📜 Giảng Sư
Kho kinh › Cl_Vu

Nhung canh hoa dam 4

Cl_Vu · 12,597 ký tự · ~11 phút đọc
🏠 Trang chủ 📜 Kho kinh ⬇ Tải .txt

Nhung canh hoa dam 4

This document is written in Vietnamese, with Unicode Times font

Cuộc Đời Tương Đối Mà!

H ầu hết

chúng ta đều mắc phải cái bệnh "đòi

hỏi tuyệt đối". Giàu thì mình muốn giàu

hơn tất cả, sang cũng muốn mình sang hơn tất cả, cho

đến đẹp, giỏi, khen, đều là hơn tất cả.

Có cái gì thua kém hơn người là buồn, tủi, bực

dọc không hài lòng. Do đó cộc sống không thấy

có hạnh phúc, vì thấy mình còn thua người này kẻ

nọ. Hoặc than trách người thân của mình sao

không được như ý mình muốn. Những nỗi khổ

đau buồn bực ấy đều do không hiểu "cuộc

đời tương đối mà!"

Muôn Vật Tương Đối

Muôn vật hiện

có trên cõi đời đều là tương đối. Người

thì có nam nữ, loài vật thì có giống đực giống

cái, điện thì có điện âm điện

dương..., từ lý tương đối ấy mà sinh ra vạn

vật. Chính lý tương đối là gốc sinh hóa vô

cùng vô tận. Nếu chúng tách rời sự vật ra từng

phần đơn độc thì sự sinh hóa phải dừng lại. Cuộc

sống chúng ta là tương quan trong cái đối nghịch,

sinh trưởng trong cái chống chọi. Như thế,

làm sao chúng ta tìm ra sự bình an hoàn toàn, sự

hạnh phúc miên viễn trong cuộc đời tương đối.

Sáng suốt nhất là chúng ta nhìn sự tương đối là

lý đương nhiên, không oán hờn, không trách cứ

trước mọi sự việc trái ngược nhau. Đồng

thời chúng ta khéo lợi dụng lý tương đối tạo

thành những công năng hữu ích cho con người. Thí dụ

nước với lửa là đối nghịch nhau, song nếu chúng

ta khéo dùng lửa đun sôi nước để nấu chín các

thức ăn... Điện âm điện dương đối nghịch

nhau, chạm nhau làm tóe sáng, con người khéo lợi

dụng sự phát sáng đó tạo ra vô số công năng của

điện... Chừng đó chúng ta mới thấy sự hữu dụng

của nước với lửa, của điện âm điện dương

phục vụ cho con người một cách hữu hiệu. Chúng

ta cứ sợ nước dập tắt lửa, tách rời xa chúng thì

chúng ta có được lợi gì trong cuộc sống. Như vậy,

chúng ta không sợ sự đối nghịch của vạn vật mà

chỉ khéo léo sử dụng sự đối nghịch một cách hữu

hiệu trong cuộc sống của chúng ta.

Bản Thân Con Người Tương Đối

Con người có hai phần vật chất và tinh thần, cả hai phần này đều là tương đối.

Phần vật chất: - Đức Phật phân tích một cách

đơn giản, trong cơ thể con người do bốn thứ cất

tạo thành. Phần cứng rắn là đất, phần thấm ướt

là nước, phần nóng ấm là lửa, phần chuyển

động là gió. Bốn phần này chung họp làm thân

con người và tồn tại một thời gian. Nếu

thiếu một trong bốn phần, thân này phải bại

hoại. Bản thân bốn phần này lại đối nghịch nhau,

nước chống với lửa, gió chọi với đất. Cho nên

trong khi nước thạnh lửa suy thì sanh ra bệnh

lạnh, hoặc phù thủng..., ngược lại khi lửa thạnh

nước suy thì sinh ra bệnh nóng, nhức đầu..., khi

gió thạnh đất suy thì sanh ra bệnh đau nhức khắp

thân thể; khi đất thạnh gió suy thì sanh ra

bệnh tê liệt, khó thở ... Do đó mang thân

này suốt đời chúng ta phải điều hòa tứ đại.

Tứ đại được điều hòa thì thân mới mạnh khỏe

an ổn, ngược lại thì đau ốm liên miên. Bốn thứ

đối nghịch này, chúng ta có nên hủy hoại nó không,

nếu chúng ta còn muốn sống? Hay mỗi ngày

chúng ta cố gắng điều hòa chúng để cho thân

này được an ổn. Bốn thứ thù nghịch nhau, song nhờ

bốn thứ mà thân này mới tồn tại. Như thế chúng

ta sợ ghét sự chống đối hay khéo điều hòa sự

chống đối ? Muốn thân này còn sống được an ổn,

không cách nào hơn chúng ta phải biết điều

hòa chúng một cách thích hợp. Đó là khôn ngoan, là

biết sống.

Phần tinh thần - Nội tâm chúng ta đối nghịch

nhau rất là phức tạp. Ở đây tạm chia tâm

niệm thiện và tâm niệm ác đối nghịch

nhau. Song khi niệm ác dấy lên thì niệm

thiện ẩn đi, ngược lại khi niệm thiện

dấy lên thì niệm ác trốn mất, hai thứ đối

nghịch nhau mà không đồng thời. Vì thế nếu

biết tu, chúng ta luôn luôn nuôi dưỡng niệm

thiện thì niệm ác lặn mất. Nếu người

không biết tu, cả ngày dung chứa niệm ác thì

niệm thiện không bao giờ xuất hiện. Nuôi

dưỡng niệm thiện là bậc hiền thánh, dung

chứa niệm ác là kẻ bạo tàn. Chúng ta trọn

quyền tạo lập cho mình một chỗ đứng vào

hàng thánh thiện, cũng chính chúng ta tự bước

lùi vào hang quỉ, chỗ thú cầm. Không ai bắt

buộc, không ai lôi kéo chúng ta đến nơi này hay

nơi nọ. Do đó, đức Phật dạy chúng ta tu quán

từ bi để trừ tâm sân hận, quán tứ niệm xứ

để diệt mê lầm, hoặc niệm danh Phật

để át tạp niệm...Chúng ta có đủ khả năng

làm hiền thánh, chúng ta cũng có đủ chủng tử

ngạ quỉ súc sanh. Bởi vậy nói tu tâm là chúng ta

khéo điều phục những tâm niệm xấu ác, nuôi

dưỡng những tâm hiền thiện. Khi sắp lâm

chung, những tâm niệm nào mạnh sẽ lôi chúng ta

đến cảnh tương xứng. Vì tâm niệm là gốc

của luân hồi sanh tử.

Thế thì bản

thân chúng ta từ vật chất đến tinh thần đều

là tương đối. Như vậy chúng ta không ưa tương

đối, chạy trốn tương đối có được không? Quả là

điều dại khờ. Chúng ta phải khôn ngoan sáng suốt

tìm mọi cách điều hòa cho thân an ổn, chinh

phục cho tâm hiền thiện. Đây là việc làm

của người biết sống và sống vươn lên.

Tương Quan Mình và Người

Trong cuộc sống

tương quan giữa mình và mọi người chung quanh,

hầu hết chúng ta mắc phải cái bệnh "cầu

toàn trách bị" . Chúng ta đòi hỏi những

người sống gần với mình phải vẹn toàn một trăm

phần trăm như ý mình muốn, phải đầy đủ hoàn

toàn những điều như tâm mình tưởng. Nếu

những người thân chỉ được tám chục phần trăm

trong sự đòi hỏi của mình, sống gần gũi lâu ngày

còn hai chục phần trăm bất như ý sẽ làm chúng

ta sinh bực bội chán chường. Sao chúng ta không đặt

lại câu hỏi, chính mình có được vẹn toàn mọi

điều như ý mình muốn chăng? Hẳn là không.

Mình đã không được vẹn toàn, sao lại đòi hỏi

người phải vẹn toàn, có phải là bất công, phi

lý không? Ngày xưa ở các nước Đông Phương

quyền lập gia đình cho con cái là ở cha mẹ, cha

mẹ định sao con cái phải nghe vậy. Do đó có những

gia đình vợ chồng không hòa thuận vì không cảm

thông nhau, nên đi đến đổ vỡ ly dị. Ngày nay ở

các nước Tây phương con cái được quyền

chọn lựa đôi bạn cho mình. Họ có quyền

sống gần với người họ chọn lựa một thời

gian, sau mới quyết định thành đôi bạn hay

không, cha mẹ không được quyền can thiệp

đến đời tư của họ. Thế mà khi đã

thành đôi bạn, lại vẫn ly dị nhau. Đây là lỗi

tại ai, cha mẹ ép buộc chăng? Quả thực đây là cái

bệnh đòi hỏi vẹn toàn một trăm phần trăm theo

ý mình muốn. Bởi không có ai thỏa mãn sự đòi

hỏi cuả mình nên từ thân biến thành sơ. Thế

là cứ ly dị mãi, đến già trở thành người cô

độc. Chúng ta còn thêm lắm bệnh. Nào là muốn ai

cũng khen mình, có người chê là buồn khổ. Muốn

mọi người gần mình phải tuyệt đối tuân theo

sự sắp đặt của mình, nếu 80 điều họ

theo, còn 20 điều họ chống là giận dữ bực

tức. Đòi hỏi người thân của mình phải tốt

tuyệt đối, nếu họ có vài ba điều

xấu liền chán nản muốn lánh xa. Đến tình

cảm thương yêu cũng vậy, bắt buộc người thân của

mình phải thương yêu mình tuyệt đối, nếu

bị chia xẻ cho ai, dù người ấy là thân thuộc hợp

lý, vẫn cảm thấy buồn. Chính vì lòng tham đòi

hỏi quá đáng, khiến người chung quanh chúng ta

muốn từ từ xa lánh chúng ta. Đây là vì không

biết cuộc đời là tương đối, nên không thông

cảm với mọi người chung quanh, kết quả tự

chuốc lấy khổ đau cô độc. Trái lại, chúng ta tập

nhìn mọi người với cặp mắt tương đối, không

đòi hỏi quá đáng, dễ thông cảm tha thứ nhau.

Được vậy đời sống sẽ vui tươi, người thân đông

đảo, dễ dàng đạt được hạnh phúc.

Bệnh Thần Tượng

Chúng ta dễ mắc

cái bệnh "thần tượng hóa" người

mình quí kính. Người mình quí kính là thánh

thiện một trăm phần trăm, nếu thân cận một

thời gian, thấy vị ấy còn một vài điều phàm

tục, "thần tượng" liền sụp đổ. Từ

đây ta sanh tâm khinh nhờn cho đến bất mãn,

không còn tin tưởng vào ai nữa. Đây là một

trọng bệnh, khiến ta tự cao ngạo mạn, mất

lòng tin. Khi trước do tin vào bậc thầy thánh

thiện nên ta tinh tấn tu hành, nay mất lòng tin

rồi sinh bê tha hư đốn. Tại sao ta không sét nét kỹ

càng xem, bậc thầy kia hơn mình bao nhiêu phần?

Nếu ta có hai mươi phần trăm tốt, vị thầy có

đến bốn chục phần trăm hay sáu chục phần trăm

thì đáng cho mình học tập theo. Vì vị ấy đã

tốt hơn mình gấp đôi gấp ba, còn chê trách nỗi

gì. Bởi vì vị thầy chưa phải là thánh, là Phật

làm sao hoàn toàn thánh thiện được. Chúng ta

cảm thông vị ấy đang tu, là còn những cái dở

để sửa, để bỏ. Bồ tát vẫn còn vi tế

vô minh, nếu sạch hết vô minh là thành Phật.

Biết rõ cái tốt của những vị mình quí kính là

tương đối, thì mình kính tin vừa phải, chừng mực,

không "thần tượng hóa". Nếu vị thầy ấy

còn vài nét phàm tục, mình cũng cảm thông tha thứ,

vì đây là người đang tu đang tiến, đừng đòi

hỏi qúa đáng. Hoặc giả ngày xưa mình tin vào vị

thầy gần như tuyệt đối, vị ấy dạy gì mình

cũng cố gắng làm cho được, nhờ đó trên đường tu

mình tiến bộ vượt bực. Nay mình mất lòng tin ở

vị thầy ấy, sinh tâm lui sụt, đây là điều sai

lầm. Tại sao mình không nghĩ, ta tu là ta tiến,

thầy tu thì thầy tiến. Đâu phải thầy tu hay ta

mới tiến, thầy tu dở ta bị lùi. Phải tin vào

mình, phải trông cậy vào mình. Phật dạy" "các

ông phải tự thắp đuốc lên mà đi", lại "các

ông phải làm cồn đảo cho mình" . Thế

nên, không vì "thần tượng sụp đổ" mà ta

lùi bước. Chính chúng ta phải nhìn các bậc thầy

quí kính vẫn là tương đối thì chúng ta khỏi chới

với khi trông thấy vài nét phàm tục của các ngài.

Lục Tổ Dậy 36 Pháp Đối

Trong kinh Pháp Bảo

Đàn, Lục Tổ dạy đệ tử sau này có ai hỏi đạo

nên dùng 36 pháp đối để trả lời thì không sai

tông chỉ nhà thiền. Nếu người hỏi

"có" lấy "không" đáp, người hỏi

"sáng" lấy "tối" đáp... Tại sao ?

Vì nhơn "không" mà lập "có". Bởi

có cái "không" mới thành lập cái

"có" không có cái "không" thì cái

"có" cũng chẳng thành. Ngược lại, nhơn cái

"có" mà lập cái "không", nếu

chẳng có cái "có" thì cái "không"

cũng vô nghĩa. Đến cái sáng cái tối cũng

thế. Do tối mới lập sáng, nhơn sáng mới nói

tối. Hai cái nương nhau mà thành, không có thật

pháp. Tất cả sự vật ở thế gian đều là đối

đãi nhau mà lập, không có một pháp nào là thật.

Thế mà chúng ta chấp thật pháp, thật ngã, tăng

trưởng si mê, chìm đắm mãi trong biển luân hồi

sanh tử. Dưới con mắt của Phật của Tổ thấy rõ các

pháp như huyễn như hoá, nên các ngài vượt ra ngoài

vòng sanh tử luân hồi. Thấy tất cả là tương đối

hư giả là cái thấy của người giác ngộ.

Chỉ Tâm Chẳng Sanh Diệt Là Tuyệt Đối

Tuy nhiên trong cuộc

đời tương đối vẫn có cái tuyệt đối mà ít ai

biết đến. Chúng ta cứ quen chạy theo hình sắc

thanh âm là những thứ vô thường sanh diệt. Ngay

cái sanh diệt lại đòi cho được tuyệt đối,

quả là chúng ta bắt bóng mò trăng. Làm gì có, ngay

cái đối đãi sanh diệt lại là tuyệt đối vô

sanh. Khi chúng ta vươn theo hình thức sự vật mà mong

được cái chẳng sanh chẳng diệt. Hãy nghe hai câu

sau trong bài kệ trình kiến giải lên Ngũ Tổ

của người cư sĩ họ Lư: " Xưa nay không

một vật, chỗ nào dính bụi nhơ" (Bản lai

vô nhất vật, hà xứ nhạ trần ai). Có vật là vô

thường sinh diệt, dù cứng như chất kim cương,

cũng là vô thường sinh diệt. Chỉ có tâm thể

không hình tướng, không dấy động mới là bất sanh

bất diệt. Tâm thể vượt ngoài đối đãi hai

bên, vĩnh hằng bất biến. Vừa thấy hai bên là

mất tâm thể rồi. Cho nên Tổ Tang Xán kết

thúc bài Tín Tâm Minh nói "Tín tâm bất nhị,

bất nhị tín tâm" (Tin tâm không còn hai,

không hai tin tâm). Có hai còn là đối đãi, không

hai thì đối đãi với cái gì. Chính cái vượt ngoài

đối đãi mới thực sự là tuyệt đối. Cái

tuyệt đối có sẵn nơi mọi người chúng ta

không phải tìm kiếm bên ngoài. Biết buông

tâm niệm đối đãi, sống bằng thể không đối

đãi là người giác. Trái lại, chạy theo tâm

niệm đối đãi sinh diệt, quên mất tâm

thể bất sanh bất diệt là ngưòi mê.

Kết Thúc

Con người chán nản

ê chề khổ đau cùng cực, vì những thần tượng

của mình dựng nên đều sụp đổ. Còn tin tưởng

vào đâu khi lòng tin tuyệt đối dồn vào các

thần tượng, mà nay tan vỡ hết rồi. Đây là

người mắc bệnh thiếu thực tế, lúc nào

cũng lý tưởng hoá kẻ khác. Khi lý tưởng bị

thất vọng, họ đâm ra thù ghét chán chường.

Cộng thêm bệnh đòi hỏi quá đáng, khiến

họ không bằng lòng một ngừơi nào trên thế

gian này. Thế là, họ đang sống trong đông

đảo quần chúng, mà cảm thấy như mình lang thang

trong bãi sa mạc. Sự chán đời tuyệt vọng của

những người này phát xuất từ sự gởi gấm tất cả

lòng tin vào kẻ khác. Chúng ta phải khôn ngoan nhìn

mọi người bằng con mắt tương đối, tin mọi

người bằng lòng tin giới hạn. Chúng ta sẽ bằng lòng

trong đời sống này, và sẽ cảm thông tha thứ những

người thân với mình khi họ phạm phải sai lầm.

Chúng ta còn chỗ nương dựa duy nhất là chính

mình. Mình sẵn có hòn ngọc quí mà lâu nay đã

quên lãng.Hôm nay khéo tay mở chéo áo lấy hòn

ngọc đem ra dùng, đời ta sẽ hạnh phúc biết

là bao!

.oOo.

[ Lời mở đầu ]

[ Tu là cầu bình an hay sửa đổi xấu thành tốt ] [ Nguồn gốc mê tín ] [Cuộc đời tương đối mà!]

[ Tình

thương sẽ không còn khi người ta cần ngon

miệng ] [ Đức Phật là

bậc thầy các nhà khoa học ]

[ Tất cả

pháp không cố định ]

[ Phá

rừng tre gai ] [ Nước có dậy

sóng không ] [ Nụ cười bất

diệt ]

[ Thư Mục ]

← Văn bản trướcNhung canh hoa damVăn bản tiếp →Nhung canh hoa dam 5
☰ Mục lục Cl_Vu