📜 Giảng Sư
Kho kinh › Thư Viện Phật Học — Văn Bản Chọn Lọc (BudSas)

Kinh Dai Khong

Thư Viện Phật Học — Văn Bản Chọn Lọc (BudSas) · 19,275 ký tự · ~18 phút đọc
🏠 Trang chủ 📜 Kho kinh ⬇ Tải .txt

Kinh Dai Khong

This document is written in Vietnamese, with Unicode Times font

Kinh số 122, Trung Bộ Kinh

Kinh Đại Không

Mahasunnata Sutta

HT Thích Minh Châu dịch

Như vầy tôi nghe.

Một thời, Thế Tôn trú

giữa các giòng họ Sakka (Thích Ca), tại

Kapilavatthu (Ca Tỳ La Vệ), ở tu viện Nigrodha

(Ni Câu Luật Thọ Viện). Rồi Thế Tôn vào

buổi sáng đắp y, cầm y bát, đi vào Kapilavatthu

để khất thực. Sau khi khất thực ở Kapilavatthu,

ăn xong, trên đường đi khất thực trở về,

Thế Tôn đi đến trú xứ của Thích Ca

Kalakhemaka để ở ban ngày. Lúc bấy giờ tại tu

viện của Thích Ca Kalakhemaka, có sắp đặt rất

nhiều sàng tọa. Thế Tôn thấy rất

nhiều sàng tọa tại trú xứ của Thích Ca

Kalakhemaka, thấy vậy Thế Tôn suy nghĩ: --

"Rất nhiều sàng tọa được sắp đặt tại

tu viện của Thích Ca Kalakhemaka. Không biết ở

đây có rất nhiều Tỷ Kheo ở không?"

Lúc bấy giờ Tôn Giả Ananda cùng với rất nhiều vị Tỷ Kheo đang làm y (civarakamma) ở trú xứ của Thích Ca Ghataya.

Rồi Thế Tôn vào buổi

chiều, từ thiền định độc cư đứng dậy, đi

đến trú xứ của Thích Ca Ghataya, sau khi đến

liền ngồi trên chổ đã soạn sẵn. Sau khi ngồi,

Thế Tôn bảo Tôn Giả Ananda:

-- "Này Ananda, có rất

nhiều sàng tọa được sắp đặt tại trú xứ

của Thích Ca Kalakhemaka. Không biết có nhiều

Tỷ Kheo trú ở đấy không?"

-- "Bạch Thế Tôn, có

rất nhiều sàng tọa được đặt ở trú xứ của

Thích Ca Kalakhemaka; có rất nhiều Tỷ Kheo trú

tại chỗ ấy. Bạch Thế Tôn, nay là thời chúng

con làm y."

-- "Này Ananda, một Tỷ

Kheo không chói sáng (1) nếu thích thú trong hội

chúng của mình (2), nếu hân hoan trong hội chúng

của mình, nếu hoan hỷ trong hội chúng của

mình, nếu thích thú trong hội chúng của người,

nếu hân hoan trong hội chúng của người, nếu

hoan hỷ trong hội chúng của người.

Này Ananda, nếu Tỷ Kheo

nào thích thú trong hội chúng của mình, nếu hân

hoan trong hội chúng của mình, nếu hoan hỷ

trong hội chúng của mình, nếu thích thú trong hội

chúng của người, nếu hân hoan trong hội chúng

của người, nếu hoan hỷ trong hội chúng của

người, có thể là một vị chứng đắc tùy theo

ý muốn, chứng đắc không khó khăn, chứng đắc

không mệt nhọc, viễn ly lạc (3), độc cư lạc

(4), an tịnh lạc (5), chánh giác lạc (6), sự kiện

như vậy không xảy ra.

Nhưng này Ananda, Tỷ Kheo

nào sống một mình, xa lánh tụ hội, thời vị ấy có

cơ hội chứng đắc tùy theo ý muốn, chứng đắc

không khó khăn, chứng đắc không mệt nhọc,

viễn ly lạc, độc cư lạc, an tịnh lạc chánh giác

lạc, sự kiện như vậy có thể xảy ra.

Này Ananda, nếu Tỷ Kheo

nào thích thú trong hội chúng của mình, nếu hân

hoan trong hội chúng của mình, nếu hoan hỷ

trong hội chúng của mình, nếu thích thú trong hội

chúng của người, nếu hân hoan trong hội chúng

của người, nếu hoan hỷ trong hội chúng của

người, sẽ chứng đắc và an trú với tâm giải thoát

có hạn kỳ và thoải mái (7), hay không có hạn kỳ và

bất động (8); sự kiện như vậy không xảy ra.

Nhưng này Ananda, Tỷ Kheo

nào sống một mình, xa lánh tụ hội, thời vị ấy có

hy vọng sẽ chứng đắc và an trú với tâm giải

thoát có hạn kỳ và thoải mái, hay không có hạn kỳ

và bất động; sự kiện như vậy có thể xảy

ra.

Này Ananda, Ta không quán thấy

một sắc pháp (9) nào, trong ấy có hoan hỷ, trong

ấy có hoan lạc, chịu sự biến dịch, chịu sự đổi

khác mà không khởi lên sầu, bi, khổ não.

Nhưng sự an trú này, này

Ananda, đã được Như Lai hoàn toàn giác ngộ, tức

là sau khi không tác ý tất cả tướng (10), chứng

đắc và an trú nội không (11). Và nếu này Ananda,

trong khi Như Lai an trú trong an trú này, nếu có

những Tỷ Kheo, Tỷ Kheo Ni, nam cư sĩ, nữ cư

sĩ, quốc vương, đại thần, ngoại đạo, ngoại đạo

đệ tử đến yết kiến, trong khi ấy này

Ananda, Như Lai với tâm hướng đến viễn ly, thiên

về viễn ly, nặng về viễn ly, sống độc cư,

hoan hỷ trong ly dục, làm cho đoạn tận tất cả

các pháp dựa trên ấy các lậu hoặc an trú, nói lên

tại chỗ ấy (12) những lơì thuần túy liên hệ

đến khích lệ(13). Do vậy, này Ananda, nếu

Tỷ Kheo ấy ước vọng: -- "Sau khi chứng

đạt nội không, ta sẽ an trú", vị Tỷ Kheo

ấy, này Ananda, cần phải an chỉ, an tọa, chuyên

nhất và an định nội tâm.

Và này Ananda, như thế nào

Tỷ Kheo an chỉ, an tọa, chuyên nhất và an

định nội tâm? Ở đây, này Ananda, Tỷ Kheo ly

dục, ly bất thiện pháp chứng và an trú Sơ

thiền, một trạng thái hỷ lạc do ly dục sanh,

có tầm, có tứ. Diệt tầm và tứ, chứng và trú

nhị thiền, một trạng thái hỷ lạc do định

sanh, không tầm, không tứ, nội tỉnh nhất tâm ... Tam

thiền ... chứng và trú Tứ thiền. Như vậy,

này Ananda, Tỷ Kheo an chỉ, an tọa, chuyên nhất

và an định nội tâm."

Vị ấy tác ý nội không.

Trong khi vị ấy tác ý nội không. tâm không thích

thú, không tịnh tín, không an trú, không hướng

đến nội không. sự kiện là như vậy, này

Ananda, Tỷ Kheo biết như sau: "Trong khi ta

tác ý nội không. tâm không thích thú, không

tịnh tín, không an trú, không hướng đến nội

không". Ở đây, vị ấy ý thức rõ ràng

như vậy. Vị ấy tác ý ngoại không (14). Vị ấy

tác ý nội ngoại không (15). Vị ấy tác ý bất

động (16). Trong khi vị ấy tác ý bất động, tâm

không thích thú, không tịnh tín, không an trú, không

hướng đến bất động. Sự kiện là như vậy,

này Ananda, Tỷ Kheo biết như sau: "Trong khi

ta tác ý bất động, tâm không thích thú, không

tịnh tín, không an trú, không hướng đến bất

động". Ở đây, vị ấy ý thức rõ ràng

như vậy. Này Ananda, Tỷ Kheo ấy cần phải an trú,

an tọa, chuyên nhất, và an định nội tâm trong

định tướng (samadhinimitte) đã đề cập về

trước ấy (17). Vị ấy tác ý nội không. Trong khi

vị ấy tác ý nội không, tâm thích thú, tịnh

tín, an trú, hướng đến nội không. Sự kiện

là như vậy, này Ananda, Tỷ Kheo biết như sau:

"Trong khi ta tác ý nội không, tâm thích thú,

tịnh tín, an trú, hướng đến nội không".

Ở đây, vị ấy ý thức rõ ràng như vậy. Vị

ấy tác ý ngoại không. Vị ấy tác ý nội

ngoại không. Vị ấy tác ý bất động. Trong khi vị

ấy tác ý bất động, tâm thích thú, tịnh tín, an

trú, hướng đến bất động. Sự kiện là như

vậy, này Ananda, Tỷ Kheo biết như sau:

"Trong khi ta tác ý bất động, tâm thích thú,

tịnh tín, an trú, hướng đến bất động."

Ở đây, vị ấy ý thức rõ ràng như vậy.

Này Ananda, nếu Tỷ Kheo

ấy đang an trú trong an trú này (18), tâm vị ấy

hướng đến đi kinh hành, vị ấy đi kinh hành

(cankamati) và nghĩ rằng: "Trong khi ta đang đi

kinh hành, tham và ưu, các bất thiện pháp không

có chảy vào". Ở đây vị ấy ý thức rõ

ràng như vậy (19). Này Ananda, nếu Tỷ Kheo ấy

đang an trú trong an trú này, tâm vị ấy hướng

đến đứng lại, vị ấy đứng lại và nghĩ rằng:

"Trong khi ta đang đứng lại, tham và ưu, các bất

thiện pháp không có chảy vào". Ở đây,

vị ấy ý thức rõ ràng như vậy.

Này Ananda, nếu trong khi

Tỷ Kheo ấy an trú trong sự an trú này, tâm vị ấy

hướng đến ngồi, vị ấy ngồi và nghĩ rằng:

"Trong khi ta đang ngồi, tham và ưu, các bất

thiện pháp không có chảy vào." Ở đây,

vị ấy ý thức rõ ràng như vậy.

Này Ananda, nếu trong khi

Tỷ Kheo ấy an trú trong sự an trú này, tâm vị ấy

hướng đến nằm, vị ấy nằm và nghĩ rằng:

"Trong khi ta đang nằm, tham và ưu, các bất

thiện pháp không có chảy vào." Ở đây

vị ấy ý thức rõ ràng như vậy.

Này Ananda, nếu trong khi

Tỷ Kheo ấy an trú trong sự an trú này, tâm vị ấy

hướng đến nói, vị ấy suy nghĩ như sau: "Ta

sẽ không nói những câu chuyện hạ liệt, đê

tiện thuộc phàm phu, không thuộc bậc Thánh, không

liên hệ đến mục đích, không đưa đến

yếm ly, ly dục, đoạn diệt, an tịnh, thắng

trí, giác ngộ, Niết Bàn như: Quốc vương luận,

đạo tặc luận, đại thần luận, quân luận, bố úy

luận, chiến tranh luận, thực vật luận, ẩm

liệu luận, y phục luận, ngọa cụ luận, hoa man

luận, hương liệu luận, thân thích luận, xa thừa

luận, thôn luận, thị trấn luận, đô thị luận, quốc

độ luận, nữ luận, anh hùng luận, hạng trung luận,

thủy bình xứ luận, tiên linh luận, sai biệt luận,

thế giới luận, hải thuyết luận, hữu vô hữu

luận." Ở đây, vị ấy ý thức rõ ràng

như vậy.

Nhưng này Ananda, đối với

những lời nói nào khắc khổ, khai tâm, đưa đến

nhứt hướng yếm ly, ly tham, đoạn diệt, an

tịnh, thắng trí, giác ngộ, Niết Bàn như là:

Thiểu dục luận, tri túc luận, độc cư luận, bất

chúng hội luận, tinh cần luận, giới luận, định

luận, tuệ luận, giải thoát luận, giải thoát tri

kiến luận, vị ấy nghĩ: "Ta sẽ nói các luận

như vậy." Ở đây, vị ấy ý thức rõ ràng

như vậy.

Này Ananda,nếu trong khi

Tỷ Kheo ấy an trú trong sự an trú này, tâm vị ấy

hướng đến suy tầm (vitakka), vị ấy suy nghĩ:

"Đối với những suy tầm hạ liệt, đê

tiện, phàm phu, không thuộc bậc Thánh, không liên

hệ đến mục đích, không đưa đến

yếm ly, ly tham, đoạn diệt, an tịnh, thắng trí

giác ngộ, Niết Bàn, như là: Dục tầm, sân tầm,

hại tầm, ta sẽ không suy nghĩ các loại tầm ấy."

Ở đây, vị ấy ý thức rõ ràng như vậy.

Nhưng này Ananda, đối với

những suy tầm này thuộc về bậc Thánh. có khả

năng cầu tiến, hướng dẫn (người suy nghĩ

đến các tầm ấy) đến sự đoạn trừ hoàn

toàn đau khổ, như là ly dục tầm, vô sân tầm, bất

hại tầm, vị ấy nghĩ: "Ta sẽ suy tư các loại suy

tầm này." Ở đây, vị ấy thức rõ ràng như

vậy.

Này Ananda, có năm dục trưởng

dưỡng này. Thế nào là năm? Các sắc do mắt nhận

thức, khả ái, khả hỷ, khả lạc, khả ý, liên

hệ đến dục, hấp dẫn; các tiếng do tai

nhận thức; các hương do mũi nhận thức; các vị do

lưỡi nhận thức; các xúc do thân nhận thức, khả ái,

khả hỷ, khả lạc, liên hệ đến dục, hấp

dẫn. Này Ananda, có năm dục trưởng dưởng này. Từ

đây Tỷ Kheo cần phải thường thường quán sát

tự tâm như sau: "Trong tâm ta, có khởi lên tâm

hành gì với xứ (ayatana) này hay xứ khác của năm

dục trưởng dưỡng."

Này Anada, nếu Tỷ Kheo

trong khi quán sát như vậy, tuệ tri như rằng:

"Trong tâm ta, có khởi lên tâm hành với xứ này

hay xứ khác của năm dục trưởng dưởng ...". Sự

kiện là như vậy, Tỷ Kheo tuệ tri như sau:

"Dục ái (chandaraga) này đối với năm dục

trưởng dưỡng đối với ta, chưa đoạn diệt

được". Ở đây, vị ấy ý thức rõ ràng

như vậy. Này Ananda, nếu Tỷ Kheo trong khi quán

sát như vậy, tuệ tri rằng: "Trong tâm ta,

không có khởi lên tâm hành với các xứ khác của

năm dục trưởng dưỡng ..." Sự kiện là như

vậy, Tỷ Kheo tuệ tri như sau: "Dục tham

này đối với năm dục trưởng dưỡng đối với ta,

đã được đoạn diệt." Ở đây, vị ấy

ý thức rõ ràng như vậy.

"Này Ananda, có năm thủ

uẩn. Ở đây, Tỷ Kheo cần phải đoạn tận

chúng, khi vị ấy tùy quán sự sanh diệt. Đây là

sắc, đây là sự tập khởi của sắc, đây là sự

đoạn diệt của sắc. Đây là thọ, đây là sự

tập khởi của thọ, đây là sự đoạn diệt của

thọ. Đây là tưởng [...]. Đây là hành [...].

Đây là thức, đây là sự tập khởi của thức, đây

là sự đoạn diệt của thức. Trong khi vị ấy an

trú, tùy quán sự sanh diệt của năm thủ uẩn này,

nếu có ngã mạn nào (asmimmamo) (khởi lên) đối

với năm thủ uẩn, ngã mạn ấy được đoạn tận. Sự

kiện là như vậy. Này Ananda, Tỷ Kheo tuệ

tri như sau: "Phàm có ngã mạng nào đối với năm

uẩn (khởi lên) nơi ta, ta đã đoạn tận ngã mạn

ấy." Ở đây, vị ấy ý thức rõ ràng như

vậy. Những pháp này, này Ananda, thuần nhất liên

hệ đến thiện (20) đều thuộc hiền,

Thánh, siêu thế, vượt ngoài tầm của ác ma.

Này Ananda, ông nghĩ thế

nào? Vì thấy lý do gì, một Thanh văn Đệ tử

tự nghĩ là xứng đáng (hợp lý) để đi theo

một Đạo Sư dầu cho bị hất hủi (21) ? "

-- "Bạch Thế Tôn, đối

với chúng con, các Pháp dựa Thế Tôn làm căn

bản, hướng Thế Tôn làm lãnh đạo, nương tựa

Thế Tôn làm y cứ. Bạch Thế Tôn, tốt lành

thay nếu Thế Tôn thuyết giảng cho ý

nghĩa này. Sau khi được nghe Thế Tôn, các Tỷ

Kheo sẽ hành trì."

-- "Này Ananda, thật không

xứng đáng cho một đệ tử bám sát theo vị Đạo

Sư, nếu vì lý do được nghe giải thích

khế kinh và phúng tụng (22). Vì cớ sao? Trong một

thời gian lâu dài, các pháp đã được các ông nghe,

thọ trì, đọc lớn tiếng, suy tư với

ý, khéo thấu hiểu với chánh trí. Nhưng này

Ananda, đối với những lời nói nào, khắc khổ, khai

tâm, đưa đến nhất hướng viển ly, ly tham,

đoạn diệt an tịnh, thắng trí giác ngộ, Niết

Bàn, như thiểu dục luận, tri túc luận, độc cư

luận, bất chúng hội luận, tinh cần luận, giới luận,

định luận, tuệ luận, giải thoát luận, giải

thoát tri kiến luận. Này Ananda, do nhân duyên

những loại thuyết luận như vậy, thật xứng đáng

cho một Thanh Văn Đệ tử bám sát vị Đạo Sư dầu

cho bị hất hủi. Sự kiện là như vậy, này Ananda,

thời có sự phiền lụy (upađava) cho vị Đạo sư;

sự kiện là như vậy thời có sự phiền lụy cho

đệ tử; sự kiện là như vậy thời có sự

phiền lụy cho các vị tu Phạm hạnh. Và này Ananda,

như thế nào là sự phiền lụy cho vị Đạo Sư?

Ở đây, này Ananda, có

Đạo sư (23) lựa một trú xứ (senasanam) xa vắng trong

rừng, dưới gốc cây, trên sườn núi, chỗ hoang

vu, trong hang núi, tại bãi tha ma, tại khu rừng, ngoài

trời hay trên một đống rơm. Trong khi vị ấy sống

viễn ly như vậy, các Bà La Môn, gia chủ, cả thị dân

và quốc dân bao vây xung quanh. Được các Bà La Môn,

gia chủ, cả thị dân và quốc dân bao vây xung quanh,

vị ấy khởi lên nhiễm tâm, rơi vào dục vọng,

khởi lên tham ái, trở lui lại đời sống sung túc.

Như vậy này Ananda, được gọi là sự phiền

lụy của Đạo Sư. Vì sự phiền lụy của Đạo Sư,

các ác bất thiện pháp, tạp nhiễm, dẫn đến

tái sinh, đáng sợ hãi, đưa đến khổ quả, dẫn

đến sanh, già, chết trong tương lai, các pháp

ấy tấn công vị ấy. Như vậy này Ananda là sự

phiền lụy của Đạo Sư.

Và này Ananda, thế nào là

sự phiền lụy của đệ tử? Này Ananda, đệ

tử của một Đạo Sư, bắt chước đời sống viễn ly

của Đạo Sư mình, lựa một trú xứ xa vắng, trong

rừng, dưới gốc cây, trên sườn núi, chổ hoang vu,

trong hang núi, tại bải tha ma, tại khu rừng, ngoài

trời hay trên một đống rơm. Trong khi vị ấy sống

viễn ly như vậy, các Bà La Môn, gia chủ, cả thị dân

và quốc dân bao vây xung quanh. Được các Bà La Môn,

gia chủ, cả thị dân và quốc dân bao vây xung quanh,

vị ấy khởi lên nhiễm tâm, rơi vào dục vọng,

khởi lên tham ái, trở lui lại đời sống sung túc.

Như vậy này Ananda, được gọi là sự phiền

lụy của đệ tử. Vì sự phiền lụy của đệ

tử, các ác bất thiện pháp, tạp nhiễm, dẫn

đến tái sinh, đáng sợ hãi, đưa đến khổ

quả, dẫn đến sanh, già , chết trong tương

lai, các pháp ấy tấn công vị ấy. Như vậy này Ananda

là sự phiền lụy của đệ tử.

Và này Ananda, như thế nào

là sự phiền lụy của các vị tu Phạm hạnh? Ở

đây, này Ananda, Như Lai xuất hiện ở đời, là

bậc A La Hán, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Túc,

Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ,

Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật,

Thế Tôn. Ngài lựa một trú xứ xa vắng, trong

rừng, dưới gốc cây, trên sườn núi, chỗ hoang

vu, trong hang núi, tại bãi tha ma, tại khu rừng, ngoài

trời hay trên một đống rơm. Trong khi Ngài sống

viển ly như vậy, các Bà La Môn, gia chủ, cả thị

dân và quốc dân bao vây xung quanh. Được các Bà La

Môn, gia chủ, cả thị dân và quốc dân bao vây xung

quanh, Ngài không khởi lên nhiễm tâm, không rơi vào

dục vọng, không khởi lên tham ái, không trở lui

lại đời sống sung túc. Nhưng này Ananda, vị đệ

tử của bậc Đạo Sư, bắt chước (theo hạnh ấy) lựa

một trú xứ xa vắng, trong rừng, dưới gốc cây, trên

sườn núi, chổ hoang vu, trong hang núi, tại bãi tha

ma, tại khu rừng, ngoài trời hay trên một đống rơm.

Trong khi vị ấy sống viễn ly như vậy, các Bà La Môn,

gia chủ, cả thị dân và quốc dân bao vây xung quanh.

Được các Bà La Môn, gia chủ, cả thị dân và quốc

dân bao vây xung quanh, vị ấy khởi lên nhiễm tâm,

rơi vào dục vọng, khởi lên tham ái, trở lui lại

đời sống sung túc. Như vậy, này Ananda, được

gọi là sự phiền lụy của các vị tu Phạm

hạnh. Vì sự phiền lụy của các vị tu Phạm hạnh,

các ác bất thiện pháp, tạp nhiễm, dẫn đến

tái sinh, đáng sợ hãi, đưa đến khổ quả, dẫn

đến sanh, già , chết trong tương lai, các

pháp ấy tấn công vị ấy. Như vậy, này Ananda, là sự

phiền lụy của các vị tu Phạm hạnh.

Nhưng này Ananda, sự phiền

lụy của các vị tu Phạm hạnh là nhiều quả khổ

hơn (24), nhiều quả não hại hơn đối với

phiền lụy của Đạo Sư này và phiền lụy của

đệ tử này, hơn nữa nó dẫn đến đọa

lạc. Do vậy, này Ananda, hãy đối xử với Ta, với tâm

thân hữu, không với tâm thù nghịch và như vậy các

ngươi sẽ được hạnh phúc lâu dài. Và như thế

nào là các đệ tử đối xử vị Đạo Sư với tâm

thù nghịch, không với tâm thân hữu? Ở đây, này

Ananda, vị Đạo Sư với lòng từ mẫn thuyết pháp

cho các đệ tử, mong cầu hạnh phúc cho chúng, vì

lòng từ mẫn nói rằng: "Đây là hạnh phúc cho

các ngươi, đây là an lạc cho các ngươi."

Nhưng các đệ tử của vị ấy không chịu nghe theo,

không chịu lóng tai, chú tâm vào hướng khác (annan),

ngược lại, chúng đi xa lời giảng dạy của vị Đạo

Sư. Như vậy, này Ananda, là các đệ tử đối xử

với bậc Đạo Sư, với tâm thù nghịch không với tâm

thân hữu. Và như thế nào, này Ananda, là các

đệ tử đối xử với bậc Đạo Sư với tâm thân

hữu, không với tâm thù nghịch? Ở đây, này

Ananda, vị Đạo Sư với lòng từ mẫn thuyết pháp

cho các đệ tử, tìm cầu hạnh phúc cho chúng, vì

lòng từ mẫn nói rằng: "Đây là hạnh phúc cho

các ngươi, đây là an lạc cho các ngươi." Và

các đệ tử của vị ấy chịu nghe theo, chịu lóng

tai, không chú tâm vào hướng khác, và không ngược

lại đi xa lời dạy của bậc Đạo Sư. Như vậy này

Ananda là các đệ tử đối xử với bậc Đạo Sư,

với tâm thân hữu, không phải với tâm thù nghịch. Do

vậy, này Ananda, hãy đối xử với Ta với tâm thân

hữu, chớ với tâm thù nghịch và như vậy sẽ là hạnh

phúc, là an lạc lâu dài cho các ông. Ta không sách

tấn các ông như người thợ gốm đối với đồ gốm

chưa nung, chưa được nung chín (25). Ta sẽ nói

hết lời chỉ trích này đến lời chỉ trích

khác, hết lời tán thán này đến lời tán

thán khác. Cái gì là lõi cây, cái ấy sẽ đứng

vững tồn tại."

Thế tôn thuyết giảng như vậy. Tôn Giả Ananda hoan hỷ tín thọ lời Thế Tôn dạy.

Kinh Đại Không, thứ một trăm hai mươi hai

-oOo-

Chú thích:

(1) Trong lời dạy của Đức Phật

(2) Sanganika là sự tụ họp với hội chúng của

mình và gana là sự tụ họp với hội chúng của

người khác. Chỉ có Tỷ Kheo ưa thích độc cư

mới sáng chói.

(3),(4) Rời khỏi các dục.

(5) Đưa đến sự đoạn trừ tham, sân, si.

(6) Đưa đến đích giác ngộ về đạo (magga).

(7) Sàmyikà kantà ceto vimutti: khi tâm định thời

giải thoát khỏi các phiền não. Giải thích sự

giải thoát có hạn kỳ và thoải mái là sự chứng

đạt 4 sắc giới và 4 vô sắc giới Thiền.

(8) Asàmàyikì akuppà ceto vimutti: tâmgiải thoát

không hạn kỳ và bất động. Đây chỉ cho sự giải

thoát khỏi các phiền não, không bị thời gian

chi phối, sự giải thoát về 4 đạo và 4 quả.

(9) Rùpa, gọi là sàrira (thân).

(10) Nimitta, các tướng của thế giới hiện tượng.

(11) Sống một mình, dầu rằng ngồi giữa đám đông.

(12) Giữa hội chúng ấy.

(13) Hán dịch là Khuyến trợ

(14) Ngoại không đối với 5 uẩn với một người khác

(15) Nội ngoại không: khi thì tác ý nội không, khi thì tác ý ngoại không.

(16) Bất Động, nghĩ rằng, tôi sẽ giải thoát cã hai phía, vị ấy chứng đắc vô sắc và bất động, ànaja-arupasamàpatti.

(17) Nguyên bản là parimasmim. Nhưng đọc là purimasmim. Đây có nghĩa là một sự cố gắng nữa để nhập và trú nội không.

(18) An trú trong chỉ và quán.

(19) Nghĩa là đối với kammathàna này, nghiệp xứ hay đối tượng tu hành.

(20) Kusalàaytikà: giải thích là kusalato àgatà,

khởi lên từ thiện pháp. Nhưng nghĩa của các

bản giải thích là "đưa đến (từng bước

một) cái gọi là chí thiện".

(21) Payujjamàno, có nghĩa là cột vào, ép vào.

(22) Trong 9 loại thể văn, đây chỉ nói đến khế kinh (sutta) và phúng tụng (geya).

(23) Một Đạo Sư ngoại đạo.

(24) Vì ai xuất gia theo giáo hội Sàsana phải

chứng được 4 đạo, 4 quả và Niết Bàn, nhưng

vì không lảnh hội được giáo lý, Sàsana, vị

ấy thất bại với 9 tầng bậc siêu thế này.

(25) Ý nói người thợ gốm đối với đất sét

chưa nung rất nhẹ tay vì sợ bể. Nhưng Đức

Phật đối với đệ tử không phải nhẹ tay như

vậy. Nếu cần rầy la thì Đức Phật rầy la.

Chân thành cám ơn anh

Phước Nguyễn <hi-lwa@juno.com> đã có thiện

tâm đánh máy lại bài kinh nầy, và đã đăng từng

phần trên diễn đàn vn-buddhism@saigon.com

trong tháng 06-1997.

[ Trở về trang Thư Mục ]

← Văn bản trướcGioi HocVăn bản tiếp →Liet Ke Tam Tang
☰ Mục lục Thư Viện Phật Học — Văn Bản Chọn Lọc (BudSas)