SOÁ 1435 - LUAÄT THAÄP TUÏNG, Quyeån 34
LUAÄT THAÄP TUÏNG
QUYEÅN 35 PHAÙP TRAÙNH SÖÏ THÖÙ TAÙM
Phaät taïi thaønh Vöông xaù, luùc ñoù caùc Tyø kheo cuøng caùc Tyø kheo khaùc tranh caûi nhau vôùi nhöõng lôøi thoâ aùc, caùc Thöùc-xoa-ma-na cuøng caùc Thöùc-xoa-ma-na khaùc tranh caûi nhau vôùi nhöõng lôøi thoâ aùc, caùc Sa di cuøng caùc Sa di khaùc tranh caûi nhau vôùi nhöõng lôøi thoâ aùc, caùc Sa-di- ni cuøng caùc Sa-di-ni khaùc tranh caûi nhau vôùi nhöõng lôøi thoâ aùc. Tyø kheo Ca-löu-ñaø-di sau khi cuøng Tyø kheo khaùc tranh caûi nhau vôùi nhöõng lôøi thoâ aùc, laïi tuøy thuaän trôï giuùp caùc Tyø kheo ni. Coù Tyø kheo thieåu duïc tri tuùc haønh haïnh ñaàu ñaø nghe bieát vieäc naøy taâm khoâng vui lieàn ñem vieäc naøy baïch Phaät, Phaät do nhaân duyeân naøy nhoùm hoïp Tyø kheo taêng roài hoûi Tyø kheo Ca-löu-ñaø-di: “Thaày thaät ñaõ laøm vieäc naøy phaûi khoâng?”, ñaùp: “Thaät ñaõ laøm thöa Theá toân”, Phaät lieàn quôû traùch: “Taïi sao goïi laø Tyø kheo laïi cuøng Tyø kheo khaùc tranh caûi nhau vôùi nhöõng lôøi thoâ aùc roài tuøy thuaän trôï giuùp Tyø kheo ni”, quôû traùch roài baûo caùc Tyø kheo: “Coù boán loaïi traùnh söï: Moät laø vieäc ñaáu tranh, hai laø vieäc khoâng caên cöù, Ba laø vieäc phaïm toäi, boán laø vieäc thöôøng ñaõ laøm (thöôøng sôû haønh)”. Vieäc ñaáu tranh laø nhö caùc Tyø kheo cuøng Tyø kheo khaùc tranh caûi nhau vôùi nhöõng lôøi thoâ aùc, noùi laø phaùp hay laø phi phaùp, laø thieän hay laø baát thieän. Trong ñaây tranh caûi nhau, trôï giuùp nhau coù sai khaùc. Vieäc khoâng caên cöù laø nhö coù Tyø kheo neâu ra toäi phaïm cuûa-Tyø kheo khaùc hoaëc laø toäi Höõu taøn coù laøm, hoaëc toäi Höõu taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Höõu taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn coù laøm, hoaëc toäi Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn coù laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm. Trong ñaây toâi phaïm neâu ra ñeáu laø khoâng coù caên cöù neân cuøng nhau tranh caûi khoâng döùt. Vieäc phaïm toäi laø bao goàm naêm loaïi toäi phaïm Ba-la-di, Taêng-giaø- baø- thi-sa, Ba-daät-ñeà, Ba-la-ñeà-ñeà-xaù-ni, Ñoät-kieát-la hoaëc laø phaïm,
SOÁ 1435 - LUAÄT THAÄP TUÏNG, Quyeån 35
hoaëc laø nhieãm oâ, hoaëc laø khoâng saùm hoái. Vieäc thöôøng ñaõ laøm laø nhöõng vieäc maø Taêng thöôøng ñaõ laøm nhö Ñôn- baïch-yeát-ma, Baïch-nhò-yeát-ma, Baïch-töù-yeát-ma, boá taùt, töï töù, yeát ma cöû möôøi boán haïng ngöôøi… Vieäc ñaáu tranh laáy gì laøm coäi goác? Coù möôøi boán nhaân duyeân phaù Taêng vaø saùu caên cöù cuûa vieäc ñaáu tranh. Vieäc khoâng caên cöù laáy gì laøm coäi goác? Coù caên cöù thaáy, nghe vaø nghi. Nhö Tyø kheo cuøng Tyø kheo khaùc tranh caûi nhau, töø thaân taïo toäi roài baûo ngöôøi khaùc noùi Tyø kheo ñoù phaïm hoaëc laø toäi Höõu taøn coù laøm, hoaëc toäi Höõu taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Höõu taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn coù laøm, hoaëc toäi Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn coù laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm. Taát caû toäi treân neâu ra coù sai khaùc ñeàu laø coäi goác cuûa vieäc khoâng caên cöù. Nhö Tyø kheo töø khaåu hay yù taïo toäi roài baûo ngöôøi khaùc noùi Tyø kheo ñoù phaïm hoaëc laø toäi Höõu taøn coù laøm, hoaëc toäi Höõu taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Höõu taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn coù laøm, hoaëc toäi Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn coù laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm. Taát caû toäi treân neâu ra coù sai khaùc ñeàu laø coäi goác cuûa vieäc khoâng caên cöù. Vieäc phaïm toäi laáy gì laøm coäi goác vaø töø ñaâu sanh khôûi? Töø naêm loaïi toäi phaïm maø sanh khôûi vaø laáy naêm loaïi toäi phaïm naøy laøm coäi goác: Moät laø loaïi phaïm toäi do thaân laøm, khoâng phaûi do khaåu vaø taâm laøm; hai laø loaïi phaïm toäi do khaåu laøm, khoâng phaûi do thaân vaø taâm laøm; Ba laø loaïi phaïm toäi do thaân vaø taâm laøm, khoâng phaûi do khaåu laøm; boán laø loaïi phaïm toäi do khaåu vaø taâm laøm, khoâng phaûi thaân laøm; naêm laø loaïi phaïm toäi do caû thaân, khaåu vaø taâm laøm, khoâng chæ do taâm phaïm. Töø naêm loaïi phaïm toäi treân maø vieäc phaïm toäi sanh khôûi. Vieäc thöôøng ñaõ laøm laáy gì laøm coäi goác vaø töø ñaâu sanh khôûi ?: Töø nhöõng vieäc maø Taêng thöôøng ñaõ laøm maø sanh khôûi vaø laáy Taêng laøm coäi goác. Loaïi vieäc ñaáu tranh coù saùu caâu: - Moät laø ñaáu tranh ñaõ coù ñeàu goïi laø vieäc ñaáu tranh. - Hai laø coù vieäc ñaáu tranh cuõng goïi laø ñaáu tranh. - Ba laø coù ñaáu tranh khoâng phaûi laø vieäc ñaáu tranh. - Boán laø coù vieäc ñaáu tranh khoâng phaûi laø ñaáu tranh. - Naêm laø coù ñaáu tranh cuõng laø vieäc ñaáu tranh.
608 BOÄ LUAÄT 5
- Saùu laø khoâng phaûi laø ñaáu tranh cuõng khoâng phaûi laø vieäc ñaáu tranh Loaïi coù ñaáu tranh khoâng phaûi laø vieäc ñaáu tranh thöù ba nghóa laø nhö caùc Tyø kheo noùi chuyeän vôùi nhau chöa thaønh vieäc ñaáu tranh. Loaïi coù vieäc ñaáu tranh khoâng phaûi laø ñaáu tranh thöù tö töùc laø ba loaïi traùnh söï. Loaïi coù ñaáu tranh cuõng laø vieäc ñaáu tranh thöù nh nghóa laø nhö caùc Tyø kheo noùi chuyeän vôùi nhau cuõng thaønh vieäc ñaáu tranh. Loaïi khoâng phaûi ñaáu tranh cuõng khoâng phaûi laø vieäc ñaáu tranh laø tröø ba tröôøng hôïp treân. Loaïi vieäc khoâng caên cöù coù saùu caâu: - Moät laø Khoâng caên cöù ñaõ coù ñeàu goïi laø vieäc khoâng caên cöù. - Hai laø coù vieäc khoâng caên cöù cuõng goïi laø Khoâng caên cöù. - Ba laø coù Khoâng caên cöù khoâng phaûi laø vieäc khoâng caên cöù. - Boán laø coù vieäc khoâng caên cöù khoâng phaûi laø Khoâng caên cöù. - Naêm laø Khoâng caên cöù cuõng laø vieäc khoâng caên cöù. - Saùu laø khoâng phaûi laø Khoâng caên cöù cuõng khoâng phaûi laø vieäc khoâng caên cöù. Loaïi Khoâng caên cöù khoâng phaûi laø vieäc khoâng caên cöù thöù ba nghóa laø chæ noùi toäi khoâng coù caên cöù cuûa ngöôøi khaùc, chöa khôûi vieäc khoâng caên cöù. Loaïi coù vieäc khoâng caên cöù khoâng phaûi laø Khoâng caên cöù thöù tö töùc laø ba loaïi traùnh söï. Loaïi Khoâng caên cöù cuõng laø vieäc khoâng caên cöù thöù nhaát: Nhö coù Tyø kheo khoâng caên cöù cöû toäi ngöôøi khaùc, cuõng khôûi vieäc khoâng caên cöù. Loaïi khoâng phaûi laø Khoâng caên cöù cuõng khoâng phaûi laø vieäc khoâng caên cöù thöù saùu laø tröø ba tröôøng hôïp treân. Loaïi vieäc phaïm toäi coù saùu caâu: - Moät laø phaïm toäi ñaõ coù ñeàu goïi laø vieäc phaïm toäi. - Hai laø coù vieäc phaïm toäi cuõng goïi laø phaïm toäi. - Ba laø coù phaïm toäi khoâng phaûi laø vieäc phaïm toäi. - Boán laø coù vieäc phaïm toäi khoâng phaûi laø phaïm toäi. - Naêm laø coù phaïm toäi cuõng laø vieäc phaïm toäi. - Saùu laø coù khoâng phaûi phaïm toäi cuõng khoâng phaûi laø vieäc phaïm toäi. Loaïi coù phaïm toäi khoâng phaûi laø vieäc phaïm toäi thöù ba: Ñaõ goïi laø phaïm toäi. Loaïi coù vieäc phaïm toäi khoâng phaûi laø phaïm toäi thöù tö töùc laø ba loaïi
SOÁ 1435 - LUAÄT THAÄP TUÏNG, Quyeån 35
traùnh söï. Loaïi coù phaïm toäi cuõng laø vieäc phaïm toäi thöù nhaát: Ñaõ goïi laø phaïm toäi cuõng goïi laø vieäc phaïm toäi. Loaïi khoâng phaûi laø phaïm toäi cuõng khoâng phaûi laø vieäc phaïm toäi thöù saùu laø tröø ba tröôøng hôïp treân. Loaïi Thöôøng sôû haønh coù saùu caâu: - Moät laø Thöôøng sôû haønh ñaõ coù ñeàu goïi laø vieäc thöôøng sôû haønh. - Hai laø coù vieäc Thöôøng sôû haønh cuõng goïi laø Thöôøng sôû haønh. - Ba laø coù Thöôøng sôû haønh khoâng phaûi laø vieäc Thöôøng sôû haønh. - Boán laø coù vieäc Thöôøng sôû haønh khoâng phaûi laø Thöôøng sôû haønh. - Naêm laø coù Thöôøng sôû haønh cuõng laø vieäc Thöôøng sôû haønh. - Saùu laø khoâng phaûi laø Thöôøng sôû haønh cuõng khoâng phaûi laø vieäc thöôøng sôû haønh. Loaïi coù Thöôøng sôû haønh khoâng phaûi laø vieäc Thöôøng sôû haønh thöù ba: Ñaõ goïi laø laøm. Loaïi coù vieäc Thöôøng sôû haønh khoâng phaûi laø Thöôøng sôû haønh töùc laø ba loaïi traùnh söï. Loaïi coù Thöôøng sôû haønh cuõng laø vieäc Thöôøng sôû haønh: Vieäc thöôøng ñaõ laøm. Loaïi khoâng phaûi laø Thöôøng sôû haønh cuõng khoâng phaûi laø vieäc Thöôøng sôû haønh laø tröø ba tröôøng hôïp treân. Vieäc ñaáu tranh laø thieän hay baát thieän hay voâ kyù. Thieän nghóa laø caùc Tyø kheo tranh caûi nhau vôùi taâm thieän ñeå bieát laø phaùp hay laø phi phaùp, laø luaät hay laø phi luaät. Baát thieän nghóa laø caùc Tyø kheo tranh caûi nhau vôùi taâm baát thieän ñeå bieát laø phaùp hay laø phi phaùp, laø luaät hay laø phi luaät. Voâ kyù nghóa laø caùc Tyø kheo tranh caûi nhau khoâng phaûi vôùi taâm thieän, cuõng khoâng phaûi vôùi taâm baát thieän ñeå bieát laø phaùp hay laø phi phaùp, laø luaät hay laø phi luaät. Vieäc khoâng caên cöù laø thieän hay baát thieän hay voâ kyù. Thieän laø caùc Tyø kheo tranh caûi nhau vôùi taâm thieän ñeå cöû toäi ngöôøi khaùc hoaëc laø toäi Höõu taøn coù laøm, hoaëc toäi Höõu taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Höõu taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn coù laøm, hoaëc toäi Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn coù laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm. Baát thieän laø caùc Tyø kheo tranh caûi nhau vôùi taâm baát thieän ñeå cöû toäi ngöôøi khaùc hoaëc laø toäi Höõu taøn coù laøm, hoaëc toäi Höõu taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Höõu taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn coù laøm, hoaëc toäi Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn laøm vaø khoâng
610 BOÄ LUAÄT 5
laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn coù laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm. Voâ kyù laø caùc Tyø kheo tranh caûi nhau khoâng phaûi vôùi taâm thieän, cuõng khoâng phaûi vôùi taâm baát thieän ñeå cöû toäi ngöôøi khaùc hoaëc laø toäi Höõu taøn coù laøm, hoaëc toäi Höõu taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Höõu taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn coù laøm, hoaëc toäi Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc toäi Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn coù laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn khoâng laøm, hoaëc caû hai toäi Höõu taøn vaø Voâ taøn laøm vaø khoâng laøm. Vieäc phaïm toäi laø baát thieän hay voâ kyù. Baát thieän laø nhö caùc Tyø kheo bieát Phaät ñaõ keát giôùi maø vaãn coá phaïm. Voâ kyù laø khoâng coá yù phaïm nhöõng giôùi Phaät ñaõ cheá. Vieäc thöôøng sôû haønh laø thieän hay baát thieän hay voâ kyù. Thieän laø caùc Tyø kheo vôùi taâm thieän laøm nhöõng vieäc maø Taêng thöôøng ñaõ laøm nhö Ñôn-baïch-yeát-ma, Baïch-nhò-yeát-ma, Baïch-töù-yeát-ma, boá taùt, töï töù, yeát ma cöû möôøi boán haïng ngöôøi… Baát thieän laø caùc Tyø kheo vôùi taâm baát thieän laøm nhöõng vieäc maø Taêng thöôøng ñaõ laøm nhö Ñôn-baïch-yeát-ma, Baïch- nhò-yeát-ma, Baïch-töù-yeát-ma, boá taùt, töï töù, yeát ma cöû möôøi boán haïng ngöôøi… Voâ kyù laø caùc Tyø kheo khoâng vôùi taâm thieän, cuõng khoâng vôùi taâm baát thieän maø laøm nhöõng vieäc Taêng thöôøng ñaõ laøm nhö Ñôn-baïch-yeát- ma, Baïch-nhò-yeát-ma, Baïch-töù-yeát-ma, boá taùt, töï töù, yeát ma cöû möôøi boán haïng ngöôøi… Tröôûng laõo Öu-ba-ly hoûi Phaät: “Theá toân, vieäc ñaáu tranh neân duøng maáy loaïi Tyø-ni ñeå dieät traùnh?”, Phaät noùi: “Neân duøng hai loaïi Tyø-ni ñeå dieät traùnh, ñoù laø Hieän tieàn Tyø-ni vaø Ña mích Tyø-ni”, laïi hoûi: “Vieäc khoâng caên cöù neân duøng maáy loaïi Tyø-ni ñeå dieät traùnh?”, Phaät noùi: “Neân duøng boán loaïi Tyø-ni ñeå dieät traùnh, ñoù laø Hieän tieàn Tyø-ni vaø ÖÙc nieäm Tyø-ni; Hieän tieàn Tyø-ni vaø Baát si Tyø-ni; Hieän tieàn Tyø-ni vaø Thaät mích Tyø-ni”, laïi hoûi: “Vieäc phaïm toäi neân duøng maáy loaïi Tyø-ni ñeå dieät traùnh?”, Phaät noùi: “Neân duøng ba loaïi Tyø-ni ñeå dieät traùnh, ñoù laø Hieän tieàn Tyø-ni vaø Töï ngoân Tyø-ni; Hieän tieàn Tyø-ni vaø Boá thaûo Tyø-ni”, laïi hoûi: “Vieäc thöôøng sôû haønh neân duøng maáy loaïi Tyø-ni ñeå dieät traùnh?”, Phaät noùi: “Neân duøng moät loaïi Tyø-ni ñeå dieät traùnh, ñoù laø Hieän tieàn Tyø-ni”. Vieäc ñaáu tranh taïi sao laïi duøng hai loaïi Tyø-ni ñeå dieät traùnh?: Tuøy caùc Tyø kheo ôû choã naøo tranh caûi vôùi nhau, vieäc tranh caûi naøy neân giao cho Tyø kheo laøm Thaùc laïi tra xöû ñoaùn. Tyø kheo laøm Thaùc laïi tra nhaän xöû ñoaùn vieäc naøy neân nhö phaùp nhö Tyø-ni, nhö lôøi Phaät daïy maø hieän tieàn tröø dieät thì goïi laø duøng moät phaùp Hieän tieàn Tyø-ni ñeå dieät traùnh. Sao
SOÁ 1435 - LUAÄT THAÄP TUÏNG, Quyeån 35 611
goïi laø Hieän tieàn? Coù hai laø nhôn hieän tieàn vaø Tyø-ni hieän tieàn. Nhôn hieän tieàn laø ngöôøi theo trôï giuùp nguyeân caùo vaø bò caùo cuøng nhoùm laïi moät choã. Tyø-ni hieän tieàn laø nhö phaùp, nhö Tyø-ni, nhö lôøi Phaät daïy maø xöû ñoaùn vieäc naøy. Neáu Tyø kheo laøm Thaùc laïi tra khoâng theå nhö phaùp, nhö Tyø-ni, nhö lôøi Phaät daïy maø xöû ñoaùn vieäc naøy thì neân giao laïi cho Taêng; Taêng nhaän laïi vieäc naøy neân nhö phaùp, nhö Tyø-ni, nhö lôøi Phaät daïy maø xöû ñoaùn vieäc naøy. Neáu Taêng coù theå nhö phaùp, nhö Tyø-ni, nhö lôøi Phaät daïy xöû ñoaùn ñöôïc vieäc naøy thì goïi laø duøng moät phaùp Hieän tieàn Tyø-ni ñeå dieät traùnh. Hieän tieàn Tyø-ni laø Taêng hieän tieàn, nhôn hieän tieàn vaø Tyø-ni hieän tieàn. Taêng hieän tieàn laø nhöõng Tyø kheo coù maët trong ñaây ñeàu coù theå cuøng laøm yeát ma, cuøng ñoàng taâm hoøa hôïp moät choã, ngöôøi thoï duïc neân mang duïc ñeán, Tyø kheo coù maët coù theå ngaên thì khoâng ngaên. Ñaây goïi laø Taêng hieän tieàn. Nhôn hieän tieàn laø ngöôøi theo trôï giuùp nguyeân caùo vaø bò caùo cuøng nhoùm laïi moät choã. Tyø-ni hieän hieàn laø nhö phaùp, nhö Tyø-ni, nhö lôøi Phaät daïy maø xöû ñoaùn vieäc naøy. Neáu Taêng khoâng theå nhö phaùp… xöû ñoaùn vieäc naøy thì ôû trong Taêng neân cöû hai Tyø kheo laøm OÂ-hoài-cöu-la roài yeát ma sai Tyø kheo laøm OÂ-hoài-cöu-la xöû ñoaùn vieäc naøy. Taùc phaùp yeát ma sai nhö sau: Taêng nhaát taâm hoøa hôïp, moät Tyø kheo trong Taêng hoûi: “Vò naøo coù theå laøm OÂ-hoài-cöu-la nhö phaùp, nhö Tyø-ni xöû ñoaùn vieäc naøy?”, neáu trong Taêng coù ngöôøi ñaùp laø coù theå thì neân xeùt xem ngöôøi naøy, neáu coù ñuû coù naêm phaùp: Tuøy aùi haønh, tyø saân haønh, tuøy boá haønh, tuøy si haønh, khoâng bieát xöû ñoaùn hay khoâng xöû ñoaùn thì khoâng neân sai. Ngöôïc laïi neáu thaønh töïu coù naêm phaùp: Khoâng tuøy aùi haønh, khoâng tuøy saân haønh, khoâng tuøy boá haønh, khoâng tuøy si haønh, bieát xöû ñoaùn hay khoâng xöû ñoaùn thì neân sai. Luùc ñoù moät Tyø kheo trong Taêng xöôùng raèng: Ñaïi-ñöùc Taêng laéng nghe, Tyø kheo teân .......... coù theå laøm OÂ-hoài- cöu-la, nhö phaùp nhö Tyø-ni xöû ñoaùn söï vieäc trong Taêng. Neáu taêng ñuùng thôøi ñeán nghe, Taêng neân chaáp thuaän, Taêng nay sai Tyø kheo .......... laøm OÂ- hoài-cöu-la coù theå nhö phaùp xöû ñoaùn söï vieäc trong Taêng. Baïch nhö vaäy. Nhö theá Baïch-nhò-yeát-ma cho ñeán caâu Taêng ñaõ sai Tyø kheo .......... laøm OÂ-hoài-cöu-la xong roài. Taêng chaáp thuaän vì im laëng, vieäc naøy xin nhôù giöõ nhö vaäy. Tyø kheo laøm OÂ-hoài-cöu-la naøy neáu laø Thöôïng toøa, caùc Tyø kheo Haï toøa neân gôûi duïc cho vò naøy roài môùi ñi xa; neáu vò naøy laø Haï toøa thì phaûi ñeán choã caùc Thöôïng toøa laáy duïc ñeå caùc vò naøy ñi xa. Tyø kheo laøm OÂ- hoài-cöu-la phaûi nhö phaùp… xöû ñoaùn vieäc naøy, neáu coù theå nhö phaùp…
612 BOÄ LUAÄT 5
xöû ñoaùn ñöôïc vieäc naøy thì goïi laø duøng moät phaùp Hieän tieàn Tyø-ni ñeå dieät traùnh. Hieän tieàn Tyø-ni giaûi thích gioáng nhö ñoaïn vaên treân. Neáu Tyø kheo laøm OÂ-hoài-cöu-la thöù nhaát khoâng theå nhö phaùp… xöû ñoaùn vieäc naøy thì neân giao laïi cho Tyø kheo laøm OÂ-hoài-cöu-la thöù hai, vò thöù hai naøy neân nhaän vaø nhö phaùp… xöû ñoaùn vieäc naøy. Neáu vò thöù hai aøy coù theå nhö phaùp… xöû ñoaùn ñöôïc vieäc naøy thì goïi laø duøng moät phaùp Hieän tieàn Tyø-ni ñeå dieät traùnh. Hieän tieàn Tyø-ni giaûi thích gioáng nhö treân. Neáu vò thöù hai naøy vaãn khoâng theå nhö phaùp… xöû ñoaùn vieäc naøy thì neân giao laïi cho Taêng gaàn truù xöù, Taêng gaàn truù xöù neân nhaän vaø nhö phaùp… xöû ñoaùn vieäc naøy. Neáu Taêng gaàn truù xöù naøy coù theå nhö phaùp… xöû ñoaùn ñöôïc vieäc naøy thì goïi laø duøng moät phaùp Hieän tieàn Tyø-ni ñeå dieät traùnh. Hieän tieàn Tyø-ni giaûi thích gioáng nhö treân. Neáu Taêng gaàn truù xöù naøy vaãn khoâng theå nhö phaùp… xöû ñoaùn vieäc naøy, nghe Taêng ôû moät truù xöù khaùc coù ñaïi chuùng toát, thöông toøa trong chuùng naøy bieát Ba-la-ñeà-moäc-xoa; trong chuùng taêng naøy laïi coù nhieàu Tyø kheo trì Tu-ña-la, trì Tyø-ni, trì Ma-ña-la-giaø thì Taêng gaàn truù xöù naøy neân sai söù ñeán choã Taêng truù xöù ñoù. Trong Taêng neân cöû ngöôøi ñi tuyeân truyeàn söï vieäc, neân ôû ngoaøi giôùi vôùi ñuû tuùc soá taêng, nhaát taâm hoøa hôïp hoûi: “Trong ñaây ai coù theå laøm ngöôøi ñi tuyeân truyeàn söï vieäc, töø nôi naøy ñeán Taêng truù xöù kia noùi roõ söï vieäc, neáu giöõa ñöôøng coù theå xöû ñoaùn ñöôïc vieäc naøy thì toát”, neáu coù ngöôøi ñaùp laø coù theå thì neân xem xeùt ngöôøi naøy, neáu coù ñuû coù naêm phaùp keå treân thì khoâng neân sai, ngöôïc laïi neáu thaønh töïu coù naêm phaùp keå treân thì neân sai. Ngöôøi ñöôïc sai truyeàn söï naøy neân ñeán choã Taêng truù xöù kia noùi roõ söï vieäc, neáu giöõa ñöôøng coù theå nhö phaùp… xöû ñoaùn ñöôïc vieäc naøy thì toát, ñaây goïi laø duøng moät phaùp Hieän tieàn Tyø-ni ñeå dieät traùnh. Neáu ngöôøi truyeàn söï naøy khoâng theå giöõa ñöôøng nhö phaùp… xöû ñoaùn thì neân ñeán choã Taêng truù xöù kia. Trong Taêng ôû truù xöù kia neáu coù Thöôïng toøa quen bieát ñöôïc nhieàu Tröôûng laõo Tyø kheo thì ngöôøi truyeàn söï naøy neân keå roõ söï vieäc treân cho vò Thöôïng toøa naøy nghe: “Vieäc naøy khôûi ra nhö theá nhö theá…, nhaân duyeân nhö theá nhö theá… Thaùc laïi tra khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, chuùng taêng khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, OÂ-hoài- cöu-la thöù nhaát khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, OÂ-hoài-cöu-la thöù hai cuõng khoâng xöû ñoaùn ñöôïc neân giao laïi cho Taêng, Taêng vaãn khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, Taêng gaàn truù xöù cuõng khoâng xöû ñoaùn ñöôïc… cho ñeán ngöôøi truyeàn söï ôû giöõa ñöôøng cuõng khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, cuoái cuøng ñeán trong Taêng cuûa truù xöù naøy. Tröôûng laõo coù theå nhaän xöû ñoaùn giuùp vieäc naøy ñöôïc khoâng?”. Neáu Thöôïng toøa naøy ñaùp laø coù theå thì ngöôøi truyeàn söï neân cuøng öôùc heïn, neáu khoâng öôùc heïn thì khoâng neân giao. Öôùc heïn laø heïn cho ñeán
SOÁ 1435 - LUAÄT THAÄP TUÏNG, Quyeån 35 613
chín thaùng. Vieäc tranh caûi coù naêm ñieàu khoù xöû ñoaùn: Moät laø cöùng nhaéc, töùc laø coá chaáp vieäc naøy; hai laø theá löïc maïnh, töùc laø nguyeân caùo vaø bò caùo ñeàu coù theá löïc maïnh; Ba laø hung döõ, töùc laø nguyeân caùo vaø bò caùo ñeàu coù taùnh aùc öa saân haän; boán laø lan truyeàn qua laïi, töùc laø söï vieäc naøy lan truyeàn roïâng ra töø nôi naøy ñeán nôi khaùc; naêm laø nghi sôï, töùc laø caùc Tyø kheo nghi sôï khi xöû ñoaùn xong söï vieäc, Taêng nhaát taâm hoøa hôïp seõ bò phaù thaønh hai phe. Trong Taêng ôû truù xöù naøy neân cöû ngöôøi haønh truø (phaùt theû), Taêng nhaát taâm hoøa hôïp hoûi raèng: “Vò naøo coù theå laøm ngöôøi haønh truø?”, neáu coù ngöôøi ñaùp laø coù theå thì neân xem xeùt ngöôøi naøy, neáu coù ñuû coù naêm phaùp: Tuøy aùi, tuøy saân, tuøy sôï, tuøy si, khoâng bieát phaùt theû hay khoâng phaùt theû thì khoâng neân sai; ngöôïc laïi neáu thaønh töïu coù naêm phaùp: Khoâng tuøy aùi, khoâng tuøy saân, khoâng tuøy sôï, khoâng tuøy si, bieát phaùt theû hay khoâng phaùt theû thì neân sai. moät Tyø kheo trong Taêng xöôùng raèng: Ñaïi-ñöùc Taêng laéng nghe, Tyø kheo teân .......... coù theå laøm ngöôøi phaùt theû. Neáu taêng ñuùng thôøi ñeán nghe, Taêng neân chaáp thuaän, Taêng nay sai Tyø kheo .......... laøm ngöôøi phaùt theû. Baïch nhö vaäy. Nhö theá Baïch-nhò-yeát-ma cho ñeán caâu Taêng ñaõ sai Tyø kheo .......... laøm ngöôøi phaùt theû xong roài. Taêng chaáp thuaän vì im laëng, vieäc naøy xin nhôù giöõ nhö vaäy. Tyø kheo haønh truø neân tuøy theo soá Taêng nhieàu ít maø laøm hai loaïi theû: Loaïi theû daøi, traéng vaø loaïi theû ngaén, ñen. Ngöôøi noùi nhö phaùp thì laáy theû daøi traéng, ngöôøi noùi phi phaùp thì laáy theû ngaén ñen; ngöôøi noùi nhö phaùp thì laáy theû baèng tay phaûi vaø laáy töø töø, ngöôøi noùi phi phaùp thì laáy theû baèng tay traùi vaø laáy voäi vaøng. Tyø kheo haønh truø neân phaùt theû cho ngöôøi noùi nhö phaùp tröôùc, phaùt theû cho ngöôøi noùi phi phaùp sau, khi phaùt theû neân noùi raèng: “Ñaây laø theû cuûa ngöôøi noùi nhö phaùp, ñaây laø theû cuûa ngöôøi noùi phi phaùp”. Phaùt theû xong neáu ñeám thaáy theû cuûa ngöôøi noùi nhö phaùp nhieàu hôn cho ñeán moät theû thì ñaây goïi laø duøng hai phaùp Hieän tieàn Tyø-ni vaø Ña mích Tyø-ni ñeå dieät traùnh. Hieän tieàn Tyø-ni giaûi thích gioáng nhö treân; Ña mích Tyø-ni laø xuoâi ngöôïc tìm ngöôøi nhö phaùp ñeå dieät traùnh. Neáu ñeám thaáy theû cuûa ngöôøi noùi phi phaùp nhieàu hôn cho ñeán moät theû thì ñaây cuõng goïi laø duøng hai phaùp Hieän tieàn Tyø-ni vaø Ña mích Tyø-ni ñeå dieät traùnh, nhöng Hieän tieàn Tyø-ni trong ñaây laø phi phaùp phi Tyø-ni, khoâng nhö lôøi Phaät daïy maø döùt dieät. Coù boán caùch phaùt theû: Moät laø bí maät phaùt theû, töùc laø phaùt theû trong toái hay ôû choã coù vaùch ngaên; hai laø Ñieân ñaûo phaùt theû, töùc laø ñöa theû cuûa ngöôøi noùi nhö phaùp cho ngöôøi noùi phi phaùp, hoaëc ñöa theû cuûa ngöôøi noùi
614 BOÄ LUAÄT 5
phi phaùp cho ngöôøi noùi nhö phaùp; Ba laø öôùc heïn phaùt theû, töùc laø ngöôøi phaùt theû öôùc heïn vôùi Hoøa thöôïng, A-xaø-leâ hoaëc ñoàng Hoøa thöôïng, ñoàng A-xaø-leâ hoaëc thieän tri thöùc ñoàng taâm tuøy theo quoác ñoä, tuï laïc, nhaø cöûa maø öôùc heïn raèng: “Chuùng ta seõ laáy theû nhö theá nhö theá, caùc vò chôù caùch xa chuùng toâi, chôù coù rieâng khaùc, haõy cuøng noùi chuyeän vaø cuøng ñoàng söï”; boán laø taát caû Taêng laáy theû, töùc laø taát caû Taêng hoïp laïi moät choã, khoâng ñöôïc laáy duïc, vì sao, vì sôï coù nhieàu Tyø kheo noùi phi phaùp. Neáu chuùng taêng naøy phaàn lôùn laø Thöôïng toøa bieát Ba-la-ñeà-moäc- xoa coù theå xöû ñoaùn ñöôïc vieäc naøy thì goïi laø duøng moät phaùp Hieän tieàn Tyø- ni ñeå dieät traùnh. Neáu chuùng taêng naøy phaàn lôùn laø Thöôïng toøa bieát Ba- la-ñeà-moäc-xoa vaãn khoâng theå xöû ñoaùn vieäc naøy thì neân giao laïi cho ngöôøi truyeàn söï, ngöôøi truyeàn söï neân nhaän laïi vieäc naøy, neáu giöõa ñöôøng coù theå xöû ñoaùn ñöôïc vieäc naøy thì goïi laø duøng moät phaùp Hieän tieàn Tyø-ni ñeå dieät traùnh. Neáu ngöôøi truyeàn söï naøy vaãn khoâng theå xöû ñoaùn vieäc thì ôû giöõa ñöôøng nghe ôû trong Taêng phöôøng naøo coù ba, hai, moät Tyø kheo hoaëc trì Tu-ña-la hoaëc trì Tyø-ni hoaëc trì Ma-ña-la-giaø ñöôïc boán chuùng cung kính toân troïng, ngöôøi truyeàn söï naøy neân ñeán trong taêng phöôøng ñoù noùi vôùi Tyø kheo ñoù raèng: “Ñaïi-ñöùc, söï vieäc naøy nhaân duyeân khôûi leân nhö theá nhö theá, Thaùc laïi tra khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, chuùng taêng khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, OÂ-hoài-cöu-la thöù nhaát khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, OÂ-hoài-cöu- la thöù hai cuõng khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, Taêng cuõng khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, Taêng gaàn truù xöù cuõng khoâng xöû ñoaùn ñöôïc… ngöôøi truyeàn söï giöõa ñöôõng cuõng khoâng xöû ñoaùn ñöôïc, Tyø kheo taêng ñaïi Thöôïng toøa cuõng khoâng xöû ñoaùn ñöôïc… Ñaïi-ñöùc nay neân nhaän vieäc naøy nhö phaùp… xöû ñoaùn, neáu ñöôïc thì toát”, Tyø kheo ñöôïc boán chuùng toân troïng naøy neân ñaùp: “Khoâng theå hai beân cuøng noùi maø ñeàu ñöôïc thaéng, phaûi coù moät beân thaéng, moät beân thua”. Neáu noùi nhö theá thì goïi laø noùi nhö phaùp, neáu khoâng noùi nhö theá thì goïi laø noùi phi phaùp, caùc Tyø kheo neân noùi vôùi nhau raèng: “Neáu nhö phaùp xöû ñoaùn ñöôïc vieäc naøy maø coøn phaùt khôûi trôû laïi thì phaïm Ba-daät-ñeà, neáu quôû traùch vieäc naøy xöû ñoaùn khoâng nhö phaùp thì phaïm Ñoät-kieát-la”. Coù möôøi caùch Haønh truø (phaùt theû) nhö phaùp vaø möôøi caùch Haønh truø phi phaùp. Möôøi caùch Haønh truø phi phaùp : - Moät laø khoâng vì vieäc nhoû maø phaùt theû. - Hai laø söï vieäc ñaõ qua maø phaùt theû. - Ba laø khoâng hoûi yù kieán cuûa baäc Tröôûng laõo maø phaùt theû. - Boán laø phi phaùp phaùt theû. - Naêm laø bieät chuùng phaùt theû.
SOÁ 1435 - LUAÄT THAÄP TUÏNG, Quyeån 35 615
- Saùu laø phi phaùp bieät chuùng phaùt theû. - Baûy laø duøng caùch phaùt theû naøy muoán khieán cho coù nhieàu ngöôøi phi phaùp. - Taùm laø duøng caùch phaùt theû naøy seõ coù nhieàu ngöôøi phi phaùp. - Chín laø duøng caùch phaùt theû naøy muoán phaù hoøa hôïp Taêng. - Möôøi laø duøng caùch phaùt theû naøy seõ phaù hoøa hôïp Taêng. Sao goïi laø khoâng vì vieäc nhoû maø phaùt theû? Töùc laø khoâng vì vieäc coù theå saùm hoái maø phaùt theû. Sao goïi laø söï vieäc ñaõ qua maø phaùt theû?: Töùc laø söï vieäc naøy ñaõ traûi qua töø truù xöù naøy ñeán truù xöù khaùc. Sao goïi laø khoâng hoûi yù kieán baäc Tröôûng laõo maø phaùt theû?: Tröôûng laõo laø chæ cho Tyø kheo trì kinh luaät luaän maø khoâng ñeán hoûi yù kieán cuûa vò aáy veà thieän hay baát thieän, theá naøo laø coù toäi, theá naøo laø khoâng toäi, theá naøo laø traéng, theá naøo laø ñen, theá naøo laø lôïi ích cho ñôøi naøy, theá naøo laø lôïi ích cho ñôøi sau, theá naøo laø ñaïo lôïi ích cho ngöôøi haønh trì… Sao goïi laø phi phaùp phaùt theû?: Laø trong cuøng moät giôùi maø ôû choã khaùc phaùt theû. Sao goïi laø phi phaùp bieät chuùng phaùt theû? Laø trong cuøng moät giôùi ôû choã khaùc khoâng nhö phaùp phaùt theû. Sao goïi laø duøng caùch phaùt theû naøy muoán khieán cho coù nhieàu ngöôøi phi phaùp?: Laø Tyø kheo phaùt theû vôùi duïng yù duøng caùch phaùt theû naøy muoán khieán cho coù nhieàu ngöôøi phi phaùp. Sao goïi laø duøng caùch phaùt theû naøy seõ khieán cho coù nhieàu ngöôøi phi phaùp? Tyø kheo phaùt theû vôùi duïng yù duøng caùch phaùt theû naøy seõ coù nhieàu ngöôøi phi phaùp. Sao goïi laø duøng caùch phaùt theû naøy muoán phaù hoøa hôïp Taêng?: Tyø kheo phaùt theû vôùi duïng yù duøng caùch phaùt theû naøy muoán phaù hoøa hôïp Taêng. Sao goïi laø duøng caùch phaùt theû naøy seõ phaù hoøa hôïp Taêng?: Tyø kheo phaùt theû vôùi duïng yù duøng caùch phaùt theû naøy seõ phaù hoøa hôïp Taêng. Möôøi caùch Haønh truø nhö phaùp: Coù möôøi caùch Haønh truø (phaùt theû) nhö phaùp vaø möôøi caùch Haønh truø phi phaùp. Möôøi caùch Haønh truø phi phaùp : - Moät laø vì vieäc nhoû maø phaùt theû. - Hai laø söï vieäc chöa qua maø phaùt theû. - Ba laø hoûi yù kieán cuûa baäc Tröôûng laõo roài phaùt theû. - Boán laø nhö phaùp phaùt theû. - Naêm laø hoøa hôïp chuùng phaùt theû.
616 BOÄ LUAÄT 5
- Saùu laø nhö phaùp hoøa hôïp chuùng phaùt theû. - Baûy laø duøng caùch phaùt theû naøy muoán khieán cho coù nhieàu ngöôøi nhö phaùp. - Taùm laø duøng caùch phaùt theû naøy seõ coù nhieàu ngöôøi nhö phaùp. - Chín laø duøng caùch phaùt theû naøy muoán Taêng hoøa hôïp. - Möôøi laø duøng caùch phaùt theû naøy seõ khieán Taêng hoøa hôïp. Sao goïi laø vì vieäc nhoû maø phaùt theû? Töùc laø vì vieäc coù theå saùm hoái maø phaùt theû. Sao goïi laø söï vieäc chöa qua maø phaùt theû? Töùc laø söï vieäc naøy chöa traûi qua töø truù xöù naøy ñeán truù xöù khaùc. Sao goïi laø hoûi yù kieán baäc Tröôûng laõo maø phaùt theû? Tröôûng laõo laø chæ cho Tyø kheo trì kinh luaät luaän, nhieàu laàn ñeán hoûi yù kieán cuûa vò aáy veà thieän hay baát thieän, theá naøo laø coù toäi, theá naøo laøkhoâng toäi, theá naøo laø traéng, theá naøo laø ñen, theá naøo laø lôïi ích cho ñôøi naøy, theá naøo laø lôïi ích cho ñôøi sau, theá naøo laø ñaïo lôïi ích cho ngöôøi haønh trì… Sao goïi laø nhö phaùp phaùt theû? Laø Taêng ôû trong cuøng moät giôùi nhö phaùp phaùt theû. Sao goïi laø nhö phaùp hoøa hôïp chuùng phaùt theû? Laø Taêng ôû trong cuøng moät giôùi hoøa hôïp nhö phaùp phaùt theû. Sao goïi laø duøng caùch phaùt theû naøy muoán khieán cho coù nhieàu ngöôøi nhö phaùp? Laø Tyø kheo phaùt theû vôùi duïng yù duøng caùch phaùt theû naøy muoán khieán cho coù nhieàu ngöôøi nhö phaùp. Sao goïi laø duøng caùch phaùt theû naøy seõ khieán cho coù nhieàu ngöôøi nhö phaùp? Tyø kheo phaùt theû vôùi duïng yù duøng caùch phaùt theû naøy seõ coù nhieàu ngöôøi nhö phaùp. Sao goïi laø duøng caùch phaùt theû naøy muoán Taêng hoøa hôïp? Tyø kheo phaùt theû vôùi duïng yù duøng caùch phaùt theû naøy muoán Taêng hoøa hôïp. Sao goïi laø duøng caùch phaùt theû naøy seõ khieán Taêng hoøa hôïp? Tyø kheo phaùt theû vôùi duïng yù duøng caùch phaùt theû naøy seõ khieán Taêng hoøa hôïp. Neáu laø vieäc cuûa Taêng thì neân giao cho Taêng xöû ñoaùn döùt dieät hoaëc giao cho ba ngöôøi, hai, moät ngöôøi. Taêng neân nhaän vieäc cuûa Taêng ñeå xöû ñoaùn döùt dieät; ba, hai, moät ngöôøi cuõng neân nhaän vieäc cuûa Taêng ñeå xöù ñoaùn döùt dieät. Ñaây goïi laø duøng hai phaùp Tyø-ni ñeå dieät traùnh. Vieäc khoâng caên cöù sao laïi duøng boán phaùp Tyø-ni ñeå dieät traùnh? Hoaëc duøng hai phaùp Hieän tieàn Tyø-ni vaø ÖÙc nieäm Tyø-ni, hoaëc duøng hai phaùp Hieän tieàn Tyø-ni vaø Baát si Tyø-ni, hoaëc duøng hai phaùp Hieän tieàn Tyø- ni vaø Thaät mích Tyø-ni ñeå dieät traùnh.
SOÁ 1435 - LUAÄT THAÄP TUÏNG, Quyeån 35 617
Sao goïi laø duøng hai phaùp Hieän tieàn Tyø-ni vaø ÖÙc nieäm Tyø-ni ñeå dieät traùnh? Nhö Tyø kheo Ñaø-phieâu bò Tyø kheo ni Di-ña-la ñem phaùp Ba- la-di khoâng caên cöù vu baùng, do Taêng hoaëc ba, hai, moät ngöôøi thöôøng baøn noùi vieäc naøy neân Tyø kheo naøy theo Taêng xin ÖÙc nieäm Tyø-ni. Taêng neân cho Tyø kheo Ñaø-phieâu naøy phaùp ÖÙc nieäm Tyø-ni, nhö phaùp nhö luaät, nhö lôøi Phaät daïy ñeå dieät tröø vieäc khoâng caên cöù naøy. Trong ñaây Hieän tieàn Tyø-ni laø ngöôøi ñaõ cho phaùp ÖÙc nieäm Tyø-ni vaø Tyø kheo ñöôïc cho ÖÙc nieäm Tyø-ni. Sao goïi laø duøng hai phaùp Hieän tieàn Tyø-ni vaø Baát si Tyø-ni ñeå dieät traùnh? Nhö Tyø kheo Thi-vieät do taâm cuoàng si ñieân ñaûo maø laøm nhieàu vieäc khoâng thanh tònh, phi phaùp, khoâng phaûi ñaïo tuøy thuaän, khoâng phaûi phaùp Sa-moân. Ngöôøi naøy sau khi trôû laïi boån taâm, nhöõng toäi ñaõ laøm tröôùc kia do Taêng hoaëc ba, hai, moät ngöôøi thöôøng baøn noùi vieäc naøy neân Tyø kheo naøy theo Taêng xin Baát si Tyø-ni . Taêng neân cho Tyø kheo Thi-vieät naøy phaùp Baát si Tyø-ni, nhö phaùp nhö luaät, nhö lôøi Phaät daïy ñeå dieät tröø vieäc khoâng caên cöù naøy. Trong ñaây Hieän tieàn Tyø-ni laø ngöôøi ñaõ cho phaùp Baát si Tyø-ni vaø Tyø kheo ñöôïc cho Baát si Tyø-ni. Sao goïi laø duøng hai phaùp Hieän tieàn Tyø-ni vaø Thaät mích Tyø-ni ñeå dieät traùnh? Nhö Tyø kheo Thích töû Töôïng thuû khoâng coù hoå theïn, phaïm toäi coù ñuû caên cöù thaáy nghe nghi. Tyø kheo naøy tröôùc töï noùi toâi phaïm, sau laïi noùi laø khoâng phaïm. Taêng neân cho Tyø kheo naøy phaùp Thaät mích Tyø-ni, nhö phaùp nhö luaät, nhö lôøi Phaät daïy ñeå dieät tröø vieäc khoâng caên cöù naøy. Trong ñaây Hieän tieàn Tyø-ni laø ngöôøi ñaõ cho phaùp Thaät mích Tyø-ni vaø Tyø kheo ñöôïc cho Thaät mích Tyø-ni. Vieäc phaïm toäi sao laïi duøng ba phaùp Tyø-ni ñeå dieät traùnh? Hoaëc duøng Hieän tieàn Tyø-ni, hoaëc duøng Hieän tieàn Tyø-ni vaø Töï ngoân Tyø-ni, hoaëc duøng Hieän tieàn Tyø-ni vaø Boá thaûo Tyø-ni ñeå dieät traùnh. Sao goïi laø duøng Hieän tieàn Tyø-ni vaø Töï ngoân Tyø-ni ñeå dieät traùnh?: Nhö Tyø kheo bò Tyø kheo khaùc cöû toäi hoaëc khoâng bò cöù toäi, hoaëc khieán cho nhôù nghó, hoaëc khoâng khieán cho nhôù nghó maø töï noùi laø toâi phaïm Taêng-giaø-baø-thi-sa thì Tyø kheo naøy neân theo Taêng xin yeát ma Bieät truï (cho ñeán xin phaùp haønh Ma-na-ñoûa, yeát ma Boån-nhaät-trò vaø yeát ma Xuaát toäi). Taêng neân cho Tyø kheo naøy phaùp yeát ma Bieät truï (cho ñeán taùc phaùp cho caùc yeát ma haønh Ma-na-ñoûa, yeát ma Boån-nhaät-trò, yeát ma Xuaát toäi), nhö phaùp nhö luaät, nhö lôøi Phaät daïy ñeå dieät tröø vieäc phaïm toäi naøy. Trong ñaây hieän tieàn töï ngoân laø Tyø kheo naøy töï noùi laø toâi phaïm Taêng-giaø-baø-thi-sa; Hieän tieàn Tyø-ni laø ngöôøi cho caùc phaùp yeát ma trò toäi
BOÄ LUAÄT TAÄP 4
vaø Tyø kheo bò trò toäi nhö phaùp hoái quaù, cuøng hoøa hôïp moät choã, nhö phaùp nhö luaät, nhö lôøi Phaät daïy ñeå dieät tröø vieäc phaïm toäi naøy. Sao goïi laø duøng Hieän tieàn Tyø-ni vaø Boá thaûo Tyø-ni ñeå dieät traùnh?: Nhö coù moät truù xöù, caùc Tyø kheo trong ñaây öa gaây goå nhau, caùc Tyø kheo naøy neân hoøa hôïp laïi moät choã noùi vôùi nhau: “Caùc Tröôûng laõo, chuùng ta maát maùt lôùn, khoâng ñöôïc gì caû, suy hao lôùn khoâng coù lôïi ích, laø ñaïi aùc baát thieän. Chuùng ta do loøng tin caàu ñaïo neân xuaát gia trong Phaät phaùp, nay laïi öa gaây goå nhau; neáu chuùng ta truy tìm nguoàn goác cuûa söï vieäc thì trong Taêng nhöõng vieäc chöa khôûi seõ khôûi, nhöõng vieäc ñaõ khôûi seõ khoâng theå döùt dieät”, noùi roài cuøng taùc baïch: Neáu taêng ñuùng thôøi ñeán nghe, Taêng neân chaáp thuaän, Taêng nay duøng phaùp Boá thaûo Tyø-ni ñeå döùt dieät vieäc naøy. Baïch nhö vaäy. Ngay luùc ñoù caùc Tyø kheo phaân laøm hai boä, moãi boä nhoùm laïi moät choã, trong hai boä chuùng naøy, neáu coù vò Tröôûng laõo ñaïi Thöôïng toøa, vò naøy neân noùi vôùi boä chuùng thöù nhaát raèng: “Chuùng ta maát maùt lôùn, khoâng ñöôïc gì caû, suy hao lôùn khoâng coù lôïi ích, laø ñaïi aùc baát thieän… gioáng nhö ñoaïn vaên treân cho ñeán caâu vieäc ñaõ khôûi khoâng theå döùt dieät ñöôïc. Chuùng ta nay phaûi töï khuaát yù, nhöõng toäi maø chuùng ta ñaõ laøm tröø toäi Thaâu-lan- giaù vaø toäi töông öng Baïch y, nhöõng toäi khaùc chuùng ta neân hieän tieàn phaùt loà saùm hoái khoâng coù che daáu”. Neáu trong boä chuùng naøy khoâng coù Tyø kheo naøo ngaên vieäc naøy thì vò Tröôûng laõo Thöôïng toøa naøy neân ñeán noùi vôùi boä chuùng thöù hai raèng: “Chuùng ta maát maùt lôùn, khoâng ñöôïc gì caû… gioáng nhö ñoaïn vaên treân cho ñeán caâu tröø toäi töông öng Baïch y, nhöõng toäi khaùc chuùng ta neân töï vì mình vì ngöôøi hieän tieàn phaùt loà saùm hoái khoâng coù che daáu”. Caùc Tyø kheo trong boä chuùng thöù nhaát noùi: “Caùc thaày töï thaáy toäi khoâng?”, ñaùp: “Thaáy toäi, nhö phaùp saùm hoái khoâng khôûi laïi nöõa”, boä chuùng thöù hai cuõng noùi nhö theá. Ñaây goïi laø phaùp Boá thaûo Tyø-ni. Trong ñaây Hieän tieàn Tyø-ni laø ngöôøi cho phaùp Boá thaûo vaø caùc Tyø kheo ñöôïc phaùp Boá thaûo, cuøng hoøa hôïp moät choã, nhö phaùp nhö luaät, nhö lôøi Phaät daïy ñeå dieät tröø vieäc phaïm toäi naøy. Vieäc thöôøng sôû haønh sao laïi duøng moät phaùp Hieän tieàn Tyø-ni ñeå dieät traùnh? Nhöõng vieäc maø Taêng thöôøng ñaõ laøm nhö Ñôn-baïch-yeát-ma, Baïch-nhò-yeát-ma, Baïch-töù-yeát-ma, boá taùt, töï töù, yeát ma cöû möôøi boán haïng ngöôøi… Taêng neân hoøa hôïp moät choã, ngöôøi taùc phaùp yeát ma vaø ngöôøi ñöôïc yeát ma ñeàu nhö phaùp nhö luaät, nhö lôøi Phaät daïy maø laøm caùc Taêng söï naøy.