Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo)
T004 A HÀM IV 131-Kinh Hàng Ma-Phẩm Đại
Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF)

131. KINH HAØNG MA1

Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät du hoùa taïi Baït-kì-saáu, trong nuùi Ngaïc, röøng Boá, vöôøn Loäc daõ2. Luùc baáy giôø Ñaïi Muïc-kieàn-lieân ñang coi vieäc döïng thieàn thaát cho Phaät3. Trong luùc Toân giaû ñang kinh haønh treân khoaûng ñaát troáng, baáy giôø Ma vöông hoùa hình nhoû xíu, chui vaøo trong buïng cuûa Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân. Luùc ñoù, Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân nghó nhö vaày, “Buïng ta caûm thaáy naëng, gioáng nhö ñang aên phaûi haït ñaäu. Ta haõy nhaäp Nhö kyø töôïng ñònh, baèng Nhö kyø töôïng ñònh ta nhìn vaøo buïng xem.” Roài Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân ñi ñeán cuoái ñöôøng kinh haønh, traûi ni-sö-ñaøn, ngoài xeáp kieát giaø, nhaäp nhö kyø töôïng ñònh, baèng nhö kyø töôïng ñònh maø nhìn vaøo buïng mình, Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân thaáy Ma vöông ñang ôû trong ñoù. Toân giaû beøn ra khoûi ñònh, noùi vôùi Ma vöông: “Naøy Ba-tuaàn, ngöôi haõy ñi ra! Naøy Ba-tuaàn, ngöôi haõy ñi ra! Chôù coù xuùc nhieãu Nhö Lai, cuõng chôù xuùc nhieãu ñeä töû cuûa Nhö Lai. Ñöøng soáng maõi trong söï voâ nghóa, voâ ích maø phaûi taùi sanh aùc xöù, thoï voâ löôïng khoå.” Khi aáy, Ma vöông lieàn nghó: “Sa-moân naøy khoâng thaáy, khoâng bieát, theá maø laïi noùi: ‘Naøy Ba-tuaàn, ngöôi haõy ñi ra! Naøy Ba-tuaàn, ngöôi haõy ñi ra! Chôù coù xuùc nhieãu Nhö Lai, cuõng chôù xuùc nhieãu ñeä töû cuûa Nhö Lai. Ñöøng soáng maõi trong söï voâ nghóa, voâ ích maø phaûi taùi sanh aùc xöù, thoï voâ löôïng khoå’. Toân sö cuûa oâng ta coù ñaïi nhö yù tuùc, coù ñaïi oai ñöùc, coù ñaïi phöôùc höïu, coù ñaïi oai thaàn, cuõng khoâng theå thaáy mau leï, bieát mau leï nhö vaäy, huoáng nöõa laø ñeä töû maø thaáy bieát ñöôïc sao!” Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân laïi noùi vôùi Ma vöông raèng: “Ta laïi bieát trong yù cuûa ngöôi, ngöôi nghó nhö vaày, ‘Sa-moân naøy khoâng thaáy, khoâng bieát, theá maø laïi noùi: ‘Naøy Ba-tuaàn, ngöôi haõy ñi ra! Naøy Ba-tuaàn, ngöôi haõy ñi ra! Chôù coù xuùc nhieãu Nhö Lai, cuõng chôù xuùc nhieãu ñeä töû cuûa Nhö Lai. Ñöøng soáng maõi trong söï voâ nghóa, voâ ích maø phaûi taùi sanh aùc xöù, thoï voâ löôïng khoå’. Toân sö cuûa oâng ta coù ñaïi nhö yù tuùc, coù ñaïi oai ñöùc, coù ñaïi phöôùc höïu, coù ñaïi oai thaàn, cuõng khoâng theå thaáy mau leï, bieát mau leï nhö vaäy, huoáng nöõa laø ñeä töû maø thaáy bieát ñöôïc sao!’” Ma Ba-tuaàn kia nghó raèng: “Sa-moân naøy ñaõ thaáy vaø bieát ta neân môùi noùi nhö vaäy.” Roài ma Ba-tuaàn hoùa hình nhoû xíu, töø trong mieäng voït ra, ñöùng ngay tröôùc maët Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân. Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân baûo raèng:

1.
Töông ñöông Paøli M.50. Maøratajjaniya-sutta. Bieät dòch No.66 vaø No.67.
2.
Ngaïc sôn, Boá laâm: xem cht.3, kinh 74.
3.
No.66 cuõng noùi döõ kieän naøy. No.67 vaø Paøli khoâng coù.

“Naøy ma Ba-tuaàn, thuôû xöa, coù Nhö Lai teân laø Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi4, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc, Ñaúng Chaùnh Giaùc. Luùc ñoù ta laøm ma coù teân laø AÙc5. Ta coù ngöôøi em gaùi6 teân laø Haéc7. Ngöôi chính laø con trai cuûa noù. Naøy ma Ba-tuaàn, vì leõ ñoù cho neân ngöôi laø chaùu goïi ta baèng caäu. “Naøy ma Ba-tuaàn, Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Voâ Sôû Tröôùc, Ñaúng Chaùnh Giaùc coù hai ñeä töû, moät teân laø AÂm8, hai teân laø Töôûng9. Naøy Ba-tuaàn, do yù nghóa naøo ñöôïc goïi laø AÂm? Ba-tuaàn, Toân giaû ñoù luùc soáng treân coõi trôøi Phaïm thieân, tieáng noùi bình thöôøng cuûa ngaøi vang caû ngaøn theá giôùi, laïi khoâng coù moät ñeä töû naøo coù aâm thanh ngang baèng, hoaëc töông tôï, hoaëc troäi hôn ñöôïc. Naøy Ba-tuaàn, vì leõ aáy cho neân Toân giaû ñoù ñöôïc goïi laø AÂm vaäy. Ba-tuaàn, laïi do yù nghóa naøo maø Toân giaû Töôûng coù teân laø Töôûng? Naøy Ba-tuaàn, Toân giaû Töôûng nöông nôi thoân aáp maø du haønh. Khi ñeâm ñaõ qua, luùc trôøi höøng saùng, Toân giaû aáy ñaép y, mang bình baùt, ñi vaøo thoân aáp khaát thöïc, caån thaän thuû hoä thaân, thu nhieáp caùc caên, giöõ vöõng chaùnh nieäm. Ngaøi sau khi khaát thöïc xong vaø sau khi aên vaøo luùc giöõa tröa, thaâu veùn y baùt, röûa tay chaân, vaét ni-sö-ñaøn treân vai, ñi vaøo röøng vaéng veû, hoaëc ñeán döôùi goác caây trong röøng saâu, hoaëc ñeán choã khoâng tónh, traûi ni-sö-ñaøn ngoài kieát giaø, lieàn nhaäp Töôûng tri dieät ñònh moät caùch mau choùng. Luùc aáy coù nhöõng ngöôøi ñang luøa traâu, deâ, ngöôøi ñi moùt coû, hoaëc ngöôøi ñi ñöôøng, hoï vaøo trong nuùi, thaáy ngaøi nhaäp Töôûng tri dieät ñònh, beøn nghó raèng: ‘Nay Sa-moân naøy ngoài maø cheát trong khu röøng vaéng naøy. Chuùng ta haõy nhaët coû khoâ chaát ñoáng phuû leân treân, raøng ròt caån thaän, löôïm cuûi chaát choàng leân treân thaân ñeå hoûa thieâu’. Hoï beøn nhaët coû chaát ñoáng phuû leân thaân ngaøi, noåi löûa ñoát roài boû maø ñi. Toân giaû kia, sau khi ñeâm ñaõ qua, trôøi vöøa höøng saùng, ra khoûi ñònh, ñaäp phuûi y phuïc, du haønh trôû veà thoân aáp, ñaép y, mang bình baùt vaøo thoân aáp khaát thöïc nhö thöôøng leä, kheùo giöõ gìn thaân caên, giöõ vöõng chaùnh nieäm. Nhöõng ngöôøi luøa traâu, deâ, nhöõng ngöôøi moùt coû khoâ, hoaëc ngöôøi ñi ñöôøng vaøo trong nuùi ñaõ gaëp Toân giaû tröôùc kia, hoï beøn nghó: ‘Ñaây laø Sa-moân ngoài maø cheát trong khu röøng vaéng veû naøy. Chuùng ta ñaõ nhaët coû khoâ chaát ñoáng phuû treân thaân, noåi löûa ñoát roài boû ñoù maø ñi. Song Hieàn giaû naøy vaãn coøn bieát töôûng10.’ Naøy Ba-tuaàn, vì leõ ñoù cho neân Toân giaû Töôûng ñöôïc goïi laø Töôûng vaäy. “Naøy Ba-tuaàn, luùc aáy aùc ma nghó raèng: ‘Sa-moân troïc ñaàu naøy bò da ñen troùi chaët11, bò tuyeät chuûng, khoâng con caùi, hoïc thieàn, doø xeùt, ngong ngoùng doø xeùt, luoân luoân ngong ngoùng doø xeùt12. Gioáng nhö con löøa troïn ngaøy mang naëng, bò coät laïi trong taøu, khoâng ñöôïc aên luùa maïch, noù doø xeùt, ngong ngoùng doø xeùt, luoân luoân ngong ngoùng doø xeùt; Sa-moân troïc ñaàu naøy bò da ñen troùi chaët, tuyeät chuûng, khoâng con caùi, chuùng noù hoïc thieàn, doø xeùt, ngong

4. Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi No.66: Caâu-laâu-toân. No.67: Caâu-laâu-taàn. Paøli: Kakusandha. 5. AÙc No.66: xuùc nhieãu ma. No.67: saân haän. Paøli: Duøsì. 6. No.66 cuõng noùi laø muoäi. No.67 noùi laø tyû, chò. Paøli: Bhaginì. 7. Haéc No.67: Yeåm haéc. Paøli: Kaølì. 8. AÂm Paøli: Vidhura. 9. Töôûng Paøli: Saójìva. 10. Thöû Hieàn giaû caùnh phuïc töôûng Paøli: ayaö samaòo... svaøyaö paæisaójìvito, Sa-moân naøy töï mình soáng laïi. ÔÛ ñaây, saójìva: ngöôøi coøn soáng; baûn Haùn ñoïc laø saóóìva: ngöôøi coøn coù töôûng. 11. Dó haéc sôû phöôïc Paøli: kiòhaø bandhupaødaøpacca, ñen ñiu, noøi gioáng ti tieän (sinh töø baøn chaân cuûa baø con cuûa Phaïm thieân). Trong baûn Haùn, bandhu, baø con, ñöôïc ñoïc laø bandha, söï coät troùi. 12. Coá    dòch     saùt:  hoïc     thieàn,  töù,   taêng   töù,   saùc   saùc     taêng   töù      Paøli: jhaøyanti, pajjhaøyanti, nijjhaøyanti, apajjhaøyanti (chuùng noù thieàn, chuùng noù thieàn traàm ngaâm, chuùng noù thieàn ñaém ñuoái, chuùng noù thieàn si daïi). Haùn taêng töù thöôøng dòch chöõ abhijjhaø, tham caàu (theo nghóa, doøm ngoù taøi saûn ngöôøi khaùc), ñöôïc hieåu cuøng goác ñoäng töø jhaøyati: thieàn hay tö duy.

ngoùng doø xeùt, luoân luoân ngong ngoùng doø xeùt. “‘Gioáng nhö con meøo ngoài rình beân hang chuoät, vì muoán baét chuoät neân noù doø xeùt, ngong ngoùng doø xeùt, luoân luoân ngong ngoùng doø xeùt; cuõng vaäy, Sa-moân troïc ñaàu naøy bò da ñen troùi chaët, tuyeät chuûng khoâng con caùi, chuùng noù hoïc thieàn, doø xeùt, ngong ngoùng doø xeùt, luoân luoân ngong ngoùng doø xeùt. “‘Cuõng gioáng nhö con cuù meøo13 ôû giöõa ñoáng cuûi khoâ, vì muoán baét chuoät neân noù doø xeùt, ngong ngoùng doø xeùt, luoân luoân ngong ngoùng doø xeùt; cuõng vaäy, Sa-moân troïc ñaàu naøy bò da ñen troùi chaët, tuyeät chuûng khoâng con caùi, chuùng noù hoïc thieàn, doø xeùt, ngong ngoùng doø xeùt, luoân luoân ngong ngoùng doø xeùt. “‘Gioáng nhö con chim haïc14 ôû beân bôø nöôùc, vì muoán baét caù neân noù doø xeùt, ngong ngoùng doø xeùt, luoân luoân ngong ngoùng doø xeùt; cuõng vaäy, Sa-moân troïc ñaàu naøy bò da ñen troùi chaët, bò tuyeät chuûng khoâng con caùi, chuùng noù hoïc thieàn, doø xeùt, ngong ngoùng doø xeùt, luoân luoân ngong ngoùng doø xeùt. “‘Chuùng doø xeùt caùi gì? Doø xeùt vôùi muïc ñích gì? Doø xeùt ñeå mong caùi gì? Chuùng noù loaïn trí, phaùt cuoàng, baïi hoaïi. Ta chaúng bieát chuùng noù ôû ñaâu ñeán, cuõng chaúng bieát chuùng noù ñi veà ñaâu, chaúng bieát chuùng noù soáng ôû ñaâu, chaúng bieát chuùng noù cheát nhö theá naøo, sanh nhö theá naøo? Ta haõy daïy baûo caùc Phaïm chí, Cö só raèng: ‘Ngöôi haõy ñi ñeán maø chöûi, maø ñaäp, maø phaù, maø ruûa xaû Sa-moân tinh taán kia’. Vì sao vaäy? Khi bò chöûi, bò ñaäp, bò phaù, bò ruûa xaû, bieát ñaâu chuùng noù chaúng noåi aùc taâm ñeå ta deã lôïi duïng.’ “Baáy giôø aùc ma beøn xuùi duïc caùc Cö só, Phaïm chí. Caùc Cö só, Phaïm chí aáy chöûi, ñaäp phaù, ruûa xaû Sa-moân tinh taán. Caùc Cö só, Phaïm chí aáy hoaëc duøng caây ñaùnh, hoaëc laáy ñaù neùm, hoaëc vaùc gaäy ñaäp, coù khi gaây thöông tích Sa-moân tinh taán, coù khi laøm raùch toaïc aùo, coù khi laøm beå bình baùt. Baáy giôø trong soá Cö só, Phaïm chí aáy do nhaân duyeân naøy thaân hoaïi maïng chung phaûi ñeán aùc xöù, sanh trong ñòa nguïc. Chuùng sanh vaøo ñoù roài, suy nghó nhö vaày, ‘Ta phaûi thoï khoå naøy, laïi phaûi thoï cöïc khoå hôn nöõa. Vì côù sao? Vì chuùng ta ñaõ ñoái xöû taøn aùc vôùi Sa-moân tinh taán vaäy’. “Naøy Ba-tuaàn, ñeä töû cuûa Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc, Ñaúng Chaùnh Giaùc mang ñaàu thöông tích, mang y raùch toaïc, mang bình baùt beå, ñi ñeán choã Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc. Luùc baáy giôø Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc ñang thuyeát phaùp cho voâ löôïng traêm ngaøn quyeán thuoäc vaây quanh. Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc troâng thaáy töø xa moät ñeä töû mang ñaàu bò thöông tích, y raùch toaïc, bình baùt beå ñi ñeán. Ngaøi thaáy vaäy, baûo caùc Tyø-kheo raèng: ‘Caùc ngöôi coù thaáy chaêng, aùc ma ñaõ xuùi duïc caùc Cö só, Phaïm chí raèng ‘Caùc ngöôi haõy ñeán maø chöûi, maø ñaäp, maø ruûa xaû Sa-moân tinh taán. Vì côù sao? Khi bò chöûi, bò ñaäp, bò ruûa xaû, bieát ñaâu chuùng noù chaúng noåi aùc taâm ñeå ta deã daøng lôïi duïng’.’ Naøy caùc Tyø-kheo, haõy vôùi taâm töông öng vôùi töø, bieán maõn moät phöông, thaønh töïu an truï. Cuõng vaäy, hai, ba, boán phöông, töù duy thöôïng haï bao truøm taát caû, taâm töông öng vôùi töø, khoâng keát, khoâng oaùn, khoâng nhueá, khoâng naõo haïi, roäng lôùn bao la, voâ löôïng, kheùo tu taäp, bieán maõn taát caû theá gian, thaønh töïu vaø an truï. Bi vaø hyû cuõng vaäy. Taâm töông öng vôùi xaû, khoâng keát, khoâng oaùn, khoâng nhueá, khoâng tranh, roäng lôùn bao la, voâ löôïng, kheùo tu taäp, bieán maõn taát caû theá gian, thaønh töïu vaø an truï.

13. Nguyeân Haùn: höu hoà coù leõ chính xaùc laø con höu löu loaïi cuù tai meøo, baét chuoät. Paøli: uluøka, con cuù. 14. Haïc ñieåu chính xaùc neân hieåu laø con seáu; nhöng baûn Paøli: kotthu nadìtìre, con daõ can beân bôø soâng.

Vôùi taâm aáy khieán aùc ma khoâng theå lôïi duïng’. “Naøy ma Ba-tuaàn, Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc baèng giaùo phaùp nhö vaäy maø daïy ñeä töû. Hoï beøn thoï laõnh giaùo phaùp aáy, taâm töông öng vôùi töø, khoâng keát, khoâng oaùn, khoâng nhueá, khoâng tranh, roäng lôùn bao la, kheùo tu taäp, bieán maõn taát caû theá gian, thaønh töïu vaø an truï. Vôùi taâm aáy, aùc ma kia khoâng theå lôïi duïng ñöôïc. “Naøy ma Ba-tuaàn, luùc ñoù aùc ma laïi nghó: ‘Baèng söï vieäc aáy ta muoán lôïi duïng Sa- moân tinh taán maø khoâng theå ñöôïc. Baây giôø ta haõy xuùi duïc caùc Cö só, Phaïm chí raèng: ‘Caùc ngöôøi haõy ñeán phuïng kính, cuùng döôøng, leã söï Sa-moân tinh taán’. Bieát ñaâu do söï phuïng kính, cuùng döôøng, leã söï Sa-moân tinh taán, chuùng noù chaúng noåi aùc taâm ñeå ta deã daøng lôïi duïng’. “Naøy Ma Ba-tuaàn, caùc Cö só, Phaïm chí kia sau khi bò aùc ma xuùi duïc, hoï ñeán phuïng kính, cuùng döôøng, leã söï Sa-moân tinh taán. Hoï laáy aùo traûi leân maët ñaát maø noùi raèng ‘Sa-moân tinh taán, xin ñaïp leân maø ñi. Sa-moân tinh taán thöôøng laøm nhöõng vieäc khoù laøm, khieán cho chuùng toâi maõi maõi ñöôïc lôïi ích, ñöôïc an oån khoaùi laïc’. Hoaëc coù Phaïm chí traûi toùc leân maët ñaát, noùi raèng ‘Sa-moân tinh taán, xin ñaïp leân toùc maø ñi. Sa-moân tinh taán thöôøng laøm nhöõng vieäc khoù laøm, khieán cho chuùng toâi maõi maõi ñöôïc lôïi ích, ñöôïc an oån khoaùi laïc’. Hoaëc coù Cö só, Phaïm chí hai tay böng ñuû caùc loaïi aåm thöïc, ñöùng beân döôùi ñôïi vaø noùi raèng ‘Sa-moân tinh taán, xin nhaän vaät thöïc naøy, xin cöù mang ñi tuøy yù maø thoï duïng, ñeå cho toâi maõi maõi ñöôïc lôïi ích, ñöôïc an oån khoaùi laïc’. Caùc Cö só, Phaïm chí thaønh tín thaáy Sa-moân tinh taán, cung kính boàng beá vaøo nhaø, ñem ñuû thöù taøi vaät ra cho Sa-moân tinh taán vaø noùi raèng: ‘Xin thoï nhaän caùi naøy, xin thoï duïng caùi naøy, xin mang caùi naøy ñi, tuøy yù maø thoï duïng’. Luùc baáy giôø trong soá caùc Cö só, Phaïm chí ñoù coù ngöôøi cheát, do nhaân duyeân naøy thaân hoaïi maïng chung ñöôïc ñi ñeán thieän xöù, sanh leân coõi trôøi. Sau khi sanh vaøo ñoù, hoï beøn nghó ‘Ta ñaùng thoï höôûng söï an laïc naøy, laïi seõ thoï höôûng cöïc laïc hôn nöõa. Vì sao theá? Vì chuùng ta ñaõ laøm caùc vieäc laønh vôùi Sa-moân tinh taán vaäy’. “Naøy ma Ba-tuaàn, ñeä töû cuûa Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc, sau khi ñöôïc phuïng kính, cuùng döôøng, leã söï, hoï ñi ñeán Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc. Luùc ñoù Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc ñang thuyeát phaùp cho voâ löôïng traêm ngaøn ñeä töû vaây quanh. Khi Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc troâng thaáy töø xa caùc ñeä töû ñöôïc phuïng kính, cuùng döôøng, leã söï ñang ñi ñeán, thaáy vaäy, ngaøi baûo caùc Tyø-kheo raèng: ‘Caùc ngöôi coù thaáy chaêng? AÙc ma xuùi duïc caùc Cö só, Phaïm chí raèng ‘Caùc ngöôi haõy ñeán phuïng kính, cuùng döôøng, leã söï Sa-moân tinh taán’. Bieát ñaâu do phuïng kính, cuùng döôøng, leã söï Sa-moân tinh taán, chuùng seõ noåi aùc taâm ñeå ta deã daøng lôïi duïng. Naøy caùc Tyø-kheo, caùc ngöôi haõy quaùn caùc haønh voâ thöôøng, quaùn caùc phaùp höng suy, quaùn voâ duïc, quaùn xaû ly, quaùn dieät, quaùn ñoaïn ñeå cho boïn aùc ma khoâng theå lôïi duïng’. “Naøy ma Ba-tuaàn, Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc baèng giaùo phaùp nhö vaäy maø daïy caùc ñeä töû, hoï beøn thoï laõnh giaùo phaùp aáy, quaùn caùc haønh voâ thöôøng, quaùn phaùp höng suy, quaùn voâ duïc, quaùn xaû ly, quaùn dieät, quaùn ñoaïn, khieán cho aùc ma khoâng theå lôïi duïng. “Naøy ma Ba-tuaàn, luùc ñoù aùc ma beøn nghó: ‘Baèng vieäc aáy ta muoán lôïi duïng Sa-moân

tinh taán maø khoâng ñöôïc. Ta hoùa hình laøm moät ñöùa nhoû15 tay caàm caây gaäy lôùn, ñöùng beân ñöôøng, ñaùnh vôõ ñaàu Toân giaû AÂm, khieán maùu chaûy öôùt caû maët’. “Naøy ma Ba-tuaàn, Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc sau ñoù ñang du haønh trong thoân aáp. Khi ñeâm ñaõ qua, luùc trôøi höøng saùng, mang y baùt vaøo trong thoân xoùm khaát thöïc, Toân giaû AÂm ñi haàu theo phía sau. Ma Ba-tuaàn, luùc aáy aùc ma hoùa hình laøm moät ñöùa beù, tay caàm moät caây gaäy lôùn ñöùng beân ñöôøng, ñaùnh vôõ ñaàu Toân giaû AÂm, khieán maùu chaûy öôùt caû maët. Ma Ba-tuaàn, Toân giaû AÂm sau khi bò vôõ ñaàu chaûy maùu, vaãn ñi theo sau Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc nhö boùng khoâng rôøi hình. Naøy ma Ba-tuaàn, Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Baäc Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc sau khi ñeán thoân aáp, baèng söùc maïnh cöïc kyø cuûa baûn thaân, Ngaøi xoay nhìn theo phía höõu, nhö caùi nhìn cuûa moät voi chuùa, khoâng sôï khoâng haõi, khoâng kinh khoâng khieáp, quaùn saùt khaép moïi phía. Naøy ma Ba-tuaàn, Ñöùc Giaùc-lòch- caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Baäc Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc nhìn thaáy Toân giaû AÂm ñaàu bò chaûy maùu öôùt caû maët, ñang ñi theo sau Phaät nhö boùng khoâng rôøi hình, beøn noùi raèng: ‘AÙc ma thaät laø hung baïo naøy coù ñaïi oai löïc, aùc ma naøy khoâng bieát vöøa ñuû’. “Naøy ma Ba-tuaàn, Ñöùc Giaùc-lòch-caâu-tuaân-ñaïi Nhö Lai, Ñaáng Voâ Sôû Tröôùc Ñaúng Chaùnh Giaùc noùi chöa xong thì ngay taïi choã ñoù aùc ma lieàn bò ñoïa vaøo ñaïi ñòa nguïc Voâ khuyeát16. Ma Ba-tuaàn, ñaïi ñòa nguïc naøy coù boán teân goïi17, moät laø Voâ khuyeát, hai laø Baùch ñinh, ba laø Nghòch thích, boán laø Luïc caùnh. Trong ñaïi ñòa nguïc ñoù coù nguïc toát ñi ñeán choã aùc ma ôû maø noùi raèng: ‘Ngöôi nay neân bieát, neáu ñinh hieäp vôùi caùc ñinh, phaûi bieát maõn moät traêm naêm’.” Ma Ba-tuaàn nghe noùi nhö vaäy xong, trong loøng heát söùc ruùng ñoäng, kinh sôï, khuûng khieáp voâ cuøng, toùc loâng döïng ngöôïc, beøn höôùng ñeán Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân maø noùi baøi keä: Ñòa nguïc kia theá naøo, Xöa aùc ma ôû ñoù? Nhieãu haïi baäc Phaïm haïnh Xuùc phaïm caû Tyø-kheo. Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân ñaùp laïi ma Ba-tuaàn baøi keä raèng: Ñòa nguïc teân Voâ khuyeát, AÙc ma töøng ôû trong. Nhieãu haïi baäc Phaïm haïnh, Xuùc phaïm Tyø-kheo Taêng. Ñinh saét caû traêm caùi, Thaûy ñeàu ñaâm ngöôïc leân. Ñòa nguïc teân Voâ khuyeát, AÙc ma töøng ôû trong. Neáu nhö ai khoâng bieát, Ñeä töû Phaät, Tyø-kheo,

15.
Baûn Paøli: nhaäp vaøo moät caäu beù (aóóataraö kumaørakaö anvaøvisitvaø).
16.
No.66: danh A-tyø-neâ-leâ. Coù leõ, Voâ khuyeát töùc Voâ giaùn, hay A-tyø (Avici). Baûn Paøli khoâng noùi teân ñòa nguïc gì.
17.
Baûn Paøli chæ coù ba teân: chaphassaøyataniko, ñòa nguïc saùu xuùc xöù; saíkusamaøhato, ñòa nguïc coïc saét;
paccattavedaniyo, ñòa nguïc thoï khoå caùc bieät.

Taát nhieân khoå nhö vaäy,
Maø thoï baùo nghieäp ñen.
Trong nhieàu loaïi vieân quaùn,
Loaøi ngöôøi treân ñaát naøy,
AÊn loaïi luùa töï moïc,
Ñôøi Baéc chaâu, töï nhieân18.
Ñaïi Tu di trieàn nuùi
Xoâng öôùp bôûi nhaân laønh19.
Tu taäp nôi giaûi thoaùt,
Thoï trì toái haäu thaân,
Ñöùng söõng treân suoái lôùn,
Cung ñieän kieáp laâu beàn20.
Saéc vaøng thaät aùi laïc,
Nhö löûa röïc huy hoaøng21.
Nhaïc trôøi troãi caùc thöù;
Ñeán Ñeá Thích thieân cung.
Kieáp xöa vôùi nhaø cöûa,
Thieän Giaùc ñaõ cuùng döôøng22.
Neáu Ñeá Thích ñi tröôùc,
Leân ñieän Tyø-xaø-dieân23,
Haân hoan chaøo ñoùn Thích,
Thieân nöõ vuõ chuùc möøng.
Neáu thaáy Tyø-kheo ñeán24,
Nhìn lui, veû theïn thuøng.
Neáu Tyø-lan-dieân hieän,
Luaän nghóa cuøng Sa-moân,
AÙi taän, ñaéc giaûi thoaùt25;
Ñaïi tieân coù bieát chaêng?
Tyø-kheo lieàn ñaùp laïi,
Ngöôøi hoûi ñuùng nhö nghóa.
Caâu-döïc, ta bieát ñaây,
AÙi taän, ñaéc giaûi thoaùt.
Nghe lôøi giaûi ñaùp naøy,

18. Boán caâu trôû leân noùi ñôøi soáng chaâu Baéc Caâu-loâ. 19. Hai caâu noùi veà trôøi Töù thieân vöông, ôû ngay söôøn nuùi Tu-di (Sineru). 20. Noùi veà coõi trôøi Tam thaäp tam thieân hay Ñao-lôïi thieân (Tavatimsa), ôû treân choùp Tu-di. Töø ñaây trôû xuoáng, noùi veà caùc coõi cao hôn. 21. Haùn: Hoaûng duïc; danh töø bình thöôøng, khoâng chæ trôøi Quang aâm ôû Nhò thieàn thieân. 22. Trong moät tieàn kieáp, Ñeá Thích cuùng döôøng nhaø cöûa cho Sa-moân. Do ñoù, coøn coù teân laø Vaøsava. 23. Tyø-xaø-dieân. Paøli: Vejayanta (Chieán thaéng), ñöôïc goïi nhö vaäy vì xuaát hieän khi Thieân Ñeá Thích chieán thaéng A-tu-la (Asura). 24. Töùc Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân. Xem chuù thích ngay döôùi. 25. Thieân Ñeá Thích (Sakka) ñöôïc Phaät giaûng cho veà aùi taän giaûi thoaùt. Trôû veà cung ñieän, Toân giaû Ñaïi Muïc- kieàn-lieân muoán bieát Sakka coù hieåu hay khoâng, neân tìm ñeán ñieän Vejayanta. Thieân Ñeá Thích töø choái traû lôøi. Khi Toân giaû thaáy ñôøi soáng höôûng thuï cuûa Thieân Ñeá Thích cho raèng quaù ñaùng, neân baám ngoùn chaân caùi, laøm rung ñoäng ñieän Vejayanta, Thieân Ñeá Thích hoaûng sôï (xem M.37).

Ñeá Thích hoan hyû laïc.
Tyø-kheo ban lôïi ích,
Noùi naêng ñuùng nghóa chaân.
Treân Tyø-xaø-dieân ñieän,
Hôõi Ñeá Thích thieân vöông,
Cung ñieän teân gì vaäy,
Maø ngöôøi nhieáp trì thaønh?
Thích ñaùp: Ñaïi Tieân Nhaân!
Teân Tyø-xaø-dieân-ñaù.
Goïi laø theá giôùi ngaøn,
ÔÛ trong ngaøn theá giôùi;
Khoâng cung ñieän naøo hôn
Nhö Tyø-la-dieân-ñaù.
Thieân vöông Thieân Ñeá Thích,
Töï taïi maø du haønh.
AÙi-laïc na-du-ñaù26,
Hoùa moät thaønh traêm haøng.
Trong Tyø-lan-dieân ñieän,
Ñeá Thích töï taïi chôi.
Tyø-lan-dieân ñaïi ñieän,
Ngoùn chaân ñuû lung lay27.
Thieân vöông maét xem thaáy,
Ñeá Thích töï taïi chôi.
Giaûng ñöôøng Loäc töû maãu28,
Neàn saâu, ñaép kieân coá,
Khoù ñoäng, khoù lung lay,
Lay bôûi ñònh nhö yù.
Kia coù ñaát löu ly,
Thaùnh nhaân böôùc leân ñi
Trôn nhuaàn, caûm thoï laïc,
Traûi gaám eâm dieäu kyø.
AÙi ngöõ thöôøng hoøa hieäp,
Thieân vöông thöôøng haân hoan.
Nhaïc trôøi hay kheùo troãi,
AÂm tieát hoïa nhòp nhaøng.
Thieân chuùng ñeàu hoäi tuï,
Nhöng thuyeát Tu-ñaø-hoaøn29.
Bieát maáy voâ löôïng ngaøn,
Vaø haèng traêm na thuaät.
Ñeán Tam thaäp tam thieân,

26.
Na-du-ñaù, Paøli: nahuta hay nayuta, ñôn vò ño ñöôøng daøi. Nhöng trong ñaây khoâng roõ yù gì.
27.
Xem chuù thích 25 treân.
28.
Phaät noùi veà aùi taän giaûi thoaùt cho Ñeá Thích taïi giaûng ñöôøng Loäc töû maãu.
29.
Ñeá Thích ñöôïc coi nhö ñaéc Tu-ñaø-hoaøn, sau khi nghe Phaät noùi kinh Sakkapaóhaø (Paøli: D.21, Haùn
No.1914).

Baäc Tueä Nhaõn thuyeát phaùp.
Nghe Ngaøi thuyeát phaùp xong,
Hoan hyû vaø phuïng haønh.
Ta cuõng coù phaùp aáy,
Nhö lôøi cuûa tieân nhaân;
Töùc leân coõi Ñaïi phaïm,
Hoûi Phaïm thieân söï tình.
Phaïm vaãn coù thaáy aáy;
Töùc thaáy coù töø xöa,
Ta vónh toàn, thöôøng taïi,
Haèng höõu, khoâng bieán ñoåi.
Ñaïi Phaïm traû lôøi kia,
Ñaïi tieân toâi khoâng thaáy,
Töùc thaáy coù töø xöa,
Ta thöôøng haèng khoâng ñoåi.
Toâi thaáy caûnh giôùi naøy,
Caùc Phaïm thieân quaù khöù;
Ta nay do ñaâu noùi,
Thöôøng haèng khoâng bieán ñoåi.
Ta thaáy theá gian naøy,
Baäc Chaùnh Giaùc ñaõ daïy.
Tuøy nhaân duyeân sanh ra,
Luaân chuyeån roài trôû laïi.
Löûa khoâng nghó theá naøy:
“Ta ñoát keû ngu daïi”
Löûa ñoát, ngu sôø tay,
Taát nhieân phaûi bò chaùy.
Cuõng vaäy, ma Ba-tuaàn,
Ñeán Nhö Lai phaùp khuaát,
Maõi laøm ñieàu baát thieän,
Taát thoï baùo mieân vieãn.
Ngöôi ñöøng traùch Phaät-ñaø,
Chôù haïi Tyø-kheo tònh.
Moät Tyø-kheo haøng ma,
Taïi Boá laâm röøng giaø.
Con quyû saàu aùo naõo,
Bò Kieàn-lieân quôû la.
Haõi huøng maát trí tueä,
Bieán maát beøn ñi xa.
Toân giaû Ñaïi Muïc-kieàn-lieân thuyeát nhö vaäy. Ma Ba-tuaàn sau khi nghe Toân giaû thuyeát, hoan hyû phuïng haønh.


