LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA
QUYEÅN 7
Chöông 1: KIEÀN-ÑOÄ TAÏP
Phaåm 2: TRÍ, Phaàn 3
Vì sao cuùng teá ngaï quyû thì ngaï quyû tìm tôùi, cho ñeán noùi roäng. Hoûi: Vì sao soaïn luaän naày? Ñaùp: Vì muoán giaûi thích kinh Phaät, nhö kinh noùi: Baø-la-moân Sinh Vaên ñi ñeán choã Phaät, hoûi Phaät: Sa-moân Cuø-ñaøm! Toâi coù ngöôøi baø con vöøa môùi qua ñôøi, muoán cuùng cho hoï thöùc aên, vaäy hoï coù aên ñöôïc khoâng? Phaät baûo Baø-la-moân: Vieäc naày khoâng nhaát ñònh. Vì sao? Vì choã sinh coù naêm ñöôøng: Ñòa nguïc cho ñeán coõi trôøi. Naày Baø-la-moân! Neáu ngöôøi baø con cuûa oâng ñoïa vaøo ñòa nguïc, thì seõ aên thöùc aên trong ñòa nguïc ñeå töï soáng coøn, laøm sao hoï coù theå thoï nhaän thöùc aên maø oâng thí cho? Sinh trong loaøi suùc sinh, trong coõi ngöôøi, coõi trôøi cuõng gioáng nhö theá. Baø-la-moân noùi: Thöa Sa-moân Cuø-ñaøm! Neáu ngöôøi baø con cuûa toâi khoâng ñoïa trong ngaï quyû, thì thöùc aên maø toâi ñaõ thí cho ai seõ nhaän laõnh? Phaät baûo Baø-la-moân: Muoán cho trong ñöôøng ngaï quyû khoâng coù ngöôøi baø con cuûa oâng, thì khoâng coù vieäc ñoù. Kinh kia duø noùi thí cho ngaï quyû thì ngaï quyû tìm ñeán, nhöng chöa noùi lyù do vì sao ñeán? Nay muoán noùi cuùng teá ngaï quyû, thì ngaï quyû seõ ñeán, chöù chaúng phaûi xöù khaùc, neân soaïn luaän naày. Kinh Phaät kia laø nhaân duyeân caên baûn cuûa luaän naày, trong caùc kinh choã naøo chöa noùi, thì nay seõ noùi. Vì sao cuùng teá ngaï quyû thì ngaï quyû ñeán? Hoûi: Vì ñöôøng ngaï quyû naày cao hôn, hay vì thaáp keùm maø ñeán? Neáu vì ñöôøng ngaï quyû naày laø thaáp keùm, thì ñòa nguïc, suùc sinh môùi laø thaáp keùm. Neáu vì ñöôøng naày laø hôn, thì ñöôøng ngöôøi, trôøi môùi laø cao vöôït hôn?
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 159
Ñaùp: Neân noùi raèng: Khoâng vì cao hôn maø ngaï quyû ñeán, cuõng khoâng vì thaáp keùm maø ñeán. Vaäy laøm sao chuùng coù theå ñeán? Ñaùp: Vì ñöôøng naày töï noù laø nhö theá, cho ñeán noùi roäng. Coù hai vieäc maø coù cuùng teá thì ngaï quyû ñeán: 1. Nghieäp. 2. Ñöôøng naày töï noù nhö theá. ÔÛ tröôùc ñaõ noùi: Gioáng nhö caùc loaøi chim: Hoàng nhaïn, chim coâng, keùt, xaù-lôïi, cuø-sí-la, coäng maïng, v.v... ñeàu coù theå bay ñi cho ñeán noùi roäng. Nhöng veà thaàn khoâng vöôït hôn con ngöôøi, theá cuõng khoâng hôn con ngöôøi, nhöng tuøy theo choã mong muoán, coù theå bay ñi trong hö khoâng, daïo chôi laâu ôû ñaáy. Coøn con ngöôøi muoán truï trong hö khoâng, caùch maët ñaát boán ngoùn tay, traûi qua trong khoaûng cuõng khoâng coù khaû naêng. Nhö caùc loaøi chim kia maø coù theå bay ñi, vì choã sinh töï noù laø nhö theá. Ñöôøng ngaï quyû naày heã coù cuùng teá thì ñeán, choã sinh cuõng theá. Cuõng nhö trong moät ñöôøng ñòa nguïc, cuõng coù ngöôøi töï bieát ñôøi tröôùc. Nhö kinh noùi: Chuùng ñoïa vaøo ñòa nguïc coù nghó raèng: Caùc Sa-moân, Baø-la-moân thöôøng noùi raèng: Tham duïc laø tai hoïa, loãi laàm, laø nôi choán ñaùng sôï ôû vò lai, do ñoù, phaûi döùt tröø tham duïc. Chuùng ta vì khoâng theå döùt tröø nhaân duyeân tham duïc, neân nay phaûi chòu khoå naõo döõ doäi naày. Hoûi: Khi caùc chuùng sinh kia nghó nhö theá laø thôøi gian môùi sinh, laø thôøi gian giöõa, hay thôøi gian sau cuøng? Ñaùp: Laø luùc môùi sinh, chöù chaúng phaûi luùc giöõa hay sau cuøng. Vì sao? Vì khi môùi sinh, chöa thoï khoå. Neáu ñaõ thoï khoå thì vieäc keá tröôùc vöøa dieät coøn khoâng theå nhôù laïi huoáng chi laø laâu xa. Hoûi: Laø truï trong taâm naøo ñeå suy nghó nhö theá? Laø taâm thieän, baát thieän hay voâ kyù? Ñaùp: Truï ôû ba thöù taâm, coù theå coù suy nghó naày. Hoûi: Laø yùù ñòa hay laø naêm thöùc thaân? Ñaùp: Laø yù ñòa, chöù chaúng phaûi naêm thöùc thaân. Hoûi: Laø oai nghi, coâng xaûo hay taâm baùo? Ñaùp: Laø oai nghi, chaúng phaûi coâng xaûo, taâm baùo. Vì sao? Vì choã ñoù khoâng coù coâng xaûo, coøn taâm baùo laø ñòa cuûa naêm thöùc. Hoûi: Laø nhôù nghó bao nhieâu ñôøi? Ñaùp: Moät ñôøi, vì cheát choã kia, sinh ñeán ñaáy. Hoaëc coù ngöôøi noùi: Cuõng coù theå nhôù nhieàu ñôøi. Lôøi bình: Khoâng neân noùi raèng, nhö thuyeát tröôùc laø toát. Hoûi: Cuõng coù theå bieát ñöôïc taâm ngöôøi, vieäc aáy ra sao?
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 160
Ñaùp: Neáu lính nguïc duøng caùc thöù binh khí nhö goâng cuøm, xieàng xích ñeå gieát haïi, thì ñöùng ôû tröôùc chuùng suy nghó raèng: YÙ cuûa lính nguïc kia nay muoán gieát ta. Lôøi bình: Khoâng neân noùi raèng: Neáu theá thì con ngöôøi cuõng coù theå bieát, coù theå goïi laø trí tha taâm chaêng? Noùi nhö theá naày laø toát: Vì voâ soá kia coù choã sinh ñöôïc trí, neân coù theå bieát vieäc naày. Hoûi: Ñaàu tieân bieát, giöõa bieát hay laø sau bieát? Ñaùp: Neân noùi roäng nhö tröôùc. Trong loaøi suùc sinh cuõng coù theå bieát ñôøi tröôùc. Nhö trong kinh noùi: Thöông khö! Neáu maøy laø Ñoâ Ñeà cha ta, thì haõy leân ngoài ôû ñaây. Con choù Thöông khö lieàn leân ngoài. Laïi noùi raèng: Neáu maøy laø Ñoâ Ñeà cha ta, thì haõy aên thöùc aên naày. Choù Thöông khö lieàn aên. Laïi noùi raèng: Neáu maøy laø Ñoâ Ñeà cha ta, thì haõy chæ cho ta vaät baùu ñöôïc caát giaáu. Choù Thöông khö lieàn chæ cho bieát. Hoûi: Luùc nghó nhö theá laø ban ñaàu, laø ôû giöõa hay laø sau? Ñaùp: Caû ba thôøi gian ñeàu coù theå. Hoûi: Laø ôû taâm naøo? Ñaùp: ÔÛ trong taâm thieän, baát thieän, voâ kyù, ñeàu ñöôïc. Taâm oai nghi, coâng xaûo, taâm baùo cuõng ñöôïc. Hoûi: Coù theå bieát ñöôïc bao nhieâu ñôøi? Ñaùp: Hoaëc coù ngöôøi noùi: Coù theå bieát ñöôïc moät ñôøi, laø cheát kia sinh ñaây. Laïi coù ngöôøi noùi: Coù theå bieát ñöôïc nhieàu ñôøi. Hoûi: Laøm sao bieát? Ñaùp: Nghe noùi coù moät coâ gaùi, ñaët ñöùa con nhoû cuûa mình ôû moät choã, vì coù vieäc, neân phaûi ñeán choã khaùc. Baáy giôø coù moät con choù soùi chaïy tôùi tha ñöùa beù ñi. Luùc ñoù, coù ngöôøi chaän baét laïi vaø noùi: Vì sao maøy laïi tha ñöùa treû naày ñi? Choù soùi ñaùp: Vì meï ñöùa beù naày laø keû thuø cuûa toâi. Ngöôøi kia lieàn hoûi: Coù thuø oaùn gì? Soùi lieàn noùi: Meï cuûa ñöùa treû naày thöôøng aên thòt con toâi trong suoát naêm traêm ñôøi. Toâi cuõng thöôøng gieát con cuûa baø aáy trong naêm traêm ñôøi qua. Neáu baø chòu xoùa boû taâm oaùn thuø cuõ thì toâi cuõng seõ xoùa boû. Thôøi gian naày, ngöôøi kia hoûi meï ñöùa beù: Baø coù chòu xoùa boû loøng thuø oaùn hay khoâng? Meï ñöùa beù ñaùp: Nay toâi ñaõ xoùa boû. Baáy giôø, choù soùi quaùn saùt taâm cuûa baø meï ñöùa beù, duø mieäng noùi xoùa boû thuø haän, nhöng taâm vaãn khoâng heà buoâng tha. Choù soùi lieàn caén cheát
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 161
ñöùa beù roài boû ñi. Qua vieäc naày, coù theå bieát taâm ngöôøi khaùc, cuõng bieát ñöôïc ñôøi tröôùc. Hoûi: Bieát vaøo thôøi gian naøo? Ñaùp: Thôøi gian ñaàu tieân, giöõa vaø sau ñeàu bieát. Hoûi: ÔÛ taâm naøo bieát? Ñaùp: Taâm thieän, baát thieän, voâ kyù ñeàu bieát. YÙ ñòa bieát, chaúng phaûi naêm thöùc thaân. Taâm oai nghi, coâng xaûo, taâm baùo cuõng coù theå bieát. Vaên kinh kia duø khoâng noùi, nhöng nôi ñöôøng ngaï quyû cuõng coù trí naày. Hoûi: Laøm sao bieát? Ñaùp: Nghe noùi coù moät coâ gaùi bò ngaï quyû baét, coù ngöôøi lieàn duøng chuù thuaät, hoûi quyû: Vì sao ngöôi gaây ñau khoå cho coâ gaùi kia? Quyû ñaùp: Vì coâ gaùi naày laø keû thuø cuûa toâi suoát naêm traêm ñôøi, thöôøng gieát haïi toâi, toâi cuõng thöôøng gieát coâ gaùi aáy trong naêm traêm ñôøi. Neáu ngöôøi aáy chòu xaû taâm oaùn thuø xöa thì toâi cuõng seõ xoùa boû. Baáy giôø, coâ gaùi noùi raèng: Nay toâi ñaõ xoùa boû taâm oaùn thuø roài. Ngaï quyû quaùn bieát, coâ gaùi kia duø ngoaøi mieäng noùi laø boû maø taâm khoâng buoâng boû. Noù lieàn gieát cheát coâ gaùi roài boû ñi. Hoûi: Vaøo thôøi gian naøo maø bieát? Ñaùp: Noùi roäng nhö treân. Ñöôøng chö thieân, cuõng coù choã sinh ñöôïc trí naày nhöng khoâng coù hieän söï ñeå noùi. Hoûi: Laø nhaän bieát vaøo thôøi gian naøo? Ñaùp: Noùi roäng nhö treân. Trong coõi ngöôøi khoâng coù trí sinh ñaéc nhö theá ñaây. Hoûi: Vì sao khoâng coù? Ñaùp: Vì chaúng phaûi ñoà ñöïng, chaúng phaûi ruoäng. Laïi nöõa, trong loaøi ngöôøi coù trí xem töôùng, coù trí nhìn xem noùi töôùng. Trí sinh ñaéc kia ñaõ bò trí che laáp nhö theá. Laïi nöõa, trong coõi ngöôøi, maëc duø khoâng coù trí sinh ñaéc naày, maø vaãn coù söï thaéng dieäu, ñoù laø tha taâm trí vaø nguyeän trí. Hoûi: Bieát bao nhieâu taâm? Ñaùp: Hoaëc coù ngöôøi noùi: Ñòa nguïc laïi bieát taâm ñòa nguïc. Suùc sinh laïi bieát taâm suùc sinh. Ngaï quyû laïi bieát taâm ngaï quyû. Laïi coù ngöôøi noùi: Ñòa nguïc laïi bieát cuûa ñòa nguïc. Suùc sinh laïi bieát taâm suùc sinh, cuõng bieát taâm ñòa nguïc. Ngaï quyû laïi bieát taâm ngaï quyû, cuõng bieát taâm suùc sinh, ñòa nguïc. Trôøi thì bieát heát taâm cuûa naêm ñöôøng. Hoûi: Neáu suùc sinh khoâng bieát taâm trôøi, thì laøm sao hieåu Kinh Thi
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 162
Thieát Theá Giôùi. Nhö noùi: Long vöông Thieän Truï, Long Vöông Y-La- Baït-Na ñeàu bieát taâm Ñeá-thích nghó gì? Gioáng nhö tröôïng phu maïnh khoûe, chæ trong khoaûng nhö co duoãi caùnh tay, ñaõ bieán maát töø choã cö truù cuûa mình ñeán ñöùng tröôùc maët Ñeá-thích? Ñaùp: Ñaây laø tyû trí laøm sao bieát? Vì khi chö thieân muoán ra quaân chieán ñaáu, thì caùc ñoát xöông soáng löng cuûa Long vöông Thieän Truï töï nhieân phaùt ra aâm thanh, laø bieát ngay caùc trôøi quyeát chieán ñaáu vôùi A-tu- la. Neáu khi naøo chö thieân muoán ñi daïo chôi, thì treân löng Long vöông Y- la-baït-na töï nhieân coù muøi höông cuøng hình töôïng caùnh tay hieän ra. Long vöông nghó raèng: Nay treân löng ta coù muøi höông vaø hình töôïng caùnh tay hieän ra, chaéc chaén laø chö thieân ñang muoán ñi daïo chôi trong vöôøn, röøng. Ngaï quyû cuõng coù trí sinh ñaéc, coù theå bieát ñôøi tröôùc, nhö keä noùi: Ta voán caàu taøi vaät Ñuùng phaùp, hoaëc phi phaùp Ngöôøi khaùc ñöôïc vui kia Nay toâi chòu khoå naõo! Hoûi: Bieát vaøo luùc naøo? Ñaùp: Noùi roäng nhö treân. Chö thieân cuõng coù trí sinh ñaéc, töï bieát ñôøi tröôùc. Nhö keä noùi: Röøng Kyø Hoaøn, nay ta Caùc Thaùnh chuùng haèng truï Phaùp vöông cuõng ôû ñaây Nay taâm ta vui möøng! Hoûi: Ñöôïc bieát vaøo thôøi gian naøo? Ñaùp: Noùi roäng nhö treân. Hoûi: Vì sao con ngöôøi khoâng coù trí sinh ñaéc ñeå töï bieát ñôøi tröôùc? Ñaùp: Vì chaúng phaûi ñoà ñöïng, noùi roäng nhö treân. Laïi nöõa, vì bò phaùp khaùc che laáp, nhö taùnh töï nghó ñeán trí ñôøi tröôùc. Laïi nöõa, duø con ngöôøi khoâng coù trí sinh ñaéc ñeå töï bieát tuùc maïng thoâng, nhöng coù ñieàu thaéng dieäu, ñoù laø nguyeän trí, tuùc maïng thoâng, laøm cho ngöôøi kia cuõng coù theå. Saám seùt vaø gioù möa, laø chæ suùc sinh môùi coù theå taïo ra, chaúng phaûi loaøi khaùc. Trong ñöôøng suùc sinh, chæ coù roàng laø coù theå taïo, chaúng phaûi loaøi khaùc. Nôi ñöôøng suùc sinh kia cuõng coù khaû naêng khôûi gioù, ñoå möa. Gaàn, laø quaû coâng duïng cuûa roàng ôû choã noù cö nguï. Xa, nghóa laø phaùt ra ngoaïi bieân, laø quaû oai theá cuûa roàng. Hoûi: Moät con roàng coù theå laøm nhöõng vieäc nhö theá v.v... hay khoâng?
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 163
Ñaùp: Coù theå laøm. Hoûi: Neáu vaäy, vì sao kinh laïi noùi khaùc? Nhö noùi: Hoaëc trôøi coù theå möa, hoaëc trôøi coù theå noåi gioù, cho ñeán noùi roäng? Ñaùp: Tuøy ñoái töôïng öa thích, hoaëc coù söï öa thích möa, hoaëc coù söï öa thích gioù, cho ñeán noùi roäng. Noùi chung do ñoái töôïng öa thích khoâng ñoàng, neân kinh noùi coù khaùc. Nhöõng vieäc nhö theá laø töï noù nhö vaäy. Ñoái töôïng öa muoán coù khaùc nhau, nhöng ñöôøng ngaï quyû kia töï noù laø nhö vaäy, neân thí thöùc aên thì ñeán. Laïi coù ngöôøi noùi: Nôi sinh cuûa naêm ñöôøng ñeàu coù phaùp töï noù laø nhö vaäy. Nhö Saéc coù baùo cuûa ñòa nguïc, döùt roài laïi noái tieáp, nôi sinh töï nhö vaäy. Trong suùc sinh, coù theå bay treân hö khoâng, coøn ngaï quyû heã thí thöùc aên thì keùo ñeán. Trong con ngöôøi, coù keû maïnh meõ, coù keû giaøu söùc nhôù nghó, coù keû tu phaïm haïnh. Keû duõng maõnh maïnh khoûe khoâng thaáy quaû maø coù theå tu nhaân roäng. Keû giaøu söùc nhôù nghó, ñoái vôùi nhöõng vieäc ñaõ laøm ñaõ noùi, duø laâu xa vaãn coù theå nhôù laïi. Ngöôøi tu phaïm haïnh coù theå ñöôïc phaàn giaûi thoaùt, caên thieän ñaït phaàn, ñöôïc chaùnh quyeát ñònh. Trong coõi trôøi, coù caùc vaät caàn duøng töï nhieân tuøy yù. Caùc ñöôøng nhö theá v.v... ñeàu coù phaùp choã sanh töï nhö vaäy. Laïi coù ngöôøi noùi: Phöông höôùng, coõi nöôùc cuõng coù phaùp choã sanh nhö vaäy. Nhö quoác ñoä Keá-taân, veà muøa thu, ngöôøi ta quaøng vaøo coå boø traøng hoa Uaát kim, coøn ôû phöông khaùc ngöôøi sang troïng hôn maø khoâng theå coù ñöôïc. Nhö nöôùc Na-giaø-la, ngöôøi thöôøng ñeàu uoáng toaøn röôïu nho, coøn ôû phöông Ñoâng, duø laø ngöôøi sang troïng cuõng khoâng theå ñöôïc nhö vaäy. Nhö ngöôøi sang troïng hôn heát ôû phöông Ñoâng thì maëc aùo luïa soáng, ngöôøi thöôøng thì maëc aùo loâng cöøu. ÔÛ phöông Baéc, ngöôøi sang troïng nhaát thì maëc aùo loâng cöøu, ngöôøi thöôøng thì maëc aùo luïa soáng. Caùc phöông cuûa caùc ñöôøng ñeàu coù phaùp nôi sanh töï nhö vaäy, tuøy yù coù theå ñöôïc quaû. Ngaï quyû kia cuõng theá, thí cho chuùng thöùc aên, tuøy yù coù theå ñöôïc quaû. Laïi nöõa, coù ngöôøi trong ñeâm daøi sinh töû coù nhöõng mong muoán nhö theá, coù caùc nhôù nghó nhö theá cho ñeán noùi roäng. Trong ñeâm daøi sinh töû, ngöôøi kia coù nhöõng mong muoán, coù nhöõng nhôù nghó nhö theá, nghó lieàn ñöôïc quaû. Cuõng nhö trong xoùm laøng chaät heïp xa xoâi kia, coù ngöôøi giaøu coù noåi tieáng, neân gìn giöõ cuûa caûi, trong nhaø nuoâi nhieàu boø, deâ, may nhieàu y phuïc, chöùa nhieàu luùa, gaïo vaø caùc vaät duïng laøm aên sinh soáng. Vì teân tuoåi ñöôïc ñeà cao, neân khoâng heà boá thí cho ngöôøi. Vì khoâng boá thí cho ngöôøi, neân khi qua ñôøi, bò ñoïa vaøo loaøi ngaï quyû.
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 164
Laïi coù ngöôøi noùi: Coù ngöôøi taùnh voán gaàn, yeâu thöông, ñoái vôùi baø con ruoät thòt coù yù muoán giuùp ích cho hoï. Vì baø con, neân ñaõ taïo ñieàu kieän tìm kieám cuûa caûi, hoaëc ñuùng nhö phaùp, hoaëc khoâng ñuùng nhö phaùp. Ñeán khi ñöôïc cuûa tieàn roài, do keo kieät, neân ñoái vôùi quyeán thuoäc cuûa mình, coøn khoâng coù taâm thí cho, huoáng chi ñoái vôùi ngöôøi khaùc. Vì khoâng coù taâm thí cho, neân khi qua ñôøi, bò ñoïa vaøo loaøi ngaï quyû. Hoaëc phaûi ôû choã caàu xí dô daùy, hoâi haùm beân caïnh nhaø. Caùc ngöôøi thaân thuoäc v.v... sinh taâm khoå naõo nghó raèng : Ngöôøi kia ñaõ gom goùp chaát chöùa cuûa caûi, vaät duïng, töï mình khoâng daùm duøng, laïi khoâng theå thí cho ngöôøi khaùc. Chính vì taâm khoå naõo, neân muoán thí cho ngöôøi kia thöùc aên, do ñoù môùi xin caùc quyeán thuoäc, baïn thaân, tri thöùc, Sa-moân, Baø-la-moân boá thí cho keû kia thöùc uoáng aên. Baáy giôø, ngaï quyû töï thaáy taøi vaät cuûa quyeán thuoäc, nghó laø mình coù, maø tö duy raèng: Cuûa vaät nhö theá laø do ta ñaõ gom goùp caát chöùa, nay thí cho ngöôøi, neân raát vui möøng. Ñoái vôùi ruoäng phöôùc, sinh taâm kính tin, lieàn taêng tröôûng tö duy töông öng xaû. Do nghieäp nhaân nhö cho neân coù theå ñöôïc hieän baùo. Do vaäy thí cho ngaï quyû thöùc aên thì hoï keùo ñeán. Laïi coù ngöôøi noùi: Luùc ôû ñôøi quaù khöù ñaõ gaây ra nghieäp nhö theá cho neân boá thí cho thì ñeán, vieäc aáy theá naøo? Toân giaû Hoøa-tu-maät ñaùp: Caùc ngaï quyû ñoù, do taùnh keo kieät, buûn xæn, neân coù töôûng ñieân ñaûo vaø kieán ñieân ñaûo. Vì coù töôûng, kieán ñieân ñaûo, neân thaáy soâng chaúng phaûi soâng, thaáy nöôùc chaúng phaûi nöôùc, ñoái vôùi thöùc uoáng aên ngon saïch thaáy laø baát tònh. Coøn caùc ngöôøi thaân thuoäc vì keû ñoù, neân luùc tu boá thí, coù theå sinh ra loøng tin, tröø boû ñieân ñaûo, neân thaáy soâng laø soâng, thaáy nöôùc laø nöôùc, thaáy thöùc aên laø thöùc aên. Laïi coù ngöôøi noùi: Ngaï quyû coù hai haïng: 1. Haïng öa tònh. 2. Haïng öa baát tònh. Haïng öa tònh: Vì tính keo kieät, luyeán tieác, neân coù töôûng ñieân ñaûo ñoái vôùi soâng, v.v..., nhö tröôùc ñaõ noùi. Haïng öa baát tònh: Thaáy soâng thì khoâ caïn, ñoái vôùi thöùc uoáng aên ñöïng ñaày baùt thì thaáy trong baùt troáng roãng. Neáu caùc quyeán thuoäc, vì ngöôøi ñoù tu boá thí, thì baáy giôø ngaï quyû ñoù thaáy roài, ñoái vôùi nhöõng vaät duïng boá thí vaø choã ruoäng phöôùc sinh taâm vui möøng, lieàn coù theå taêng tröôûng tö duy töông öng vôùi töôûng xaû. Do nghieäp naày, neân ñaõ döùt tröø ñöôïc töôûng ñieân ñaûo. Haïng öa tònh: Ñoái vôùi soâng thaáy laø soâng, thaáy nöôùc laø nöôùc, thöùc
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 165
uoáng aên ñaày trong baùt ñöïng thaáy laø thöùc aên tònh. Haïng öa baát tònh: Thaáy soâng ñaày nöôùc, ôû trong baùt troáng roãng maø thaáy baùt ñöïng ñaày thöùc aên!. Do vieäc aáy neân noùi raèng: Thí thöùc aên cho ngaï quyû thì ngaï quyû tìm ñeán. Laïi coù ngöôøi noùi: Ngaï quyû kia, ñôøi tröôùc ñaõ coù laøm moät chuùt vieäc thieän, laø thí cho caùc thöùc uoáng aên, khoâng sinh töôûng ñieân ñaûo, chæ vì tính keo kieät, tieác reû, neân thaân taâm yeáu ñuoái. Vì yeáu ñuoái, neân khoâng theå ñi ñeán choã caùc ngaï quyû coù oai ñöùc. Hoaëc coù nhaân duyeân ñi ñeán choã aáy, nhöng taâm khoâng öa thích. Vì sao? Vì töï thaân thaáp keùm, ngaï quyû coù oai ñöùc kia, do nhaân duyeân phöôùc ñöùc, neân coù caùc thöù uoáng aên. Ngaï quyû naày, vì thaân taâm yeáu ñuoái, neân khoâng daùm aên thöùc aên cuûa ngaï quyû coù oai ñöùc kia. Neáu coù caùc baø con, vì ngaï quyû naày maø tu boá thí, luùc aáy ngaï quyû kia thaáy roài, neân ñoái vôùi vaät ñaõ thí cho, bieát ñoù laø ruoäng phöôùc, sinh taâm vui möøng. Vì taâm tin öa naày, neân ñöôïc thaân taâm vöôït hôn. Do ñöôïc thaân taâm vöôït hôn, neân coù theå ñi ñeán choã caùc ngaï quyû coù oai ñöùc, sinh taâm öa thích, ñöôïc thöùc uoáng aên coù theå aên ñöôïc. Do vieäc naày, neân thí thöùc aên cho ngaï quyû thì ngaï quyû tìm ñeán. Toân giaû Phaät-ñaø-ñeà-baø noùi: Khoâng neân ñeå ngöôøi khaùc taïo taùc, ngöôøi khaùc nhaän laáy, chæ coù caùc ngöôøi baø con kia ñaõ vì ngaï quyû noï neân môùi tu haønh boá thí. Ngaï quyû noï, neáu ñoái vôùi cuûa vaät, ruoäng phöôùc sinh taâm kính tin, neân ñoái vôùi quaû baùo naày, cuõng coù phaàn cuûa noù. Vì vieäc aáy, neân thí thöùc aên cho ngaï quyû thì ngaï quyû tìm ñeán, chaúng phaûi ñöôøng khaùc. Hoûi: Vì ngaï quyû maø laøm phöôùc, ngaõ quyû chæ ñöôïc thöùc uoáng aên, hay coøn taêng theâm lôïi ích cho ngaï quyû? Ñaùp: vöøa ñöôïc uoáng aên, vöøa taêng ích cho thaân ngaï quyû. Ñöôïc thöùc uoáng aên nhö tröôùc ñaõ noùi. Coøn taêng ích cho thaân ngaï quyû laø sao? Thaân ngaï quyû hoâi thì ñöôïc thôm, saéc xaáu thì ñöôïc toát ñeïp, xuùc chaïm thoâ thì ñöôïc teá, thaân khoâng coù oai ñöùc thì ñöôïc thaân oai ñöùc. Hoûi: Trong caùc ñöôøng khaùc coù ñöôïc quaû baùo naày hay khoâng? Ñaùp: Neáu nôi ñöôøng khaùc maø sinh loøng tin thì vaãn ñöôïc. Coøn khoâng theå sinh thì khoâng ñöôïc. Hoûi: Neáu trong caùc ñöôøng ñeàu ñöôïc quaû baùo nhö theá, vì sao trong ñaây chæ noùi ñöôøng ngaï quyû maø khoâng noùi ñöôøng khaùc? Ñaùp: Vì caùc ngaï quyû bò ñoùi khaùt, thöôøng coù taâm hy voïng uoáng aên ñeå töï nuoâi soáng, ñöôøng khaùc khoâng caàn coù taâm nhö theá. Vì vaäy neân khoâng noùi.
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 166
Laïi coù ngöôøi noùi: Vì trong ñöôøng ngaï quyû thöôøng coù taâm caàu xin, taâm troâng mong, cho neân heã thí cho thì ñeán. Coù naêm ñöôøng laø ñòa nguïc, suùc sinh, ngaï quyû, ngöôøi, trôøi. Hoûi: Theå taùnh cuûa naêm ñöôøng laø voâ kyù khoâng aån moät hay caû ba thöù? Neáu laø voâ kyù thì laøm sao hieåu thuyeát cuûa phaùi Ba-giaø-la-na? Nhö noùi: Taùnh cuûa ñöôøng, laø ñoái töôïng sai khieán cuûa taát caû söû? Neáu coù caû ba thöù thì seõ hoaïi theå cuûa caùc ñöôøng. Theá naøo laø hoaïi theå cuûa ñöôøng? Ñaùp: Chuùng sinh ñòa nguïc thì neân taïo thaønh nghieäp phieàn naõo cuûa trôøi Tha hoùa töï taïi. Vaø Tha hoùa töï taïi thieän cuõng thaønh töïu nghieäp phieàn naõo vaø baát thieän cuûa chuùng sinh ñòa nguïc. Neân noùi raèng: Theå taùnh cuûa ñöôøng laø voâ kyù khoâng aån moät. Hoûi: Neáu vaäy thì thuyeát cuûa phaùi Ba-giaø-la-na laøm sao hieåu? Ñaùp: Thuyeát kia neân noùi nhö vaày: Theå taùnh cuûa caùc ñöôøng ñöôøng ñòa nguïc, suùc sinh, ngaï quyû, ngöôøi ñeàu laø söû nhaát thieát bieán coõi Duïc vaø ñoái töôïng sai khieán cuûa caùc söû do tö duy maø döùt. Theå taùnh coõi trôøi laø söû nhaát thieát bieán cuûa ba coõi vaø ñoái töôïng sai khieán cuûa caùc söû do tö duy maø döùt. Ñoái töôïng sai khieán cuûa caùc söû leõ ra phaûi noùi nhö theá, maø khoâng noùi laø coù yù gì? Ñaùp: Vì ngöôøi tuïng kia laàm laãn, neân noùi nhö theá. Laïi coù ngöôøi noùi: Taâm hoøa hôïp cuûa caùc ñöôøng laø ñoái töôïng döùt tröø cuûa naêm haønh, laø do ñoái töôïng sai khieán cuûa taát caû söû. Laïi coù ngöôøi noùi: Theå taùnh cuûa ñöôøng, coù ba thöù. Hoûi: Neáu vaäy taïi sao khoâng hoaïi theå taùnh cuûa ñöôøng? Ñaùp: Neáu vì thaønh töïu maø noùi thì hoaïi. Neáu vì haønh hieän taïi maø noùi thì khoâng hoaïi. Hoûi: Vì haønh hieän taïi maø noùi thì khoâng huûy hoaïi laø sao? Ñaùp: Nhö ñòa nguïc, suùc sinh, ngaï quyû taïo neân nghieäp phieàn naõo vaø thieän cuûa trôøi Tha hoùa töï taïi, maø khoâng hieän haønh ôû tröôùc. Nhö trôøi Tha hoùa töï taïi taïo neân nghieäp phieàn naõo vaø baát thieän cuûa ñòa nguïc, ngaï quyû, suùc sinh maø khoâng haønh ñoäng hieän taïi. Lôøi bình: Neân noùi raèng: Theå taùnh cuûa ñòa nguïc laø voâ kyù khoâng aån moät laøm sao bieát? Vì nhö Toân giaû Xaù-lôïi-phaát ñaõ noùi raèng: Caùc Tröôûng laõo! Neáu laäu cuûa ñòa nguïc hieän ôû tröôùc, thì seõ phaûi chòu raát nhieàu ñau khoå cuûa ñòa nguïc do chính nghieäp thaân, mieäng, yù cuûa mình gaây ra, ñoù goïi laø quaû baùo nhô baån, vaån ñuïc, taø vaïy cuûa thaân, mieäng, yù. Ñoïa trong ñòa nguïc, vöøa ñoïa xong laø nhaän laõnh quaû baùo cuûa ñòa nguïc töùc khaéc, töø saéc cho ñeán thöùc, ñoù goïi laø ñöôøng ñòa nguïc. Caùc Tröôûng laõo! Tröø naêm
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 167
aám naày khoâng coøn coù phaùp naøo ñöôïc goïi laø ñöôøng ñòa nguïc. Vì vieäc naày neân bieát ñöôïc theå taùnh cuûa ñöôøng laø voâ kyù khoâng aån moät. Tuy nhieân, vì quaû baùo, neân naêm ñöôøng, khaùc nhau. Ñoù laø taùnh chaát cuûa ñöôøng. Nay seõ noùi veà ñöôøng. Hoûi: Vì sao goïi laø ñöôøng? Ñaùp: Ñöôøng laø nôi sinh cuûa chuùng sinh kia, laø söï sinh noái tieáp nhau cuûa caùc chuùng sinh ñoù, ñoù goïi laø ñöôøng. Ñaõ noùi veà töôùng chung cuûa caùc ñöôøng. Nay seõ noùi veà töøng töôùng moät. Hoûi: Sao goïi laø ñöôøng ñòa nguïc? Ñaùp: Laø phaàn ñòa nguïc, laø laøm baïn vôùi chuùng sinh cuûa ñòa nguïc, thoï thaân xöù cuûa ñòa nguïc, theå taùnh sôû ñaéc, ñöôïc caùc nhaäp, ñöôïc sinh vaøo choã ñòa nguïc ñoù, ñöôïc saéc, thoï, töôûng, haønh, thöùc voâ kyù khoâng aån moät, ñoù goïi laø ñöôøng ñòa nguïc. Hoûi: Vì sao goïi laø Neâ-leâ-ca? Ñaùp: Neâ-leâ-ca ñôøi Taàn dòch laø khoâng coù. Vì sao? Vì trong ñòa nguïc ñoù khoâng coù söï vui möøng, khoâng coù khí, vò, khoâng coù lôïi laïc. Vì khoâng coù vui möøng neân noùi laø khoâng coù. Laïi coù ngöôøi noùi: Vì taïo söï taêng thöôïng nôi caùc haønh vi aùc cuûa thaân, mieäng, yù, neân sinh vaøo nôi ñoù, noái tieáp nhau sinh vaøo nôi ñoù. Ñoù goïi laø ñöôøng ñòa nguïc. Laïi coù ngöôøi noùi: Ñöôøng ñòa nguïc laø neâu ñaët danh, laø töôûng laäp baøy, khoâng caàn nhö danh, ñeàu laø nghóa cuûa noù. Laïi coù ngöôøi noùi: Laø ñöôøng thaáp keùm. Khoâng coù choã thaáp keùm naøo trong naêm ñöôøng nhö ñöôøng ñòa nguïc, neân goïi laø thaáp keùm. Laïi coù ngöôøi noùi: Laø söï ñoïa laïc cuûa ñöôøng, nhö keä döôùi ñaây noùi: Caùc ngöôøi ñoïa ñòa nguïc Thaân hoï ñeàu treo ngöôïc Vì cheâ bai Hieàn Thaùnh Vaø caùc vò tònh haïnh Caùc caên ñeàu huûy hoaïi Nhö caù bò thieâu nöôùng! Laïi coù ngöôøi noùi: Neâ-leâ-ca, ñôøi Taàn dòch laø khoâng coù choã ñi. Vì sao? Vì chuùng sinh sinh trong ñöôøng aáy khoâng coù choã ñi, khoâng coù nôi nöông, khoâng coù choã cöùu giuùp neân goïi laø khoâng coù choã ñi. Laïi vì sao goïi laø A-tyø-chí? A-tyø-chí ñôøi Taàn dòch laø Voâ giaùn, cuõng dòch laø thuaàn chòu ñau khoå, cuõng dòch laø traêm caây ñinh ñoùng vaøo thaân,
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 168
cuõng goïi laø saùu khoå xuùc. Laïi coù ngöôøi noùi: Chuùng sinh ñoïa vaøo ñöôøng ñoù, ña soá khoâng coù choã dung naïp, neân noùi laø Voâ giaùn. Khoâng neân noùi nhö theá. Vì sao? Vì soá ngöôøi ñoïa vaøo ñòa nguïc khaùc thì nhieàu, ngöôøi ñoïa trong A-tyø-chí thì ít. Vì sao nhaän bieát? Vì coù ít chuùng sinh gaây ra nghieäp aùc cuûa thaân, mieäng, yùù taêng thöôïng, neân sinh trong A-tyø-chí ít. Coù ngöôøi gaây ra nghieäp aùc cuûa thaân, mieäng, yù taêng thöôïng, nhö moät chuùt chuùng sinh, nhöng taïo ra haønh ñoäng thieän taêng thöôïng thì seõ sinh leân Höõu Ñaûnh. Coõi kia cuõng gioáng nhö theá. Laïi coù ngöôøi noùi: Vì khoâng coù nieàm vui taïm thôøi, neân goïi laø Voâ giaùn. Hoûi: Neáu vaäy trong ñaïi ñòa nguïc khaùc coù yù laïc laø laïc thoï hay sao? Ñaùp: Duø khoâng coù yù laïc, nhöng laïc thoï coù hai thöù: moät laø y (nöông), hai laø baùo. Taát caû ñòa nguïc ñeàu khoâng coù baùo laïc thoï nhöng coù laïc thoï y. Trong A-tyø-chí, laïc thoï y cuõng khoâng coù laøm sao bieát? Vì trong ñaïi ñòa nguïc khaùc coù laïc thoï y. Nhö trong Kinh Thi Thieát Theá Giôùi cheùp: Trong ñòa nguïc Xöôùng Hoaït, coù gioù laïnh thoåi ñeán, thaân chuùng sinh laïi sinh maùu, thòt, hoaëc hoâ leân lôøi naày: Caùc chuùng sinh soáng! Caùc chuùng sinh soáng! Baáy giôø, chuùng sinh lieàn soáng laïi. Do vieäc naày neân bieát ôû ñòa nguïc khaùc coù laïc thoï y. Trong A-tyø-chí khoâng coù vieäc nhö cho neân khoâng coù laïc thoï y. Laïi coù ngöôøi noùi: Chuùng sinh ñoïa trong A-tyø-chí, thaân hoï duø to lôùn, nhöng vì thôøi gian chòu khoå khoâng coù taïm döøng neân goïi laø Voâ giaùn. Hoûi: Ñòa nguïc naày naèm ôû ñaâu? Ñaùp: Hoaëc coù ngöôøi noùi: Ñòa nguïc naèm ôû phía döôùi coõi Dieâm- phuø- ñeà, boán vaïn do-tuaàn, coù ñòa nguïc A-tyø-chí. Hoûi: Caùc ñòa nguïc khaùc naèm ôû treân, ôû döôùi, hay ôû beân caïnh? Ñaùp: Hoaëc coù ngöôøi noùi: Ñòa nguïc A-tyø-chí truï ôû trung öông, coøn caùc ñòa nguïc khaùc thì ôû boán phía chung quanh. Nhö thaønh thò hieän nay ôû chính giöõa, coøn caùc thoân xoùm thì vaây quanh. Hoûi: Coõi Dieâm-phuø-ñeà naày roäng moãi beà baûy ngaøn do-tuaàn. Caùc ñòa nguïc ôû döôùi cuõng ñeàu roäng lôùn. Nhö keä noùi: Löûa döõ ñaày khaép nhieàu do-tuaàn Ngöôøi thaáy, sôï haõi, thaân noåi oác Caùc chuùng sinh aùc thöôøng bò chaùy Söùc löûa daäy, khoâng theå ñeán gaàn! Ñòa nguïc nhö theá, moãi nguïc ñeàu roäng lôùn laøm sao coù theå chòu
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 169
noåi? Ñaùp: Ñòa hình to lôùn naày, phía döôùi roäng, phía treân heïp troâng gioáng nhö ñoáng luùa ñoå vun treân maët ñaát. Cho neân, kinh noùi: Bieån caû caøng roäng caøng saâu. Laïi coù ngöôøi noùi: Nguïc A-tyø-chí ôû cuoái cuøng phía döôùi. Keá laø phía treân coù ñòa nguïc Hoûa Chích, tieáp ñoù laø ñòa nguïc Chích. Tieáp ñeán laø ñòa nguïc Ñaïi Khieáu Hoaùn. Keá laø ñòa nguïc Khieáu Hoaùn. Tieáp nöõa laø ñòa nguïc AÙp. Keá laø ñòa nguïc Haéc Thaèng. Keá nöõa laø ñòa nguïc Xöôùng Hoaït. Nguïc A-tyø-chí kia roäng moãi beà hai vaïn do-tuaàn, chu vi taùm vaïn do- tuaàn. Ngoaøi ra, caùc nguïc khaùc ngang roäng moät vaïn chín ngaøn do- tuaàn. Hoaëc coù ngöôøi noùi: Ngoaøi ra, caùc nguïc khaùc ñeàu roäng moät moãi beà vaïn do-tuaàn. Laïi coù ngöôøi noùi: Caùch phía döôùi coõi Dieâm-phuø-ñeà boán vaïn do- tuaàn, coù nguïc A-tyø-chí. Nguïc A-tyø-chí roäng moãi beà laø hai vaïn do- tuaàn, chu vi taùm vaïn do-tuaàn. Ñòa nguïc Hoûa Chích roäng moãi beà naêm ngaøn do-tuaàn, cho ñeán ñòa nguïc Xöôùng Hoaït moãi nguïc ñeàu roäng moãi beà naêm ngaøn do-tuaàn. Baûy ñòa nguïc nhö theá, hôïp thaønh ba vaïn naêm ngaøn do-tuaàn. Naêm ngaøn do-tuaàn coøn laïi goàm: Ñaát maøu xanh: moät ngaøn do-tuaàn. Ñaát maøu vaøng: moät ngaøn do-tuaàn. Ñaát maøu ñoû: moät ngaøn do-tuaàn. Ñaát maøu traéng: moät ngaøn do-tuaàn: naêm traêm do-tuaàn laø Ñaát thoù traéng, naêm traêm do-tu- aàn laø ñaát seùt. Moãi ñòa nguïc ñeàu coù möôøi saùu quyeán thuoäc. Hoûi: Theá naøo laø möôøi saùu? Ñaùp: Moãi ñòa nguïc ñeàu coù boán coång, moãi coång ñeàu coù boán quyeán thuoäc: 1. Phía treân laø ñòa nguïc Nhieät Sa (Caùt noùng), phía döôùi laø ñòa nguïc Moät Taát (chìm ñeán ñaàu goái). 2. Ñòa nguïc AÙc truøng, Phí thæ (Phaân soâi). 3. Coù ñòa nguïc Ñaïo ñaïo (Ñöôøng ñao), ñòa nguïc Vuõ ñao dieäp (Möa laù dao), ñòa nguïc Ñao laâm (Röøng ñao). Ba ñòa nguïc nhö theá laø quyeán thuoäc thöù ba. 4. Ñòa nguïc Nhieät thaùn haø (Soâng tro noùng). Moãi coång nhö theá ñeàu coù boán thöù quyeán thuoäc, nguïc A-tyø- chí chung cho thaân mình vaø quyeán thuoäc, hôïp laïi coù möôøi baûy. Baûy ñòa nguïc coøn laïi cuõng theá, hôïp toaøn boä coù moät traêm ba möôi saùu. Trong caùc ñòa nguïc quyeán thuoäc, ñeàu duøng ñuû thöù khoå ñeå tröøng trò ngöôøi toäi. Trong ñòa nguïc chaùnh duøng moät thöù khoå ñeå trò ngöôøi toäi. Phía döôùi chaâu Dieâm-phuø-ñeà cuõng coù ñòa nguïc chaùnh, phía treân ñaát Dieâm-
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 170
phuø-ñeà chæ coù ñòa nguïc bieân, hoaëc ôû treân nuùi, hoaëc ôû trong hang, hoaëc ôû ñoàng hoang, hoaëc ôû trong hö khoâng. Caùc chaâu Phaát-baø-ñeà, Cuø-ñaø-ni, chæ coù ñòa nguïc bieân, khoâng coù ñòa nguïc chaùnh. Chaâu Uaát-ñôn-vieät khoâng coù ñòa nguïc chaùnh, cuõng khoâng coù ñòa nguïc bieân. Vì sao? Vì ôû chaâu ñoù laø quaû baùo thanh tònh. Hoûi: Vì sao döôùi chaâu Dieâm-phuø-ñeà coù ñòa nguïc chaùnh, coøn choã khaùc thì khoâng coù? Ñaùp: Vì ngöôøi ôû chaâu Dieâm-phuø-ñeà tu ñieàu thieän, maø gaây ra nghieäp baát thieän cuõng, maïnh meõ. Vì theá, neân chaâu Dieâm-phuø-ñeà coù ñòa nguïc chaùnh, coøn choã khaùc thì khoâng coù. Hoûi: Nhö ôû phöông khaùc cuõng gaây naêm toäi Voâ giaùn, vaø caùc nghieäp naëng khaùc, vaäy ôû choã naøo thì chòu quaû baùo cuûa nghieäp ñoù? Ñaùp: Chòu quaû baùo, ôû döôùi chaâu Dieâm-phuø-ñeà naày. Hoûi: Caùc lính cuûa ñòa nguïc laø chuùng sinh hay chaúng phaûi chuùng sinh? Neáu laø chuùng sinh thì hoï thöôøng gaây ra nghieäp baát thieän, vaäy phaûi ôû nôi naøo ñeå laïi chòu baùo naày? Coøn chaúng phaûi chuùng sinh, thì laøm sao hieåu keä nhö Ñaøm-ma-tu-boà-ñeà noùi: Ngöôøi giaän döõ ngang böôùng Thöôøng öa laøm caùc aùc Thaáy ngöôøi khoå sinh möøng Cheát laøm lính Dieâm-la. Ñaùp: Hoaëc coù ngöôøi noùi: Laø soá chuùng sinh. Hoûi: Neáu vaäy ñaõ taïo nhieàu nghieäp baát thieän, phaûi ôû nôi naøo ñeå chòu quaû baùo naày? Ñaùp: Töùc thoï quaû baùo ôû choã kia. Vì sao? Vì gaây ra nghieäp Voâ giaùn, caét ñöùt caên thieän, laø keû taø kieán taêng thöôïng, vaãn phaûi thoï baùo nhö theá, huoáng chi laø lính ñòa nguïc. Laïi coù ngöôøi noùi: Khoâng phaûi soá chuùng sinh, vì nhaân duyeân gaây ra nghieäp toäi aùc cuûa caùc chuùng sinh, thaät söï chaúng phaûi chuùng sinh, maø taïo daùng veû chuùng sinh hieän ra ôû tröôùc ngöôøi toäi, duøng caùc thöù hình phaït ñeå tröøng trò caùc ngöôøi toäi. Hoûi: Neáu vaäy laøm sao hieåu keä maø Ñaøm-ma-tu-boà-ñeà ñaõ noùi? Ñaùp: Taïo ra vaên tuïng naày, khoâng caàn phaûi hieåu. Vì sao? Vì taïo ra vaên tuïng laø coù theâm, coù bôùt, coù ñöôïc, coù maát. Hoûi: Neáu muoán hieåu thì vieäc aáy theá naøo? Ñaùp: Caùc lính ñòa nguïc duøng xích saét troùi buoäc chuùng sinh, ngöôøi toäi, daãn ñeán choã Dieâm-la, ñoù laø soá chuùng sinh. Coøn nhöõng thöù tröøng trò caùc ngöôøi toäi, chaúng phaûi soá chuùng sinh. Noùi nhö theá laø toát.
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 171
Hoûi: Hình daùng chuùng sinh ôû ñòa nguïc theá naøo? Ñaùp: Hình daùng y nhö con ngöôøi. Hoûi: Noùi naêng ra sao? Ñaùp: Luùc môùi sinh, chöa chòu ñau khoå ñeàu noùi lôøi Thaùnh. Veà sau khi chòu khoå ñau, duø coù thoát ra tieáng thoáng khoå, cho ñeán khoâng moät lôøi noùi naøo ñeå coù theå phaân bieät, chæ vang leân aâm thanh cuûa gaäy goäïc, ñaùnh ñaäp thaân theå ngöôøi toäi tan naùt. Hoûi: Sao goïi laø ñöôøng suùc sinh? Ñaùp: Laø phaàn cuûa ñöôøng suùc sinh, cuøng laøm baïn vôùi suùc sinh, cho ñeán noùi roäng. Hoûi: Vì sao goïi laø ñöôøng suùc sinh? Ñaùp: Vì thaân hình suùc sanh naèm ngang, neân ñi cuõng naèm ngang, vì ñi naèm ngang neân thaân hình cuõng naèm ngang, cho neân laø ñöôøng suùc sinh. Laïi coù ngöôøi noùi: Thaân, mieäng, yù taïo ra haønh vi loãi laàm, phaûi sinh trong ñöôøng ñoù, neân goïi laø ñöôøng suùc sinh. Laïi coù ngöôøi noùi: Suùc sinh laø teân ñaët ra, vì ñaët ra neân khoâng caàn phaûi ñuùng nhö teân maø ñeàu coù nghóa. Laïi coù ngöôøi noùi: Vì hieän coù khaép, neân goïi laø coõi suùc sinh. Suùc sinh naày coù khaép trong naêm ñöôøng: Trong ñòa nguïc coù suùc sinh khoâng chaân nhö Naêng-cöùu-ñaø. Coù hai chaân nhö OÂ-cöu-la-na, v.v... Coù boán chaân nhö choù, v.v... Coù nhieàu chaân nhö loaøi traêm chaân v.v.... Trong ngaï quyû cuõng coù suùc sinh khoâng chaân nhö raén v.v... Coù hai chaân nhö OÂ cöu la na v.v... Coù boán chaân: Loaøi suùc sinh coù oai ñöùc nhö voi, ngöïa v.v.… Khoâng coù oai ñöùc nhö choù v.v... Coù nhieàu chaân nhö loaøi traêm chaân v.v... Trong loaøi ngöôøi cuõng coù suùc sinh khoâng chaân nhö loaøi truøng ñi baèng buïng v.v... Coù hai chaân nhö hoàng nhaïn v.v... Coù boán chaân nhö voi, ngöïa v.v... Coù nhieàu chaân nhö loaøi traêm chaân v.v... Trong coõi trôøi nhö Töù Thieân vöông, trôøi Ba möôi ba, coù sucuù sanh hai chaân nhö nhaïn, chim coâng v.v... Coù boán chaân nhö voi, ngöïa v.v... Coù hai chaân töï treân nhö chim nhaïn, chim khoång töôùc v.v... Hoûi: Nghe chö thieân töø treân cuõng cöôõi voi, ngöïa. Nay noùi khoâng coù, vieäc aáy theá naøo? Ñaùp: Vì nhaân duyeân nghieäp phöôùc cuûa chuùng sinh kia, neân taïo ra hình voi, ngöïa ñeå töï vui chôi chöù chaúng phaûi soá chuùng sinh. Laïi coù ngöôøi noùi: Vì ñui muø, toái taêm, neân goïi laø suùc sinh. Ñui muø, toái taêm nghóa laø voâ minh. Trong naêm ñöôøng, naëng veà voâ minh khoâng
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 172
ñaâu baèng suùc sinh. Hoûi: Choã ôû cuûa suùc sinh chính thöùc laø choã naøo? Ñaùp: Choã ôû caên baûn laø trong bieån caû, caùc coàn baõi cuõng coù. Hoûi: Hình daïng chuùng ra sao? Ñaùp: Hình daïng chuùng naèm ngaøng, cuõng coù tröôøng hôïp thaân hình höôùng leân treân, nhö Tyø-xaù-giaø, nhö Y-loâ-taùt-ca, nhö Xaø-loâ-phaù-cuùc-la, Khaån-na-la v.v... Hoûi: Ngoân ngöõ cuûa chuùng theá naøo? Ñaùp: Luùc theá giôùi môùi thaønh laäp, taát caû chuùng sinh ñeàu noùi lôøi Thaùnh. Veà sau, vì loãi laàm cuûa uoáng aên, thôøi theá chuyeån sang hung aùc, loøng daï taø vaïy, dua nònh quaù nhieàu, sinh ra nhieàu thöù ngoân ngöõ, cho ñeán coù ngöôøi khoâng theå noùi. Hoûi: Sao goïi laø ñöôøng ngaï quyû? Ñaùp: Laø phaàn ngaï quyû, cho ñeán noùi roäng. Hoûi: Vì sao goïi laø Tyø-ñeá-leâ? Ñaùp: Tyø-ñeá-leâ, ñôøi Taàn dòch laø Toå phuï, hoaëc coù chuùng sinh, môùi sinh laàn ñaàu tieân trong ñöôøng ngaï quyû kia, neân ñöôïc goïi laø Toå phuï. Veà sau, caùc chuùng sinh ñoïa vaøo ñöôøng ngaï quyû ñoù, söï sinh noái tieáp nhau cuõng goïi laø Toå phuï, cho neân ñöôøng naày goïi laø Toå phuï. Laïi coù ngöôøi noùi: Chuùng sinh suoát ñeâm daøi sinh töû khoâng lo tu haønh boá thí roäng, khaép taâm cöù tham lam keo kieät, ñoïa vaøo ñöôøng ngaï quyû kia neân goïi laø ngaï quyû. Laïi coù ngöôøi noùi: Ñoù laø teân ñaët ra cho ñeán noùi roäng. Laïi coù ngöôøi noùi: Vì thöôøng ñoùi khaùt, neân goïi laø ngaï quyû. Caùc chuùng sinh kia, buïng to nhö nuùi, coå hoïng nhoû nhö loã kim. Suoát traêm ngaøn naêm, khoâng nghe noùi veà nöôùc, cuõng khoâng heà thaáy, huoáng chi laø ñöôïc xuùc chaïm. Laïi coù ngöôøi noùi: Vì bò xua ñuoåi, sai khieán neân goïi laø ngaï quyû. Chuùng thöôøng bò chö thieân xua ñuoåi, khaép nôi, cho neân ñöôøng naày coøn goïi laø khu söû. Laïi coù ngöôøi noùi: Vì hy voïng ôû ngöôøi khaùc, neân goïi laø ngaï quyû. Vì nhöõng nhaân duyeân nhö theá, neân ñöôøng naày goïi laø ngaï quyû. Hoûi: Ñöôøng naày ôû choã naøo? Ñaùp: Hoaëc coù ngöôøi noùi: Caùch döôùi coõi Dieâm-phuø-ñeà khoaûng naêm traêm do-tuaàn coù choã ôû cuûa vua Dieâm-la, laø choã ôû caên baûn. Ngoaøi ra, ôû caùc coàn baõi cuõng coù. ÔÛ caùc coàn baõi cuûa chaâu Dieâm-phuø-ñeà coù hai thöù ngaï quyû: Coù oai ñöùc vaø Khoâng coù oai ñöùc.
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 173
Ngaï quyû coù oai ñöùc: ÔÛ taïi röøng hoa quaû, döôùi moïi thöù caây, trong röøng, nuùi töôi ñeïp, cuõng coù cung ñieän trong hö khoâng. Ngaï quyû khoâng coù oai ñöùc: ÔÛ nhöõng choã phaån tieåu caáu ueá, baát tònh. Taïi chaâu Phaát-baø-ñeà, Cuø-ñaø-ni cuõng coù hai thöù: Coù oai ñöùc, khoâng coù oai ñöùc. ÔÛ chaâu Uaát-ñôn-vieät chæ coù ngaï quyû coù oai ñöùc. Vì sao? Vì chaâu ñoù laø nôi coù quaû baùo thanh tònh. Trôøi Töù Thieân vöông, trôøi Ba Möôi Ba chæ coù ngaï quyû coù oai ñöùc. Laïi coù ngöôøi noùi: Veà phía Taây chaâu Dieâm-phuø-ñeà coù naêm traêm coàn baõi, giöõa hai coàn baõi coù ngoâi thaønh cuûa naêm traêm ngaï quyû. Hai traêm naêm möôi laø ngaï quyû coù oai ñöùc, coøn hai traêm naêm möôi laø ngaï quyû khoâng coù oai ñöùc. Cho neân, Chuyeån luaân Thaùnh vöông Ni-di môùi baûo keû caàm cöông xe laø Ma-ña-la raèng: muoán leân coõi trôøi, ngöôi haõy ñi töø ñöôøng naày, ñeå cho traãm ñöôïc chöùng kieán caûnh chuùng sinh keû thì ñang chòu quaû baùo aùc, ngöôøi thì thoï höôûng baùo thieän. Baáy giôø, Ma-ña-la - ngöôøi caàm cöông xe, laäp töùc theo nhö lôøi vua baûo, tuaàn töï ñi qua caùc thaønh. Luùc aáy, caùc thöù toäi phöôùc vua ñeàu thaáy: Ngöôøi coù oai ñöùc thì nhö caùc thieân töû, ñaàu ñoäi maõo trôøi, thaân maëc aùo trôøi, ñoà aên thöùc uoáng ngon, ngoït, moãi ngöôøi ñeàu daïo chôi vui veû. Keû khoâng oai ñöùc thì loõa theå, khoâng coù y phuïc, laáy toùc töï che, tay caàm ñoà ñöïng baèng saønh, xin aên ñeå soáng. Hoûi: Thaân hình cuûa chuùng theá naøo? Ñaùp: Coù ngöôøi ñöùng thaúng leân, coù keû nghieâng moät beân, hoaëc maët troâng gioáng nhö heo, y nhö töôïng veõ treân vaùch. Hoûi: Ngoân ngöõ ra sao? Ñaùp: Luùc theá giôùi môùi thaønh, taát caû chuùng sinh ñeàu noùi ngoân ngöõ cuûa Thaùnh, ngoaøi ra nhö tröôùc ñaõ noùi. Laïi coù ngöôøi noùi: Ngöôøi aáy cheát baát cöù choã naøo, ñoïa vaøo ñöôøng ngaï quyû, nhö hình daùng tröôùc kia vaø tuøy theo tieáng noùi goác cuûa ñöôøng ngaï quyû ñoù. Lôøi bình: Khoâng neân noùi nhö theá. Vì sao? Vì neáu töø coõi Voâ saéc cheát, ñoïa vaøo ñöôøng ngaï quyû naày maø coù theå khoâng coù hình daùng, khoâng coù lôøi noùi chaêng? Neân noùi raèng: Tuøy theo choã sinh kia maø hình daùng, lôøi noùi cuõng gioáng nhö theá. Hoûi: Ñöôøng ngöôøi laø theá naøo? Ñaùp: Laø phaàn con ngöôøi, laø beø baïn cuûa con ngöôøi, cho ñeán noùi roäng. Hoûi: Vì sao goïi laø Ma-naäu-xa? Ñaùp: Ma-naäu-xa, ñôøi Taàn dòch laø yù. Xöa coù vò vua, teân laø Ñaûnh
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 174
Sinh, cai trò boán chaâu thieân haï, khuyeân baûo caùc chuùng sinh khi laøm vieäc gì, tröôùc heát phaûi ñeå yù, kheùo suy tö, kheùo truø tính vaø phaûi kheùo nhôù nghó. Caùc chuùng sinh lieàn nhö lôøi vua daïy baûo, moãi khi laøm vieäc gì ñeàu tö duy, caân nhaéc, nghó nhôù kyõ. Sau ñoù, beøn töï coù caùc thöù khaùc nhau cuûa taùc nghieäp coâng xaûo. Vì con ngöôøi muoán laøm ñieàu gì, tröôùc heát caàn phaûi ñeå yù tö duy, cho neân goïi laø ngöôøi. Vì yù nhö ngöôøi, khi chöa coù, teân naày, laàn löôït goïi to vôùi nhau: Ña-la thöôøng giaø! Cuõng goïi laø to: A baø ñaït ñoà. Laïi coù ngöôøi noùi: Do thaân, mieäng, yù tu nghieäp thieän, phaåm haï, ñöôïc sinh trong ñöôøng ngöôøi kia, neân goïi laø ñöôøng ngöôøi. Laïi coù ngöôøi noùi: Laø teân ñaët ra, noùi roäng nhö treân. Laïi coù ngöôøi noùi: Vì nghieâng naëng veà söï kieâu maïn neân trong naêm ñöôøng coù taâm kieâu maïn nhieàu khoâng nôi naøo baèng ñöôøng ngöôøi. Cho neân ñöôøng naày ñöôïc goïi laø ñöôøng ngöôøi. Laïi coù ngöôøi noùi: Vì ñöôøng naày coù theå ngaên döùt yù nghó, neân trong naêm ñöôøng coù theå ngaên döùt yù thì khoâng nôi naøo baèng ñöôøng ngöôøi. Vì sao? Vì con ngöôøi coù theå ñaït ñöôïc thieän caên cuûa phaàn giaûi thoaùt, caên thieän ñaït phaàn, coù theå gaàn boán phaùp nhö thieän tri thöùc v.v… cuõng coù theå tu haønh, thaân caän boán phaùp nhö thieän tri thöùc v.v... Cho neân, ñöôøng naày goïi laø ñöôøng ngöôøi. Hoûi: Ñöôøng ngöôøi ôû choã naøo? Ñaùp: Ñöôøng ngöôøi ôû boán chaâu thieân haï, cuõng truï treân taùm coàn baõi lôùn, ñoù laø: 1. Caâu-La-Baø. 2. Kieàu-La-Baø. 3. Tyø-Ñòa- Ha. 4. Toâ-Tyø -Ñòa-Ha. 5. Xa Traù. 6. Uaát Ña La Maïn Ñeà Na. 7. Baø-La. 8. Giaø -Ma -La. Hai baõi Caâu-La-Baø, Kieàu-La-Baø laø quyeán thuoäc cuûa chaâu Uaát- ñôn-vieät. Hai baõi Tyø-Ñòa-Ha, Toâ-Tyø-Ñòa-Ha laø quyeán thuoäc cuûa chaâu Phaát-baø-ñeà. Hai baõi Xa-Traù, Uaát- Ña -La- Maïn- Ñeà- Na laø quyeán thuoäc cuûa chaâu Cuø-ñaø-ni. Hai baõi Baø-La, Giaø-Ma-La laø quyeán thuoäc cuûa chaâu Dieâm-phuø-ñeà. Laïi coù ngöôøi noùi: Hai baõi naày laø teân khaùc cuûa chaâu Dieâm-phuø-ñeà. Hai baõi cuûa ba chaâu kia cuõng gioáng nhö theá. Laïi coù ngöôøi noùi: Treân caùc coàn baõi naày ñeàu coù ngöôøi ôû, chæ thaân
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 175
hình hoï thaáp, nhoû. Moãi baõi ñeàu coù naêm traêm baõi nhoû, laøm quyeán thuoäc, hoaëc coù ngöôøi ôû hoaëc khoâng coù ngöôøi ôû. Hoûi: Thaân töôùng con ngöôøi ra sao? Ñaùp: Thaân hoï ñöùng thaúng. Hoûi: Ngoân ngöõ theá naøo? Ñaùp: Luùc theá giôùi môùi thaønh, con ngöôøi ñeàu noùi lôøi Thaùnh. Ngoaøi ra, nhö treân ñaõ noùi. Hoûi: Ñöôøng trôøi laø theá naøo? Ñaùp: Laø phaàn trôøi, laø baïn beø cuûa trôøi, ñöôïc thaân trôøi, cho ñeán noùi roäng. Hoûi: Vì sao goïi laø ñöôøng trôøi? Ñaùp: Vì vöôït hôn caùc ñöôøng. Coù nhöõng vöôït hôn naøo? Ñoù laø coù thuù vui vöôït hôn, ñieàu toát ñeïp vöôït hôn, thaân vöôït hôn, hình töôùng vöôït hôn. Vì coù nhöõng vieäc vöôït hôn nhö theá, neân goïi laø coõi trôøi. Laïi coù ngöôøi noùi: Thöïc haønh nghieäp thieän cuûa thaân, mieäng, yù taêng thöôïng, thì sinh trong ñöôøng ñoù neân goïi laø ñöôøng trôøi. Laïi coù ngöôøi noùi: Laø danh giaû ñaët, noùi roäng nhö treân. Laïi coù ngöôøi noùi: ÔÛ coõi trôøi khoâng coù ngaøy, ñeâm, vì thöôøng duøng aùnh saùng töï chieáu neân goïi laø ñöôøng trôøi. Laïi coù ngöôøi noùi: Vì nhaân duyeân thöïc haønh ñieàu thieän, neân sinh leân ñöôøng trôøi kia, vì thöôøng daïo chôi öa thích, neân goïi laø ñöôøng trôøi. Hoûi: Ñöôøng trôøi truï ôû choã naøo? Ñaùp: Truï ôû hoâng nuùi Tu-di, treân boán beân nöôùc, voøng quanh nuùi Tu-di, roäng moät vaïn saùu ngaøn do-tuaàn, coù truù xöù cuûa trôøi Xöû Thuû. Keá laø moät vaïn do-tuaàn veà phía treân, vaây quanh nuùi Tu-di, roäng taùm ngaøn do-tuaàn, laø nôi cö truù cuûa trôøi Trì Hoa Man. Tieáp nöõa laø moät vaïn do- tuaàn veà phía treân, vaây quanh nuùi Tu-di, roäng boán ngaøn do- tuaàn, laø choã cö truù cuûa trôøi Thöôøng Phoùng Daät. Tieáp ñeán laø hai vaïn do- tuaàn veà phía treân, voøng quanh nuùi Tu-di, roäng hai ngaøn do-tuaàn, laø choã truù xöù cuûa Töù Thieân vöông, coù baûy lôùp nuùi vaøng, thaønh cuûa boán vò Thieân vöông, thoân xoùm cuûa daân chuùng coõi trôøi ñeàu ôû trong boán thaønh ñoù, chö thieân ôû xöù naày so vôùi döôùi laø raát nhieàu. Keá laø boán vaïn do-tuaàn veà phía treân, laø ñænh nuùi Tu-di, coù thaønh Thieän Kieán, roäng moãi beà moät vaïn do-tuaàn, laø nôi cö truù cuûa trôøi Ba Möôi Ba. Hoûi: Ñænh nuùi Tu-di roäng moãi beà bao nhieâu? Ñaùp: Chu vi boán vaïn do-tuaàn. Caùch ñænh nuùi Tu-di boán vaïn do-tuaàn, khoaûng giöõa nhö maây, coù
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 176
chö thieân Dieäm- Ma, nöông vaøo ñaát maø truï. Thöù lôùp nhö theá, treân ñeán chö thieân trôøi Thieän Kieán, ñeàu nöông vaøo ñaát maø ôû. Töø trôøi Thieän Kieán, treân ñeán trôøi A-ca-nò-traù vöøa döïa vaøo ñaát maø truï. Hoûi: Veà löôïng cuûa caùc coõi trôøi nhö theá naøo? Ñaùp: Nhö löôïng cuûa ñænh nuùi Tu-di, treân cho ñeán trôøi Tha Hoùa Töï Taïi, löôïng cuõng gioáng nhö theá. Nhö löôïng cuûa boán chaâu thieân haï, thì löôïng cuûa ñòa Sô thieàn cuõng gioáng nhö theá. Nhö löôïng cuûa moät ngaøn theá giôùi, thì löôïng cuûa ñòa thieàn thöù hai cuõng gioáng nhö theá. Nhö löôïng cuûa hai ngaøn theá giôùi, thì löôïng cuûa ñòa thieàn thöù ba cuõng gioáng nhö theá. Nhö löôïng cuûa Ba ngaøn ñaïi thieân theá giôùi, thì löôïng cuûa ñòa thieàn thöù tö cuõng gioáng nhö theá. Laïi coù ngöôøi noùi: Nhö löôïng cuûa ñænh nuùi Tu-di, vôùi löôïng cuûa chö thieân Dieäm-Ma, laø caøng lôùn gaáp boäi. Cuõng theá, cho ñeán trôøi Tha Hoùa Töï Taïi, caøng lôùn gaáp boäi cuõng theá. Nhö löôïng cuûa ngaøn theá giôùi, vôùi löôïng cuûa Sô thieàn thì cuõng theá. Nhö löôïng cuûa hai ngaøn theá giôùi, vaø löôïng cuûa ñeä Nhò thieàn thì cuõng theá. Nhö löôïng cuûa Ba ngaøn ñaïi thieân theá giôùi, vôùi löôïng cuûa ñeä Tam thieàn thì cuõng theá. Coøn löôïng cuûa ñòa thieàn thöù tö thì voâ löôïng voâ bieân. Cho neân, ôû ñòa thieàn thöù tö maø khôûi ngaõ kieán thì kieán naày khoù döùt, khoù xaû. Laïi coù ngöôøi noùi: Löôïng cuûa ñòa thieàn thöù tö laø khoâng nhaát ñònh, vì neáu caùc thieân töû sinh trong thieàn kia, thì seõ coù ngaàn aáy cung ñieän, xöù sôû. Neáu thieân töû qua ñôøi, thì xöù sôû lieàn dieät, cho neân khoâng nhaát ñònh. Lôøi bình: Nhö thuyeát tröôùc laø toát, vì ñòa thieàn thöù tö laø voâ löôïng voâ bieân. Hoûi: Ñòa thieàn thöù tö kia laø nôi ba tai hoïa khoâng lan tôùi, vì sao khoâng phaûi thöôøng? Ñaùp: Khoâng phaûi thöôøng vì rôi vaøo caùc saùt-na. Hoûi: Hình daùng cuûa caùc trôøi theá naøo? Ñaùp: Hình daùng cuûa caùc trôøi laø ñöùng thaúng leân treân. Hoûi: Ngoân ngöõ theá naøo? Ñaùp: Ñeàu noùi baèng ngoân ngöõ Thaùnh. Ñaõ noùi caùc thöù lyù do cuûa caùc ñöôøng. Nay seõ noùi veà lyù do cuûa A- tu-la: Hoûi: Vì sao goïi laø A-tu-la? Ñaùp: Tu-la laø trôøi, nhöng chaúng phaûi trôøi, neân goïi laø A-tu-la. Laïi coù ngöôøi noùi: Tu-la dòch laø ñoan chaùnh, nhöng vì loaøi aáy chaúng
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 177
ñoan chaùnh, neân goïi laø A-tu-la. Vì sao bieát ñöôïc? Vì luùc theá giôùi môùi thaønh, caùc A-tu-la tröôùc cö truù treân ñænh nuùi Tu-di. Veà sau, chö thieân coõi trôøi Quang AÂm qua ñôøi, sinh leân ñænh nuùi Tu-di, cuõng coù cung ñieän töï nhieân xuaát hieän. Caùc A- tu-la raát giaän döõ lieàn laãn traùnh. Cuõng theá laø coù thieân cung trôøi thöù hai, xoay vaàn cho ñeán trôøi Ba Möôi Ba ñeàu ñaày treân ñoù. Caùc A-tu-la raát giaän döõ, boû ñænh nuùi Tu-di, lui xuoáng döôùi nuùi ôû. Vì giaän döõ, neân hình daùng khoâng ñoan chaùnh. Do vieäc naày, neân goïi laø khoâng ñoan chaùnh. Hoûi: A-tu-la truï ôû choán naøo? Ñaùp: Hoaëc coù ngöôøi noùi: A-tu-la ôû trong nuùi Tu-di, ôû ñoù coù nhöõng choã troáng cuõng nhö che giaáu vaät baùu, ôû giöõa coù thaønh lôùn, caùc A-tu-la cö truù ôû ñaáy. Hoûi: Neáu theá, thì caùc roàng thaáy quaân cuûa A-tu-la maëc aùo giaùp baèng vaøng, baïc, löu ly, pha leâ, tay caàm caùc thöù binh khí, gaäy goäc, cung teân töø thaønh A-tu-la ñi ra, lôøi naày phaûi kheùo hieåu nhö baûo raèng: A-tu-la noùi: Ta cö truù trong bieån caû, ñoàng moät vò maën, thì thuyeát naày laøm sao hieåu? Ñaùp: Caùc daân chuùng nôi thoân xoùm cuûa A-tu-la thì cö truù ôû bieån caû. Coøn vua A-tu-la thì ôû trong nuùi Tu-di. Laïi coù ngöôøi noùi: A-tu-la cö truù trong nöôùc cuûa bieån caû, laáy vaøng laøm ñaát, treân maët ñaát coù ñaøi vaøng, roäng moãi beà naêm traêm do-tuaàn. Treân ñaøi aáy coù ngoâi thaønh, caùc A-tu-la ôû trong aáy. Hoûi: Neáu vaäy thì kinh naày kheùo hieåu. Hoaëc nhö noùi: Caùc A-tu-la baûo: Ta cö truù ôû bieån caû, ñoàng moät vò maën. Lôøi noùi naày coù theå kheùo hieåu. Coøn nhö noùi: Quaân cuûa A-tu-la töø trong thaønh ñi ra, cho ñeán noùi roäng. Söï vieäc naày laøm sao thoâng qua? Ñaùp: Chö thieân söû duïng roàng traán thuû ngay trong nuùi vaøng ñeå doø la, do ñoù ñaõ chöùng kieán vieäc keå treân. Trong thaønh A-tu-la coù boán thöù vöôøn laàu gaùc: 1. Teân Hoan Hyû. 2. Teân Hyû Laïc. 3. Teân Ñaïi Hyû Laïc. 4. Teân AÙi Laïc. Cuõng coù caây Chaát-ña-la-ba-traù-leâ. Hoûi: A-tu-la thuoäc veà ñöôøng trôøi hay thuoäc ñöôøng ngaï quyû? Neáu laø ñöôøng trôøi, thì vì sao chuùng khoâng coù ñöôïc chaùnh quyeát ñònh? Coøn neáu laø ñöôøng ngaï quyû thì vì sao chuùng qua laïi vôùi chö thieân? Vì sao laïi chieán ñaáu vôùi chö thieân? Laøm sao hieåu nôi kinh naày? Nhö noùi: Ñeá - thích ñaõ noùi raèng: Tyø-ma-chaát-ña-la vöông! OÂng voán laø trôøi cuûa xöù naày.
SOÁ 1546 - LUAÄN A TYØ ÑAØM TYØ BAØ SA, Quyeån 7 178
Ñaùp: Hoaëc coù ngöôøi noùi: A-tu-la naày thuoäc veà ñöôøng trôøi. Hoûi: Neáu vaäy thì vì sao chuùng khoâng coù ñöôïc chaùnh quyeát ñònh? Ñaùp: Vì chuùng bò tính dua nònh cong vaïy che laáp. Hoûi: Söï vieäc aáy ra sao? Ñaùp: A-tu-la kia quan nieäm theá naày: Phaät thieân vò chö thieân. Neáu Phaät vì hoï giaûng noùi boán nieäm xöù thì hoï nghó raèng: Phaät vì chuùng ta noùi boán nieäm xöù, taát nhieân laø vôùi chö thieân seõ noùi naêm nieäm xöù! Neáu Phaät vì hoï giaûng noùi ba möôi baûy phaùp trôï ñaïo, thì hoï laïi nghó: Phaät vì chuùng ta noùi ba möôi baûy phaùp trôï ñaïo, taát nhieân vôùi chö thieân seõ noùi ba möôi taùm phaùp trôï ñaïo. Vì taâm dua nònh cong vaïy nhö theá, neân chuùng khoâng theå ñöôïc chaùnh quyeát ñònh. Laïi coù ngöôøi noùi: A-tu-la laø thuoäc veà ñöôøng ngaï quyû. Hoûi: Neáu vaäy thì vì sao chuùng qua laïi vôùi chö thieân? Ñaùp: Vì chö thieân tham saéc ñeïp, khoâng vì doøng hoï. Nhö Xaù- chi laø A-tu-la nöõ xinh ñeïp baäc nhaát, do ñoù Ñeá-thích cöôùi laøm vôï. Cuõng nhö vöông nöõ Ñaàu-ma Khaån-na-la teân Ma-naäu-ha-lôïi, ñöôïc Boà-taùt Tu- ñaø- na choïn laøm vôï. Boà-taùt laø thuoäc coõi trôøi, coøn Khaån-na-la laø ñöôøng suùc sinh. Nhöõng tröôøng hôïp aáy ñeàu vì nhan saéc xinh ñeïp khoâng vì doøng hoï. Hoûi: Vì sao A-tu-la laïi chieán ñaáu vôùi chö thieân? Ñaùp: Vì cuõng coù tröôøng hôïp ngöôøi khoâng baèng chieán ñaáu vôùi keû vöôït hôn, nhö keû toâi tôù chieán ñaáu vôùi chuû. Choù cuõng tranh chaáp vôùi ngöôøi. A-tu-la kia cuõng gioáng nhö theá. Laøm sao hieåu kinh naày: Nhö noùi: vua Tyø-ma-chaát-ña-la! OÂng voán laø trôøi cuûa xöù naày. Ñaùp: vua Tyø-ma-chaát-ña-la laø boá vôï cuûa Ñeá-thích, vì toân troïng, cung kính, neân noùi nhö theá. Hoûi: Nhö caùc thaàn nöõ Baït-ñaø-na, Chieân-ñaø-ca, Chieân-ñaø-lôïi-ca, thaàn Y-traù-ñòa-baø vaø thaàn Ma-ñaàu-kieán-ñaø v.v... ñeàu thuoäc veà ñöôøng trôøi, hay thuoäc ñöôøng ngaï quyû? Neáu hoï thuoäc veà ñöôøng trôøi thì vì sao laïi cöôùp ñoaït tinh khí cuûa con ngöôøi, cuõng caét ñöùt sinh maïng con ngöôøi duø thoï söï cuùng teá cuûa hoï? Coøn neáu thuoäc veà ñöôøng ngaï quyû, thì vôùi kinh naày laøm sao hieåu ñöôïc. Nhö keä noùi: Uaát-ña-lôïi chôù oàn Taát-laêng-giaø cuõng theá Neáu ta thaáy chaân ñeá Caùc oâng cuõng seõ ñöôïc. Ñaùp: Hoaëc coù ngöôøi noùi: A-tu-la thuoäc veà ñöôøng trôøi. Hoûi: Neáu vaäy thì vì sao chuùng laïi cöôùp ñoaït tinh khí cuûa con ngöôøi,
cuõng gieát cheát con ngöôøi duø ñaõ thoï laõnh söï cuùng teá cuûa hoï? Ñaùp: A-tu-la khoâng ñoaït tinh khí, cuõng khoâng caét ñöùt maïng soáng, cuõng khoâng thoï nhaän söï cuùng teá cuûa con ngöôøi, maø quyeán thuoäc do A- tu-la daét daãn, ñoâi khi coù ñoaït tinh khí, caét ñöùt maïng soáng, thoï nhaän söï cuùng teá cuûa con ngöôøi. Laïi coù ngöôøi noùi: A-tu-la laø thuoäc veà ñöôøng ngaï quyû. Hoûi: Neáu vaäy nhö keä ñaõ noùi laøm sao hieåu? Ñaùp: Vì A-tu-la coù taâm tin, höôùng ñeá, nhöng thaät khoâng thaáy ñeá, maø ngu si ñoái vôùi ñeá, laøm sao thaáy ñöôïc. Nhö thaàn Ma-ñaàu-kieán-ñaø noùi thì laøm sao hieåu? Ñaùp: Ñoù laø lôøi noùi töï cao, vì ñaõ ngu ñoái vôùi caùc ñöôøng, thì ñaâu theå thaáy ñöôïc söï khaùc nhau giöõa caùc ñöôøng. Chæ vì töï cao neân môùi noùi nhö theá. Nhö hieän nay ngöôøi giaøu coù cuõng töï xöng mình laø cao quyù ñoái vôùi toâi tôù. A-tu-la kia cuõng gioáng nhö theá. Hoï chæ laø ngöôøi sai khieán cuûa Töù Thieân vöông thoâi, theá maø töï noùi: Ta laø trôøi, sinh trong trôøi Töù Thieân vöông. Caùc vò thaàn soáng treân maët ñaát ñeàu thuoäc veà ñöôøng ngaï quyû. Caùc thaàn Tyø-xaù-giaø, thaàn Khaån-na-la, thaàn Heâ-laâu-saùch-ca, thaàn Baø-laâu-ni, thaàn Xa-la-phaù-cöøu- la, ñeàu thuoäc veà ñöôøng suùc sinh. Maëc duø thaân hình hoï ñöùng thaúng, nhöng vaãn coù töôùng maïo suùc sinh, nhö loã tai nhoïn, hoaëc coù mang giaùp. Caùc loaøi Daï-xoa, La-saùt, Kieät-traù, Phuù-ñôn-na, Cöu-baøn- traø v.v... ñeàu thuoäc veà ñöôøng ngaï quyû. Nhö noùi phaàn Ñòa nguïc, laø beø baïn cuûa ñòa nguïc, taâm baát töông öng haønh nhö maïng caên, v.v..., ñaáy noùi laø chuùng sinh ñòa nguïc. Hoaëc coù ngöôøi noùi: Khoâng neân noùi nhö vaày: Laø ñaéc cuûa xöù sôû, ñaéc cuûa theå taùnh vaø ñaéc cuûa caùc nhaäp, maø neân noùi laø phaàn ñòa nguïc, beø baïn cuûa ñòa nguïc. Laïi coù ngöôøi noùi: Neân noùi. Vì sao? Vì noùi ñaéc xöù sôû, nghóa laø ñaéc cuûa caùc giôùi. Ñaéc cuûa theå taùnh, nghóa laø ñaéc cuûa caùc aám. Ñaéc cuûa caùc nhaäp, nghóa laø noùi ñaéc cuûa noäi, ngoaïi nhaäp. Hoûi: Neáu noùi ñaéc cuûa giôùi, aám, nhaäp laø ñuû roài, vì sao laïi noùi sinh, chuùng sinh ñòa nguïc, ñöôïc saéc voâ kyù cho ñeán thöùc? Ñaùp: Vì noùi veà quaû baùo, vì quaû baùo neân coù söï khaùc nhau giöõa naêm ñöôøng.