SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 299
CAÊN BAÛN THUYEÁT
NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA
QUYEÅN 20
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Saùu Möôi Taùm: DUØNG CAÊN HOÀ MA VAØ NÖÔÙC THOA THAÂN Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, noäi dung cuûa hoïc xöù, giaûi thích vaø töôùng phaïm cuõng gioáng nhö hai giôùi treân.
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Saùu Möôi Chín: CHÖA XIN PHEÙP LIEÀN HOÛI Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, luùc ñoù coù Bí-soâ ñem boä kinh A haøm ñeán trong chuøa ni, caùc ni traûi toøa môøi ngoài, Thoå-la-Nan-ñaø suy nghó: “Vò naøy hieåu roõ boán boä kinh, ta neân hoûi thöû”, nghó roài lieàn hoûi nghóa kinh, Bí-soâ khoâng giaûi thích ñöôïc caûm thaáy xaáu hoå, Thoå-la-Nan- ñaø noùi: “Ñaõ mang kinh ñi maø trong buïng troáng roãng, nhö chim keâu inh oûi, khoâng giaûi thích ñöôïc gì, uoång phí taâm löïc”. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni khoâng xin pheùp tröôùc maø voäi hoûi, phaïm Ba- daät-ñeå-ca. Neáu laïi coù Bí-soâ ni laø chæ cho Thoå-la-Nan-ñaø. Hoûi laø hoûi nghóa kinh. Töôùng toäi nhö treân. Phaät baûo caùc Bí-soâ ni: Phaùp thænh hoûi nhö sau: Neáu Bí-soâ ñeán traûi toøa môøi ngoài, kheùo lôøi thaêm hoûi raèng: “Thaùnh giaû ñaõ töøng ñoïc tuïng caùc kinh, luaät luaän phaûi khoâng, toâi coù chuùt nghi muoán xin hoûi”. Vò ñoù ñoàng yù thì môùi hoûi, khoâng ñoàng yù thì thoâi, neáu laøm traùi thì phaïm toäi Vieät phaùp.”
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Baûy Möôi: ÑEO NÖÕ TRANG Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, luùc ñoù Thoå-la-Nan-ñaø nhaân ñi khaát thöïc ñeán nhaø moät tröôûng giaû, thaáy vôï cuûa tröôûng giaû ñeo
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 300
chuoãi anh laïc… ñeå trang söùc, Thoå-la-Nan-ñaø lieàn möôïn ñeo thöû roài hoûi voï cuûa tröôûng giaû: “Toâi voán ñoan chaùnh, nay ñeo loaïi nöõ trang naøy coù theâm ñeïp ñeõ ñaùng yeâu khoâng?”, ngöôøi vôï tröôûng giaû nghe roài cheâ traùch laø tuy ñaõ xuaát gia maø vaãn coøn ham muoán. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni ñeo nöõ trang laø vaät trang söùc cuûa ngöôøi theá tuïc ñeå töï trang söùc thì phaïm Ba-daät-ñeå-ca. Neáu laïi coù Bí-soâ ni laø chæ cho Thoå-la-Nan-ñaø hoaëc ni khaùc gioáng nhö vaäy. Vaät trang söùc laø chæ cho chuoãi ngoïc, voøng xuyeán… Töôùng toäi nhö treân.
Nhieáp Tuïng Möôøi Taùm:
Keùo nhau, ca, muùa, nhaïc,
Moät mình ñi ñaïi tieåu,
Löôïc Coù ba, toùc giaû
Moät traêm taùm möôi toäi Ñoïa.
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Baûy Möôi Moát: KEÙO NHAU TAÉM RÖÛA Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, luùc ñoù chuùng möôøi hai Bí-soâ ni keùo nhau ra soâng A-thò-la taém, cuøng nhau vui ñuøa taït nöôùc qua laïi neân bò caùc Baø-la-moân tröôûng giaû cheâ traùch khoâng phaûi laø ngöôøi tòch tónh xuaát gia. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni keùo tay nhau ñeán soâng taém, phaïm Ba-daät-ñeå- ca. Giaûi thích vaø töôùng toäi nhö treân.
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Baûy Möôi Hai: TÖÏ MUÙA, DAÏY NGÖÔØI MUÙA Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, luùc ñoù Thoå-la-Nan-ñaø khaát thöïc ñeán nhaø moät tröôûng giaû, vôï cuûa tröôûng giaû yeâu caàu Thoå-la-Nan- ñaø daïy muùa, coâ lieàn daïy, daïy roài noùi raèng: “Khi trong nhaø coù ñaùm cöôùi hay tieäc tuøng do ñöôïc sanh trai hay sanh gaùi thì neân muùa nhö vaäy”, moïi ngöôøi nghe roài ñeàu cheâ traùch laø tuy xuaát gia maø vaãn coøn duïc nhieãm, sau ñoù ñeán trong chuøa ni baïch cho caùc ni nghe. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau:
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 301
Neáu laïi coù Bí-soâ ni töï muùa hay daïy ngöôøi khaùc muùa, phaïm Ba- daät-ñeå-ca . Giaûi thích vaø töôùng toäi nhö treân.
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Baûy Möôi Ba: HAÙT XÖÔÙNG Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, luùc ñoù Thoå-la-Nan-ñaø ñeán nhaø cuûa Baø-la-moân tröôûng giaû, vôï cuûa hoï yeâu caàu Thoå-la-Nan-ñaø daïy hoï haùt, coâ lieàn daïy neân bò moïi ngöôøi cheâ traùch nhö treân. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni daïy ngöôøi ca haùt, phaïm Ba-daät-ñeå-ca. Giaûi thích vaø töôùng phaïm nhö treân.
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Baûy Möôi Boán: ÑAÙNH ÑAØN Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, luùc ñoù Thoå-la-Nan-ñaø ñeán caùc nhaø giaøu coù, cuøng caùc ngöôøi nöõ ôû ñoù vui ñuøa, hoï yeâu caàu coâ daïy hoï ñaùnh ñaøn, coâ lieàn daïy neân bò moïi ngöôøi cheâ traùch. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ daïy ngöôøi ñaùnh ñaøn, phaïm Ba-daät-ñeå-ca. Giaûi thích vaø töôùng phaïm nhö treân.
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Baûy Möôi Laêm: MOÄT MÌNH RA NGOAØI ÑAÏI TIEÅU TIEÄN Duyeân khôûi vaø nôi choán gioáng nhö giôùi tröôùc, luùc ñoù Bí-soâ ni Chaâu-keá-Nan-ñaø moät mình ra ngoaøi chuøa ñeán choã ñaát troáng ñaïi tieåu tieän gaëp phaûi moät nam töû haùo saéc naém tay muoán cuøng laøm vieäc phi phaùp, Chaâu-keá-Nan-ñaø noùi: “ÔÛ ñaây khoâng saïch haõy ñeán choã khaùc”, nam töû kia nghe roài lieàn daãn coâ ñeán choã saïch, coâ lieàn la lôùn, nam töû nghe la voäi buoâng coâ ra vaø noùi: “Sa moân nöõ noùi doái thì nhieàu, noùi thaät thì ít, baûo daãn ñeán choã saïch maø giôø laïi keâu la”, moïi ngöôøi nghe roài ñeàu cheâ traùch. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni ra ngoaøi chuøa ñeán choã troáng ñaïi tieåu tieän, phaïm Ba-daät-ñeå-ca. Giaûi thích vaø töôùng phaïm nhö treân.
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 302
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Baûy Möôi Saùu: SAÉM ÑOÀ CAØI ÑAÀU BAÈNG COÛ THÔM Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, luùc ñoù Thoå-la-Nan-ñaø nhaân ñi khaát thöïc ñeán moät nhaø, thaáy caùc ngöôøi nöõ trong nhaø ñang duøng loaïi coû thôm laøm ñoà caøi toùc ñeå töï trang nghieâm. Thoå-la-Nan-ñaø thaáy roài lieàn töï mua saém ñeå töï trang nghieâm roài noùi: “Hieän giôø töôùng maïo cuûa toâi raát Khaû-aùi”, moïi ngöôøi nghe roài ñeàu cheâ traùch. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni duøng coû thôm laøm ñoà caøi ñaàu, phaïm Ba-daät- ñeå-ca. Giaûi thích vaø töôùng phaïm nhö treân.
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Baûy Möôi Baûy: MUA SAÉM LÖÔÏC DAØY Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, luùc ñoù Thoå-la-Nan-ñaø nhaân di khaát thöïc ñeán moät nhaø thaáy caùc ngöôøi nöõ duøng löôïc daøy chaûi toùc, lieàn töï mua saém neân bò moïi ngöôøi cheâ traùch. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni mua saém löôïc daøy, phaïm Ba-daät-ñeå-ca. Giaûi thích vaø töôùng phaïm nhö treân.
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Baûy Möôi Taùm: MUA SAÉM LÖÔÏC THÖA Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, noäi dung hoïc xöù vaø töôùng phaïm nhö treân.
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Baûy Möôi Chín: DUØNG CAÛ BA VIEÄC TREÂN Duyeân khôûi vaø noäi dung cuûa hoïc xöù cuøng töôùng phaïm nhö treân.
Hoïc Xöù Thöù Moät Traêm Taùm Möôi: SAÉM ÑAÀU TOÙC GIAÛ Duyeân khôûi vaø nôi choán nhö giôùi tröôùc, luùc ñoù Thoå-la-Nan-ñaø suy nghó: “Hieän giôø coøn coù troø vui naøo maø ta chöa laøm”, coâ boãng thaáy daâm nöõ saém ñaàu toùc giaû ñeå laøm ñeïp khieán cho nhieàu nam töû haùo saéc ñeàu tìm ñeán, neân ñeán hoûi daâm nöõ nguyeân do, daâm nöõ noùi phaàn nhieàu laø nhôø vaøo ñaàu toùc giaû. Thoå-la-Nan-ñaø lieàn saém ñaàu toùc giaû ñoäi leân treân ñaàu, trang ñieåm thaät ñeïp roài ñeán beân caïnh daâm nöõ, caùc nam töû haùo saéc thaáy Thoå- la-Nan-ñaø muoán cuøng coâ hoan laïc, coâ ra giaù raát cao khoâng ngôø cuõng coù ngöôøi ñoàng yù vôùi giaù ñoù. Daâm nöõ nghó: “Neáu ta khoâng noùi cho ngöôøi
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 303
naøy bieát thì e Bí-soâ naøy seõ bò phaù giôùi”, nghó roài lieàn oâm choaøng laáy ngöôøi nam ñeå cho Thoå-la-Nan-ñaø chaïy thoaùt, ngöôøi nam ñuoåi theo tuùm ñöôïc ñaàu toùc cuûa Thoå-la-Nan-ñaø, môùi bieát ñoù laø toùc giaû, Thoå-la-Nan-ñaø boû chaïy, ngöôøi nam lôùn tieáng keâu la: “Sa moân nöõ laøm vieäc bæ oåi, löøa gaït theá gian, laáy tieàn cuûa ta roài boû chaïy”. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí- soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni saém ñaàu toùc giaû ñeå trang söùc thì phaïm Ba-daät- ñeå-ca. Giaûi thích vaø töôùng toäi nhö treân. Caùc ñaïi ñöùc ni, toâi ñaõ noùi moät traêm taùm möôi phaùp Ba-daät-ñeå-ca, nay hoûi caùc ñaïi ñöùc ni trong ñaây coù thanh tònh khoâng (3 laàn). Caùc ñaïi ñöùc ni, trong ñaây thanh tònh vì im laëng, vieäc naøy xin nhôù giöõ nhö vaäy.
I. BA LA ÑEÀ ÑEÀ XAÙ NI Caùc Ñaïi ñöùc ni, ñaây laø moät phaùp Ba-la-ñeà Ñeà-xaù-ni, moãi nöûa thaùng noùi moät laàn, ruùt ra töø Giôùi kinh. Nhieáp Tuïng: Söõa, laïc vaø sanh toâ, Thuïc toâ, daàu, ñöôøng, maät, Caù, thò vaø nem khoâ, Nhaø hoïc gia ñaéc phaùp. Duyeân khôûi ôû thaønh Thaát-la-phieät: Luùc ñoù chuùng möôøi hai Bí-soâ ni khoâng bònh, ñi khaát thöïc ñeán nhaø ngöôøi xin söõa, tuøy thích uoáng khieán caùc ngoaïi ñaïo khoâng tín kính vaø Baø- la-moân tröôûng giaû ñeàu cheâ traùch laø chæ bieát lo boå döôõng cho thaân. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni khoâng bònh maø ñeán nhaø theá tuïc xin söõa baûo baûo ngöôøi khaùc xin cho mình, Bí-soâ ni naøy khi trôû veà truù xöù neân ñeán choã caùc Bí-soâ ni ñoái tröôùc töøng vò thuyeát hoái: “Ñaïi tyû, toâi phaïm phaùp aùc ñoái thuyeát, laøm vieäc khoâng neân laøm, nay ñoái tröôùc ñaïi tyû thuyeát hoái”. Ñaây laø phaùp ñoái thuyeát. Sau ñoù coù Bí-soâ ni bònh, caùc ni khaùc ñeán thaêm bònh, ni bònh noùi: “Tröôùc ñaây toâi uoáng söõa thì bònh ñöôïc laønh, nay Theá toân cheá ngaên khoâng cho xin söõa, khoâng bieát phaûi laøm sao”. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät noùi: “Neáu coù bònh thì ñöôïc xin söõa uoáng, tröôùc kia laø cheá ngaên, baây giôø laø tuøy khai, hoïc xöù naøy neân noùi laïi
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 304
nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni… gioáng nhö ñoaïn vaên treân, cho ñeán caâu ñaây laø phaùp ñoái thuyeát, tröø khi thaät coù bònh. Neáu laïi coù Bí-soâ ni laø ni trong phaùp luaät naøy. Bí-soâ ni naøy laø chæ cho ngöôøi phaïm. Töôùng phaïm laø neáu khoâng bònh maø xin ñeáu phaïm AÙc- taùc phaûi ñoái thuyeát hoái. Khi coù bònh xin, khi heát bònh duøng thì khi duøng phaïm AÙc-taùc, khi xin khoâng phaïm. Khi khoâng bònh xin, ñeán khi coù bònh duøng thì khi xin phaïm AÙc-taùc, khi duøng khoâng phaïm. Xin cho ngöôøi bònh, mình khoâng bònh maø duøng thì khi xin khoâng phaïm, nhöng duøng thì phaïm AÙc-taùc; neáu xin cho ngöôøi bònh vaø ngöôøi bònh duøng thì ñeàu khoâng phaïm. Bí-soâ ni xin ñöôïc söõa laïi ñoøi laïc, khi duøng phaïm AÙc-taùc vaø phaûi ñoái thuyeát hoái. Bí-soâ ni ñöôïc sanh toâ laïi ñoøi thuïc toâ, phaïm toäi cuõng nhö treân. Bí-soâ ni xin ñöôïc thuïc toâ laïi ñoøi daàu, phaïm toäi cuõng nhö treân. Bí-soâ ni xin ñöôïc daàu laïi ñoøi ñöôøng, phaïm toäi cuõng nhö treân. Cho ñeán xin ñöôïc ñöôøng laïi ñoøi maät; xin ñöôïc maät laïi ñoøi caù, thòt, nem khoâ; ñöôïc nem khoâ roài laïi ñoøi thöùc aên ngon… ñeàu phaïm toäi gioáng nhö treân. Khoâng phaïm laø vì laøm vieäc chuùng hoaëc si cuoàng taâm loaïn bò thoáng naõo böùc baùch. Treân ñaây toång coäng laø möôøi phaùp ñoái thuyeát hoái. Duyeân khôûi ôû thaønh Quaûng-nghieâm: Luùc ñoù coù moät tröôûng giaû teân laø Sö töû ñaõ ñöôïc Kieán ñeá neân ñoái vôùi chuùng Thanh vaên raát kính tín, taát caû taøi saûn ñaõ coù ñeàu cuùng döôøng Tam baûo neân sau moät thôøi gian gia saûn khaùnh taän. Luùc ñoù cu thoï Xaù-lôïi-töû vaø Ñaïi Muïc-kieàn-lieân treân ñöôøng du hoùa ñeán thaønh Quaûng-nghieâm, tröôûng giaû hay tin lieàn thænh veà nhaø thoï thöïc. Hai toân giaû nghe moïi ngöôøi cheâ traùch: “Tröôûng giaû Sö töû nay aùo khoâng ñuû che thaân, côm khoâng ñuû no loøng laø do cuùng döôøng Tam baûo”, nghe roài lieàn trôû veà baïch Phaät, Phaät noùi: “Caùc Bí-soâ neân taùc phaùp yeát ma Hoïc gia cho tröôûng giaû Sö töû, neáu coù ai khaùc gioáng nhö vaäy cuõng neân taùc phaùp cho nhö sau: Taäp taêng roài sai moät Bí-soâ taùc baïch yeát ma nhö sau: Ñaïi ñöùc ni taêng laéng nghe, tröôûng giaû sö töû naøy coù loùng tin saâu, yù öa thuaàn thieän, taøi saûn ñaõ coù ñeàu daâng cuùng Phaät, Phaùp, Taêng khoâng coù hoái tieác, cho ñeán nhöõng ngöôøi ngheøo khoù ñeán xin cuõng ñeàu cung caáp neân gia saûn bò khaùnh taän. Neáu ni taêng ñuùng thôøi ñeán nghe, ni taêng neân chaáp thuaän, nay Ni taêng taùc phaùp yeát ma Hoïc gia cho tröôûng giaû Sö töû. Baïch nhö vaäy. Vaên yeát ma chuaån theo vaên taùc baïch maø laøm. Neáu Bí-soâ ni bieát taêng ñaõ taùc phaùp yeát ma Hoïc gia cho vò ñoù roài thì khoâng neân ñeán nhaø ñoù thoï thöïc, cho ñeán thoï giöôøng toøa ngoïa cuï vaø noùi phaùp cho hoï nöõa, neáu traùi phaïm maéc toäi AÙc-taùc.”
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 305
Sau ñoù chuùng möôøi hai Bí-soâ khoâng ñöôïc thænh thöïc maø töï ñeán nhaø ñoù thoï thöïc, caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ ni hoûi söï thaät, quôû traùch roài cheá hoïc xöù nhö sau: Neáu laïi coù Bí-soâ ni bieát Hoïc gia ñoù ñaõ ñöôïc Taêng taùc phaùp yeát ma Hoïc gia, Bí-soâ ni naøy khoâng ñöôïc thoï thænh tröôùc maø töï ñeán nhaø ñoù thoï thöïc thì Bí-soâ naøy khi trôû veà truù xöù, phaûi ñeán tröôùc töøng Bí-soâ ni ñoái thuyeát hoái raèng: “Ñaïi tyû, toâi phaïm phaùp aùc ñoái thuyeát, laøm vieäc khoâng neân laøm, nay ñoái tröôùc ñaïi tyû thuyeát hoái”. Ñaây laø phaùp ñoái thuyeát. Thôøi gian sau Phaät cho caùc Bí-soâ khaát thöïc roài môùi ñeán nhaø tröôûng giaû vì noùi phaùp, thöùc aên dö trong baùt chia cho caùc treû con trong nhaø tröôûng giaû. Sau ñoù do tröôûng giaû caøy caáy laïi nhöõng thöûa ruoäng boû hoang neân thu hoaïch ñöôïc nhieàu, gia caûnh sung tuùc trôû laïi neân tröôûng giaû ñeán choã Theá toân baïch raèng: “Theá toân, tröôùc ñaây gia saûn cuûa con ñeàu ñem cuùng döôøng ruoäng phöôùc neân bò khaùnh taän, Taêng ñaõ taùc phaùp Hoïc gia cho con. Nay gia caûnh ñöôïc sung tuùc trôû laïi, cuùi xin thöông xoùt giaûi yeát ma Hoïc gia cho con ñeå Taêng ni thoï con cuùng döôøng trôû laïi”. Phaät baûo caùc Bí-soâ: “Taêng neân giaûi yeát ma Hoïc gia cho tröôûng giaû Sö töû, neân giaûi nhö sau”: Taäp taêng roài baûo tröôûng giaû ñeán trong Taêng kính leã, ôû tröôùc vò Thöôïng toïa quyø goái chaép tay baïch raèng: Ñaïi ñöùc taêng laéng nghe, con teân laø Sö Töû ñoái vôùi Tam baûo heát loøng tín kính cuùng duôøng neân gia saûn bò khaùnh taän, Taêng thöông xoùt ñaõ taùc phaùp yeát ma Hoïc gia cho con. Nay gia caûnh ñaõ sung tuùc trôû laïi, cuùi xin Taêng thöông xoùt giaûi yeát ma Hoïc gia ñeå caùc Taêng ni ñöôïc thoï con cuùng döôøng, xin thöông xoùt (3 laàn). Baïch roài lui ra. Luùc ñoù Taêng neân sai moät Bí-soâ Baïch-nhò-yeát-ma giaûi yeát ma Hoïc gia, giaûi yeát ma roài Taêng ni nhö tröôùc trôû laïi nhaø ñoù thoï töù söï cuùng döôøng khoâng phaïm. Hoïc gia laø ngöôøi tín kính Tam baûo ñaõ ñöôïc Kieán ñeá. Töôùng phaïm nhö treân. Caùc Ñaïi ñöùc, toâi ñaõ noùi 1moät phaùp Ba la ñeà Ñeà-xaù-ni, nay hoûi caùc ñaïi ñöùc trong ñaây thanh tònh khoâng? (3 laàn). Caùc Ñaïi ñöùc, trong ñaây thanh tònh vì im laëng, vieäc naøy xin nhôù giöõ nhö vaäy.
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 306
II. CHUÙNG HOÏC PHAÙP Caùc Ñaïi ñöùc, ñaây laø caùc Chuùng hoïc phaùp, moãi nöûa thaùng noùi moät laàn töø trong Giôùi kinh ruùt ra. Toång Nhieáp Tuïng : Y, thöïc, thaân nghieâm trang, Nhaø tuïc kheùo giöõ nghi, Giöõ baùt, tröø ngöôøi bònh, Khaïc nhoå vaø leo caây. Luùc ñoù Theá toân cheá nhieàu phaùp caàn neân hoïc lieân quan tôùi oai nghi pheùp taéc veà aên maëc…, nhöng caùc Bí-soâ ni chöa haønh ñuùng nhö phaùp khieán caùc Baø-la-moân… cheâ traùch. Caùc ni ñem vieäc naøy baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät do vieäc naøy cheá hoïc xöù nhö sau: Khoâng ñöôïc maëc y quaù cao, caàn neân hoïc. Sau ñoù laïi coù caùc ni maëc y quaù thaáp bò cheâ traùch neân Phaät cheá: Khoâng ñöôïc maëc y quaù thaáp nhö ngöôøi nöõ môùi veà laøm daâu, caàn neân hoïc. Hoaëc coù caùc ni maëc y ñeå phía tröôùc daøi thoøng xuoáng nhö caùi voøi voi hoaëc xeáp laïi beân eo löng nhö laù caây Ña-la ñeàu bò cheâ traùch, neân Phaät cheá khoâng ñöôïc maëc nhö theá. Hoaëc coù caùc ni maëc y doàn laïi moät goùc roài laät ngöôïc leân nhö ñaàu con raén, hoaëc tuùm laïi roài cuoän vaøo eo löng troøn nhö traùi banh, bò cheâ traùch, Phaät ñeàu cheá khoâng ñöôïc maëc nhö theá. Sau ñoù coù Thoå-la-Nan-ñaø maëc y troáng ôû buïng gioáng nhö daâm nöõ maëc, caùc ni cheâ traùch: “Maëc y nhö vaäy coù phaûi laø tònh phaùp hay khoâng?”, Thoå-la-Nan-ñaø noùi: “Toâi thaáy nöõ nhôn trong cung cuõng maëc nhö theá”. Caùc ni baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät cheá: Khoâng ñöôïc maëc y loä buïng, caàn neân hoïc. Luùc ñoù caùc Bí-soâ ni khi vaøo nhaø theá tuïc hoaëc nhìn leân cao, hoaëc noùi lôùn tieáng khieán ngöôøi tuïc cheâ traùch, Phaät cheá: Khoâng neân nhìn leân cao khi vaøo nhaø theá tuïc, caàn neân hoïc. Phaûi maëc naêm y teà chænh, caàn neân hoïc. Luùc ñoù chuùng möôøi hai Bí-soâ ni ñeán nhaø caùc Baø-la-moân tröôûng giaû khaát thöïc hoaëc nhìn ngoù boán phía, khoâng hoaëc khoâng coù oai nghi ñænh ñaïc, hoaëc caùc caên traïo cöû…, hoaëc vaøo nhaø hoï thaáy nam töû ñoan nghieâm lieàn khôûi duïc taâm, tieát ra chaát baát tònh, duø chöa xin ñöôïc thöùc aên cuõng voäi ñi ra neân bò cheâ traùch laø khoâng coù phaåm haïnh thanh tònh. Caùc ni baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät cheá: Neáu Bí-soâ gaàn ñeán nguyeät kyø thì khoâng neân ñeán nhaø theá tuïc, caàn neân hoïc.
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 307
Luùc ñoù chuùng möôøi hai Bí-soâ ni hoaëc truøm ñaàu, hoaëc laät ngöôïc y, hoaëc choáng naïnh, hoaëc choaøng vai ñi vaøo nhaø theá tuïc neân bò cheâ traùch laø khoâng bieát xaáu hoå. Caùc ni baïch caùc Bí-soâ, caùc Bí-soâ baïch Phaät, Phaät cheá: Khoâng ñöôïc truøm ñaàu, khoâng ñöôïc laät ngöôïc y moät beân, khoâng ñöôïc laät nguôïc y hai beân, khoâng ñöôïc choáng naïnh, khoâng ñöôïc choaøng vai khi vaøo trong nhaø theá tuïc, caàn neân hoïc. Luùc ñoù chuùng möôøi hai Bí-soâ ni hoaëc ñi baèng goùt chaân, hoaëc ñi baèng ngoùn chaân hoaëc vöøa ñi vöøa nhaûy, hoaëc ñi nghieâng ngöõa hoaëc khom mình ñi vaøo trong nhaø theá tuïc ñeàu bò moïi ngöôøi cheâ traùch neân Phaät cheá: Khoâng ñöôïc ñi baèng goùt chaân, khoâng ñöôïc ñi baèng ngoùn chaân, khoâng ñöôïc vöøa ñi vöøa nhaûy, khoâng ñöôïc ñi nghieâng ngöõa, khoâng ñöôïc khom mình ñi vaøo trong nhaø theá tuïc, caàn neân hoïc. Luùc ñoù chuùng möôøi hai Bí-soâ ni hoaëc laéc mình ñi, hoaëc ñi ñaùng ñaøng xa, hoaëc luùc laéc ñaàu hoaëc nhuùn vai hoaëc naém tay nhau ñi vaøo trong nhaø theá tuïc ñeàu bò cheâ traùch neân Phaät cheá: Khoâng ñöôïc ñi laéc mình, khoâng ñöôïc ñi ñaùnh ñaøng xa, khoâng ñöôïc luùc laéc ñaàu, khoâng ñöôïc nhuùn vai, khoâng ñöôïc cuøng naém tay nhau ñi vaøo nhaø theá tuïc, caàn neân hoïc. Luùc ñoù OÂ-ba-Nan-ñaø saùng sôùm ñaép y mang baùt vaøo thaønh khaát thöïc ñeán nhaø moät Baø-la-moân taùnh öa thích saïch seõ, trong nhaø oâng coù chieác giöôøng quyù saïch, OÂ-ba-Nan-ñaø vaøo nhaø lieàn ngoài treân chieác giuôøng quyù ñoù neân bò chuû nhaø cheâ traùch, Phaät cheá: Trong nhaø theá tuïc, chuû nhaø chöa môøi khoâng neân voäi ngoài, caàn neân hoïc. Luùc ñoù OÂ-ñaø-di ñeán nhaø moät Baø-la-moân tín kính voäi ngoài treân giöôøng maø khoâng xem xeùt kyõ lieàn ñeø cheát ñöùa treû naèm treân giöôøng ñoù, Phaät cheá: Vaøo trong nhaø theá tuïc neáu khoâng xem xeùt kyõ thì khoâng neân ngoài, caàn neân hoïc. Luùc ñoù Theá toân cuøng chuùng Thanh vaên vaøo trong cung thoï vua Tònh-phaïn cuùng döôøng, OÂ-ñaø-di khoâng kheùo thu nhieáp thaân khieán phu nhôn Cuø-tyø cheâ traùch laø phi phaùp. Sau ñoù OÂ-ñaø-di vaøo trong cung, phu nhôn môøi ngoài treân chieác gheá ñaõ hö muïc, do khoâng xem xeùt kyõ voäi ngoài neân laøm gheá gaõy teù xuoáng ñaát, vöøa xaáu hoå vöøa bò cheâ traùch neân Phaät cheá: Vaøo trong nhaø theá tuïc, khi ngoài neân xeùt xeùt kyõ vaø khoâng neân buoâng thaân ngoài maïnh xuoáng, caàn neân hoïc.
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 308
Laïi coù Bí-soâ ni ôû trong nhaø theá tuïc ngoài kieång chaân, ngoài treùo chaân, ngoài choàng goùt chaân trong ngoaøi, ngoái co chaân, ngoài duoãi chaân, ngoài ñeå loä thaân hình ñeàu bò cheâ traùch neân Phaät cheá: Khoâng ñöôïc ôû trong nhaø theá tuïc ngoài kieång chaân, ngoài treùo chaân, ngoài choàng goùt chaân trong ngoaøi, ngoài co chaân, ngoài duoãi chaân, ngoài ñeå loä thaân hình, caàn neân hoïc. Luùc ñoù coù thí chuû thænh Phaät vaø taêng ñeán nhaø thoï thöïc, ngöôøi doïn ñöa thöùc aên khoâng caån thaän laøm rôi traùi caây xuoáng choã Bí-soâ, Bí-soâ ni do khoâng hoä baùt caån thaän khieán baùt rôi beå, Phaät cheá: Phaûi cung kính khi thoï thöïc, caàn neân hoïc. Luùc ñoù chuùng möôøi hai Bí-soâ ni vaøo nhaø tröôûng giaû thoï thöïc, baùt ñaõ ñaày côm vaø thöùc aên laïi nhaän theâm canh neân bò traøn ra ngoaøi laøm dô, vöøa xaáu hoå vöøa bò cheâ traùch neân Phaät cheá: Khoâng ñöôïc côm ñaõ ñaày baùt laïi nhaän theâm canh khieán cho traøn ra ngoaøi, neân nhaän thöïc aên döôùi mieäng baùt khoaûng moät loùng tay roài duïng yù thoï thöïc, caàn neân hoïc. Hoaëc coù Bí-soâ ni thöùc aên chöa ñöa ñeán ñaõ voäi ñöa baùt ra tröôùc gioáng nhö ngöôøi aên xin loä veû ñoùi khaùt neân bò cheâ traùch, Phaät cheá: Ngöôøi doïn ñöa thöùc aên chöa ñeán chôù ñöa baùt ra ñoùn tröôùc, caàn neân hoïc. Hoaëc coù ngöôøi khi aên hieän töôùng kieâu maïn neân Phaät cheá: Khoâng ñöôïc kieâu maïn khi aên, phaûi cung kính khi aên, caàn neân hoïc. Hoaëc coù ngöôøi khi aên vaét côm vaø thöùc aên quaù lôùn hay quaù nhoû ñöa vaøo mieäng ñeàu bò cheâ traùch neân Phaät cheá: Khoâng ñöôïc vaét mieáng côm vaø thöùc aên quaù lôùn hay quaù nhoû ñöa vaøo mieäng, caàn neân hoïc. Luùc ñoù coù thí chuû thænh Phaät vaø Taêng veà nhaø thoï thöïc, Bí-soâ OÂ- ba-Nan-ñaø vaø Bí-soâ Ma-ha-la ngoài gaàn nhau, OÂ-ba-Nan-ñaø thaáy Ma- ha-la haù mieäng to maø laïi ngöôùc nhìn leân neân laáy vieân ñaát neùm vaøo trong mieäng vaø noùi aên caùi naøy. Nhaân vieäc naøy Phaät cheá hoïc xöù: - Neáu thöùc aên chöa ñöa ñeán mieäng thì khoâng neân haù mieäng tröôùc, caàn neân hoïc. Luùc ñoù chuùng möôøi hai Bí-soâ ni ngaäm thöùc aên noùi chuyeän bò ngöôøi tuïc cheâ traùch; laïi coù tröôøng hôïp ôû nhaø thí chuû thoï canh rau roài sôï aên khoâng ñuû neân laáy côm phuû canh mong ñöôïc theâm nöõa neân bò ngöôøi tuïc cheâ traùch. Phaät nhaân vieäc naøy cheá hoïc xöù: - Khoâng ñöôïc ngaäm côm noùi chuyeän, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc laáy côm phuû leân canh rau ñeå mong ñöôïc theâm nöõa, caàn neân hoïc.
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 309
Luùc ñoù coù thí chuû thænh hai boä taêng thoï thöïc, thöùc aên quaù ngoït thì chuùng möôøi hai ni chaéc löôõi noùi laø quaù chua; hoaëc thöùc aên quaù chua laïi xuyùt xoa noùi laø quaù ngoït; hoaëc thöùc aên quaù noùng laïi haø hôi noùi laø quaù laïnh; hoaëc thöùc aên quaù nguoäi laïi thoåi phuø phuø noùi laø quaù noùng… noùi ñaûo ngöôïc nhö vaäy laø coá yù laøm phieàn loøng thí chuû neân Phaät cheá hoïc xöù: - Khoâng ñöôïc chaéc löôõi khi aên, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc xuyùt xoa khi aên, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc haø hôi khi aên, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc thoåi phuø phuø khi aên, caàn neân hoïc. Luùc ñoù Luïc chuùng thoï thænh thöïc, duøng tay böôi côm vaø thöùc aên ra; hoaëc cheâ thöùc aên dôû; hoaëc doàn thöùc aên ôû hai beân maù roài nhai töø töø; hoaëc aên phaân nöûa chöøa laïi phaân nöûa; hoaëc le löôõi lieám moâi mieäng khi aên… ñeàu bò ngöôøi tuïc cheâ traùch neân Phaät cheá hoïc xöù: - Khoâng ñöôïc duøng tay böôi thöùc aên, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc cheâ bai thöùc aên, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc doàn thöùc aên ôû hai beân maù, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc aên phaân nöûa chöøa laïi phaân nöûa, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc le löôõi lieám moâi mieäng khi aên, caàn neân hoïc. Phaät ôû thaønh Thaát-la-phieät, luùc ñoù coù thí chuû tröôùc kia quy y vôùi ngoaïi ñaïo loä hình, sau sanh taâm tín kính Tam baûo neân thænh Phaät vaø Taêng veà nhaø thoï thöïc, thí chuû doïn ñöa caùc moùn aên nhö baùnh boät, rau caûi…, Luïc chuùng cheâ thöùc aên neân laáy baùnh boät naën thaønh töôïng Toát ñoå ba roài laáy rau caûi phuû leân, noùi vôùi nhau: “Ñaây laø thaùp cuûa ngoaïi ñaïo loä hình Boå-thích-noa”, noùi roài laáy töôïng thaùp naøy aên khieán rau caûi phuû ôû treân rôùt xuoáng, lieàn noùi vôùi nhau: “Thaùp cuûa ngoaïi ñaïo loä hình suïp ñoå”, thí chuû thaáy haønh ñoäng naøy roài khoâng coøn quy kính Tam baûo nöõa neân Phaät cheá hoïc xöù: - Khi aên khoâng ñöôïc naën hình Toát-ñoå-ba ñeå aên, caàn neân hoïc. Luùc ñoù Luïc chuùng thoï ngöôøi khaùc thænh thöïc, thöùc aên ngon dính nôi tay lieàn le löôõi lieám; hoaëc raûy tay dô; hoaëc raûy baùt dô khieán nöôùc thöùc aên trong baùt vaêng dính dô y phuïc cuûa ngöôøi khaùc, nhöõng tröôøng hôïp nhö vaäy Phaät ñeàu daïy khoâng neân laøm, caàn neân hoïc. Sau ñoù coù thí chuû thænh thöïc khi doïn ñöa thöùc aên noùi raèng: “Coøn nhieàu thöùc aên ngon, khoâng neân thoï nhieàu baùnh boät”, Luïc chuùng khoâng tin neân thoï nhieàu baùnh boät, sau thaáy thöùc aên ngon ñöa ñeán muoán boû baùnh boät ñaõ thoï, thaáy moät Bí-soâ Ma-ha-la ngoài gaàn ñang nhìn quanh boán phía beøn boû baùnh boät vaøo ñaày baùt cuûa Ma-ha-la, khieán vò naøy khoâng theå thoï ñöôïc thöùc aên ngon ñöa ñeán. Phaät nhaân vieäc naøy cheá hoïc xöù:
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 310
- Thöôøng xem nôi baùt khi aên, caàn neân hoïc. Luùc ñoù Luïc chuùng Bí-soâ nhìn sang baùt cuûa Bí-soâ ngoài gaàn thaáy thöùc aên ñaày baùt lieàn khôûi taâm khinh maïn pheâ bình laø aên nhieàu. Phaät nhaân vieäc naøy cheá hoïc xöù: - Khoâng neân khôûi taâm khinh maïn nhìn vaøo baùt cuûa ngöôøi ngoài gaàn, caàn neân hoïc. Luùc ñoù luïc chuùng duøng tay khoâng saïch caàm bình nöôùc saïch khieán ruoài tranh nhau bu ñeán, bò thí chuû cheâ traùch neân Phaät cheá: - Khoâng ñöôïc duøng tay dô caàm bình saïch, caàn neân hoïc. Luùc ñoù caùc Bí-soâ ni thoï thöïc trong nhaø cuûa tröôûng giaû Boà ñeà ôû nuùi Giang trö, aên xong ñem nöôùc röûa baùt ñoå treân ñaát saïch, bò thí chuû cheâ traùch neân Phaät cheá hoïc xöù: - Khoâng ñöôïc ñoå nöôùc röûa baùt ôû trong nhaø baïch y, tröø tröôøng hôïp ñaõ hoûi ngöôøi chuû, caàn neân hoïc. Phaät ôû thaønh Thaát-la-phieät, luùc ñoù coù haøi nhi cuûa moät Baø-la-moân bò bònh, ngöôøi baïn thaân laø moät OÂ-ba-saùch-ca baûo Baø-la-moân ñeán trong röøng Theä-ña xin nöôùc röûa baùt cuûa Bí-soâ veà taém cho beù seõ ñöôïc khoûi bònh. Baø-la-moân naøy nghe theo lôøi ñeán trong röøng Theä-ña gaëp OÂ-ba- Nan-ñaø lieàn xin nöôùc röûa baùt, OÂ-ba-Nan-ñaø laáy nöôùc côm thöùc aên dö trong baùt ñöa, Baø-la-moân thaáy nöôùc dô khôûi taâm nhôøm gôùm noùi raèng: “Con ta thaø cheát chöù khoâng duøng nöôùc do baån naøy cho noù taém”. Caùc Bí-soâ ñem vieäc naøy baïch Phaät, Phaät daïy: “Khoâng neân ñem nöôùc röûa baùt dô ñöa cho ngöôøi, neáu coù ngöôøi ñeán xin thì neân röûa baùt saïch roài ñoå nöôùc thanh tònh vaøo, tuïng ba bieán keä chuù A-lôïi-sa roài trao cho hoï. Nöôùc naøy uoáng hay röûa ñeàu coù theå tröø vaïn bònh”. (A-lôïi-sa laø keä tuïng do Phaät noùi ra trong Thaùnh giaùo, khi ñoïc tuïng coù oai löïc lôùn, caùc kinh luaät khaùc goïi laø Giaø-tha. Khi ôû trong soâng ao, khi taém röûa, uoáng nöôùc… cho ñeán lau queùt thaùp mieáu neáu thöôøng tuïng keä chuù Giaø-tha thì ñöôïc phöôùc. Vì gaàn ñaây phaùp chuùng ít thöïc haønh neân ôû ñaây chuù thích laø trong Thaùnh giaùo coù Gia-tha, nhö coù baøi tuïng nhö sau: “Nguõ duïc laïc theá gian, Hoaëc laø chö thieân laïc, So vôùi AÙi taän laïc, Ngaøn phaàn khoâng baèng moät . Do Taäp hay sanh Khoå, Nhôn Khoå laïi sanh Taäp, Taùm Thaùnh ñaïo vöôït qua, Ñeán coõi dieäu Nieát-baøn.
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 311
Ngöôøi ñaõ laøm boá thí, AÉt seõ ñöôïc nghóa lôïi, Neáu vì vui neân thí, Sau seõ ñöôïc an laïc”. Phaät cheá hoïc xöù: - Khoâng ñöôïc duøng thöùc aên dö ñeå vaøo nöôùc trong baùt, caàn neân hoïc. Luùc ñoù Bí-soâ ñeå baùt treân ñaát, khoâng coù loùt ôû döôùi, bò cheâ traùch laø laøm cho baùt mau beå; laïi coù Bí-soâ ñöùng röûa baùt lôû tay laøm rôùt beå; laïi coù Bí-soâ ñeå baùt treân söôøn doác nguy hieåm, Phaät baûo khoâng neân; laïi coù Bí-soâ ngöôïc doøng nöôùc soâng chaûy maïnh höùng nöôùc laøm baùt bò beå neân Phaät cheá hoïc xöù: - Khoâng ñöôïc ñeå baùt ôû treân ñaát maø khoâng coù vaät loùt ôû döôùi, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc ñöùng röûa baùt, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc ñeå baùt ôû nôi söôøn doác nguy hieåm, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc ngöôïc doøng nöôùc chaûy maïnh höùng nöôùc, caàn neân hoïc. Luùc ñoù chuùng möôøi hai Bí-soâ ni ñöùng noùi phaùp cho ngöôøi ngoài nghe, caùc Baø-la-moân cu só tònh tín cheâ traùch: “Theá toân trong voâ löôïng kieáp sieâng tu khoå haïnh, boá thí ñaàu maét… ñeå caàu phaùp naøy, taïi sao caùc vò laïi vì ngöôøi taâm kieâu maïn ngoài maø noùi ñöùng noùi phaùp”, Phaät baûo khoâng neân; laïi coù ngöôøi bònh khoâng theå ñöùng laâu nghe phaùp, Phaät noùi: “Neáu laø ngöôøi bònh thì trong caùc tröôøng hôïp nhö naèm, ngoài, choã cao, choã thaáp, ôû döôøng chaùnh, ñöôøng phuï cho ñeán ñi xe, mang giaøy deùp, truøm ñaàu, ñoäi maõo, ñeo anh laïc, caàm duø, caàm ñao, tröôïng, maëc giaùp truï… vì hoï noùi phaùp ñeàu khoâng phaïm”, Phaät cheá hoïc xöù nhö sau: - Ngöôøi ngoài mình ñöùng khoâng neân vì noùi phaùp, tröø bònh, caàn neân hoïc. - Ngöôøi naèm mình ngoài khoâng ñöôïc vì noùi phaùp, tröø bònh, caàn neân hoïc. - Ngöôøi ngoài choã cao mình ngoài choã thaáp khoâng neân vì noùi phaùp, tröø bònh, caàn neân hoïc. - Ngöôøi ñi tröôùc mình ñi sau, khoâng neân vì noùi phaùp, tröø bònh, caàn neân hoïc. - Ngöôøi ñi ñöôøng chaùnh mình ñi ñöôøng phuï, khoâng neân vì noùi phaùp, tröø bònh, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc noùi phaùp cho ngöôøi truøm ñaàu, ngöôøi laät ngöôïc y moät
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 312
beân, ngöôøi laät ngöôïc y hai beân, ngöôøi choáng naïnh, ngöôøi choaøng vai, tröø bònh, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc noùi phaùp cho ngöôøi côõi voi, ngöôøi côõi ngöïa, ngöôøi ñi kieäu, ngöôøi ñi xe, tröø bònh, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc noùi phaùp cho ngöôøi mang guoác, mang giaøy deùp, mang uûng, tröø bònh, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc noùi phaùp cho ngöôøi ñoäi maõo, ngöôøi truøm khaên, ngöôøi buùi toùc, ngöôøi quaán ñaàu, ngöôøi ñeo traøng hoa, tröø bònh, caàn neân hoïc. - Khoâng ñöôïc noùi phaùp cho ngöôøi caàm duø, tröø bònh, caàn neân hoïc. Phaät ôû thaønh Kieáp-tyû-la phaït-toát-ñoå, luùc ñoù Thoå-la-Nan-ñaø ñöùng tieåu tieän bò ngöôøi tuïc cheâ traùch, Phaät noùi khoâng neân vaø cheá: - Khoâng ñöôïc ñöùng tieåu tieän, tröø bònh, caàn neân hoïc. Luùc ñoù Thoå-la-Nan-ñaø ñem y cuõ cuûa mình nhôø ngöôøi giaët nhöng bò ngöôøi kia töø choái, beøn noåi giaän phoùng baát tònh vaøo trong nöôùc giaët y. Ngöôøi kia khoâng bieát nhuùng tay vaøo nöôùc dô tay neân traùch maéng, Phaät noùi khoâng neân vaø cheá hoïc xöù: - Khoâng ñöôïc ñaïi tieåu tieän vaø khaïc nhoå trong nöôùc, tröø bònh, caàn neân hoïc. Phaät ôû trong vöôøn Caáp-coâ-ñoäc röøng Theä-ña thaønh Thaát-la-phieät, luùc ñoù coù thí chuû thænh Phaät vaø taêng veà nhaø thoï thöïc, ngöôøi giöõ chuøa ôû laïi trong chuøa laáy laøm laï veà söï chaäm treã cuûa hoï, sôï quaù ngoï neân leo leân caây cao ngoùng nhìn, bò ngöôøi tuïc cheá traùch, Phaät noùi khoâng neân; laïi coù Bí-soâ bò daây nhieãm raøng buoäc hoaëc gaëp naïn hoå lang… ñeàu khoâng daùm leo leân caây traùnh neân bò haïi. Phaät cheá hoïc xöù: Khoâng ñöôïc leo leân caây cao quaù ñaàu ngöôøi, tröø gaëp naïn duyeân, caàn neân hoïc.
VI. BAÛY PHAÙP DIEÄT TRAÙNH
Nhieáp Tuïng:
Hieän tieàn vaø öùc nieäm,
Baát si vaø caàu toäi,
Ña nhôn ngöõ, töï ngoân,
Coû phuû tröø caùc traùnh.
Phaät baûo caùc Bí-soâ ni: “Coù baûy phaùp Dieät-traùnh caàn neân hoïc:
- Ñaùng cho Hieän tieàn Tyø-naïi-da thì neân cho Hieän tieàn Tyø-naïi-da.
- Ñaùng cho ÖÙc nieäm Tyø-naïi-da thì neân cho öùc nieäm Tyø-naïi-da.
- Ñaùng cho Baát si Tyø-naïi-da thì neân cho baát si Tyø-naïi-da.
- Ñaùng cho Caàu toäi töï taùnh Tyø-naïi-da thì neân cho Caàu toäi töï taùnh
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 313
Tyø-naïi-da.
- Ñaùng cho Ña nhôn ngöõ Tyø-naïi-da thì neân cho Ña nhôn ngöõ Tyønaïi-da.
- Ñaùng cho Töï ngoân Tyø-naïi-da thì neân cho Töï ngoân Tyø-naïi-da.
- Ñaùng cho coû phuû Tyø-naïi-da thì neân cho Coû phuû Tyø-naïi-da.
Neáu coù vieäc tranh caûi khôûi leân neân duøng baûy phaùp naøy thuaän theo lôøi Phaät daïy nhö phaùp nhö luaät döùt dieät”.
“Trong caàn, nhaãn laø treân,
Hay ñöôïc quaû Nieát-baøn,
Xuaát gia xuùc naõo ngöôøi,
Khoâng goïi laø Sa moân”.
Ñaây laø Giôùi kinh do ñöùc Nhö lai Chaùnh ñaúng giaùc Tyø-baø-thi noùi ra.
“Maét saùng traùnh ñöôøng hieåm,
Ñeán ñöôïc choã an oån,
Ngöôøi trí trong Sanh giôùi,
Xa lìa ñöôïc caùc aùc”.
Ñaây laø Giôùi kinh do ñöùc Nhö lai Ñaúng chaùnh giaùc Thi-khí noùi ra.
“Khoâng baùng cuõng khoâng haïi,
Kheùo hoä trì giôùi kinh,
AÊn uoáng bieát vöøa ñuû,
Thoï duïng ngoïa cuï xaáu,
Sieâng tu Ñònh taêng thöôïng,
Laø lôøi chö Phaät daïy”.
Ñaây laø Giôùi kinh do ñöùc Nhö lai Ñaúng chaùnh giaùc Tyø-xaù-phuø noùi ra.
“Ví nhö ong huùt maät,
Khoâng hoaïi saéc vaø höông,
Chæ huùt laáy höông vò,
Nhö Bí-soâ vaøo thoân”.
Ñaây laø Giôùi kinh do ñöùc Nhö lai Ñaúng chaùnh giaùc Caâu-löu-toân noùi ra.
“Khoâng choáng traùi vieäc ngöôøi,
Khoâng xem laøm, khoâng laøm,
Chæ xem laïi haïnh mình,
Laø chaùnh hay khoâng chaùnh”.
Ñaây laø Giôùi kinh do ñöùc Nhö lai Ñaúng chaùnh giaùc Yeát-naëc-ca noùi ra.
SOÁ 1443 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ BÍ SOÂ NI TYØ NAÏI DA, Quyeån 20 314
“Chôù ñaém nôi taâm ñònh,
Sieâng tu choã vaéng laëng,
Ngöôøi neân cöùu khoâng lo,
Thöôøng khieán nieäm khoâng maát.
Neáu ngöôøi hay hueä thí,
Phöôùc theâm, oaùn töï döùt,
Haønh thieän tröø caùc aùc,
Döùt hoaëc ñeán Nieát-baøn”.
Ñaây laø Giôùi kinh do ñöùc Nhö lai Ñaúng chaùnh giaùc Ca-dieáp-ba noùi ra.
“Taát caû aùc chôù laøm,
Taát caû thieän neân tu,
Ñieàu phuïc khaép töï taâm,
Laø lôøi chö Phaät daïy.
Laønh thay, hoä thaân nghieäp,
Laønh thay, hoä ngöõ nghieäp,
Laønh thay, hoä yù nghieäp,
Hoä ba Nghieäp toái thieän,
Bí-soâ hoä taát caû,
Giaûi thoaùt moïi khoå ñau.
Kheùo hoä nôi mieäng noùi,
Cuõng kheùo hoä nôi yù,
Thaân khoâng laøm caùc aùc,
Ba Nghieäp thöôøng thanh tònh,
Ñaây laø tuøy thuaän theo,
Ñaïo Ñaïi tieân ñaõ haønh”.
Ñaây laø Giôùi kinh do Ñöùc Nhö lai Ñaúng chaùnh giaùc Thích-ca noùi ra.
“Tyø-baø-thi, Thöùc-khí,
Tyø-xaù, Caâu-löu-toân,
Yeát-naëc-ca-maâu-ni,
Ca-dieáp, Thích-ca toân,
Ñeàu laø Trôøi trong trôøi,
Voâ thöôïng ñieàu ngöï sö,
Baûy Phaät ñeàu huøng maõnh,
Hay cöùu hoä theá gian,
Ñaày ñuû ñaïi danh xöng,
Ñeàu noùi Giôùi kinh naøy.
Chö Phaät vaø ñeä töû, Ñeàu cuøng toân kính giôùi, Do cung kính Giôùi kinh, Chöùng ñöôïc quaû voâ thöôïng. Ngöôøi neân caàu xuaát ly, Sieâng tu lôøi Phaät daïy, Haøng phuïc quaân sanh töû, Nhö voi xoâ nhaø coû, ÔÛ trong phaùp luaät naøy, Neân tu khoâng phoùng daät, Khoâ ñöôïc bieån phieàn naõo, Döùt heát bôø meù khoå. Nhö Giôùi kinh naøy noùi, Hoøa hôïp laøm Tröôûng tònh, Phaûi cuøng toân kính giôùi, Nhö traâu mao tieác ñuoâi. Toâi noùi Giôùi kinh roài, Chuùng taêng tröôûng tònh xong, Phöôùc lôïi caùc höõu tình, Ñeàu cuøng thaønh Phaät ñaïo”.