Tạng Luật (Linh Sơn Pháp Bảo)
T077 BL VII (17) 1442 Căn Bản Thuyết Nhất Thiết Hữu Bộ Tỳ Nại Da Q17
Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF)

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17







CAÊN BAÛN THUYEÁT
NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA

QUYEÅN 17

Hoïc Xöù Thöù Hai: LÌA BA Y

Ñöùc Baïc-giaø-phaïm ôû trong vöôøn Caáp-coâ-ñoäc röøng Theä-ña thaønh Thaát-la-phieät, luùc ñoù caùc Bí-soâ chöùa nhieàu ba y neân khi an cö nôi naøo nhaän ñöôïc y taøi ñeàu ñem giaët nhuoäm caét may roài goùi laïi gôûi cho Bí-soâ chuû nhôn, chæ ñaép maëc hai y du haønh trong nhaân gian. Traûi qua thôøi giam Bí-soâ gôûi y khoâng trôû veà, Bí-soâ chuû nhôn phaûi ñem ra hong phôi maát raát nhieàu thì giôø, pheá boû vieäc ñoïc tuïng, tö duy. Caùc Bí-soâ khaùc thaáy vaäy lieân cheâ traùch: “Taïi sao Bí-soâ laïi chöùa nhieàu y dö ñem gôûi laøm trôû ngaïi chaùnh nghieäp cuûa ngöôøi khaùc”. Caùc Bí-soâ ñem vieäc naøy baïch Phaät, Phaät do nhaân duyeân naøy taäp hoïp caùc Bí-soâ khen ngôïi caùc Bí-soâ thieåu duïc tu haïnh Ñoã-ña roài baûo caùc Bí-soâ: Ta quaùn thaáy möôøi coâng ñöùc lôïi neân cheá hoïc xöù naøy cho caùc Bí-soâ nhö sau: “Neáu laïi coù Bí-soâ may y ñaõ xong, y Yeát-sæ-na laïi xuaát, neáu lìa moät trong ba y nguû ñeâm ôû ngoaøi giôùi cho ñeán moät ñeâm lieàn phaïm Ni-taùt-kyø-ba-daät-ñeå-ca”. Phaät ôû trong Truùc Laâm thaønh Vöông Xaù, luùc ñoù cuï thoï Ñaïi Ca- dieáp-ba ôû trong hang Taây-ni-ca cuûa thaønh naøy. Vì Taêng giaø ñoàng giôùi Boá taùt neân ñeán ngaøy thöù möôøi laêm boá taùt caùc Bí-soâ ñeàu phaûi coù maët ñoâng ñuû, chæ coøn ñôïi moät Ñaïi Ca-dieáp-ba. Vì khi Ñaïi Ca-dieáp-ba treân ñöôøng töø hang ñoäng ñeán ñaõ gaëp trôøi möa lôùn, nöôùc soâng traøn ngaäp phaûi loäi qua neân ñaïi y bò öôùt, phaûi vaét roài phôi ñôïi cho khoâ neân ñeán chieàu toái môùi tôùi nôi boá taùt, ñeán choã ngoài cuûa mình, caùc Bí-soâ lieàn hoûi duyeân côù vì sao ñeán treã, cuï thoï Ñaïi Ca-dieáp-ba lieàn keå laïi söï vieäc treân roài noùi: “Toâi laø Ñaïi Ca-dieáp-ba tuoåi giaø söùc yeáu maø ñaïi y laïi vöøa daøy vöøa naëng, xaùch mang raát khoù neân phaûi ñeán treã, toâi khoâng bieát phaûi laøm sao”. Caùc Bí-soâ ñem vieäc naøy baïch Phaät, Phaät baûo caùc Bí-soâ: “Ñaïi Ca-dieáp-ba tuoåi giaø söùc yeáu, caùc Bí-soâ neân taùc phaùp yeát ma Baát ly Taêng-giaø-chi cho thaày

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17         239

aáy, neáu coù vò naøo gioáng nhö vaäy cuõng neân taùc phaùp cho nhö sau: ñaùnh kieàn chuøy, taäp chuùng toái thieåu boán Bí-soâ ñöôïc taùc phaùp”. Luùc ñoù Ñaïi Ca-dieáp-ba ñeán tröôùc vò Thöôïng toøa chaép tay baïch: “Ñaïi ñöïc taêng laéng nghe, toâi Bí-soâ Ca-dieáp-ba vì tuoåi giaø söùc yeáu, nay theo Taêng xin phaùp Baát ly Taêng-giaø-chi. Xin Taêng cho toâi phaùp Baát ly Taêng-giaø-chi vì toâi tuoåi giaø söùc yeáu. Xin thöông xoùt (3 laàn). Caùc Bí-soâ taùc phaùp yeát ma nhö trong Baùch Nhaát yeát ma coù noùi roõ, khi Taêng ñaõ taùc phaùp yeát ma Baát ly Taêng-giaø-chi cho roài thì Ñaïi Ca-dieáp-ba ñöôïc maëc hai y thöôïng haï du haønh trong nhôn gian khoâng coøn nghi ngaïi nöõa. Luùc ñoù cuï thoï Xaù-lôïi-töû cuõng nhaân ñoù baïch vôùi caùc Bí-soâ: “Toâi bò bònh phong maø y Taêng-giaø- chi naëng khoâng theå mang theo ñöôïc, toâi khoâng bieát phaûi laøm sao”. Caùc Bí-soâ nghe roài lieàn baïch Phaät, Phaät noùi: “Caùc thaày neân taùc phaùp yeát ma Baát ly Taêng-giaø-chi cho Xaù-lôïi-töû vì Bí-soâ aáy maéc bònh phong, neáu coù ai gioáng nhö vaäy cuõng neân taùc phaùp cho nhö sau: Taäp taêng toái thieåu laø boán ngöôøi, tröôùc vaøo trong Taêng baïch xin gioáng nhö Ñaïi Ca-dieáp-ba ñaõ laøm, Taêng taùc phaùp cho cuõng gioáng nhö treân”. Luùc ñoù Theá Toân khen ngôïi coâng ñöùc trì giôùi, thieåu duïc tri tuùc , khoå haïnh laø ñoan nghieâm hôn heát roài baûo caùc Bí-soâ: Tröôùc kia laø saùng cheá (cheá laàn ñaàu), nay laø tuøy khai hoïc xöù naøy cho caùc Bí-soâ nhö sau: “Neáu laïi coù Bí-soâ may y ñaõ xong, y Yeát- sæ-na laïi xaû, lìa moät y naøo trong ba y ra ngoaøi giôùi nguû qua ñeâm, cho ñeán moät ñeâm phaïm Ni-taùt-kyø-ba-daät-ñeå-ca, tröø ñöôïc Taêng yeát ma cho.” May y ñaõ xong, y Yeát-sæ-na laïi xuaát coù boán caâu giaûi nhö vaên treân. Lìa moät y naøo töùc laø trong ba y lìa moät caùi. Nguû ngoaøi giôùi laø khaùc giôùi nguû qua ñeâm, khi maët trôøi moïc lieàn phaïm Ni-taùt-kyø-ba-daät-ñeå-ca, tröø Taêng yeát ma cho.Vaät ñaõ phaïm phaûi xaû gioáng nhö giôùi treân. Trong hoïc xöù naøy töôùng phaïm nhö theá naøo? Nhieáp Tuïng: Moät, hai, nhieàu thoân, nhaø Töôøng, raøo, haøo bao quanh, Nhaø kyû nhaïc, ngoaïi ñaïo Phoá, quaùn vaø laàu, saân Nhaø, xe, thuyeàn, röøng caây, Ñeàu coù boán khoâng ñoàng, ÔÛ trong boán oai nghi, Hoä y neân kheùo bieát. Coù moät, hai, nhieàu thoân xoùm coù töôøng, haøng raøo, hoaëc haøo bao quanh thoân. Moät thoân coù moät theá phaàn hay nhieàu theá phaàn. Nhieàu thoân coù moät theá phaàn hay nhieàu theá phaàn. moät nhaø coù moät theá phaàn hay nhieàu

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17        240

theá phaàn. Nhieàu nhaø coù moät theá phaàn hay nhieàu theá phaàn, cho ñeán nhaø kyû nhaïc, nhaø ngoaïi ñaïo, phoá, quaùn, laàu, saân, nhaø, xe, thuyeàn, röøng caây ñeàu coù moät theá phaàn vaø nhieàu theá phaàn boán loaïi khoâng ñoàng. Sao goïi laø moät thoân xoùm? Ngöôøi nôi nuùi ñoài, ñoàng noäi ôû chung, nhieàu nhaø taïo thaønh moät thoân, phaïm vi bao nhieâu goïi laø moät theá phaàn? Töùc laø trong ngoaøi thoân khoaûng moät taàm, laø choã coù theå ñeå xay giaû naáu aên vaø tuï hoïp laïi ñeå aên uoáng. Neáu y cuûa Bí-soâ ôû trong nhaø, thaân ôû trong theá phaàn; hoaëc y ôû trong theá phaàn, thaân ôû trong nhaø khi maët trôøi moïc ñeàu khoâng phaïm lìa y. Neáu ñeå y trong nhaø vaø trong theá phaàn coøn thaân ôû choã khaùc ngoaøi theá phaàn, khi maët trôøi chöa moïc thì phaïm AÙc-taùc, khi maët trôøi moïc lieàn phaïm Ni-taùt-kyø-ba-daät-ñeå-ca. Moät thoân nhö vaäy, hai thoân cuõng nhö vaäy. Sao goïi laø nhieàu thoân xoùm? Ngöôøi trong moät thoân, nhaø cöûa xaây döïng khoâng theo thöù lôùp, taïo thaønh nhieàu thoân, phaïm vi bao nhieâu laø moät theá phaàn, ñoàng hay khaùc? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn, coù khaùc khoâng ñoàng, phaïm vi lìa y döïa theo moät thoân laøm tieâu chuaån. Sao goïi laø töôøng bao quanh thoân? Laø boán phía thoân coù töôøng bao quanh, phaïm vi bao nhieâu goïi laø moät theá phaàn?: Töùc laø trong vaø ngoaøi töôøng khoaûng moät taàm, laø khoaûng khoâng gian maø con gaø bay tôùi roài ñaùp xuoáng, cuõng laø choã maø ngöôøi bieát hoå theïn ñi tôùi ñeå tieän lôïi. Sao goïi laø haøng raøo bao quanh thoân? laø boán phía thoân coù haøng raøo bao quanh, phaïm vi bao nhieâu laø moät theá phaàn? Töùc laø trong vaø ngoaøi haøng raøo khoaûng moät taàm, baèng vôùi choã ño ñöôïc khoaûng möôøi hai khuyûu tay, cuõng laø choã maø coå xe chôû tre coù saùu con boø keùo coù theå quay ñaàu laïi ñöôïc. Sao goïi laø haøo bao quanh thoân? Laø chung quanh phía ngoaøi thoân coù ñaøo haøo ngaên caùch, phaïm vi bao nhieâu laø moät theá phaàn? Töùc laø beân trong vaø beân ngoaøi haøo ngaên khoaûng moät taàm, baèng vôùi choã maø buïi cuûa chaân con traâu hay con deâ tung bay tôùi, cuõng baèng vôùi choã maø quaêng gaïch ñaù soûi tôùi ñöôïc. Sao goïi laø moät thoân coù moät theá phaàn? Töùc laø thoân aáy coù moät vöôøn röøng, moät thaàn mieáu, moät choã tuï hoïp, phaïm vi bao nhieâu goïi laø moät theá phaàn? Töùc laø phaïm vi ngoaøi vöôøn röøng moät taàm, baèng vôùi choã coù theå xay giaû naáu aên vaø tuï hoïp ñeå aên uoáng. Sao goïi laø moät thoân coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø thoân aáy coù nhieàu vöôøn röøng, nhieàu thaàn mieáu, nhieàu choã tuï hoïp. Phaïm vi bao nhieâu goïi laø theá phaàn, laø khaùc hay ñoàng? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø nhieàu thoân coù moät theá phaàn? Töùc laø nhieàu thoân coù moät

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17         241

vöôøn röøng, moät thaàn mieáu, moät choã tuï hoïp. Phaïm vi bao nhieâu goïi laø theá phaàn? Trong vaø ngoaøi thoân khoaûng moät taàm, baèng vôùi choã xay giaû, naáu aên vaø tuï hoïp ñeå aên uoáng. Sao goïi laø nhieàu thoân coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø nhieàu thoân coù nhieàu vöôøn röøng, nhieàu thaàn mieáu, nhieàu choã tuï hoïp. Phaïm vi bao nhieâu goïi laø theá phaàn, laø khaùc hay ñoàng? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät nhaø coù moät theá phaàn? Töùc laø trong nhaø naøy chæ coù moät gia tröôûng, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi theá phaàn gioáng nhö moät thoân. Sao goïi laø moät nhaø coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong nhaø naøy coù nhieàu gia tröôûng, anh em chia rieâng. Khoaûng chöøng bao nhieâu goïi laø theá phaàn? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø nhieàu nhaø coù moät theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu nhaø naøy chæ coù moät gia tröôûng, anh em khoâng chia rieâng. Sao goïi laø nhieàu nhaø coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø nhieàu nhaø naøy coù nhieàu gia tröôûng, anh em chia rieâng. Khoaûng chöøng bao nhieâu goïi laø theá phaàn, caùi gì chung, caùi gì rieâng? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät nhaø kyû nhaïc coù moät theá phaàn? Töùc laø trong nhaø chæ coù moät gia tröôûng, anh em khoâng chia rieâng. Khoaûng chöøng bao nhieâu goïi laø theá phaàn? Beân trong vaø ngoaøi nhaø khoaûng moät taàm, baèng vôùi choã ñeå giaù troáng, ñaøn tyø baø, oáng tieâu, oáng saùo… cuûa giaøn nhaïc vaø choã ban nhaïc tuï hoïp aên uoáng. Sao goïi laø moät nhaø kyû nhaïc coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong nhaø naøy coù nhieàu gia tröôûng, anh em chia rieâng. Khoaûng chöøng bao nhieâu goïi laø theá phaàn, caùi gì chung, caùi gì rieâng? Rieâng laø choã ôû rieâng cuûa anh em, chung laø choã ñeå giaù troáng… Sao goïi laø nhieàu nhaø kyû nhaïc coù moät theá phaàn? Töùc laø nhieàu nhaø naøy chæ coù moät gia tröôûng, anh em khoâng chia rieâng. Khoaûng chöøng bao nhieâu goïi laø theá phaàn? Beân trong vaø beân ngoaøi nhaø khoaûng moät taàm, baèng vôùi choã ñeå giaù troáng… Sao goïi laø nhieàu nhaø kyû nhaïc coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø nhieàu nhaø naøy coù nhieàu gia tröôûng, anh em chia rieâng. Khoaûng chöøng bao nhieâu goïi laø theá phaàn, caùi gì chung, caùi gì rieâng? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät nhaø ngoaïi ñaïo coù moät theá phaàn? Töùc laø ngöôøi trong nhaø naøy coù ñoàng moät kieán giaûi, khoâng coù yù thuù rieâng. Phaïm vi beân trong vaø beân ngoaøi nhaø khoaûng moät taàm laø moät theá phaàn, baèng vôùi choã phôi

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17        242

phaân boø, chaát cuûi, choã cuùng teá, choã naáu aên, choã tuï hoïp aên uoáng. Sao goïi laø moät nhaø ngoaïi ñaïo coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø ngöôøi trong nhaø naøy coù nhieàu kieán giaûi sai khaùc vaø coù yù thuù khoâng ñoàng. Khoaûng chöøng bao nhieâu goïi laø theá phaàn, caùi gì ñoàng, caùi gì khaùc? Baèng vôùi mieãu thôø trôøi. Sao goïi laø nhieàu nhaø ngoaïi ñaïo coù moät theá phaàn? Töùc laø ngöôøi trong nhieàu nhaø naøy coù ñoàng moät kieán giaûi, khoâng coù yù thuù rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi nhaø khoaûng moät taàm laø moät theá phaàn, baèng vôùi choã phôi phaân boø… Sao goïi laø nhieàu nhaø ngoaïi ñaïo coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø ngöôøi trong nhieàu nhaø naøy coù nhieàu kieán giaûi sai khaùc, yù thuù cuõng khoâng ñoàng. Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät phoá coù moät theá phaàn? Töùc laø trong phoá naøy coù gia tröôûng, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi khoaûng moät taàm laø moät theá phaàn, baèng vôùi choã ñeå haøng hoùa, mua baùn giao dòch… Sao goïi laø moät phoá coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong phoá naøy coù nhieàu gia tröôûng, anh em chia rieâng. Theá phaàn naøy caùi gì chung, caùi gì rieâng? Chung laø choã giao dòch. Sao goïi laø nhieàu phoá coù moät theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu phoá naøy chæ coù moät gia tröôûng, anh em khoâng chia rieâng. Theá phaàn naøy laø beân trong vaø beân ngoaøi phoá khoaûng chöøng moät taàm, baèng vôùi choã ñeå haøng hoùa… Sao goïi laø nhieàu phoá coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu phoá naøy coù nhieàu gia tröôûng, anh em chia rieâng. Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät quaùn coù moät theá phaàn? Töùc laø trong quaùn naøy coù moät gia tröôûng, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi trong ngoaøi quaùn coù moät taàm laø moät theá phaàn, baèng vôùi choã ñeå ñaïi maïch, tieåu maïch, daàu meø, tô luïa…, choã giao dòch. Sao goïi laø moät quaùn coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong quaùn naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Pham vi bao nhieâu goïi laø theá phaàn, caùi gì chung, caùi gì rieâng? Töùc laø choã ñeå giöôøng gheá, ñoà vaät… Sao goïi laø nhieàu quaùn coù moät theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu quaùn naøy chæ coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi trong vaø ngoaøi quaùn coù moät taàm laø theá phaàn, baèng vôùi choã ñeå daàu, meø… caùc vaät. Sao goïi laø nhieàu quaùn coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu quaùn naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Phaïm vi chöøng bao nhieâu laø theá

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17         243

phaàn, caùi gì chung, caùi gì rieâng? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät laàu coù moät theá phaàn? Töùc laø trong laàu naøy coù moät chuû laàu, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi laàu coù moät taàm laø theá phaàn, baèng vôùi choã tuï hoïp aên uoáng. Sao goïi laø moät laàu coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong laàu naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Phaïm vi bao nhieâu laø theá phaàn , caùi gì chung, caùi gì rieâng?: Töùc laø choã ñeå thang laàu. Sao goïi laø nhieàu laàu coù moät theá phaàn? töùc laø trong nhieàu laàu naøy coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi laàu coù moät taàm laø theá phaàn, baèng vôùi choã tuï hoïp aên uoáng. Sao goïi laø nhieàu laàu coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu laàu naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Phaïm vi bao nhieâu laø theá phaàn, caùi gì chung, caùi gì rieâng? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät saân coù moät theá phaàn? Töùc laø trong saân naøy coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi saân coù moät taàm, laø choã ñeå gaïo luùa… Sao goïi laø moät saân coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong saân naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Phaïm vi bao nhieâu laø theá phaàn, caùi gì chung, caùi gì rieâng? Töùc laø ranh giôùi cuûa saân. Sao goïi laø nhieàu saân coù moät theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu saân naøy chæ coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi saân coù moät taàm laø theá phaàn, laø choã ñeå luùa gaïo. Sao goïi laø nhieàu saân coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu saân naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Phaïm vi bao nhieâu laø theá phaàn, caùi gì chung, caùi gì rieâng? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät ngoâi nhaø coù moät theá phaàn? Töùc laø trong ngoâi nhaø naøy chæ coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi ngoâi nhaø coù moät taàm laø theá phaàn, baèng vôùi choã coät traâu boø, ngöïa, boû phaân coû… Sao goïi laø moät ngoâi nhaø coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong ngoâi nhaø naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Phaïm vi bao nhieâu laø theá phaàn, töùc laø töø cöûa trôû vaøo trong. Sao goïi laø nhieàu ngoâi nhaø coù moät theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu ngoâi nhaø naøy chæ coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi ngoâi nhaø coù moät taàm laø theá phaàn, choã coät boø ngöïa, boû phaân coû… Sao goïi laø nhieàu ngoâi nhaø coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu ngoâi nhaø naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Phaïm vi bao nhieâu laø theá

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17        244

phaàn, caùi gì chung, caùi gì rieâng? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät xe coù moät theá phaàn? Töùc laø xe naøy chæ coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi ngoaøi cuûa xe coù moät taàm laø theá phaàn, laø choã xe ñi vaø döøng, cuõng laø choã coät traâu boø ngöïa, boû phaân coû. Sao goïi laø moät xe coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø xe naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Phaïm vi bao nhieâu laø theá phaàn? Baèng vôùi caùi aùch cuûa xe. Caùi gì chung, caùi gì rieâng? Chung laø choå ñoøn ngang tröôùc xe. Sao goïi laø nhieàu xe coù moät theá phaàn? Töùc laø nhieàu xe naøy chæ coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Theá phaàn laø choã xe ñi. Sao goïi laø nhieàu xe coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø nhieàu xe naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Phaïm vi bao nhieâu laø theá phaàn, caùi gì chung, caùi gì rieâng? Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät thuyeàn coù moät theá phaàn? Töùc laø thuyeàn naøy chæ coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi thuyeàn coù moät taàm laø theá phaàn, laø choã coät thuyeàn, naáu aên vaø tuï hoïp aên uoáng. Sao goïi laø moät thuyeàn coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø thuyeàn naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Beân chieác thuyeàn laø theá phaàn. Sao goïi laø nhieàu thuyeàn coù moät theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu thuyeàn naøy chæ coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Choã thuyeàn döøng laø theá phaàn. Sao goïi laø nhieàu thuyeàn coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu thuyeàn naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät khu röøng coù moät theá phaàn? Töùc laø trong khu röøng naøy chæ coù moät chuû, anh em khoâng chia rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi khu röøng coù moät taàm laø theá phaàn, baèng vôùi choã haùi hoa traùi vaø aên uoáng. Sao goïi laø moät khu röøng coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong khu röøng naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Theá phaàn laø moät daëm vuoâng. Sao goïi laø nhieàu khu röøng coù moät theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu khu röøng naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Phaïm vi beân trong vaø ngoaøi khu röøng coù moät taàm laø theá phaàn, laø choã haùi hoa traùi vaø aên uoáng. Sao goïi laø nhieàu khu röøng coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø trong nhieàu khu röøng naøy coù nhieàu chuû, anh em chia rieâng. Tröôøng hôïp naøy khoâng coù theá phaàn. Sao goïi laø moät caây coù moät theá phaàn? Töùc laø choã caønh laù giao nhau. Beân ngoaøi caây khoaûng moät taàm laø theá phaàn, baèng vôùi choã boùng maùt cuûa caây luùc giöõa tröa cuûa thaùng naêm, hoaëc laø choã hoa laù traùi caây rôi xuoáng

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17       245

khi trôøi khoâng coù gioù, cuõng baèng vôùi choã khi trôøi möa gioït nöôùc vaêng tôùi. Sao goïi laø moät caây coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø choã caønh laù thöa thôùt, khoâng giao nhau. Theá phaàn baèng vôùi goác caây Sao goïi laø nhieàu caây coù moät theá phaàn? Töùc laø choã caønh laù giao nhau, coù chung boùng maùt. Sao goïi laø nhieàu caây coù nhieàu theá phaàn? Töùc laø caønh laù cuûa caùc caây naøy caùch xa nhau, khoâng giao nhau thaønh boùng maùt. Luùc ñoù cuï thoï Öu Ba Ly baïch Phaät: “Khi Bí-soâ ñi ñöùng naèm ngoài, phaïm vi khoaûng chöøng bao nhieâu laø theá phaàn lìa y?”. Phaät noùi: “Nhö Baø-la-moân Sanh Vaên troàng caây Yeåm-moät-la, caùch nhau baûy taàm boâng traùi sum sueâ, khoaûng caùch cuûa baûy caây naøy laø boán möôi chín taàm. Bí-soâ ñi trong phaïm vi naøy laø theá phaàn khoâng maát y, quaù phaïm vi naøy laø theá phaàn maát y. Neáu ñöùng naèm ngoài thì phaïm vi chæ trong moät taàm; neáu nguû ôû trung gian giöõa hai giôùi, cheùo cuûa y khoâng rôøi khoûi thaân laø theá phaàn cuûa y. Bí-soâ lìa y nguû neân laøm ba vieäc, phaïm hay khoâng phaïm ñeàu nhö vaên treân ñaõ noùi roõ.”

Hoïc Xöù Thöù Ba: CHÖÙA Y MOÄT THAÙNG Phaät ôû trong vöôøn Caáp-coâ-ñoäc thaønh Thaát-la-phieät , luùc ñoù caùc Bí-soâ chöùa nhieàu y, thoï ñöôïc vaûi maøu xanh khoâng may y lieàn maø ñem caát, laïi mong ñöôïc theâm thöù vaûi khaùc, nghó raèng neáu thoï ñöôïc vaûi töông tôï nhö vaäy seõ may thaønh y. Vaûi maøu xanh ñaõ nghó nhö vaäy, cho ñeán ñöôïc vaûi maøu vaøng, maøu ñoû, maøu traéng hoaëc vaûi moûng, vaûi daøy… ñeàu ñem caát vaø nghó nhö vaäy. Caùc Bí-soâ thieåu duïc troâng thaáy lieàn cheâ traùch: “Taïi sao Bí-soâ laïi chöùa caát nhieàu thöù vaûi khoâng chòu may thaønh y”. Caùc Bí-soâ ñem vieäc naøy baïch Phaät, Phaät do nhaân duyeân naøy nhoùm hoïp caùc Bí-soâ… cho ñeán Phaät baûo caùc Bí-soâ: Ta quaùn thaáy möôøi coâng ñöùc lôïi, nôi Tyø-naïi-da cheá hoïc xöù naøy cho caùc Bí-soâ nhö sau: “Neáu laïi coù Bí-soâ may y ñaõ xong, y Yeát-sæ-na laïi xuaát, ñöôïc y phi thôøi caàn thì thoï, thoï roài phaûi mau may thaønh y. Neáu coù choã hy voïng seõ cuùng cho ñuû thì ñöôïc caát chöùa trong voøng moät thaùng, neáu chöùa quaù thì phaïm Ni-taùt-kyø-ba-daät- ñeå-ca”. Neáu laïi coù Bí-soâ may y ñaõ xong, y Yeát-sæ-na laïi xuaát: Coù boán caâu gioáng nhö vaên treân. Ñöôïc y phi thôøi: sao goïi laø thôøi, sao goïi laø phi thôøi?, thôøi laø truù xöù naøo khoâng thoï y Yeát-sæ-na thì trong voøng moät thaùng töø ngaøy möôøi saùu thaùng taùm ñeán ngaøy möôøi laêm thaùng chín; neáu truù xöù naøo coù thoï y Yeát-sæ-na thì trong voøng naêm thaùng, töø ngaøy möôøi saùu

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17       246

thaùng taùm ñeán ngaøy möôøi laêm thaùng gieâng. Ngoaøi thôøi gian noùi treân goïi laø phi thôøi. Neáu coù choã hy voïng seõ cuùng: Nghóa laø thieáu vaûi chôø xin cho ñuû neân ñöôïc caát chöùa trong voøng moät thaùng, hy voïng cha meï, anh em, chò em, sö chuû… seõ cuùng theâm vaûi; hoaëc vaøo ngaøy hoäi naêm naêm, ngaøy hoäi saùu naêm, ngaøy hoäi thaêng chöùc, ngaøy hoäi maõn naêm ta seõ ñöôïc cuùng vaûi, neáu ñuû may thaønh y thì toát. Neáu trong ba y coù moät y khoâng ñuû thì ñöôïc chöùa trong voøng moät thaùng, quaù thôøi gian moät thaùng thì phaïm Ni- taùt-kyø-ba-daät-ñeå-ca. Trong hoïc xöù naøy töôùng phaïm nhö theá naøo? Nhieáp Tuïng: Choã hy voïng hay khoâng Heát mong, vaûi khoâng ñoàng, Môùi cuõ, phaán taûo khaùc, Ñieàu soá löôïng khuyûu tay. Neáu Bí-soâ ngaøy thöù nhaát trong thaùng ñöôïc vaûi maøu xanh ñem caát chöa may, vì coù choã hy voïng cho theâm, nghó raèng neáu ñöôïc cuùng theâm vaûi cuøng maøu ta seõ may thaønh y. Ngay trong ngaøy nhaän ñöôïc vaûi cuøng maøu, Bí-soâ phaûi may thaønh y trong voøng möôøi ngaøy neân trì, neân xaû, neân taùc phaùp. Neáu khoâng trì, khoâng xaû, khoâng taùc phaùp ñeán ngaøy thöù möôøi moät, maët trôøi moïc lieàn phaïm Ni-taùt-kyø-ba-daät-ñeå-ca. Bí-soâ ngaøy thöù nhaát khoâng ñöôïc vaûi naøo khaùc, ngaøy thöù hai, thöù ba cho ñeán ngaøy thöù möôøi ñeàu ñöôïc vaûi thì Bí-soâ phaûi may thaønh y trong voøng möôøi ngaøy ñoù neân trì, neân xaû, neân taùc phaùp. Neáu khoâng trì, khoâng xaû, khoâng taùc phaùp, ñeán ngaøy thöù möôøi moät maët trôøi moïc lieàn phaïm Ni- taùt-kyø-ba-daät-ñeå-ca. Bí-soâ trong möôøi ngaøy khoâng ñöôïc vaøi naøo khaùc, ngaøy thöù möôøi moät, thöù möôøi hai cho ñeán ngaøy thöù möôøi chín cuõng ñeàu khoâng ñöôïc vaûi, ñeán ngaøy thöù hai möôi môùi ñöôïc vaûi thì neân nhö tröôùc taùc phaùp, neáu khoâng taùc phaùp phaïm Xaû ñoïa. Bí-soâ trong hai möôi moát ngaøy khoâng ñöôïc vaûi ñeán ngaøy thöù hai möôi chín môùi ñöôïc thì noäi trong ngaøy thöù ba möôi lieàn phaûi may thaønh y neân trì, neân xaû, neân taùc phaùp. Neáu khoâng trì, khoâng xaû khoâng taùc phaùp ñeán ngaøy thöù ba moät maët trôøi moïc lieàn phaïm Ni-taùt-kyø-ba-daät-ñeå-ca. Do thôøi gian tröôùc ñöôïc y, töôùng nhieãm noái tieáp nhau. Ñöôïc vaûi maøu xanh ñaõ nhö vaäy, ñöôïc caùc loaïi vaûi maøu khaùc cuõng nhö vaäy. Neáu Bí-soâ ngaøy thöù nhaát ñöôïc vaûi maøu xanh ñem caát chöa may thaønh y vì coù choã hy voïng cuùng theâm cho ñuû, nghó raèng neáu ñöôïc theâm vaûi cuøng maøu ta seõ may thaønh y. Ngay ngaøy ñöôïc vaûi cuøng maøu, Bí-soâ

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17         247

phaûi may thaønh y trong voøng möôøi ngaøy neân trì, neân xaû, neân taùc phaùp, Neáu khoâng taùc phaùp ñeán ngaøy thöù möôøi moät maët trôøi moïc lieàn phaïm Ni- taùt-kyø-ba-daät-ñeå-ca. Neáu ngaøy thöù nhaát khoâng ñöôïc vaûi naøo khaùc, ngaøy thöù hai ñöôïc cho ñeán ngaøy thöù ba möôi ñeàu ñöôïc… gioáng nhö vaên treân. Ñöôïc vaûi maøu xanh ñaõ nhö vaäy, ñöôïc caùc loaïi vaûi khaùc cuõng nhö vaäy. Neáu Bí-soâ ngaøy thöù nhaát ñöôïc vaûi maøu xanh khoâng may ñem caát vì hy voïng coù ngöôøi cuùng theâm, nhöng do thôøi gian laâu xa khoâng xöùng vôùi loøng mong muoán, khoâng bieát laøm sao; hoaëc ngay ngaøy ñöôïc vaûi maøu xanh lieàn may thaønh y trong voøng möôøi ngaøy… gioáng nhö vaên treân ñaõ noùi, cho ñeán ngaøy thöù ba möôi môùi ñöôïc caùc loaïi vaûi khaùc cuõng gioáng nhö trong ñoaïn vaên treân. Neáu Bí-soâ ngaøy thöù nhaát ñöôïc vaûi maøu xanh khoâng may ñem caát vì coù choã hy voïng cuùng theâm, nhöng choã hy voïng kia tuy chöa ñöôïc y, taâm caàu chöa döùt; hoaëc ngay ngaøy ñöôïc vaûi maøu xanh lieàn may thaønh y… nhö ñoaïn vaên treân. Neáu ngaøy thöù nhaát ñöôïc vaûi maøu xanh khoâng may ñem caát vì coù choã hy voïng, nhöng choã hy voïng bò ñoaïn tuyeät. Vaûi maø Bí-soâ ñaõ ñöôïc noäi trong möôøi ngaøy neân trì, neân xaû nhö trong ñoaïn vaên treân. Luùc ñoù cuï thoï Öu Ba Ly baïch Phaät: “Theá Toân coù bao nhieâu loaïi y?”, Phaät noùi: “Coù hai loaïi y: Moät laø loaïi môùi, hai laø loaïi cuõ”. Môùi töùc laø môùi may, cuõ töùc laø ñaõ traûi qua boán thaùng thoï duïng. Naøy OÂ-ba-ly, laïi coù naêm loaïi y: Moät laø y coù thí chuû, hai laø y khoâng coù thí chuû, ba laø y vaõng hoaøn, boán laø y cuûa ngöôøi cheát, naêm laø y phaán taûo. Sao goïi laø y coù thí chuû?: Töùc laø coù nam, nöõ, baùn-traïch-Ca-laøm thí chuû cuùng y. Sao goïi laø y khoâng coù thí chuû? Töùc laø khoâng coù nam, nöõ, baùn-traïch-Ca-laøm thí chuû cuùng y. Sao goïi laø y vaõng hoaøn? Nhö coù ngöôøi cheát, quyeán thuoäc nhôù thöông duøng y phuû leân ngöôøi cheát roài khieâng ñeán choã hoûa thieâu, khi thieâu laáy laïi chieác y aáy ñem cuùng cho taêng. Sao goïi laø y cuûa ngöôøi cheát? Töùc laø ôû trong röøng thaây cheát, y cuûa ngöôøi cheát khoâng coù sôû höõu chuû. Sao goïi laø y phaán taûo? Coù taát caû naêm loaïi: Moät laø y boû treân ñöôøng ñi, hai laø y boû nôi choã ñoå raùc, ba laø y boû nôi bôø soâng, boán laø y bò kieán nhaám, naêm laø y raùch naùt. Laïi coù naêm loaïi y: Moät laø y bò löûa chaùy, hai laø y bò nöôùc ngaâm, ba laø y bò chuoät gaëm, boán laø y bò boø nhôi, naêm laø y cuûa baø meï sanh con xong roài boû. Bí-soâ nhaän ñöôïc vaûi môùi muoán may y neân giaët nhuoäm caét may thaønh y Taêng-giaø-chi hai lôùp, Ni sö ñaøn hai lôùp, OÁt-ñaùt-la-taêng-giaø moät lôùp, An-ñaùt-baø-ta moät lôùp. Neáu Bí-soâ may y Taêng-giaø-chi hai lôùp roài may theâm lôùp thöù ba, khi vöøa thieáp vaøo lieàn phaïm AÙc-taùc, ñeán ngaøy thöù

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17         248

möôøi moät maët trôøi moïc lieàn phaïm Xaû ñoïa. Bí-soâ ñoái vôùi y Taêng-giaø-chi môùi xeù boû lôùp boïc cuõ ñònh duøng vaøo vieäc khaùc, khi vöøa xeù lieàn phaïm AÙc-taùc, ñeán ngaøy thöù möôøi moät maët trôøi moïc lieàn phaïm Xaû ñoïa. Bí-soâ ñoái vôùi y Taêng-giaø-chi môùi xeù boû lôùp boïc cuõ ra ñeå giaët nhuoäm roài may khaâu trôû laïi thì khoâng phaïm. Ñeán ngaøy thöù möôøi moät maët trôøi moïc neáu may khaâu chöa xong thì phaïm Xaû ñoïa. Taêng-giaø-chi ñaõ nhö vaäy thì ni sö ñaøn… cuõng nhö vaäy. Neáu Bí-soâ coù y OÁt-ñaùt-la-taêng-giaø môùi may theâm lôùp thöù hai, khi vöøa thieáp vaøo lieàn phaïm AÙc-taùc, ñeán ngaøy thöù möôøi moät maët trôøi moïc lieàn phaïm Xaû ñoïa. Y An-ñaùt-baø-ta cuõng nhö vaäy. Neáu Bí-soâ ñöôïc vaûi cuõ muoán may y neân giaët nhuoäm caét may thaønh y Taêng-giaø-chi boán lôùp, Ni sö ñaøn boán lôùp, OÁt-ñaùt-la-taêng-giaø vaø An- ñaùt-baø-ta hai lôùp. Neáu Bí-soâ ñoái vôùi y OÁt-ñaùt-la-taêng-giaø vaø An-ñaùt-baø- ta hai lôùp muoán may theâm lôùp thöù ba, khi vöøa thieáp vaøo lieàn phaïm AÙc- taùc; ñeán ngaøy thöù möôøi moät maët trôøi moïc lieàn phaïm xaû ñoïa. Bí-soâ ñoái vôùi y nhieàu lôùp muoán xeù boû, khaâu may hay khoâng khaâu may, coù phaïm hay khoâng phaïm ñeàu gioáng nhö trong ñoaïn vaên treân ñaõ noùi. Bí-soâ ñöôïc y coù thí chuû, y khoâng thí chuû… chuaån theo y môùi vaø cuõ neân bieát. Neáu laø y phaán taûo thì may maáy lôùp tuøy yù, khoâng coù haïn ñònh”. Cuï thoï OÂ-ba-ly baïch Phaät: “Theá Toân, Taêng-giaø-chi coù maáy loaïi, ñieàu soá theá naøo?”, Phaät noùi: “Coù chín loaïi ñoù laø y chín ñieàu, möôøi moät ñieàu, möôøi ba ñieàu, möôøi laêm ñieàu, möôøi baûy ñieàu, möôøi chín ñieàu, hai möôi moát ñieàu, hai möôi ba ñieàu vaø hai möôi laêm ñieàu. Naøy OÂ-ba-ly, ba loaïi y thöù nhaát coù hai ñaøn caùch daøi moät ñaøn caùch ngaén; ba loaïi y keá coù ba ñaøn caùch daøi moät ñaøn caùch ngaén; ba loaïi y sau cuøng coù boán ñaøn caùch daøi moät ñaøn caùch ngaén neân may neân thoï trì, quaù ñieàu löôïng naøy thaønh phaù naïp”. Cuï thoï OÂ-ba-ly baïch Phaät: “Theá Toân, y lôùn y nhoû coù bao nhieâu thöù?”. Phaät noùi: “Y Taêng-giaø-chi coù ba baäc thöôïng trung vaø haï, baäc thöôïng beà ñöùng ba khuyûu tay, beà ngang naêm khuyûu tay; baäc haï beà ñöùng hai khuyûu tay röôõi, beà ngang boán khuyûu tay röôõi; ôû giöõa hai baäc treân laø baät trung. OÁt-ñaùt-la-taêng-giaø vaø An-ñaùt-baø-ta cuõng coù ba baäc thöôïng trung haï nhö Taêng-giaø-chi. Naøy OÂ-ba-ly coù hai loaïi An-ñaùt-baø- ta: Moät laø beà ñöùng hai khuyûu tay, beà ngang naêm khuyûu tay; hai laø beà ñöùng hai khuyûu tay, beà ngang boán khuyûu tay. Y An-ñaùt-baø-ta baäc thaáp nhaát chæ truøm ba luaân laø nhoû nhaát trong soá y thoï trì. Y phaïm Ni taùt kyø nhoû nhaát chæ baèng ngang doïc moät khuyûu tay. Neáu Bí-soâ phaïm Xaû ñoïa neân laøm ba vieäc nhö treân ñaõ noùi”. Tröôøng hôïp khoâng phaïm laø ngöôøi phaïm ban ñaàu, hoaëc si cuoàng taâm loaïn bò thoáng naõo böùc baùch.

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17         249

Hoïc Xöù Thöù Tö: NHÔØ NI KHOÂNG PHAÛI THAÂN TOÄC GIAËT Y CUÕ Luùc Boà taùt töø cung trôøi Ñoå Söû giaùng sanh vaøo cung vua Tònh Phaïn ôû thaønh Kieáp-tyû-la, tieáng ñoàn vang khaép boán phöông: Doøng hoï Thích Ca haï sanh thaùi töû ôû caïnh nuùi Tuyeát beân doøng soâng Dieâm cuûa thaønh Kieáp- tyû-la, choã tieân nhôn ôû. Caùch ñoù khoâng xa coù tieân nhôn teân A-lan-nhaõ Tö Ñaø gioûi veà töôùng soá vaø boùi toaùn neân nhaø vua lieàn trieäu ñeán ñeå xem töôùng cho thaùi töû. Töôùng soá A-tö-ñaø ñoaùn raèng: “Neáu Thaùi töû ôû nhaø thì laøm vua Chuyeån luaân cai trò giaùo hoùa boán thieân haï, laø moät vò ñaïi Thaùnh chuû coù baûy baùu ñaày ñuû ñoù laø luaân baùu, töôïng baùu, maõ baùu, ngoïc baùu, nöõ baùu, chuû taøng thaàn baùu, chuû binh thaàn baùu vôùi ngaøn ngöôøi con coù oai löïc lôùn, duõng kieän khoâng ai hôn, coù theå haøng phuïc oaùn ñòch. Treân ñaïi ñòa, treân khaép boán bieån ñeàu khoâng coù ñaïo taëc cuõng khoâng coù hình phaït naëng, chæ duøng phaùp lyù cai trò laøm cho moïi ngöôøi ñöôïc soáng an oån. Neáu thaùi töû xuaát gia caïo boû raâu toùc, do taâm chaùnh tín töø nhaø ñeán choã khoâng nhaø seõ ñöôïc thaønh Phaät, ÖÙng chaùnh bieán tri, tieáng ñoàn vang khaép möôøi phöông, giaùo hoùa cöùu ñoä muoân loaøi”. Luùc ñoù vua cuûa caùc nöôùc laân bang nghe tin thaùi töû sanh ôû Tuyeát sôn… giaùo hoùa cöùu ñoä muoân loaøi, lieàn suy nghó: “Nay ta neân ñeán thöøa söï thaùi töû, sau naøy seõ thoï phöôùc loäc cuûa ngöôøi”, laïi nghó: “Nay ta khoâng coù duyeân troâng thaáy thaùi töû, ta neân thöøa söï vua Tònh Phaïn cuõng töùc laø thöøa söï thaùi töû”. Caùc vua laân bang suy nghó nhö vaäy roài lieàn sai söù thaàn mang quoác tín ñeán choã vua Tònh Phaïn. Boà taùt ôû trong thaâm cung daàn daàn tröôûng thaønh, do thaáy caûnh giaø bònh cheát neân trong loøng saàu naõo, buoâng boû vieäc ñôøi vaøo ôû trong röøng. Caùc vua laân bang nghe bieát lieàn suy nghó: “Laâu nay ta phuïng söï vua Tònh phaïn laø vì thaùi töû, nay thaùi töû ñaõ vaøo ôû trong röøng mong caàu xuaát ly, ta caàn gì uoång coâng phí söùc phuïng söï nöõa”. Do nghó nhö vaäy neân caùc vua laân bang khoâng sai söù thaàn mang quoác tín ñeán nöõa. Trong caùc vua nöôùc laân bang chæ coøn coù vua Thaéng Quang tuy chaám döùt quoác tín nhöng söù thaàn hai nöôùc vaãn coøn qua laïi. Söù thaàn cuûa vua Thaéng Quang laø Ñaïi thaàn Maät Hoä, söù thaàn cuûa vua Tònh Phaïn laø Ñaïi thaàn OÂ-ñaø-di. Khi ñaïi thaàn Maät Hoä ñeán choã vua Tònh Phaïn luaän baøn vieäc nöôùc xong thì ñeán nhaø cuûa ñaïi thaàn OÂ-ñaø-di nghæ, ngöôïc laïi khi ñaïi thaàn OÂ-ñaø-di ñeán choã vua Thaéng Quang luaän baøn vieäc nöôùc xong thì ñeán nhaø cuûa ñaïi thaàn Maät Hoä nghæ. Vôï cuûa ñaïi thaàn Maät Hoä teân laø Caáp-ña nhan saéc ñoan nghieâm, ai nhìn cuõng yeâu meán, do thöôøng lui tôùi nhaø cuûa ñaïi thaàn Maät Hoä neân ñaïi thaàn OÂ-ñaø-di tö thoâng vôùi Caáp-ña. Khi ñaïi thaàn Maät Hoä nghe bieát Caáp-ña cuøng OÂ-ñaø-di tö thoâng lieàn muoán gieát hai keû xaáu xa naøy, nhöng laïi nghó: “Neáu ta gieát ñaïi thaàn cuûa nöôùc laân bang seõ laøm

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17       250

loaïn vöông thaønh taïo neân söï kinh hoaøng sôï haõi, taïi sao vì ngöôøi vôï toäi loãi cuûa mình maø laïi gieát moät Baø-la-moân”, do nghó nhö vaäy neân giaû lô khoâng hay bieát. Thôøi gian sau Maät Hoä qua ñôøi, vua Thaéng Quang laáy côù Maät Hoä khoâng coù con keá thöøa neân tòch thu gia saûn. Luùc ñoù OÂ-ñaø-di nghe bieát vieäc naøy lieàn suy nghó: “Ta coøn soáng ñaây laøm sao nôû ñeå cho Caáp-ña khoâng coù choã nöông nhôø”, do nghó nhö vaäy neân saùng hoâm sau lieàn vaøo cung taâu vua Tònh Phaïn: “Ñaïi vöông, trong nöôùc cuûa vua Thaéng Quang coù vieäc baát oån, ñaïi vöông neân sai söù thaàn ñeán ñoù thaêm hoûi, neáu khoâng seõ chieâu laáy hoïa baïi”. Vua Tònh Phaïn lieàn sai OÂ-ñaø-di laøm söù thaàn ñeán thaønh Thaát-la-phieät thaêm hoûi vua Thaéng Quang, khi ñeán nôi OÂ-ñaø-di suy nghó: “Ta neân yeát kieá n nhaø vua tröôùc hay gaëp ñaïi thaàn tröôùc”, laïi nghó: “Theo pheùp caàu vieäc phaûi ñi töø döôùi leân, ta neân ñeán choã ñaïi thaàn tröôùc”. Nghó roài lieàn ñeán choã ñaïi thaàn noùi raèng: “Toâi muoán nhôø quan taâu giuùp vôùi nhaø vua cho toâi ñöôïc laáy Caáp-ña”, vò Ñaïi thaàn nghe roài lieàn nhaän lôøi taâu giuùp. Sau ñoù OÂ-ñaø-di lieàn ñeán choã vua Thaéng Quang baøn vieäc nöôùc xong lieàn taâu vua: “Raát mong ñaïi vöông ban cho toâi choã nghæ”, vua hoûi: “Tröôùc ñaây khanh töøng döøng nghæ ôû ñaâu?”, OÂ-ñaø-di ñaùp: “Tröôùc ñaây toâi töøng nghæ ôû nhaø cuûa ñaïi thaàn Maät Hoä”, vua noùi: “Vaäy nay khanh neân ñeán ñoù nghæ”, OÂ-ñaø-di noùi: “Ñaïi thaàn Maät Hoä nay ñaõ qua ñôøi roài”, vua noùi: “Chuû nhaø tuy ñaõ cheát nhöng caên nhaø ñaâu coù cheát”, OÂ-ñaø-di lieàn taâu vua: “Ñaïi vöông, caên nhaø tuy khoâng cheát nhöng saûn nghieäp khoâng coøn”. Vua Thaéng Quang lieàn ra lònh Ñaïi thaàn tìm choã döøng nghæ cho OÂ-ñaø-di , sau khi OÂ-ñaø-di ra khoûi cung Ñaïi thaàn lieàn taâu vua: “Ñaïi vuông, khoâng phaûi OÂ-ñaø-di khoâng coù choã döøng nghæ, vì tröôùc ñaây oâng ta ñaõ cuøng vôùi Caáp-ña tö thoâng, neân boån yù cuûa oâng ta muoán vua chaáp thuaän cho oâng ta ñöôïc laáy Caáp-ña. Neáu Ñaïi vöông nhieáp thoï ñöôïc ngöôøi naøy töùc laø nhieáp thoï ñöôïc vua Tònh Phaïn”. Vua Thaéng Quang nghe roài lieàn trieäu OÂ-ñaø- di ñeán noùi raèng: “Naøy OÂ-ñaø-di, thaät söï ta khoâng bieát khanh vôùi Caáp-ña tröôùc ñaây coù giao tình, nay ta ban Caáp-ña cho khanh laøm vôï, taøi vaät vaø nhaø cöûa ñeàu caáp cho hai khanh”. OÂ-ñaø-di nghe roài vui möøng baùi taï roài lui ra, sau ñoù ñeán nhaø cuûa Caáp-ña, Caáp-ña ra ñoùn roài khoùc, OÂ-ñaø-di hoûi vì sao khoùc, Caáp-ña noùi: “Phu chuû cuûa em nay ñaõ qua ñôøi, chaúng phaûi anh cuõng seõ boû em nöõa hay sao”. OÂ-ñaø-di noùi: “Chính vì vieäc naøy neân ta môùi ñeán ñaây, ta ñaõ taâu vôùi vua xin ñöôïc cöôùi em laøm vôï, taøi vaät vaø nhaø cöûa vua ñeàu caáp cho, em muoán ôû laïi ñaây hay muoán qua thaønh Kieáp- tyû-la?”. Caáp-ña suy nghó: “Neáu ta cuøng qua thaønh Kieáp-tyû-la thì vôï cuûa

SOÁ 1442 - CAÊN BAÛN THUYEÁT NHAÁT THIEÁT HÖÕU BOÄ TYØ NAÏI DA, Quyeån 17           251

Baø-la-moân naøy seõ khoâng ñeå ta yeân, ta neân ôû laïi ñaây taïi ngoâi nhaø cuõ cuûa mình”. Vì theá OÂ-ñaø-di coù hai nhaø ôû hai nôi, moät ôû thaønh Kieáp-tyû-la, moät ôû thaønh Thaát-la-phieät. Luùc ñoù Boà taùt trong saùu naêm tu khoå haïnh ôû röøng giaø khoâng coù moät vaät gì laø sôû höõu, sau saùu naêm Ngaøi môùi baét ñaàu aên uoáng trôû laïi, tröôùc tieân laø ôû laøng Thaéng Quaân taïi choã ôû cuûa hai muïc ngöu nöõ, moät teân laø Hoan Hæ, moät teân laø Hyû Löïc , thoï nhaän moùn chaùo naáu nhöø vôùi möôøi saùu loaïi söõa ñeå phuïc hoài söùc khoûe; sau ñoù ñeán choã nam töû Thieän Haïnh laáy coû caùt töôøng roài ñeán döôùi caây Boà ñeà traûi coû ngoài kieát giaø theä nguyeän raèng: “Neáu ta chöa ñoaïn heát laäu hoaëc, ta theà khoâng ñöùng daäy”. Boà taùt ñaõ ñoaïn heát laäu hoaëc trong khi thieàn quaùn neân Haéc long vöông heát söùc khen ngôïi. Sau khi haøng phuïc ba möôi saùu öùc ma quaân chöùng Nhaát thieát trí thaønh Phaät, Theá Toân lieàn nhaän lôøi thænh cuûa Phaïm vöông ñeán thaønh Ba-la-neâ-tö ba laàn chuyeån phaùp luaân möôøi hai haønh ñeå ñoä naêm Bí-soâ. Ñoä naêm Bí-soâ roài laïi ñeán trong röøng Baïch Ñieäp ñoä saùu möôi Hieàn Boä chöùng ñöôïc Kieán ñeá, keá trôû laïi trong laøng Thaéng Quaân ñoä hai muïc ngöu nöõ khieán hoï cuõng chöùng ñöôïc Kieán ñeá. Sau ñoù ñeán beân röøng OÂ Lö Taàn Loa ñeå ñoä moät ngaøn ngoaïi ñaïo cho hoï xuaát gia thoï cuï giôùi, keá leân ñænh nuùi Giaø da hieän ba thaàn bieán giaùo hoùa khieán haøng Boà taùt, chö thieân truï nôi Nieát-baøn an oån. Sau ñoù ñeán Tröôïng Laâm ñoä vua Taàn Baø Sa La nöôùc Ma-kieät-ñaø chöùng ñöôïc Kieán ñeá, ñoàng thôøi ñoä cho traêm ngaøn thieân chuùng vaø traêm ngaøn Baø-la-moân nöôùc Ma-kieät-ñaø. Keá ñeán thaønh Vöông Xaù nhaän tinh xaù Truùc Laâm vaø ñoä cho Thaân Töû, Muïc Lieân xuaát gia roài ñeán thaønh Thaát-la-phieät thoï nhaän vöôøn Caáp-coâ-ñoäc ôû röøng Theä-ña, noùi kinh Thieáu nieân cho vua Thaéng Quang khieán vua chöùng ñöôïc Kieán ñeá. Cuoái cuøng Theá Toân truï ôû trong röøng Theä-ña, vua Thaéng Quang lieàn sai ngöôøi ñeán thaønh Kieáp-tyû-la baùo tin cho vua Tònh Phaïn bieát hieän thaùi töû ñang ôû trong röøng Theä-ña, ñaõ chöùng quaû Voâ thöôïng chaùnh giaùc vaø khieán cho caùc loaøi höõu tình ñoàng höôûng vò cam loà. Vua Tònh Phaïn nghe roài ngoài choáng tay vaøo maù than raèng: “Xöa kia khi thaùi töû Nhaát Theá Nghóa Thaønh tu khoå haïnh, ta thöôøng sai söù ñeán thaêm hoûi, nhöõng söù giaû ñaõ ñi ñeàu khoâng thaáy trôû veà, nay sao laïi coù tin noùi laø thaùi töû hieän ôû trong röøng Theä-ña”. Vöøa luùc ñoù ñaïi thaàn OÂ-ñaø-di vaøo cung thaáy nhaø vua nhö vaäy lieàn hoûi: “Vì sao Ñaïi vöông laïi ngoài choáng tay vaøo maù thôû than öu saàu nhö vaäy?”. Vua noùi: “Laøm sao ta khoâng öu saàu, tröôùc kia khi thaùi töû Nhaát Theá Nghóa Thaønh tu khoå haïnh, Ta thöôøng sai söù ñeán thaêm hoûi, nhöõng söù giaû ra ñi ñeàu khoâng thaáy trôû veà. Nay ta boång ñöôïc tin noùi laø thaùi töû hieän ñang ôû trong röøng Theä-ña, ñaõ chöùng

ñöôïc Voâ thöôïng chaùnh giaùc vaø khieán cho caùc loaøi höõu tình ñoàng höôûng vò cam loà”. OÂ- ñaø-di lieàn taâu vua: “Neáu nhö vaäy, thaàn xin laøm söù ñeán ñoù roài mang tin trôû veà cho Ñaïi vöông”. Vua noùi: “Khanh neân ñi roài veà baùo laïi, ñöøng coù ôû luoân beân ñoù”. Noùi roài vua töï tay vieát thö cho Thaùi töû: “Töø thoï thai veà sau, Toâi nuoâi döôõng Theá Toân, Löûa phieàn naõo thöôøng ñoát, Thöôøng mong caây Toái thaéng, Nay ñaõ lôùn khoân roài, Ñoà chuùng soá voâ bieân, Moïi ngöôøi ñöôïc an laïc, Chæ rieâng toâi ñaéùng cay”. Vieát xong ñoùng aán roài ñöa cho OÂ-ñaø-di, OÂ-ñaø-di mang thö cuûa Vua ñeán choã Theá Toân ngöï ôû thaønh Thaát-la-phieät daâng leân, Theá Toân nhaän thö roài môû ra xem, OÂ-ñaø- di hoûi: “Theá Toân coù trôû veà thaønh Kieáp- tyû-la khoâng?”, Theá Toân noùi: “Ta ñi cuøng vôùi oâng”. OÂ-ñaø-di nhôù laïi ngaøy xöa khi thaùi töû vöôït thaønh xuaát gia, phuï vöông thöôøng trieäu veà maø khoâng chòu veà neân baïch Phaät raèng: “Neáu thaùi töû khoâng chòu trôû veà, toâi coù söùc seõ ñöa Ngaøi veà”. Theá Toân nghe roài lieàn noùi keä: “Löôùi aùi sanh töû neáu tröø heát, Ngöôøi naøy chaúng caàn ai daãn ñöôøng. Theá Toân oai löïc khoâng cuøng taän, OÂng phöông tieän gì daãn ñi ñöôïc. Löôùi aùi sanh töû neáu tröø heát, Ngöôøi naøy chaúng caàn ai daãn ñöôøng. Caûnh giôùi Theá Toân khoâng xöù sôû, OÂng phöông tieän gì daãn ñi ñöôïc”.


