SOÁ l428 - LUAÄT TÖÙ PHAÀN, Phaàn l (Tieáp Theo) l1 68-KIEÂN TRÌ AÙC KIEÁN>78 A. DUYEÂN KHÔÛI Moät thôøi, Ñöùc Phaät ôû vöôøn Caáp-coâ-ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø nöôùc Xaù- veä. Baáy giôø, coù Tyø-kheo töï laø A-leâ-tra>79, sanh aùc kieán nhö vaày: Toâi hieåu phaùp maø Ñöùc Theá Toân noùi phaùp, trong ñoù coù choã noùi phaïm daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo>80. Khi aáy, caùc Tyø-kheo nghe Tyø-kheo A-leâ-tra khôûi sanh aùc kieán raèng, Toâi hieåu phaùp do Ñöùc Theá Toân noùi, phaïm daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo. Caùc Tyø-kheo nghe ñoù, muoán tröø boû aùc kieán aáy cuûa Tyø-kheo A-leâ-tra, neân lieàn ñeán choã A-leâ-tra, cung kính chaøo hoûi xong, ngoài qua moät beân. Caùc Tyø-kheo noùi vôùi Tyø-kheo A-leâ-tra: - Coù thaät thaày hieåu phaùp do Ñöùc Theá Toân noùi, phaïm daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo khoâng? A-leâ-tra traû lôøi: - Thaät söï toâi hieåu phaùp do Ñöùc Theá Toân noùi phaïm daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo. Baáy giôø, caùc Tyø-kheo muoán tröø boû aùc kieán aáy cuûa A-leâ-tra, neân aân caàn noùi: - Naày A-leâ-tra, chôù noùi lôøi nhö vaäy. Chôù xuyeân taïc Ñöùc Theá Toân. Xuyeân taïc Ñöùc Theá Toân laø khoâng toát. Ñöùc Theá Toân khoâng noùi nhö vaäy. A-leâ-tra, Ñöùc Theá Toân duøng voâ soá phöông tieän noùi phaùp, daïy baûo ñoaïn aùi duïc, bieát duïc töôûng, daïy tröø aùi duïc, ñoaïn aùi duïc töôûng; tröø söï thieâu ñoát do aùi duïc, vöôït qua söï raøng buoäc bôûi aùi. Ñöùc Theá Toân ñaõ duøng voâ soá phöông tieän noùi: “Duïc nhö haàm löûa lôùn, duïc nhö caây ñuoác, cuõng nhö traùi chín, duïc nhö vaät vay möôïn, duïc nhö xöông khoâ, duïc nhö mieáng thòt, nhö caûnh thaáy trong moäng, duïc nhö dao beùn, duïc nhö ñoà goám môùi naën ñöïng nöôùc ñeå giöõa naéng, duïc nhö ñaàu raén ñoäc, duïc nhö naém löôõi göôm beùn, duïc nhö caây kích nhoïn.” Ñöùc Theá Toân noùi veà duïc nhö vaäy. - A-leâ-tra, phaùp maø Ñöùc Theá Toân kheùo noùi laø nhö vaày: Ñoaïn tröø duïc, khoâng coøn duïc, tröø caùu baån, khoâng caùu baån, ñieàu phuïc khaùt aùi, dieät tröø hang oå,>8l thoaùt ly taát caû caùc söï troùi buoäc, aùi taän Nieát-baøn. Phaùp maø Ñöùc Phaät noùi laø nhö vaäy. Sao thaày laïi noùi, phaïm daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo? - Caùc Tyø-kheo aân caàn khuyeân noùi vôùi A-leâ-tra nhö vaäy. Tyø-kheo A- leâ- tra vaãn kieân trì aùc kieán, laïi noùi moät caùch quaû quyeát khaúng ñònh: Ñaây laø ñieàu chaân thaät, ngoaøi ra ñeàu laø hö voïng.
>76. Nhaát thoân gian 一村間. Nguõ phaàn: töø tuï laïc naøy ñeán tuï laïc kia... >77. Thaäp tuïng (T2>nl4>5, tr.ll6b04): Moät caâu-loâ-xaù. >78. Nguõ phaàn: Ba-daät-ñeà 48; Taêng kyø: 45; Thaäp tuïng, Caên baûn: 55. Pali, Paêc. 68.
SOÁ l428 - LUAÄT TÖÙ PHAÀN, Phaàn l (Tieáp Theo) l2
Baáy giôø, caùc Tyø-kheo khoâng theå tröø boû aùc kieán ñoù cuûa Tyø-kheo A-leâ-tra, neân ñeán choã Ñöùc Theá Toân ñaûnh leã döôùi chaân, roài ngoài qua moät beân, ñem nhaân duyeân naày baïch leân Ñöùc Theá Toân moät caùch ñaày ñuû. Ñöùc Theá Toân baûo moät Tyø-kheo: - Ngöôi thöøa leänh cuûa Ta, ñi goïi Tyø-kheo A-leâ-tra ñeán ñaây. Tyø-kheo kia vaâng lôøi daïy, lieàn ñeán choã Tyø-kheo A-leâ-tra noùi: - Ñöùc Theá Toân sai goïi thaày. Baáy giôø, Tyø-kheo A-leâ-tra nghe Phaät goïi lieàn ñi ñeán choã Theá Toân, ñaûnh leã döôùi chaân, roài ngoài qua moät beân. Phaät hoûi Tyø-kheo A-leâ-tra: - Thaät söï oâng coù noùi, “Toâi bieát phaùp do Phaät noùi, haønh daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo” hay khoâng? A-leâ-tra traû lôøi: - Kính baïch Ñaïi ñöùc! Söï thaät con coù noùi nhö vaäy. Ñöùc Phaät baûo A-leâ-tra: - Sao oâng laïi hieåu phaùp Ta noùi laø nhö vaäy? Ta ñaõ duøng voâ soá phöông tieän noùi ñoaïn duïc aùi... nhö treân ñaõ noùi. Baáy giôø, Ñöùc Theá Toân duøng voâ soá phöông tieän quôû traùch A-leâ-tra roài, baûo caùc Tyø-kheo: - Cho pheùp chuùng Taêng vì Tyø-kheo A-leâ-tra taùc phaùp can giaùn cho boû vieäc naày, baèng baïch töù yeát-ma ha giaùn>82. Neân ha giaùn nhö vaày: Trong chuùng neân sai moät vò coù khaû naêng laøm yeát-ma, nhö treân maø taùc baïch nhö vaày: - Ñaïi ñöùc Taêng xin laéng nghe! Tyø-kheo A-leâ-tra naøy, noùi nhö vaày: “Toâi bieát phaùp do Ñöùc Phaät noùi, haønh daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo”. Neáu thôøi gian thích hôïp ñoái vôùi Taêng, Taêng chaáp thuaän, nay Taêng ñoái vôùi Tyø-kheo A-leâ-tra maø taùc phaùp ha giaùn, cho boû vieäc naøy. Raèng, “Naày A-leâ-tra, ngöôi chôù neân noùi nhö vaäy. Chôù neân xuyeân taïc Ñöùc Theá Toân. Xuyeân taïc Ñöùc Theá Toân laø khoâng toát. Ñöùc Theá Toân khoâng noùi nhö vaäy. Ñöùc Theá Toân ñaõ duøng voâ soá phöông tieän noùi daâm duïc laø phaùp chöôùng ñaïo. Neáu phaïm daâm duïc laø phaùp chöôùng ñaïo.” Ñaây laø lôøi taùc baïch. - Ñaïi ñöùc Taêng, xin laéng nghe! Tyø-kheo A-leâ-tra naày noùi nhö vaày: “Toâi bieát phaùp do Ñöùc Phaät noùi, haønh daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp
>79. A-leâ-tra 阿梨. Caên baûn >9: Voâ Töôùng 無相. Pali: Arittha, Vin. iv. l>>; M.i. l>0; S.v. >l4. >80. Cf. Trung A-haøm 54, kinh 200 - A-leâ-tra, (Tl, tr.76>b). M. i. l>0-2. Nguõ phaàn: Phaùp chöôùng ñaïo maø Phaät noùi, thaät söï khoâng chöôùng ngaïi ñaïo. >8l. Haùn: Saøo quaät (= khoát) 巢窟; Pali: ālaya (= a-laïi-da) xem ñoaïn sau, quyeån >2 (T22nl428, tr.787a0>), - Thoï giôùi kieàn ñoä.
SOÁ l428 - LUAÄT TÖÙ PHAÀN, Phaàn l (Tieáp Theo) l9l
chöôùng ñaïo”. Nay Taêng taùc phaùp can giaùn, ñeå boû vieäc naøy. Raèng, “Naày A-leâ-tra, Thaày chôù noùi nhö vaäy, chôù xuyeân taïc Ñöùc Theá Toân, xuyeân taïc Ñöùc Theá Toân laø khoâng toát. Ñöùc Theá Toân khoâng noùi nhö vaäy. Ñöùc Theá Toân ñaõ duøng voâ soá phöông tieän noùi daâm duïc laø phaùp chöôùng ñaïo, neáu phaïm daâm duïc töùc laø phaùp chöôùng ñaïo.” Caùc tröôûng laõo naøo chaáp thuaän, Taêng vì Tyø-kheo A-leâ-tra taùc phaùp can giaùn cho boû vieäc naøy, thì im laëng, vò naøo khoâng ñoàng yù xin noùi. Ñaây laø yeát-ma laàn thöù nhaát. (laàn thöù hai, laàn thöù ba cuõng noùi nhö vaäy). - Taêng ñaõ vì Tyø-kheo A-leâ-tra taùc phaùp can giaùn roài. Taêng chaáp thuaän neân im laëng. Vieäc naày ghi nhaän nhö vaäy. Neân taùc phaùp khieån traùch Tyø-kheo A-leâ-tra nhö vaäy ñeå boû vieäc aáy, baèng baïch töù yeát-ma. Caùc Tyø-kheo baïch Phaät>8>. Ñöùc Phaät daïy: - Neáu coù Tyø-kheo khaùc maø cuõng noùi nhö vaäy, “Toâi bieát phaùp do Ñöùc Phaät noùi, haønh daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo;” thì chuùng Taêng cuõng can giaùn baèng phaùp baïch töù yeát-ma nhö vaäy. Töø nay veà sau, Ta vì caùc Tyø-kheo kieát giôùi, goàm möôøi cuù nghóa, cho ñeán caâu chaùnh phaùp toàn taïi laâu daøi. Muoán noùi giôùi neân noùi nhö vaày: Tyø-kheo naøo, noùi nhö vaày: “Toâi bieát, theo phaùp do Ñöùc Phaät noùi, söï haønh daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo.” Caùc Tyø-kheo kia neân can giaùn Tyø-kheo naøy: “Ñaïi ñöùc, chôù noùi nhö vaäy; chôù xuyeân taïc Ñöùc Theá Toân; xuyeân taïc Ñöùc Theá Toân laø khoâng toát. Ñöùc Theá Toân khoâng noùi nhö vaäy. Ñöùc Theá Toân duøng voâ soá phöông tieän noùi raèng söï haønh daâm duïc laø phaùp chöôùng ñao.” Khi caùc Tyø-kheo kia can giaùn Tyø-kheo naøy maø Tyø-kheo naøy khoâng boû, thì caùc Tyø-kheo kia neân can giaùn ba laàn cho boû söï naøy. Neáu can giaùn ba laàn, boû thì toát, khoâng boû, Ba-daät-ñeà. B. GIÔÙI TÖÔÙNG Tyø-kheo: Nghóa nhö treân. Tyø-kheo kia noùi nhö vaày: “Toâi bieát phaùp do Phaät noùi, haønh daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo”. Tyø-kheo kia can giaùn Tyø-kheo naày: Thaày chôù neân noùi nhö vaäy, chôù xuyeân taïc Ñöùc Theá Toân, xuyeân taïc Ñöùc Theá Toân laø khoâng toát! Ñöùc Theá Toân khoâng noùi nhö vaäy. Ñöùc Theá Toân duøng voâ soá phöông tieän noùi raèng, söï haønh daâm duïc laø phaùp chöôùng ñaïo. Nay, thaày neân boû vieäc naøy, ñöøng ñeå Taêng quôû traùch maø phaïm toäi.
>82. Ha giaùn yeát ma 呵諫. Xem theâm ñieàu 69 döôùi: Can giaùn khoâng boû, Taêng taùc cöû yeát-ma. Thaäp tuïng l5 (T2>nl4>5, tr.l06a20): Taêng taùc yeát-ma öôùc saéc 約敕. Neáu vaãn khoâng boû, taùc taån yeát-ma phaùp 擯羯磨法. Caên baûn >9 (T2>nl442, tr.840b25, T2>nl442, tr.840c26): yeát-ma can giaùn (bieät giaùn söï 事別諫) maø khoâng boû, taêng taùc yeát-ma xaû trí 捨置羯磨. Taêng kyø l8
Neáu vò aáy nghe theo lôøi can giaùn thì toát; baèng khoâng, neân taùc baïch. Baïch roài neân noùi: Toâi ñaõ taùc baïch xong. Coøn coù caùc yeát-ma nöõa. Thaày neân boû vieäc naày, ñöøng ñeå Taêng quôû traùch maø phaïm toäi.
Vò aáy nghe theo lôøi can thì toát. Baèng khoâng, neân taùc phaùp sô yeát- ma. Taùc phaùp sô yeát-ma roài neân noùi: Toâi ñaõ taùc phaùp sô yeát-ma roài. Coøn hai phaùp yeát-ma nöõa. Thaày neân boû vieäc naøy, ñöøng ñeå Taêng phaûi quôû traùch maø phaïm toäi. Neáu nghe theo lôøi thì toát. Baèng khoâng thì neân taùc phaùp yeát-ma laàn thöù hai. Taùc yeát-ma laàn thöù hai roài neân noùi: Ñaõ taùc yeát-ma laàn thöù hai roài. Coøn laïi moät phaùp yeát-ma nöõa. Thaày neân boû vieäc naøy, ñöøng ñeå chuùng Taêng quôû traùch maø phaïm toäi. Neáu nghe lôøi can caøng toát. Baèng khoâng, xöôùng yeát-ma laàn thöù ba xong, vò aáy phaïm Ba-daät-ñeà>84. Taùc baïch roài, yeát-ma laàn thöù hai xong maø boû thì phaïm ba Ñoät- kieát-la. Taùc baïch roài, yeát-ma laàn thöù nhaát xong maø boû thì phaïm hai Ñoät-kieát-la. Taùc baïch roài maø boû, phaïm moät Ñoät-kieát-la. Neáu taùc baïch chöa xong maø boû, phaïm Ñoät-kieát-la. Neáu chöa taùc baïch maø noùi: Toâi bieát phaùp do Ñöùc Phaät noùi, haønh daâm duïc chaúng phaûi laø phaùp chöôùng ñaïo, taát caû ñeàu phaïm Ñoät-kieát-la. Khi Tyø-kheo kia can giaùn Tyø-kheo naøy, coù Tyø-kheo khaùc ngaên, hoaëc Tyø-kheo-ni ngaên, hay laø keû khaùc ngaên: Thaày ñöøng boû vieäc aáy. Chuùng Taêng can giaùn, duøng caùch khoâng can giaùn ñeå ngaên, taát caû ñeàu phaïm Ñoät-kieát-la. Tyø-kheo-ni, Ba-daät-ñeà. Thöùc-xoa-ma-na, Sa-di, Sa-di-ni, Ñoät- kieát-la. Ñoù goïi laø phaïm. Söï khoâng phaïm: Khi môùi baét ñeàu noùi lieàn boû; hoaëc laø can giaùn phi phaùp bieät chuùng, hay can giaùn phi phaùp hoøa hôïp, phaùp bieät chuùng, phaùp töông tôï bieät chuùng, phaùp töông tôï hoøa hôïp, phi phaùp, phi tyø-ni, phi Phaät sôû thuyeát; hoaëc khoâng can giaùn; thaûy ñeàu khoâng phaïm. Ngöôøi khoâng phaïm: Phaïm laàn ñaàu tieân khi chöa cheá giôùi, si cuoàng, loaïn taâm, thoáng naõo, böùc baùch.
(T22nl425, tr.>67bl>): Taùc cöû yeát-ma 作舉羯磨. Vin.ii. 25: ukkhepaniya-kamma, yeát-ma xaû trí.
>8>. Trong baûn coù theå nhaûy soùt