📜 Giảng Sư
Kho kinh › Tạng Luật (Linh Sơn Pháp Bảo)

T071 BL 1 (011) Nói Về 91 Pháp Đọa tt-Giới Pháp Của Tỳ Kheo-Bộ Hòa Lê Ngũ Phần

Tạng Luật (Linh Sơn Pháp Bảo) · 82,387 ký tự · ~75 phút đọc
🏠 📜

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 1

LUAÄT DI SA TAÉC BOÄ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN QUYEÅN 9

Phaàn 1: GIÔÙI PHAÙP CUÛA TYØ KHEO

Ñoaïn 5: NOÙI VEÀ 91 PHAÙP ÑOÏA (Tieáp Theo)

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, Luïc quaàn Tyø-kheo thöôøng phaïm giôùi. Caùc Tyø-kheo can giaùn, nhö giôùi tröôùc ñaõ noùi, cho ñeán caâu: Ñöøng ñeå phaûi chòu khoå laâu daøi. Luïc quaàn Tyø-kheo hoûi: Ñöùc Phaät cheá giôùi naøy ôû ñaâu? Caùc Tyø-kheo noùi: Thaày khoâng bieát hay sao? Vaâng, khoâng bieát. Caùc Tyø-kheo noùi: Chuùng toâi seõ noùi cho thaày bieát, Ñöùc Phaät noùi giôùi naøy ôû ñaâu. Trong khi thuyeát giôùi beøn noùi: Ñöùc Phaät cheá giôùi naøy ôû ñaây. Luïc quaàn Tyø-kheo noùi: Nay toâi môùi bieát, phaùp naøy, moãi nöûa thaùng Boá-taùt, noùi ra töø giôùi kinh. Caùc Tyø-kheo baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Luïc quaàn Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài, baûo caùc Tyø- kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo khi thuyeát giôùi, noùi nhö vaày: Nay toâi môùi bieát phaùp naøy, moãi nöûa thaùng Boá-taùt, noùi ra töø trong giôùi kinh. Caùc Tyø-kheo bieát Tyø-kheo naøy hai, Ba laàn khi noùi giôùi ñaõ ngoài nghe. Tyø-kheo naøy khoâng theå vì noùi khoâng bieát maø khôûi toäi. Tuøy theo choã phaïm toäi nhö phaùp trò, roài neân quôû traùch ñieàu khoâng bieát kia laø khoâng toát. Khi thuyeát giôùi khoâng nhaát taâm ñeå nghe, khoâng ñeå yù, phaïm Ba-daät-ñeà”. Neáu Tyø-kheo cho ngöôøi thoï giôùi Cuï tuùc ñeå thaønh Tyø-kheo thì neân daïy cho hoï hoïc ñaày ñuû luaät. Neáu hai, Ba laàn hoï ñaõ ngoài nghe giôùi, bieát hay khoâng bieát, maø noùi nhö theá, phaïm Ba-daät-ñeà. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Xong giôùi thöù saùu möôi boán -----------------------------

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 222

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Luùc aáy, caùc Tyø-kheo thöôøng vaøo trong cung cuûa Vua Ba-tö-naëc, thaáy caùc myõ nöõ sinh taâm nhieãm ñaém, khoâng thích tu phaïm haïnh, coù vò ra ñôøi laøm ngoaïi ñaïo. Caùc Ñaïi thaàn thaáy, noùi: Taïi sao nhaø Vua khoâng ñeå caùc cung nöõ lui saâu vaøo choã kín ñaùo, maø cöù cho lui tôùi khieán ai cuõng thaáy ñöôïc. Baáy giôø, Toân giaû A-nan thöôøng nhaän ñöôïc söï cuùng döôøng cuûa Vua, saùng sôùm, ñaép y böng baùt vaøo trong haäu cung. Khi aáy, Vua cuøng phu nhaân Maït-lôïi coøn ñang nguû chöa daäy. Phu nhaân Maït-lôïi thaáy Toân giaû vaøo, lieàn voäi vaõ maëc y böôùc xuoáng giöôøng. Y cuûa Phu nhaân ñang maëc raát mòn vaø trôn, voâ yù tuoät rôi xuoáng ñaát, phu nhaân xaáu hoå lieàn ngoài suïp xuoáng. Nhaø Vua böïc töùc noùi: Vieäc trieàu ñình nhoïc nhaèn baän roän thöôøng phaûi thöùc khuya môùi nguû khoâng theå daäy sôùm. Taïi sao Tyø-kheo saùng sôùm laïi ñi thaúng vaøo theá naøy? Toân giaû xaáu hoå lieàn trôû veà nôi choã Phaät, trình baøy ñaày ñuû vieäc caùc Tyø-kheo vaø vieäc cuûa chính mình vaøo cung Vua. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi caùc Tyø- kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät laïi töï noùi leân söï vieäc cuûa Toân giaû A-nan. Baèng moïi caùch quôû traùch roài, Phaät baûo caùc Tyø-kheo: Vaøo trong haäu cung cuûa nhaø Vua coù möôøi ñieàu loãi laàm: Moät laø khi Vua say, gaàn guõi vôùi cung nöõ khaùc, luùc heát say hay queân, do queân neáu boãng nhieân cung nöõ kia coù thai, Tyø-kheo bò nghi. Hai laø cung nöõ thaáy Tyø-kheo hoaëc coù yù vui ñuøa, Tyø-kheo bò nghi laø coù tình töù. Ba laø nhaø Vua coù möu maät naøo bò tieát loä, Tyø-kheo bò nghi laø ñöa tin. Boán laø trong cung coù maát vaät quyù baùu naøo, Tyø-kheo bò nghi laø ngöôøi laáy. Naêm laø neáu vò quan naøo bò maát chöùc, ngöôøi ngoaøi nghi laø do Tyø- kheo. Saùu laø neáu coù ngöôøi bò toäi, ngöôøi ta nghi laø do Tyø-kheo saøm taáu. Baûy laø neáu coù ngöôøi naøo chöa ñaùng thaêng quan maø ñöôïc thaêng, ngöôøi ta nghi laø do theá löïc cuûa Tyø-kheo. Taùm laø nhaø Vua öa ñi du ngoaïn gaây nhieàu phieàn toán, Tyø-kheo cuõng bò nghi laø xui khieán. Chín laø trong cung nhieàu caùc myõ saéc, phuïc söùc ngoaïn muïc, Tyø- kheo thaáy sinh taâm nhieãm ñaém, phaïm giôùi, hoaøn tuïc. Möôøi laø neáu vöông töû coù söï phaûn nghòch, Tyø-kheo bò nghi laø ngöôøi höôùng daãn.

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 223

Quôû traùch roài, Phaät baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo vaøo trong cung Vua, quaù ngaïch cöûa, phaïm Ba-daät-ñeà”. Luùc aáy, caùc Tyø-kheo sau khi Phaät ñaõ cheá giôùi caám khoâng daùm böôùc qua cöûa thaønh ñeå khaát thöïc, khoâng bieát laøm theá naøo, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, roài baûo caùc Tyø-kheo: Nay cho pheùp vaøo trong cöûa thaønh, nhöng khoâng ñöôïc quaù trong cöûa cuûa haäu cung. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo vaøo trong cung Vua, quaù ngaïch cöûa cuûa haäu cung, phaïm Ba-daät-ñeà”. Baáy giôø, Vua Ba-tö-naëc haèng naêm cuøng caùc cung nöõ ra khoûi giôùi haïn cuûa nöôùc, neân caùc nôi ñeàu coù laøm haønh cung daønh cho Vua nghæ khi Vua ñi ngaém caûnh. Coù caùc Tyø-kheo vaøo buoåi chieàu ñi ñeán thoân xoùm, tìm nôi nghæ laïi ñeâm, caùc Cö só noùi: Nay Vua khoâng coù nôi haønh cung naøy, caùc thaày coù theå vaøo ñoù nghæ. Vua tin kính Phaät phaùp, neáu coù bieát cuõng hoan hyû thoâi. Caùc Tyø-kheo khoâng daùm vaøo neân khoâng coù choã nghæ. Vieäc naøy ñöôïc baïch Phaät. Nhaân ñoù, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Nay cho pheùp caùc Tyø-kheo vaøo nghæ trong haønh cung boû troáng. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo, Vua chöa ra khoûi choán ñoà baùu, ñoà baùu chöa ñöôïc thu caát, maø vaøo quaù haïn cöûa haäu cung, phaïm Ba-daät-ñeà”. Ñoà baùu: Vaät quyù troïng vaø caùc nöõ saéc ñeàu goïi laø baùu. Chöa ra: Nghóa laø ngöôøi nöõ coøn ôû trong cung. Chöa caát: Nghóa laø ngöôøi nöõ ôû trong cung chöa taøng aån. Khi aáy, neáu vaøo quaù haïn cöûa haäu cung, caû hai chaân, phaïm Ba-daät-ñeà. Tuøy theo söï vaøo trong xa hay gaàn moãi böôùc phaïm moät Ba-daät-ñeà. Neáu böôùc qua moät chaân phaïm Ñoät- kieát-la. Vaøo caùc nhaø Ñaïi thaàn, tröôûng giaû, vaøo quaù beân trong cöûa, phaïm Ñoät-kieát-la. Sa-di phaïm Ñoät-kieát-la. Neáu Vua môøi neân vaøo thì khoâng phaïm. Xong giôùi thöù saùu möôi laêm ---------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, hai nöôùc Caâu-taùt-la vaø Ma- kieät xaâm chieám laãn nhau. Ñöôøng saù ñi laïi giöõa hai nöôùc bò caét ñöùt. Tyø-kheo nôi thaønh Vöông-xaù an cö xong, nghó ñeán Phaät neân coù yù nghó: Nay ta caàn phaûi cuøng vôùi ñaùm giaëc laøm baïn ñeå ñi, môùi coù theå ñeán vieáng thaêm Ñöùc Theá Toân ñöôïc. Duø lính canh phoøng bieân giôùi, noùi ta cuøng ñi vôùi giaëc maø baét, thì Vua Ba-tö-naëc tin öa Phaät phaùp cuõng khoâng keát toäi ta. Theá laø caùc Tyø-kheo cuøng vôùi giaëc ñi ñeán bieân giôùi, quaû nhieân laø bò baét giaûi ñeán ñoàn lính bieân phoøng. Lính thuù baùo: Ñaây laø giaëc. Töôùng bieân

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 224

phoøng hoûi: Coøn nhöõng ngöôøi maëc aùo caø sa naøy laø gì? Thöa, cuõng laø giaëc. Caùc Tyø-kheo beøn töï noùi: Chuùng toâi khoâng phaûi laø giaëc, maø laø Sa-moân Thích töû, an cö nôi thaønh Vöông-xaù xong, caàn ñeán vieáng thaêm Ñöùc Theá Toân, ñi ñöôøng nguy hieåm neân cuøng laøm baïn vôùi nhöõng ngöôøi naøy ñeå ñi. Töôùng bieân phoøng noùi: Caùc oâng khoâng phaûi laø Sa-moân Thích töû. Caùc oâng ñoäi loát ñeán ñaây ñeå laøm maät vuï. Töôùng bieân phoøng ra leänh aùp giaûi veà trieàu ñình. Caùc Tyø-kheo cuõng töï khai nhö tröôùc. Vua lieàn phoùng thích. Caùc quan taû höõu, coù ngöôøi khoâng tin ñoù laø Sa-moân noùi: Ñaây laø giaëc, giaû maëc aùo Tyø-kheo, vì Vua tin öa Phaät phaùp neân phoùng thích. Caùc Tyø-kheo Tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi caùc Tyø-kheo: Caùc oâng thaät söï coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo naøo heïn cuøng giaëc laøm baïn ñoàng ñi, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo cuøng moät ñöôøng ñi chung vôùi giaëc maø khoâng bieát, nhöng khi ñaõ bieát ñöôïc thì laáy laøm ray röùt vaø ngôõ mình ñaõ phaïm Ba- daät-ñeà, neân lui traùnh beân ñöôøng, hoaëc ñi sau. Giaëc hoûi: Taïi sao caùc oâng laøm nhö theá? Caùc Tyø-kheo noùi: Ñöùc Phaät caám khoâng cho chuùng toâi cuøng laøm baïn ñi vôùi caùc oâng. Ñaùm giaëc nghe noùi, noåi giaän, ñaùnh caùc Tyø-kheo roài loät heát y aùo. Khi trôû laïi truù xöù, caùc Tyø-kheo ñem söï vieäc baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Khoâng bieát laø giaëc, cuøng ñi vôùi hoï, maø phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo, bieát giaëc maø laøm baïn ñoàng ñi, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo, treân ñöôøng ñi, tình côø gaëp giaëc, beøn sinh hoå theïn, cho raèng mình phaïm Ba-daät-ñeà, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Neáu khoâng heïn, tình côø gaëp giaëc treân ñöôøng ñi maø phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo heïn cuøng giaëc ñi moät ñöôøng, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo heïn cuøng giaëc ñoàng ñi treân ñoaïn ñöôøng gaàn, roài laïi khoâng ñi, hoaëc ñi ñöôøng khaùc, nhöng vaãn sinh nghi: Chuùng ta haù khoâng phaïm Ba-daät-ñeà! Quyù vò baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Tuy cuøng giaëc heïn ñoàng ñi moät ñoaïn ñöôøng gaàn, roài khoâng ñi, hoaëc ñi ñöôøng khaùc, maø phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo cuøng giaëc heïn ñi moät ñöôøng töø xoùm laøng naøy ñeán xoùm laøng kia, phaïm

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 225

Ba-daät-ñeà”. Neáu cuøng caùc Tyø-kheo aùc heïn cuøng ñi, phaïm Ñoät-kieát-la. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, phaïm Ñoät- kieát-la. Neáu coù caùc naïn khôûi, heïn cuøng ñi thì khoâng phaïm. Xong giôùi thöù saùu möôi saùu --------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, caùc Tyø-kheo cuøng ngöôøi nöõ ñoàng ñi moät ñöôøng, hoaëc moät Tyø-kheo cuøng moät ngöôøi nöõ, cho ñeán soá ñoâng, hoaëc hai Tyø-kheo, cho ñeán soá ñoâng, cuøng moät ngöôøi nöõ, cho ñeán soá ñoâng cuøng loäi qua soâng, thaáy hình laãn nhau neân sinh taâm nhieãm, coù vò hoaøn tuïc, laøm ngoaïi ñaïo. Caùc Cö só thaáy vaäy cheâ traùch noùi: Sa-moân Thích töû cuøng ngöôøi nöõ ñi moät ñöôøng, ñaâu coù khaùc gì cuøng ñi vôùi vôï, ai bieát nhöõng ngöôøi naøy tu phaïm haïnh, thaät laø khoâng coù haïnh Sa-moân, phaù phaùp Sa-moân. Luùc aáy, coù moät Cö só thöôøng ñaùnh vôï, moät hoâm, ñaùnh vôï roài boû ñi. Ngöôøi vôï suy nghó: Choàng ta thöôøng ñaùnh ta, coù theå seõ aâm thaàm gieát ta, nay ta neân troán ñi. Theá laø baø ta boû nhaø rôøi xoùm laøng ra ñi. Gaëp moät Tyø- kheo, baø raát möøng ñeán hoûi: Ñaïi ñöùc ñi ñaâu? Tyø-kheo noùi: Toâi ñi ñeán choã ñoù. Laëng leõ ngöôøi nöõ beøn ñi theo sau Tyø-kheo. Choàng baø ta, sau khi ra ñi laïi hoài taâm: Vöøa roài ta ñaùnh vôï, coù theå noù töï töû. OÂng ta lieàn voäi trôû veà nhaø tìm vôï, khoâng thaáy laïi hoûi ngöôøi haøng xoùm. Hoï ñeàu noùi khoâng thaáy. OÂng ta beøn ñi ra ngoaøi xoùm laøng, gaëp moät ngöôøi nöõ ngoaïi ñaïo, hoûi: Coù thaáy ngöôøi ñaøn baø hình daùng nhö vaäy khoâng? Keû ngoaïi ñaïo noùi: Thaáy Sa-moân Thích töû daãn ñi. OÂng ta lieàn voäi vaõ ñuoåi theo, khi ñuoåi theo kòp, oâng ta hoûi Tyø-kheo: Lyù do naøo oâng daãn vôï toâi taåu thoaùt? Tyø-kheo noùi: Toâi khoâng laøm nghieäp aùc, vôï oâng cuøng ñi vôùi toâi moät ñöôøng maø thoâi. Khi aáy baø vôï noùi vôùi oâng choàng: Chôù coù taâm aùc ñoái vôùi Tyø-kheo naøy, toâi cuøng ñi, coi nhö ngöôøi thaân thuoäc chöù khoâng coù gì khaùc. OÂng choàng nghe vôï noùi lieàn nghó: Noùi nhö vaäy laø löøa doái cho nhau, chöù chaéc chaén coù söï aùc. OÂng ta lieàn ñaùnh Tyø-kheo gaàn cheát môùi thoâi. Tyø-kheo khôûi yù nieäm: Nay ta bò kieät söùc khoâng theå tieáp tuïc ñi ñöôïc, caàn nhaäp Tam-muoäi Hoûa quang, vaän duïng hôi thôû ñeå laáy laïi söùc khoûe, roài seõ tieáp tuïc ñi. Nghó xong lieàn thu xeáp y baùt, nhaäp Tam-muoäi Hoûa quang, nôi thaân tuoân ra khoùi. Ngöôøi ñaøn baø kia thaáy vaäy noùi vôùi choàng: OÂng khoâng tin lôøi toâi noùi, oâng xem nôi thaân cuûa Tyø-kheo tuoân ra khoùi ñoù khoâng? Trong choác laùt caû thaân cuûa vò Tyø-kheo kia ñeàu maát caû. Ngöôøi vôï laïi noùi: OÂng khoâng tin lôøi toâi! OÂng xem thaân cuûa Tyø-kheo theá naøo ñoù? Vò Tyø-kheo kia lieàn duøng söùc cuûa Tam-muoäi, ñeán nôi choã Ñöùc Phaät, ñem taát caû söï vieäc ñaõ

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 226

xaûy ra baïch vôùi Ngaøi. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi caùc Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Caùc Tyø-kheo thöa: Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo cuøng ngöôøi nöõ ñi moät ñöôøng, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo cuøng ñi, treân ñöôøng thaáy caùc ngöôøi nöõ cuøng ñi nôi tuyeán ñöôøng aáy, taâm sinh nghi hoái: Chuùng ta coù phaïm Ba-daät-ñeà khoâng? Quyù vò baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Tyø-kheo naøo khoâng heïn maø cuøng ngöôøi nöõ ñoàng ñi moät ñöôøng, phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo cuøng ngöôøi nöõ, heïn ñoàng ñi moät ñöôøng, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo cuøng ngöôøi nöõ heïn ñoàng ñi moät ñöôøng, roài sau khoâng daùm ñi, hoaëc ñi ñöôøng khaùc, cuõng sinh nghi hoái, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Tyø-kheo naøo, tuy tröôùc ñaõ cuøng ngöôøi nöõ heïn ñoàng ñi moät ñöôøng, roài khoâng ñi, hoaëc ñi ñöôøng khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo cuøng ngöôøi nöõ heïn ñoàng ñi moät ñöôøng, töø xoùm laøng naøy ñeán xoùm laøng khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Tyø-kheo- ni cuõng nhö vaäy. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù saùu möôi baûy --------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi nöôùc Caâu-taùt-la, cuøng chuùng Ñaïi Tyø-kheo Taêng moät ngaøn hai traêm naêm möôi vò, du haønh trong nhaân gian. Caùc Tyø-kheo, hoaëc coù vò ôû trong nhaø, hoaëc coù vò ôû beân goác caây, hoaëc coù vò ôû nôi ñaát troáng. Khi aáy, Luïc quaàn Tyø-kheo cuøng Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo taäp trung moät ñoáng lôùn cuûi töôi vaø coû nôi ñaát troáng roài ñoát vaø ngoài xung quanh söôûi aám. Coù moät con raén töø trong boäng caây chaïy ra, caùc Tyø-kheo thaáy, laáy vaät neùm noù. Con raén quay ñaàu trôû voâ, bò noùng laïi chaïy ra, caùc Tyø-kheo laïi neùm nöõa, noù laïi chaïy voâ. Trong choác laùt noù laïi phoùng thaúng ñeán choã Tyø-kheo neùm noù caén vò naøy cheát ngay. Caùc Tyø-kheo vaây quanh khoùc keå. Caùc Tyø-kheo Tröôûng laõo hoûi: Chuyeän gì caùc thaày khoùc keå nhö theá? Thöa: Coù moät Tyø-kheo bò raén caén cheát! Quyù vò trình baøy ñaày ñuû söï vieäc treân. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch: Taïi sao caùc thaày thaáy raén chaïy ra Ba laàn maø khoâng traùnh, ñeå ñeán noãi bò noù caén cheát? Quôû traùch xong baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 227

hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Luïc quaàn Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo nhen ñoát löûa, phaïm Ba-daät-ñeà”. Sau ñoù, Luïc quaàn Tyø-kheo sai ngöôøi giöõ vöôøn, Sa-di ñoát löûa. Caùc Tyø-kheo Tröôûng laõo thaáy quôû traùch: Caùc thaày haù khoâng nghe Ñöùc Phaät caám ñoát löûa? Chuùng toâi baûo ngöôøi giöõ vöôøn, Sa-di ñoát thì ñaâu coù phaïm. Caùc Tyø-kheo noùi: Töï mình ñoát, sai ngöôøi ñoát ñaâu coù khaùc gì?! Quyù vò baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Luïc quaàn Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài, baûo caùc Tyø- kheo: Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo ñoát löûa, hay sai ngöôøi ñoát löûa, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo beänh, hoûi thaày thuoác, thaày thuoác noùi: Neân uoáng thöù thuoác… vaø taém baèng nöôùc noùng. Tyø-kheo beänh noùi: Ñöùc Phaät khoâng cho pheùp chuùng toâi ñoát löûa vaø sai ngöôøi ñoát, vaäy thaày neân cho duøng thöù thuoác khaùc. Thaày thuoác noùi: Ñaïi ñöùc, beänh naøy thì phaûi uoáng thöù thuoác aáy vaø taém nöôùc noùng. Caùc Tyø-kheo laïi ñaët ra vaán ñeà: Neáu Ñöùc Phaät cho pheùp chuùng ta ñoát löûa hay sai ngöôøi ñoát löûa thì beänh naøy ñöôïc laønh. Quyù vò baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Nay cho pheùp Tyø-kheo beänh ñöôïc ñoát löûa hoaëc sai ngöôøi ñoát. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo khoâng beänh, töï mình ñoát löûa hoaëc sai ngöôøi ñoát, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo caàn naáu canh naáu chaùo, khoâng daùm nhen löûa, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Nay cho pheùp caùc Tyø-kheo naáu canh, naáu chaùo, chöù khoâng ñöôïc vì söôûi aám maø nhoùm löûa. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø- kheo naøo khoâng beänh, vì söôûi aám maø nhen löûa, phaïm Ba-daät-ñeà”. Caùc Tyø-kheo muoán nhen löûa ñeå xoâng baùt vaø ngaên thuù döõ, hoaëc ñoát ñeøn löûa, khoâng bieát laøm theá naøo, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Nay cho pheùp caùc Tyø- kheo coù nhaân duyeân nhö vaäy ñöôïc ñoát löûa hay baûo ngöôøi ñoát löûa. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo khoâng beänh, vì söôûi aám maø töï mình nhoùm löûa hoaëc sai ngöôøi nhen, phaïm Ba-daät-ñeà”. Neáu vì söôûi aám maø nhen löûa, ngoïn löûa leân cao cho ñeán boán ngoùn tay, phaïm Ba-daät-ñeà. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù saùu möôi taùm

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 228

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, caùc Tyø-kheo ñeán caùc nhaø quen bieát, thaáy ñoà trang söùc quyù baùu, caàm xem roài ñeå laïi choã cuõ. Ñoà quyù naøy sau ñoù bò ai laáy maát, ngöôøi chuû tìm khoâng thaáy. Coù ngöôøi noùi: Toâi thaáy Tyø-kheo caàm. Ngöôøi chuû ñeán hoûi Tyø-kheo: Toâi bò maát ñoà trang söùc nhö vaäy, nhö vaäy, thaày coù thaáy khoâng? Tyø-kheo noùi: Vöøa roài toâi coù caàm xem, roài ñeå laïi choã cuõ. Ngöôøi chuû noùi: Thaày nhaän ñaõ caàm laáy roài laïi baûo khoâng thaáy nöõa. Vaäy thaày neân traû laïi toâi. Tyø-kheo noùi: Thaät söï toâi khoâng laáy. Ngöôøi chuû khoâng tin, beøn gaùn cho Tyø-kheo tieáng xaáu. Laïi coù moät ngoaïi ñaïo mang moät tuùi ñaày naêm traêm kim tieàn, tôùi beân bôø soâng uoáng nöôùc, khi ñi boû queân laïi. Coù moät Tyø-kheo ñi sau ñeán baét gaëp, roài töï hoûi: Vaät naøy laø cuûa ai? Nhìn xung quanh, thaáy phía tröôùc xa coù moät ngöôøi ñi, beøn nghó: Chaéc cuûa ngöôøi aáy boû queân, ta neân mang ñeán ñeå ñöa cho hoï. Voäi vaõ Tyø-kheo mang ñi theo. Ngöôøi kia ñi chöa ñöôïc bao laâu, nhôù tuùi tieàn vaøng, lieàn voäi quay trôû laïi. Tyø-kheo thaáy hoûi: Vì sao oâng trôû laïi? Ngöôøi kia giaän, noùi: Thöù ngöôøi xui xeûo naøy, hoûi toâi laøm gì? Tyø-kheo noùi: Duø toâi laø vaät xui xeûo, oâng cuõng neân cho toâi bieát lyù do oâng trôû laïi. Ngöôøi kia noùi: Toâi queân tuùi kim tieàn nôi bôø soâng, neân trôû laïi tìm. Tyø-kheo lieàn ñöa caùi tuùi ra hoûi: Ñaây coù phaûi laø tuùi cuûa oâng khoâng? Ngöôøi kia nhaän ra tuùi cuûa mình roài, laïi noåi giaän, noùi: Thöù ngöôøi xui xeûo, taïi sao laïi caàm caùi tuùi cuûa toâi? OÂng ñôïi moät chuùt ñeå toâi kieåm tra laïi caùc vaät trong tuùi ñaõ! Tyø-kheo noùi: Toâi hoaøn toaøn khoâng bieát thöù gì ñöïng trong tuùi naøy, cuõng khoâng xem ñeán. Neáu toâi muoán laáy thì ñaâu coù ñöa oâng xem? Vì sôï oâng maát cuûa neân môùi ñem ñeán traû cho oâng. Ngöôøi kia noùi laïi: Trong caùi tuùi cuûa toâi coù moät ngaøn kim tieàn, nay thieáu naêm traêm, oâng traû cho toâi. Tyø-kheo traû lôøi tröôùc sau nhö moät. Ngöôøi kia cöôõng böùc ñoøi Tyø-kheo, roài ñöa ñeán quan ñoaùn söï. Moät khi quan ñoaùn söï laø ngöôøi khoâng tin öa Phaät phaùp neân xöû ñoaùn moät caùch phi lyù, lieàn haï leänh baét Tyø-kheo troùi caùnh gaø, ñaùnh troáng, aùp giaûi ñeán ngaû tö ñöôøng ñeå haønh quyeát (gieát). Luùc naøy, Vua Ba-tö-naëc töø treân laàu cao nhìn thaáy, hoûi caùc quan taû höõu: Ngöôøi ñoù laø ai? Caùc quan taâu: Sa-moân Thích töû. Nhaø Vua lieàn ra leänh: Ñem veà choã ñoaùn söï, ta seõ ñích thaân ñeán ñoù. Nhaø Vua voäi vaøng ñeán vaø hoûi ngöôøi kia: Taïi sao ngöôøi haønh haï Tyø-kheo naøy? Quan ñoaùn söï taâu roõ söï vieäc cho nhaø Vua nghe. Nhaø Vua hoûi Tyø- kheo. Tyø-kheo cuõng trình baøy nhö tröôùc. Nhaø Vua hoûi ngöôøi chuû cuûa caùi tuùi ñöïng kim tieàn: Caùi tuùi naøy laø cuûa ngöôi phaûi khoâng? Ngöôøi aáy traû lôøi: Phaûi. Nhaø Vua lieàn laáy naêm traêm kim tieàn boû vaøo trong tuùi. Caùi tuùi khoâng chöùa heát. Nhaø Vua laïi hoûi: Ngöôi noùi trong caùi tuùi ñoù coù moät ngaøn kim tieàn, taïi sao baây giôø noù khoâng ñöïng heát? Ngöôøi kia lieàn töï thuù

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 229

toäi noùi: Thaät söï chæ coù naêm traêm, toâi giaän neân vu khoáng cho Tyø-kheo. Nhaø Vua lieàn hoûi vò quan ñoaùn söï: Neáu coù ngöôøi khinh Vua ngay tröôùc maët thì toäi aáy theá naøo? Quan ñoaùn söï taâu: Ngöôøi aáy ñaùng cheát vaø tòch thu taøi saûn. Nhaø Vua lieàn cho aùp duïng ñuùng phaùp: Tòch thu taøi saûn, troùi caùnh gaø ngöôøi kia, ñaùnh troáng aùp giaûi ñeán ngaû tö ñöôøng ñeå chaët ñaàu. Coù ngöôøi noùi: OÂng vu khoáng Sa-moân Thích töû, neân thoï toäi nhö vaäy, neáu laïi vu khoáng huûy baùng, toäi sau seõ naëng hôn nhieàu. Hoaëc laïi coù ngöôøi noùi: Sa-moân Thích töû, coù laàn ñaõ töøng laáy vaät baùu cuûa toâi, vaäy nay söï thaät naøy phaûi sôï ö! Khi aáy, Tyø-kheo taâu vôùi Vua: Neân cho ngöôøi naøy ñöôïc soáng, ñeå Phaät phaùp khoûi bò mang tieáng xaáu. Nhaø Vua lieàn phoùng thích. Nhaø Vua lieàn quôû traùch quan ñoaùn söï: Neáu sau naøy coøn ñoaùn söï moät caùch phi lyù nhö vaäy, seõ bò trò phaït. Nhöõng ngöôøi khoâng tin Phaät phaùp baèng moïi caùch cheâ traùch: Chuùng ta laø ngöôøi theá tuïc coøn bieát xaáu hoå, khi caàm ñeán vaät baùu huoáng laø Sa-moân Thích töû, sao laïi laøm nhö vaäy, thaät khoâng coù haïnh Sa-moân, phaù phaùp Sa-moân. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài ñem vieäc caû tröôùc laãn sau baïch ñaày ñuû leân Ñöùc Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi caùc Tyø-kheo: Söï thaät caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Quyù Tyø-kheo thöa: Söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo hoaëc naém caàm caùc thöù baùu, hoaëc caùc vaät baùu, phaïm Ba-daät-ñeà”. Baáy giôø, Tyø-xaù-khö-maãu maëc aùo quyù baùu nhaát, thaân töôùng cuûa baø troâng thaät loäng laãy trang nghieâm. Baø cuøng caùc ngöôøi thaân du ngoaïn nôi vöôøn röøng gaàn Kyø-hoaøn. Xem xeùt kyõ moïi ngöôøi khoâng heà chaùn ngaùn trong söï vui chôi thoûa thích, baø ñaâm ra nghó ngôïi: Nay ta khoâng neân ñoàng phoùng daät vôùi hoï. Nhaân vieäc naøy ta neân ñeán vieáng thaêm Ñöùc Theá Toân. Baø lieàn cuøng caùc tyø nöõ ñeán Kyø-hoaøn. Khi ñeán cöûa Kyø-hoaøn, baø laïi nghó: Ta khoâng neân maëc ñoà sang troïng naøy ñeán yeát kieán Ñöùc Theá Toân. Baø côûi aùo quyù baùu ñeå nôi haøo cuûa thaønh. Khi aáy, Toân giaû Xaù-lôïi-phaát ñang ñi kinh haønh, töø xa thaáy ñöôïc vieäc naøy. Tyø-xaù-khö-maãu ñeán tröôùc Phaät ñaûnh leã saùt chaân, roài ñöùng lui qua moät beân. Ñöùc Phaät vì baø giaûng noùi phaùp, chæ baøy nhöõng lôïi ích, khieán baø vui möøng. Khoâng bao laâu baø lui veà vaø maõi suy nghó nhöõng ñieàu vöøa ñöôïc nghe, neân queân chieác aùo quyù. Treân ñöôøng veà, sau khi cöûa thaønh ñoùng, môùi nhôù laïi chieác aùo, baø nghó: Neáu ta noùi vôùi ai laø ta bò maát chieác aùo quyù baùu naøy, nhö theá coù theå toån thöông ñeán Phaät phaùp, neân im laëng ñeán saùng hoâm sau. Luùc Toân giaû Xaù-lôïi-phaát ñem vaán ñeà baïch Phaät. Ñöùc Phaät baûo Toân giaû: Saùng sôùm ngaøy mai ñích thaân oâng ñem ñeán traû cho baø ta. Toân

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 230

giaû laøm ñuùng theo lôøi Phaät daïy. Tyø-xaù-khö-maãu taùn thaùn heát lôøi: Laønh thay! Toâi coù vò Ñaïi sö cuøng baäc ñoàng phaïm haïnh nhö vaäy. Neáu ngoaïi ñaïo khaùc löôïm ñöôïc cuûa baùu naøy thì ñaâu coù chuyeän traû laïi cho toâi. Ñeâm vöøa roài toâi ñaõ xaû vaät naøy, nay neân thöïc hieän. Baø lieàn ñem daâng cuùng cho Taêng boán phöông. Baø yeâu caàu Toân giaû Xaù-lôïi-phaát duøng cuûa naøy caát nhaø cho chieâu ñeà Taêng. Toân giaû khoâng daùm nhaän, baïch Phaät. Ñöùc Phaät daïy: Neân nhaïân. Laïi coù caùc Cö só, cöù moãi naêm ngaøy ñeán Taêng phoøng thaêm vieáng moät laàn. Coù ngöôøi côûi nhaãn, coù ngöôøi côûi boâng tai, tröôùc khi vaøo Taêng phöôøng. Khi veà boû queân, caùc Tyø-kheo thaáy khoâng daùm laáy, coù ngöôøi khaùc thaáy, laáy ñem ñi maát. Caùc Cö só, khi trôû laïi Taêng phöôøng tìm, hoûi caùc Tyø-kheo: Toâi maát vaät baùu nhö vaäy, nhö vaäy, thaày coù thaáy khoâng? Tyø-kheo noùi: Toâi thaáy maø khoâng daùm laáy. Caùc Cö só noùi: Ñaïi ñöùc thaáy, taïi sao khoâng laáy? Ñaïi ñöùc neân traû laïi cho toâi, ngöôøi xuaát gia ñaâu caàn vieäc aáy. Caùc Tyø-kheo noùi: Thaät söï toâi khoâng laáy. Cö só khoâng tin, beøn gaùn tieáng aùc cho Tyø-kheo. Laïi coù caùc Tyø-kheo cuøng ngöôøi laøm baïn ñi ñöôøng, nghæ laïi ñeâm moät nôi noï, coù ngöôøi baïn boû queân laïi vaät ra ñi. Tyø-kheo thaáy khoâng daùm laáy, ngöôøi khaùc laáy ñi. Caùc ngöôøi baïn hoûi Tyø-kheo: Toâi maát vaät nhö vaäy, nhö vaäy, Ñaïi ñöùc coù thaáy khoâng? Tyø-kheo noùi: Toâi thaáy maø khoâng daùm laáy. Caùc ngöôøi baïn noùi: Ñaïi ñöùc thaáy, taïi sao khoâng laáy? Ñaïi ñöùc traû laïi cho toâi ñi! Ngöôøi xuaát gia ñaâu caàn vieäc aáy. Caùc Tyø-kheo noùi: Thaät söï toâi khoâng laáy. Ngöôøi kia khoâng tin, baùng boå Tyø-kheo khaép nôi. Töø ñoù caùc Tyø-kheo laïi coù nhöõng suy nghó: Neáu Ñöùc Theá Toân cho pheùp chuùng ta töï mình caàm laáy hoaëc sai ngöôøi caàm laáy vaät baùu nôi Taêng phöôøng hay choã nghæ laïi ñeâm thì Cö só ñaõ khoâng maát ñoà maø chuùng ta khoûi bò tieáng xaáu. Caùc Tyø-kheo baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Nay cho pheùp caùc Tyø-kheo töï mình caàm hay sai ngöôøi caàm laáy vaät baùu, nôi Taêng phöôøng hoaëc choã nghæ laïi ñeâm. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo, ñoái vôùi cuûa baùu hoaëc caùc vaät baùu, töï mình laáy hay daïy ngöôøi laáy, tröø nôi Taêng phöôøng hay choã nghæ laïi ñeâm, phaïm Ba-daät-ñeà. Neáu trong Taêng phöôøng vaø choã nghæ ñeâm caàm laáy cuûa baùu hoaëc caùc vaät baùu khaùc, sau coù ngöôøi chuû ñeán ñoøi thì traû laïi hoï. Vaán ñeà nhö vaäy, phaûi giaûi quyeát nhö vaäy. Cuûa baùu: Chaân chaâu, Ma-ni, Löu ly, Ngoïc kha, Kim ngaân. Caùc vaät baùu: Laø chæ cho caùc vaät quyù khaùc. Taêng phöôøng: Laø choã Taêng ôû, ñaát thuoäc veà Taêng. Choã nghæ laïi ñeâm: Töùc ngoaøi Taêng phöôøng, nôi nhaø ngöôøi khaùc vaø nôi cuøng laøm baïn vôùi ngöôøi ñi daïo chôi. Tyø-kheo thaáy vaät baùu nôi Taêng phöôøng,

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 231

neân khieán tònh nhaân laáy, neáu khoâng coù tònh nhaân thì töï mình laáy caát. Coù ngöôøi ñeán ñoøi, neân hoïp Taêng hoûi roõ veà töôùng traïng cuûa vaät bò maát, sau ñaáy môùi traû. Neáu laáy caát roài, muoán ñi ñaâu, phaûi daën ngöôøi ôû nhaø. Neáu Tyø-kheo ñeán nhaø ngöôøi, thaáy coù vaät, neân khieán tònh nhaân caát, khoâng coù tònh nhaân thì töï mình laáy caát, coù ngöôøi, neân keâu ngöôøi chuû ra giao cho hoï, roài sau môùi ñi. Tyø-kheo cuøng ngöôøi laøm baïn ñi ñöôøng, thaáy vaät neân baûo tònh nhaân laáy, khoâng coù tònh nhaân neân töï mình laáy ñeå traû laïi cho hoï. Khi traû, neân taäp trung ngöôøi hoûi: OÂng maát vaät phaûi khoâng? Neáu ngöôøi aáy coù maát thì neân hoûi vaät gì. Ngöôøi aáy noùi ñuùng môùi traû. Neáu cuøng baïn ñi khaùc ñöôøng, khoâng gaëp nhau, ñeán xoùm laøng, thì neân göûi cho ngöôøi Öu-baø-taéc tin caäy ñeå traû laïi hoï. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Thöùc-xoa- ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù saùu möôi chín --------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Vöông-xaù. Luùc naøy, caùc Tyø-kheo moät ngaøy taém Ba laàn, duøng nhieàu boät thaùo ñaäu, caùc Cö só thaáy, cheâ traùch noùi: Caùc Tyø-kheo naøy taém maõi taém hoaøi, duøng thaùo ñaäu nhö Vua, nhö Ñaïi thaàn. Muïc ñích hoï xuaát gia laø muoán caàu giaûi thoaùt, khoâng nhôù nghó tuïng kinh, laïi chuù troïng phôi baøy caùc ñieàu xaáu, ngaøy ñeâm chæ lo thaân theå, thaät khoâng coù haïnh Sa-moân, phaù phaùp Sa-moân. Baáy giôø, coù moät töôùng sö noùi vôùi Vua Bình-sa: Thieân vaên cho bieát, saép coù moät ngoâi sao baát thöôøng xuaát hieän, nhaø Vua neân taém nôi suoái nöôùc ñoù ñeå traùnh tai öông. Neáu khoâng taém coù theå ñöa ñeán maát nöôùc, hoaëc meänh heä cuûa Vua seõ laém öu phieàn. Nhaø Vua lieàn ra leänh caùc quan taû höõu xem xeùt ñònh lieäu con suoái aáy. Caùc quan vaâng leänh ñeán nôi thì thaáy caùc Tyø-kheo taém ñaày caû suoái. Caùc quan quay trôû veà taâu vôùi Vua, Vua noùi: Chôø Tyø-kheo taém xong. Suoát caû ngaøy ñeâm hoâm aáy, Ba laàn ñeán xem, ñeàu thaáy caùc Tyø-kheo thay nhau taém luoân khoâng ngôùt. Baø-la-moân töôùng sö laïi taâu vôùi Vua: Hung tinh kia saép xuaát hieän, sau khi hung tinh naøy xuaát hieän môùi taém thì khoâng coù ích gì. Nhaø Vua nghe caâu noùi naøy lieàn baûo chuaån bò xa giaù ñeå Vua ñeán suoái taém. Nhaø Vua taém döôùi doøng nöôùc. Caùc quan thaáy vaäy dò nghò: Sa-moân Thích töû khoâng bieát thôøi nghi, khoâng sieâng naêng, khoâng quaùn nieäm theå oâ tröôïc cuûa thaân, chæ lo taém röûa, trang ñieåm thaân theå, thaät khoâng coù haïnh Sa-moân, phaù phaùp Sa-moân. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi caùc Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 232

traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo trong voøng nöûa thaùng taém, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo beänh, thaày thuoác baûo, phaûi taém röûa môùi laønh. Caùc Tyø-kheo noùi: Ñöùc Phaät khoâng cho pheùp chuùng toâi luùc naøo cuõng taém ñöôïc, thaày neân höôùng daãn phöông phaùp khaùc. Thaày thuoác noùi: Chæ coù caùch taém röûa môùi heát, chöù khoâng coù caùch naøo khaùc. Caùc Tyø-kheo khôûi yù nghó: Neáu Ñöùc Phaät cho pheùp khi coù beänh thöôøng ñöôïc taém thì beänh cuûa chuùng ta mau laønh. Laïi coù caùc Tyø-kheo laøm nhieàu vieäc, bò ñaát buøn nhôùp aùo, nhôùp thaân, do vaäy caøng theâm phieàn toaùi, laïi naûy ra yù nghó: Neáu Ñöùc Phaät cho pheùp khi laøm vieäc ñöôïc taém giaët thì aùo khoûi nhôùp, thaân khoûi nhôùp ñöôïc saïch seõ, bôùt meät. Laïi coù caùc Tyø-kheo ñi ñöôøng meät nhoïc, muoán taém giaët maø khoâng daùm, laïi suy nghó: Neáu Ñöùc Phaät cho pheùp khi ñi ñöôøng ñöôïc taém giaët thì söï meät nhoïc seõ bôùt ñi. Laïi coù caùc Tyø-kheo bò möa gioù bò buøn buïi laøm nhôùp aùo, laïi coù yù nghó: Neáu khi trôøi möa gioù, Ñöùc Phaät cho pheùp taém giaët thì coù theå khoâng bò buïi buøn laøm nhôùp. Muøa Xuaân coøn moät thaùng röôõi vaø moät thaùng ñaàu muøa Haï, caùc Tyø-kheo bò noùng böùc, moà hoâi nheã nhaïi, laïi naûy ra yù nghó: Vaøo luùc noùng nöïc, neáu Ñöùc Phaät cho pheùp taém thì coù theå khoâng bò hoaïn khoå aáy. Quyù vò baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Nay cho pheùp caùc Tyø- kheo khi beänh, khi laøm vieäc, khi ñi ñöôøng, khi möa gioù, khi noùng böùc ñöôïc taém röûa khoâng phaïm. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo trong voøng nöûa thaùng maø taém, tröø nhaân duyeân, phaïm Ba-daät-ñeà”. Nhaân duyeân laø khi beänh, khi laøm vieäc, khi ñi ñöôøng, khi möa gioù, khi noùng böùc, ñoù laø nhaân duyeân. Khi beänh: Laø khi coù chöùng beänh caàn taém röûa. Khi laøm vieäc: Laø khi lo lieäu coâng vieäc, cho ñeán queùt phoøng. Khi ñi ñöôøng: Laø khi ñi moät do-tuaàn, hai do-tuaàn, cho ñeán chæ nöûa do-tuaàn. Khi möa gioù: Laø khi trôøi gioù möa bò ñaát buøn nhô nhôùp. Khi noùng böùc: Laø luùc noùng böùc ñoå moà hoâi. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, phaïm Ñoät-kieát-la. Neáu khi taém röûa cho thaày, hoaëc cho ngöôøi beänh, thaân hình mình bò öôùt, bò nhôùp thì taém röûa khoâng phaïm. Xong giôùi thöù baûy möôi --------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo vöøa caát xong phoøng môùi, Luïc quaàn Tyø-kheo muoán ñeán ôû trong ñoù, ñuoåi

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 233

Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo ra. Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo khoâng chòu ra neân bò ñaùnh. Bò ñuoåi bò ñaùnh, Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo keâu khoùc inh oûi. Caùc Tyø-kheo Tröôûng laõo nghe, hoûi: Taïi sao keâu la lôùn tieáng nhö vaäy? Luïc quaàn Tyø-kheo ñaùnh ñaùm con. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø- kheo Taêng, hoûi Luïc quaàn Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, coù. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch roài, baûo caùc Tyø- kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo ñaùnh Tyø-kheo, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù Tyø-kheo aên bò ngheïn, nhôø Tyø-kheo khaùch ñaám löng, caùc Tyø- kheo khoâng daùm ñaám, neân ngheït thôû cheát, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Neáu Tyø-kheo khoâng vì loøng giaän maø ñaùnh Tyø-kheo, phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo giaän ñaùnh Tyø-kheo khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Neáu ñaùnh Tyø-kheo-ni, Thöùc-xoa-ma-na, Sa- di, Sa-di-ni, ngöôøi khaùc hay suùc sinh, phaïm Ñoät-kieát-la. Neáu Tyø-kheo- ni ñaùnh Tyø-kheo, Tyø-kheo-ni, phaïm Ba-daät-ñeà; ñaùnh Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, ngöôøi khaùc cuøng suùc sinh, phaïm Ñoät-kieát-la. Thöùc-xoa- ma-na, Sa-di, Sa-di-ni ñaùnh naêm chuùng, ngöôøi khaùc, hay suùc sinh, phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù baûy möôi moát ------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, Luïc quaàn Tyø-kheo laïi ñeán phoøng Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo tìm choã ôû. Thaäp thaát quaàn khoâng chòu ra, Luïc quaàn ñöa tay leân nhö muoán ñaùnh, Thaäp thaát quaàn cuõng laïi la lôùn. Caùc Tyø-kheo Tröôûng laõo nghe, ra hoûi: Taïi sao caùc oâng la lôùn nhö theá? Luïc quaàn Tyø-kheo muoán ñaùnh con. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Luïc quaàn Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo doïa ñaùnh Tyø-kheo khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo khi noùi phaùp duøng tay nhaán maïnh lôøi noùi hoaëc chæ roõ vaán ñeà naøo ñoù, neân loøng laïi sinh nghi hoái: Phaûi chaêng ta ñaõ phaïm Ba- daät-ñeà. Quyù vò baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Neáu Tyø-kheo khoâng do loøng giaän, doïa tay ñoái

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 234

vôùi Tyø-kheo khaùc, maø phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo vì giaän, duøng tay doïa ñaùnh Tyø-kheo khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Neáu doïa tay ñaùnh, phaïm Ba-daät-ñeà. Neáu doïa tay maø khoâng ñaùnh, phaïm Ñoät-kieát-la. Ngoaøi ra nhö trong giôùi ñaùnh Tyø-kheo ñaõ noùi. Xong giôùi thöù baûy möôi hai ------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Luùc aáy, Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo haøi loøng vôùi phoøng vöøa nhaän ñöôïc. Luïc quaàn Tyø-kheo yû mình laø baäc Thöôïng toïa neân tuøy tieän vaøo ôû. Thaäp thaát quaàn phaûi traùnh qua nhöõng phoøng hai beân. Luïc quaàn Tyø-kheo cuøng nhau baøn luaän: Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo bieát hoå theïn caån thaän sôï toäi loãi, hoï ôû beân ta, chaéc thaáy ñöôïc toäi loãi cuûa ta. Chuùng ta neân taïo phöông tieän ñeå hoï taùch xa ta. Luïc quaàn beøn ñeán noùi: Phoøng naøy tröôùc ñaây boû khoâng, coù nhieàu söï ñaùng sôï seät, caùc oâng khoâng neân ôû ñaáy. Thaäp thaát quaàn noùi: Chuùng con ñoùng kyõ cöûa thì ñaâu coù sôï gì. Luïc quaàn Tyø-kheo, trong ñeâm toái laøm nhieàu hình töôùng ñeå khuûng boá Thaäp thaát quaàn. Saùng hoâm sau, hoûi Thaäp thaát quaàn: Ñeâm vöøa roài caùc oâng nguû ngon giaác khoâng? Thaäp thaát quaàn noùi: Chuùng con nghe tieáng ñaùng sôï seät, ñoùng kyõ cöûa tö duy neân ñaâu coù sôï gì. Luïc quaàn Tyø-kheo laïi cuøng nhau baøn luaän: Chuùng ta khoâng theå khuûng boá chuùng noù baèng kieåu ñoù, chuùng ta seõ chôø chuùng noù ra ngoaøi, roài leùn vaøo phoøng giaáu mình beân döôùi giöôøng cuûa chuùng. Luïc quaàn thöïc hieän ngay keá hoaïch, laãn trong ñeâm ñen, keùo aùo, keùo chaân, khieâng giöôøng cuûa Thaäp thaát quaàn ñeå choã khaùc. Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo hoaûng hoàn, lôùn tieán keâu la. Caùc Tyø-kheo Tröôûng laõo ñeán hoûi: Chuyeän gì maø la lôùn tieáng theá? Thaäp thaát quaàn thöa: Nôi ñaây khoâng coù giaëc cöôùp maø khoâng bieát ai keùo aùo, keùo chaân, khieâng giöôøng chuùng con ñeå choã khaùc, caùc Tyø-kheo Tröôûng laõo lieàn böng ñeøn ñeán soi roïi, thaáy Luïc quaàn Tyø-kheo ñang ngoài xoåm döôùi giöôøng, hoûi: Caùc thaày ngoài ñaâu laøm gì? Luïc quaàn noùi: Chuùng toâi ngoài ñaây ñeå khuûng boá. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Luïc quaàn Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo khuûng boá Tyø-kheo khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo hoûi Tyø-kheo cöïu truù: Trong phoøng naøy coù ñieàu gì ñaùng sôï seät khoâng? Vò kia hoaëc khoâng daùm noùi, hoaëc noùi roài sinh nghi,

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 235

sôï phaïm toäi Ba-daät-ñeà, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø- kheo Taêng, baûo Caùc Tyø-kheo: Tyø-kheo naøo khoâng coá yù khuûng boá Tyø- kheo khaùc maø phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo coá taâm khuûng boá Tyø-kheo khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Ngoaøi ra nhö trong giôùi ñaùnh Tyø-kheo khaùc ñaõ noùi. Xong giôùi thöù baûy möôi ba -------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, Tyø-kheo Ñaït-ma khôûi yù nghó: Tröôùc ñaây Baït-nan-ñaø ñoaït y cuûa ta, do ñoù Ñöùc Phaät quôû traùch ta, roài vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Nay ta neân ñeán tröôùc Taêng noùi thaày aáy phaïm Taêng-giaø-baø-thi-sa. Nghó roài, lieàn ñeán tröôùc Tyø-kheo Thöôïng toïa baùo: Baït-nan-ñaø cuøng ngöôøi nöõ, hai thaân ñuïng chaïm nhau, noùi lôøi thoâ aùc, khen ngôïi söï cung phuïng xaùc thaân. Caùc Tyø-kheo hoûi: Taïi sao thaày bieát? Ñaït-ma noùi: Toâi cuøng ñi, thaáy thaày aáy laøm vieäc nhö vaäy. Caùc Tyø- kheo Tröôûng laõo quôû traùch noùi: Taïi sao thaày, luùc khoâng giaän nhau thì che giaáu, luùc giaän nhau laïi baùo, neâu ra? Quyù vò quôû traùch roài, ñem baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Ñaït-ma: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Ñaït-ma thöa: Baïch Theá Toân, söï thaät coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch quôû traùch roài, Ñöùc Phaät baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø- kheo naøo che giaáu toäi thoâ aùc cuûa Tyø-kheo khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo khoâng bieát vò khaùc phaïm toäi thoâ aùc, sau môùi bieát, beøn sinh nghi hoûi: Ta haù khoâng phaïm Ba-daät-ñeà? Vò aáy baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Neáu khoâng bieát Tyø-kheo khaùc phaïm toäi thoâ aùc, maø phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo bieát Tyø-kheo khaùc phaïm toäi thoâ aùc maø che giaáu, qua moät ñeâm, phaïm Ba-daät-ñeà”. Neáu töø luùc vöøa saùng cho ñeán luùc maët trôøi chöa xuaát hieän, moãi giôø phaïm Ñoät-kieát-la, maët trôøi xuaát hieän, phaïm Ba-daät-ñeà. Sa-di phaïm Ñoät-kieát- la. Neáu muoán noùi maø khoâng coù ngöôøi ñeå noùi, hoaëc sôï naïn khôûi leân neân che giaáu thì khoâng phaïm. Xong giôùi thöù baûy möôi boán ------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Luùc aáy, Baït-nan-ñaø khôûi yù nghó: Tyø- kheo Ñaït-ma höùa vôùi ta cuøng ñi, ñaõ laáy y cuûa ta nhöng roài khoâng chòu ñi, ta phaûi laáy laïi y kia, bò Ñöùc Theá Toân quôû traùch, roài vì caùc Tyø-kheo

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 236

kieát giôùi. Sau ñoù, Ñaït-ma laïi toá caùo toäi loãi cuûa ta, nay Ta neân duøng Taêng-giaø-baø-thi-sa khoâng caên cöù ñeå huûy baùng oâng ta. Nghó nhö vaäy roài, Baït-nan-ñaø ñeán noùi vôùi caùc Tyø-kheo Tröôûng laõo: Thaät söï toâi coù xuùc chaïm thaân ngöôøi nöõ, coù noùi lôøi thoâ aùc, coù töï khen mình ñeå ñoøi hoûi söï cuùng döôøng xaùc thaân, Tyø-kheo Ñaït-ma cuõng nhö vaäy. Caùc Tyø-kheo hoûi: Taïi sao thaày bieát? Baït-nan-ñaø noùi: Toâi cuøng ñi cho neân thaáy roõ. Caùc Tyø- kheo quôû traùch, noùi: Taïi sao thaày duøng Taêng-giaø-baø-thi-sa khoâng caên cöù ñeå huûy baùng Tyø-kheo khaùc? Quyù vò baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Baït-nan-ñaø: Thaät söï oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo, duøng Taêng-giaø-baø-thi-sa khoâng caên cöù ñeå huûy baùng Tyø-kheo khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Huûy baùng Tyø-kheo- ni, Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, phaïm Ñoät-kieát-la. Tyø-kheo-ni huûy baùng Tyø-kheo, Tyø-kheo-ni, phaïm Ba-daät-ñeà. Huûy baùng Thöùc-xoa-ma- na, Sa-di, Sa-di-ni phaïm Ñoät-kieát-la. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni huûy baùng naêm chuùng, phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù baûy möôi laêm -----------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, Baït-nan-ñaø khôûi yù nghó: Tyø-kheo Ñaït-ma höùa vôùi ta cuøng ñi… cho ñeán caâu: Laïi toá caùo toäi cuûa ta (nhö treân). Ta duøng Taêng-giaø-baø-thi-sa khoâng caên cöù ñeå huûy baùng, cuõng khoâng gaây toån haïi, nay Ta laïi duøng caùch khaùc ñeå trò môùi ñöôïc. Baït-nan- ñaø beøn ñeán choã Ñaït-ma noùi: OÂng laø ñeä töû cuûa toâi. Toâi laø thaày cuûa oâng. Tröôùc ñaây oâng vaø toâi gaây xích mích laãn nhau, nay chuùng ta neân hueà, ñöøng hieàm khích nhau nöõa, soáng laïi neáp soáng nhö tröôùc kia, cuøng nhau ñeán caùc giaø ñình, nhaän nhieàu thöùc aên ngon boå. Ñaït-ma lieàn hoøa giaûi, theo thaày cuøng ñi. Baït-nan-ñaø lieàn daãn ñeán nôi khoâng coù thöùc aên, neáu coù ai ñeán môøi thì nhaùy maét ra hieäu baûo hoï ñi ñi. Baït-nan-ñaø tính toaùn theá naøo, Ñaït-ma veà laïi chuøa laø treã giôø aên. Vì theá, Ñaït-ma nhaän leänh cuûa thaày nhö sau: Nay choã naøy khoâng coù thöùc aên, oâng neân veà chuøa. Ñaït- ma vöøa ñi, Baït-nan-ñaø ñeán gia ñình ñaõ môøi, aên nhieàu thöùc aên ngon boå. Ñaït-ma veà ñeán chuøa thì ñaõ quaù ngoï. Baït-nan-ñaø aên xong, veà chuøa hoûi Ñaït-ma: OÂng veà coù kòp giôø aên khoâng? Ñaït-ma ñaùp: Khoâng. Baït-nan-ñaø an uûi noùi: Nay oâng maát moät böõa aên, ngaøy mai ta seõ cho oâng moät böõa aên ngon boå gaáp boäi. Saùng mai, Baït-nan-ñaø laïi cuõng ñeán nhö tröôùc, cho ñeán Ba laàn nhö vaäy, roài noùi vôùi Ñaït-ma: Thôøi gian gaàn ñaây, toâi daãn oâng

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 237

ñeán nhöõng choã ñoù, ñeàu laø nhöõng nôi thöôøng nhaän ñöôïc thöùc aên ngon boå, nhöng khoâng nhaän ñöôïc, sôï e oâng bò “Keû beà treân” quôû traùch, hay thieân thaàn giaän, hoaëc laø do toäi nghieäp cuûa oâng neân môùi ñöa ñeán tình traïng nhö theá, oâng ñöøng oaùn toâi. OÂng coù theå mau trôû veà chuøa ñeå kòp giôø aên. Ñaït-ma voäi trôû veà chuøa, vaãn khoâng kòp giôø aên. Bò ñoùi maáy ngaøy lieàn neân Ñaït-ma laû ngöôøi khoâng theå ñöùng daäy ñöôïc, vì quaù suy yeáu. Baït-nan-ñaø aên xong quay veà roài laïi ñeán hoûi: OÂng coù veà kòp aên khoâng? Ñaït-ma noùi: Khoâng kòp. Baït-nan-ñaø beøn noùi: OÂng ñaõ doái gaït thaày, neân phaûi bò trò phaït nhö vaäy. Sau naøy neáu oâng coøn coù thoùi ñoù seõ bò trò naëng hôn. Khi aáy, Ñaït-ma môùi bieát laø mình bò thaày doái, töùc giaän la lôùn: Taïi sao Tyø-kheo laïi laøm vieäc löøa doái khieán cho toâi ba ngaøy nhòn ñoùi gaàn cheát? Caùc Tyø-kheo Tröôûng laõo hoûi: Taïi sao thaày la om soøm theá? Ñaït-ma noùi: Baït-nan-ñaø ba ngaøy gaây naõo haïi toâi, khieán toâi bò ñoùi. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Baït-nan-ñaø: Thaät söï oâng coù nhö vaäy khoâng? Ba- ïch Theá Toân, söï thaät con coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch, Ñöùc Phaät quôû traùch roài baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo noùi vôùi Tyø-kheo khaùc: Cuøng toâi ñeán caùc gia ñình kia, toâi seõ cho thaày nhieàu thöùc aên ngon boå, nhöng roài khoâng cho maø baûo trôû veà, phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo daãn caùc Tyø-kheo ñeán nhieàu gia ñình maø khoâng nhaän ñöôïc thöùc aên naøo, sinh taâm xaáu hoå, laïi coù suy nghó: Phaûi chaêng laø ñaõ phaïm Ba-daät-ñeà? Do ñoù, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Neáu Tyø-kheo khoâng vì gaây naõo haïi ngöôøi khaùc, khoâng nhaän ñöôïc thöùc aên, phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo noùi vôùi Tyø-kheo khaùc: Cuøng toâi ñeán caùc gia ñình kia, toâi seõ cho thaày thöùc aên ngon boå, vì coá yù gaây xuùc naõo, neân khoâng cho, laïi khieán ñi veà, phaïm Ba- daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo daãn Tyø-kheo nuoâi beänh ñeán caùc gia ñình, vì Tyø- kheo beänh ñeå xin thöùc aên, sôï ngöôøi beänh quaù giôø aên, khieán neân veà mau, ngöôøi kia ñi roài, beøn sinh aân haän: Ta coá yù baûo veà, phaûi chaêng laø ñaõ phaïm Ba-daät-ñeà? Do ñoù, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Tyø-kheo naøo khoâng vì ñeå ñöôïc aên moät mình neân khieán Tyø-kheo khaùc veà, maø phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo noùi vôùi Tyø-kheo kia: Cuøng toâi ñi ñeán caùc gia ñình kia, toâi seõ cho thaày nhieàu thöùc aên ngon boå. Khi ñeán roài, khoâng cho, laïi noùi nhö vaày: OÂng ñi ñi, oâng cuøng

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 238

toâi hoaëc ngoài hoaëc noùi khoâng vui, toâi ngoài moät mình, noùi moät mình vui hôn, vì muoán gaây naõo haïi ngöôøi kia, phaïm Ba-daät-ñeà”. Neáu Tyø-kheo gaây xuùc naõo Tyø-kheo-ni, Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, cho ñeán suùc sinh theo kieåu naøy, phaïm Ñoät-kieát-la. Neáu Tyø-kheo-ni gaây xuùc naõo Tyø- kheo, Tyø-kheo-ni theo kieåu naøy, phaïm Ba-daät-ñeà; gaây naõo Thöùc-xoa- ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, cho ñeán suùc sinh theo kieåu naøy, phaïm Ñoät-kieát- la. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni gaây xuùc naõo naêm chuùng theo kieåu naøy, phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù baûy möôi saùu --------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Luùc aáy, coù soá ñoâng Tyø-kheo cuøng baïn ñi ñeán nöôùc Caâu-taùt-la, treân ñöôøng gaëp giaëc ñoaït heát y baùt. Sau ñoù, ñi ñeán moät traïm canh, ngöôøi lính canh hoûi: Caùc Ñaïi ñöùc gaëp giaëc ôû choã naøo? Caùc Tyø-kheo traû lôøi: Gaëp giaëc ôû choã ñoù. Nhöõng ngöôøi lính canh cuøng nhau baøn luaän: Neáu nhaø Vua nghe caùc Tyø-kheo bò ñoaït y baùt trong phaïm vi traùch nhieäm cuûa ta, chaéc chaén ta seõ bò toäi. Lính gaùc lieàn noùi vôùi Tyø-kheo: Ñaïi ñöùc naùn ôû laïi ñaây, chuùng toâi seõ truy taàm ñaùm giaëc laáy laïi y baùt. Lính lieàn truy taàm vaø baét ñöôïc, thu laïi toaøn boä nhöõng gì chuùng ñaõ ñoaït, ñeå chung laïi moät ñoáng. Nhöõng ngöôøi lính baøn noùi: Neân traû laïi cho ai tröôùc? Coù yù kieán: Neân traû laïi cho caùc Tyø-kheo tröôùc. Nhaø Vua tin öa Phaät phaùp nghe ñöôïc chaéc chaén haøi loøng. Vôùi yù kieán ñoù hoï lieàn noùi vôùi Tyø-kheo: Caùc thaày ñeán laáy y baùt cuûa mình ñi! Caùc Tyø-kheo phaân vaân tröôùc ñoáng y, coù vò noùi laø y cuûa toâi, coù vò noùi laø khoâng phaûi y cuûa toâi, cho neân khoâng daùm laáy. Nhöõng ngöôøi lính hoûi: Taïi sao khoâng laáy? Caùc Tyø-kheo noùi: Toâi khoâng nhôù roõ y cuûa toâi neân khoâng daùm laáy. Caùc ngöôøi lính noùi: Coá nhôù laïi maø nhaän laáy mau. Ngay khi aáy, caùc ngoaïi ñaïo beøn laáy y toát cuûa Tyø-kheo, Tyø-kheo laáy sau neân phaûi laáy y xaáu cuûa ngoaïi ñaïo coøn boû laïi. Caùc ngöôøi lính bieát Sa-moân Thích töû ñeàu maëc y toát, maø nay laïi nhaän ñöôïc y xaáu cuûa ngoaïi ñaïo, neân noùi: Caùc thaày Sa-moân coù gì ñaëc bieät ñaâu? Hình töôùng caùi y cuûa mình coøn khoâng bieát thì laøm sao bieát taâm cuûa mình? Neáu caùc thaày bieát hình töôùng y cuûa mình thì ngoaïi ñaïo ñaâu coù lyù do gì laáy ñöôïc y toát cuûa caùc thaày. Caùc thaày Tyø-kheo khi veà ñeán choã Phaät ñem vaán ñeà naøy baïch leân Ngaøi. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp caùc Tyø-kheo, hoûi: Thaät söï caùc oâng khoâng bieát hình töôùng chieác y cuûa mình phaûi khoâng? Ñaùp: Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät laø nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch xong, baûo caùc Tyø-kheo. Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 239

kheo naøo nhaän ñöôïc y môùi, neân duøng ba loaïi maøu saéc ñeå laøm daáu, hoaëc maøu xanh, maøu ñen hay maøu moäc lan. Neáu khoâng duøng ba maøu ñoù ñeå laøm daáu, phaïm Ba-daät-ñeà”. Neáu khoâng laøm daáu maø ñaép maëc thì moãi laàn maëc phaïm moät Ba-daät-ñeà. Neáu khoâng maëc, moãi ñeâm phaïm moät Ba-daät-ñeà. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni phaïm Ñoät-kieát-la. Neáu y môùi nhaän ñöôïc ñaõ laøm daáu roài, thì khoâng laøm, khoâng phaïm. Xong giôùi thöù baûy möôi baûy --------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo boû y baùt lung tung, khoâng thu doïn, Luïc quaàn Tyø-kheo laáy giaáu. Khi Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo bieát maát, hoûi Luïc quaàn Tyø-kheo: Y baùt cuûa con hình töôùng nhö vaäy, nhö vaäy, con ñeå choã naøy, con ñeå choã kia, ai laáy ñem ñi ñaâu? Luïc quaàn Tyø-kheo noùi: Choã naøy keû tôùi ngöôøi lui, bieát ai laáy maø hoûi? Thaäp thaát quaàn laïi hoûi: Ngöôøi vöøa roài ñeán ñaây, hoï ñi höôùng naøo? Ñaùp: Hoï ñi boán phöông bieát ñaâu maø noùi… Nghe theá, Thaäp thaát quaàn Tyø- kheo toûa ra boán höôùng ñuoåi kòp ngöôøi môùi ñeán roài veà, lieàn hoûi: Toâi maát y baùt, toïa cuï, oáng ñöïng kim, caùc ngöôøi neân traû laïi cho toâi. Nhöõng ngöôøi aáy noùi: Thöa Ñaïi ñöùc! Toâi ñeán vì chaùnh phaùp chöù ñaâu ñeán ñeå aên troäm! Thaäp thaát quaàn Tyø-kheo bò caâu noùi hoùc buùa aáy, xaáu hoå lieàn trôû veà. Luïc quaàn Tyø-kheo hoûi: Caùc oâng coù tìm gaëp ñöôïc hoï khoâng? Ñaùp: Coù gaëp. Laïi hoûi: Coù nhaän laïi ñöôïc y baùt khoâng? Ñaùp: Khoâng nhaän ñöôïc. Khi aáy, Luïc quaàn Tyø-kheo ñem y baùt ra vaø noùi: Y baùt ñaây coù phaûi cuûa caùc oâng khoâng? Thöa phaûi. Caùc Tyø-kheo Tröôûng laõo thaáy, baèng moïi caùch quôû traùch Luïc quaàn, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø- kheo Taêng, hoûi Luïc quaàn Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo töï mình giaáu vaät cuûa Tyø-kheo khaùc, hoaëc y, hoaëc baùt, toïa cuï, oáng ñöïng kim, taát caû duïng cuï trong ñôøi soáng, hoaëc sai ngöôøi khaùc giaáu, phaïm Ba-daät-ñeà”. Tröôøng hôïp coù Tyø-kheo khoâng thu caát y baùt, ñoà vaät cuûa mình, caùc Tyø-kheo khaùc thaáy maø khoâng daùm thu caát, boû ñi neân bò maát, do ñoù bò nghi, mang tieáng xaáu, beøn khôûi yù nghó: Phaûi chi Ñöùc Phaät cho pheùp chuùng ta vì ngöôøi kia thu caát ñoà vaät thì vò kia khoâng bò maát y baùt, maø ta khoâng bò mang tieáng xaáu. Quyù vò baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Neáu khoâng coá yù giaáu, vì caùc

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 240

ngöôøi khaùc caát giuøm maø phaïm Ba-daät-ñeà laø ñieàu khoâng theå coù. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: Tyø-kheo naøo vì coù yù ñuøa giôõn, giaáu y baùt, toïa cuï, oáng ñöïng kim cuûa Tyø-kheo khaùc, noùi chung laø taát caû duïng cuï sinh soáng cuûa Tyø-kheo khaùc, hoaëc sai ngöôøi giaáu, phaïm Ba-daät-ñeà. Neáu giaáu vaät duïng cuûa Tyø-kheo-ni, Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, cho ñeán cuûa suùc sinh ñeàu phaïm Ñoät-kieát-la. Neáu Tyø-kheo-ni giaáu vaät cuûa Tyø-kheo, Tyø-kheo-ni, phaïm Ba-daät-ñeà, giaáu vaät cuûa ngöôøi khaùc, phaïm Ñoät-kieát-la. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, giaáu vaät cuûa naêm chuùng, phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù baûy möôi taùm -------------------------

Ñöùc Theá Toân ôû taïi thaønh Xaù-veä. Luùc aáy, Luïc quaàn Tyø-kheo coù theá löïc, caùc Tyø-kheo thieän khoâng coù theá löïc. Luïc quaàn Tyø-kheo ngaên caùc Tyø-kheo thieän Yeát-ma… cho ñeán caâu: “Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch” nhö trong giôùi “Nhö phaùp ñoaùn söï” tröôùc kia ñaõ noùi. Ñöùc Phaät baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo khi Taêng ñoaùn söï nhö phaùp gôûi duïc roài, sau laïi cheâ traùch, phaïm Ba-daät-ñeà”. Sau laïi cheâ traùch, töùc laø noùi: Toâi voán khoâng gôûi duïc nhö vaäy. Tröôøng hôïp Taêng khoâng laøm Yeát-ma ñoaùn söï, maø sau laïi cheâ traùch thì phaïm Ñoät-kieát-la. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù baûy möôi chín --------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, caùc Tyø-kheo caàn thöù y naøo thì chuùng Taêng ñaõ cung caáp, sau ñoù laïi ñöôïc nhaän theâm ñaõ ñuû ba y, cuøng nhau baøn noùi: Y naøy neân cuùng cho ai? Coù vò noùi: Tröôùc heát neân cuùng cho Ñöùc Theá Toân. Coù vò laïi noùi: Neân cuùng cho Toân giaû Ñaïi Ca-dieáp. Toân giaû Ñaïi Ca-dieáp thöôøng ñöôïc Ñöùc Theá Toân khen ngôïi, laïi nöõa laø baäc Thöôïng toïa cuûa chuùng ta. Luïc quaàn Tyø-kheo laïi noùi: Tröôùc heát neân cuùng cho Cuø Giaø Leâ. Caùc Tyø-kheo ñem vaán ñeà aáy baïch Phaät. Ñöùc Phaät hoûi caùc Tyø-kheo: Toân giaû Ca-dieáp coù mong caàu ñöôïc nhieàu y hay khoâng? Ñaùp: Toân giaû Ca-dieáp khoâng caàu, coù cho môùi nhaän. Nhaân ñoù Ñöùc Phaät noùi keä: Y naøy, y khoâng duïc Khoâng cho ngöôøi coù duïc Ngöôøi khoâng ñieàu phuïc yù

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 241

Khoâng neân maëc caø sa. Ngöôøi ñaõ lìa tham duïc Thöôøng nhaát taâm nôi giôùi Ngöôøi ñieàu taâm nhö vaäy Môùi neân maëc y naøy. Ñöùc Phaät baûo caùc Tyø-kheo, neân ñem y naøy cuùng cho Toân giaû Ca- dieáp. Quyù vò lieàn vaâng lôøi. Luïc quaàn Tyø-kheo laïi noùi: Caùc Tyø-kheo ñem vaät cuûa Taêng cho ngöôøi mình quen bieát. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Ñöùc Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Luïc quaàn Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Hoï nhaän laø coù thaät nhö vaäy. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo noùi: Caùc Tyø-kheo ñem vaät cuûa Taêng cho ngöôøi quen thaân cuûa mình, phaïm Ba-daät-ñeà”. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù taùm möôi ------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Luùc naøy, Tyø-kheo Ñaït-ma khôûi yù nieäm: Baït-nan-ñaø tröôùc ñaây ñoaït y cuûa ta, Ñöùc Phaät quôû traùch ta, roài vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Ta noùi oâng aáy phaïm Taêng-giaø-baø-thi-sa, oâng aáy laïi duøng Taêng-giaø-baø-thi-sa khoâng caên cöù huûy baùng ta vaø döùt phaàn aên cuûa ta cho ñeán ba ngaøy. Ta neân baèng caùch naøo ñeå traû moái haän aáy. Ñaït-ma nghó: OÂng aáy vöøa ñoái vôùi ta taùc tònh thí y, ta khoâng hoaøn laïi caùi y aáy laø ñuû ñeå traû moái nhuïc kia. Nghó nhö vaäy, neân khoâng hoaøn chieác y laïi. Baït-nan-ñaø, sau ñoù ñeán ñoøi laïi y. Ñaït-ma noùi: Tröôùc ñaây thaày boá thí roài, sao nay ñoøi laïi?! Baït-nan-ñaø noùi: Ta taùc tònh thí, chöù ta ñaâu boá thí! Duø vaäy Ñaït-ma vaãn khoâng hoaøn laïi. Baït-nan-ñaø beøn cöôõng böùc ñoaït laïi. Ñaït-ma beøn la lôùn. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, ñeàu ñeán hoûi: Chuyeän gì la to theá? Ñaït-ma traû lôøi: Baït-nan-ñaø ñoaït laáy y cuûa toâi. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo quôû traùch Baït-nan-ñaø: Taïi sao tònh thí cho ngöôøi khoâng ñaùng tin caäy, ñeå roài phaûi ñoaït laïi? Caùc Tröôûng laõo quôû traùch Ñaït-ma: Ngöôøi ta tònh thí y, taïi sao oâng khoâng hoaøn laïi? Caùc Tröôûng laõo baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Baït-nan-ñaø: OÂng laø ngöôøi ngu si, thaät söï oâng coù tònh thí y cho ngöôøi khoâng ñaùng tin caäy hay khoâng? Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät laïi hoûi Ñaït-ma: OÂng laø ngöôøi ngu si, thaät söï ngöôøi ta tònh thí y cho oâng roài, oâng khoâng hoaøn traû laïi phaûi khoâng? Ñaùp: Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 242

vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài baûo caùc Tyø-kheo: Khoâng neân tònh thí cho naêm haïng ngöôøi sau ñaây: - Moät laø haïng ngöôøi khoâng quen bieát. - Hai laø haïng ngöôøi keùm hieåu bieát. - Ba-laø haïng ngöôøi khoâng gaàn guõi. - Boán laø haïng ngöôøi khoâng phaûi thaân höõu hay ñoàng sö. - Naêm laø loaïi ngöôøi hay thay ñoåi. Khoâng phaûi naêm haïng ngöôøi naøy thì neân tònh thí. Laïi coù hai phaùp khoâng neân tònh thí: - Moät laø khoâng theå khen ngôïi ngöôøi. - Hai laø khoâng theå laøm cho ngöôøi coù tieáng toát. Laïi coù hai phaùp khoâng neân tònh thí: - Moät laø haïng ngöôøi khoâng theå vì ngöôøi, nhaän laáy troïng vaät tònh thí roài giöõ laáy nhö cuûa mình. - Hai laø haïng ngöôøi coù troïng vaät khoâng theå tònh thí ñeå cho ai söû duïng vaø khoâng heà aân haän. Laïi coù hai phaùp khoâng neân tònh thí: - Moät laø haïng ngöôøi khoâng bieát hoï coøn soáng hay khoâng. - Hai laø haïng ngöôøi khoâng bieát hoï coøn tu hay khoâng. Töø aáy, caùc Tyø-kheo laïi coù suy nghó: Ñöùc Phaät cho chuùng ta tònh thí, vaäy neân tònh thí cho cha meï, anh em, chò em. Vieäc naøy laïi baïch Phaät, Ñöùc Phaät daïy: Khoâng neân tònh thí cho baïch y, neân tònh thí cho naêm chuùng. Coù caùc Tyø-kheo ôû rieâng moät mình trong phoøng, coù y dö khoâng bieát tònh thí baèng caùch naøo, baïch Phaät. Phaät daïy: Neân höôùng ñeán ngöôøi ôû caùch xa maø tònh thí. Neáu ñoái vôùi ba y, caàn ñoåi y naøo thì neân ñeå troáng vai beân phaûi, côûi boû giaøy deùp, quyø goái, tay caàm y, taâm nghó, mieäng noùi: Y naøy laø cuûa toâi, goàm coù bao nhieâu ñieàu, nay toâi xin xaû. Laàn thöù hai, laàn thöù ba cuõng noùi nhö vaäy. Sau ñoù, môùi nhaän y dö, cuõng nhö phaùp tröôùc, taâm nghó, mieäng noùi: Toâi coù y naøy, goàm bao nhieâu ñieàu, nay toâi xin thoï. Laàn thöù hai, laàn thöù ba cuõng noùi nhö vaäy. Chieác y ñöôïc xaû, cuõng neân tònh thí, theo nhö phaùp tröôùc: Taâm nghó mieäng noùi: Ñaây laø chieác y dö cuûa toâi, xin tònh thí cho thaày… Roài töø nôi thaày kia maø laáy duøng. Neáu khoâng caàn thay ñoåi ngöôøi nhaän, thì chieác y dö kia neân tònh ví nhö vaäy. Phaùp tònh thí rieâng, ñeán ngaøy thöù möôøi moät, caàn phaûi nhö phaùp tröôùc, taâm nghó, mieäng noùi: Ñaây laø chieác y dö cuûa toâi, laáy laïi töø nôi thaày… Sau ñoù, laïi nhö phaùp tröôùc thoï trì tònh thí. Neáu ñoái vôùi ngöôøi tònh thí, neân nhö phaùp tröôùc laøm phaùp laàn löôït tònh thí: Tay caàm y, mieäng noùi: Ñaây laø chieác y dö cuûa toâi, xin ñoái vôùi Tröôûng laõo laøm phaùp tònh thí. Vò Tröôûng

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 243

laõo neân hoûi: Y naøy cuûa tröôûng laõo, taùc tònh thí ñoái vôùi toâi, toâi neân ñem cho vò naøo? Vò taùc tònh thí traû lôøi: Trong naêm chuùng, tuøy yù cho ai cuõng ñöôïc. Tyø-kheo Tröôûng laõo thoï tònh thí neân noùi lieàn: Nay toâi cho thaày… Neáu Tröôûng laõo caàn cöù ñeán vò aáy laáy duøng, vaø neân baûo veä noù cho toát. Sau ñoù vò Tyø-kheo thoï phaùp taùc tònh thí kia ñem vieäc naøy noùi vôùi vò Tyø-kheo ñöôïc xöng teân ñeå cho tröôùc kia. Tyø-kheo ñöôïc xöng teân kia sôï phaïm toäi tröôûng y neân khoâng daùm thoï, khoâng bieát giaûi quyeát theá naøo, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Khoâng neân noùi vôùi Tyø-kheo ñöôïc xöng teân. Nay Ta vì caùc Tyø- kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo tònh thí y cho Tyø-kheo, Tyø-kheo-ni, Thöùc-xoa-ma-a, Sa-di, Sa-di-ni roài ñoaït laáy laïi, phaïm Ba-daät-ñeà”. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Neáu cho y vò kia, sau ñoù xin laïi, vò kia cho, mình nhaän thì khoâng phaïm. Xong giôùi thöù taùm möôi moát --------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Vöông-xaù. Baáy giôø, Baït-nan-ñaø thöôøng thoï söï cuùng döôøng cuûa moät gia ñình, sau ñoù, gia ñình kia thænh Taêng. Ngaøy noï, Baït-nan-ñaø, saùng sôùm maëc y mang baùt vaøo thaønh, raûo khaép caùc gia ñình ñeå chuyeän vaõn… Ñeán giôø, chuùng Taêng ñöôïc cung thænh, caùc Tyø- kheo maëc y böng baùt ñeán nôi nhaø kia, vaø caû chuùng phaûi ngoài chôø laâu. Caùc vò noùi vôùi ngöôøi chuû: Giôø ngoï ñaõ gaàn qua, taïi sao khoâng môøi Taêng thoï thöïc. Ngöôøi chuû noùi: Toâi vì Baït-nan-ñaø neân thænh Taêng, vaäy phaûi chôø vò aáy ñeán ñaõ. Khi Baït-nan-ñaø ñeán thì ñaõ gaàn quaù ngoï. Caùc Tyø-kheo coù vò aên ñöôïc, coù vò aên ñöôïc ít, coù vò khoâng aên. Do ñoù ngöôøi chuû cheâ traùch Baït-nan-ñaø: Sa-moân Thích töû coù chuyeän gì gaáp ñaâu, taïi sao ñaõ nhaän lôøi môøi cuûa toâi, laïi ñi ñeán caùc nhaø khaùc, gaàn quaù ngoï môùi tôùi, khieán caùc Tyø-kheo khoâng aên kòp nhöõng thöùc aên do toâi cuùng döôøng. Caùc thöùc aên chuùng toâi laøm nhieàu nay thaønh ra voâ duïng. Caùc Tyø-kheo baèng moïi caùch quôû traùch Baït-nan-ñaø: Thaày khoâng ñem laïi söï lôïi ích cho Phaät phaùp neân môùi gaây khoå naõo cho chuùng Taêng nhö vaäy. Quyù vò baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Baït-nan-ñaø: Thaät söï oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät con coù nhö vaäy. Ñöùc Phaät baèng moïi caùch quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo nhaän lôøi môøi cuûa ngöôøi, tröôùc böõa aên ñeán nhaø khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Sau ñoù, ngöôøi thí chuû cuûa Baït-nan-ñaø töï gaùnh thöùc aên naáu roài ñeán Taêng phöôøng ñeå cuùng döôøng Taêng vaø Baït-nan-ñaø. Baït-nan-ñaø aên

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 244

xong tröôùc, laïi ñeán nhaø khaùc. Do Baït-nan-ñaø khoâng coù maët neân gia chuû khoâng doïn thöùc aên, maëc duø chuùng Taêng ngoài ñaõ laâu. Caùc Tyø-kheo noùi: Giôø ngoï gaàn qua sao khoâng doïn môøi Taêng? Gia chuû noùi: Toâi voán vì Baït- nan-ñaø, chôø thaày aáy ñeán seõ doïn. Baït-nan-ñaø cuoái cuøng khoâng trôû laïi neân thöùc aên aáy khoâng ñöôïc doïn. Gia chuû ñaõ nhieàu lôøi traùch cöù Baït-nan-ñaø, caùc Tyø-kheo cuõng cheâ traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Baït-nan-ñaø: Thaät söï oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, söï thaät con coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo nhaän lôøi môøi cuûa ngöôøi, tröôùc böõa aên, sau böõa aên, ñeán nhaø khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Caùc Tyø-kheo, coù vieäc cuûa Taêng, vieäc cuûa thaùp, vieäc rieâng caàn ñeán nhaø khaùc maø khoâng daùm ñi, baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Nay cho pheùp caùc Tyø-kheo baùo vôùi caùc Tyø-kheo khaùc tröôùc khi ñi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo nhaän lôøi môøi, tröôùc böõa aên, sau böõa aên, ñeán nhaø khaùc, khoâng baùo vôùi Tyø-kheo khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Hoaëc coù caùc Tyø-kheo hieàm nghi khoâng noùi chuyeän vôùi nhau, hoaëc ngoài thieàn hay nguû meâ, khoâng bieát baùo caùo vôùi ai khi ra ngoaøi cöûa ngoõ, thaáy caùc Tyø-kheo beøn chaïy ñuoåi theo, töø xa keâu lôùn ñeå baùo. Caùc Cö só thaáy, cheâ traùch noùi: Caùc Tyø-kheo chaïy nhö nai, nhö thoû, keâu la nhö chim cuù troïc ñaàu, thaät khoâng coù haïnh cuûa Sa-moân, phaù phaùp cuûa Sa-moân. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi caùc Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Theá Toân, söï thaät coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch quôû traùch roài, Ñöùc Phaät baûo caùc Tyø-kheo: Khoâng neân töø xa maø baùo. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo nhaän lôøi môøi cuûa ngöôøi, tröôùc böõa aên, sau böõa aên ñi ñeán nhaø khaùc, khoâng ñöùng gaàn ñeå baùo vôùi caùc Tyø-kheo khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Caùc Tyø-kheo laïi coù suy nghó: Thôøi gian cuûa y coù neân baïch hay khoâng? Quyù vò baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Tröø thôøi gian cuûa y. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo nhaän lôøi môøi cuûa ngöôøi, tröôùc böõa aên, sau böõa aên ñi ñeán nhaø khaùc, khoâng ñöùng gaàn ñeå baùo vôùi caùc Tyø-kheo khaùc, tröø nhaân duyeân, phaïm Ba-daät-ñeà”. Nhaân duyeân laø: Thôøi gian cuûa y goïi laø nhaân duyeân. Neáu baùo ñeán nhaø A maø ñeán nhaø B, thì khoâng goïi laø baùo. Neáu khoâng baùo maø ñeán caùc gia ñình, moät chaân vaøo trong cöûa, phaïm Ñoät-kieát-la, hai chaân vaøo trong cöûa, phaïm Ba-daät-ñeà. Tyø-kheo-ni cuõng

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 245

nhö vaäy. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, phaïm Ñoät-kieát-la. Neáu baùo ñeán moät nhaø, nhaân ñoù ñeán moät nhaø khaùc thì khoâng phaïm. Neáu khoâng coù Tyø-kheo ñeå coù theå baùo cuõng khoâng phaïm. Xong giôùi thöù taùm möôi hai --------------------------

Ñöùc Phaät du hoùa taïi nöôùc Caâu-taùt-la cuøng ñaày ñuû chuùng Ñaïi Tyø- kheo moät ngaøn hai traêm naêm möôi ngöôøi. Caùc Tyø-kheo, coù ngöôøi nhaän ñöôïc phoøng ñeå nguû, coù vò nguû ôû goác caây, coù vò naèm nôi ñaát troáng. Khi aáy, Luïc quaàn Tyø-kheo vöøa saùng sôùm ñaõ maëc y böng baùt, nôi ñöôøng heûm, cuøng caùc baïch y noùi chuyeän veà theá söï, cho ñeán xaåm toái. Ngöôøi ñi ñöôøng thaáy, dò nghò noùi: Choã naøy khoâng phaûi laø choã cuûa ngöôøi xuaát gia noùi chuyeän, taïi sao khoâng ôû nôi A-lan-nhaõ giöõ gìn caùc caên, hoaëc coù ngöôøi noùi: Nhöõng vò naøy khoâng öa Phaät phaùp, khoâng kính giôùi luaät, ñöôïc nôi noùi chuyeän vui ñuøa laø queân caû thôøi gian. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Luïc quaàn Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo vaøo xoùm laøng phi thôøi phaïm Ba-daät-ñeà”. Coù caùc Tyø-kheo, coù duyeân söï, caàn vaøo xoùm laøng luùc phi thôøi, maø khoâng daùm vaøo, baïch Phaät: Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø- kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Nay cho pheùp coù duyeân söï ñöôïc vaøo xoùm laøng luùc phi thôøi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo, phi thôøi vaøo xoùm laøng, khoâng ñeán gaàn ñeå baùo vôùi Tyø-kheo thieän, tröø nhaân duyeân, phaïm Ba-daät-ñeà”. Nhaân duyeân laø khi coù naïn. Sa-di phaïm Ñoät- kieát-la. Neáu treân ñöôøng ñi, traûi qua xoùm laøng, hoaëc chieàu toái caàn phaûi nghæ ñeâm, hay laø coù taùm naïn khôûi, ñeàu khoâng phaïm. Xong giôùi thöù taùm möôi ba ------------------------

Ñöùc Phaät ôû thaønh Vöông-xaù. Baáy giôø, caùch thaønh khoâng xa coù moät caùi mieãu thôø thaàn caây, nhieàu ngöôøi phuïng thôø khi tieát hoäi, ñeán baûy ngaøy môùi xong, caùc loaïi hoa duøng ñeå daâng tieán leã, hoï vaát laïi ñoù. Sau ñaáy caùc Tyø-kheo laáy ñem veà ñoän vaøo giöôøng daây, giöôøng caây vaø laøm goái laøm neäm. Caùc baïch y thaáy, cheâ traùch noùi: Nhöõng vaät naøy hoâi haùm, thöôøng sinh caùc loaøi truøng, taïi sao caùc Tyø-kheo laïi ngoài naèm treân ñoù,

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 246

thaät khoâng coù haïnh cuûa Sa-moân, phaù phaùp Sa-moân! Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi caùc Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch xong, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo duøng caùc loaïi hoa ñoän vaøo duïng cuï ngoài naèm, phaïm Ba-daät-ñeà”. Caùc loaïi hoa laø chæ cho hoa Lieãu, hoa Baïch döông, hoa Boà leâ, hoA-dieäm baø. Khi khôûi taâm vaø chuaån bò ñoän ñeàu phaïm Ñoät-kieát-la, laøm thaønh phaïm Ba-daät-ñeà. Neáu khoâng phaù boû ñi vaø neáu ngoài thì moãi moät khi ngoài phaïm Ba-daät-ñeà. Neáu naèm moãi moät khi naèm phaïm Ba-daät-ñeà. Ngöôøi khaùc cho maø nhaän phaïm Ba-daät-ñeà. Chuû yeáu laø tröôùc heát phaûi xaû boû, roài môùi saùm hoái. Khoâng laøm nhö theá maéc toäi caøng naëng. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù taùm möôi boán ------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Luùc aáy, caùc Tyø-kheo söû duïng loaïi giöôøng cao chaân, caùc Tyø-kheo giaø beänh, khi leo leân leo xuoáng, teù xuoáng ñaát bò thöông, hoaëc bò loä hình, caùc Cö só thaáy, cheâ traùch noùi: Caùc Tyø- kheo naøy nhö nhaø Vua, nhö caùc nhaø quyù phaùi, haøo toäc, khoâng bieát tieát kieäm. Baáy giôø, Vua Ba-tö-naëc cuùng chieác giöôøng naèm cuûa mình cho Tyø-kheo Baït-nan-ñaø. Baït-nan-ñaø nhaän ñöôïc chieác giöôøng roài ñem tröng baøy trong phoøng cuûa mình. Thöôøng phaùp cuûa Ñöùc Theá Toân laø cöù moãi naêm ngaøy ñeán xem xeùt phoøng cuûa caùc Tyø-kheo moät laàn. Baït-nan-ñaø khoe vôùi Phaät: Chieác giöôøng cuûa con ñaët nôi ñaây. Ñöùc Phaät lieàn quôû traùch: OÂng laø keû ngu si, taïi sao an taâm ôû trong nhaø haàm nguy hieåm cuûa sinh töû, khoâng coù yù mong caàu ra khoûi?! OÂng khoâng neân söû duïng chieác giöôøng cao sang, trang söùc baèng gaám voùc theá naøy. Neáu traùi phaïm thì phaïm toäi Ñoät-kieát-la. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo töï mình laøm toïa cuï, giöôøng daây, giöôøng caây, chaân giöôøng chæ neân cao baèng taùm ngoùn tay cuûa ñöùc Thieän Theä, tröø khuùc vaøo loã moäng, neáu quaù, phaïm Ba-daät-ñeà”. Neáu giöôøng aáy, töï mình laøm hay sai ngöôøi khaùc laøm, cao hôn möùc quy ñònh cuõng ñeàu phaûi caét boû, roài môùi saùm hoái toäi phaïm. Neáu nhaän ñöôïc giöôøng cuûa ngöôøi ta cho, cao quaù möùc, thì khi nhaän phaûi nhôù nghó ngay laø giöôøng naøy khoâng nhö phaùp, ta seõ caét boû. Neáu khoâng khôûi yù

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 247

nieäm nhö vaäy maø nhaän, phaïm Ba-daät-ñeà. Neân caét boû, roài sau môùi saùm hoái. Tyø-kheo-ni cuõng nhö vaäy. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni phaïm Ñoät-kieát-la. Xong giôùi thöù taùm möôi laêm ------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Vöông-xaù. Khi aáy, caùc Tyø-kheo duøng xöông, raêng, söøng laøm oáng ñöïng kim. Caùc vò ñi tìm kieám khaép nôi, keå caû ñi bôùi löôïm nôi ñoáng raùc. Caùc Cö só thaáy, cheâ traùch noùi: Caùc Sa-moân naøy gioáng nhö choù, nhö chim, nhö thôï tieän söøng, nhô nhôùp ñaùng gôùm. Caùc Tyø-kheo ñeán nôi loø saùt sinh, chôø khi hoï gieát boø traâu ñeå xin. Caùc teân ñoà teå hieàm khích noùi xæa: Xem ra caùc Sa-moân naøy chæ muoán gieát nhieàu, thaáy gieát nhieàu thì thích. Ñaùm naøy ngaøy ñeâm thöôøng rao giaûng noùi töø bi hoä nieäm ñoái vôùi chuùng sinh, maø nay khoâng heà coù taâm traéc aån, nhaân töø. Baáy giôø, coù moät ngöôøi thôï tieän xöông, tin öa Phaät phaùp, thöôøng cung caáp caùc duïng cuï aáy cho caùc Tyø-kheo, hoaëc töï laáy xöông söøng cuûa mình caát giöõ ñeå laøm hoaëc tìm kieám xöông söøng ñeå laøm. Söï vieäc aáy, ñöa ñeán tình traïng ngöôøi thôï khoâng coù thì giôø raûnh ñeå laøm cho ngöôøi khaùc. Ngöôøi trong nhaø noùi vôùi nhau: Neáu cöù maõi laøm khoâng coâng cho caùc Sa-moân theá naøy thì chuùng ta moãi ngöôøi töï lo laáy söï soáng. Ngöôøi laùng gieàng baøn luaän: OÂng tin kính Sa-moân neân môùi khoán cuøng nhö theá. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi caùc Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø- kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo duøng xöông, raêng, söøng laøm oáng ñöïng kim, phaïm Ba-daät-ñeà”. Neáu Tyø-kheo daáy taâm vaø taïo phöông tieän muoán laøm, phaïm Ñoät-kieát-la, laøm thaønh roài phaïm Ba-daät-ñeà. Taát caû ñeàu neân phaù huûy tröôùc roài sau môùi saùm hoái toäi ñoïa. Laøm oáng ñeå nhoû thuoác loã muõi thì khoâng phaïm. Ngoaøi ra nhö trong giôùi laøm giöôøng naèm ñaõ noùi. Xong giôùi thöù taùm möôi saùu ------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, caùc Tyø-kheo khoâng traûi toïa cuï maø ngoài treân giöôøng cuûa Taêng neân neäm bò nhôùp. Laïi coù moät Tyø-kheo bò soùn maø töôûng laø chæ coù gioù ra. Khi bieát ñöôïc ñem giaët, phôi tröôùc phoøng. Ñöùc Theá Toân thaáy, hoûi Toân giaû A-nan: Caùi neäm aáy cuûa ai? Toân

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 248

giaû A-nan trình baøy ñaày ñuû vaán ñeà. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi caùc Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Khoâng neân khoâng traûi toïa cuï maø ngoài treân giöôøng neäm cuûa Taêng, traùi phaïm thì phaïm Ñoät-kieát-la. Nay cho pheùp caùc Tyø-kheo, ñeå baûo veä thaân, baûo veä y, baûo veä giöôøng neäm cuûa Taêng, ñöôïc duøng toïa cuï. Caùc Tyø-kheo laïi coù suy nghó: Ñöùc Phaät ñaõ cho pheùp chuùng ta duøng toïa cuï. Do theá quyù vò laïi laøm roäng lôùn, neân thoøng xuoáng ñaát bò nhôùp, caùc Cö só hoûi caùc Tyø-kheo: Ñaây laø y gì maø loøng thoøng queùt ñaát? Ñaùp: Ñaây laø toïa cuï cuûa chuùng toâi. Hoï deø bæu noùi: Thöa Ñaïi ñöùc! Sao khoâng laøm caân xöùng vôùi thaân? Tuy khoâng phaûi xuaát tieàn cuûa mình nhöng phaûi bieát tieát kieäm chöù. Thích töû thöôøng noùi: Ít muoán, bieát vöøa ñuû, maø nay laïi nhö theá naøy, thaät khoâng coù haïnh Sa-moân, phaù phaùp cuûa Sa- moân, Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi caùc Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo laøm Ni-sö-ñaøn, neân laøm cho ñuùng löôïng, daøi hai gang tay cuûa Ñöùc Thieän Theä, roäng moät gang röôõi. Neáu laøm quaù löôïng, phaïm Ba-daät-ñeà”. Tröôûng laõo Öu-ñaø-di thaân hình lôùn, toïa cuï nhoû, ngoài coøn dö ra hai ñaàu goái. Khi Ñöùc Phaät ñeán xeùt caùc phoøng, Öu-ñaø-di naém keùo toïa cuï nhö keùo da traâu. Ñöùc Phaät hoûi: Taïi sao laøm vaäy? Öu-ñaø-di thöa: Baïch Ñöùc Theá Toân, thaân hình con lôùn maø caùi toïa cuï nhoû, neân con keùo ra cho roäng. Ñöùc Phaät quôû traùch noùi: OÂng laø ngöôøi ngu si, khi naøo cuõng ñoùng kòch. Nay Ta cho pheùp theâm hai ñaàu moät gang tay nöõa. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo laøm Ni-sö-ñaøn phaûi laøm ñuùng löôïng, daøi hai gang tay, roäng moät gang tay röôõi cuûa Ñöùc Thieän Theä, roài theâm vuoâng vöùc moät gang. Neáu laøm quaù löôïng ñònh, phaïm Ba-daät-ñeà”. Theâm vuoâng vöùc moät gang tay: Roïc laáy ba phaàn noái ñaàu chieàu daøi, coøn moät phaàn ñieåm boán goùc, khoâng ñieåm thì thoâi. Tröø Tyø-kheo-ni, Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni. Ngoaøi ra nhö trong giôùi laøm giöôøng ñaõ noùi. Xong giôùi thöù taùm möôi baûy ------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Luùc aáy, Tyø-kheo Tyø-la-ñoà thaân hình bò sinh gheû, maùu muû chaûy nhôùp nhuùa, maëc y phuïc, khi côûi ra, bò dính vaøo

SOÁ 1421 - LUAÄT DI SA TAÉC BOÄÂ HOØA HEÂ NGUÕ PHAÀN, Quyeån 9 249

gheû ñau. Ñöùc Phaät ñi tuaàn haønh caùc phoøng thaáy, hoûi Tyø-kheo kia: Beänh cuûa oâng coù thuyeân giaûm khoâng? Coù ñau nhöùc laém khoâng? Tyø-kheo beänh thöa: Beänh cuûa con khoâng thuyeân giaûm, ñau nhöùc quaù söùc! Maëc y phuïc, khi thay, gheû dính vaøo, loät caû da, ñau nhöùc khoâng theå töôûng töôïng. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, baûo caùc Tyø-kheo: Nay cho pheùp caùc Tyø-kheo, vì hoä thaân, hoä y, hoä neäm ngoài cuûa Taêng, ñöôïc duøng y che gheû, duøng vaûi moûng mòn ñeå laøm. Caùc Tyø-kheo khôûi yù nghó: Ñöùc Phaät cho pheùp chuùng ta laøm y che gheû, beøn laøm daøi, truøm caû treân ñaàu cho ñeán chaân, keùo leâ döôùi ñaát nhôùp y. Caùc Cö só thaáy, beøn cheâ traùch (nhö trong giôùi ni-sö-ñaøn ñaõ noùi). Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø- kheo Taêng, hoûi caùc Tyø-kheo: Thaät söï caùc oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo laøm y che gheû, neân laøm ñuùng löôïng, daøi boán gang tay, roäng hai gang tay cuûa Tu-giaø-ñaø (Thieän Theä). Neáu laøm quaù löôïng ñònh, phaïm Ba-daät-ñeà”. Y che gheû, maëc khi coù gheû, gheû laønh neân tònh thí. Ngoaøi ra nhö trong giôùi toïa cuï ñaõ noùi. Xong giôùi thöù taùm möôi taùm ---------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Luùc aáy, Ñöùc Phaät cho pheùp Tyø-xaù- khö-maãu daâng cuùng aùo taém möa cho Taêng. Caùc Tyø-kheo laøm vöøa roäng vöøa daøi, caùc Cö só cheâ bai… cho ñeán caùc Tyø-kheo baïch Phaät, nhö giôùi tröôùc ñaõ noùi. Ñöùc Phaät baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo laøm aùo taém möa, neân laøm cho ñuùng löôïng, daøi naêm gang tay, roäng hai gang röôõi tay cuûa Tu-giaø-ñaø, neáu laøm quaù löôïng ñònh phaïm Ba-daät-ñeà”. Ngoaøi ra nhö trong giôùi laøm y che gheû ñaõ noùi. Xong giôùi thöù taùm möôi chín ----------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Xaù-veä. Khi aáy, caùc Tyø-kheo may y cuûa mình baèng hay daøi hôn y cuûa Tu-giaø-ñaø. Cö só cheâ traùch noùi… cho ñeán caâu: Caùc Tyø-kheo baïch Phaät, ñeàu nhö giôùi tröôùc ñaõ noùi. Ñöùc Phaät baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo may y cuûa mình baèng hay daøi hôn cuûa Tu-giaø-ñaø, phaïm Ba-daät-ñeà”. Löôïng cuûa y mình baèng y cuûa Tu-giaø-ñaø töùc laø chieàu

daøi baèng chín gang tay, chieàu roäng baèng saùu gang tay cuûa Tu-giaø-ñaø. Nhö vaäy goïi laø löôïng y cuûa mình baèng y cuûa Tu-giaø-ñaø. Nan-ñaø thaáp hôn Ñöùc Phaät boán ngoùn tay, khoâng bieát neân may theo y löôïng naøo, baïch Phaät, Ñöùc Phaät daïy: Cho pheùp Nan-ñaø may y ngaén hôn y Phaät hai ngoùn tay. Laïi coù caùc Tyø-kheo thaáp hôn, khoâng bieát may theo löôïng naøo, baïch Phaät, Ñöùc Phaät daïy: Cho pheùp tuøy theo thaân hình ngöôøi cao hay thaáp ñeå may y. Ngoaøi ra, nhö trong giôùi y taém möa ñaõ noùi. Xong giôùi thöù chín möôi -------------------------

Ñöùc Phaät ôû taïi thaønh Vöông-xaù. Baáy giôø, Nan-ñaø, Baït-nan-ñaø cuøng nhau baøn noùi: Ñöùc Theá Toân ñaõ daïy xoay vaät cuûa Taêng veà cho mình, phaïm Ni-taùt-kyø-ba-daät-ñeà. Nay chuùng ta neân xoay veà cho nhau. Hai vò ñeàu noùi vôùi ñaøn-vieät, ñeå roài cuøng nhau thuû lôïi. Caùc Tyø-kheo tröôûng laõo nghe, baèng moïi caùch quôû traùch, roài baïch Phaät. Nhaân vieäc naøy, Ñöùc Phaät taäp hôïp Tyø-kheo Taêng, hoûi Nan-ñaø, Baït-nan-ñaø: Thaät söï hai oâng coù nhö vaäy khoâng? Baïch Ñöùc Theá Toân! Söï thaät coù nhö vaäy. Baèng moïi caùch Ñöùc Phaät quôû traùch roài, baûo caùc Tyø-kheo: Nay Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi. Töø nay giôùi naøy ñöôïc noùi nhö sau: “Tyø-kheo naøo bieát vaät ñaøn-vieät muoán cuùng cho Taêng maø xoay veà cho ngöôøi khaùc, phaïm Ba-daät-ñeà”. Ngoaøi ra, nhö trong giôùi xoay vaät cuûa Taêng veà cho mình ñaõ noùi. Xong giôùi thöù chín möôi moát



← Văn bản trướcT071 BL 1 (010) Nói Về 91 Pháp Đọa tt-Giới Pháp Của Văn bản tiếp →T071 BL 1 (012) Nói Về Bốn Pháp Hối Quá-Giới Pháp Củ
☰ Mục lục Tạng Luật (Linh Sơn Pháp Bảo)
⬇ Tải .txt⬇ Tải PDF