📜 Giảng Sư
Kho kinh › Thư Viện Phật Học — Văn Bản Chọn Lọc (BudSas)

Dung Lien - Kinh A Ham

Thư Viện Phật Học — Văn Bản Chọn Lọc (BudSas) · 8,314 ký tự · ~8 phút đọc
🏠 📜

Dung Lien - Kinh A Ham

Vietnamese, with Unicode Times font

Tinh thần nội hàm của Kinh Tạp A Hàm

Quách Thủ Nhân trước tác

Thích Nữ Dũng Liên dịch

K inh Tạp A Hàm là một

trong tứ A Hàm . Sau khi Đức Thế Tôn

nhập Niết b àn, n ăm trăm đại đệ tử kết

tập kinh điển ở th ành Diệp Quật, những kinh

điển sau khi được thẩm định, mới chính thức

trở th ành chuẩn mực tu tập cho hàng Thánh chúng. Trong

đó, những pháp thoại m à

Đức Thế Tôn chỉ dạy cho h àng

đệ tử v à Thiên long bát bộ hoặc ngoại

đạo, như những phương pháp tu h ành

thực tiễn và các đệ tử l àm thế nào

để noi gương đức hạnh của Thế Tôn, được kết

tập gọi l à Tạp A Hàm . Ngoài ra,

đem những pháp cú đơn giản trong kinh A Hàm , hoặc ghi chép

những câu chuyện nhân duyên, rút ra nội hàm của giáo pháp Thế Tôn, hoặc

thêm vào các đức hạnh tiền kiếp của Thế Tôn v à

đệ tử của Ng ài trong

đời trước v à những kỳ tích

đức hạnh của kiếp n ày, tập hợp lại

thành kinh Trung A Hàm và Trường A Hàm . Lại

để tiện lợi cho việc tr ì tụng và ghi

nhớ, chư Thánh đệ tử của Thế Tôn đ ã

đem những kinh điển mang tính thứ tự số mục

xếp th ành T ăng Nhất A H àm .

Trong Tam tạng giáo điển, th ì Tứ A

Hàm đặc biệt đại biểu cho ngôn h ành

thân giáo của Đức Thế Tôn, khiến cho đ àn

hậu học khi đọc kinh n ày, cảm thấy

mình như đang gần gũi thân thiết với từng

tiếng nói hơi thở của Đức Từ Phụ cao cả.

Trong Tạp A Hàm , chúng ta thấy Đức

Thế Tôn đem trí tuệ giác ngộ của m ình truyền dạy cho chúng xuất gia

và tại gia, hoặc Bà la môn, hoặc Thiên long bát bộ, Ngài dạy họ phương

pháp viễn ly sắc dục để đoạn tận phiền n ão

mà chứng đắc Niết b àn giải thoát.

Nhìn chung, tinh thần và nội hàm bản kinh, phân làm 6 phần:

Một là Không phóng dật

Thái độ tu h ành không phóng dật khiến cho nội tâm luôn bài trừ vọng niệm ngoại duyên, chuyên tâm vào chánh niệm. Như kinh số 37 , Thế Tôn dạy chư đệ tử phải khéo nhiếp tâm niệm, an trú tứ niệm xứ, như có một người tham sống sợ chết, tay vin v ào một cái bát đựng đầy dầu, theo sau l à một người chờ nếu có một giọt dầu rơi xuống, thì lập tức rút dao chém chết người ấy, người ấy cho dù đi ngang qua con đường đầy những dục vọng quyến rũ của thế gian, th ì vẫn không dám lơi tâm thất niệm, không dám quên cái bát dầu, không dám nhìn đông ngó tây. Lại như trong kinh số 1004 , Thế Tôn dạy các đệ tử rằng, mỗi ng ày trì bình khất thực, nếu không khéo hộ trì các c ăn, tâm không chánh niệm, như vậy nếu gặp nữ giới sẽ dễ d àng khởi tâm bất chánh, sanh lòng tham dục. Ngoài ra, trong kinh số 266 , Thế Tôn còn rõ ràng chỉ ra: "việc ta đ ã làm, các con nay cũng phải làm theo, dưới gốc cây, trong c ăn nh à trống thanh tịnh, giữa đồng nội y ên tĩnh, hãy xa lìa tục sự, trải tòa mà ngồi, hãy nỗ lực thiền định, cẩn thận chớ buông lung, chớ để hối hận về sau".

Hai là Tự lực

Hãy tự mình là hải đảo của chính m ình, tự mình cầu giải thoát và tư duy, không nên rong ruỗi tìm kiếm bên ngoài. Như trong kinh số 266 chép, người có trí tuệ dùng sức mạnh của mình để né tránh rắn độc v à giặc hại, lại tự mình tạo chiếc bè để vượt qua khỏi d òng nước xoáy, để đến bờ b ên kia an ổn khoái lạc; lại như trong kinh số 269 , Thế Tôn dạy các Tỳ kheo phương pháp giải thoát, cần phải ở nơi vắng vẻ chuyên tâm tư duy chánh tri chánh kiến, mới là con đường độc nhất giải thoát tâm linh ra khỏi những vướng mắc ái dục. Ngo ài ra, kinh số 1355 còn chép một đoạn đối thoại giữa Thi ên thần với một vị Tỳ kheo, biểu hiện tinh thần tu đạo l à nên nương vào tự lực. Câu chuyện như sau, có một vị Tỳ kheo con mắt bị bệnh, nghe lời khuyên của thầy thuốc ngồi bên hồ nước ngửi mùi thơm của hoa để trị bệnh, bị chủ nhân của hồ nước - Thi ên thần xem như là người ăn trộm. Thi ên thần nói với vị Tỳ kheo đó rằng, giống như người có chiếc áo tinh khiết, chỉ cần dính một ít nhiễm ô cũng khiến người khác chú ý, cũng vậy, nay ông giữ giới nghi êm mật, nhưng sao lại bị đánh lừa, bị quyến rũ bởi hương thơm của hoa? Ông cần phải nhiếp tâm thanh tịnh, chánh niệm tĩnh giác hơn. Sau khi nghe lời khuy ên như vậy, vị Tỳ kheo đó nhờ vị Thi ên thần nên thường nhắc nhở mình, Thiên thần lại đáp: "Tôi không phải là người hầu của ông, ông nên tự biết nên làm thế nào để chế ngự vọng tâm của m ình".

Ba là cứu cánh

Đức Thế Tôn chỉ bảo cho chúng ta mục đích của sự tu hành là cầu giải

thoát. Như trong kinh số 797 , Thế Tôn dạy bảo cho chúng ta con

đường tu tập vượt khỏi trói buộc thế gian l à

con đường tu tập Thánh đạo tám ng ành,

và Ngài chỉ rõ ra rằng, con đường th ù

thắng của Thánh đạo tám ng ành là vượt

lên tất cả sinh tử luân hồi.

Bốn là Trí huệ

Giáo pháp mà Thế Tôn khai thị trong kinh,

đều d ùng phương pháp lôgíc "nhân duyên quả". Như trong kinh số

324 , Đức Thế Tôn chỉ dạy giáo pháp nhân

duy ên. Ngài dạy: "Nếu chư Phật xuất hiện hoặc không xuất hiện

giữa thế gian này, thì pháp duyên khởi này vẫn là thường trú, Như Lai nhờ

giác ngộ giáo pháp này mà thành Vô Thượng Chánh Giác, rồi truyền bá chân

lý này cho nhân gian, qua đó chỉ ra cho chúng

sanh con đường đi đến giác ngộ".

Điều n ày chứng minh rằng, Đức Phật chỉ

giác ngộ mối quan hệ lôgíc nhân duy ên quả của vạn sự vạn vật trên

thế gian này, rồi đem sự chứng nghiệm hạnh

phúc tối thượng n ày truyền đạt cho

nhân gian.

Ngoài ra, nội hàm tinh thần của trí huệ này biểu hiện một cách sinh

động, trong kinh có nhiều dẫn chứng Đức Thế

Tôn t ùy c ăn cơ khai thị thuyết pháp v à

đệ tử t ùy c ăn

cơ m à chứng ngộ có sai khác nhau, để

chỉ r õ tầm quan trọng của trí huệ trong quá trình tu tập; chẳng hạn

như trong kinh số 1352 , chứng minh về sự tùy cơ dụng công, câu

chuyện như sau: Có một vị Tỳ kheo đ êm

về ngủ trong một khu rừng. Bấy giờ có một người

ăn trộm dưa b ên rừng thấy tr ăng

sáng hiện ra, lập tức ứng khẩu l àm một bài thơ "Tr ăng

sáng m ày chớ ra, đợi ta hái xong dưa,

ta đem dưa đi rồi, mặc t ình mày ẩn hiện". Vị Tỳ kheo ấy nghe rồi,

tâm nghĩ rằng, ngay cả đứa ăn trộm cũng có

thể l àm thơ, ta lẽ nào không biết sao? Liền ứng khẩu làm một bài

thơ "Ác ma mày chớ xuất hiện, đợi ta đoạn

phiền n ão, phiền não đoạn xong rồi,

mặc t ình mày ẩn hiện". Sau khi đọc

xong b ài thơ thì vị Tỳ kheo ấy lặng lẽ

đi sâu v ào thiền định.

N ăm l à tính nhân gian

Quan hệ nhân duyên quả vốn là bản chất của thế gian, vì thế chỉ cần

hiểu được mối li ên quan chằng chịt của

vạn sự vạn vật, rồi chỉ cần tự mình tinh tấn tư duy thể nghiệm, thì có thể

thành Thánh thành Phật. Chính ngay Đức Thế

Tôn cũng vậy, Ng ài chứng đắc Vô Thượng

Bồ Đề ngay sau khi chứng nghiệm nguy ên lý duyên khởi.

Điều n ày thể hiện tính chất bình dị

gần gũi dễ thân cận của giáo lý Thế Tôn khai thị, nó chẳng phải cao xa

huyền bí mà con người không thể tiếp cận, mà là ngay trong cuộc sống

đời thường, chỉ cần y theo pháp n ày mà

quán chiếu tu tập, thì có thể siêu việt phiền não sanh tử luân hồi và

hướng đến giải thoát giác ngộ. Trong kinh

số 84 , Đức Thế Tôn c òn

nhiều lần khai thị: "... Chớ khác với người thế tục...", có nghĩa

Ngài muốn nói rằng, Ngài cũng giống như người thế gian, chỉ khác là Ngài

đ ã thấu triệt chân lý thế gian và

đ ã đạt

được hạnh phúc tối thượng m à thôi. Trong kinh số 69 , Thế Tôn

dạy rằng, khi phàm phu và Thánh nhân trúng mũi tên, cả hai

đều mang nỗi đau đớn của thân xác, Thánh nhân

không phải v ì đ ã chứng nghiệm

giáo pháp mà không cảm thấy đau, chỉ khác l à

Thánh nhân không bị cái đau của tham sân l àm

chi phối chánh niệm mà thôi, cho nên tránh

được nỗi khổ của tâm.

Sáu là Tính nhất quán

Bổn kinh ghi chép rất nhiều về sự nghiệp truyền giáo của Thế Tôn trong

49 n ăm, m à những tư tưởng như là

"duyên khởi", "Tứ thánh đế ", "Thập nhị

nhân duyên", "Bát chánh đạo ", "Tứ niệm

xứ", "Ba mươi bảy phẩm trợ đạo " và

"Trung đạo " v.v... lại thông suốt toàn

bộ kinh, nó bàng bạc trong các thời thuyết pháp cho bất luận

đệ tử hay ngoại đạo. Có thể thấy, thông qua

kinh Tạp A Hàm , chúng ta hiểu

được tính chất vi ên mãn của giáo lý Thế Tôn, không thể vì người

nghe, sự việc, thời gian địa điểm không đồng

nhau m à nội dung khác nhau.

Toàn bộ tinh thần nội hàm: không phóng dật, tự lực cứu cánh, trí huệ, nhân gian tính và nhất quán, chính là động lực tinh thần không thể thiếu khi chúng ta đang học Phật cầu đạo; trông mong chúng ta nghe những pháp môn thực tiễn tu h ành mà Đức Thế Tôn đ ã chỉ dạy trong kinh A Hàm , đều n ên giống như vị Tỳ kheo ở trong kinh: "Nghe xong lời Phật dạy, tín thọ hoan hỷ phụng hành".

-ooOoo-

Source: www.chuyenphapluan.com

[ Trở về trang Thư Mục ]

last updated: 12-01-2006

← Văn bản trướcTinh do trong kinh dien PaliVăn bản tiếp →Bat Kinh Phap
☰ Mục lục Thư Viện Phật Học — Văn Bản Chọn Lọc (BudSas)
⬇ Tải .txt