Cuộc Đời Đức Phật (Landaw — HT Thích Trí Chơn dịch)
Buổi Thiền Quán An Lạc
Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF)

Thái tử ngày càng chìm sâu trong cảnh bi quan
yếm thế. Hình như người không còn ham thích
điều gì nữa. Thái tử biếng lười ăn uống và kết
quả là người thái tử trở nên xanh xao, gầy ốm.
Hoàng thượng và mọi người đều rất phiền
muộn vì những thay đổi bất hạnh này đã xảy
đến cho thái tử Tất Đạt Đa thân yêu của họ.
Ngày nọ, thái tử đến gặp vua cha và bày tỏ:
“Thưa phụ vương, gần đây, tâm con luôn bị
xáo trộn. Con cảm thấy bất an và xin cha cho
phép con một lần nữa du ngoạn ra ngoài thành.
Sự thay đổi cảnh trí này có thể giúp con an

lạc”.
Vua cha đồng ý nghe theo lời yêu cầu của thái
tử ngay vì nhà vua muốn thực hiện bất cứ điều
gì để làm thái tử vui lòng và có được hạnh
phúc.Cũng như trước đây, phụ hoàng căn dặn
các quan triều thần thân tín nhất nên đi sát bên
cạnh và trông chừng thái tử.
Lần này, Tất Đạt Đa tự mình cỡi ngựa Kiền
Trắc đi ra ngoài thành tìm những cảnh thôn
quê xinh đẹp. Cuối cùng, thái tử tiến đến một
bờ ruộng và xuống ngựa. Các quần thần đi theo
sau bên cạnh. Họ cố gắng giúp thái tử vui bằng
cách kể những câu chuyện vui tin tức và tin
đồn nhảm nhí ở triều đình. Nhưng thái tử
không thích nghe những câu chuyện tầm phào
đó; nên các quầnthần để thái tử ở lại một mình,
rồi họ bỏ đi, chuyện trò vui vẻ với nhau.
Thái tử Tất Đạt Đa đửng nhìn ra cánh đồng.
Bác nông phu đang cày ruộng với những con
bò, chim muông ca hát dưới ánh mặt trời chiếu
sáng rực rỡ. Hoàng tử thầm nghĩ: “Cảnh nơi
đây thật là đẹp. Các luống cày ở đồng

ruộngtrông giống như các gợn sóng nơi mặt
hồ”.
Thái tử ngồi xuống, và lần đầu tiên tâm hồn
người cảm thấy thoải mái trong giây lát.
Nhưng khi nhìn kỹ hơn vào cảnh tượng trước
mặt, thái tử bắt đầu nhận ra đó là những sự vật
mà người chưa được mục kích trước đây. Lưỡi
cày cắt đất thành luống tới đâu, thái tử trông
thấy thân mình của hàng trăm côn trùng bé nhỏ
bị giết chết đến đó. Thái tử nhìn thấy vô số loài
sâu bọ khác bò lui bò tới hỗn loạn trong cảnh
tổ ấm của chúng bị tàn phá.
Thái tử cũng nhận biết rằng chim chóc không
còn hót ca vui vẻ nữa. Chúng đang liên tục tìm
kiếm thức ăn, bay sà xuống để mổ gắp những
con sâu sợ hãi. Và nhiều chim nhỏ hơn lo lắng
sợ đàn diều hâu và các chim lớn khácđang đói
ăn bay lượn vòng quanh bên trên chúng.
Thái tử chứng kiến những con bò làm việc khổ
nhọc đang cố gắng kéo chiếc cày nặng nề trên
thửa ruộng. Bác nông phu quất những làn roi
làm phồng da đau đớn trên lưng con bò. Và

người nông dân cũng lao động cực nhọc. Như
loài vật, thân hình chai cứng và sạm nắng mặt
trời của ông ta cũng nhễ nhại mồ hôi.
Thái tử suy nghĩ: “Đó là vòng luân hồi khổ
đau. Người nông dân, những con vật của ông
ta, các loài chim chóc, côn trùng - chúng làm
việc suốt ngày mong tìm cuộc sống hạnh
phúc, đầy tiện nghi và có đủ miếng ăn. Nhưng
kỳ thực, chúng đang thường xuyên giết chóc,
tự hủy diệt mình và sát hại lẫn nhau! Ta cảm
thấy quá tội nghiệp cho cuộc sống trần gian
làm sao”.
Lòng thái tử ngập tràn tình thương bao la đối
với những sinh vật bất hạnh này. Thái tử không
muốn nhìn thấy chúng khổ đau. Người tìm đến
một nơi bóng mát ngồi dưới cây hồng táo và
bắt đầu chú tâm thiền định suy tưởng đến mọi
cảnh vật mà thái tử đã chứng kiến. Khi thái tử
quán chiếu sâu xa thấu suốt bản chất của sự
khổ mà người đã thấy, tâm thức thái tử càng
trở nên yên lặng và định tĩnh. Thái tử cảm thấy
tâm mình hoàn toàn vắng lặng mà trước đây
chưa từng có được.

Với tâm thanh tịnh, giờ đây thái tử bắt đầu
quán tưởng: “Mọi chúng sanh đều mong tìm
hạnh phúc. Nhưng hầu hết đều bị che lấp bởi
vô minh và ái dục khiến họ thấy cuộc đời
không có gì khác ngoài sự khổ đau. Sự lo âu,
phiền muộn, đói nghèo, già, bệnh và chết–đây
là những phần thưởng mà con người nhận lãnh
trong cuộc sống trầm luân của họ!
“Giờ đây, ta đã nhận thức rõ điều đó, ta không
còn thích sống trong thế giới dục lạc nhỏ bé và
luôn thay đổi này. Ta phải đi tìm chân lý mà nó
sẽ mang lại cho ta niềm vui và sự an lạc vĩnh
cửu. Nhưng làm sao ta có thể an lòng chỉ biết
tìm sự giải thoát khổ đau cho riêng mình? Ta
phải tìm ra con đường cứu độ cho mọi chúng
sanh khác nữa. Những người ấy đều thân thiết
với ta, và họ đang quá khổ đau! Ta phải đi tìm
ra con đường chấm dứt sự đau khổ này và chia
xẻ sự giải thoát đó với những người khác”.
Sau buổi tọa thiền quán tâm từ bi này kết thúc,
thái tử Tất Đạt Đa liền mở mắt. Bấy giờ hiện ra
trước mặt thái tử là một đạo sĩ phục sức giống
như kẻ hành khất nghèo, mà từ trước nay thái

tử chưa từng gặp thấy. Cặp mắt của vị đó rất
hiền từ và trong sáng với khuôn mặt lộ vẽ hết
sức bình an.
Thái tử hỏi: “Hãy cho ta biết ngươi là ai?”.
Vị đạo sĩ trả lời: “Ta là người cảm thấy ghê sợ
trước những khổ đau của trần thế. Ta nhàm
chán các thú vui dục lạc mà mọi kẻ khác đang
mong tìm; cho nên giờ đây ta đi lang thang
một mình. Ta đã rời bỏ ngôi nhà của ta; hiện ta
sống và ngủ nơi các hang động, trong rừng
hoặc bất cứ nơi nào mà ta gặp thấy. Nguồn vui
duy nhất của ta là mong đạt được sự an lạc
toàn hão và giải thoát cùng tột nhất”. Vừa nói
xong những lời này, vị đạo sĩ như có phép lạ
liền biến mất, bỏ mình thái tử ở lại với sự kinh
ngạc và lòng ngập tràn niềm vui.
Thái tử thầm nghĩ: “Cuối cùng ta đã tìm thấy ý
nghĩa chân thật của sự sống. Ta cũng sẽ từ giã
cung điện của ta để bắt đầu đi tìm chân hạnh
phúc và con đường chấm dứt mọi khổ đau”.
Với tâm nguyện dõng mãnh và ý chí cương
quyết, thái tử leo lên ngựa Kiền Trắc và trở về

hoàng cung.
