theá naøo laø ba cong vaïy? Ñaùp: Nghóa laø söï dua nònh ñaõ khôûi ba nghieäp thaân-ngöõ-yù. Hoûi: Theá naøo laø ba nhô baån? Ñaùp: Nghóa laø söï giaän döõ ñaõ khôûi ba nghieäp thaân-ngöõ-yù. Hoûi: Theá naøo laø ba vaån ñuïc? Ñaùp: Nghóa laø tham ñaõ khôûi ba nghieäp thaân-ngöõ-yù. Hoûi: Ba haønh aùc thaâu nhieáp ba cong vaïy-nhô baån-vaån ñuïc; hay laø ba söï cong vaïy-nhô baån-vaån ñuïc thaâu nhieáp ba haønh aùc? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù haønh aùc maø khoâng phaûi laø cong vaïy-nhô baån-vaån ñuïc, nghóa laø tröø ra söï dua nònh-giaän-tham, ñaõ khôûi haønh aùc cuûa thaân-ngöõ-yù thuoäc coõi Duïc, coøn laïi caùc haønh aùc cuûa thaân-ngöõ-yù. 2. Coù söï cong vaïy-nhô baån-vaån ñuïc maø khoâng phaûi laø haønh aùc, nghóa laø söï dua nònh-tham cuûa sô tónh löï ñaõ khôûi nghieäp cuûa thaân-ngöõ-yù vaø coøn laïi tham thuoäc ñaõ khôûi yù nghieäp coõi Saéc-Voâ saéc. 3. Coù haønh aùc cuõng laø söï cong vaïy-nhô baån-vaån ñuïc, nghóa laø tham-giaän-dua nònh thuoäc coõi Duïc ñaõ khôûi haønh aùc nôi thaân-ngöõ-yù.
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1388
4. Khoâng phaûi haønh aùc cuõng khoâng phaûi söï cong vaïy-nhô baån-vaån ñuïc, nghóa laø tröø caùc töôùng tröôùc. Hoûi: Ba dieäu haïnh, ba thanh tònh, nghóa laø thaân-ngöõ-yù thanh tònh. Dieäu haïnh thaâu nhieáp thanh tònh, hay laø thanh tònh thaâu nhieáp dieäu haïnh? Ñaùp: Tuøy thuoäc vaøo söï vieäc cuûa nghieäp maø laàn löôït thaâu nhieáp nhau. Hoûi: Ba dieäu haïnh, ba tónh laëng, nghóa laø traïng thaùi tónh laëng cuûa thaân-ngöõ-yù. Dieäu haïnh thaâu nhieáp tónh laëng, hay laø tónh laëng thaâu nhieáp dieäu haïnh? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù dieäu haïnh maø khoâng phaûi tónh laëng, nghóa laø tröø ra dieäu haïnh cuûa thaân-ngöõ voâ hoïc, coøn laïi caùc dieäu haïnh cuûa thaân-ngöõ vaø taát caû dieäu haïnh cuûa yù. 2. Coù tónh laëng maø khoâng phaûi dieäu haïnh, nghóa laø taâm voâ hoïc. 3. Coù dieäu haïnh cuõng laø tónh laëng, nghóa laø dieäu haïnh cuûa thaân-ngöõ voâ hoïc. 4. Khoâng phaûi dieäu haïnh, cuõng khoâng phaûi tónh laëng, nghóa laø tröø caùc töôùng tröôùc. Hoûi: Ba thanh tònh, ba tónh laëng. Thanh tònh thaâu nhieáp tónh laëng, hay laø tónh laëng thaâu nhieáp thanh tònh? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù thanh tònh maø khoâng phaûi tónh laëng, nghóa laø tröø ra thaân-ngöõ voâ hoïc thanh tònh, laø caùc thaân-ngöõ thanh tònh khaùc vaø taát caû yù thanh tònh. 2. Coù tónh laëng maø khoâng phaûi thanh tònh, nghóa laø taâm voâ hoïc. 3. Coù thanh tònh cuõng coù tónh laëng, nghóa laø thaân-ngöõ voâ hoïc thanh tònh. 4. Khoâng phaûi thanh tònh, cuõng khoâng phaûi tónh laëng, nghóa laø tröø caùc töôùng tröôùc. Hoûi: Caùc haønh aùc cuûa thaân, haønh aáy ñeàu do phi lyù maø daãn daét thaân nghieäp chaêng? Neáu do phi lyù maø daãn daét thaân nghieäp thì thaân nghieäp ñoù ñeàu laø haønh aùc cuûa thaân chaêng? Ñaùp: Caùc haønh aùc cuûa thaân thì haønh aáy ñeàu do phi lyù, maø daãn daét thaân nghieäp. Coù thaân nghieäp bò daãn daét do söï phi lyù maø khoâng phaûi laø haønh aùc cuûa thaân, nghóa laø thaân nghieäp höõu phuù voâ kyù vaø thaân nghieäp voâ phuù voâ kyù phi lyù daãn daét. Hoûi: Caùc haønh aùc cuûa ngöõ thì haønh aáy ñeàu do phi lyù maø daãn daét ngöõ
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1389
nghieäp chaêng? Neáu do phi lyù maø daãn daét ngöõ nghieäp, thì ngöõ nghieäp aáy ñeàu laø haønh aùc cuûa ngöõ? Ñaùp: Caùc haønh aùc cuûa ngöõ thì haønh aáy ñeàu do phi lyù, maø daãn daét ngöõ nghieäp. Coù ngöõ nghieäp do phi lyù daãn daét maø khoâng phaûi laø haønh aùc cuûa ngöõ, nghóa laø ngöõ nghieäp höõu phuù voâ kyù vaø ngöõ nghieäp bò daãn daét bôûi söï phi lyù voâ phuù voâ kyù. Hoûi: Caùc haønh aùc cuûa yù thì haønh aáy ñeàu do phi lyù maø daãn daét yù nghieäp chaêng? Neáu do phi lyù maø daãn daét yù nghieäp, thì yù nghieäp aáy ñeàu laø haønh aùc cuûa yù chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù haønh aùc cuûa yù maø khoâng phaûi do söï phi lyù ñaõ daãn daét yù nghieäp, nghóa laø tham duïc-giaän döõ-taø kieán. 2. Coù söï phi lyù ñaõ daãn daét yù nghieäp maø khoâng phaûi laø haønh aùc cuûa yù, nghóa laø yù nghieäp höõu phuù voâ kyù vaø bò daãn daét bôûi söï phi lyù voâ phuù voâ kyù yù nghieäp. 3. Coù haønh aùc cuûa yù cuõng do söï phi lyù ñaõ daãn daét yù nghieäp, nghóa laø yù nghieäp baát thieän. 4. Khoâng phaûi haønh aùc cuûa yù, cuõng khoâng phaûi do söï phi lyù ñaõ daãn daét yù nghieäp, nghóa laø tröø caùc töôùng tröôùc. Hoûi: Caùc dieäu haïnh cuûa thaân thì dieäu haïnh aáy ñeàu do nhö lyù maø daãn daét thaân nghieäp chaêng? Neáu do nhö lyù maø daãn daét thaân nghieäp thì thaân nghieäp aáy ñeàu laø dieäu haïnh cuûa thaân chaêng? Ñaùp: Caùc dieäu haïnh cuûa thaân ñeàu do nhö lyù maø daãn daét thaân nghieäp. Coù nhö lyù ñaõ daãn daét thaân nghieäp maø khoâng phaûi laø dieäu haïnh cuûa thaân, nghóa laø thaân nghieäp ñöôïc daãn daét do nhö lyù voâ phuù, voâ kyù. Hoûi: Caùc dieäu haïnh cuûa ngöõ thì dieäu haïnh aáy ñeàu do nhö lyù ñaõ daãn daét ngöõ nghieäp chaêng? Neáu do nhö lyù maø daãn sinh ngöõ nghieäp, thì ngöõ nghieäp aáy ñeàu laø dieäu haïnh cuûa ngöõ chaêng? Ñaùp: Caùc dieäu haïnh cuûa ngöõ thì dieäu haïnh aáy ñeàu do nhö lyù maø daãn daét ngöõ nghieäp. Coù nhö lyù ñaõ daãn daét ngöõ nghieäp maø khoâng phaûi laø dieäu haïnh cuûa ngöõ, nghóa laø nhö lyù voâ phuù, voâ kyù ñaõ daãn daét ngöõ nghieäp. Hoûi: Caùc dieäu haïnh cuûa yù, dieäu haïnh aáy ñeàu nhö lyù ñaõ daãn daét yù nghieäp? Hay laø nhö lyù ñaõ daãn daét yù nghieäp, neân yù nghieäp aáy ñeàu laø dieäu haïnh cuûa yù? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù dieäu haïnh cuûa yù maø khoâng phaûi laø do nhö lyù ñaõ daãn daét yù nghieäp, nghóa laø voâ tham-voâ saân-chaùnh kieán.
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1390
2. Coù nhö lyù ñaõ daãn daét yù nghieäp maø khoâng phaûi laø dieäu haïnh cuûa yù, nghóa laø nhö lyù voâ phuù voâ kyù ñaõ daãn daét yù nghieäp. 3. Coù dieäu haïnh cuûa yù, cuõng do nhö lyù maø daãn daét yù nghieäp, nghóa laø yù nghieäp thieän. 4. Khoâng phaûi dieäu haïnh cuûa yù, cuõng khoâng phaûi do nhö lyù maø daãn daét yù nghieäp, nghóa laø tröø caùc töôùng tröôùc. Hoûi: Caùc phaùp do nghieäp ñaït ñöôïc, phaùp ñoù neân noùi laø thieän-baát thieän-voâ kyù chaêng? Ñaùp: Döïa vaøo ôû quaû dò thuïc thì caùc phaùp do nghieäp ñaït ñöôïc, phaùp ñoù laø voâ kyù, nhaát ñònh daáy leân noùi nhö vaäy laø döïa vaøo quaû dò thuïc. Hoûi: Caùc phaùp do nghieäp ñaït ñöôïc, phaùp ñoù laø voâ kyù chaêng? Ñaùp: Ñuùng nhö vaäy. Hoûi: Vì mong muoán ñieàu gì maø Ñöùc Nhö Lai duøng taâm thieän noùi phaùp vôùi aâm vi dieäu, aâm toát laønh, aâm hoøa nhaõ, aâm vöøa yù? Ngöõ naøy laø thieän chaêng? Ñaùp: Ñuùng nhö vaäy. Neáu daáy leân noùi raèng: Döïa vaøo quaû dò thuïc, caùc phaùp do nghieäp ñaït ñöôïc, phaùp ñoù laø voâ kyù, thì khoâng neân noùi Ñöùc Nhö Lai duøng taâm thieän noùi phaùp vôùi aâm vi dieäu toát laønh, aâm hoøa nhaõ, aâm vöøa yù, ngöõ naøy laø thieän. Daáy leân noùi nhö vaäy thì laø khoâng hôïp vôùi ñaïo lyù. Neáu daáy leân noùi raèng: Nhö lai duøng taâm thieän, noùi phaùp vôùi aâm vi dieäu, aâm toát laønh, aâm hoøa nhaõ, aâm vöøa yù, ngöõ naøy laø thieän, thì khoâng neân noùi döïa vaøo quaû dò thuïc, caùc phaùp ñeàu do nghieäp ñaït ñöôïc, phaùp ñoù laø voâ kyù. Neáu daáy leân noùi nhö theá thì khoâng hôïp lyù. Neân daáy leân noùi raèng: Boà taùt trong nhieàu ñôøi xa xöa ñaõ taïo taùc taêng tröôûng, caûm nghieäp ñaïi toâng dieäp (Toâng toäc lôùn) cuûa quaû dò thuïc. Do nhaân duyeân naøy, laàn löôït sinh ra ñaïi chuûng vi dieäu nôi yeát haàu cuûa Nhö lai. Töø yeát haàu naøy luoân luoân phaùt ra aâm thanh ngoân ngöõ vi dieäu, maø aâm thanh khoâng phaûi laø dò thuïc”. Hoûi: Caùc nghieäp quaù khöù thì quaû ñoù laø quaù khöù chaêng? Ñaùp: Quaû ñoù hoaëc laø quaù khöù, hoaëc vò lai, hoaëc hieän taïi. Hoûi: Caùc nghieäp vò lai, thì quaû ñoù laø vò lai chaêng? Ñaùp: Ñuùng nhö vaäy. Hoûi: Caùc nghieäp hieän taïi, thì quaû ñoù laø hieän taïi chaêng? Ñaùp: Quaû ñoù hoaëc laø hieän taïi, hoaëc vò lai. Hoûi: Coù theå coù thaân nghieäp caûm quaû dò thuïc maø ngöõ nghieäp vaø yù nghieäp khoâng nhö vaäy chaêng? Ñaùp: Coù. Nhö thaân khoâng giöõ gìn maø giöõ gìn ngöõ, vaøo vaøo luùc aáy
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1391
ngöôøi kia coù taâm thieän, hoaëc taâm voâ kyù. Laïi nhö giöõ gìn thaân maø khoâng giöõ gìn ngöõ vaøo vaøo luùc aáy ngöôøi kia coù taâm baát thieän, hoaëc taâm voâ kyù. Hoûi: Coù theå coù nhö ngöõ nghieäp caûm quaû dò thuïc maø thaân nghieäp vaø yù nghieäp khoâng nhö vaäy chaêng? Ñaùp: Coù. Nhö giöõ gìn thaân maø khoâng giöõ gìn ngöõ, vaøo vaøo luùc aáy ngöôøi kia coù taâm thieän, hoaëc taâm voâ kyù. ÔÛ ñaây noùi ngöôïc laïi, cuõng nhö vaäy. Hoûi: Coù theå coù nhö yù nghieäp caûm quaû dò thuïc maø thaân nghieäp vaø ngöõ nghieäp khoâng nhö vaäy chaêng? Ñaùp: Coù. Nhö gìn giöõ thaân vaø gìn giöõ ngöõ, vaøo vaøo luùc aáy ngöôøi kia coù taâm baát thieän. Nhö thaân khoâng giöõ gìn, ngöõ khoâng gìn giöõ, baáy giôø, ngöôøi kia coù taâm thieän. Hoûi: Coù theå coù nhö thaân nghieäp vaø ngöõ nghieäp caûm quaû dò thuïc maø yù nghieäp khoâng nhö vaäy chaêng? Ñaùp: Coù. Nhö thaân khoâng giöõ gìn, ngöõ khoâng giöõ gìn vaøo vaøo luùc aáy ngöôøi kia coù taâm thieän, hoaëc taâm voâ kyù. Nhö gìn giöõ thaân, gìn giöõ ngöõ, vaøo vaøo luùc aáy ngöôøi kia coù taâm baát thieän, hoaëc taâm voâ kyù. Hoûi: Coù theå coù nhö thaân nghieäp vaø yù nghieäp caûm quaû dò thuïc maø ngöõ nghieäp khoâng nhö vaäy chaêng? Ñaùp: Coù. Nhö thaân khoâng giöõ gìn maø ngöõ giöõ gìn, vaøo luùc aáy ngöôøi kia coù taâm baát thieän. Nhö gìn giöõ thaân maø khoâng gìn giöõ ngöõ, vaøo luùc aáy ngöôøi kia coù taâm thieän. Hoûi: Coù theå coù nhö ngöõ nghieäp-yù nghieäp caûm quaû dò thuïc maø thaân nghieäp khoâng nhö vaäy chaêng? Ñaùp: Coù. Nhö gìn giöõ thaân maø khoâng gìn giöõ ngöõ, vaøo luùc aáy ngöôøi kia coù taâm baát thieän. Nhö khoâng giöõ gìn thaân maø giöõ gìn ngöõ, baáy giôø ngöôøi kia coù taâm thieän. Hoûi: Coù theå coù nhö thaân nghieäp vaø ngöõ nghieäp caûm quaû dò thuïc maø yù nghieäp cuõng nhö vaäy chaêng? Ñaùp: Coù. Nhö khoâng giöõ gìn thaân, khoâng giöõ gìn ngöõ, vaøo luùc aáy ngöôøi kia coù taâm baát thieän. Nhö gìn giöõ thaân, gìn giöõ ngöõ, vaøo luùc aáy ngöôøi kia coù taâm thieän. Hoûi: Coù theå coù khoâng phaûi laø nghieäp thaân-ngöõ-yù caûm dò thuïc maø caûm quaû dò thuïc chaêng? Ñaùp: Coù, nghóa laø taâm baát töông öng haønh caûm quaû dò thuïc, saéc, taâm-taâm sôû phaùp thuoäc taâm baát töông öng haønh. Hoûi: Coù theå coù ba nghieäp nhö thuaän theo phaùp hieän taïi maø thoï…,
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1392
thoï nhaän quaû dò thuïc khoâng phaûi tröôùc, khoâng phaûi sau chaêng? Ñaùp: Coù, nghóa laø thuaän theo saéc thoï nghieäp trong phaùp hieän taïi, thuaän theo taâm-taâm sôû phaùp thoï nghieäp ôû ñôøi keá tieáp, thuaän theo taâm baát töông öng haønh thoï ngheäip ôû ñôøi sau tieáp. Laïi thuaän theo taâm baát töông öng haønh thoï ngheäip trong phaùp hieän taïi, thuaän theo saéc thoï nghieäp ôû ñôøi keá tieáp, thuaän theo taâm-taâm sôû phaùp thoï nghieäp ôû ñôøi sau tieáp. Laïi, thuaän theo taâm-taâm sôû phaùp thoï nghieäp trong phaùp hieän taïi, thuaän theo taâm baát töông öng haønh thoï nghieäp ôû ñôøi keá tieáp, thuaän theo saéc thoï nghieäp ôû ñôøi sau tieáp. Hoûi: Coù theå ba nghieäp nhö thuaän laïc thoï…, thoï nhaän quaû dò thuïc khoâng phaûi tröôùc, khoâng phaûi sau chaêng? Ñaùp: Coù, nghóa laø thuaän theo saéc laø nghieäp laïc thoï, thuaän theo taâm-taâm sôû phaùp laø nghieäp khoå thoï, thuaän theo taâm baát töông öng haønh laø nghieäp baát khoå baát laïc thoï. Laïi thuaän theo taâm baát töông öng haønh laø nghieäp laïc thoï, thuaän theo saéc laø nghieäp khoå thoï, thuaän theo taâm-taâm sôû phaùp laø nghieäp baát khoå baát laïc thoï. Laïi nöõa, thuaän theo taâm-taâm sôû phaùp cuûa nghieäp laïc thoï, thuaän theo taâm baát töông öng haønh laø nghieäp khoå thoï, thuaän theo saéc laø nghieäp baát khoå baát laïc thoï. Hoûi: Coù theå coù nghieäp cuûa ba coõi thoï nhaän quaû dò thuïc khoâng phaûi tröôùc, khoâng phaûi sau chaêng? Ñaùp: Coù, nghóa laø saéc caûm nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, taâm-taâm sôû phaùp caûm nghieäp heä thuoäc coõi Saéc, taâm baát töông öng haønh cuûa nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc. Laïi taâm baát töông öng haønh caûm nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, saéc cuûa nghieäp heä thuoäc coõi Saéc, taâm-taâm sôû phaùp caûm nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc. Laïi nöõa, taâm-taâm sôû phaùp caûm nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, taâm baát töông öng haønh caûm nghieäp heä thuoäc coõi Saéc, saéc caûm nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Coù theå coù nghieäp thieän vaø baát thieän thoï nhaän quaû dò thuïc khoâng phaûi tröôùc, khoâng phaûi sau chaêng? Ñaùp: Coù, nghóa laø saéc cuûa nghieäp thieän, taâm baát töông öng haønh, taâm-taâm sôû phaùp cuûa nghieäp baát thieän. Laïi, taâm-taâm sôû phaùp vaø taâm baát töông öng haønh cuûa nghieäp thieän, saéc nghieäp baát thieän, cuûa . Hoûi: Coù theå coù nghieäp do kieán-tu maø ñoaïn thoï nhaän quaû dò thuïc khoâng phaûi tröôùc, khoâng phaûi sau chaêng? Ñaùp: Coù, nghóa laø saéc cuûa nghieäp do kieán maø ñoaïn, taâm-taâm sôû phaùp vaø taâm baát töông öng haønh cuûa nghieäp do tu maø ñoaïn. Laïi taâm-taâm sôû phaùp vaø taâm baát töông öng haønh cuûa nghieäp do kieán maø ñoaïn, saéc cuûa nghieäp do tu maø ñoaïn.
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1393
Phaåm 3: BAØN VEÀ HAÏI
Boán loaïi laøm haïi ñeán sinh maïng, Hai dò thuïc vaø hai phoøng hoä, Thaân haønh vaø nghieäp ñaõ thaønh töïu, Quaû dò thuïc ñaïp nhieãm laãn nhau. Baát thieän cuøng vôùi nhöõng ñieân ñaûo, Heä thuoäc-khoâng heä thuoäc thaønh töïu, Nôi choán maïng chung vaø thoï sanh, Nghóa chöông naøy xin noùi ñaày ñuû. Hoûi: Coù theå Coù theå coù ñaõ haïi sinh maïng maø nghieäp saùt sinh chöa dieät chaêng? Ñaùp: Coù, neáu ñaõ ñoaïn maïng ngöôøi khaùc, thì gia haïnh cuûa ngöôøi ñoù chöa döùt. Hoûi: Coù theå coù chöa haïi sinh maïng maø nghieäp saùt sinh ñaõ dieät roài chaêng? Ñaùp: Coù, nhö chöa ñoaïn maïng ngöôøi khaùc, maø gia haïnh cuûa ngöôøi aáy ñaõ döùt. Hoûi: Coù theå coù ñaõ haïi sinh maïng maø nghieäp saùt sinh ñaõ dieät chaêng? Ñaùp: Coù, nhö ñaõ ñoaïn maïng ngöôøi khaùc, thì gia haïnh cuûa ngöôøi ñoù ñaõ thoâi döùt. Hoûi: Coù theå coù chöa haïi sinh maïng maø nghieäp saùt sinh chöa dieät chaêng? Ñaùp: Coù, nhö chöa ñoaïn maïng ngöôøi khaùc maø nghieäp gia haïnh cuûa ngöôøi aáy chöa döùt. Hoûi: Coù theå coù chöa haïi sinh maïng maø nghieäp saùt sinh chöa dieät. Dò thuïc cuûa nghieäp naøy nhaát ñònh sinh vaøo ñòa nguïc chaêng? Ñaùp: Coù, nhö gaây ra nghieäp voâ giaùn, luùc gia haïnh thì maïng chung. Hoûi: Coù theå coù nghieäp baát thieän thuaän theo khoå thoï, dò thuïc chöa thaønh thuïc, khoâng phaûi laø khoâng thoï quaû dò thuïc ñaàu tieân maø khôûi taâm oâ nhieãm chaêng? Ñaùp: Coù, nhö taïo taùc taêng tröôûng nghieäp voâ giaùn xong, nghieäp naøy ñaàu tieân thoï baùo trong ñòa nguïc kia, coù quaû dò thuïc sinh khôûi. Hoûi: Coù theå coù coá yù lo nghó sau khi haïi sinh maïng, khoâng chòu xa lìa maø ñoái vôùi taát caû höõu tình coù theå phoøng hoä chaêng? Ñaùp: Coù, nhö khôûi leân gia haïnh saùt haïi, laøm cho ngöôøi kia phaûi
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1394
cheát maø trung gian chöùng ñöôïc kieán giaûi veà phaùp taùnh. Hoûi: Neáu ñoái vôùi taát caû höõu tình coù theå phoøng hoä, thì ngöôøi kia ñoái vôùi taát caû höõu tình chaáp nhaän xa lìa chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Ñoái vôùi taát caû höõu tình ñöôïc phoøng hoä maø khoâng tieáp nhaän xa lìa, nhö khoâng tieáp nhaän hoïc xöù maø chöùng ñöôïc kieán giaûi veà phaùp taùnh. 2. Ñoái vôùi taát caû höõu tình tieáp nhaän xa lìa maø khoâng ñöôïc phoøng hoä, nhö thoï hoïc xöù maø phaïm vaøo xa lìa. 3. Ñoái vôùi taát caû höõu tình ñöôïc phoøng hoä, cuõng tieáp nhaän xa lìa, nhö thoï hoïc xöù maø khoâng phaïm vaøo xa lìa. 4. Khoâng phaûi ñoái vôùi taát caû höõu tình ñöôïc phoøng hoä cuõng khoâng phaûi tieáp nhaän xa lìa, nghóa laø tröø caùc töôùng tröôùc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân thì ñoù laø thaønh töïu thaân nghieäp chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù thaønh töïu thaân maø khoâng phaûi laø thaân nghieäp, nghóa laø ôû trong voû tröùng, hoaëc nhöõng phaøm phu ôû trong thai taïng, hoaëc sinh coõi Duïc, truï nôi khoâng luaät nghi, khoâng phaûi laø khoâng luaät nghi, cuõng khoâng coù thaân bieåu, giaû söû coù maø maát. 2. Coù thaønh töïu thaân nghieäp maø khoâng phaûi laø thaân, nghóa laø Thaùnh giaû sinh thuoäc coõi Voâ saéc. 3. Coù thaønh töïu thaân, cuõng laø thaân nghieäp, nghóa laø Thaùnh giaû ôû trong thai taïng, hoaëc sinh nôi coõi Duïc truï nôi luaät nghi hoaëc truï nôi khoâng coù luaät nghi vaø hoaëc truï nôi khoâng phaûi luaät nghi, khoâng phaûi laø khoâng luaät nghi, ñeàu hieän coù thaân bieåu, hoaëc tröôùc ñaõ coù maø khoâng maát, hoaëc sinh thuoäc coõi Saéc. 4. Khoâng thaønh töïu thaân, cuõng khoâng phaûi laø thaân nghieäp, nghóa laø phaøm phu sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân, thì ñoù laø thaønh töïu ngöõ nghieäp chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Neáu thaønh töïu thaân maø khoâng phaûi laø ngöõ nghieäp, nghóa laø ôû trong voû tröùng, hoaëc caùc phaøm phu ôû trong thai taïng, neáu sinh thuoäc coõi Duïc, thì seõ truï nôi phi luaät nghi, khoâng phaûi laø khoâng luaät nghi, ñeàu khoâng coù ngöõ bieåu, giaû söû coù maø maát. 2. Coù thaønh töïu ngöõ nghieäp maø khoâng phaûi laø thaân, nghóa laø caùc Thaùnh giaû sinh thuoäc coõi Voâ saéc. 3. Coù thaønh töïu thaân cuõng laø ngöõ nghieäp, nghóa laø caùc Thaùnh giaû ôû trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi luaät nghi, hoaëc truï
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1395
nôi khoâng coù luaät nghi, hoaëc truï nôi khoâng phaûi luaät nghi, khoâng phaûi laø khoâng luaät nghi, ñeàu hieän coù ngöõ bieåu, hoaëc tröôùc coù maø khoâng maát, hoaëc sinh thuoäc coõi Saéc. 4. Phaûi laø thaân, cuõng phaûi laø ngöõ nghieäp, nghóa laø caùc phaøm phu sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân, thì ñoù laø thaønh töïu yù nghieäp chaêng? Ñaùp: Neáu thaønh töïu thaân, thì luùc aáy nhaát ñònh thaønh töïu yù nghieäp. Coù thaønh töïu yù nghieäp maø khoâng phaûi laø thaân, nghóa laø sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân thì ñoù laø thaønh töïu thaân nghieäp, ngöõ nghieäp chaêng? Ñaùp: Coù thaønh töïu thaân maø khoâng phaûi laø thaân nghieäp-ngöõ nghieäp, nghóa laø ôû trong voû tröùng, hoaëc phaøm phu ôû trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi, chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, khoâng coù thaân ngöõ bieåu, giaû söû coù maø maát. Coù thaønh töïu thaân vaø thaân nghieäp maø khoâng phaûi laø ngöõ nghieäp, nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, ñeàu hieän coù thaân bieåu, hoaëc tröôùc coù maø khoâng maát, khoâng coù ngöõ bieåu, giaû söû coù maø maát. Coù thaønh töïu thaân vaø ngöõ nghieäp maø khoâng phaûi laø thaân nghieäp, nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, hieän coù ngöõ bieåu, hoaëc tröôùc coù maø khoâng maát; khoâng coù thaân bieåu, giaû söû coù maø maát. Coù thaønh töïu thaân, vaø thaân nghieäp-ngöõ nghieäp, nghóa laø Thaùnh giaû ôû trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc truï nôi luaät nghi, hoaëc truï nôi khoâng luaät nghi vaø truï nôi chaúng phaûiluaät nghi, chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, ñeàu hieän coù thaân-ngöõ bieåu, hoaëc tröôùc coù maø khoâng maát, hoaëc sinh thuoäc coõi Saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân nghieäp-ngöõ nghieäp, thì luùc aáy thaønh töïu thaân chaêng? Ñaùp: Hoaëc thaønh töïu, hoaëc phaûi laø . Theá naøo laø thaønh töïu? Nghóa laø nhö tröôùc ñaõ noùi. Theá naøo laø phaûi laø ? Nghóa laø Thaùnh giaû sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân, thì luùc aáy thaønh töïu thaân nghieäp-yù nghieäp chaêng? Ñaùp: Coù thaønh töïu thaân vaø yù nghieäp maø khoâng phaûi thaân nghieäp, nghóa laø ôû trong voû tröùng, hoaëc phaøm phu ôû trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi, chaúng phaûi laø khoâng luaät
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1396
nghi, khoâng coù thaân bieåu, giaû söû coù maø maát. Coù thaønh töïu thaân vaø thaân nghieäp-yù nghieäp, nghóa laø Thaùnh giaû ôû trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc truï nôi luaät nghi, hoaëc nôi khoâng luaät nghi, hoaëc truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, hieän coù thaân bieåu, hoaëc tröôùc coù maø khoâng maát; sinh thuoäc coõi Saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân nghieäp-yù nghieäp, thì luùc aáy thaønh töïu thaân chaêng? Ñaùp: Hoaëc thaønh töïu, hoaëc phaûi laø . Theá naøo laø thaønh töïu? Nghóa laø nhö tröôùc ñaõ noùi. Theá naøo laø phaûi laø ? Nghóa laø Thaùnh giaû sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân, thì luùc aáy thaønh töïu ngöõ nghieäp-yù nghieäp chaêng? Ñaùp: Coù thaønh töïu thaân vaø yù nghieäp, khoâng phaûi ngöõ nghieäp, nghóa laø ôû trong voû tröùng, hoaëc caùc phaøm phu ôû trong thai taïng, hoaëc sinh nôi coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, khoâng coù ngöõ bieåu, giaû söû coù maø maát. Coù thaønh töïu thaân vaø ngöõ nghieäp-yù nghieäp, nghóa laø Thaùnh giaû ôû trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc thì seõ truï nôi luaät nghi, khoâng luaät nghi, hoaëc truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, ñeàu hieän coù ngöõ bieåu, hoaëc tröôùc ñaõ coù khoâng maát; hoaëc sinh thuoäc coõi Saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu ngöõ nghieäp-yù nghieäp, thì luùc aáy thaønh töïu thaân chaêng? Ñaùp: Hoaëc thaønh töïu, hoaëc phaûi laø . Theá naøo laø thaønh töïu? Nghóa laø nhö tröôùc ñaõ noùi. Theá naøo laø phaûi laø ? Nghóa laø Thaùnh giaû sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân, thì luùc aáy thaønh töïu thaân nghieäp-ngöõ nghieäp-yù nghieäp chaêng? Ñaùp: Coù thaønh töïu thaân vaø yù nghieäp maø khoâng phaûi laø thaân nghieäp- ngöõ nghieäp, nghóa laø ôû trong voû tröùng, hoaëc caùc phaøm phu truù trong thai taïng, hoaëc sinh nôi coõi Duïc truù nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, khoâng coù thaân-ngöõ bieåu, giaû söû coù maø maát. Coù thaønh töïu thaân vaø thaân nghieäp-yù nghieäp maø khoâng phaûi laø ngöõ nghieäp, nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, ñeàu hieän coù thaân bieåu, hoaëc tröôùc coù maø khoâng maát, khoâng coù ngöõ bieåu, giaû söû coù maø maát. Coù thaønh töïu thaân vaø ngöõ nghieäp-yù nghieäp maø khoâng phaûi laø thaân
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1397
nghieäp, nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, hieän coù ngöõ bieåu, hoaëc tröôùc coù maø khoâng maát, khoâng coù thaân bieåu, giaû söû coù maø maát. Coù thaønh töïu thaân vaø thaân nghieäp-ngöõ nghieäp-yù nghieäp, nghóa laø caùc Thaùnh giaû ôû trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi luaät nghi, hoaëc truï nôi khoâng luaät nghi, hoaëc truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, ñeàu hieän coù thaân-ngöõ bieåu, hoaëc tröôùc coù maø khoâng maát, neáu sinh thuoäc coõi Saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân nghieäp, ngöõ nghieäp-yù nghieäp, thì luùc aáy thaønh töïu thaân chaêng? Ñaùp: Hoaëc thaønh töïu, hoaëc phaûi laø , cuõng nhö tröôùc ñaây ñaõ noùi. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân nghieäp, thì luùc aáy thaønh töïu ngöõ nghieäp chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù thaønh töïu thaân nghieäp maø khoâng phaûi laø ngöõ nghieäp, nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, ñeàu hieän coù thaân bieåu, hoaëc tröôùc ñaõ coù khoâng maát, khoâng coù ngöõ bieåu, giaû söû coù maø maát. 2. Coù thaønh töïu ngöõ nghieäp, phaûi laø thaân nghieäp, nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi, chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, hieän coù ngöõ bieåu, hoaëc tröôùc ñaõ coù khoâng maát, khoâng coù thaân bieåu, giaû söû coù maø maát. 3. Coù thaønh töïu thaân nghieäp cuõng laø ngöõ nghieäp, nghóa laø Thaùnh giaû truï trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc, truïï nôi luaät nghi, hoaëc khoâng luaät nghi, cuõng truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, ñeàu hieän coù thaân-ngöõ bieåu, hoaëc tröôùc ñaõ coù khoâng maát, neáu sinh thuoäc coõi Saéc. 4. Phaûi laø thaân nghieäp cuõng phaûi laø ngöõ nghieäp, nghóa laø ôû trong voû tröùng, hoaëc phaøm phu ôû trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, khoâng coù thaân- ngöõ bieåu, giaû söû coù roài maát, hoaëc phaøm phu sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân nghieäp, thì luùc aáy thaønh töïu yù nghieäp chaêng? Ñaùp: Neáu thaønh töïu thaân nghieäp, thì luùc aáy thaønh töïu yù nghieäp. Coù thaønh töïu yù nghieäp maø phaûi laø thaân nghieäp, nghóa laø ôû trong voû tröùng, hoaëc phaøm phu ôû trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc truï nôi chaúng phaûi luaät nghi, chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, khoâng coù thaân bieåu, giaû söû coù maø maát, hoaëc phaøm phu sinh coõi Voâ saéc.
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1398
Hoûi: Neáu thaønh töïu thaân nghieäp, thì luùc aáy thaønh töïu ngöõ nghieäp-yù nghieäp chaêng? Ñaùp: Coù thaønh töïu thaân nghieäp vaø yù nghieäp maø phaûi laø ngöõ nghieäp, nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, hieän coù thaân bieåu, hoaëc tröôùc ñaõ coù maø maát, khoâng coù ngöõ bieåu, giaû söû coù maø maát. Coù thaønh töïu thaân nghieäp vaø ngöõ nghieäp-yù nghieäp, nghóa laø Thaùnh giaû ôû trong thai taïng, hoaëc sinh thuoäc coõi Duïc truï nôi luaät nghi hay khoâng luaät nghi, cuõng truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, hieän coù thaân-ngöõ bieåu, hoaëc tröôùc ñaõ coù khoâng maát, hoaëc sinh thuoäc coõi Saéc, hoaëc Thaùnh giaû sinh nôi coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu ngöõ nghieäp-yù nghieäp, thì luùc aáy thaønh töïu thaân nghieäp chaêng? Ñaùp: Hoaëc thaønh töïu, hoaëc phaûi laø . Theá naøo laø thaønh töïu? Nghóa laø nhö tröôùc ñaõ noùi. Theá naøo laø phaûi laø ? Nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, hieän coù ngöõ bieåu, hoaëc tröôùc kia ñaõ coù khoâng maát, khoâng coù thaân bieåu, giaû söû coù maø maát. Hoûi: Neáu thaønh töïu ngöõ nghieäp, thì luùc aáy thaønh töïu yù nghieäp chaêng? Ñaùp: Ñoái vôùi thaønh töïu ngöõ nghieäp, luùc aáy thaønh töïu yù nghieäp. Coù thaønh töïu yù nghieäp maø khoâng phaûi laø ngöõ nghieäp, nghóa laø ôû trong voû tröùng, hoaëc caùc phaøm phu ôû trong thai taïng, neáu sinh thuoäc coõi Duïc truï nôi chaúng phaûi luaät nghi chaúng phaûi laø khoâng luaät nghi, khoâng coù ngöõ bieåu, giaû söû ñaõ coù roài maát, hoaëc phaøm phu sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu nghieäp chöa lìa nhieãm, thì nghieäp dò thuïc kia chöa lìa nhieãm chaêng? Ñaùp: Caùc nghieäp chöa lìa nhieãm, thì nghieäp dò thuïc kia chaéc chaén chöa lìa nhieãm. Hoaëc coù dò thuïc chöa lìa nhieãm maø nghieäp kia ñaõ lìa nhieãm, nghóa laø ngöôøi Döï löu do kieán maø ñoaïn, nghieäp ñaõ nhieãm maø dò thuïc kia chöa lìa nhieãm. Hoûi: Neáu nghieäp ñaõ lìa nhieãm, thì nghieäp dò thuïc kia ñaõ lìa nhieãm chaêng? Ñaùp: Caùc nghieäp dò thuïc ñaõ lìa nhieãm, thì nghieäp kia chaéc chaén ñaõ lìa nhieãm. Hoaëc coù nghieäp ñaõ lìa nhieãm maø nghieäp dò thuïc kia chöa lìa nhieãm, nghóa laø ngöôøi Döï löu do kieán maø ñoaïn, nghieäp ñaõ lìa nhieãm maø dò thuïc kia chöa lìa nhieãm. Hoûi: Neáu nghieäp coù quaû, thì nghieäp kia ñeàu coù dò thuïc chaêng?
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1399
Ñaùp: Caùc nghieäp coù dò thuïc thì nghieäp ñoù ñeàu coù quaû. Hoaëc coù nghieäp coù quaû maø nghieäp aáy khoâng coù dò thuïc, ñoù laø nghieäp voâ kyù, nghieäp voâ laäu. Hoûi: Neáu nghieäp khoâng coù quaû, thì nghieäp kia ñeàu khoâng coù dò thuïc chaêng? Ñaùp: Khoâng coù nghieäp naøo khoâng coù qua. Hoaëc coù nghieäp khoâng coù dò thuïc, ñoù laø nghieäp voâ kyù, nghieäp voâ laäu. Hoûi: Neáu nghieäp baát thieän, thì nghieäp ñoù ñeàu ñieân ñaûo chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù nghieäp baát thieän maø nghieäp aáy khoâng phaûi laø ñieân ñaûo, nghóa laø nhö coù moät ngöôøi khôûi ñuû kieán veà nhaân quaû, khôûi kieán ñieân ñaûo nhö theá, laäp luaän nhö theá naøy: “Coù nghieäp, nghieäp quaû dò thuïc maø ñöôïc hieän haønh aùc cuûa thaân-ngöõ-yù”. Laïi, nhö coù moät ngöôøi ñoái vôùi thaáy maø coù töôûng khoâng thaáy, ñoái vôùi nghe-hieåu-bieát, coù töôûng khoâng nghe- hieåu-bieát. Ngöôøi kia che giaáu töôûng naøy, nhaãn naøy, kieán duïc naøy noùi: “Toâi thaáy-nghe-hieåu-bieát”. Hoaëc ñoái vôùi khoâng thaáy maø coù töôûng thaáy, ñoái vôùi khoâng nghe-hieåu-bieát, coù töôûng nghe-hieåu-bieát, ngöôøi aáy che giaáu töôûng naøy, nhaãn naøy, kieán-duïc naøy, noùi: Toâi khoâng thaáy, khoâng nghe-hieåu-bieát. Coù nghieäp ñieân ñaûo, nghieäp aáy khoâng phaûi laø baát thieän, nghóa laø nhö coù moät ngöôøi khôûi kieán naøy, laäp luaän nhö theá naøy: “Khoâng coù nghieäp, khoâng coù nghieäp quaû dò thuïc, maø thöïc haønh dieäu haïnh cuûa thaân-ngöõ-yù”. 2. Laïi nhö coù moät ngöôøi ñoái vôùi thaáy maø coù töôûng khoâng thaáy, ñoái vôùi nghe-hieåu-bieát, coù töôûng khoâng nghe-hieåu-bieát, ngöôøi aáy khoâng che giaáu töôûng naøy, nhaãn-kieán-duïc naøy, noùi: “Toâi khoâng thaáy, khoâng nghe- hieåu-bieát”. Hoaëc ñoái vôùi khoâng thaáy, coù töôûng thaáy, ñoái vôùi khoâng nghe- hieåu-bieát, coù töôûng nghe-hieåu-bieát, ngöôøi aáy khoâng che giaáu töôûng naøy, nhaãn naøy, duïc naøy, noùi: “Toâi thaáy-nghe-hieåu-bieát”. Coù nghieäp quaû baát thieän maø cuõng ñieân ñaûo, nghóa laø nhö coù moät ngöôøi khôûi kieán naøy, laäp luaän nhö theá naøy: “Khoâng coù nghieäp, khoâng coù quaû nghieäp dò thuïc”. Laïi, thöïc hieän haønh aùc thaân-ngöõ-yù. 3. Laïi nhö coù moät ngöôøi ñoái vôùi thaáy maø coù töôûng thaáy, ñoái vôùi nghe-hieåu-bieát, maø coù töôûng nghe, giaùc bieát, ngöôøi aáy che giaáu töôûng naøy, nhaãn naøy, kieán, duïc naøy, noùi: “Toâi khoâng thaáy, khoâng nghe, giaùc bieát”. Hoaëc ñoái vôùi khoâng thaáy, maø coù töôûng khoâng thaáy, ñoái vôùi khoâng nghe-hieåu-bieát maø coù töôûng khoâng nghe-hieåu-bieát, ngöôøi aáy che giaáu töôûng naøy, nhaãn naøy, kieán, duïc naøy, noùi: “Toâi thaáy, toâi nghe-hieåu- bieát”.
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1400
4. Coù nghieäp khoâng phaûi baát thieän cuõng khoâng phaûi ñieân ñaûo, nghóa laø nhö coù moät ngöôøi khôûi kieán naøy, laäp luaän nhö theá naøy: “Coù nghieäp, coù nghieäp quaû dò thuïc”. Laïi thöïc haønh dieäu haïnh cuûa thaân-ngöõ-yù. Laïi, nhö coù moät ngöôøi ñoái vôùi thaáy, coù töôûng thaáy, ñoái vôùi nghe- hieåu-bieát, coù töôûng nghe, giaùc bieát, ngöôøi aáy khoâng che giaáu töôûng naøy, nhaãn naøy, duïc naøy, noùi: “Toâi thaáy-nghe-hieåu-bieát. Hoaëc ñoái vôùi khoâng thaáy coù töôûng khoâng thaáy, ñoái vôùi khoâng nghe-hieåu-bieát, coù töôûng khoâng nghe-hieåu-bieát maø ngöôøi aáy khoâng che giaáu töôûng naøy, nhaãn, duïc naøy, noùi: “Toâi khoâng thaáy, khoâng nghe, giaùc bieát”. Hoûi: Neáu nghieäp thieän, thì nghieäp ñoù khoâng ñieân ñaûo chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: Caâu thöù hai tröôùc ñaây, laøm caâu thöù nhaát cuûa phaàn naøy. Caâu thöù nhaát tröôùc ñaây, laøm caâu thöù hai cuûa phaàn naøy. Caâu thöù tö tröôùc ñaây, laøm caâu thöù ba cuûa phaàn naøy. Caâu thöù ba tröôùc ñaây, laøm caâu thöù tö cuûa phaàn naøy. Roäng ra nhö tröôùc ñaõ noùi. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp baát thieän, thì luùc aáy thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc chaêng? Ñaùp: Neáu thaønh töïu nghieäp baát thieän, thì luùc aáy nhaát ñònh seõ thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc. Coù thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc maø khoâng phaûi laø nghieäp baát thieän, nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, ñaõ lìa nhieãm coõi Duïc; hoaëc sinh thuoäc coõi Saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp thieän heä thuoäc coõi Duïc, thì luùc aáy thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc chaêng? Ñaùp: Neáu thaønh töïu nghieäp thieän heä thuoäc coõi Duïc, ngöôøi kia nhaát ñònh thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc. Coù thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc maø khoâng phaûi laø nghieäp thieän heä thuoäc coõi Duïc, nghóa laø Boå-ñaëc-giaø-la ñoaïn caên thieän, hoaëc sinh thuoäc coõi Saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp thieän heä thuoäc coõi Duïc, thì luùc aáy thaønh töïu nghieäp thieän heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù thaønh töïu nghieäp thieän heä thuoäc coõi Duïc maø khoâng phaûi nghieäp thieän heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc, nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, khoâng ñoaïn caên thieän, chöa ñaït ñöôïc taâm thieän thuoäc coõi Saéc. 2. Coù thaønh töïu nghieäp thieän heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc, khoâng phaûi nghieäp thieän heä thuoäc coõi Duïc, nghóa laø sinh thuoäc coõi Saéc, ñöôïc taâm
SOÁ 1544 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA PHAÙT TRÍ - Quyeån 11 1401
thieän thuoäc coõi Voâ saéc. 3. Coù thaønh töïu nghieäp thieän heä thuoäc coõi Duïc, cuõng thaønh töïu nghieäp thieän heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc, nghóa laø sinh thuoäc coõi Duïc, ñaït ñöôïc taâm thieän thuoäc coõi Voâ saéc. 4. Khoâng phaûi thaønh töïu nghieäp thieän heä thuoäc coõi Duïc, cuõng khoâng phaûi thaønh töïu nghieäp thieän heä thuoäc coõi Saéc-Voâ saéc, nghóa laø Boå-ñaëc-giaø-la ñoaïn caên thieän. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, thì luùc aáy thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc chaêng? Ñaùp: Ñuùng nhö vaäy. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc, thì luùc aáy thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Duïc chaêng? Ñaùp: Ñuùng nhö vaäy. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, thì luùc aáy thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc chaêng? Ñaùp: Ñoái vôùi vieäc thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, ngöôøi kia nhaát ñònh seõ thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc. Coù thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc, khoâng phaûi nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, nghóa laø Boå-ñaëc-giaø-la sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, thì luùc aáy thaønh töïu nghieäp khoâng heä thuoäc chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, khoâng phaûi nghieäp khoâng heä thuoäc, nghóa laø phaøm phu sinh thuoäc coõi Duïc vaø coõi Saéc. 2. Coù thaønh töïu nghieäp khoâng heä thuoäc maø khoâng phaûi nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, nghóa laø Thaùnh giaû sinh thuoäc coõi Voâ saéc. 3. Coù thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Duïc maø cuõng thaønh töïu nghieäp khoâng heä thuoäc, nghóa laø Thaùnh giaû sinh thuoäc coõi Duïc, Saéc. 4. Phaûi laø nghieäp heä thuoäc coõi Duïc, cuõng phaûi laø nghieäp khoâng heä thuoäc, nghóa laø phaøm phu sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc, thì luùc aáy thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc chaêng? Ñaùp: Ñoái vôùi vieäc thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc, ngöôøi kia nhaát ñònh thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc. Coù thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc, khoâng phaûi laø nghieäp heä thuoäc coõi Saéc, nghóa laø caùc höõu tình sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc, thì luùc aáy thaønh töïu nghieäp khoâng heä thuoäc chaêng?
Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu ñeå phaân bieät: 1. Coù thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc maø khoâng phaûi laø nghieäp khoâng heä thuoäc, nghóa laø phaøm phu sinh thuoäc coõi Duïc-Saéc. 2. Coù thaønh töïu nghieäp khoâng heä thuoäc maø khoâng phaûi laø nghieäp heä thuoäc coõi Saéc, nghóa laø Thaùnh giaû sinh thuoäc coõi Voâ saéc. 3. Coù thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Saéc maø cuõng thaønh töïu nghieäp khoâng heä thuoäc, nghóa laø Thaùnh giaû sinh thuoäc coõi Duïc, Saéc. 4. Phaûi laø nghieäp heä thuoäc coõi Saéc, cuõng khoâng thaønh töïu nghieäp khoâng heä thuoäc, nghóa laø phaøm phu sinh thuoäc coõi Voâ saéc. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc, thì luùc aáy thaønh töïu nghieäp khoâng heä thuoäc chaêng? Ñaùp: Ñoái vôùi vieäc thaønh töïu nghieäp khoâng heä thuoäc, ngöôøi kia nhaát ñònh thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc. Coù thaønh töïu nghieäp heä thuoäc coõi Voâ saéc maø khoâng phaûi laø nghieäp khoâng heä thuoäc, nghóa laø caùc phaøm phu. Hoûi: Neáu thaønh töïu nghieäp khoâng heä thuoäc vaø heä thuoäc coõi Duïc- coõi Saéc-coõi Voâ saéc, thì ngöôøi kia maïng chung seõ sinh vaøo xöù naøo? Ñaùp: Hoaëc sinh vaøo coõi Duïc, hoaëc sinh vaøo coõi Saéc, hoaëc sinh vaøo coõi Voâ saéc, hoaëc khoâng coù nôi sinh.