SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 569
LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA QUYEÅN 32
LUAÄN VEÀ AÙI KÍNH (Phaàn 4)
Nhö vaäy, Traïch dieät cuõng goïi laø Nieát-baøn, cuõng goïi laø khoâng ñoàng loaïi, cuõng goïi laø chaúng phaûi tuï, cuõng goïi laø chaúng phaûi hieån, cuõng goïi laø toái thaéng, cuõng goïi laø thoâng ñaït, cuõng goïi laø A-la-haùn, cuõng goïi khoâng thaân caän, cuõng goïi laø khoâng tu taäp, cuõng goïi laø ñaùng yeâu thích, cuõng goïi laø gaàn, cuõng goïi laø dieäu, cuõng goïi laø xuaát ly. Hoûi: Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø Nieát-baøn? Ñaùp: Baøn goïi laø Neõo (thuù), Nieát goïi laø ra khoûi; vónh vieãn ra khoûi caùc neõo, cho neân goïi laø Nieát-baøn. Laïi nöõa, Baøn goïi laø hoâi thoái, Nieát goïi laø khoâng coù; vónh vieãn khoâng coù caùc phieàn naõo-nghieäp dô baån hoâi thoái, cho neân goïi laø Nieát-baøn. Laïi nöõa, Baøn laø röøng raäm, Nieát goïi laø vónh vieãn xa lìa; vónh vieãn lìa xa taát caû ba tai hoïa, ba töôùng traïng cuûa röøng raäm caùc uaån, cho neân goïi laø Nieát-baøn. Laïi nöõa, Baøn goïi laø ñan deät, Nieát goïi laø khoâng; trong naøy vónh vieãn khoâng coù daây tô cuûa phieàn naõo, nghieäp, khoâng ñan deät taám luïa cuûa quaû dò thuïc sinh töû cho neân goïi laø Nieát-baøn. Coøn laïi nhö tröôùc ñaõ noùi. Hoûi: Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø khoâng ñoàng loaïi? Ñaùp: Bôûi vì khoâng coù nhaân ñoàng loaïi, cuõng khoâng phaûi laø nhaân ñoàng loaïi. coøn laïi nhö tröôùc ñaõ noùi. Hoûi: Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø khoâng phaûi tuï? Ñaùp: Bôûi vì lìa xa caùc tuï, nghóa laø noùi ñeán phaùp höõu vi khoâng coù töôùng an truù, ñoù laø noùi veà phaùp höõu vi caàn phaûi coù boán loaïi cuøng quy tuï, nghóa laø töï theå vaø ba töôùng. Neáu noùi ñeán phaùp höõu vi coù töôùng an truù, thì ñoù laø noùi veà phaùp höõu vi caàn phaûi co naêm loaïi cuøng quy tuï, nghóa laø töï theå vaø boán töôùng. Laïi nöõa, caùc Giôùi-caùc Thuù-caùc Sinh-caùc Uaån-caùc Theá-caùc Khoå ñeàu goïi laø tuï, Traïch dieät khaùc vôùi nhöõng phaùp aáy cho neân
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 570 goïi laø khoâng phaûi tuï.
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 571
Hoûi: Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø chaúng hieån baøy? Ñaùp: Hieån baøy nghóa laø ca ngôïi, coâng ñöùc, trí tueä cuûa Nieát-baøn thaønh töïu ñeán möùc cao nhaát, khoâng caàn ñeán ca ngôïi cho neân laø chaúng caàn hieån baøy. Laïi nöõa, coâng ñöùc cuûa Nieát-baøn khoâng coù giôùi haïn cho neân khoâng theå naøo ca ngôïi noåi. Nhö noùi: Kyõ thuaät cuûa ngöôøi naøy khoâng coù giôùi haïn, khoâng theå naøo ca ngôïi heát, cho neân goïi laø khoâng theå hieån baøy. Laïi nöõa, hieån baøy goïi laø cheâ bai, coâng ñöùc cuûa Nieát-baøn vieân maõn tuyeät ñoái nhö ngoïc quyù Ma ni troøn tròa, saùng ngôøi, trong suoát khoâng theå naøo cheâ bai, cho neân goïi laø khoâng theå hieån baøy. Laïi nöõa, coâng ñöùc cuûa Nieát-baøn an truù tuyeät ñoái nhö theå cuûa ngoïc Ma ni khoâng coù gì theâm bôùt, tuøy theo nôi ñaõ ñaët vaøo thì lieàn an truù khoâng theå naøo cheâ bai, cho neân khoâng theå naøo hieån baøy. Laïi nöõa, hieån baøy nghóa laø noùi roõ raøng ra, Nieát- baøn laø do hieän töôïng cuûa baäc Thaùnh maø chöùng, khoâng theå noùi roõ raøng ra ñöôïc, cho neân goïi laø khoâng theå hieån baøy. Laïi nöõa, caùc phaùp höõu vi coù nhaân-coù quaû, coù theå laáy nhaân ñeå noùi roõ raøng quaû aáy, cuõng coù theå duøng quaû ñeå noùi roõ raøng veà nhaân cuûa noù, Nieát-baøn laø voâ vi khoâng coù nhaân-khoâng coù quaû, khoâng coù theå noùi roõ raøng ñöôïc cho neân goïi laø khoâng phaûi hieån baøy. Laïi nöõa, hieån baøy nghóa laø bieåu hieän roõ raøng, Nieát-baøn khoâng coù nhöõng chuûng taùnh sai bieät nhö Baø-la-moân, Saùt-ñeá-lôïi… coù theå bieåu hieän roõ raøng, cuõng khoâng coù caùc töôùng xanh-vaøng-ñoû-traéng… coù theå bieåu roõ raøng, cho neân goïi goïi laø khoâng phaûi hieån baøy. Laïi nöõa, hieån baøy nghóa laø bieåu hieän roõ ra, caùc phaùp höõu vi hoaëc theå laø saéc thì töôùng cuûa noù bieåu hieän roõ ra, hoaëc tuy chaúng phaûi laø saéc maø döïa vaøo saéc maø chuyeån cuõng coù theå bieåu hieän roõ ra, Nieát-baøn thì khoâng nhö vaäy, cho neân goïi laø khoâng hieån baøy. Hoûi: Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø toái thaéng? Ñaùp: Bôûi vì tuyeät vôøi nhaát, nhö caùc vaät duïng trang nghieâm, aùo quaàn, ñoà aên thöùc uoáng… tuyeät vôøi nhaát cuûa theá gian, goïi laø toái thaéng: Nieát-baøn cuõng nhö vaäy. Toân giaû Dieäu aâm ñöa ra caùch noùi nhö vaäy: “Traïch dieät Nieát-baøn laø phaùp toái thaéng ôû trong caùc phaùp, nghóa laø toái thaéng ôû trong caùc nghóa, laø söï toái thaéng trong moïi söï, laø lyù toái thaéng trong caùc lyù, laø quaû toái thaéng trong caùc quaû, cho neân goïi laø toái thaéng.” Hoûi: Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø thoâng ñaït? Ñaùp: Thoâng ñaït nghóa laø tueä, Nieát-baøn laø quaû cuûa tueä, cho neân cuõng goïi laø thoâng ñaït. Nhö chín loaïi Bieán Tri laø quaû cuûa Trí, cho neân cuõng goïi laø Bieán tri, cuõng nhö saùu xöù laø quaû cuûa nghieäp, cho neân goïi laø nghieäp voán coù. Laïi nöõa, Traïch dieät Nieát-baøn laø quaû cuûa söï thoâng ñaït,
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 571
cho neân goïi laø thoâng ñaït: Nhö Thieân nhaõn -Thieân nhó laø quaû cuûa thoâng, cho neân cuõng goïi laø thoâng. Hoûi: Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø A-la-haùn? Ñaùp: Bôûi vì öùng thoï cuùng döôøng, nghóa laø A-la-haùn coù nghóa toång quaùt laø ÖÙng, khoâng coù vaät phaåm cuùng döôøng naøo tuyeät dieäu baäc nhaát cuûa theá gian maø Traïch dieät Nieát-baøn khoâng öùng thoï. Laïi nöõa, La-haùn nghóa laø ÖÙng, A nghóa laø khoâng; Traïch dieät Nieát-baøn ñoái vôùi caùc coõi, caùc neõo khoâng tuøy theo löu chuyeån, cho neân goïi laø khoâng tuøy theo. Laïi nöõa La-haùn goïi laø giaëc, cuõng goïi laø oaùn, A nghóa laø khoâng coù; trong Nieát -baøn khoâng coù giaëc oaùn phieàn naõo, cho neân Traïch dieät goïi laø A-la-haùn. Hoûi: Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø khoâng thaân caän? Ñaùp: Bôûi vì lìa xa goác reã cuûa söï thaân caän. Nghóa laø coù phaùp thaân caänvôùi phaùp höõu vi bôûi vì tham laáy quaû cuûa noù, nhö tham boùng maùt, hoa, laù, quaû… maø thaân caän vôùi taùn caây; Nieát-baøn khoâng coù quaû laøm cho tham laáy noù, cho neân goïi laø khoâng thaân caän. Hoûi: Vì sao noùi Nieát-baøn laø nôi ngöôøi trí caàn phaûi thaân caän? Ñaùp: Ngöôøi trí töùc laø Phaät vaø Ñeä töû Phaät. Ngöôøi trí caàn phaûi hieåu roõ raøng vaø sinh khôûi ñaït ñöôïc chöùng ngoä cho neân goïi laø thaân caän, khoâng phaûi tham laáy quaû aáy cho neân cuõng laø khoâng thaân caän. Hoûi: Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø khoâng tu taäp? Ñaùp: Bôûi vì khoâng coøn töông tuïc, neáu coøn töông tuïc thì lieân tuïc hieän roõ tröôùc maét vaø daàn daàn taêng tieán, goïi laø coù theå tu taäp; Nieát-baøn thì khoâng nhö vaäy, cho neân cuõng goïi laø khoâng tu taäp. Hoûi: Neáu nhö vaäy thì baøi tuïng noùi neân thoâng hieåu nhö heá naøo? “Kieàu-ñaùp-ma ôû döôùi taùn caây, laëng yeân suy nghóa khoâng phoùng daät, Khoâng laâu ñi theo daáu cuûa Ñaïo, Nieát-baøn hieän roõ ôû trong taâm.” Ñaùp: Bôûi vì döïa vaøo taâm hieän khôûi maø ñaït döôïc Nieát-baøn, cho neân goïi laø hieän roõ ôû trong taâm, chöù khoâng noùi laø Nieát-baøn coù nghóa cuûa söï tu taäp Hoûi:Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø ñaùng yeâu thích? Ñaùp: Bôûi ví ñoù laø Phaùp maø baäc Thaùnh öa thích, nghóa laø caùc Thaùnh giaû sôï haõi söï khoå ñau, Nieát-baøn laø phaùp lìa xa khoå ñau, cho neân Thaùnh giaû yeâu thích. Laïi nöõa, Thaùnh giaû chaùn ngaùn sinh töû, phaùp aáy khoâng coù sinh töû cho neân Thaùnh giaû yeâu thích, nghóa laø trong Nieát-baøn vónh vieãn lìa xa taát caû moïi söï löu chuyeån. Laïi nöõa, Thaùnh giaû chaùn ngaùn loãi phaù giôùi, phaùp aáy khoâng coù loãi phaù giôùi, cho neân Thaùnh giaû yeâu thích; nghóa laø trong Nieát-baøn vónh vieãn lìa xa taát caû moïi söï phaù giôùi. Bôûi vì Nieát-baøn
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 572
cho neân Ñöùc Phaät noùi veà giôùi voâ laäu, goïi laø giôùi maø baäc Thaùnh yeâu quyù. Giôùi naøy coù theå chöùng ñöôïc Dieät lìa xa phaù giôùi, vì vaäy cuõng goïi laø Thôøi aùi giaûi thoaùt, bôûi vì yeâu thích thôøi gian chôø ñôïi ñaït ñöôïc Nieát-baøn. Hoûi: Vì sao Traïch dieät cuõng goïi laø gaàn? Ñaùp: Bôûi vì ñaït ñöôïc Thaùnh ñaïo hieän ñang chöùng ñaéc. Nhö trong kinh noùi: “Tinh tieán thaønh töïu möôøi laêm phaùp, goïi laø böôùc vaøo daáu tích cuûa hoïc vaø gaàn vôùi Nieát-baøn.” Laïi nöõa, khoâng choïn laáy töông tuïc maø chöùng ñaéc, cho neân Traïch dieät goïi laø gaàn; nghóa laø Saùt-ñeá-lôïi, Baø-la- moân… coù theå tu ñaïo ñeàu chöùng ñöôïc Nieát-baøn. Laïi nöõa, khoâng choïn laáy xöù sôû maø chöùng ñaéc, cho neân Traïch dieät goïi laø gaàn, nghóa laø ôû taïi thaønh aáp, hoaëc choán A-luyeän-nhaõ, tu taäp Thaùnh ñaïo ñeàu ñaït ñöôïc Nieát-baøn. Laïi nöõa, döïa vaøo thaéng giaûi, cho neân Traïch dieät goïi laø gaàn; nghóa laø caùc Thaùnh giaû vaøo luùc Dieät nhaãn-Dieät trí hieän roõ tröôùc maét, nhôø vaøo löïc cuûa thaéng giaûi cho neân quaùn saùt roõ raøng nhö ñoái dieän tröôùc maét. Laïi nöõa, nhö söï vieäc gaàn keà, cho neân Traïch dieät goïi laø gaàn; nghóa laø tuøy theo nôi ôû theá naøo cuõng ñeàu coù theå chöùng ñaéc. Nhö Luaän Phaåm Loaïi tuùc noùi: “Theá naøo laø phaùp xa? Nghóa laø phaùp quaù khöù-vò lai. Theá naøo laø phaùp gaàn? Nghóa laø phaùp hieän taïi vaø caùc voâ vi.” Laïi nöõa, döïa vaøo gaàn maø ñaït ñöôïc, cho neân Traïch dieät goïi laø gaàn; nghóa laø ñôøi hieän taïi thì noùi laø gaàn, döïa vaøo ñôøi hieän taïi phaùt khôûi chöùng ñaéc lìa xa heä thuoäc, ñaït ñöôïc Traïch dieät cho neân goïi laø gaàn. Laïi nöõa, rôøi boû phaùp gaàn ñeå tieán vaøo, cho neân Traïch dieät goïi laø gaàn; nghóa laø ñôøi hieän taïi thì noùi laø phaùp gaàn, rôøi boû phaùp gaàn naøy maø tieán vaøo Nieát-baøn, cho Nieát-baøn goïi cuõng laø gaàn. Hieáp toân giaû noùi: “Ngöôøi chòu khoù tu ñaïo höôùng thaúng ñeán Nieát -baøn, cho neân goïi laø gaàn” Laïi nöõa, nôi nöông töïa cuûa Thaùnh ñaïo ñeàu coù sai bieät, Nieát-baøn khoâng nhaát ñònh cho neân goïi laø gaàn, bôûi vì ngöôøi coù theå tu ñaïo thì ñeàu chöùng ñaéc. Hoûi: Thaùnh ñaïo cuõng vi dieäu, nhö luaän Phaåm Loaïi tuùc noùi: “Theá naøo laø phaùp vi dieäu? Nghóa laø Phaùp hoïc-Voâ hoïc vaø Traïch dieät voâ vi” Taïi sao chæ rieâng Nieát-baøn goïi laø vi dieäu? Ñaùp: Bôûi vì Nieát-baøn laø vi dieäu trong moïi ñieàu vi dieäu. Laïi nöõa, Thaùnh ñaïo tuy laø vi dieäu nhöng xen taïp voâ thöôøng, Nieát-baøn thì khoâng nhö vaäy, cho neân chæ neân mình ñöôïc goïi laø vi dieäu. Laïi nöõa, Thaùnh ñaïo tuy vi dieäu maø coù phaùp chaùn ngaùn loãi laàm coù theå ñoái trò, ñoù laø Khoâng Khoâng; Nieát-baøn thì khoâng nhö vaäy, cho neân chæ neân mình ñöôc goïi laø vi dieäu. Hoûi: Thaùnh ñaïo cuõng laø phaùp xuaát ly, nhö phaåm Loaïi Tuùc noùi: “ Theá naøo laø phaùp xuaát ly? Ñoù laø giôùi thieän cuûa coõi Duïc, vaø ñònh thieän ly
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 573
sinh cuûa coõi Saéc-Voâ Saéc, cuøng vôùi Hoïc-Voâ hoïc-Traïch dieät voâ vi.” Taïi sao chæ rieâng Nieát-baøn goïi laø xuaát ly? Ñaùp: Bôûi vì laø xuaát ly chöù khoâng phaûi laø xuaát ly. Thaùnh ñaïo laø xuaát ly maø cuõng laø coù xuaát ly, bôûi vì luùc nhaäp Nieát-baøn thì xuaát ly nôi aáy. Laïi nöõa, Nieát-baøn laø phaùp xuaát ly chaân thaät, nghóa laø phaùp höõu laäu coù hai Xaû: 1. Xaû do ñoaïn tröø. 2. Xaû do töø boû. Phaùp höõu laäu voâ vi chöù khoâng coù Xaû do ñoaïn tröø maø coù Xaû do töø boû, chæ coù Traïch dieät thì hai loaïi Xaû ñeàu khoâng coù, cho neân goïi laø phaùp xuaát ly chaân thaät. Laïi nöõa, Nieát-baøn laø coâng ñöùc cuûa söï xuaát ly tuyeät ñoái. Nhö trong kinh noùi “Laáy saéc ñeå xuaát ly vôùi duïc, laáy voâ saéc maø xuaát ly vôùi saéc, laáy Thaùnh ñaïo maø xuaát ly vôùi Voâ saéc, laáy Nieát-baøn maø xuaát ly taát caû caùc phaùp höõu vi.” Hoûi: Ñaõ bieát Theå cuûa Phi traïch dieät khoâng phaûi laø lìa xa heä thuoäc, thì caàn phaûi noùi vì sao goïi laø Phi traïch dieät chaêng? Ñaùp: Khoâng coù tueä choïn löïa maø ñaït ñöôïc dieät naøy, cho neân goïi laø Phi traïch dieät, bôûi vì khoâng phaûi laø quaû cuûa söï choïn löïa. Laïi nöõa, Dieät naøy khoâng bôûi vì luoân luoân vaát vaû, luoân luoân gia haïnh-luoân luoân duïng coâng choïn löïa caùc phaùp maø ñaït ñöôïc, cho neân goïi laø Phi traïch dieät. Laïi nöõa, Dieät naøy khoâng phaûi laø do nhieàu laàn quyeát ñònh choïn löïa veà khoå… maø ñaït ñöôïc, cho neân goïi laø Phi traïch dieät. Hoûi: Neáu nhö vaäy thuø Dieät naøy do ñaâu maø ñaït ñöôïc? Ñaùp: Do thieáu Duyeân, nhö ñoái dieän vôùi neân phöông, heát thaûy nhöõng caûnh nhö saéc-thanh-höông-vò-xuùc… cuûa caùc phöông coøn laïi ñeàu dieät, taâm-taâm sôû phaùp coù theå duyeân vaøo nôi ñoù, do thieáu duyeân neân cuoái cuøng khoâng sinh khôûi, nhôø vaøo traïng thaùi khoâng sinh khôûi naøy maø ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Hoûi: Ñoái vôùi caùc phaùp ôû ñôøi naøo maø ñaït ñöôïc Phi traïch dieät? Ñaùp: coù ngöôøi noùi nhö vaäy: Ñoái vôùi caùc phaùp ba ñôøi ñeàu ñaït Phi traïch dieät, bôûi vì ñeàu laø höõu vi. Hoûi: Neáu nhö vaäy thì ñôøi naøo khoâng ñaït ñöôïc Dieät naøy? Ñaït ñöôïc vaø khoâng ñaït ñöôïc laïi coù gì khaùc nhau? Ñaùp: Coù Sö khaùc noùi: Chæ ñaït ñöôïc phi traïch dieät ñoái vôùi caùc phaùp quaù khöù -vò lai chöù khoâng phaûi laø ñoái vôùi hieän taïi, bôûi vì phaùp hieän taïi thuoäc veà caùc haønh cuûa thaân. Hoûi: Neáu nhö vaäy thì Dieät naøy thuaän theo moãi neân nieäm ñaït ñöôïc roài laïi xaû boû, xaû boû roài laïi ñaït ñöôïc, nghóa laø caùc phaùp vò lai tieán vaøo
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 574
hieän taïi, luùc aáy Phi traïch dieät ñaït ñöôïc roài laïi xaû boû; luùc caùc phaùp hieän taïi tieán vaøo quaù khöù, luùc aáy Phi traïch dieät xaû boû roài laïi ñaït ñöôïc; nhöng maø Phi Traïch dieät khoâng coù nghóa nhö vaäy? Ñaùp: Hoaëc coù ngöôøi noùi: Chæ ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi phaùp vò lai, chöù khoâng phaûi laø quaù khöù hay hieän taïi. Nguyeân côù theá naøo? Bôûi vì caùc phaùp quaù khöù ñaõ thuoäc veà haønh cuûa thaân, caùc phaùp hieän taïi ñang laø haønh cuûa thaân. Hoûi: Neáu nhö thì dieät naøy ñaït ñöôïc roài ñaõ xaû boû, nghóa laø luùc phaùp vò lai tieán vaøo hieän taïi, luùc aáy Phi traïch dieät ñaït ñöôïc roài ñaõ xaû boû, nhöng maø Phi traïch dieät khoâng coù nghóa nhö vaäy. Lôøi bình: Phi traïch dieät naøy chæ ñaït ñöôïc ñoái vôùi phaùp khoâng sinh cuûa vò lai. Nguyeân côù theá naøo? Bôûi vì Dieät naøy voán laø muoán ngaên chaën phaùp höõu vi khieán cho vónh vieãn khoâng sinh khôûi, neáu nhö phaùp khoâng sinh khôûi thì Dieät naøy nhaát ñònh phaùt khôûi; nhö höõu tình heä thuoäc vôùi phaùp ham muoán, hieän taïi ñang dieãn ra, quaù khöù ñöôïc Dieät naøy. Hoûi: Traïch dieät vaø Phi traïch dieät thì phaùp naøo laø nhieàu? Ñaùp: Coù ngöôøi noùi nhö vaäy: Traïch dieät nhieàu, Phi traïch dieät ít. Nguyeân côù theá naøo? Bôûi vì Traïch dieät ñaït ñöôïc goàm chung caû phaùp cuûa ba ñôøi, Phi traïch dieät ñaït ñöôïc ñoái vôùi phaùp khoâng sinh cuûa vò lai. Coù sö khaùc noùi: Phi traïch dieät nhieàu, Traïch dieät ít. Nguyeân côù theá naøo? Bôûi vì Phi traïch dieät ñaït ñöôïc goàm chung caû phaùp höõu laäu - voâ laäu, Traïch dieät chæ ñaït ñöôïc ñoái vôùi phaùp höõu laäu. Lôøi bình: Neân ñöa ra caùch noùi nhö vaäy: Phi traïch dieät nhieàu, Traïch dieät ít. Nguyeân côù theá naøo? Bôûi vì Phi traïch dieät nhö soá löôïng cuûa phaùp höõu vi, Traïch dieät chæ nhö soá löôïng cuûa phaùp höõu laäu. Neáu khoâng nhö vaäy thì caùc phaùp coù theå sinh, neáu nhö ñaït ñöôïc khoâng sinh thì seõ khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Töï taùnh cuûa hai dieät, nhieàu ít tuy nhö vaäy maø döïa vaøo ñaït ñöôïc, neân laøm thaønh boán caâu phaân bieät: 1. Coù phaùp vaøo luùc aáy ñaït ñöôïc Traïch dieät maø khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, ñoù laø phaùp höõu laäu ôû quaù khöù-hieän taïi vaø vò lai coù theå phaùt sinh. 2. Coù phaùp vaøo luùc aáy ñaït ñöôïc Phi traïch dieät maø khoâng ñaït ñöôïc Traïch dieät, ñoù laø phaùp voâ laäu khoâng sinh ôû vò lai. 3. Coù phaùp vaøo luùc aáy ñaït ñöôïc Traïch dieät cuõng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, ñoù laø phaùp höõu laäu khoâng sinh ôû vò lai. 4. Coù phaùp vaøo luùc aáy khoâng ñaït ñöôïc Traïch dieät cuõng khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, ñoù laø phaùp voâ laäu ôû quaù khöù-hieän taïi vaø vò lai coù
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 575
theå phaùt sinh. Hoûi: Caùc loaïi höõu tình, ñoái vôùi Phi traïch dieät laø ñeàu ñaït ñöôïc nhö nhau hay laø ñaït ñöôïc khoâng nhö nhau? Ñaùp: Ñieàu naøy khoâng quyeát ñònh, ñoái vôùi phaùp coù chung Phi traïch dieät thì ñaït ñöôïc nhö nhau, ñoái vôùi phaùp khoâng cuøng chung Phi traïch dieät thì ñaït ñöôïc khaùc nhau. Caùc loaøi dò sinh neáu ôû cuøng neân neõo, ñoái vôùi phaùp cuûa neõo khaùc thì ñaït ñöôïc Phi traïch dieät trong töøng saùt-na, bôûi vì luùc nhöõng caûnh nhö saéc… dieät trong töøng nieäm, cho neân duyeân vaøo nhaõn thöùc… kia cuoái cuøng khoâng sinh khôûi. Nhö ôû cuøng neân neõo, cuøng neân giôùi, cuøng neân ñòa, cuøng neân xöù cuõng nhö vaäy. Hoûi: Do phaùp thieän naøo maø nhöõng ngöôøi tu haønh ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi caùc neõo aùc? Ñaùp: Hoaëc nhôø vaøo boá thí, hoaëc nhôø vaøo trì giôùi, hoaëc nhôø vaøo Vaên tueä, hoaëc nhôø vaøo Tö tueä, hoaëc nhôø vaøo Tu tueä, maø nhöõng ngöôøi tu haønh ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi caùc neõo aùc. Nhôø vaøo boá thí, laø coù ngöôøi tuy baét ñaàu thöïc haønh boá thí raát nhieàu traõi qua möôøi hai naêm maø khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi caùc neõo aùc, nhö Pheä-la-ma, Khuaát-loâ-la…, bôûi vì khoâng luoân luoân chaùn ngaùn sinh töû. Coù ngöôøi tuy chæ neân laàn boá thí neân naém côm maø ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neõo aùc, bôûi vì hoï luoân luoân heát söùc chaùn ngaùn sinh töû. Nhôø vaøo trì giôùi, coù ngöôøi tuy suoát ñôøi trì giôùi Bieät giaûi thoaùt maø khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi caùc neõo aùc, nhö tröùôc ñaõ noùi. Coù ngöôøi tuy coù theå trì giôùi neân ngaøy neân ñeâm maø ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neõo aùc, nhö tröôùc ñaõ noùi. Nhôø vaøo Vaên tueä, coù ngöôøi tuy hieåu roõ ñaày ñuû vaên nghóa trong ba taïng maø khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neõo aùc, nhö tröôùc ñaõ noùi. Coù ngöôøi tuy hieåu roõ neân baøi tuïng boán caâu maø ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neõo aùc, nhö tröôùc ñaõ noùi. Nhôø vaøo Tö tueä, coù ngöôøi tuy tö duy ñaày ñuû veà saùch luaän trong ngoaøi maø khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neõo aùc, nhö tröôùc ñaõ noùi. Coù ngöôøi tuy tö duy neân phaàn ít cuûa phaùp quaùn maø ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neõo aùc, nhö tröôùc ñaõ noùi, töùc laø phaùp quaùn Baát tònh - Trì töùc nieäm… vaø caùc Nieäm truù. Nhôø vaøo Tu tueä, coù ngöôøi tuy ñaït ñöôïc ñaày ñuû veà Ñònh theá tuïc cuûa taùm ñòa maø khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neõo aùc, nhö tröôùc ñaõ noùi, töùc laø nhöõng ngoaïi caûnh nhö Maõnh-hi -töû… Coù ngöôøi tuy tu taäp phaàn ít caùc phaùp quaùn maø ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neõo aùc, nhö tröôùc ñaõ noùi, töùc laø ngöôøi caên taùnh raát chaäm chaïp ñoái vôùi caùc neõo Noaõn-Ñaûnh-
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 576
Nhaãn, luùc ñaït ñöôïc Nhaãn phaåm haï, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi caùc neõo aùc. Ñaïi ñöùc noùi raèng: Caàn phaûi duøng tueä voâ laäu ñeå hieåu bieát veà duyeân khôûi thì môùi ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi caùc neõo aùc, bôûi vì lìa xa Thaùnh ñaïo thì khoâng coù theå vöôït qua caùc neõo aùc. Lôøi bình: Vaán ñeà aáy khoâng neân noùi nhö vaäy, bôûi vì Boà-taùt trong chín möôi moát kieáp khoâng rôi vaøo neõo aùc, leõ naøo nhôø vaøo tueä voâ laäu ñeå hieåu bieát veà duyeân khôûi chaêng? Neân ñöa ra caùch noùi nhö theá vaäy: Hoaëc laø boá thí, hoaëc laø trí giôùi, cho ñeán Nhaãn phaåm haï ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neõo aùc. Hoûi: Phi traïch dieät cuûa ba neõo aùc laø ñaït ñöôïc cuøng neân luùc, hay laø ñaït ñöôïc rieâng bieät? Ñaùp: Coù ngöôøi ñöa ra caùch noùi nhö vaäy: Chaéc chaén ñaït ñöôïc cuøng neân luùc. Hoûi: Neáu nhö vaäy thì Thieân thuï ñaõ ñaït ñöôïc Phi traïch dieät cuûa hai neõo aùc chöù khoâng phaûi ñòa nguïc laø nhö theá naøo? Ñaùp: Keû aáy chæ tröø ra neân ñôøi ôû ñòa nguïc, taát caû nhöõng ñôøi khaùc vaø hai neõo ñeàu nhanh choùng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Hoûi: Ñaõ tröø ra neân ñôøi, leõ naøo laø khoâng phaûi laø ñaït ñöôïc rieâng bieät sao? Ñaùp: Coù sö khaùc noùi: Boá thí-trì giôùi-vaên tueä…, neáu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi caùc neõo aùc, thì coù luùc rieâng bieät-coù luùc toång quaùt; Thuaän quyeát traïch phaàn ñaït ñöôïc thì nhaát ñònh ñaït ñöôïc toång quaùt. Hoûi: Thieân thuï leõ naøo khoâng ñaït ñöôïc Thuaän quyeát traïch phaàn chaêng? Lôøi bình: Neân ñöa ra caùch noùi nhö vaäy: Phaàn vò Nhaãn ñaït ñöôïc toång quaùt, nhöõng phaàn vò tröôùc thì khoâng nhaát ñònh. Ñaõ noùi ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neõo aùc, nay seõ noùi ñeán ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ôû neõo thieän. Luùc Nhaãn taêng thöôïng, chæ tröø ra baûy ñôøi cuûa ngöôøi, trôøi ôû coõi Duïc, ôû coõi Saéc, Voâ saéc thì moãi neân nôi ñeàu coù neân ñôøi; ñoái vôùi taát caû nhöõng ñôøi coøn laïi ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Haøng Döï löu höôùng ñeán quaû nhaát lai, luùc khoâng khôûi ñònh thì gia haïnh ñaïo, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät saùu ñôøi ôû coõi Duïc; neáu luùc khôûi ñònh thì phaûi ñeán ñaïo voâ giaùn thöù saùu, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät saùu ñôøi ôû coõi Duïc. Haøng Nhaát lai vaøo luùc höôùng ñeán quaû Baát lai, luùc khoâng khôûi ñònh thì gia haïnh ñaïo, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät neân ñôøi ôû coõi Duïc; neáu luùc khôûi ñònh thì phaûi ñeán ñaïo voâ giaùn thöù chín, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät neân ñôøi ôû coõi Duïc, luùc baáy giôø ñaït
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 577
ñöôïc Traïch dieät taát caû caùc ñôøi ôû coõi Duïc Phaùp khoâng lui suït vaøo luùc lìa nhieãm cuûa Tónh löï thöù nhaát, luùc khoâng khôûi ñònh thì gia haïnh ñaïo, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät hai ñôøi ôû Tónh löï thöù nhaát ; neáu luùc khôûi ñònh thì phaûi ñeán ñaïo voâ giaùn thöù chín, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät hai ñôøi ôû Tónh löï thöù nhaát, luùc baáy giôø taát caû caùc ñôøi ôû Tónh löï thöù nhaát ñeàu ñaït ñöôïc Traïch dieät. Neáu phaùp lui suït thì luùc lìa nhieãm cuûa Tónh löï thöù nhaát, hoaëc khôûi Ñònh, hoaëc khoâng khôûi Ñònh, ñeàu laø luùc ñeán ñaïo voâ giaùn thöù chín, ñaït ñöôïc Traïch dieät taát caû caùc ñôøi Tónh löï thöù nhaát chöù khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, bôûi vì dôøi coù theå lui suït. Cho ñeán lìa nhieãm cuûa Voâ sôû höõu xöù, neân bieát cuõng nhö vaäy. Phaùp khoâng lui suït vaøo luùc lìa nhieãm cuûa Phi töôûng phi phi töôûng xöù, luùc khoâng khôûi Ñònh laø gia haïnh ñaïo, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät neân ñôøi ôû Phi töôûng phi phi töôûng xöù; neáu luùc khôûi ñònh phaûi ñaït ñeán ñaïo Voâ giaùn thöù chín ñaït ñöôïc Phi traïch dieät neân ñôøi ôû Phi töôûng phi phi töôûng xöù, luùc baáy giôø ñoái vôùi taát caû caùc ñôøi ñeàu ñaït ñöôïc Traïch dieät. Neáu Phaùp khoâng lui suït vaøo luùc lìa nhieãm cuûa Phi töôûng phi phi töôûng xöù, luùc khoâng khôûi Ñònh laø gia haïnh ñaïo, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät khi sinh ôû taùm ñòa; neáu luùc khôûi ñònh phaûi ñaït ñeán ñaïo Voâ giaùn thöù chín, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät khi sinh ôû taùm ñòa, luùc baáy giôø ñoái vôùi taát caû caùc ñôøi ñeàu ñaït ñöôïc Traïch dieät. Ñaõ noùi veà nôi sinh ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, nay seõ noùi ñeán phieàn naõo ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Luùc Nhaãn taêng thöôïng, ñaït ñöôïc phi traïch dieät ñoái vôùi phieàn naõo do kieán ñoaïn tuøy theo ñaïo voâ giaùn ñaït ñöôïc Traïch dieät kia. Thaùnh giaû ñoái vôùi Tu ñaïo khoâng lui suït phaùp, luùc lìa nhieãm cuûa Duïc, khoâng khôûi ñònh laø luùc haïnh ñaïo, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi phieàn naõo cuûa coõi Duïc do tu maø ñoaïn; neáu luùc khôûi ñònh thì tuøy theo ñeán moãi neân ñaïo voâ giaùn kia maø ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, luùc baáy giôø ñaït ñöôïc Traïch dieät ôû phieàn naõo aáy. Neáu phaùp lui suït thì luùc lìa nhieãm cuûa Duïc, hoaëc khôûi ñònh, tuøy theo luùc ñeán moãi neân ñaïo voâ giaùn kia, ñaït ñöôïc Traïch dieät ôû phieàn naõo aáy, chöù khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät cuûa noù. Cho ñeán lìa nhieãm cuûa phi töôûng phi phi töôûng xöù, tuøy theo söï thích hôïp seõ noùi ñeán. Hoûi: Caùc phaùp lui suït, luùc naøo ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi phieàn naõo do tu maø ñoaïn? Ñaùp: Coù ngöôøi ñöa ra caùch noùi: Luùc Tín thaéng giaûi luyeän caên ñaït ñöôïc Kieán trí, luùc Thôøi giaûi thoaùt luyeän caên ñaït ñöôïc Baát ñoäng, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi phieàn naõo ñaõ ñoaïn do tu maø ñoaïn. Lôøi bình: Neân ñöa ra caùch noùi nhö vaäy: Neáu coù ñöôïc quyeát ñònh
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 578
khoâng coøn lui suït, thì luùc daáy khôûi phieàn naõo kia, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi phieàn naõo aáy. Hoûi: Neáu luùc ôû nôi ñaáy ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, thì cuõng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät kia chaêng? Ñaùp: Neân laøm thaønh boán caâu phaân bieät: 1. Coù phaùp tröôùc ñaït ñöôïc Phi traïch dieät sau ñaït ñöôïc Traïch dieät, ñoù laø phieàn naõo do kieán maø ñoaïn cuûa ba coõi, vaø phaùp khoâng lui suït, khoâng khôûi Ñònh, lìa phieàn naõo do tu maø ñoaïn cuûa ba coõi… 2. Coù phaùp tröôùc ñaït ñöôïc Traïch dieät-sau ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, ñoù laø phaùp lui suït- lìa phieàn naõo do tu maø ñoaïn cuûa ba coõi… 3. Coù phaùp cuøng luùc ñaït ñöôïc Phi traïch dieät vaø Traïch dieät, ñoù laø phaùp khoâng lui suït, neáu khôûi Ñònh thì lìa phieàn naõo do tu maø ñoaïn cuûa ba coõi…; neáu phaùp lui suït thì lìa nhieãm thuoäc taùm phaåm tröôùc cuûa coõi Duïc, tuøy theo luùc ñoaïn voâ giaùn hieän ôû tröôùc maét, naêm thöùc nhö Nhaõn… nhieãm oâ cuûa phaåm aáy, vaø nhöõng phaùp töông öng, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät tuyeät ñoái vôùi sôû duyeân hieän coù vaø Traïch dieät cuûa noù. Luùc ñaïo voâ giaùn lìa nhieãm thuoäc phaåm thöù chín cuûa coõi Duïc, nhieãm oâ thuoäc phaåm aáy vaø naêm thöùc thieän-voâ kyù nhö nhaõn…, vaø nhöõng phaùp töông öng, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät vaø Traïch dieät cuûa noù ñoái vôùi sôû duyeân hieän coù. Lìa nhieãm thuoäc taùm phaåm tröôùc cuûa Tónh löï thöù nhaát, tuøy theo luùc ñaïo voâ giaùn hieän ôû tröôùc maét, ba thöùc nhö nhaõn… nhieãm oâ cuûa phaåm aáy vaø nhöõng phaùp töông öng, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät vaø Traïch dieät cuûa noù ñoái vôùi sôû duyeân hieän coù. Luùc ñaïo voâ giaùn lìa nhieãm thuoäc phaåm thöù chín cuûa Tónh löï thöù nhaát, nhieãm oâ thuoäc phaåm aáy vaø ba thöùc thieân -voâ kyù nhö nhaõn…., vaøø nhöõng phaùp töông öng, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät vaø Traïch dieät cuûa noù ñoái vôùi sôû duyeân hieän coù. 4. Coù phaùp coù luùc ñoái vôùi hai dieät ñeàu khoâng ñaït ñöôïc, ñoù laø tröø ra nhöõng töôùng tröôùc. Ñaõ noùi veà phieàn naõo ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, nay seõ noùi ñeán Thaùnh ñaïo ñaït ñöôïc Phi traïch dieät Tuøy tín haønh ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi ñaïo Tuøy phaùp haønh. Tuøy phaùp haønh ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi ñaïo Tuøy tín haønh-Tín thaéng giaûi vaø thôøi giaûi thoaùt. Tín thaéng giaûi neáu quyeát ñònh ñaït ñöôïc quaû voâ hoïc döïa vaøo ñaïo Thaéng tín giaûi, thì ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi ñaïo Kieán chí. Kieán chí ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi ñaïo Tín thaéng giaûi-Thôøi giaûi thoaùt. Thôøi giaûi thoaùt neáu quyeát ñònh döïa vaøo Thôøi giaûi thoaùt ñaït ñöôïc cöùu caùnh, thì ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi ñaïo Baát thôøi giaûi thoaùt. Baát thôøi giaûi thoaùt ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi ñaïo Thôøi
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 579
giaûi thoaùt. Chuûng taùnh Thanh vaên luùc ñaït ñöôïc quyeát ñònh ñoái vôùi ñaïo thanh vaên, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi ñaïo Ñoäc giaùc-Phaät. Chuûng taùnh Ñoäc giaùc luùc ñaït ñöôïc quyeát ñònh ñoái vôùi ñaïo Ñoäc giaùc, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi ñaïo Thanh vaên - Phaät. Chuûng taùnh Phaät luùc ñaït ñöôïc quyeát ñònh ñoái vôùi ñaïo Phaät, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi ñaïo Thanh vaên- Ñoäc giaùc. Quaû A-la-haùn coù saùu chuûng taùnh: Chuûng taùnh lui suït phaùp, neáu döïa vaøo ñaïo tö duy ñeán keát quaû cuoái cuøng, thì ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi boán ñaïo phía treân vaø neân ñaïo phía döôùi; cho ñeán chuûng taùnh raát thoâng ñaït, neáu döïa vaøo ñaïo raát thoâng ñaït ñeán keát quaû cuoái cuøng, thì ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi neân ñaïo phía treân vaø boán ñaïo phía döôùi; chuûng taùnh baát ñoäng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi naêm ñaïo phía döùôi. Hoûi: Neáu luùc tinh tieán ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, thì Dieät naøy vì sao khoâng phaûi laø ñaïo quaû? Ñaùp: Bôûi vì khoâng vì Dieät naøy maø tu ñaïo, nghóa laø bôûi vì Nieát-baøn vaø vì lìa nhieãm maø chòu khoù tu ñaïo, bôûi vì tu ñaïo cho neân ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi nhöõng neõo aùc. Neáu vì dieät maø tu ñaïo thì khoâng ñaït ñöôïc Dieät naøy ñoái vôùi nhöõng neõo aùc; ñaït ñöôïc Phi traïch dieät khoâng phaûi laø ñoái vôùi sinh töû. Khoâng chaùn ngaùn lo sôï saâu saéc, maø coøn coù theå ñoái vôùi coõi aùc ñaït ñöôïc phaùp aáy, cho neân Phi traïch dieät khoâng goïi laø ñaïo quaû. Nhö Luaän Phaåm Loaïi Tuùc: “Theá naøo laø phaùp thuoäc veà quaû? Ñoù laø taát caû phaùp höõu vi vaø Traïch dieät. Theá naøo laø phaùp khoâng phaûi thuoäc veà quaû? Ñoù laø hö khoâng Phi traïch dieät” Hoûi: Phi traïch dieät ñaït ñöôïc laø quaû cuûa taâm naøo? Ñaùp: Coù ngöôøi ñöa ra caùch noùi naøy: Dieät naøy ñaït ñöôïc laø quaû cuûa taâm daãn daét chuùng ñoàng phaàn. Coù Sö khaùc noùi: dieät naøy ñaït ñöôïc laø quaû cuûa taâm sinh noái tieáp. Lôøi bình: Neân ñöa ra caùch noùi nhö vaäy: Tuøy theo taâm naøo an truù maø ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, thì noùi Dieät naøy laø quaû cuûa taâm aáy. Hoûi: Ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi phaùp naøo? Ñaùp: Ñaït ñöôïc ñoái vôùi phaùp heä thuoäc ba coõi vaø phaùp khoâng heä thuoäc. Sinh ôû coõi Duïc thì ñaït ñöôïc ñoái vôùi boán phaùp, sinh ôû coõi Saéc-Voâ saéc neân bieát cuõng nhö vaäy. Phi traïch dieät ñaït ñöôïc tuøy theo sinh ôû ñòa naøo thì heä thuoäc ôû ñòa aáy, chæ laø thaâu nhieáp taùnh voâ phuù voâ kyù, chæ laø ñaúng löu, bôûi vì tuøy theo löïc cuõa sôû y phaùt khôûi maø ñaït ñöôïc Dieät naøy. Hoûi: Phi traïch dieät ñaït ñöôïc daàn daàn taêng tröôûng ôû trong phaùp naøo?
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 580
Ñaùp: Neáu sinh ôû coõi Duïc thì Phi traïch dieät ñaït ñöôïc daàn daàn taêng tröôûng ñoái vôùi naêm thöùc thaân heä thuoäc coõi Duïc, cuõng coù yù thöùc nhaát ñònh duyeân vôùi hieän taïi, ñoái vôùi nhöõng phaùp naøy Phi traïch dieät ñaït ñöôïc cuõng daàn daàn taêng tröôûng; nhöng bôûi vì khoù nhaän bieát cho neân khoâng bieåu hieän roõ raøng rieâng bieät. Phi traïch dieät ñaït ñöôïc daàn daàn taêng tröôûng ôû trong ba thöùc thaân heä thuoäc coõi Saéc vaø ôû trong caùc phaùp Voâ löôïng-Giaûi thoaùt-thaéng xöù-Bieán xöù…, ôû trong phaùp Bieán xöù cuûa coõi Voâ saéc. Neáu sinh ôû coõi Saéc thì Phi traïch dieät daàn daàn taêng tröôûng ñoái vôùi naêm thöùc thaân heä thuoäc coõi Duïc; Phi traïch dieät ñaït ñöôïc daàn daàn taêng tröôûng ôû trong ba thöùc thaân heä thuoäc coõi Saéc vaø ôû trong caùc phaùp Voâ löôïng-Giaûi thoaùt-Thaéng xöù-Bieán xöù…,ôû trong phaùp Bieán xöù cuûa coõi Voâ saéc. Sinh ôû coõi Voâ saéc thì Phi traïch dieät ñaït ñöôïc daàn daàn taêng tröôûng ôû trong naêm thöùc thaân heä thuoäc coõi Duïc, ôû trong ba thöùc thaân heä thuoäc coõi Saéc vaø ôû trong caùc phaùp Voâ löôïng-Giaûi thoaùt-Thaéng-Bieán xöù…, ôû trong phaùp Bieán xöù cuûa coõi Voâ saéc. Hoûi: Thaùnh giaû sinh ôû coõi Saéc, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi phaùp naøo cuûa coõi Duïc-Saéc ? Ñaùp: Neáu cheát ôû coõi Duïc sinh ñeán Tónh löï thöù nhaát, tröø ra coõi Duïc döïa vaøo ñòa phía treân khôûi phaåm taâm bieán hoùa vaø phaùp ñaõ khôûi, ñoái vôùi phaùp coøn laïi cuûa coõi Duïc, vaø döïa vaøo coõi Duïc, khôûi phaùp cuûa coõi Saéc ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû coõi Duïc sinh ñeán Tónh löï thöù hai, tröø ra coõi Duïc vaø Tónh löï thöù nhaát, döïa vaøo ñòa phía treân khôûi phaåm taâm bieán hoùa thuoäc quaû cuûa ba Tónh löï treân vaø phaùp ñaõ khôûi, Cuøng vôùi Tónh löï thöù nhaát döï vaøo ñòa phía treân khôûi boán thöùc thaân…, ñoái vôùi phaùp coøn laïi cuûa coõi Duïc vaø Tónh löï thöù nhaát vaø döïa vaøo coõi Duc-Tónh löï thöù nhaát khôûi phaùp cuûa ñòa phía treân thuoäc coõi Saéc, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû Tónh löï thöù nhaát sinh ñeán Tónh löï thöù hai, tröø ra Tónh löï thöù nhaát, döïa vaøo ñòa phía treân khôûi phaåm taâm bieán hoùa thuoäc quaû cuûa ba Tónh löï treân vaø phaùp ñaõ khôûi, cuøng vôùi Tónh löï thöù nhaát döïa vaøo ñòa phía treân khôûi boán thöùc thaân, ñoái vôùi phaùp coøn laïi cuûa Tónh löï thöù nhaát vaø döïa vaøo Tónh löï thöù nhaát khôûi phaùp cuûa ñòa phía treân-phía döôùi, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû coõi Duïc sinh ñeán Tónh löï thöù ba, tröø ra coõi Duïc-Tónh löï thöù hai-thöù nhaát, döïa vaøo ñòa phía treân khôûi phaåm taâm bieán hoùa thuoäc quaû cuûa cuûa hai Tónh löï treân vaø phaùp ñaõ khôûi, cuøng vôùi Tónh löï thöù nhaát döïa vaøo ñòa phía treân khôûi boán thöùc thaân…, ñoái vôùi phaùp coøn laïi cuûa coõi Duïc, hai Tónh löï ñaàu vaø döïa vaøo coõi Duïc, hai Tónh löï ñaàu khôûi phaùp cuûa ñòa phía treân thuoäc coõi Saéc, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 581
dieät. Neáu cheát ôû Tónh löï thöù nhaát sinh ñeán Tónh löï thöù ba, tröø ra Tónh löï ñaàu, döïa vaøo ñòa phía treân khôûi phaåm taâm bieán hoùa thuoäc quaû cuûa hai Tónh löï treân vaø phaùp ñaõ khôûi, cuøng vôùi Tónh löï thöù nhaát döïa vaøo ñòa phía treân khôûi boán thöùc thaân.., ñoái vôùi phaùp coøn laïi cuûa Tónh löï ñaàu, vaø döïa vaøo hai Tónh löï ñaàu khôûi phaùp cuûa ñòa phía treân-phía döôùi, ñeàu ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû Tónh löï thöù hai sinh ñeán Tónh löï thöù ba, tröø ra Tónh löï hai, döïa vaøo ñòa phía treân khôûi phaåm taâm bieán hoùa thuoäc quaû cuûa hai Tónh löï treân vaø phaùp ñaõ khôûi, ñoái vôùi phaùp coøn laïi cuûa Tónh löï thöù hai, vaø döïa vaøo Tónh löï thöù hai khôûi phaùp cuûa ñòa phía treân-phía döôùi, ñeàu ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû coõi Duïc ñeán Tónh löï thöù tö, tröø ra coõi Duïc, ba Tónh löï ñaàu, döïa vaøo Tónh löï thöù tö khôûi taâm bieán hoùa thuoäc quaû cuûa Tónh löï thöù tö vaø phaùp ñaõ khôûi, cuøng vôùi Tónh löï thöù nhaát döïa vaøo Tónh löï thöù tö khôûi boán thöùc thaân…, ñoái vôùi phaùp coøn laïi cuûa coõi Duïc, ba Tónh löï ñaàu khôûi phaùp cuûa Tónh löï thöù tö ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät Neáu cheát ôû thöù nhaát sinh ñeán Tónh löï thöù tö, tröø ra ba Tónh löï ñaàu, döïa vaøo Tónh löï thöù tö khôûi taâm bieán hoùa thuoäc quaû cuûa Tónh löï thöù tö vaø phaùp ñaõ khôûi, cuøng vôùi Tónh löï thöù nhaát döïa vaøo Tónh löï thöù tö khôûi boán thöùc thaân…, ñoái vôùi phaùp coøn laïi cuûa ba Tónh löï ñaàu khôûi phaùp cuûa ñòa phía treân-phía döôùi ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû Tónh löï thöù hai sinh ñeán Tónh löï thöù tö, tröø ra Tónh löï thöù hai-thöù ba, döïa vaøoTónh löï thöù tö khôûi taâm bieán hoùa thuoäc quaû cuûa Tónh löï thöù tö vaø phaùp ñaõ khôûi, cuøng vôùi Tónh löï thöù hai-thöù ba vaø döïa vaøo Tónh löï thöù hai-thöù ba khôûi phaùp cuûa ñòa phía treân-phía döôùi, ñeàu ñaït Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû Tónh löï thöù ba sinh leân Tónh löï thöù tö, tröø ra Tónh löï thöù tö khôûi taâm bieán hoùa thuoäc quaû cuûa Tónh löï thöù tö vaø phaùp ñaõ khôûi ñoái vôùi phaùp coøn laïi cuûa Tónh löï thöù ba, vaø döïa vaøo Tónh löï thöù ba khôûi phaùp ñòa phía treân-phía döôùi, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Hoûi: Thaùnh giaû sinh ñeán coõi Voâ saéc, ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi phaùp naøo cuûa coõi Duïc-Saéc vaø Voâ saéc? Ñaùp: Neáu cheát ôû coõi Duïc sinh ñeán Khoâng voâ bieân xöù, ñoái vôùi phaùp cuûa coõi Duïc-Saéc vaø döïa vaøo coõi Duïc-Saéc khôûi phaùp cuûa Coõi Voâ saéc, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû Tónh löï thöù nhaát sinh ñeán Khoâng voâ bieân xöù, ñoái vôùi phaùp cuûa boán Tónh löï vaø döïa vaøo boán Tónh löï phaùt khôûi phaùp coõi treân-coõi döôùi, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 582
Tónh löï thöù hai sinh ñeán Khoâng voâ bieân xöù, ñoái vôùi phaùp cuûa ba Tónh löï sau, vaø döïa vaøo ba Tónh löï treân khôûi phaùp cuûa ñòa Phía treân-phía döôùi, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû Tónh löï thöù ba sinh ñeán Khoâng voâ bieân xöù, ñoái vôùi phaùp cuûa hai Tónh löï sau, vaø döïa vaøo hai Tónh löï treân khôûi phaùp cuûa ñòa phía treân-phía döôùi, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû Tónh löï thöù tö sinh ñeán Khoâng voâ bieân xöù, ñoái vôùi phaùp cuûa ñòa Tónh löï thöù tö khôûi phaùp cuûa ñòa phía treân-phía döôùi, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû coõi Duïc cho ñeán sinh ôû Phi töôûng phi phi töôûng xöù, ñoái vôùi phaùp cuûa ba Voâ saéc phía döôùi-coõi Duïc-Saéc, döïa vaøo coõi Duïc-Saéc- ba Voâ saéc phía döôùi khôûi phaùp cuûa Höõu ñaûnh, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Neáu cheát ôû Tónh löï thöù nhaát cho ñeán sinh ôû Phi töôûng phi phi töôûng xöù, ñoái vôùi phaùp cuûa coõi Saéc, ba Voâ saéc phía döôùi, vaø döïa vaøo coõi Saéc, ba Voâ saéc phía döôùi khôûi phaùp ñòa phía treân-phía döôùi, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Cho ñeán neáu cheát ôû Voâ sôû höõu xöù sinh ñeán Phi töôûng phi phi töôûng xöù, ñoái vôùi phaùp cuûa Voâ sôû höõu xöù, vaø döïa vaøo Voâ sôû höõu xöù khôûi phaùp cuûa Höõu Ñaõnh, ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Hoûi: Thaùnh giaû sinh ñeán coõi voâ saéc roài ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi phaùp cuûa coõi Duïc-Saéc hay khoâng? Ñaùp: Khoâng ñaït ñöôïc, bôûi vì tröôùc ñaõ ñaït ñöôïc. Hoûi:Thaùnh giaû sinh ñeán ñòa treân cuûa coõi Voâ saéc roài ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ñoái vôùi phaùp cuûa ñòa döôùi hay khoâng? Ñaùp: Khoâng ñaït ñöôïc, bôûi vì tröôùc ñaõ ñaït ñöôïc. Hoûi: Laø ngöôøi nhaäp Nieát-baøn tröôùc ñaït ñöôïc Phi traïch dieät nhieàu, hay laø ngöôøi nhaäp Nieát-baøn sau ñaït ñöôïc Phi traïch dieät nhieàu? Ñaùp: Ngöôøi nhaäp Nieát-baøn tröôùc ñaït Phi traïch dieät nhieàu, ngöôøi nhaäp Nieát-baøn sau ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ít. Nhö luùc Phaät AÅm Quang nhaäp Nieát-baøn thì ñaït ñöôïc Phi traïch dieät nhieàu, luùc Phaät Naêng Tòch nhaäp Nieát-baøn ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ít, luùc Phaät Naêng Tòch nhaäp Nieát -baøn ñaït ñöôïc Phi traïch dieät nhieàu, luùc Phaät Töø Thò nhaäp Nieát-baøn ñaït ñöôïc Phi traïch dieät ít. Hoûi: Nhö theá naøo laø A-la-haùn luùc truù taâm cuoái cuøng, thaønh töïu Phi traïch dieät nhieàu nhaát, ôû coõi Duïc, coõi Duïc hay laø coõi Voâ saéc? Ñaùp: ÔÛ coõi Voâ saéc, A-la-haùn luùc truù taâm cuoái cuøng, thaønh töïu Phi traïch dieät nhieàu nhaát, bôûi vì taát caû caùc saéc phaùp khoâng coøn hieän haønh, luùc baáy giôø tuy khoâng coù tröôùc ñaây chöa ñaït ñöôïc, nay môùi ñaït ñöôïc Phi traïch dieät, maø coù voâ löôïng Phi traïch dieät ñaït ñöôïc vaãn coøn hieän tröôùc maét, cho neân goïi laø thaønh töïu nhieàu. Coù nhöõng ngöôøi khaùc ñoái vôùi vaán
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 583
ñeà naøy ñöa ra hoûi-ñaùp raèng: “Coù theå coù Uaån-Xöù-Giôùi khoâng noái tieáp nhau maø vónh vieãn dieät, vaøo luùc aáy khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät chaêng? Traû lôøi: Coù, ñoù laø A-la-haùn ôû coõi voâ saéc luùc truù taâm cuoái cuøng, tuy coù Voâ löôïng Uaån-Xöù-Giôùi khoâng noái tieáp nhau maø vónh vieãn dieät, nhöng vaøo luùc aáy hoaøn toaøn khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät” Lôøi bình: Ñieàu aáy khoâng neân ñöa ra caùch noùi nhö vaäy. Nguyeân côù theá naøo? Bôûi vì khoâng coù Uaån-Xöù-Giôùi naøo khoâng noái tieáp nhau maø vónh vieãn dieät, vaøo luùc aáy khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Hoûi: A-la-haùn ôû coõi Voâ saéc luùc truù taâm cuoái cuøng, ñoái vôùi Uaån- Xöù-Giôùi vónh vieãn dieät khoâng noái tieáp nhau, leõ naøo khoâng phaûi laø khoâng ñaït ñöôïc Phi traïch dieät hay sao? Ñaùp: Tuy khoâng phaûi laø nay ñaït ñöôïc maø goïi laø thaønh töïu, bôûi vì tröôùc ñaõ ñaït ñöôïc. Nghóa laø A-la-haùn ôû coõi Voâ saéc, neáu luùc quyeát ñònh nhaäp Nieát-baøn, tröø ra saùt-na ñang sinh trong ñôøi vò lai, ñoái vôùi Uaån-Xöù- Giôùi coøn laïi ñeàu ñaït ñöôïc Phi traïch dieät. Nhö trong kinh noùi: “Coù hai caûnh giôùi Nieát-baøn, ñoù laø caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y vaø caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y…” Vì sao soaïn ra phaàn luaän naøy? Ñaùp: Bôûi vì phaân bieät roäng veà nghóa cuûa trong kinh. Nghóa laø trong kinh noùi: “Coù hai caûnh giôùi Nieát-baøn: 1. Caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y. 2. Caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y.” Trong kinh tuy ñöa ra caùch noùi nhö vaäy maø khoâng bieän giaûi roäng ra, theá naøo laø caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu dö-y, theá naøo laø caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y ? Kinh aáy laø nôi nöông töïa caên baûn cuûa luaän naøy, nhöõng ñieàu kinh aáy khoâng phaân bieät thì nay ñeàu caàn phaûi phaân bieät. Laïi nöõa, tröôùc ñaây noùi: Theá naøo laø Traïch dieät? Ñoù laø caùc Dieät lìa xa heä thuoäc. Lìa xa heä thuoäc naøy laø Nieát-baøn, nhöng Nieát -baøn coù hai loaïi: 1. Höõu-dö-y. 2. Voâ-dö-y. Nay caàn phaûi phaân bieät veà söï sai bieät cuûa hai loaïi naøy. Laïi nöõa, bôûi vì ngaên chaën toâng chæ cuûa ngöôøi khaùc ñeå hieån baøy veà chaùnh nghóa. Nghóa laø hoaëc coù ngöôøi chaáp: Caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y coù töï taùnh, caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y khoâng coù töï taùnh. Vì ngaên chaën caùi chaáp aáy ñeå hieån baøy hai loaïi caûnh giôùi Nieát-baøn ñeàu coù töï taùnh. Hoaëc laïi coù ngöôøi chaáp: Caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y laø höõu laäu, caûnh giôùi Nieát - baøn Voâ-dö-y laø Voâ laäu. Vì ngaên chaën caùi chaáp aáy ñeå hieån baøy hai loaïi caûnh giôùi Nieát-baøn ñeàu laø Voâ laäu. Hoaëc coù ngöôøi chaáp: caûnh giôùi Nieát
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 584
-baøn Höõu-dö-y laø höõu vi, caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y laø voâ vi. Vì ngaên chaën caùi chaáp aáy ñeå hieån baøy hai loaïi Nieát-baøn ñeàu laø voâ vi. Hoaëc coù ngöôøi chaáp : Caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu dö laø thieän, caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ dö y laø voâ kyù. Vì ngaên chaën caùi chaáp aáy ñeå hieån baøy hai loaïi caûnh giôùi Nieát-baøn ñeàu laø taùnh thieän. Hoaëc coù ngöôøi chaáp caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu dö y laø ñaïo chöù khoâng phaûi laø ñaïo quaû, caûnh giôùi Voâ dö y laø ñaïo quaû chöù khi khoâng phaûi laø ñaïo. Vì ngaên chaën caùi chaáp aáy hieån baøy hai loaïi Caûnh giôùi Nieát-baøn ñeàu laø ñaïo quaû. Hoaëc coù ngöôøi chaáp: Caûnh giôùi Höõu dö y laø ñaïo quaû, caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y laø khoâng phaûi laø ñaïo quaû. Vì ngaên chaën caùi chaáp aáy ñeå hieån baøy hai loaïi caûnh giôùi Nieát-baøn ñeàu laø ñaïo quaû. Hoaëc laïi coù ngöôøi chaáp: caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y laø Ñeá thaâu nhieáp, caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ dö y khoâng phaûi laø Ñeá thaâu nhieáp. Vì ngaên chaën caùi chaáp aáy ñeå hieån baøy hai loaïi caûnh giôùi Nieát-baøn ñeàu laø Ñeá thaâu nhieáp. Hoaëc coù ngöôøi chaáp: Caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö -y laø Voâ hoïc, caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y laø phi hoïc phi voâ hoïc. Vì ngaên chaën caùi chaáp aáy ñeå hieån baøy hai loaïi caûnh giôùi Nieát-baøn ñeàu laø Phi hoïc phi voâ hoïc. Bôûi vì caùc loaïi nhaân duyeân ñaõ noùi treân ñaây, cho neân soaïn ra phaàn luaän naøy. Hoûi: Theá naøo laø caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y? Ñaùp: Neáu A-la-haùn vónh vieãn khoâng coøn caùc laäu, thoï maïng haõy coøn giöõ laïi, saéc do ñaïi chuûng taïo ra haõy noái tieáp nhau chöa ñoaïn, döïa vaøo naêm caên thaân maø taâm noái tieáp nhau chuyeån bieán, bôûi vì coøn döïa vaøo phaùp khaùc, caùc kieát vónh vieãn khoâng coøn, ñaït ñöôïc Xuùc chöùng cho neân goïi laø caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu dö y. Trong naøy, thoï maïng coù nghóa laø maïng caên. Hoûi: Vì sao khoâng noùi ñeán Chuùng ñoàng phaàn? Ñaùp: Bôûi vì laø yù cuûa ngöôøi soaïn luaän muoán nhö vaäy, cho ñeán noùi roäng ra. Laïi nöõa, ñeàu caàn phaûi noùi maø khoâng noùi ñeán, thì neân bieát raèng nghóa naøy coù khaùc. Laïi nöõa, bôûi vì maïng caên chuùng ñoàng phaàn ñeàu laø quaû do nghieäp daãn daét, mang caên luoân luoân laø dò thuïc cho neân trong naøy chæ noùi ñeán maïng caên maø chuyeån nhöõng saéc taâm coøn laïi, trong ñoù ñaïi chuûng naøy maø taïo saéc phaùt sinh, döïa vaøo saéc ñaõ taïo maø taâm taâm sôû daáy leân, bôûi vì taâm laø chuû, cho neân trong naøy chæ noùi ñeán saéc taâm. Ñaïi chuûng taïo saéc laø hieån baøy toång quaùt veà saéc thaân; döïa vaøo naêm caên thaân maø taâm noái tieáp nhau laø hieån baøy veà taâm taâm sôû; cuõng coù nhöõng baát töông öng haønh nhö sinh…, nhöng bôûi vì khoù bieát roõ raøng, vì thuoäc veà phaùp tröôùc, cho neân khoâng hieån baøy rieâng bieät. Nhö vaäy do caùc phaùp noái tieáp nhau chöa ñoaïn maø ñaït ñöôïc caùc kieát vónh vieãn khoâng coøn, goïi laø caûnh giôùi
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 585
Nieát-baøn Höõu dö y. Coù ngöôøi ñöa ra caùch noùi nhö vaäy: Ñaïi chuûng taïo saéc laø thaân, naêm caên laø caên, taâm noái tieáp nhau laø nhaän bieát, thaân caên naøy nhaän bieát nhau chöa ñoaïn, caùc kieát vónh vieãn khoâng coøn thì goïi laø caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu dö y. Nhö trong kinh noùi: “ Thaân caên nhaän bieát chöa ñoaïn thì goïi laø Nieát-baøn Höõu dö y.” Noùi veà Höõu dö y, thì y coù hai loaïi: 1. Y theo phieàn naõo. 2. Y theo sinh thaân. A-la-haùn naøy tuy khoâng coù phieàn naõo ñeå döïa theo maø coù sinh thaân ñeå nöông töïa. Laïi nöõa, y coù hai loaïi: 1. Y theo nhieãm oâ. 2. Y theo khoâng nhieãm oâ. A-la-haùn naøy khoâng coù nhieãm oâ ñeå döïa theo maø coù nöông töïa vaøo khoâng nhieãm oâ; ñaõ ñaït ñöôïc caùc kieát vónh vieãn khoâng coøn, goïi laø caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu dö y, ñaït ñöôïc Xuùc chöùng. Vaên töï tuy khaùc nhau maø hieån baøy cuøng neân nghóa. Hoûi: Theá naøo laø caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ dö y? Ñaùp: Töùc laø A-la-haùn vónh vieãn khoâng coøn caùc laäu, thoï maïng ñaõ dieät, ñaïi chuûng taïo saéc noái tieáp nhau ñaõ ñoaïn, döaï vaøo naêm caên thaân maø taâm khoâng coøn chuyeån bieán, bôûi vì khoâng döïa vaøo phaùp naøo khaùc, caùc kieát vónh vieãn khoâng coøn, goïi laø caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ dö y. Trong naøy, thoï maïng ñaõ dieät laø hieån baøy veà maïng caên vaø chuùng ñoàng phaàn ñaõ dieät, bôûi vì ñeàu laø quaû do nghieäp daãn daét, maø ñöa ra maïng caên thì neân bieát cuõng chính laø noùi ñeán chuùng ñoàng phaàn. Ñaïi chuûng taoï saéc noái tieáp nhau ñaõ ñoaïn, laø hieån baøy toång quaùt veà saéc thaân noái tieáp nhau ñaõ ñoaïn. Döïa vaøo naêm caên thaân maø taâm khoâng coøn chuyeån bieán, laø hieån baøy veà taâm taâm sôû khoâng coøn noái tieáp nhau. Khoâng noùi ñeân nhöõng baát töông öng haønh nhö sinh, nghóa nhö tröôùc ñaõ noùi. Coù ngöôøi ñöa ra caùch noùi nhö vaäy: Ñaïi chuûng taïo saéc laø hieån baøy veà thaân, naêm caên laø hieån baøy veà caên, taâm noái tieáp nhau laø hieån baøy veà söï nhaän bieát. Nhö vaäy, saéc thaân-taâm vaø taâm sôû phaùp, hoaëc thaân caên nhaän bieát noái tieáp nhau ñaõ ñoaïn, caùc vónh kieát khoâng coøn goïi laø caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y. Nghóa laø A-la-haùn saép nhaäp Nieát-baøn, gioù trong thaân khôûi leân laøm cho khoâng ñieàu hoøa, bôûi vì khoâng ñieàu hoøa cho neân löûa trong thaân suy keùm, vì löûa suy keùm cho neân thöùc aên khoâng tieâu hoùa, vì thöùc aên khoâng tieâu hoùa cho neân khoâng khôûi leân yù muoán aên uoáng, vì khoâng coù yù aên uoáng cho neân khoâng coøn aên uoáng nöõa, vì khoâng aên uoáng nöõa cho neân ñaïi chuûng giaûm suùt, vì ñaïi chuûng giaûm suùt cho neân caùc caên do saéc taïo cuõng giaûm suùt theo, vì caên giaûm suùt cho neân taâm-taâm sôû phaùp
SOÁ 1545 - LUAÄN A TYØ ÑAÏT MA ÑAÏI TYØ BAØ SA, Quyeån 32 586
khoâng coøn nôi nöông töïa vaø khoâng coøn noái tieáp nhau, vì taâm-taâm sôû phaùp khoâng noái tieáp nhau cho neân maïng caên ñeàu ñoaïn, vì maïng caên ñeàu ñoaïn cho neân goïi laø nhaäp Nieát-baøn. Voâ-dö-y voán khoâng coù hai loaïi y: 1. Vì khoâng coù phieàn naõo ñeå döïa vaøo. 2. Vì khoâng coù sinh thaân ñeå döïa vaøo. Laïi nöõa, vì khoâng coù nhieãm oâ ñeå döïa vaøo, vì khoâng coù khoâng nhieãm oâ ñeå döïa vaøo. Bôûi vì khoâng döïa vaøo phaùp naøo cho neân caùc kieát vónh vieãn khoâng coøn, thì goïi laø caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y. Hoûi: Vì sao trong naøy khoâng noùi ñeán caâu ñaït ñöôïc Xuùc chöùng? Ñaùp: Bôûi vì döïa vaøo söï ñaït ñöôïc cuûa hieän taïi maø noùi ñeán caâu ñaït ñöôïc Xuùc chöùng, söï ñaït ñöôïc cuûa hieän taïi ñoaïn döùt cho neân khoâng noùi ñeán. Laïi nöõa, döïa vaøo Boå-ñaëc-giaø-la maø thieát laäp ñaït ñöôïc Xuùc chöùng, trong naøy khoâng coù Boå-ñaëc-giaø-la, maø chæ coù phaùp taùnh, cho neân khoâng noùi. Hoûi: Coù theå coù A-la-haùn khoâng truù vaøo caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö -y, vaø caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ dö y chaêng? Ñaùp: Veà lyù tuy laø khoâng coù nhöng döïa vaøo trong naøy ñaõ noùi thì cuõng coù, nghóa laø trong naøy noùi ñuû ba söï vieäc thì goïi laø caûnh giôùi Nieát- baøn Höõu-dö-y, ba söï vieäc khoâng coù thì goïi laø caûnh giôùi Voâ-dö-y. A-la -haùn sinh ôû coõi Voâ saéc, vì khoâng coù saéc thaân cho neân khoâng phaûi laø truù trong caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y, vì coù taâm chuyeån cho neân khoâng phaûi laø truù trong Voâ-dö-y. A-la-haùn sinh ôû coõi Saéc ñaõ nhaäp Ñònh Dieät taän, vì khoâng coù taâm chuyeån cho neân khoâng phaûi truù trong caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y, vì coù saéc thaân cho neân khoâng phaûi laø truù trong caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y. A-la-haùn sinh ôû coõi Duïc khoâng coù ñuû caên, vì naêm caên khoâng ñaày ñuû cho neân khoâng phaûi truù trong caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu dö y, vì coù saéc thaân cho neân khoâng phaûi truù trong caûnh giôùi Nieát- baøn Voâ du y. Coù ngöôøi noùi: Vaên naøy neân noùi nhö vaäy: “Theá naøo laø caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y? Traû lôøi: Neáu A-la-haùn vaãn coøn giöõ laïi thoï maïng maø caùc kieát vónh vieãn khoâng coøn ñaït ñöôïc Xuùc chöùng. Theá naøo laø caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y? Traû lôøi: Chính laø A-la-haùn ñaõ dieät thoï maïng, caùc kieát vónh vieãn khoâng coøn”. Neáu ñöa ra caùch noùi nhö vaäy thì A-la-haùn sinh ôû ba coõi, hoaëc coù saéc thaân hoaëc khoâng coù saéc thaân, hoaëc coù taâm chuyeån hoaëc khoâng coù taâm chuyeån, hoaëc coù ñuû naêm caên-hoaëc khoâng ñuû naêm caên, nhöng coù thoï maïng thì ñeàu goïi laø truù trong caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y, thoï maïng dieät roài ñeàu goïi laø truù trong caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y. Neân ñöa ra
caùch noùi nhö vaäy, laø Luaän sö cuûa baûn luaän naøy vì muoán laøm lôïi ích cho caùc chuùng ñeä töû, khieán cho deã daøng hieåu ñöôïc maø ñöa ra caùch noùi nhö vaäy. Hoûi: Dò sinh Höõu hoïc ñaõ ñaït ñöôïc lìa xa heä thuoäc, söï lìa xa heä thuoäc aáy laø caûnh giôùi Nieát-baøn naøo thaâu nhieáp ? Ñaùp: Ñoù khoâng phaûi laø hai loaïi caûnh giôùi Nieát-baøn thaâu nhieáp. Nghóa laø caùc dò sinh ñaõ ñöôïc lìa xa heä thuoäc, chæ thuaän theo goïi laø Ñoaïn- goïi laø Ly- goïi laø Dieät-goïi laø Ñeá, chöù khoâng goïi laø Bieán tri, khoâng goïi laø quaû Sa-moân, khoâng goïi laø caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y, khoâng goïi laø caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ dö y. Neáu caùc baäc Höõu hoïc ñaõ ñaït ñöôïc lìa xa heä thuoäc thì goïi laø Ñoaïn-goïi laø Ly-goïi laø Dieät-goïi laø Ñeá, coù phaàn vò goïi laø Bieán tri, coù phaàn vò khoâng goïi laø Bieán tri, coù phaàn vò goïi laø quaû Sa-moân, coù phaàn vò khoâng goïi laø quaû Sa-moân, chöù khoâng goïi laø caûnh Nieát-baøn Höõu-dö-y, khoâng goïi laø caûnh Nieát-baøn Voâ-dö-y. Neáu caùc baäc Voâ hoïc ñaõ ñaït ñöôïc lìa xa heä thuoäc thì goïi laø Ñoaïn-goïi laø Ly-goïi laø Dieät-goïi laø Ñeá, goïi laø Bieán trí, goïi laø quaû Sa-moân, coù luùc goïi laø caûnh giôùi Nieát-baøn Höõu-dö-y, coù luùc goïi laø caûnh giôùi Nieát-baøn Voâ-dö-y.