Tạng Luật (Linh Sơn Pháp Bảo)
T071 BL 1 (078) Giới Dâm Dục-4 Pháp Ba La Di-Giới Pháp Của Tỳ Kheo-Luật Ma Ha Tăng Kỳ
Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF)

SOÁ 1425

LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ Haùn Dòch: Ñôøi Ñoâng Taán, Tam taïng Phaät Ñaø Baït Ñaø La, ngöôøi Thieân Truùc vaø Sa-moân Phaùp Hieån.

QUYEÅN 1

Phaàn 1: GIÔÙI PHAÙP CUÛA TYØ KHEO

Ñoaïn 1: NOÙI VEÀ 4 PHAÙP BA LA DI

1. GIÔÙI: DAÂM DUÏC Neáu thieän nam coù loøng tin thuaàn thaønh, muoán ñöôïc naêm vieäc lôïi ích, phaûi giöõ gìn troïn veïn Luaät naøy. Theá naøo laø naêm vieäc lôïi ích? 1. Neáu thieän nam muoán xaây döïng phaùp Phaät, phaûi giöõ gìn troïn veïn Luaät naøy. 2. Neáu muoán chaùnh phaùp ñöôïc toàn taïi laâu daøi, phaûi giöõ gìn troïn veïn Luaät naøy. 3. Neáu muoán khoûi nghi ngôø, hoái haän, khoûi thöa hoûi ngöôøi khaùc, phaûi giöõ gìn troïn veïn Luaät naøy. 4. Vì ñeå laøm choã nöông töïa cho nhöõng Tyø-kheo, Tyø-kheo-ni do phaïm toäi maø sinh lo sôï, neân phaûi giöõ gìn troïn veïn Luaät naøy. 5. Vì muoán du hoùa moïi nôi maø khoâng bò chöôùng ngaïi, neân phaûi giöõ gìn troïn veïn Luaät naøy. Ñoù goïi laø thieän nam coù loøng tin thuaàn thaønh nhôø giöõ gìn Luaät naøy maø ñöôïc naêm vieäc lôïi ích. Neáu muoán giöõ troïn veïn Oai nghi do Phaät cheá

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                          796

Thaønh töïu naêm coâng ñöùc Phaûi nghe Theá Toân daïy. Ngöôøi giöõ gìn Luaät naøy Kheùo nghe roõ yù nghóa Neáu giöõ ñöôïc troïn veïn Giôùi Luaät cuûa Ñöùc Phaät Laø xaây döïng phaùp Phaät Chính danh chaân Phaät töû. Phaùp Phaät ñöôïc truï laâu Chaùnh phaùp ñöôïc truyeàn baù Chaúng nghi ngôø ñieàu chi Khoûi phaûi hoûi keû khaùc. Tyø-kheo, Tyø-kheo-ni Phaïm toäi coù choã döïa Ñi du hoùa phöông naøo Ñeàu khoâng gaëp chöôùng ngaïi. Ñöùc Theá Toân Chaùnh Ñaúng Chaùnh Giaùc töø luùc phaùt taâm tu taäp cho ñeán nay ñaõ thaønh töïu, vì muoán ñoä ngöôøi neân an truù taïi thaønh Xaù-veä. Chö Thieân, nhaân loaïi cung kính cuùng döôøng, toân troïng taùn thaùn, danh vang khaép möôøi phöông, xem Ngaøi nhö baäc toái thaéng trong caùc baäc ñaùng cuùng döôøng. Chuùng sinh naøo caàu phöôùc ñöùc, Ngaøi ban cho phöôùc ñöùc. Chuùng sinh naøo caàu keát quaû, Ngaøi ban cho keát quaû. Chuùng sinh naøo khoå naõo Ngaøi laøm cho an oån. Ngaøi vì chö Thieân, nhaân loaïi maø môû cöûa cam loà. Theá neân, möôøi saùu nöôùc lôùn khoâng nöôùc naøo laø khoâng phuïc tuøng. Nhöõng ai chính mình thaáy bieát caùch an truù cuûa Phaät thì ñeàu hieåu ñoù laø caùch an truù cuûa chö Thieân, laø caùch an truù cuûa Phaïm Thieân, laø caùch an truù cuûa Hieàn Thaùnh, laø caùch an truù cao caû nhaát, laø caùch an truù vôùi trí tueä tuyeät vôøi, ñöôïc töï taïi, tuøy yù maø an truù. Do ñoù, Ñöùc Nhö Lai an truù taïi thaønh Xaù-veä. Baáy giôø, Toân giaû Xaù-lôïi-phaát ñang ngoài kieát giaø nhaäp ñònh moät mình taïi nôi thanh vaéng, sau khi xuaát ñònh lieàn suy nghó: “Vì nhaân duyeân gì maø sau khi chö Phaät dieät ñoä, giaùo phaùp khoâng toàn taïi laâu daøi? Vaø vì nhaân duyeân gì maø sau khi chö Phaät dieät ñoä, giaùo phaùp ñöôïc toàn taïi laâu daøi?”. Theá roài vaøo luùc xeá chieàu, sau khi xuaát ñònh, Toân giaû Xaù-lôïi-phaát ñi ñeán choã Theá Toân, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài sang moät beân. Ngoài xong, Toân giaû baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Con ngoài nhaäp ñònh taïi moät nôi thanh vaéng, sau khi xuaát ñònh, con suy nghó vì nhaân duyeân gì maø chö Phaät sau khi dieät ñoä, giaùo phaùp khoâng toàn taïi laâu daøi?

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                        797

Vì nhaân duyeân gì maø sau khi chö Phaät dieät ñoä, giaùo phaùp ñöôïc toàn taïi laâu daøi?”. Khi aáy, Phaät baûo Toân giaû Xaù-lôïi-phaát: “Naøy Xaù-lôïi-phaát! Coù nhöõng Ñöùc Nhö Lai khoâng noùi roäng cho caùc ñeä töû caùc kinh nhö: Tu-ña- la, Ky-daï, Tho-kyù, Giaø-ñaø, Öu-ñaø-na. Nhö Thò ngöõ, Baûn-sinh, Phöông- quaûng, Vò-taèng-höõu. Naøy Xaù-lôïi-phaát! Coù nhöõng Ñöùc Nhö Lai khoâng cheá giôùi cho caùc Thanh vaên, khoâng quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà- moäc-xoa (giôùi). Do ñoù, sau khi Ñöùc Nhö Lai dieät ñoä giaùo phaùp khoâng toàn taïi laâu daøi. Naøy Xaù-lôïi-phaát! Ví nhö thôï laøm hoa vaø ñeä töû ñem caùc thöù hoa coù nhieàu maøu saéc ñeå treân baøn, maø khoâng duøng chæ xaâu laïi, neáu coù gioù töø boán phöông thoåi ñeán, thì hoa seõ bay töù taùn. Vì sao theá? Vì khoâng duøng chæ xaâu laïi. Cuõng vaäy, naøy Xaù-lôïi-phaát! Ñöùc Nhö Lai naøo khoâng noùi roäng chín boä kinh cho caùc ñeä töû, khoâng cheá giôùi cho Thanh vaên, khoâng quy ñònh tuïng Ba-la-ñeà-moäc-xoa, thì sau khi Ñöùc Nhö Lai dieät ñoä giaùo phaùp khoâng toàn taïi laâu daøi. Naøy Xaù-lôïi-phaát! Ñöùc Nhö Lai naøo noùi roäng chín boä kinh cho caùc ñeä töû, cheá giôùi cho Thanh vaên, quy ñònh tuïng Ba- la-ñeà-moäc-xoa, thì sau khi Ñöùc Nhö Lai dieät ñoä, giaùo phaùp toàn taïi laâu daøi. Naøy Xaù-lôïi-phaát! Ví nhö thôï laøm hoa vaø ñeä töû ñem caùc thöù hoa coù nhieàu maøu saéc duøng chæ xaâu laïi, thì duø coù gioù töø boán phöông thoåi ñeán cuõng khoâng bay töù taùn. Vì sao vaäy? Vì ñaõ coù chæ xaâu. Cuõng vaäy, naøy Xaù- lôïi-phaát! Ñöùc Nhö Lai naøo noùi roäng chín boä kinh, cheá giôùi cho Thanh vaên, quy ñònh tuïng Ba-la-ñeà-moäc-xoa, thì sau khi Ñöùc Nhö Lai dieät ñoä, giaùo phaùp seõ toàn taïi laâu daøi. Naøy Xaù-lôïi-phaát! Vì caùc nhaân duyeân aáy maø giaùo phaùp hoaëc toàn taïi laâu daøi, hoaëc khoâng toàn taïi laâu daøi”. Toân giaû Xaù-lôïi-phaát baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Kính xin Theá Toân noùi roäng chín boä kinh, kheùo cheá giôùi cho Thanh vaên, quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà-moäc-xoa, ñeå cho giaùo phaùp toàn taïi laâu daøi. Theá Toân haõy vì chö Thieân, nhaân loaïi maø môû cöûa cam loà”. Phaät baûo Xaù-lôïi-phaát: “Neáu chöa coù nhaân duyeân laàm loãi thì Nhö Lai chöa cheá giôùi cho ñeä töû vaø chöa quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà- moäc-xoa. Naøy Xaù-lôïi-phaát! Ví nhö Chuyeån luaân Thaùnh vöông chöa ñaët ra hình phaït, neáu nhö Baø-la-moân, cö só chöa phaïm phaûi loãi laàm. Cuõng vaäy, naøy Xaù-lôïi-phaát! Nhö Lai cuõng theá, neáu chöa coù nhaân duyeân laàm loãi thì Nhö Lai chöa cheá giôùi cho ñeä töû, chöa quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà-moäc-xoa. Nhöng naøy Xaù-lôïi-phaát! Trong vò lai, nhöõng thieän nam coù loøng tin chaân chaùnh ñoái vôùi phaùp Phaät, ñaõ boû nhaø xuaát gia, nhöng coù ngöôøi vì taâm loaïn ñieân ñaûo, khôûi leân töôûng tònh (Töôûng laàm

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                    798

saéc ñeïp laø trong saïch), do ba ñoäc maõnh lieät maø phaïm caùc toäi loãi. Naøy
Xaù-lôïi-phaát! Chæ khi aáy, Nhö Lai môùi cheá giôùi cho caùc ñeä töû vaø quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà-moäc-xoa. Haõy thoâi ñi Xaù-lôïi-phaát, Nhö Lai töï bieát luùc naøo caàn phaûi laøm gì”.
Toân giaû Xaù-lôïi-phaát baïch: “Thöa vaâng! Baïch Theá Toân! Con hieåu
Ñöùc Nhö Lai bieát luùc naøo caàn phaûi laøm gì”.
Baáy giôø Xaù-lôïi-phaát
Chaép tay baøy vai aùo
Tuøy ñaáng Chuyeån phaùp luaân.
Thænh caàu phaùp toái thaéng
Cung thænh Ñöùc Theá Toân
Nay thaät laø ñuùng luùc
Xin vì caùc ñeä töû
Maø cheá ñònh luaät nghi.
Ñeå giaùo phaùp cuûa Phaät
Ñöôïc toàn taïi maõi maõi.
Mong môû cöûa cam loà
Khai hoùa caû nhaân thieân.
Baäc truï thaân toái haäu
Ñaõ thöa thænh nhö vaäy.
Baáy giôø, Theá Toân daïy:
Toân giaû Xaù-lôïi-phaát
Ñeä töû chöa coù toäi
Taêng chuùng ñeàu thanh tònh
Chö Phaät chöa bao giôø
Chöa loãi maø cheá giôùi.
Ví nhö Chuyeån Luaân Vöông
Cai trò khaép theá giôùi
Khi ngöôøi chöa coù loãi
Maø ñaët ra hình phaït.
Ñaây cuõng ví nhö theá
Phaät laø thaày trôøi ngöôøi
Neáu ñeä töû chöa loãi
Thì chöa cheá giôùi luaät.
Khi coù ngöôøi phaïm toäi
Laàm loãi ñaõ phaùt sinh
Thì baäc thaày, trôøi, ngöôøi,
Môùi cheá ra luaät nghi.

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                       799

Quaù khöù nhö vò lai Maét Phaät ñaâu chaúng thaáy. Tuøy theo vieäc naëng nheï Maø cheá giôùi naëng nheï. Phaùp naøy ñöôïc tuyeân thuyeát Taïi ngoâi röøng Kyø-hoaøn Xaù-lôïi-phaát cung thænh Theá Toân daïy nhö vaäy. Khi aáy, caùc Tyø-kheo baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Vì sao caùc Tyø- kheo chöa coù loãi laàm maø Toân giaû Xaù-lôïi-phaát laïi cung thænh Theá Toân cheá giôùi, quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà-moäc-xoa?”. Phaät daïy caùc Tyø-kheo: “Xaù-lôïi-phaát khoâng nhöõng ngaøy nay chöa coù loãi laàm xaûy ra laïi thænh caàu Ta cheá giôùi, xöa kia, taïi moät thoân xoùm nôi moät thaønh aáp noï, daân chuùng cö só chöa coù loãi laàm maø oâng cuõng thænh caàu Ta cheá ra caùc hình phaït”. Caùc Tyø-kheo baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Chaúng leõ ngaøy xöa ñaõ töøng coù vieäc nhö theá sao?”. Phaät daïy: “Ñuùng nhö theá”. Caùc Tyø-kheo laïi baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Xin Theá Toân vui loøng keå laïi, chuùng con muoán nghe”. Phaät daïy caùc Tyø-kheo: “Trong thôøi quaù khöù coù moät thaønh teân Ba- la-naïi, nöôùc teân Ca-thi, vò quoác vöông trò vì luùc aáy hieäu laø Ñaïi Danh Xöng, duøng phaùp cai trò, khoâng coù keû thuø oaùn, luoân haønh boá thí, giöõ giôùi, thöông yeâu daân chuùng, thaâu phuïc quyeán thuoäc, trong nöôùc daân chuùng ñoâng ñuùc, giaøu coù, an vui, thoân aáp xoùm laøng gaø bay gaëp nhau. Muoân daân caû nöôùc ñeàu thöông kính nhau, duøng ñuû thöù ngheä thuaät ñeå cuøng chung höôûng an laïc. Khi aáy, coù vò Ñaïi thaàn teân laø Ñaøo-lôïi, coù nhieàu möu keá, suy nghó nhö sau: “Ngaøy nay taïi vöông quoác naøy töï nhieân giaøu coù maø daân chuùng ñoâng ñuùc, thaønh aáp xoùm laøng gaø bay gaëp nhau. Muoân daân caû nöôùc ñeàu thöông kính nhau, duøng ñuû thöù ngheä thuaät ñeå cuøng nhau höôûng an laïc”. Roài vò Ñaïi thaàn aáy ñeán taâu vôùi quoác vöông: “Ngaøy nay ñaát nöôùc naøy töï nhieân giaøu coù, daân chuùng ñoâng ñuùc, thaønh aáp xoùm laøng gaø bay gaëp nhau. Muoân daân caû nöôùc ñeàu thöông kính nhau, duøng ñuû thöù ngheä thuaät ñeå cuøng nhau chung höôûng an laïc. Xin Ñaïi vöông ngay luùc naøy haõy cheá ra hình phaït, chôù ñeå vui quaù maø sinh ra nhöõng loãi laàm”. Vua noùi: “Thoâi thoâi, lôøi ñeà nghò aáy khoâng theå ñöôïc. Vì sao theá? Vì loãi laàm chöa phaùt sinh maø cheá ra hình phaït laøm chi”.

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                       801

Vò Ñaïi thaàn laïi taâu vôùi Vua: “Neân ñeà phoøng vieäc chöa xaûy ra, chôù ñeå vui quaù maø sinh ra loãi laàm”.
Khi aáy, nhaø Vua suy nghó: “Vò Ñaïi thaàn naøy thoâng minh, möu trí, giao tieáp roäng, khoù coù theå kìm cheá ngay ñöôïc, giôø ñaây neáu ta khieån traùch thì y seõ naûy sinh oaùn haän”. Theá roài, ñeå baûo ban teá nhò vò Ñaïi thaàn, nhaø Vua lieàn noùi keä nhö sau:
Ngöôøi theá löïc deã saân,
Khoù maø khieån traùch lieàn.
Deã khieán hoï phaïm loãi
Vieäc naøy thaät khoâng theå.
Ñaïi nhaân giaøu loøng töø
Ngöôøi trí coù loãi thaät
Coøn phaûi xem xeùt laïi
Thöông xoùt khi tröøng phaït.
Ngöôøi aùc laøm phieàn ngöôøi
Khoâng xeùt kyõ loãi hoï
Maø gia taêng hình phaït
Toån mình tieáng aùc taêng
Nhö Vua öa phaãn noä, Haïi oan gia löông thieän.
Tieáng aùc ñoàn boán phöông
Khi cheát rôi ñöôøng aùc.
Ñem chaùnh phaùp daïy daân
Thaân mieäng yù thanh tònh
Nhaãn nhuïc tu töù ñaúng
Môùi laø Vua muoân daân.
Vua ñöùng treân moïi ngöôøi
Phaûi kìm cheá phaãn noä
Thöông yeâu keû coù toäi
Tha thöù giaûm hình phaït.
Vò Ñaïi thaàn nghe Vua noùi, caûm thaáy hoan hyû, lieàn ñoïc keä:
Ñaïi vöông baäc toái thaéng
Xin maõi che chôû daân.
Nhaãn nhuïc töï ñieàu phuïc
Keû oaùn seõ caûm aân.
Ñöùc cuûa Vua buûa khaép
Cô nghieäp vöõng muoân ñôøi
Duøng ñaïo trò thieân haï

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                      801

Thöôøng laøm Vua ngöôøi trôøi. Ñöùc Phaät baûo caùc Tyø-kheo: “Quoác vöông Danh Xöng luùc aáy ñaâu phaûi ai khaùc maø chính laø Ta ñaây, vaø Ñaïi thaàn Ñaøo-lôïi laø Toân giaû Xaù- lôïi-phaát vaäy. Khi aáy caùc tröôûng giaû cö só ôû caùc thaønh aáp xoùm laøng chöa coù loãi laàm gì maø oâng xin Ta cheá ñònh hình phaït. Ngaøy nay caùc Tyø-kheo cuõng chöa coù loãi laàm gì maø oâng laïi xin Ta vì caùc ñeä töû cheá ra giôùi luaät vaø quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà-moäc-xoa”. Sau khi Ñöùc Theá Toân an truù an laïc taïi thaønh Xaù-veä, lieàn cuøng vôùi naêm traêm Ñaïi Tyø-kheo vaây quanh tröôùc sau du haønh trong nhaân gian ñeán nöôùc Kieàu-taùt-la, xoùm Canh-ñieàn Baø-la-moân, khi ñeán nôi, lieàn an truù taïi röøng Canh-ñieàn. Roài vaøo luùc xeá chieàu, Ñöùc Theá Toân xuaát ñònh, quan saùt treân döôùi, xung quanh boán phía, nhìn khoaûnh ñaát baèng phaúng tröôùc maët vöøa mæm cöôøi vöøa ñi kinh haønh. Baáy giôø, Toân giaû Xaù-lôïi-phaát thaáy Theá Toân sau khi xuaát ñònh, quan saùt treân döôùi khaép nôi, nhìn khoaûnh ñaát tröôùc maët baèng phaúng vöøa mæm cöôøi vöøa ñi kinh haønh. Thaáy vaäy, Toân giaû lieàn ñeán choã caùc Tyø- kheo, noùi vôùi caùc thaày: “Caùc vò Tröôûng laõo! Vöøa roài toâi thaáy Ñöùc Theá Toân, sau khi xuaát ñònh, quan saùt khaép nôi... ñi kinh haønh lui tôùi. Naøy caùc Tröôûng laõo! Ñöùc Nhö Lai ÖÙng Cuùng Chaùnh Bieán Tri khoâng khi naøo khoâng coù lyù do maø laïi mæm cöôøi . Neáu ñeán thöa hoûi, aét haún chuùng ta seõ nghe Phaät daïy veà nhöõng vieäc tieàn kieáp xa xöa. Ngaøy nay chuùng ta haõy ñeán thöa hoûi Theá Toân veà yù nghóa aáy, xem Phaät daïy theá naøo, chuùng ta seõ phuïng haønh”. Caùc Tyø-kheo nghe Toân giaû Xaù-lôïi-phaát noùi theá, lieàn cuøng Xaù-lôïi- phaát ñeán choã Theá Toân, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, ñoaïn cuøng Phaät ñi kinh haønh. Theá roài, Toân giaû Xaù-lôïi-phaát baïch vôùi Phaät: “Vöøa roài, con thaáy Theá Toân sau khi xuaát ñònh, quan saùt boán phöông... ñi kinh haønh lui tôùi, con lieàn ñeán choã caùc Tyø-kheo, noùi vôùi caùc Tyø-kheo nhö sau: “Naøy caùc Tröôûng laõo! Vöøa roài toâi thaáy Theá Toân sau khi xuaát ñònh, quan saùt boán phöông... ñi kinh haønh lui tôùi. Naøy caùc Tröôûng laõo! Ñöùc Nhö Lai ÖÙng Cuùng Chaùnh Bieán Tri khoâng khi naøo voâ côù maø laïi mæm cöôøi. Neáu chuùng ta ñeán thöa hoûi, aét seõ nghe Theá Toân noùi veà nhöõng vieäc tieàn kieáp xa xöa. Ngaøy nay chuùng ta phaûi ñeán thöa hoûi Theá Toân veà yù nghóa aáy, xem Phaät daïy theá naøo, roài chuùng ta seõ phuïng haønh”. Baïch Theá Toân! chaúng hay vì nhaân duyeân gì maø Theá Toân laïi mæm cöôøi?”. Luùc naøy, Ñöùc Theá Toân ñöa caùnh tay saéc vaøng, chæ xuoáng ñaát noùi vôùi Xaù-lôïi-phaát: “OÂng thaáy khoaûnh ñaát naøy chaêng?”. Toân giaû Xaù-lôïi-phaát thöa: “Thöa vaâng Theá Toân, con ñaõ thaáy”.

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                          801

Phaät daïy: “Khoaûnh ñaát naøy laø khu vöôøn xöa kia cuûa Ñöùc Phaät Ca- dieáp, coøn choã kia laø Tinh xaù cuûa Ngaøi, nôi kia laø choã ñi kinh haønh, vaø choã noï laø nôi ngoài thieàn”. Khi aáy, Toân giaû Xaù-lôïi-phaát lieàn laáy y Taêng-giaø-leâ xeáp laïi laøm tö, roài ñaët vaøo choã ñaát aáy. Ñaët xong, tròch aùo baøy vai phaûi, quyø goái phaûi treân ñaát, chaép tay baïch Phaät: “Kính mong Theá Toân ngoài leân toøa naøy, ñeå cho khoaûnh ñaát naøy thaønh ra hai choã ngoài cuûa hai Ñöùc Phaät”. Ñöùc Theá Toân chaáp nhaän lôøi thænh caàu, lieàn ngoài leân ñoù. Toân giaû Xaù-lôïi-phaát ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài sang moät beân maø baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Coù bao nhieâu vieäc lôïi ích maø Ñöùc Nhö Lai ÖÙng Cuùng Chaùnh Bieán Tri vì ñeä töû cheá ra giôùi luaät vaø quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà-moäc-xoa?”. Phaät baûo Xaù-lôïi-phaát: “Coù möôøi vieäc lôïi ích neân chö Phaät Nhö Lai vì ñeä töû cheá giôùi, quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà-moäc-xoa. Möôøi vieäc lôïi ích ñoù laø: 1. Vì thaâu phuïc Taêng chuùng. 2. Vì nhaèm trieät ñeå thaâu phuïc Taêng chuùng. 3. Vì muoán cho Taêng chuùng an laïc. 4. Vì ñeå thaâu phuïc nhöõng ngöôøi khoâng bieát hoå theïn. 5. Vì ñeå cho nhöõng ngöôøi bieát hoå theïn cö truù yeân oån. 6. Vì ñeå cho nhöõng ngöôøi khoâng tin khieán hoï tin töôûng. 7. Vì ñeå cho nhöõng ngöôøi ñaõ tin taêng theâm loøng tin. 8. Vì muoán döùt heát phaùp laäu hoaëc ngay trong hieän taïi. 9. Vì ñeå cho nhöõng laäu hoaëc chöa sinh khoâng theå sinh khôûi. 10. Vì muoán cho chaùnh phaùp ñöôïc toàn taïi laâu daøi. Chính vì muoán duøng möôøi vieäc lôïi ích naøy ñeå môû cöûa cam loà cho chö Thieân vaø nhaân loaïi maø Ñöùc Nhö Lai ÖÙng Cuùng Chaùnh Bieán Tri cheá giôùi cho caùc ñeä töû, quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà-moäc-xoa”. Baáy giôø Xaù-lôïi-phaát Tròch vai phaûi chaép tay Tuøy thuaän chuyeån phaùp luaân Thöa hoûi Ñöùc Toái Thaéng. Vò thoï thaân cuoái cuøng Chaép tay thöa hoûi xong Baáy giôø Ñöùc Toái Thaéng Noùi vôùi Xaù-lôïi-phaát: Coù möôøi thöù coâng ñöùc Maø Nhö Lai ñaõ bieát

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                      803

Neân cheá ra giôùi luaät Cho taát caû ñeä töû. Thaâu giöõ Taêng trieät ñeå Khieán Taêng truù an laïc Thaâu phuïc keû voâ sæ Ngöôøi hoå theïn yeân oån Ngöôøi khoâng tin khieán tin Ngöôøi ñaõ tin, tin hôn. Hieän taïi heát laäu hoaëc Laäu chöa sinh, khoâng sinh. Chaùnh phaùp toàn taïi maõi, Môû caùnh cöûa cam loà Chaùnh phaùp naøy ñöôïc thuyeát ÔÛ taïi röøng Canh-ñieàn. Xaù-lôïi-phaát thöa hoûi, Theá Toân ñaùp nhö vaäy. Sau khi Ñöùc Theá Toân an truù an laïc taïi xoùm Canh-ñieàn thuoäc nöôùc Kieàu-taùt-la, lieàn töø ñaây ñi ñeán nöôùc Baït-kyø. Theá Toân cuøng naêm traêm Tyø-kheo, sau khi ñeán nöôùc Baït-kyø, thaønh Tyø-xaù-ly, lieàn an truù taïi moät Tinh xaù coù laàu gaùc trong röøng raäm. Baáy giôø taïi thaønh Tyø-xaù-ly, daân chuùng ñoùi khoå, nguõ coác thieáu thoán, xöông traéng ñaày ñöôøng, khaát thöïc khoù khaên. Taïi thaønh Tyø-xaù-ly naøy coù moät ngöôøi con trai cuûa tröôûng giaû teân Da-xaù, coù loøng tin, boû nhaø xuaát gia. Vì thaân phuï oâng teân Ca-lan-ñaø, neân caùc ngöôøi tu haønh ñeàu goïi oâng laø Ca-lan-ñaø con. Luùc aáy bò maát muøa, khaát thöïc khoù khaên, neân moãi khi ñeán giôø aên, oâng thöôøng veà nhaø thoï trai. Ngöôøi meï noùi vôùi Da-xaù: “Naøy con, con thaät quaù khoå, caïo boû raâu toùc, khoaùc maëc aùo xaáu, caàm baùt ñi xin aên, bò ngöôøi ñôøi cheâ cöôøi. Ngaøy nay trong nhaø ta coøn taøi saûn raát nhieàu, tieàn cuûa cha meï con vaø nhöõng cuûa baùu cuûa toå tieân, nay giao heát cho con, con muoán laøm gì thì laøm. Hôn nöõa ngöôøi vôï yeâu cuûa con nay vaãn coøn ñoù, ñang cuøng soáng vôùi gia ñình, vaäy maø con phaûi cam chòu nhöõng lao khoå nhö theá laøm gì! Con neân veà nhaø höôûng thuù vui cuûa naêm duïc, tha hoà boá thí cuùng döôøng Tam baûo gieo troàng caùc coâng ñöùc”. Da-xaù thöa vôùi meï: “Xin meï haõy thoâi ñi, con chæ thích tu phaïm haïnh maø thoâi”. Meï oâng laïi khuyeân ñeán laàn thöù hai thöù ba nhö laàn ñaàu, vaø Da-xaù cuõng traû lôøi nhö tröôùc. Ngöôøi meï laïi baûo moät laàn nöõa: “Neáu con khoâng thích soáng ôû nhaø thì phaûi löu laïi gioøng gioáng cuûa nhaø ta ñeå

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                       804

noái doõi toâng ñöôøng, ñöøng ñeå cho nhaø cöûa bò tuyeät dieät, cuûa caûi bò sung coâng”. Da-xaù thöa vôùi meï: “Neáu meï muoán con löu laïi gioøng gioáng thì con xin vaâng lôøi”. Meï oâng raát hoan hyû, laäp töùc vaøo phoøng vôï oâng, noùi vôùi ngöôøi vôï môùi cöôùi aáy: “Con haõy söûa soaïn gaáp, maëc nhöõng y phuïc gì maø tröôùc kia Da-xaù thích nhaát ñeå ra gaëp noù”. Ngöôøi vôï ñaùp: “Xin vaâng”, lieàn trang ñieåm nhö meï choàng daïy. Baáy giôø, Da-xaù cuøng vôùi vôï mình giao hoan, nhö ngöôøi theá tuïc. Ngöôøi vôï lieàn thoï thai, ñuû thaùng beøn sinh con. Gia ñình cuøng baøn baïc: “Tröôùc kia nhaân xin ñeå laïi gioøng gioáng, vì theá, giôø ñaây neân ñaët teân ñöùa beù laø Tuïc Chuûng. Bôûi vaäy, ngöôøi ñôøi baáy giôø ñeàu goïi noù laø Tuïc Chuûng, ngöôøi cha cuõng goïi Tuïc Chuûng, meï cuõng goïi Tuïc Chuûng, toå tieân Tuïc Chuûng keå caû tieàn cuûa cuõng ñeàu goïi laø Tuïc Chuûng. Vì theá maø tieáng xaáu truyeàn ñi khaép, keû ñaïo ngöôøi tuïc ñeàu nghe tieáng. Khi aáy, Da-xaù nghe tieáng xaáu loan truyeàn con mình laø Tuïc Chuûng neân raát hoå theïn veà nhöõng ñieàu nghe ñöôïc, lieàn suy nghó: “Trong caùc Sa- moân doøng hoï Thích chöa töøng nghe vieäc nhö theá bao giôø. Ñieàu ñoù ñuùng phaùp hay phi phaùp. Nay ta neân ñem vieäc naøy thöa roõ vôùi Toân giaû Xaù-lôïi- phaát, ñeå Xaù-lôïi-phaát ñem vieäc naøy baïch ñaày ñuû leân Theá Toân, tuøy Theá Toân daïy nhö theá naøo, ta seõ phuïng haønh”. Theá roài, Da-xaù laäp töùc ñi ñeán choã Toân giaû Xaù-lôïi-phaát, noùi roõ vieäc treân. Toân giaû Xaù-lôïi-phaát lieàn cuøng vôùi Da-xaù ñi ñeán choã Theá Toân, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài sang moät beân. Ngoài xong, Toân giaû Xaù-lôïi-phaát ñem vieäc treân thöa ñaày ñuû vôùi Theá Toân. Baáy giôø, Phaät hoûi Da-xaù: “OÂng quaû thaät coù laøm vieäc aáy chaêng?”. Da-xaù ñaùp: “Thaät coù! Baïch Theá Toân”. Phaät noùi: “Theá laø Da-xaù ñaõ phaïm loãi naëng. Trong caùc Tyø-kheo taêng chöa coù vieäc aáy. OÂng laø keû ngu si, ñaàu tieân môû caùnh cöûa phaïm troïng toäi, chöa coù laäu hoaëc maø khôûi leân laäu hoaëc. Thieân ma Ba-tuaàn thöôøng tìm ñeán choã yeáu keùm cuûa Tyø-kheo maø chöa coù cô hoäi. Nay oâng laø ngöôøi ñaàu tieân môû ra con ñöôøng ngaén cuûa ma aùc. Nay oâng ñaõ phaù huûy caây côø chaùnh phaùp maø döïng leân caây côø cuûa ma Ba-tuaàn. OÂng laø keû ngu si, thaø duøng dao beùn caét ñöùt thaân sinh (döông vaät), hoaëc laø ñeå vaøo trong mieäng raén ñoäc, hoaëc ñeå trong mieäng choù daïi, hoaëc ñeå treân ngoïn löûa döõ, hoaëc ñeå treân loø than hoàng, chôù khoâng neân cuøng giao hoan vôùi phuï nöõ. Naøy Da-xaù! OÂng khoâng töøng nghe Ta duøng voâ soá phöông tieän ñeå cheâ traùch söï daâm duïc hay sao? Naøo laø duïc töùc say meâ, duïc laø löûa döõ ñoát heát

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                           805

goác thieän cuûa ngöôøi, duïc laø hoïa lôùn. Ta laïi duøng voâ soá phöông tieän ca ngôïi ly duïc, ñoaïn duïc, vöôït qua duïc. Nay vì sao oâng laøm ñieàu baát thieän nhö theá hôõi Da-xaù? Ñieàu ñoù laø phi phaùp, phi luaät, chaúng phaûi lôøi Phaät daïy, khoâng theå duøng noù ñeå nuoâi lôùn phaùp thieän”. Khi aáy, caùc Tyø-kheo baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Vì sao trong chuùng Taêng chöa coù laäu hoaëc maø Tyø-kheo Da-xaù naøy laïi khôûi leân laäu hoaëc, ñaàu tieân môû ra cöûa toäi loãi?”. Phaät daïy caùc Tyø-kheo: “Ngöôøi naøy khoâng phaûi chæ coù ngaøy nay, trong luùc giaùo phaùp cuûa Ta chöa coù laäu hoaëc maø khôûi leân laäu hoaëc ñaâu”. Caùc Tyø-kheo baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Trong quaù khöù oâng ta ñaõ töøng coù vieäc nhö theá chaêng?”. Phaät baûo: “Ñuùng theá”. Caùc Tyø-kheo baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Chuùng con mong ñöôïc nghe”. Phaät noùi vôùi caùc Tyø-kheo: “Trong thôøi quaù khöù, luùc theá giôùi naøy ñaõ ñeán giai ñoaïn keát thuùc, caùc chuùng sinh ñeàu leân coõi trôøi Quang AÂm, neân quaû ñaát naøy ñöôïc hình thaønh. Roài caùc chuùng sinh töø coõi trôøi Quang AÂm trôû laïi coõi naøy. Luùc ñoù, thaân cuûa caùc chuùng sinh aáy ñeàu coù aùnh saùng ñeïp, coù thaàn tuùc töï taïi, laáy nieàm vui thieàn ñònh laøm thöùc aên, caùc vaät caàn thieát (muoán chi coù naáy). AÙnh saùng cuûa caùc chuùng sinh aáy chieáu qua laãn nhau, khoâng coù maët trôøi, maët traêng, tinh tuù, cuõng khoâng coù ngaøy ñeâm, cuõng khoâng tính moät thaùng, nöûa thaùng. hay moät naêm boán muøa gì heát. Khi aáy, quaû ñaát naøy, chaát ñaát töï nhieân coù muøi vò, maøu saéc, höông thôm, ngoït ngon ñuû caû, chaúng khaùc gì vò cam loà treân coõi trôøi. Baáy giôø, coù moät chuùng sinh khinh suaát, thoâ thaùo, ham muoán, lieàn neám thöû vò ñaát, thaáy coù muøi thôm, daàn daàn laáy duøng, lieàn sinh taâm tham ñaém. Caùc chuùng sinh khaùc thaáy vieäc nhö theá, laàn hoài baét chöôùc, tranh nhau laáy aên. Luùc chuùng sinh aên vò ñaát roài, thaân theå naëng neà, aùnh saùng lieàn maát, say ñaém naêm duïc, maát heát thaàn tuùc, vì theá maø theá giôùi coù maët trôøi, maët traêng, tinh tuù, toái saùng, nöûa thaùng, moät thaùng, Xuaân, Haï, Thu, Ñoâng”. Phaät laïi baûo caùc Tyø-kheo: “Chuùng sinh khinh suaát, thoâ thaùo aáy chaúng ai xa laï, maø chính laø Tyø-kheo Da-xaù ñoù. Thôøi aáy chuùng sinh chöa coù laäu hoaëc maø Da-xaù khôûi leân laäu hoaëc ñaàu tieân. Ngaøy nay laïi ôû trong Taêng chuùng thanh tònh maø ñaàu tieân môû cöûa laäu hoaëc”. Caùc Tyø-kheo lieàn baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Tyø-kheo Da-xaù naøy töø tröôùc ñeán nay ñeàu nhö theá sao? Vì leõ gì meï oâng laïi kheùo baøy phöông tieän, duøng söï daâm duïc ñeå duï doã, löøa doái con mình?”.

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                      806

Phaät baûo vôùi caùc Tyø-kheo: “Khoâng nhöõng ngaøy nay meï Da-xaù kheùo baøy phöông tieän ñeå duï doã löøa doái con mình, maø trong quaù khöù cuõng ñaõ duï doã, löøa doái”. Caùc Tyø-kheo baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Ñaõ töøng coù nhö theá sao?”. Phaät noùi: “Ñuùng theá”. Caùc Tyø-kheo lieàn baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Chuùng con muoán ñöôïc nghe”. Phaät baûo vôùi caùc Tyø-kheo: “Vaøo thôøi quaù khöù coù moät kinh thaønh teân Ba-la-naïi, nöôùc teân Ca-thi. Baáy giôø, coù Vua hieäu laø Ñaïi Danh Xöng, xa lìa moïi oaùn thuø, haønh boá thí, giöõ giôùi, yeâu thöông ngöôøi vaät, duøng chaùnh phaùp cai trò, kheùo thaâu phuïc quyeán thuoäc. Moät hoâm, ñeä nhaát phu nhaân cuûa Vua vaøo luùc saùng sôùm, leân laàu cao ñeå xem tinh tuù, boãng thaáy moät con nai chuùa saéc vaøng, töø phöông Nam ñi qua treân hö khoâng vaø ñi xuoáng phöông Baéc. Phu nhaân thaáy roài, lieàn suy nghó: “Neáu ta ñöôïc taám da cuûa con nai vaøng naøy duøng laøm neäm thì khoâng coøn gì aân haän nöõa, nhöôïc baèng khoâng ñöôïc thì coøn laøm ñeä nhaát phu nhaân laøm chi?”. Lieàn töï nhuû, neáu ta noùi vôùi ngöôøi khaùc laø thaáy moät con nai chuùa saéc vaøng thì ai maø tin ñöôïc. Laïi nghó nhö sau: “Neáu baûo laø nai thì khoâng theå ñi treân hö khoâng; coøn neáu baûo ñi treân hö khoâng thì khoâng theå noùi laø nai”. Theá roài, phu nhaân buoàn raàu, sôï khoâng ai tin, lieàn côûi boû ngoïc anh laïc, maëc y phuïc xaáu xí ñi vaøo phoøng öu saàu. Baáy giôø, Vua giaûi quyeát xong coâng vieäc trieàu chính, lieàn töø cung ñieän trôû veà phoøng rieâng, khoâng thaáy ñeä nhaát phu nhaân, lieàn hoûi ngöôøi haàu, ngöôøi haàu ñaùp: “Phu nhaân vöøa môùi vaøo nghæ trong phoøng Öu naõo”. Vua lieàn ñeán ñoù, hoûi phu nhaân: “Ai xuùc phaïm aùi khanh theá? Ñaïi thaàn hay vöông töû? Hay caùc phu nhaân vaø keû haàu naøo khaùc? Neáu keû naøo xuùc phaïm aùi khanh, traãm seõ vì aùi khanh maø nghieâm trò hoï. Nay khanh coøn caàn thöù gì nöõa khoâng? Neáu thích vaøng baïc, chaâu baùu höông hoa anh laïc, traãm seõ cung caáp; hoaëc muoán tröøng phaït ai thì haõy noùi”. Vua hoûi ñuû ñieàu nhö theá, nhöng phu nhaân khoâng traû lôøi. Vua lieàn ñi ra noùi vôùi caùc phu nhaân khaùc, keå caû Ñaïi thaàn, thaùi töû vaø moïi ngöôøi: “Caùc khanh haõy ñeán hoûi xem yù phu nhaân theá naøo”. Moïi ngöôøi vaâng lôøi, cuøng ñeán hoûi phu nhaân ñuû ñieàu, nhöng phu nhaân vaãn im laëng khoâng traû lôøi. Vua beøn sai ngöôøi haàu gaùi kyø cöïu ñeán hoûi phu nhaân moät laàn nöõa. Vì ngöôøi haàu naøy sinh tröôûng trong cung Vua, coù nhieàu kinh nghieäm lieàn ñi vaøo phoøng hoûi phu nhaân: “Vua laø choã nöông töïa cuûa phu nhaân maø sao Vua hoûi phu nhaân laïi im laëng khoâng ñaùp? Neáu phu nhaân coù yeâu caàu ñieàu chi

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                       807

thì coù lyù do gì maø khoâng ñöôïc. Ai xuùc phaïm phu nhaân? Ñaïi thaàn, vöông töû hay caùc phu nhaân khaùc? Neáu phu nhaân muoán tröøng trò keû naøo haõy taâu vôùi Ñaïi vöông, chöù phu nhaân im laëng, oaùn haän, chaúng thieät thoøi laém sao? Neáu phu nhaân ruûi coù cheát, thì Ñaïi vöông cuõng khoâng theå cheát theo, maø aâu saàu laø cuøng. Trong nhöõng ngaøy thaùng aáy, trong nöôùc seõ coù caùc vò Saùt-ñeá-lôïi, Baø-la-moân, tröôûng giaû, cö só, nhöõng ai coù con gaùi ñeïp, ñoan trang (aét seõ ñem ñeán daâng Vua), Vua seõ cuøng hoï thoï höôûng hoan laïc, lieàn queân heát öu saàu. Roát cuoäc, phu nhaân seõ cheát voâ ích maø thoâi. Neáu phu nhaân khoâng noùi, coù khaùc naøo ngöôøi caâm naèm moäng trong luùc nguû, ai maø thaáy ñöôïc”. Luùc aáy, phu nhaân nghe lôøi noùi cuûa ñaùm thanh y (ngöôøi haàu), lieàn töï suy nghó: “Ñaây quaû laø lôøi noùi chí lyù”, lieàn noùi vôùi ñaùm thanh y: “Khoâng ai xuùc phaïm ta caû. Ta nhôù moät chuyeän maø khoù noùi quaù, caùc ngöôi haõy nghe ta noùi: Moät buoåi saùng sôùm gaàn ñaây, ta leân laàu xem tinh tuù, khi aáy ta thaáy moät con nai chuùa saéc vaøng, töø phöông Nam ñi ñeán treân hö khoâng sang phöông Baéc. Neáu ta baûo vôùi keû khaùc con nai ñi treân hö khoâng thì ai tin. Ta muoán ñöôïc taám da cuûa noù ñeå laøm neäm maø khoâng ñöôïc, do theá maø öu saàu töï nghó: Laøm phu nhaân cuûa Vua maø laøm gì!”. Nghe xong nhöõng lôøi aáy, caùc thanh y lieàn ñeán taâu vôùi nhaø Vua. Vua bieát ñöôïc yù cuûa phu nhaân neân raát ñoãi vui möøng, lieàn hoûi nhöõng keû beà toâi beân caïnh: “Ai coù theå laáy ñöôïc taám da cuûa con nai vaøng aáy? Nay ta caàn noù ñeå duøng laøm taám neäm”. Caùc quan ñaùp: “Ñaïi vöông neân hoûi caùc thôï saên”. Vua lieàn baûo caùc quan haõy truyeàn leänh cho taát caû thôï saên trong nöôùc ta phaûi taäp trung heát veà ñaây, nhö lôøi keä: Chö Thieân tuøy nieäm caûm Vua chuùa ban leänh truyeàn Ngöôøi giaøu caäy cuûa caûi Keû ngheøo caäy söùc löïc. Sau khi leänh Vua ban truyeàn nhö theá, taát caû thôï saên trong nöôùc ñeàu taäp trung veà heát, roài taâu vôùi Vua: “Chaúng hay Ñaïi vöông truyeàn daïy ñieàu chi?”. Vua baûo caùc thôï saên: “Nay ta ñang caàn gaáp taám da cuûa con nai vaøng ñeå laøm chieác neäm, caùc khanh haõy vì ta maø gaáp ruùt tìm kieám noù”. Caùc thôï saên lieàn taâu Vua: “Xin Ñaïi vöông haõy cho chuùng thaàn veà trong ít laâu ñeå chuùng thaàn cuøng baøn vieäc naøy”. Vua noùi: “Traãm chaáp thuaän”. Ñoaïn caùc thôï saên trôû veà cuøng nhau baøn baïc: “Caùc vò saên baén laâu nay coù ai ñaõ töøng nghe thaáy con nai saéc vaøng chöa nhæ?”. Hoï traû lôøi nhau: “Toå tieân cuûa chuùng toâi töø xöa ñeán nay thöôøng ñi saên baén, maø chöa töøng nghe teân con nai saéc vaøng, chöù ñöøng noùi laø chính maét troâng thaáy”.

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                          808

Theá roài caùc thôï saên cuøng nhau laäp öôùc: “Nay chuùng ta ñeán traû lôøi Ñaïi vöông, ñöøng ñeå coù nhöõng yù kieán baát ñoàng”. Do vaäy, khi ñeán yeát kieán Vua, moãi ngöôøi ñeàu taâu: “Toå tieân chuùng toâi töø xöa ñeán nay keá thöøa ngheà saên baén, maø chöa töøng nghe ai noùi ñeán teân con nai saéc vaøng, chöù ñöøng noùi chính maét thaáy noù”. Roài noùi keä: Vua coù quyeàn töï do Caàu muoán chi ñöôïc naáy. Vua beøn ra leänh quan Höõu ty baét caùc thôï saên giam vaøo nguïc. Khi aáy, coù moät thôï saên teân laø San-xaø, söùc löïc maïnh meõ, ñuoåi kòp loaøi thuù, khi baén chim bay, baùch phaùt baùch truùng. Y suy nghó: Ñaùm thôï saên chuùng ta voâ toäi maø bò giam trong nguïc, ta phaûi nghó keá gì ñeå thoaùt khoûi noãi khoå naøy. Vaäy ta phaûi taâu Vua, xin Vua cho ñi tìm nai. Neáu tìm ñöôïc thì toát, baèng khoâng tìm ñöôïc ta seõ giaûi thoaùt caùc baïn beø ra khoûi nhaø giam. Nghó theá, y lieàn taâu vôùi Vua: “Taâu Ñaïi vöông, ñaõ coù ngöôøi naøo nghe hay thaáy con nai saéc vaøng chöa?”. Vua noùi vôùi ngöôøi thôï saên: “Ngöôi coù theå ñeán hoûi phu nhaân”. Ñoaïn, ngöôøi thôï saên lieàn ñeán vöông cung hoûi phu nhaân: “Thöa phu nhaân! Ñaõ coù ai thaáy hay nghe con nai saéc vaøng chaêng?”. Phu nhaân ñaùp: “Chính ta ñích thaân thaáy noù”. Ngöôøi thôï saên hoûi: “Thaáy noù ôû ñaâu?” Phu nhaân ñaùp: “Vaøo luùc tôø môø saùng, ta leân laàu xem tinh tuù, boãng thaáy moät con nai chuùa saéc vaøng töø phöông Nam, ñi qua treân hö khoâng roài xuoáng phía Baéc”. Ngöôøi thôï saên naøy voán laønh ngheà xem töôùng caàm thuù, neân bieát con nai vaøng chuùa aáy hieän cö truù ôû phöông Nam, nhöng ñi kieám aên phöông Baéc. Nôi noù cö truù hoaøn toaøn khoâng theå bieát ñöôïc, phaûi ñeán choã noù kieám aên tìm caùch baét noù maø thoâi. Theá roài, ngöôøi thôï saên caàm laáy cung teân, ñi laàn veà phöông Baéc, ñeán Tuyeát Sôn. Baáy giôø, trong nuùi aáy coù moät vò Tieân nhaân cö truù, xung quanh nôi aáy coù suoái chaûy, ao hoà vaø hoa traùi sum sueâ. ÔÛ ñaây vò Tieân nhaân aùp duïng hai phöông phaùp ñeå tröø loøng tham duïc: Moät laø khoå haïnh. Hai laø nhaøn cö. Luùc naøy, ngöôøi thôï saên giaáu caùc duïng cuï saên baén, aên maëc giaû ngöôøi thöôøng, ñeán choã vò Tieân nhaân, leã baùi thöa hoûi. Vò Tieân nhaân naøy ôû trong hoác nuùi laâu ngaøy, ít khi gaëp ai, neân luùc thôï saên ñeán thaêm, raát ñoãi vui möøng, beøn môøi ngoài, roài ñem quaû ngon, nöôùc ngoït ra thieát ñaõi aân caàn. Ngöôøi thôï saên lieàn noùi: “Toân giaû ôû nôi naøy ñaõ laâu hay môùi ñaây?”. Tieân nhaân ñaùp: “Töø luùc ñeán ñaây tôùi nay ñaõ traûi qua thôøi gian nhö

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                         809

theá…”. Thôï saên laïi hoûi Tieân nhaân: “Töø ngaøy Toân giaû ñeán ñaây tôùi nay ñaõ töøng thaáy coù vieäc gì khaùc thöôøng chaêng?”. Tieân nhaân ñaùp: “Ñaõ töøng thaáy”. Thôï saên laïi hoûi: “Theá, Toân giaû thaáy chuyeän gì?”. Tieân nhaân ñaùp: “ÔÛ phía nam nuùi naøy coù moät caây Ni-caâu-luaät, thöôøng coù moät con nai chuùa saéc vaøng, bay ñeán treân caây, aên laù caây aáy no neâ roài bay ñi”. Ngöôøi thôï saên nghe theá, raát ñoãi vui möøng, lieàn suy nghó: “Chaéc coù leõ ñoù laø con nai chuùa saéc vaøng maø phu nhaân ñaõ thaáy. Ngaøy nay ta ñöôïc nghe vieäc naøy, theá laø nguyeän voïng ta saép thaønh töïu roài, beøn noùi giaû laû sang chuyeän khaùc, chôït hoûi: “Ñöôøng ñeán caây Ni-caâu-luaät ôû höôùng naøo?”. Tieân nhaân lieàn traû lôøi: “Töø ñaây ra ñi, ôû khoaûng giöõa coù ñoaïn ñöôøng cong v.v…” ñaâu ñoù noùi roõ raøng. Chaøng thôï saên nghe xong, vui möøng, chuùc laønh roài ra ñi, trôû veà choã caát duïng cuï saên baén, caàm laáy, roài thaúng ñöôøng ñi tôùi ñoù. Töø xa, anh troâng thaáy caây aáy caønh laù thöa thôùt, nhöng boùng raâm che khuaát khaù roäng. Anh ta ñeán beân caây, tìm kieám nai chuùa, nhöng khoâng thaáy tung tích vaø choã aên cuûa noù ñaâu caû. Anh lieàn ngoài nuùp döôùi caây, laëng leõ theo doõi. Theo doõi khoâng laâu, anh boãng thaáy con nai chuùa gioáng nhö con nhaïn chuùa, töø hö khoâng bay ñeán, ñaäu leân treân caây, maøu saéc ngôøi saùng, chieáu roõ hang nuùi, aên laù no neâ, roài veà phöông Nam. Ñoaïn anh suy nghó: “Caây naøy cao vuùt, khoâng theå duøng löôùi buûa hay cung teân baén tôùi ñöôïc, bieát laøm theá naøo ñeå baét noù? Nay ta haõy trôû veà thaønh Ba-la-naïi, nôi ñaây coù nhieàu vò Ñaïi thaàn, vöông töû thoâng minh, trí tueä, ta haõy vaán keá hoï”. Theá roài, anh trôû laïi cung ñình, taâu vôùi nhaø Vua: “Taâu Ñaïi vöông! Ñuùng nhö phu nhaân thaáy, nhöng choã con nai truù, khoâng theå duøng löôùi buûa hay cung teân baén tôùi, khoâng coù caùch naøo baét ñöôïc noù”. Vua baûo ngöôøi thôï saên: “Ngöôi haõy ñeán thöa roõ vôùi phu nhaân”. Thôï saên lieàn ñeán thöa phu nhaân: “Toâi ñaõ thaáy con nai chuùa saéc vaøng, nhöng khoâng theå duøng löôùi buûa hay cung teân baén tôùi, khoâng bieát laøm sao ñeå baét ñöôïc noù”. Phu nhaân hoûi: “Choã ôû cuûa con nai aáy taïi nôi naøo?”. Ñaùp: “Noù ôû treân caây Ni-caâu-luaät, aên laù caây no, roài trôû veà phöông Nam”. Lieàn noùi keä: Saùt-lôïi traêm phöông tieän Baø-la-moân gaáp boäi

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                         810

Vua coù ngaøn möu keá Phuï nöõ keá voâ löôïng. Phu nhaân cuûa Vua coù nhieàu möu keá nhö theá neân baûo thôï saên: “Ngöôi mang maät ñeán caây aáy, roài leo leân boâi vaøo laù caây. Con nai nghe muøi thôm cuûa maät, seõ aên laù caây, aên heát choã aáy, ngöôi seõ boâi laàn ñeán choã buûa löôùi”. Thôï saên theo lôøi chæ baûo, vaøo laïi trong nuùi, mang maät leân caây, boâi vaøo laù caây. Con nai aáy bay ñeán, cöù theo laù caây coù maät maø aên, choã naøo khoâng coù maät boâi thì nai khoâng aên, choã naøo coù maät thì laàn löôït aên tôùi, nhö keä noùi: Thuù röøng tin muõi mình Phaïm chí tin saùch töôùng Vua chuùa caäy höõu ty Ai coù nieàm tin naáy. Con nai aáy cöù theo muøi thôm maø aên laù caây, laàn laàn xuoáng ñeán choã giaêng löôùi. Thôï saên suy nghó: “Neáu ta gieát noù laáy da thì chöa thaät laø quyù, ta phaûi baét soáng ñem veà môùi ñöôïc”. Theá roài, thôï saên baét nai nhoát vaøo cuõi, ñem ñi ngang qua choã cuûa vò Tieân nhaân. Vò Tieân nhaân töø xa troâng thaáy, thaát kinh than: “OÂi, tai hoïa thaûm khoác! Duø coù theå bay treân hö khoâng maø khoâng theå thoaùt khoûi tay keû aùc naøy”. Lieàn hoûi teân thôï saên aùc ñoäc: “OÂng duøng noù ñeå laøm gì?”. Thôï saên ñaùp: “Vò ñeä nhaát phu nhaân cuûa nöôùc Ca-thi caàn da ñeå laøm moät taám neäm”. Tieân nhaân laïi hoûi: “Con nai naøy sau khi cheát maøu saéc nhö theá naøo oâng coù bieát khoâng? Vì beân trong coøn sinh khí neân maøu saéc cuûa noù môùi nhö theá, baét soáng noù ñem veà oâng môùi ñöôïc thöôûng”. Laïi hoûi tieáp: “OÂng duøng phöông phaùp naøo maø baét ñöôïc noù?”. Thôï saên ñaùp: “Toâi duøng phöông phaùp nhö theá maø baét ñöôïc noù”. Baáy giôø, Tieân nhaân töï laáy laøm möøng vì mình ñaõ kheùo soáng aån daät, neân môùi khoâng phaïm nhöõng ñieàu aùc ñoù, nghó thöông phu nhaân ñaõ söû duïng phöông tieän aùc ñoäc vaø ñau xoùt cho con nai chuùa vì tham muøi vò maø bò khoán khoå. Theá roài, Tieân nhaân ñoïc baøi keä: AÙc nhaát treân ñôøi naøy Khoâng gì hôn tham vò Noù meâ hoaëc phaøm phu. Vaø daõ thuù trong röøng. Do tham tröôùc höông vò Maø phaûi chòu khoå naõo.

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                      811

Luùc aáy, thôï saên hoûi Tieân nhaân: “Toâi phaûi duøng phöông tieän gì ñeå nuoâi döôõng con nai naøy haàu ñem veà ñeán trong nöôùc maø vaãn coøn soáng?”. Tieân nhaân ñaùp: “Laáy maät boâi leân laù caây duøng ñeå nuoâi noù, vaø khi veà ñeán kinh thaønh, laáy maät hoøa vôùi löông khoâ maø nuoâi döôõng noù”. Ñoaïn thôï saên laàn hoài ñi ngang qua nhaân gian maø trôû veà nöôùc. Con nai naøy thaân hình thon thaû dung saéc nhö vaøng roøng, söøng traéng nhö ngoïc, maét maøu da cam, taát caû nhöõng ngöôøi troâng thaáy, khoâng ai khoâng cho laø tuyeät ñeïp. Khi thôï saên ñem nai veà gaàn ñeán thaønh Ba-la-naïi, Vua nghe nai ñaõ veà, lieàn ra leänh trong thaønh söûa sang ñöôøng saù, queùt doïn, ñoát höông, doäng chuoâng, ñaùnh troáng ñeå ñoùn tieáp nai chuùa. Ngöôøi ñi xem ñoâng nhö maây tuï, khoâng ai laø khoâng hoan hyû, chuùc möøng nhaø Vua ñaõ ñöôïc ñieàm laønh töø phöông xa ñeán. Luùc phu nhaân troâng thaáy vui möøng khaáp khôûi, khoâng theå kìm cheá ñöôïc, lieàn tôùi oâm choaøng laáy nai chuùa.Cuõng vì tröôùc ñaây taâm cuûa phu nhaân yeâu thích, tham ñaém quaù naëng, neân saéc vaøng cuûa nai chuùa bieán maát. Vua noùi vôùi phu nhaân: “Saéc vaøng cuûa nai chuùa boãng nhieân bieán maát, bieát laøm sao ñaây?”. Phu nhaân traû lôøi nhaø Vua: “Con nai naøy giôø ñaây trôû thaønh vaät voâ duïng, vaäy neân thaû noù ñi”. Baáy giôø, Phaät noùi vôùi caùc Tyø-kheo: “Con nai chuùa saéc vaøng thuôû aáy ñaâu phaûi ai khaùc, chính laø Tyø-kheo Da-xaù ngaøy nay, vaø phu nhaân tröôùc kia laø meï cuûa Da-xaù hoâm nay. Töø xöa ñeán nay baø ñaõ duøng nhieàu phöông tieän ñeå quyeán ruõ con mình khieán sinh ra tham ñaém, phaûi chòu nhieàu khoå naõo”. Roài Phaät baûo caùc Tyø-kheo: “Nhöõng Tyø-kheo naøo cö truù taïi thaønh Tyø-xaù-ly haõy baûo hoï taäp trung veà caû ñaây”. Khi ñoù, Theá Toân nhaân söï vieäc aáy höôùng ñeán caùc Tyø-kheo noùi roäng nhöõng nhaân duyeân khieán sinh ra caùc loãi laàm, khieån traùch nhöõng ngöôøi ñaõ taïo ra loãi laàm, roài tuøy thuaän thuyeát phaùp cho caùc Tyø-kheo. Theá Toân daïy: “Vì möôøi vieäc lôïi ích maø Nhö Lai ÖÙng Cuùng Chaùnh Bieán Tri cheá giôùi cho caùc ñeä töû, quy ñònh caùch thöùc tuïng Ba-la-ñeà-moäc- xoa. Veà möôøi vieäc lôïi ích nhö treân kia ñaõ noùi roõ. Vì leõ ñoù maø Nhö Lai töø nay trôû ñi phaûi cheá giôùi cho caùc Tyø-kheo, ñeå cho nhöõng ai chöa nghe, khieán ñöôïc nghe, nhöõng ai nghe roài neân nghe laïi: - Neáu Tyø-kheo naøo ñaõ thoï giôùi giöõa chuùng Taêng hoøa hôïp maø haønh daâm, thì Tyø-kheo aáy phaïm toäi Ba-la-di, khoâng ñöôïc soáng chung (vôùi chuùng Taêng). Laïi nöõa, khi Phaät an truù taïi thaønh Tyø-xaù-ly (noùi roäng nhö treân), luùc aáy taïi thaønh Tyø-xaù-ly coù hai ngöôøi con gioøng hoï Ly-xa, thuoäc gia

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                         812

ñình coù nieàm tin, boû nhaø xuaát gia. Vì ôû thaønh Tyø-xaù-ly naøy ai cuõng bieát caùc oâng, neân ñöôïc cuùng döôøng boán thöù ñaày ñuû. Khi ñeán giôø khaát thöïc, caùc Tyø-kheo naøy khoaùc y caàm baùt vaøo xoùm laøng trong thaønh khaát thöïc, vì khoâng thaâu phuïc thaân, mieäng, yù, khoâng giöõ nieäm hieän tieàn vaø khoâng thaâu phuïc caùc caên, neân taâm yù taùn loaïn, nhieãm ñaém saéc duïc, cho saéc duïc laø saïch seõ, loøng duïc maõnh lieät, lieàn suy nghó: “Ta maëc phaùp phuïc maø haønh duïc thì thaät laø baát tieän. Ta phaûi côûi boû phaùp phuïc, maëc aùo theá tuïc, khoâng trôû veà Taêng chuùng trong voøng baûy ngaøy, ñeå töï do haønh ñoäng”. Suy nghó theá roài hai thaày côûi boû caø-sa, maëc aùo theá tuïc vaø haønh daâm thoûa maõn. Qua heát baûy ngaøy, hai thaày maëc laïi phaùp phuïc, veà vôùi Taêng chuùng. Sau khi veà soáâng vôùi Taêng chuùng hai thaày töï thaáy nhôøm tôûm veà nhöõng vieäc mình ñaõ laøm, beøn suy nghó: “Thaät chöa töøng nghe thaáy moät vò Sa- moân naøo laïi laøm moät vieäc nhö theá. Nay ta haõy ñem vieäc naøy thöa vôùi Toân giaû Xaù-lôïi-phaát, nhôø Xaù-lôïi-phaát ñi ñeán Theá Toân trình baøy ñaày ñuû söï vieäc aáy. Neáu Phaät coù daïy ñieàu chi thì ta haõy phuïng haønh”. Theá roài hai Tyø-kheo ñi ñeán Toân giaû Xaù-lôïi-phaát trình baøy ñaày ñuû nhö treân. Ñoaïn Toân giaû Xaù-lôïi-phaát daãn hai Tyø-kheo ñeán choã Theá Toân, ñaûnh leã döôùi chaân, roài ngoài qua moät beân, ñem söï vieäc keå treân baïch roõ vôùi Theá Toân. Phaät baûo Xaù-lôïi-phaát: “Phaûi baûo hoï rôøi khoûi ñaây, ñoù laø nhöõng keû ngu si, khoâng ñöôïc xuaát gia thoï giôùi Cuï tuùc trong giaùo phaùp cuûa Nhö Lai nöõa”. Nhöng Xaù-lôïi-phaát vì loøng thöông xoùt, tròch vai aùo phaûi, quyø goái chaép tay, baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Trong vò lai coù nhöõng thieän nam, coù loøng tin giaùo phaùp Theá Toân, boû nhaø xuaát gia, nhöng vì taâm yù meâ muoäi, ñieân ñaûo, khôûi leân töôûng tònh (cho saéc ñeïp laø saïch seõ), do ba nghieäp quaù maïnh ñeán noãi khoâng bieát hoå theïn. Kính xin Theá Toân môû ra phöông tieän ñeå cho caùc thieän nam aáy ñöôïc xuaát gia thoï giôùi Cuï tuùc laïi trong giaùo phaùp cuûa Ñöùc Nhö Lai”. Baáy giôø, Phaät baûo caùc Tyø-kheo: “Haõy goïi caùc Tyø-kheo ñang cö truù taïi thaønh Tyø-xaù-ly taäp trung caû veà ñaây. Ta seõ cheá giôùi cho caùc Tyø-kheo, duø ai nghe roài cuõng phaûi nghe laïi: - Neáu Tyø-kheo naøo ñaõ thoï giôùi Cuï tuùc giöõa chö Taêng hoøa hôïp, trong khi chöa xaû giôùi maø haønh daâm, thì Tyø-kheo aáy phaïm toäi Ba-la-di, khoâng ñöôïc coäng truù. Laïi moät tröôøng hôïp nöõa xaûy ra trong luùc Phaät an truù taïi thaønh Tyø- xaù-ly (noùi roäng nhö treân). Khi aáy, caùc Tyø-kheo an cö taïi nhieàu nôi, an cö xong, ñi veà Tyø-xaù-ly, ñeán choã Ñöùc Theá Toân, ñaûnh leã, thaêm hoûi. Thaêm

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                              813

hoûi xong, theo thöù töï nhaän phoøng an truù, phoøng heát khoâng ñuû choã, neân coù ngöôøi phaûi taïm truù nôi haønh lang cuûa nhöõng thaûo am beân goác caây ôû giöõa ñaùm ñaát troáng. Luùc aáy coù moät Tyø-kheo ñang ngoài beân goác caây suy nghó nhö sau: “Xuaát gia theo Phaät giaùo thaät laø quaù khoå, tu phaïm haïnh cuõng quaù khoù khaên, ban ngaøy thì gioù taùp, naéng thieâu, ban ñeâm thì bò raén ñoäc, muoãi moøng caén ñoát. Tu phaïm haïnh trong giaùo lyù Ñöùc Phaät thaät söï ta khoâng kham noåi”. Khi vò Tyø-kheo aáy buïng nghó, mieäng noùi nhö theá, thì caùc Tyø-kheo khaùc nghe ñöôïc, hoï lieàn hoûi thaày: “Thaày ñònh xaû giôùi sao?”. Vò aáy ñaùp: “Khoâng xaû giôùi. Toâi chæ nghó theá, vì sôï mình khoâng kham noåi tu phaïm haïnh trong giaùo phaùp cuûa Ñöùc Nhö Lai maø thoâi”. Caùc Tyø-kheo beøn ñem nhaân duyeân (söï kieän) aáy ñeán baïch vôùi Theá Toân Tyø-kheo kia ñònh xaû giôùi. Baáy giôø, Phaät baûo caùc Tyø-kheo: “Goïi thaày Tyø-kheo kia ñeán ñaây”. Khi vò aáy ñeán, Phaät hoûi: “OÂng xaû giôùi thaät sao?”. Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Khoâng xaû”. Phaät hoûi: “Vì nhaân duyeân gì maø ñeán nhö theá?” Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Con ngoài beân goác caây, loøng nghó, mieäng noùi: Boû nhaø xuaát gia, soáng trong giaùo phaùp cuûa Phaät thaät quaù cöïc khoå, ta khoâng kham noåi tu phaïm haïnh trong giaùo phaùp cuûa Phaät”. Phaät noùi vôùi Tyø-kheo aáy: “Vì sao oâng ñaõ coù nieàm tin, boû nhaø xuaát gia, soáng trong giaùo phaùp cuûa Nhö Lai maø laïi nghó ta khoâng ñuû gaéng nhaãn tu phaïm haïnh trong giaùo phaùp cuûa Nhö Lai?”. Ñoaïn Phaät noùi vôùi caùc Tyø-kheo: “Thaày Tyø-kheo aáy khoâng phaûi laø xaû giôùi, ñoù goïi laø giôùi suùt keùm; thaày chæ noùi leân nhöõng lôøi noùi veà giôùi suùt keùm cuûa mình, theá neân, phaïm toäi Thaâu-lan-giaù”. Theá roài Phaät baûo caùc Tyø-kheo: “Goïi taát caû Tyø-kheo cö truù taïi thaønh Tyø-xaù-ly khieán hoï taäp trung heát veà ñaây, nhöõng ai chöa nghe thì phaûi nghe, ai nghe roài thì neân nghe laïi: - Neáu Tyø-kheo naøo ñaõ thoï giôùi Cuï tuùc giöõa chuùng Taêng hoøa hôïp, chöa traû giôùi, giôùi suùt keùm, khoâng xaû giôùi maø haønh daâm, thì Tyø-kheo aáy phaïm toäi Ba-la-di, khoâng ñöôïc coäng truù. Laïi moät tröôøng hôïp khaùc khi Phaät an truù taïi thaønh Xaù-veä. Khi aáy, taïi thaønh Xaù-veä coù moät tröôûng giaû teân Nan-ñeà, thuoäc gia ñình coù tín taâm, boû nhaø xuaát gia; vì ôû ñaây ai cuõng bieát oâng, neân ñöôïc cuùng döôøng boán thöù ñaày ñuû. Coù nhieàu vò khaùc cuõng teân Nan-ñeà, nhöng chæ coù Tröôûng laõo Nan-ñeà naøy thì khi ñi cuõng thieàn, khi ñöùng cuõng thieàn, khi

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                          814

ngoài cuõng thieàn vaø khi naèm cuõng thieàn. Cho neân ngöôøi thôøi aáy goïi thaày laø Thieàn Nan-ñeà. Luùc naøy, Nan-ñeà caát moät thaûo am trong röøng Khai Nhaõn duøng ñeå tu taäp. Vaøo ñaàu ñeâm, giöõa ñeâm vaø cuoái ñeâm, thaày ñeàu laáy haïnh tu taäp laøm söï nghieäp, neân ñöôïc thieàn ñònh cuûa theá tuïc, nhö vaäy traûi ñöôïc baûy naêm. Nhöng sau baûy naêm, thaày thoái thaát (maát) thieàn ñònh, neân thöôøng nöông töïa beân moät coäi caây ñeå tu taäp, mong tìm laïi thieàn ñònh ñaõ maát. Khi aáy, hoï haøng nhaø ma thöôøng duøng phöông tieän rình raäp, tìm choã sô hôû cuûa nhöõng ngöôøi tu theo chaùnh phaùp, môùi bieán thaønh hình ngöôøi ñoan chaùnh khoâng gì saùnh baèng, duøng ñuû thöù höông hoa, anh laïc trang ñieåm thaân mình, ñeán tröôùc Nan-ñeà, goïi thaày, noùi: “Naøy Tyø-kheo, haõy ñeán ñaây, cuøng ta giao hoan”. Nan-ñeà laäp töùc noùi: “Loaøi taø aùc, cuùt nhanh! Loaøi taø aùc, cuùt nhanh!”. Mieäng thaày noùi, nhöng maét khoâng nhìn ñeán. Thieân nöõ laïi noùi nhö treân ñeán laàn thöù hai, thöù ba, vaø Nan-ñeà cuõng ñaùp laïi hai Ba laàn: “Loaøi taø aùc, cuùt nhanh! Loaøi taø aùc, cuùt nhanh!”, maø khoâng nhìn ñeán. Luùc naøy, Thieân nöõ beøn côûi boû anh laïc, ñeå loä thaân theå, ñöùng tröôùc Nan-ñeà, noùi vôùi thaày: “Naøo, chuùng ta cuøng nhau haønh daâm”. Khi aáy, Nan-ñeà nhìn thaáy thaân theå Thieân nöõ, loøng duïc phaùt sinh, lieàn ñaùp: “Ñöôïc thoâi”. Ñoaïn Thieân nöõ töø töø ñi lui. Nan-ñeà goïi theo: “Ngöôi haõy döøng laïi moät tí, ñeå chuùng ta cuøng nhau giao hoan”. Nan-ñeà ñi tôùi, thì Thieân nöõ raûo böôùc nhanh hôn. Nan-ñeà ñuoåi theo ñeán beân haøo Kyø-hoaøn. Trong haøo aáy coù moät xaùc cheát cuûa con ngöïa nhaø Vua. Thieân nöõ ñeán beân xaùc ngöïa lieàn aån hình khoâng hieän nöõa. Khi aáy, Nan-ñeà vì loøng duïc khôûi leân quaù maïnh, lieàn haønh daâm vôùi xaùc ngöïa, ñeán luùc loøng duïc laéng xuoáng, lieàn suy nghó: “Ta ñaõ laøm moät vieäc raát teä haïi, khoâng phaûi laø phaùp cuûa Sa-moân, ta vì loøng tin xuaát gia, maø nay phaïm toäi Ba-la- di thì coøn maëc phaùp phuïc, thoï duïng cuûa tín thí laøm chi nöõa”. Ñoaïn thaày côûi phaùp phuïc vaét leân tay phaûi, tay traùi che thaân, ñi ñeán Kyø-hoaøn, noùi vôùi caùc Tyø-kheo: “Thöa caùc Tröôûng laõo, toâi phaïm Ba-la-di, toâi phaïm Ba-la-di”. Baáy giôø, caùc Tyø-kheo ñang ñi kinh haønh chaäm raõi tröôùc saân Kyø- hoaøn, suy nghó veà nghieäp cuûa mình, beøn baûo nhau: “Ñoù laø thaày toïa thieàn Nan-ñeà, ngöôøi tu phaïm haïnh, khoâng phaûi phaïm Ba-la-di”. Nan-ñeà laïi noùi: “Thöa caùc Tröôûng laõo, khoâng phaûi theá, toâi phaïm Ba-la-di thaät maø”. Caùc Tyø-kheo lieàn hoûi do nguyeân nhaân gì maø phaïm. Nan-ñeà beøn

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                        815

trình baøy ñaày ñuû söï vieäc nhö treân. Caùc Tyø-kheo lieàn ñem vieäc aáy baïch ñaày ñuû leân Theá Toân. Phaät beøn noùi vôùi caùc Tyø-kheo: “Chính thieän nam Nan-ñeà töï noùi mình phaïm troïng toäi, neân phaûi ñuoåi ñi”. Ñoaïn caùc Tyø-kheo theo lôøi Phaät daïy, ñuoåi Nan-ñeà ñi, roài baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Vì sao Tröôûng laõo Nan-ñeà tu phaïm haïnh ñaõ laâu maø coøn bò coâ thieáu nöõ aáy meâ hoaëc?”. Phaät baûo caùc Tyø-kheo: “Khoâng phaûi ngaøy nay Tyø-kheo Nan-ñeà môùi bò Thieân nöõ meâ hoaëc khieán cho thoái thaát phaïm haïnh maø trong quaù khöù cuõng bò Thieân nöõ aáy meâ hoaëc laøm cho maát phaïm haïnh”. Caùc Tyø-kheo laïi baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Ñaõ töøng coù nhö theá sao?”. Phaät noùi: “Ñuùng theá!”. Roài baûo vôùi caùc Tyø-kheo: “Trong thôøi quaù khöù, coù moät thaønh teân Ba-la-naïi, nöôùc teân Ca-thi. Baáy giôø, taïi nöôùc A-baøn-ñeà ôû phöông Nam coù ngöôøi ngoaïi ñaïo xuaát gia, thuoäc gioøng hoï Ca-dieáp, thoâng minh, hoïc roäng, laõo luyeän ñoái vôùi caùc ñieån tòch, tinh xaûo moïi ngheä thuaät, khoâng gì laø khoâng am töôøng. Vò ngoaïi ñaïo aáy giuùp Vua trò nöôùc. Khi Vua nöôùc aáy duøng caùc hình phaït ñeå trò toäi boïn gian taëc nhö: Chaët tay, chaân, xeûo tai muõi, raát laø ñau ñôùn. Baáy giôø, vò ngoaïi ñaïo aáy traàm ngaâm suy nghó: “Ta ñaõ xuaát gia, taïi sao laïi cuøng vôùi nhaø Vua tham döï vieäc naøy?”. Lieàn taâu vôùi Vua: “Xin Ñaïi vöông cho toâi xuaát gia”. Vua lieàn ñaùp: “Thaày ñaõ xuaát gia roài, vì sao coøn xin xuaát gia nöõa?”. Vò aáy noùi: “Taâu Ñaïi vöông! Toâi nay tham döï vaøo caùc loaïi hình phaït laøm khoå naõo chuùng sinh theá naøy thì sao goïi laø xuaát gia?”. Vua lieàn hoûi: “Nay thaày muoán xuaát gia theo ñaïo naøo?”. Vò aáy ñaùp: “Taâu Ñaïi vöông! Toâi muoán xuaát gia ñeå hoïc ñaïo tieân”. Vua noùi: “Ñöôïc, tuøy yù thaày”. Baáy giôø, caùch thaønh Ba-la-naïi khoâng xa, coù moät daõy nuùi haøng traêm ngoïn, trong ñoù coù suoái chaûy, hoà nöôùc, hoa quaû sum seâ, oâng lieàn vaøo nuùi aáy, caát moät tinh xaù, roài tu taäp theo phaùp moân ngoaïi ñaïo, ñaït ñöôïc thieàn ñònh theá tuïc, vaø ñaéc nguõ thaàn thoâng. Vaøo tieát thaùng tö, oâng aên caùc quaû döa, do boán ñaïi khoâng thích hôïp, neân luùc ñi tieåu, tinh khí theo ra. Luùc aáy coù ñaøn nai ñang soáng töøng baày, thöôøng ñi theo nhau, nhaân khaùt nöôùc ñi tìm nöôùc uoáng, moät con ñaõ uoáng nhaàm nöôùc tieåu aáy khieán chaát baát tònh (tinh khí) thaám vaøo mieäng roài theo ñöôøng sinh duïc vaøo trong töû cung - quaû baùo cuûa chuùng sinh khoù maø nghó noåi - do ñoù maø thuï thöù hai. Con nai aáy thöôøng aên coû, uoáng nöôùc beân trieàn nuùi, ñeán khi ñuû thaùng, tôùi ngaøy

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                          816

sinh nôû, gaëp luùc vò Tieân nhaân ñi haùi quaû. Nhaân vì sinh con khoù neân con nai keâu la bi thieát, vò Tieân nhaân ngôõ laø nai bò thuù döõ laøm haïi, neân ñeán cöùu, lieàn thaáy noù sinh moät em beù trai. Tieân nhaân thaáy theá, laáy laøm quaùi laï, lieàn suy nghó: “Vì sao suùc vaät laïi sinh ra ngöôøi!”. Roài nhaäp ñònh tö duy, thaáy ñöôïc nguyeân nhaân, ñoù chính laø con mình, neân ñaâm ra yeâu meán ñöùa treû aáy, beøn duøng y boïc laïi ñem veà nuoâi döôõng, vaø thöôøng ñem noù ñeán choã nai meï ñeå nai cho buù, daàn daàn lôùn leân, ñöôïc ñaët teân laø Loäc-ban. Vì do meï sinh neân treân mình loang loå gioáng nhö meï, theá neân ñaët teân Loäc-ban. Ñoàng töû aáy laàn laàn khoân lôùn, ñeán naêm baûy tuoåi thì bieát kính troïng toân tröôûng, nhaân aùi hieáu töø, thöôøng haùi quaû, mang nöôùc cuùng döôøng Tieân nhaân. Khi aáy, Tieân nhaân thaàm nghó: “Caùi ñaùng sôï nhaát trong thieân haï khoâng gì hôn laø phuï nöõ”. Lieàn daïy con: “Caùi ñaùng sôï nhaát khoâng gì hôn laø phuï nöõ, neàn chính trò baïi vong, ñöùc haïnh bò baêng hoaïi, ñeàu do noù caû”. Daïy nhö theá roài, oâng lieàn duøng thaàn thoâng nhaäp ñònh, töï hoùa, nhö baøi keä taû: Heát thaûy moïi chuùng sinh Khoâng ai traùnh khoûi cheát Ra ñi tuøy theo nghieäp Töï nhaän laáy quaû baùo. Laøm thieän sinh leân trôøi Taïo aùc vaøo ñaïi nguïc Haønh ñaïo tu phaïm haïnh Heát laäu, ñöôïc Nieát-baøn. Theá roài Tieân nhaân meänh chung. Baáy giôø, ñoàng töû tònh tu phaïm haïnh, ñaït ñöôïc boán thieàn cuûa ngoaïi ñaïo, phaùt sinh naêm thaàn thoâng, ñöôïc Ñaïi thaàn löïc, coù theå dôøi nuùi, chaän döùng doøng nöôùc, hoaëc rôø maët trôøi, maët traêng. Luùc naøy, Ñeá Thích côõi voi traéng du haønh trong theá gian ñeå xem ai hieáu thuaän cha meï, cuùng döôøng Sa-moân, Ba-la-moân, ai boá thí, giöõ giôùi, tu phaïm haïnh. Luùc Ñeá Thích ñang du haønh, boãng thaáy ñoàng töû Tieân nhaân aáy, lieàn thaàm nhuû: “Neáu ñoàng töû naøy muoán caàu Ñeá Thích, Phaïm Vöông, ñeàu coù theå ñöôïc, vaäy ta caàn sôùm loaïi tröø y”, nhö lôøi keä: Chö Thieân vaø loaøi ngöôøi Taát caû moïi chuùng sinh Khoâng ai thoaùt troùi buoäc Do hai thöù kieát söû Keo kieät vaø ganh tî

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                      817

Cheát phaûi sinh coõi aùc. Ñoaïn noùi veà chö Thieân, hoï coù ba loaïi troáng duøng trong ba luùc: Luùc chö Thieân vaø A-tu-la ñaùnh nhau, thì ñaùnh troáng thöù nhaát. Luùc caùc loaøi hoa trong vöôøn Caâu-tyø-la nôû, thì ñaùnh troáng thöù hai. Khi taäp hoïp chö Thieân taïi giaûng ñöôøng thieän phaùp ñeå nghe phaùp, thì ñaùnh troáng thöù ba. Khi aáy, Ñeá Thích ñaùnh troáng thuyeát phaùp, voâ soá traêm ngaøn Thieân töû ñeàu taäp hoïp veà ñoù. Hoï beøn hoûi Ñeá Thích: “Coù ñieàu chi daïy baûo chaêng?”. Ñeá Thích noùi vôùi hoï: “Coõi Dieâm-phuø-ñeà coù Tieân nhaân ñoàng töû teân laø Loäc-ban, y coù coâng ñöùc lôùn, ta muoán duøng phöông tieän ñeå haõm haïi y”. Voâ soá Thieân töû nghe noùi theá khoâng vui, lieàn töï nhuû thaàm: “Neáu haõm haïi ngöôøi aáy thì chö Thieân seõ suy giaûm, maø chuùng A-tu-la seõ taêng theâm”. Nhöng trong chö Thieân coù ngöôøi bình tónh suy nghó: “Khoâng neân chuû tröông söï thaønh baïi”. Laïi coù haïng ngöôøi vui loøng taùn thaùn yù ñoà haõm haïi vò Tieân nhaân aáy. Ñoaïn moät vò Thieân töû hoûi: “Ngöôøi naøo neân ñi?”. Boãng coù ngöôøi ñaùp: “Vò Thieân nöõ kia neân ñi”. Luùc naøy, chö Thieân ñang daïo chôi caùc khu vöôøn, hoaëc taïi vöôøn Hoan-hyû, hoaëc taïi vöôøn Taïp-saéc, hoaëc taïi vöôøn Loäc saùp. Thieân nöõ phaûi ñeán caùc nôi ñoù goïi hoï veà. Töùc thì, traêm ngaøn Thieân nöõ ñeàu taäp hoïp veà. Coù moät Thieân nöõ teân A-lam-phuø, vì toùc coâ coù boán maøu xanh vaøng ñoû traéng pha taïp neân goïi laø taïp saéc, Ñeá Thích lieàn sai Thieân nöõ naøy xuoáng Dieâm-phuø ñeå phaù hoaïi ñoàng töû Loäc-ban. Thieân nöõ aáy baïch vôùi Ñeá Thích: “Toâi töø tröôùc tôùi nay ñaõ nhieàu laàn phaù nhöõng ngöôøi tu phaïm haïnh, vì vaäy maø maát thaàn thoâng, xin Thieân ñeá sai Thieân nöõ khaùc ñoan chaùnh, ñeïp ñeõ coù theå laøm cho ngöôøi ta vui loøng”. Luùc aáy, Ñeá Thích laïi ñoïc moät baøi keä ñeå khuyeán duï Thieân nöõ, ñaïi khaùi: “Ngöôøi coù söù meänh phaûi ñi huûy hoaïi Caâu-xaù-taàn-ñaàu (Tieân nhaân ñoàng töû)”, nhö trong kinh Baûn Sinh noùi. Theá roài, Thieân nöõ beøn ñi phaù hoaïi ñoàng töû Tieân nhaân. Phaät lieàn baûo vôùi caùc Tyø-kheo: “Ñoàng töû Tieân nhaân Caâu-xaù-taàn- ñaàu thuôû aáy naøo phaûi ai khaùc ñaâu maø chính laø Thieàn Nan-ñeà ngaøy nay. Coøn Thieân nöõ A-lam-phuø cuõng chính laø coâ Thieân nöõ ngaøy nay. Nan-ñeà ngaøy xöa ñaõ töøng bò coâ aáy phaù hoaïi, ngaøy nay laøm Tyø-kheo, cuõng bò coâ ta haïi nöõa”. Roài Theá Toân noùi vôùi caùc Tyø-kheo: Tyø-kheo naøo haønh daâm ngay caû vôùi loaøi suùc vaät cuõng phaïm toäi Ba-la-di, khoâng ñöôïc soáng chung. Laïi nöõa, khi Phaät an truù taïi thaønh Vöông-xaù (noùi roäng nhö treân), coù caùc Tyø-kheo kieát haï an cö nôi naøy nôi khaùc. An cö xong, hoï ñi veà thaønh Vöông-xaù leã baùi, thaêm vieáng Ñöùc Theá Toân. Moãi ngöôøi tuøy thích

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                        818

choïn choã an truù, hoaëc ôû Tinh xaù Tyø-ba-la, hoaëc ôû tinh xaù Baïch-sôn, hoaëc ôû tinh xaù Phöông-sôn, hoaëc ôû trong ñoäng cuûa Tieân nhaân, hoaëc ôû trong hang nuùi Kyø-xaø-quaät, hoaëc ôû trong hang nuùi Bieän-taøi, hoaëc ôû tinh xaù trong vöôøn Caâu-lôïi, hoaëc ôû tinh xaù trong vöôøn Laïi-tra, hoaëc ôû tinh xaù trong vöôøn Sö-töû, hoaëc ôû tinh xaù trong vöôøn Thaát-dieäp, hoaëc ôû tinh xaù OÂn-tuyeàn, hoaëc ôû trong hang Taùn caùi, hoaëc ôû trong hang Am-la, hoaëc ôû trong hang Ty-thi, hoaëc ôû tinh xaù Vieân-haàu. Khi caùc Tyø-kheo khaùch ñeán tinh xaù Vieân-haàu naøy, lieàn ñeán vò Tyø-kheo tri thöùc cöïu truù ñeå cuøng chuùc tuïng vaán an. Chuùc tuïng xong, vò Tyø-kheo cöïu truù lieàn cung caáp nöôùc taém, nöôùc röûa tay chaân, nöôùc uoáng duøng tröa vaø chieàu, chæ choã phoøng nghæ. Do vaäy, caùc Tyø-kheo khaùch ñeàu coù choã an nghæ. Luùc aáy, treân ñænh nuùi coù moät con vöôïn caùi, töø treân nuùi xuoáng, ñeán tröôùc Tyø-kheo cöïu truù, ñöùng quay löng laïi, hieän töôùng muoán ñöôïc haønh daâm. Tyø-kheo cöïu truù lieàn quaùt thaùo ñuoåi ñi. Noù laïi ñeán tröôùc caùc Tyø- kheo khaùch, ñöùng quay löng laïi, cuõng hieän töôùng muoán ñöôïc haønh daâm nhö theá. Khi aáy, caùc Tyø-kheo khaùch suy nghó: “Phaøm loaøi daõ thuù, voán hay sôï haõi vì sao con vaät naøy bò xua ñuoåi maø vaãn khoâng ñi, vieäc naøy aét coù uaån khuùc gì ñaây; bieát ñaâu ôû choán naøy laïi khoâng coù keû naøo ñoù duøng con vöôïn caùi naøy ñeå laøm ñieàu baát tònh (haønh daâm)?”. Nghó theá, caùc Tyø-kheo khaùch noùi vôùi Tyø-kheo cöïu truù: “Naøy Tröôûng laõo, giôø ñaây chuùng toâi muoán ra ñi, thaày coù theå thu laïi giöôøng neäm”. Vò cöïu Tyø-kheo noùi: “Caùc Tröôûng laõo, hieän giôø ôû truù xöù naøy coù giöôøng neäm toát, ngaøy aên hai böõa, an oån, vui veû, mong caùc Tröôûng laõo xem laïi maø cuøng an truù nôi ñaây”. Caùc Tyø-kheo khaùch ñaùp: “Khoâng ôû”. Vò Tyø-kheo cöïu truù aân caàn môøi ñeán Ba laàn, nhöng caùc Tyø-kheo khaùch vaãn khoâng chuaån thuaän lôøi thænh caàu cuûa thaày, cöù vieäc ra ñi. Khi aáy, nhöõng Tyø-kheo khaùch naøo loøng khoâng nghi ngôø, heã ra khoûi truù xöù lieàn ñi luoân, coøn nhöõng Tyø-kheo khaùch naøo loøng coù ngôø vöïc, thì aån thaân moät nôi gaàn ñoù ñeå theo doõi söï vieäc. Cöïu Tyø-kheo thaáy khaùch Tyø-kheo ñaõ ñi heát, lieàn thu doïn ngoïa cuï, thu xeáp xong, röûa chaân roài ngoài nghæ. Baáy giôø con vöôïn caùi laïi töø treân ñænh nuùi ñi xuoáng, ñeán tröôùc cöïu Tyø-kheo quay löng laïi. Theá roài, vò cöïu Tyø-kheo cuøng vôùi con vöôïn caùi naøy laøm ñieàu phi phaùp (haønh daâm). Caùc khaùch Tyø-kheo töø xa troâng thaáy theá, lieàn cuøng baûo nhau: “Nhöõng gì ta nghi ngôø, giôø ñaây ñaõ hieän roõ”. Vì nhaân duyeân ñoù, hoï lieàn ñi ñeán baïch leân Theá Toân: “Baïch Theá Toân! Trong vöôøn Tröôøng-vó (Vieân haàu) thaày Tyø-kheo cöïu truù ñaõ laøm

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                        819

moät vieäc toài teä nhö theá…”. Phaät daïy: “Haõy goïi Tyø-kheo aáy ñeán ñaây”. Khi Tyø-kheo aáy ñeán, Phaät hoûi thaày: “OÂng coù laøm vieäc ñoù thaät khoâng?”. Thaày ñaùp: “Thaät coù vaäy, baïch Theá Toân!”. Phaät noùi vôùi thaày: “OÂng khoâng bieát raèng Ta ñaõ cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm hay sao?”. Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Con bieát Phaät ñaõ cheá giôùi, nhöng con nghó, khoâng ñöôïc haønh daâm vôùi loaøi ngöôøi vaø phi nhaân, chôù khoâng phaûi vôùi suùc sinh”. Phaät noùi: “Tyø-kheo haønh daâm vôùi suùc sinh cuõng maéc toäi Ba-la-di. Caùc Tyø-kheo neân bieát, coù ba vieäc phaïm Ba-la-di. Ñoù laø: Tyø-kheo haønh daâm vôùi loaøi ngöôøi, loaøi phi nhaân vaø suùc sinh, nhö vaäy laø ba vieäc”. Laïi nöõa, khi Phaät truù taïi thaønh Xaù-veä (noùi roäng nhö treân), baáy giôø coù moät Tyø-kheo, ñeán giôø khaát thöïc, khoaùc y caàm baùt vaøo thaønh khaát thöïc, tuaàn töï ñi ñeán moät nhaø kia, boãng coù moät phuï nöõ goïi baûo Tyø-kheo: “Ñaïi ñöùc haõy vaøo ñaây, cuøng toâi laøm vieäc nhö theá (haønh daâm)”. Thaày Tyø-kheo ñaùp: “Theá Toân cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm”. Ngöôøi phuï nöõ laïi noùi: “Toâi bieát khoâng theå haønh daâm baèng con ñöôøng thoâng thöôøng (aâm ñaïo), nhöng coù theå haønh daâm baèng con ñöôøng khaùc (haäu moân, hoaëc mieäng)”. Theá roài, thaày Tyø-kheo aáy cuøng vôùi ngöôøi phuï nöõ haønh daâm baèng con ñöôøng khaùc. Haønh daâm xong thaày sinh hoà nghi, lieàn ñi ñeán choã Theá Toân baïch leân söï kieän aáy. Phaät noùi vôùi thaày: “OÂng khoâng bieát raèng Ta cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm hay sao?” Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Con bieát Phaät ñaõ cheá giôùi, nhöng con nghó laø khoâng ñöôïc haønh daâm theo con ñöôøng thoâng thöôøng, chöù khoâng phaûi haønh daâm theo con ñöôøng khaùc”. Phaät lieàn noùi vôùi thaày Tyø-kheo aáy: “Con ñöôøng khaùc cuõng phaïm Ba-la-di”. Laïi moät tröôøng hôïp khaùc, Phaät cuõng an truù taïi thaønh Xaù-veä (noùi roäng nhö treân), baáy giôø coù moät Tyø-kheo ñeán giôø khaát thöïc, beøn khoaùc y caàm baùt ñi vaøo thaønh, tuaàn töï khaát thöïc ñeán moät nhaø kia. Luùc aáy coù moät ngöôøi con trai töø trong nhaø goïi Tyø-kheo, noùi: “Ñaïi ñöùc, coù theå vaøo ñaây, chuùng ta cuøng laøm vieäc nhö theá (haønh daâm)”. Thaày Tyø-kheo ñaùp: “Ñöùc Theá Toân cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm”.

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                       820

Caäu trai aáy baûo: “Toâi bieát Phaät cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm vôùi phuï nöõ, coøn toâi laø nam giôùi”. Theá laø thaày lieàn thuaän theo yù ñoà cuûa Y (cuøng haønh daâm). Khi haønh ñoäng xong, thaày sinh hoà nghi, hoái haän, lieàn ñi ñeán baïch ñaày ñuû leân Theá Toân. Phaät noùi vôùi thaày: “OÂng khoâng bieát Ta cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm sao?”. Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Con bieát Ñöùc Theá Toân coù cheá giôùi, nhöng con töï nghó laø khoâng ñöôïc haønh daâm vôùi phuï nöõ, chöù khoâng phaûi vôùi nam giôùi”. Phaät noùi vôùi Tyø-kheo aáy: “Haønh daâm vôùi nam giôùi cuõng phaïm Ba-la-di”. Moät tröôøng hôïp khaùc, khi Phaät an truù taïi thaønh Xaù-veä (noùi roäng nhö treân), coù moät Tyø-kheo ñeán giôø khaát thöïc, khoaùc y caàm baùt vaøo thaønh, laàn löôït khaát thöïc ñeán moät nhaø kia, trong nhaø aáy coù moät ngöôøi hoaøng moân (phi nam phi nöõ), goïi Tyø-kheo aáy noùi: “Ñaïi ñöùc coù theå vaøo ñaây, cuøng toâi laøm vieäc nhö theá”. Thaày Tyø-kheo ñaùp: “Ñöùc Theá Toân cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm”. Ngöôøi aáy noùi: “Toâi bieát Phaät cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm vôùi phuï nöõ vaø nam giôùi, coøn toâi laø phi nam phi nöõ”. Theá roài, thaày Tyø-kheo lieàn tuøy thuaän theo yù ñoà cuûa y. Nhöng khi haønh ñoäng xong, thaày sinh hoà nghi, hoái haän, beøn ñi ñeán baïch ñaày ñuû leân Theá Toân. Phaät lieàn hoûi thaày Tyø-kheo aáy: “OÂng khoâng bieát raèng Ta cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm sao?”. Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Con bieát Ñöùc Theá Toân coù cheá giôùi, nhöng nghó laø khoâng ñöôïc haønh daâm vôùi phuï nöõ vaø nam giôùi, coøn ngöôøi hoaøng moân naøy laø phi nam phi nöõ kia”. Phaät daïy: “Tyø-kheo haønh daâm vôùi keû hoaøng moân cuõng phaïm Ba- la-di”. Vaø Phaät daïy tieáp: “Tyø-kheo haønh daâm vôùi ba ñoái töôïng sau ñaây phaïm Ba-la-di: Vôùi ngöôøi nam, ngöôøi nöõ vaø hoaøng moân. Ñoù laø ba ñoái töôïng”. Laïi nöõa, luùc Phaät an truù taïi thaønh Tyø-xaù-ly (noùi roäng nhö treân), baáy giôø coù moät Tyø-kheo ñeán giôø khaát thöïc, lieàn khoaùc y, caàm baùt, ñi vaøo thoân xoùm trong thaønh ñeå khaát thöïc, tuaàn töï ñi ñeán moät nhaø kia, trong nhaø aáy coù moät phuï nöõ goïi thaày Tyø-kheo aáy noùi: “Ñaïi ñöùc coù theå vaøo ñaây, cuøng toâi laøm chuyeän nhö theá”. Thaày Tyø-kheo ñaùp: “Ñöùc Theá Toân cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                        821

daâm”. Ngöôøi phuï nöõ noùi: “Toâi bieát khoâng ñöôïc, nhöng thaày coù theå maëc y, coøn toâi thì khoûa thaân”. Ñoaïn thaày Tyø-kheo beøn tuøy thuaän yù ñoà cuûa coâ aáy. Haønh ñoäng xong, thaày ñaâm nghi ngôø, hoái haän, lieàn ñi ñeán baïch ñaày ñuû leân Theá Toân. Phaät lieàn khieån traùch thaày: “OÂng khoâng bieát Ta cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm sao?”. Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Con bieát Phaät coù cheá giôùi, nhöng ôû ñaây con maëc y, coøn coâ aáy khoûa thaân”. Phaät lieàn noùi vôùi Tyø-kheo aáy: “Moät ñaøng maëc y, moät ñaøng khoûa thaân, cuõng phaïm Ba-la-di”. Laïi nöõa, khi Phaät an truù taïi thaønh Tyø-xaù-ly (noùi roäng nhö treân), baáy giôø coù moät Tyø-kheo ñeán giôø khaát thöïc, lieàn khoaùc y, caàm baùt ñi vaøo trong thaønh ñeå khaát thöïc. Thaày khaát thöïc tuaàn töï ñeán moät nhaø kia, khi aáy coù moät phuï nöõ goïi thaày noùi: “Ñaïi ñöùc coù theå vaøo ñaây, cuøng toâi laøm vieäc nhö theá”. Thaày Tyø-kheo ñaùp: “Ñöùc Theá Toân cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm”. Ngöôøi phuï nöõ noùi: “Toâi bieát, nhöng thaày coù theå khoûa thaân, coøn toâi thì che thaân”. Thaày lieàn tuøy thuaän theo yù ñoà cuûa coâ aáy. Nhöng sau khi haønh ñoäng, thaày boãng sinh nghi ngôø, hoái haän, lieàn ñi ñeán baïch ñaày ñuû leân Theá Toân. Phaät beøn khieån traùch thaày: “OÂng khoâng bieát raèng Ta ñaõ cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm sao?”. Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Con bieát Phaät coù cheá giôùi, nhöng ôû ñaây coâ aáy che thaân, coøn con khoûa thaân”. Phaät daïy: “Coâ aáy che thaân, coøn oâng khoûa thaân cuõng phaïm Ba-la- di, thaäm chí hai caên (döông vaät vaø aâm hoä) chæ chaïm nhau baèng haït meø cuõng phaïm Ba-la-di”. Laïi nöõa, luùc Phaät an truù taïi thaønh Xaù-veä (noùi roäng nhö treân), baáy giôø coù thaày Tyø-kheo töø phöông khaùc ñeán, thaày coù nam caên (döông vaät) daøi lôùn, lieàn töï ñuùt vaøo haäu moân ñeå thoûa maõn tính duïc. Haønh ñoäng xong, thaày sinh nghi ngôø, hoái haän lieàn ñi ñeán baïch ñaày ñuû leân Theá Toân. Phaät beøn khieån traùch thaày: “OÂng khoâng bieát laø Phaät ñaõ cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm sao?”. Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Con bieát Phaät coù cheá giôùi, nhöng con nghó laø caám ñoái vôùi ngöôøi khaùc chöù khoâng phaûi vôùi chính mình”.

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                        822

Phaät daïy: “Haønh daâm vôùi chính mình, cuõng phaïm Ba-la-di”. Laïi nöõa, luùc Phaät an truù taïi thaønh Xaù-veä (noùi roäng nhö treân), baáy giôø coù moät Tyø-kheo töø phöông Nam ñeán, tröôùc kia thaày voán laø moät vuõ coâng, neân thaân theå tay chaân meàm maïi, luùc aáy tình duïc khôûi leân maõnh lieät, thaày lieàn ñuùt döông vaät vaøo mieäng ñeå haønh daâm. Haønh daâm xong, thaày sinh nghi ngôø, hoái haän, lieàn ñi ñeán baïch ñaày ñuû leân Theá Toân. Phaät lieàn khieån traùch thaày: “OÂng khoâng bieát laø Ta cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm sao?”. Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Con bieát Phaät coù cheá giôùi, nhöng con nghó laø khoâng caám töï ñuùt (döông vaät) vaøo mieäng mình”. Phaät daïy: “Töï ñuùt vaøo mieäng mình cuõng phaïm Ba-la-di. Neáu Tyø- kheo haønh daâm ôû ba choã laø: Mieäng, ñöôøng tieåu tieän vaø ñaïi tieän, ñeàu phaïm Ba-la-di”. Laïi nöõa, luùc Phaät an truù taïi thaønh Vöông-xaù (noùi roäng nhö treân) khi aáy coù moät Tyø-kheo ñeán giôø khaát thöïc, lieàn khoaùc y, caàm baùt vaøo thoân xoùm, tuaàn töï khaát thöïc, khi ñeán nhaø cuûa moät daâm nöõ, daâm nöõ beøn goïi Tyø-kheo noùi: “Ñaïi ñöùc coù theå vaøo ñaây cuøng toâi laøm chuyeän nhö theá”. Thaày Tyø-kheo ñaùp: “Ñöùc Theá Toân cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm”. Coâ daâm nöõ noùi: “Toâi cuõng bieát khoâng ñöôïc haønh daâm, nhöng ôû ñaây haønh daâm nôi aâm hoä vaø xuaát tinh ôû ngoaøi (thì ñaâu coù sao)”. Thaày beøn tuøy theo yù cuûa coâ ta. Khi haønh ñoäng xong, thaày sinh nghi ngôø, hoái haän lieàn ñi ñeán baïch ñaày ñuû leân Theá Toân. Phaät lieàn khieån traùch thaày: “OÂng khoâng bieát laø Phaät ñaõ cheá giôùi khoâng ñöôïc haønh daâm sao?”. Thaày ñaùp: “Baïch Theá Toân! Con bieát Phaät coù cheá giôùi, nhöng ôû ñaây haønh daâm nôi aâm hoä vaø xuaát tinh ôû ngoaøi”. Phaät noùi: “Haønh daâm beân trong (aâm hoä) vaø xuaát tinh ôû ngoaøi, hay haønh daâm ôû ngoaøi roài xuaát tinh ôû trong, thaäm chí hai caên (döông vaät vaø aâm hoä) chæ chaïm nhau moät tí baèng haït meø cuõng phaïm Ba-la-di”. Laïi nöõa, luùc Phaät an truù taïi thaønh Vöông-xaù (Noùi roäng nhö treân) baáy giôø coù caùc khaùch buoân töø phöông Baéc xa xoâi ñeán ñoù, hoï suy nghó: “Chuùng ta töø phöông xa ñeán ñaây an oån, khoâng gaëp naïn giaëc cöôùp, neân töï aên möøng, lieàn baøy ra caùc thöùc aên uoáng, môøi caùc nhaïc coâng ñeán (muùa haùt), roài cuøng nhau aên uoáng vui veû. Baáy giôø, trong thaønh Vöông-xaù cuõng coù naêm traêm daâm nöõ cuõng tuï taäp moät choã. Luùc aáy, caùc thöông khaùch lieàn sai moät ngöôøi tín caån noùi vôùi moät daâm nöõ tuyeät dieäu nhaát: “Coâ haõy ñeán truy hoan cuøng chuùng toâi”. Daâm nöõ ñaùp: “Toâi ñaõ heïn tröôùc vôùi nhaø Vua ñeâm nay phaûi ñeán ôû

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                        823

laïi trong cung. Neáu oâng goïi ban ngaøy, toâi coù theå ñeán vôùi oâng”. Thöông nhaân giaän döõ noùi: “Khoâng hieåu vaät toài teä maø coâ nhaän ñöôïc khi coâ ñeán choã nhaø Vua laø vaät gì? Hoâm nay neáu coâ chòu ñeán truy hoan vôùi chuùng toâi, chuùng toâi seõ taëng coâ nhieàu moùn baûo vaät”. Vì tham vaät baùu, daâm nöõ lieàn höùa vôùi thöông nhaân, roài gian traù trang ñieåm moät tyø nöõ ñoan chaùnh nhaát giaû daïng mình, baûo y ñeán vôùi nhaø Vua, laïi caên daën: “Ngöôi ñeán choã nhaø Vua, phaûi kheùo duøng phöông tieän laøm sao cho thaät gioáng vôùi hình daïng cuûa ta, ñöøng ñeå Vua bieát laø khoâng phaûi ta”. Luùc ñoù Vua taém xong, maëc ñoà töôm taát, ngoài chôø daâm nöõ, mô töôûng ñeán coâ, boãng choác coâ hieän ñeán. Nhöng töø xa Vua troâng thaáy, bieát ñoù laø ñöùa ñaày tôù chöù khoâng phaûi daâm nöõ, lieàn chaän laïi maéng: “Ngöôi laø ai maø laïi ñeán ñaây?”. Tyø nöõ hoaûng sôï lieàn taâu thaät vôùi Vua: “Caùc thöông nhaân ôû phöông Baéc xa xoâi mang baûo vaät ñeán, ñaõ ñem nhieàu vaät quyù taëng chuû nhaân toâi. Chuû nhaân toâi vì thaáy nhieàu cuûa quyù, khôûi loøng tham, neân sai toâi ñi thay ñeå ñaùp lôøi höùa tröôùc, nhöng töôûng Ñaïi vöông khoâng bieát”. Vua nghe tyø nöõ noùi, lieàn noãi giaän maéng: “Con tieän tyø kia, sao ngöôi daùm coi thöôøng, löøa doái ta”. Lieàn sai lính haàu caét boû hình nöõ (aâm hoä) cuûa coâ. Ñoaïn noùi veà caùc thöông nhaân, töø xa troâng thaáy söù giaû ñeán, hoï bieát laø do Vua sai tôùi, lieàn xa chaïy cao bay. Söù giaû lieàn baét daâm nöõ, caét boû hình nöõ. Ñeán khi söù giaû cuûa Vua veà heát, caùc thöông nhaân trôû laïi choã cuõ, thaáy daâm nöõ nhö theá, ai naáy ñeàu ñoäng loøng thöông caûm. Hoï lieàn goïi löông y ñeán, troïng thöôûng, nhôø chöõa trò veát thöông cho daâm nöõ. Vò y só naøy taøi gioûi, neân chöõa trò veát thöông bình phuïc raát nhanh. Khi aáy, Toân giaû Öu-ba-ly, nhaân söï vieäc daâm nöõ nhö theá, bieát ñuùng luùc beøn hoûi Theá Toân: “Baïch Theá Toân! Neáu coù ngöôøi caét nöõ hình boû ñi, roài Tyø-kheo haønh daâm nôi choã hö hoaïi aáy, coù phaïm Ba-la-di khoâng?”. Phaät daïy: “Phaïm Ba-la-di”. Laïi hoûi: “Baïch Theá Toân! Neáu nöõ hình lìa khoûi thaân, haønh daâm nôi nöõ hình aáy, coù phaïm Ba-la-di khoâng?”. Phaät daïy: “Maéc toäi Thaâu-lan-giaù”. Laïi hoûi tieáp: “Baïch Theá Toân! Neáu nöõ hình raùp laïi vôùi thaân maø veát thöông chöa laønh, haønh daâm nôi aáy, coù phaïm Ba-la-di khoâng?”. Phaät daïy: “Phaïm Ba-la-di”. Laïi nöõa, khi Phaät an truù taïi thaønh Vöông-xaù (noùi roäng nhö treân), baáy giôø Vua A-xaø-theá sinh moät ñoàng töû, ñaët teân laø Öu-ñaø-di-baït-ñaø-la, döông vaät cuûa caäu beù naøy bò nhieãm truøng, ñaõ duøng moïi thöù thuoác chöõa

SOÁ 1425 - LUAÄT MA HA TAÊNG KYØ, Quyeån 1                                       824

trò nhöng vaãn khoâng laønh. Thaáy ñöùa beù bò veát thöông haønh haï ñau ñôùn, ngöôøi vuù nuoâi thöôøng duøng mieäng ngaäm döông vaät, hôi aám truyeàn vaøo, neân giaûm bôùt söï ñau ñôùn. Baø vuù thöôøng ngaäm luoân, döông vaät ñöôïc tieáp xuùc vôùi hôi aám, do ñoù xuaát tinh. Khi xuaát tinh, vi truøng lieàn theo tinh khí ra ngoaøi. Nhôø theá, ñöùa treû daàn daàn laønh beänh, döùt heát thoáng khoå. Töø ñoù trôû ñi, noù thöôøng söû duïng phöông phaùp haønh daâm nôi ñöôøng mieäng, laâu ngaøy thaønh thoùi quen, do ñoù, noù cöôõng böùc nhöõng baø vuù nuoâi khaùc ñeå noù haønh daâm nôi ñöôøng mieäng. Caäu ta coù moät ngöôøi vôï, coâ naøy suy nghó: “Choàng ta ñaõ taäp quen thoùi aáy, seõ khoâng caàn ñeán ta nöõa, vaäy ta phaûi duøng phöông tieän gì ñeå ngaên chaën nhöõng chuyeän xaáu aáy”. Theá roài, coâ khoaùc y, truøm leân maët, ñeå thaân theå loõa loà, ñi ñeán choã meï choàng, leã baùi thöa hoûi meï. Meï choàng maéng: “Ngöôi ñieân roài sao? Taïi sao laøm nhö theá?”. Coâ ñaùp: “Khoâng ñieân, chæ vì con cuûa ñaïi gia (meï) boû con ñöôøng thoâng thöôøng maø söû duïng ñöôøng mieäng, cho neân con che mieäng laïi”. Roài coâ trình baøy ñaày ñuû söï vieäc treân cho meï choàng nghe. Baáy giôø, trong cung ai naáy ræ tai nhau, khieán moïi ngöôøi ôû ngoaøi ñeàu hay bieát caû. Do ñoù, nhieàu ngöôøi baét chöôùc haønh daâm nôi ñöôøng mieäng. Bieát vieäc nhö theá, caùc Baø-la-moân, cö só ôû thaønh Vöông-xaù, cuøng ñi ñeán choã Vua taâu: “Taâu Ñaïi vöông, trong nöôùc hieän nay ñang löu haønh moät thoùi xaáu. Vì sao mieäng laø choã aên uoáng maø laïi duøng laøm söï baát tònh (haønh daâm)?”. Vua nghe lôøi taâu aáy, cho laø vieäc khoâng theå naøo chaáp nhaän ñöôïc, lieàn ra leänh: “Töø nay trôû ñi, neáu ai laøm vieäc ñoù, hoaëc xuùi keû khaùc laøm, phaûi trò toäi thaät naëng”. Luùc naøy, Toân giaû Öu-ba-ly bieát ñuùng luùc, neân hoûi Ñöùc Theá Toân: “Baïch Theá Toân! Neáu Tyø-kheo cuøng Tyø-kheo haønh daâm nôi ñöôøng mieäng, coù phaïm Ba-la-di khoâng?”. Phaät daïy: “Caû hai ñeàu phaïm Ba-la-di”. Toân giaû laïi baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Tyø-kheo cuøng Sa-di haønh daâm nôi ñöôøng mieäng, coù phaïm Ba-la-di khoâng?”. Phaät daïy: “Tyø-kheo phaïm Ba-la-di, coøn Sa-di thì ñuoåi ñi”. Laïi baïch Phaät: “Baïch Theá Toân! Tyø-kheo cuøng baïch y haønh daâm nôi ñöôøng mieäng thì theá naøo?”. Phaät daïy: “Tyø-kheo phaïm Ba-la-di, coøn baïch y thì theo söï quy ñònh cuûa luaät phaùp theá gian”. Laïi baïch Theá Toân: “Tyø-kheo cuøng Tyø-kheo-ni haønh daâm nôi

ñöôøng mieäng thì theá naøo?”. Phaät daïy: “Caû hai ñeàu phaïm Ba-la-di”. Toân giaû laïi hoûi: “Baïch Theá Toân! Neáu ngoaïi ñaïo xuaát gia cuøng Tyø- kheo haønh daâm nôi ñöôøng mieäng thì theá naøo?”. Phaät daïy: “Tyø-kheo phaïm Ba-la-di, nhöng ngoaïi ñaïo thì theo söï quy ñònh cuûa hoï bieát laøm theá naøo ñöôïc!”.


