Kinh NIKAYA Phân Loại theo Chủ Đề ( (HT Thích Minh Châu dịch; Chơn Tín Toàn phân loại)
(Thích Minh Châu dịch) - 103 - Cõi Trời Đế Thích
Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF)

Kinh tạng Pali
(Pali Nikaya)
HT. THÍCH MINH CHÂU
Việt dịch
Ấn bản năm 1991

Phân loại theo chủ đề: CHƠN TÍN TOÀN NIKAYA PHÂN LOẠI - CHỦ ĐỀ 103

CÕI TRỜI
ĐẾ THÍCH
Chịu trách nhiệm chính tả:
TÂM MINH ANH

103

Ấn bản điện tử 2018

MỤC LỤC

DẪN NHẬP .............................................................4

1     36 lần Bồ-tát là Thiên chủ Sakka - Kinh NGỦ NGỤC – Tăng III, 396 ....................................10 2     36 lần sanh làm Thiên chủ Sakka - Kinh MẶT TRỜI – Tăng III, 418 ......................................19 3     7 giới hạnh đưa đến địa vị Thiên chủ - Kinh Chư Thiên Hay Cấm Giới – Tương I, 507 .............28 4     7 giới hạnh đưa đến địa vị Thiên chủ - Kinh Chư Thiên – Tương I, 511 ......................................30 5     8 danh xưng của Thiên chủ Sakka - Kinh Chư Thiên – Tương I, 508 ......................................34 6     Chớ để lòng phẫn nộ - Kinh Không Phẫn Nộ – Tương I, 533 ...................................................37 7     Chứng được Dự lưu quả - Kinh ĐẾ THÍCH SỞ VẤN – 21 Trường II, 147 ...............................38 8     Dạ xoa nuôi dưỡng với phẫn nộ - Kinh Xấu Xí – Tương I, 528 ................................................75 9     Hát sai - Kinh SAKKA – Tăng I, 257 ............78

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                                    1

10 Hạnh kham nhẫn và nhu hòa - Kinh Vepacitti Hay Kham Nhẫn – Tương I, 487 ....................81 11 Hạnh không gian trá - Kinh Không Gian Trá – Tương I, 498 ...................................................86 12 Hỏi bố thí chỗ nào có quả thật lớn - Kinh Tổ Chức Lễ Tế Đàn – Tương I, 516 ....................88 13 Hỏi nơi nào là nơi khả ái khả lạc - Kinh Khả Ái Khả Lạc – Tương I, 516 .................................90 14 Hỏi sát vật gì được lạc - Kinh Sát Hại Gì – Tương I, 527 ...................................................91 15 Kinh DHAMMIKA – Tăng III, 143 ...............93 16 Kinh TIỂU Kinh ĐOẠN TẬN ÁI – 37 Trung I, 549.................................................................105 17 Kinh TÔN GIẢ UTTARA – Tăng III, 504 ..115 18 Kinh Tương Ưng Sakka – Tương I, 477 ......122 19 Kính lễ ai - Kinh Sakka Kính Lễ – Tương I, 519 .......................................................................180 20 Kính lễ không phải như vậy - Kinh Kính Lễ – Tương I, 518 .................................................188

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                                         2

21 Nhờ quả công đức của mình trị vì chư Thiên 33 - Kinh Suviira – Tương I, 477 ......................190 22 Nói kệ khi Thế Tôn nhập diệt - Kinh Parinibhàna BÁT NIẾT BÀN – Tương I, 346 .................194 23 Thà bị bắt chứ không làm tan vở các tổ chim - Kinh Tổ Chim – Tương I, 496 ......................198 24 Tên là Vasana - Kinh Thắng Lợi Nhờ Thiện Ngữ – Tương I, 492 ..............................................200 25 Và 3 Thiên vương trong trận chiến với Atula - Kinh Dhajaggam ĐẦU LÁ CỜ – Tương I, 483 .......................................................................206

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                                         3

DẪN NHẬP

1. Lời giới thiệu
 Sau khi nhận thấy tính thực tế, gần gũi, dễ hiểu và trí
tuệ tuyệt diệu trong những bài kinh của bộ ĐẠI TẠNG
KINH VIỆT NAM do Hoà Thượng Thích Minh Châu
dịch trực tiếp từ Kinh Tạng Pali, chúng tôi nhận thấy
rằng những bộ kinh này là những thực tế tuyệt diệu
trong cuộc sống và nếu những bài kinh này không
được tiếp cận và áp dụng trong cộng đồng Phật tử thì
thật là một thiệt thòi cho những người con của Phật.
 Ví như một người khi nếm được hương vị tuyệt vời của
một chiếc bánh ngon, lòng nghĩ tới những người thân
thương của mình và đem đến mời họ cùng ăn với
mình, đó chính là tâm niệm của chúng tôi khi thực
hiện công việc này. Chúng tôi với tấm lòng chân thành
sâu sắc cầu mong cho mọi người cùng có thể tiếp cận
được với Kinh Tạng Pali (kinh Nikaya) và tìm được
chân đứng trong bộ kinh này.
 Vì vậy, nhằm giới thiệu bộ kinh Nikaya đến với cộng
đồng Phật tử ở khắp nơi và nhằm giúp cho quý đạo
hữu dễ dàng tiếp cận với kinh Nikaya nên trong phiên
bản vi tính này chúng tôi đã mạo muội cẩn thận đánh

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                        4

dấu, tô màu những điểm căn bản và trọng tâm trong
các bài kinh để quý đọc giả có thể nhanh chóng nắm
hiểu được nội dung, ý nghĩa và những điểm quan
trọng của bài kinh. Công việc này đã được chúng tôi
thực hiện dựa trên sự thấy biết và kinh nghiệm thực
hành của bản thân, quý đạo hữu cố gắng đọc đi đọc
lại và suy nghiệm kỹ từng lời kinh rồi đem áp dụng
thực hành để có thể tự mình thành tựu Tuệ giác như
Đức Phật đã chỉ dạy.
2. Lợi ích của việc nghiên cứu học hỏi bộ kinh này là gì?
 Đi thẳng vào lời dạy của Đức Phật, tiếp cận trực tiếp
với những lời dạy nguyên chất của Đức Phật khi Ngài
còn tại thế, tránh được sự truyền tải ý nghĩa giáo
pháp có khi đúng, có khi lệch của các vị này vị kia,
tránh được việc đến với đạo Phật nhưng nhìn nhận
và hiểu biết đạo Phật thông qua lăng kính của người
khác.
 Biết được với những sự kiện đã từng xảy ra trong thời
kỳ Đức Phật còn tại thế như: hoàn cảnh xã hội thời
đó, đời sống thực tế của Đức Phật và các cuộc thuyết
giảng Chánh Pháp của Ngài.
 Trí tuệ được mở rộng, biết được đôi phần về trí tuệ
thâm sâu vi diệu của Đức Phật qua các bài thuyết

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                       5

giảng của Ngài và qua các cuộc cật vấn, chất vấn của
ngoại đạo.
 Được làm quen với các Pháp học và Pháp hành mà
Đức Phật đã trình bày dưới nhiều hình thức đa dạng
khác nhau. Học hỏi được nhiều cách tu tập, nhiều
phương diện tu tập, không bị hạn chế bó buộc trong
một phương diện tu tập theo một trường phái nào.
 Có được một cái nhìn trực tiếp, trực diện đối với
Chánh Pháp, giúp cho người tu tập không đi lệch ra
ngoài Chánh Pháp, không làm uổng phí thời gian và
công sức mà người tu tập đã bỏ ra để nghiên cứu tìm
hiểu học hỏi và thực hành Phật Pháp, giúp cho nhiệt
tình và ước nguyện của người tu học chân chánh được
thành đạt, có kết quả tốt đẹp và lợi ích thiết thực ngay
trong đời sống hiện tại.
 Có được đầy đủ những phương tiện để thực hiện Pháp
học vàPháp hành, biết rõ những gì mình cần phải làm
trên con đường đi đến sự chấm dứt khổ đau.
 Trong khi đọc, nghe, nghiên cứu, học hỏi các bản
kinh thì tâm được an trú vào trong Chánh Tri Kiến,
tham sân si được vắng mặt trong lúc ấy, tâm được an
trú vào trong Chánh Pháp.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                        6

 Ngay trong hiện tại gieo kết được những thiện duyên tốt lành đối với Chánh Pháp của Đức Phật, có thể thẳng tiến đến việc tu tập sự giải thoát sanh tử ngay trong kiếp hiện tại. Nhưng nếu ngay trong hiện tại không đạt được sự giải thoát thì những thiện duyên này sẽ giúp được cho các đời sau: khi được sanh ra, tâm luôn hướng về sự tìm cầu Chánh Pháp, yêu thích tìm kiếm những lời dạy nguyên gốc của Đức Phật, và đồng thời tâm cũng luôn hướng về sự không ưa thích đối với các tà Pháp, tránh xa các tà thuyết không chân chánh, không có cảm xúc cảm tình đối với các tà đạo, tránh được các con đường tu tập sai lệch làm uổng phí công sức và tâm nguyện của người tu tập mà vẫn không đạt được sự giải thoát khổ đau.  Trong quá trình học hỏi nghiên cứu cẩn thận các bản kinh này thì Chánh Tri Kiến đi đến thành tựu đầy đủ, Giới Hạnh đi đến thành tựu đầy đủ, ba kiết sử Thân Kiến, Hoài Nghi, Giới Cấm Thủ được đoạn tận, chứng được Dự Lưu Quả, là bậc Dự Lưu, chỉ còn tái sanh tối đa là bảy lần giữa chư Thiên và loài người, không còn bị đọa vào trong các đường ác sanh như địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh.  Khi thân hoại mạng chung nếu bị thất niệm, tâm không được tỉnh giác, thì khi tái sanh đời sau, lúc đầu

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                       7

không nhớ được đạo pháp, nhưng sau đó sẽ có những
nhân duyên đưa đến giúp cho tâm trí từ từ nhớ lại và
tiếp tục tu tập trong vòng tối đa bảy lần tái sanh là sẽ
đi đến sự chứng đạt được tâm hoàn toàn tịch lặng
thoát ly sanh tử, thoát ly đau khổ, thoát khỏi mọi ràng
buộc, phiền não đối với năm thủ uẩn.
3. Lòng tri ân
 Chúng ta, những người đến với đạo thoát ly sanh tử
của Đức Phật sau khi Ngài nhập diệt đã trên 2500
năm, nhưng may mắn quá lớn cho chúng ta đó là việc
chúng ta vẫn còn được thấy, được gặp, được học hỏi
và được hành trì theo những bản kinh nguyên chất
truyền thống của Đức Phật. Xin hạnh phúc tri ân sự
may mắn này của mình và xin chân thành vô lượng
cung kính tri ân Hòa Thượng Thích Minh Châu,
người đã bỏ nhiều thời gian, nhiều tâm huyết để làm
cho Chánh Pháp được sáng tỏ đối với những người
con của Đức Phật tại Việt Nam.
 Xin chân thành cung kính cúi đầu tri ân Hoà Thượng
- vị ân sư của Phật tử Việt Nam.

Pháp quốc, ngày 05 tháng 07 năm 2014 Người trình bày - Chơn Tín Toàn

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                          8

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH   9

1     36 lần Bồ-tát là Thiên chủ Sakka - Kinh NGỦ NGỤC – Tăng III, 396

NGỦ NGỤC –Tăng III, 396

1. Như vầy tôi nghe:

Một thời Thế Tôn trú ở giữa dân chúng Bhagga, tại núi Sumsumàra, tại vườn Nai.

Lúc bấy giờ, Tôn giả Mahàmoggallàna đang ngồi ngủ gục, trong làng Kallavàlamutta, giữa dân chúng Magadha.

Thế Tôn với thiên nhãn thanh tịnh siêu nhân, thấy
Tôn giả Mahàmoggallàna đang ngồi ngủ gục, trong
làng Kallavàlamutta, giữa dân chúng Magadha. Thấy
vậy, như nhà lực sĩ duỗi bàn tay đang co lại, hay co
lại bàn tay đang duỗi ra; cũng vậy, Thế Tôn biến mất
giữa dân chúng Bhagga, tại núi Sumsumàra, rừng
Bhesakalà, ở vườn Nai, rồi hiện ra trước mặt Tôn giả
Mahàmoggallàna, tại làng Kallavàlamutta, giữa dân
chúng Magadha. Thế Tôn ngồi xuống trên chỗ đã
soạn sẵn; sau khi ngồi, Thế Tôn nói với Tôn giả
Mahàmoggallàna.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 10

- Này Moggallàna, có phải Thầy ngủ gục? Này Moggallàna, có phải Thầy ngủ gục?

- Thưa phải, bạch Thế Tôn.

2. - Do vậy, này Moggallàna, khi nào Thầy trú có
tưởng và thụy miên xâm nhập Thầy, chớ có tác ý đến
nó, chớ có tưởng nhiều đến nó. Sự kiện này có xảy
ra, do Thầy trú như vậy, thụy miên ấy được đoạn
diệt.

3. Nếu Thầy trú như vậy, và thụy miên ấy không
được đoạn diệt, thời này Moggallàna, với tâm của
Thầy, hãy tùy tầm, tùy tứ, với ý hãy tùy quán pháp
như đã được nghe, như đã được học thuộc lòng. Sự
kiện này có xảy ra, do Thầy trú như vậy, thụy miên
ấy được đoạn diệt.

4. Nếu Thầy trú như vậy, và thụy miên ấy không
được đoạn diệt, thời này Moggallàna Thầy hãy đọc
tụng pháp một cách rộng rãi, như đã được nghe, như
đã được học thuộc lòng. Sự kiện này có xảy ra, do
Thầy trú như vậy, thụy miên ấy được đoạn diệt.

5. Nếu Thầy trú như vậy, và thụy miên ấy không được đoạn diệt, thời này Moggallàna Thầy hãy kéo hai lỗ tai của Thầy, và lấy tay xoa bóp tay chân. Sự

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 11

kiện này có xảy ra, do Thầy trú như vậy, thụy miên ấy được đoạn diệt.

6. Nếu Thầy trú như vậy, và thụy miên ấy không
được đoạn diệt, thời này Moggallàna Thầy hãy từ
chỗ ngồi, đứng dậy lấy nước chùi mắt, nhìn về phía
chân trời và nhìn lên các sao lấp lánh. Sự kiện này
có xảy ra, do Thầy trú như vậy, thụy miên ấy được
đoạn diệt.

7. Nếu Thầy trú như vậy, và thụy miên ấy không
được đoạn diệt, thời này Moggallàna Thầy hãy tác ý
đến quang tưởng và an trú vào tưởng ban ngày. Như
ban ngày, ban đêm cũng vậy. Như ban đêm, ban ngày
cũng vậy. Như vậy, với tâm rộng mở, không có hạn
chế. Sự kiện này có xảy ra, do Thầy trú như vậy, thụy
miên ấy được đoạn diệt.

8. Nếu Thầy trú như vậy, và thụy miên ấy không
được đoạn diệt, thời này Moggallàna Thầy hãy trú
tâm trên chỗ kinh hành, với tưởng trước mặt và sau
lưng, với căn hướng nội, với ý không hướng ngoại.
Sự kiện này có xảy ra, do Thầy trú như vậy, thụy
miên ấy được đoạn diệt.

9. Nếu Thầy trú như vậy, và thụy miên ấy không được đoạn diệt, thời này Moggallàna Thầy hãy nằm như dáng nằm con sư tử, về phía hông bên phải, hai

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  12

chân gác lên nhau, chánh niệm tỉnh giác, tác ý với
tưởng thức dậy. Và khi thức dậy, này Moggallàna,
Thầy hãy thức dậy thật mau, nghĩ rằng: "Ta sẽ trú,
không có chú tâm đến lạc nằm ngủ, lạc nằm xuống
một bên, lạc thụy miên". Như vậy, này Moggallàna,
Thầy cần phải học tập.

10. Do vậy, này Moggallàna, hãy học tập như sau:
"Không say sưa trong cao mạn, ta sẽ đi đến thăm các
gia đình". Này Moggallàna, như vậy các Thầy sẽ học
tập.

- Này Moggallàna, nếu Tỷ-kheo say sưa trong
cao mạn đi đến thăm các gia đình. Trong các
gia đình, này Moggallàna, người ta có nhiều
công việc phải làm. Do vậy, người ta không có
tác ý đến Tỷ-kheo đã đi đến. Ở đây, Tỷ-kheo
ấy có thể suy nghĩ: "Nay, ai đã chia rẽ ta với
gia đình này. Các người này không ưa thích gì
ta".
- Như vậy, do không được gì, vị ấy nản chí, vị
ấy giao động. Do giao động, vị ấy không phòng
hộ, do không phòng hộ, tâm rời xa Thiền định.

 Do vậy, này Moggallàna, hãy học tập như sau: "Ta sẽ không nói lời khiêu khích". Như vậy, này Moggallàna, Thầy cần phải học tập.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                13

- Khi nào có lời khiêu khích, này Moggallàna,
thời chờ đợi là nhiều lời qua tiếng lại.
- Khi nào có nhiều lời qua tiếng lại, thời có dao
động.
- Với người có dao động, thời không có phòng
hộ.
- Với người không có phòng hộ, tâm rời xa
Thiền định.

 Này Moggallàna, Ta không tán thán tất cả sự liên
hệ, nhưng không phải Ta không tán thán tất cả sự
liên hệ. Thật vậy, này Moggallàna, Ta không tán
thán các vị xuất gia có sự liên hệ, với các gia chủ.
 Nhưng với các trú xứ ít tiếng ồn, ít tiếng động,
thoát khỏi hơi thở của nhiều người, những chỗ ở
cô độc xa vắng loài Người, thích hợp cho đời sống
Thiền tịnh, Ta tán thán sự liên hệ với những trú
xứ như vậy.

11. Được nghe nói như               vậy,   Tôn    giả Mahàmoggallàna bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, cho đến như thế nào, tóm tắt lại, một Tỷ-kheo được giải thoát nhờ sự đoạn diệt khát ái, đạt đến cứu cánh mục đích, đạt đến cứu cánh an ổn khỏi ách nạn, đạt đến cứu cánh Phạm hạnh, đạt đến cứu

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   14

cánh của cứu cánh, trở thành tối thượng giữa chư Thiên và loài Người?

- Này Moggallàna, ở đây, Tỷ-kheo được nghe như
sau: "Không nên thiên chấp tất cả pháp". Này
Moggallàna, vị Tỷ-kheo được nghe như sau: "Không
nên thiên chấp tất cả pháp". Vị ấy thắng tri tất cả
pháp; do thắng tri tất cả pháp, vị ấy liễu tri tất cả
pháp.

 Do liễu tri tất cả pháp, phàm có cảm thọ gì
được cảm giác, lạc, khổ hay không khổ, không
lạc, vị ấy trú tùy quán vô thường đối với các
cảm thọ ấy. Vị ấy trú tùy quán ly tham. Vị ấy
trú tùy quán đoạn diệt. Vị ấy trú tùy quán từ bỏ.
 Do vị ấy trú tùy quán vô thường trong các cảm
thọ, do vị ấy trú tùy quán ly tham, do vị ấy tùy
quán đoạn diệt, do vị ấy trú tùy quán từ bỏ, nên
không chấp thủ một cái gì ở đời.
 Do không chấp thủ nên không lo âu.
 Do không tham đắm nên tự mình nhập Niết-
bàn. Vị ấy biết rõ: "Sanh đã tận, Phạm hạnh đã
thành, việc nên làm đã làm, không còn trở lui
trong trạng thái này nữa".

Này Moggallàna, cho đến như vậy, tóm tắt lại, một Tỷ-kheo được giải thoát nhờ sự đoạn diệt khát ái, đạt đến mục đích cứu cánh, đạt đến cứu cánh an ổn khỏi

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  15

các ách nạn, đạt đến cứu cánh Phạm hạnh, đạt đến cứu cánh của cứu cánh, trở thành tối thượng giữa chư Thiên và loài Người.

 Này các Tỷ-kheo, chớ có sợ hãi các công đức.

Này các Tỷ-kheo, đồng nghĩa với an lạc chính là các
công đức. Ta thắng tri rằng, này các Tỷ-kheo, các
công đức được làm lâu ngày có quả dị thục, có sự
hình thành khả ái, khả hỷ, khả ý lâu ngày. Trong bảy
năm Ta tu tập từ tâm, sau khi tu tập từ tâm bảy năm,
trong bảy thành kiếp hoại kiếp, Ta không trở lui lại
thế giới này.

- Khi thế giới ở trong thành kiếp, này các Tỷ-
kheo, Ta đi đến thế giới Quang Âm Thiên.
- Khi thế giới ở trong kiếp hoại, Ta sanh ra trong
Phạm cung trống không. Ở đấy, này các Tỷ-
kheo, Ta là Phạm thiên, là Đại phạm thiên, vị
Chiến thắng, vị Vô năng thắng, vị Biến tri, vị
Tự tại.
- Ba mươi sáu lần, này các Tỷ-kheo, Ta là Thiên
chủ Sakka.
- Nhiều lần bảy lần, Ta là vị Chuyển luân vương
theo Chánh pháp, là vị Pháp vương, bậc Chiến
thắng bốn phương, đạt được sự thanh bình cho
quốc độ, đầy đủ bảy món báu. Này các Tỷ-

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 16

kheo, Ta có bảy loại châu báu này, như là xe
báu, voi báu, ngựa báu, châu báu, nữ báu, gia
chủ báu và cư sĩ báu là thứ bảy. Ta có hơn một
ngàn người con trai, này các Tỷ-kheo, là những
bậc anh hùng, dõng mãnh, đánh tan địch quân.
Và khi ta chiến thắng quả đất này, xa cho đến
bờ biển, Ta trị vì quả đất này không dùng
trượng, không dùng đao, đúng với Chánh pháp.

Hãy xem quả dị thục,
Của các việc công đức,
Của các việc hiền thiện,
Với kẻ tìm an lạc.
Này Tỷ-kheo, Ta tu,
Từ tâm trong bảy năm,
Trong bảy thành hoại kiếp,
Không trở lại thành kiếp,
Ta đạt Quang Âm thiên,
Khi thế giới hoại kiếp
Sanh Phạm cung trống rỗng.
Bảy lần, Ta đóng vai,
Đại Phạm thiên, Tự tại,
Trong ba mươi sáu lần,
Làm Thiên chủ Thiên giới.
Ta làm vua Chuyển luân,
Chủ tể cõi Diêm-phù.
Bậc Sát-ly quán đảnh,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               17

Bậc chủ tể loài Người,
Ta chiến thắng đất này,
Không với trượng, với kiếm,
Không bạo lực, đúng pháp,
Đối mọi người bình đẳng,
Ta trị vì đúng pháp,
Trên cõi đất tròn này.
Ta khiến các gia đình,
Giàu lớn, tài sản lớn,
Họ hưởng mọi dục lạc,
Ta đầy đủ bảy báu,
Chư Phật thương tưởng đời,
Khéo dạy điều như vậy.
Đấy là nhân đại sự,
Được gọi là Địa vương.
Ta là vua, huy hoàng,
Bảo vệ nhiều tài sản,
Có thần lực, danh xưng,
Vương chủ rừng Diêm-phù,
Ai nghe, không tịnh tín?
Trừ các loại ác sanh,
Do vậy muốn lợi ích,
Cầu vọng sự lớn mạnh,
Hãy kính trọng diệu pháp,
Hãy nhớ lời Phật dạy.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                      18

2       36 lần sanh làm Thiên chủ Sakka - Kinh MẶT TRỜI – Tăng III, 418

MẶT TRỜI –Tăng III, 418

1. Như vầy tôi nghe:

Một thời Thế Tôn ở Vesàlì, tại rừng Ambapàli. Tại
đấy, Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo: "Này các Tỷ-kheo".
"Thưa vâng, bạch Thế Tôn". Các Tỷ-kheo ấy vâng
đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau:

2.

 Này các Tỷ-kheo, các hành là vô thường.
 Này các Tỷ-kheo, các hành là không có kiên cố.
 Này các Tỷ-kheo, các hành là không an ổn.
 Cho đến như vậy, này các Tỷ-kheo, là vừa đủ
để nhàm chán, là vừa đủ để ly tham, là vừa đủ
để giải thoát đối với tất cả hành.

 Núi chúa Sineru, này các Tỷ-kheo, dài 84 ngàn do
tuần, rộng 84 ngàn do tuần, chìm xuống biển lớn
84 ngàn do tuần, nổi lên trên biển lớn 84 ngàn do
tuần. Này các Tỷ-kheo, rồi có thời, nhiều năm,
nhiều trăm năm, nhiều ngàn năm, nhiều trăm
ngàn năm, trời không mưa. Khi không có mưa,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  19

các loài chủng tử, các loài thực vật, các rừng rậm dược thảo đều khô héo cằn cỗi không có tồn tại.

Như vậy, này các Tỷ-kheo, các hành là vô thường.
Này các Tỷ-kheo, các hành là không có kiên cố. Này
các Tỷ-kheo, các hành là không an ổn. Cho đến như
vậy, này các Tỷ-kheo, là vừa đủ để nhàm chán, là
vừa đủ để ly tham, là vừa đủ để giải thoát đối với tất
cả các hành.

 Này các Tỷ-kheo, rồi có thời, sau một thời gian rất dài, mặt trời thứ hai hiện ra.

3. Này các Tỷ-kheo, khi mặt trời thứ hai có mặt, thời
tất cả sông nhỏ, ao nhỏ khô cạn, khô kiệt, không có
tồn tại. Như vậy, này các Tỷ-kheo, các hành là vô
thường... là vừa đủ để giải thoát đối với tất cả các
hành.

 Này các Tỷ-kheo, rồi có một thời, sau một thời gian rất dài, mặt trời thứ ba hiện ra.

4. Này các Tỷ-kheo, khi mặt trời thứ ba có mặt, thời
các sông lớn như sông Hằng, sống Yamunà,
Aciravatì, Sarabhù, Mahì, các con sông ấy bị khô
cạn, bị khô kiệt, không có tồn tại. Như vậy, này các
Tỷ-kheo, các hành là vô thường... là vừa đủ để giải
thoát đối với tất cả các hành.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   20

 Này các Tỷ-kheo, rồi có một thời, sau một thời gian rất dài, mặt trời thứ tư hiện ra.

5. Này các Tỷ-kheo, khi mặt trời thứ tư hiện ra, thời
các biển hồ lớn, từ đấy các sông lớn chảy ra, ví như
Anotattà, Sìhapapàtà, Rathakàrà, Kannamunda,
Kunàlà, Chaddantà, Mandàkinì, các biển hồ ấy bị
khô cạn, bị khô kiệt, không có tồn tại. Như vậy, này
các Tỷ-kheo, các hành là vô thường... là vừa đủ để
giải thoát đối với tất cả các hành.

 Này các Tỷ-kheo, rồi có một thời, sau một thời gian rất dài, mặt trời thứ năm hiện ra.

6. Này các Tỷ-kheo, khi mặt trời thứ năm có mặt, thời nước các biển lớn rút lui một trăm do tuần, nước các biển lớn rút lui hai trăm do tuần, các nước biển lớn rút lui ba trăm do tuần... Nước các biển lớn rút lui bảy trăm do tuần; nước các biển lớn dừng lại sâu đến bảy cây sàla, sáu cây sàla, năm cây sàla, bốn cây sàla, ba cây sàla, hai cây sàla, chỉ một cây sàla. Nước biển lớn dừng lại, sâu đến bảy đầu người, sâu đến sáu đầu người, năm đầu người, bốn đầu người, ba đầu người, hai đầu người, một đầu người, nửa đầu người. Nước các biển lớn dừng lại, sâu chỉ đến eo lưng của người, chỉ đến đầu gối của người, chỉ đến mắt cá của người.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    21

Ví như này các Tỷ-kheo, vào mùa thu khi trời mưa hạt lớn, chỗ này chỗ khác, trong các dấu chân của các con bò cái, có những vũng nước nhỏ đọng lại.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, chỉ còn những vũng nước nhỏ trong dấu chân các con bò cái là nước của biển lớn còn lại, chỗ này chỗ kia.

Này các Tỷ-kheo, khi mặt trời thứ năm hiện ra, nước
biển lớn chỉ bằng độ ngón tay. Như vậy, này các Tỷ-
kheo, các hành là vô thường... là vừa đủ để giải thoát
đối với tất cả các hành.

 Này các Tỷ-kheo, rồi có một thời, sau một thời gian rất dài, mặt trời thứ sáu hiện ra.

7. Này các Tỷ-kheo, khi mặt trời thứ sáu hiện ra, thời đất lớn này và núi chúa Sineru, sanh khói lên, thổi khói lên, phun khói lên.

Ví như, này các Tỷ-kheo, các lò của người thợ gốm mới đốt lửa lên, sanh khói lên, phun khói lên.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, khi mặt trời thứ sáu hiện ra, thời đất lớn này và núi chúa Sineru sanh khói lên, thổi khói lên, phun khói lên.

Như vậy, này các Tỷ-kheo, các hành là vô thường... là vừa đủ để giải thoát đối với tất cả các hành.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   22

 Này các Tỷ-kheo, rồi có một thời, sau một thời gian rất dài, mặt trời thứ bảy hiện ra.

8. Này các Tỷ-kheo, khi mặt trời thứ bảy hiện ra, trái đất lớn này và núi chúa Sineru bốc cháy, rực cháy, trở thành một màn lửa. Và khi quả đất lớn này và núi chúa Sineru cháy đỏ lên, cháy rực lên ngọn lửa do gió thổi bốc cao đến Phạm thiên giới. Các chóp ngọn của núi Sineru, cao đến một, hai, ba, bốn, năm trăm do tuần, khi bị cháy đỏ lên, cháy rực lên, bị cả khối lửa to lớn phá hoại và chinh phục, liền sụp đổ xuống.

Sau khi quả đất lớn và núi Sineru bị cháy đỏ lên, cháy rực lên, không tìm thấy tro và lọ đen.

Ví như, này các Tỷ-kheo, khi bơ và dầu được cháy
đỏ, được cháy rực lên, không tìm thấy tro và lọ đen.
Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, khi quả đất lớn này và
núi chứa Sineru bị cháy đỏ lên, cháy rực lên, không
tìm thấy tro và lọ đen.

 Như vậy, này các Tỷ-kheo, các hành là vô thường.
Này các Tỷ-kheo, các hành là không có kiên cố.
Này các Tỷ-kheo, các hành là không an ổn. Cho
đến như vậy, này các Tỷ-kheo, là vừa đủ để nhàm
chán, là vừa đủ để ly tham, là vừa đủ để giải thoát
đối với tất cả hành.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   23

Ở đây, này các Tỷ-kheo, ai là người có thể nghĩ rằng, ai là người có thể tin rằng: "Quả đất này và núi chúa Sineru sẽ bị đốt cháy, sẽ bị hủy hoại, sẽ không còn tồn tại nữa", trừ những người đã được chứng kiến.

9. Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, có Đạo Sư Sunetta
thuộc ngoại đạo, được ly tham trong các dục. Này
các Tỷ-kheo, Đạo Sư Sunetta có hàng trăm người đệ
tử. Đạo Sư Sunetta thuyết pháp cho các đệ tử về
cọng trú với chư Thiên ở Phạm thiên giới.

Và tất cả những ai nắm hiểu một cách hoàn toàn trọn vẹn lời thuyết dạy của Sunetta, về cọng trú với chư Thiên ở Phạm thiên giới, khi thân hoại mạng chung, họ được sanh lên thiện thú Phạm thiên giới.

Những ai không nắm hiểu một cách hoàn toàn trọn vẹn lời dạy của Sunetta, sau khi thân hoại mạng chung, một số được sanh cộng trú với chư Thiên ở Tha hóa Tự tại, một số được sanh cọng trú với chư Thiên ở Hóa Lạc thiên, một số được sanh cọng trú với chư Thiên ở Đâu-suất Thiên, một số được sanh cọng trú với chư Thiên ở Dạ-ma Thiên, một số được sanh cọng trú với chư Thiên ở Thiên giới Ba mươi ba, một số được sanh cọng trú với chư Thiên ở Bốn Thiên vương, một số được sanh cọng trú với các đại gia đình Sát-đế-ly, một số được sanh cọng trú với các

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  24

đại gia đình Bà-la-môn, một số được sanh cọng trú với các đại gia đình gia chủ.

10. Rồi này các Tỷ-kheo, Đạo Sư Sunetta suy nghĩ
như sau: "Thật không xứng đáng cho ta trong đời sau
lại có một sanh thú giống như sanh thú của các đệ
tử. Vậy ta hãy tu tập tối thượng từ bi".

Rồi này các Tỷ-kheo, bậc Đạo sư Sunetta trong bảy năm tu tập từ tâm.

- Sau khi tu tập từ tâm bảy năm, trong bảy thành
kiếp hoại kiếp, vị ấy không trở lui lại thế giới này.
- Trong kiếp thành của thế giới, này các Tỷ-kheo,
vị ấy đi đến thế giới của Àbhassara (Quang Âm
thiên).
- Trong kiếp hoại của thế giới, vị ấy được sanh
trong Phạm cung trống không. Tại đấy này các
Tỷ-kheo, vị ấy là Phạm thiên, Đại Phạm thiên, bậc
Chiến thắng, bậc Vô năng, bậc Biến tri, bậc Tự
tại.
- Ba mươi sáu lần, này các Tỷ-kheo, vị ấy là Thiên
chủ Sakka.
- Nhiều lần bảy lần, vị ấy là vị Chuyển luân Thánh
vương theo Chánh pháp, là vị Pháp vương, bậc
Chiến thắng bốn phương, đạt được sự thanh bình
cho quốc độ, đầy đủ bảy món báu. Vị ấy có hơn

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    25

một ngàn người con trai, là những bậc anh hùng,
dũng mãnh, đánh tan địch quân. Và vị ấy chiến
thắng quả đất này xa cho đến hải biên, trị vì quả
đất này không dùng trượng, không dùng dao,
đúng với Chánh pháp.

Này các Tỷ-kheo, Đạo sư Sunetta ấy, dầu cho thọ
mạng lâu dài như vậy, sống lâu dài như vậy, nhưng
không được thoát khỏi sanh, già, chết, sầu, bi, khổ,
ưu, não. Ta nói rằng vị ấy chưa giải thoát khỏi khổ.
Vì cớ sao? Vì rằng vị ấy chưa giác ngộ, chưa thể
nhập bốn pháp.

11. Thế nào là bốn?

Này các Tỷ-kheo, vì không giác ngộ, không thể nhập
Thánh giới; vì không có giác ngộ, không thể nhập
Thánh định; vì không giác ngộ, không thể nhập
Thánh trí tuệ; vì không giác ngộ, không thể nhập
Thánh giải thoát.

Này các Tỷ-kheo, sự kiện là như sau: Khi Thánh giới được giác ngộ, được thể nhập; khi Thánh định được giác ngộ, được thể nhập; khi Thánh trí tuệ được giác ngộ, được thể nhập; khi Thánh giải thoát được giác ngộ, được thể nhập, cắt đứt là hữu ái; sợi dây đưa đến sanh hữu được đoạn tận, nay không có tái sanh.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 26

Thế Tôn nói như vậy. Bậc Thiện Thệ nói xong, bậc Đạo Sư lại nói thêm:

Vô thượng giới và định,
Trí tuệ và giải thoát,
Gotama danh tiếng,
Giác ngộ những pháp này.
Đức Phật với thắng trí,
Thuyết pháp cho Tỷ-kheo,
Bậc Đạo sư đoạn khổ,
Bậc Pháp nhãn tịch tịnh.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                             27

3         7 giới hạnh đưa đến địa vị Thiên chủ - Kinh Chư Thiên Hay Cấm Giới – Tương I, 507

Chư Thiên Hay Cấm Giới – Tương I, 507

1) Tại Sàvatthi.

2) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka
còn làm người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm
giới túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc này, Sakka
được địa vị Sakka.

3) Bảy cấm giới túc là gì?

4)

1. "Cho đến trọn đời, tôi hiếu dưỡng cha mẹ.
2. Cho đến trọn đời, tôi kính trọng gia trưởng.
3. Cho đến trọn đời, tôi nói lời nhu hòa.
4. Cho đến trọn đời, tôi không nói lời hai lưỡi.
5. Cho đến trọn đời, với tâm ly cấu uế và xan
tham, tôi sống trong gia đình với tâm bố thí,
với tay sạch sẽ, hoan hỷ thí xả, nhiệt tình đáp
ứng các yêu cầu, sung sướng phân phối vật bố
thí.
6. Cho đến trọn đời, tôi nói lời chân thực.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    28

7.   Cho đến trọn đời, tôi không phẫn nộ, nếu tôi có phẫn nộ, tôi sẽ mau chóng dẹp trừ phẫn nộ ấy ".

5) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka
còn làm người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm
giới túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc này, Sakka
được địa vị Sakka.

6) Ai hiếu dưỡng cha mẹ,
Kính trọng bậc gia trưởng,
Nói những lời nhu hòa,
Từ bỏ lời hai lưỡi,
Chế ngự lòng xan tham,
Là con người chân thực,
Nhiếp phục được phẫn nộ,
Với con người như vậy,
Chư Thiên tam thập tam,
Gọi là bậc Chơn nhơn.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    29

4     7 giới hạnh đưa đến địa vị Thiên chủ - Kinh Chư Thiên – Tương I, 511

Chư Thiên – Tương I, 511

1) Như vầy tôi nghe.

2) Một thời Thế Tôn ở Vesàli, Đại Lâm tại Trùng Các giảng đường.

3) Rồi Mahàli, người Licchavi, đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên.

4) Ngồi xuống một bên, Mahàli, người Licchavi bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn có thấy Thiên chủ Sakka không?

5) - Này Mahàli, Ta có thấy Thiên chủ Sakka.

6) - Bạch Thế Tôn, có thể vị ấy tương tự giống Sakka. Bạch Thế Tôn, thật khó thấy Thiên chủ Sakka.

7) - Này Mahàli, Ta biết Sakka và các pháp tác thành Sakka. Chính do chấp trì các pháp ấy, Sakka được địa vị Sakka. Và Ta biết các pháp ấy.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 30

8) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy là một thanh niên Bà la môn tên là Magha, do vậy được gọi là Maghavà.

9) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí từ thành này qua thành khác, do vậy được gọi là Purtindado.

10) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí một cách trọn vẹn, do vậy được gọi là Sakka.

11) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí trú xứ, do vậy được gọi là Vàsavo.

12) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn
là người, vị ấy có thể trong một thời gian rất ngắn,
suy nghĩ đến ngàn sự việc, do vậy được gọi là
Sahassa akkha (một ngàn con mắt).

13) Này Mahàli, Sakka trở thành người chồng của một thiếu nữ A-tu-la là Sujà, do vậy được gọi là Sujampati.

14) Này Mahàli, Thiên chủ Sakka thống lãnh và trị vì Tam thập tam thiên, do vậy được gọi là Thiên chủ.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  31

15) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn
là người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm giới
túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc, Sakka được địa
vị Sakka.

16) Thế nào là bảy cấm giới túc?

8.  "Cho đến trọn đời, tôi hiếu dưỡng cha mẹ.
9. Cho đến trọn đời, tôi kính trọng bậc gia trưởng.
10. Cho đến trọn đời, tôi nói lời nhu hòa.
11. Cho đến trọn đời, tôi không nói lời hai lưỡi.
12. Cho đến trọn đời, với tâm ly cấu uế và xan
tham, tôi sống trong gia đình với tâm bố thí,
với tay sạch sẽ, hoan hỷ thí xả, nhiệt tình đáp
ứng các yêu cầu, sung sướng phân phối vật bố
thí.
13. Cho đến trọn đời, tôi nói lời chân thật.
14. Cho đến trọn đời, tôi không phẫn nộ; nếu tôi có
phẫn nộ, tôi sẽ mau chóng dẹp trừ phẫn nộ ".

17) Này Mahali, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn
là người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm giới
túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc này, Sakka được
địa vị Sakka.

Ai hiếu dưỡng cha mẹ, Kính trọng bậc gia trưởng, Nói những lời nhu hòa,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   32

Từ bỏ lời hai lưỡi,
Chế ngự lòng xan tham,
Là con người chân thực,
Nhiếp phục được phẫn nộ,
Với con người như vậy,
Chư Thiên tam thập tam,
Gọi là bậc Chơn nhơn.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH              33

5      8 danh xưng của Thiên chủ Sakka - Kinh Chư Thiên – Tương I, 508

Chư Thiên – Tương I, 508

1) Ở Sàvatthi, Jetavana.

2) Lúc bấy giờ, Thế Tôn nói với các Tỷ-kheo:

3) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy là một thanh niên Bà-la-môn tên là Magha, do vậy được gọi là Maghavà.

4) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí từ thành này qua thành khác, do vậy được tên là Purindado.

5) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí một cách trọn vẹn (Sakkaccam), do vậy được tên là Sakka.

6) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí trú xứ, do vậy được tên là Vàsavo.

7) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy có thể trong một thời gian rất ngắn

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    34

suy nghĩ đến ngàn sự việc, do vậy được tên là Sahassa akkha (ngàn con mắt).

8) Này các Tỷ-kheo, Sakka trở thành người chồng của một thiếu nữ A-tu-la tên là Sujà, do vậy được tên là Sujampati.

9) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka thống lãnh và trị vì Tam thập tam thiên, do vậy được gọi là Thiên chủ.

10) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka
còn làm người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm
giới túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc này, Sakka
được địa vị Sakka.

11) Thế nào là bảy cấm giới túc?

15. "Cho đến trọn đời, tôi hiếu dưỡng cha mẹ.
16. Cho đến trọn đời, tôi kính trọng bậc gia trưởng.
17. Cho đến trọn đời, tôi nói lời nhu hòa.
18. Cho đến trọn đời, tôi không nói lời hai lưỡi.
19. Cho đến trọn đời, với tâm ly cấu uế và xan
tham, tôi sống trong gia đình với tâm bố thí,
với tay sạch sẽ, hoan hỷ thí xả, nhiệt tình đáp
ứng các yêu cầu, sung sướng phân phối vật bố
thí.
20. Cho đến trọn đời, tôi nói lời chân thật.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    35

21.   Cho đến trọn đời, tôi không phẫn nộ, nếu tôi có phẫn nộ, tôi sẽ mau chóng dẹp trừ phẫn nộ ấy ".

12) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka
còn làm người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm
giới túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc này, Sakka
được địa vị Sakka.

Ai hiếu dưỡng cha mẹ,
Kính trọng bậc gia trưởng,
Nói những lời nhu hòa,
Từ bỏ lời hai lưỡi,
Chế ngự lòng xan tham,
Là con người chân thực,
Nhiếp phục được phẫn nộ,
Với con người như vậy,
Chư Thiên tam thập tam,
Gọi là bậc Chơn nhơn.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                     36

6     Chớ để lòng phẫn nộ - Kinh Không Phẫn Nộ – Tương I, 533

Không Phẫn Nộ – Tương I, 533 (Không Hại)

1) Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn ở Sàvatthi, Jetavana, tại vườn Anàthapindika (Cấp Cô Độc).

2) Ở đây, Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo... Thế Tôn nói như sau:

3) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka, để
làm hòa dịu chư Thiên ở Tam thập tam thiên tại hội
trường Sudhamma, ngay trong lúc ấy nói lên bài kệ
này:

Chớ để lòng phẫn nộ,
Nhiếp phục, chi phối người!
Chớ để lòng sân hận,
Đối trị với sân hận!
Không phẫn nộ, vô hại,
Bậc Thánh thường an trú.
Phẫn nộ quăng người ác,
Như đá rơi vực thẳm.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               37

7     Chứng được Dự lưu quả - Kinh ĐẾ THÍCH SỞ VẤN – 21 Trường II, 147

KINH ĐẾ THÍCH SỞ VẤN
(SAKKA PANHA SUTTANTA)
– Bài kinh số 21 – Trường II, 14
I

1. Như vầy tôi nghe.

Một thời, Thế Tôn trú tại Magadha (Ma Kiệt Đà)
phía Đông thành Vương Xá, tại làng Bà La Môn tên
Ambasanda, (Am Bà La) trên ngọn núi Vediya (Tỳ
Đà Sơn) phía Bắc ngôi làng, trong hang Indasàla
(Nhơn Đà Sa La). Lúc bấy giờ, Thiên chủ Sakka (Đế
Thích) náo nức muốn chiêm ngưỡng Thế Tôn.

Rồi Thiên chủ Sakka suy nghĩ: "Nay Thế Tôn ở tại
chỗ nào, vị A La Hán, Chánh Đẳng Giác?" Thiên
chủ Sakka thấy Thế Tôn trú tại Magadha, phía Đông
thành Vương Xá tại làng Bà La Môn tên Ambasanda,
trên ngọn núi Vediya, phía Bắc ngôi làng trong hang
Indasala. Thấy vậy, Thiên chủ Sakka nói với chư
Thiên ở Tam thập tam thiên:

- Này Quý vị, Thế Tôn trú ngụ tại Magadha, phía Đông thành Vương Xá, tại làng Bà La Môn tên

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                38

Ambasanda, trên ngọn núi Veidya, phía Bắc ngôi
làng, trong hang núi Indasala. Này quí vị, chúng ta
hãy đến chiêm ngưỡng Thế Tôn, bậc A La Hán,
Chánh Đẳng Giác.

- Xin vâng, mong an lành đến cho Ngài.

Chư Thiên ở Tam thập tam thiên trả lời Thiên chủ Sakka.

2. Rồi Thiên chủ Sakka, nói với Pancasikha, (Ngũ Kế) con của Càn Thát Bà:

- Này Khanh Pancasikha, Thế Tôn nay trú tại
Magadha, phía Đông thành Vương Xá, tại làng Bà
La Môn tên Ambasanda, trên ngọn núi Vediya phía
Bắc ngôi làng, trong hang núi Indasàla. Này Khanh
Pancasikha, chúng ta hãy đến chiêm ngưỡng Thế
Tôn, bậc A La Hán, Chánh Đẳng Giác.

- Xin vâng, mong an lành đến cho Ngài.

Pancasikha, con của Càn Thát Bà, vâng lời Thiên chủ Sakka, cầm cây đàn cầm bằng gỗ vàng Beluva và đi theo Thiên chủ Sakka.

Rồi Thiên chủ Sakka, với chư Thiên ở Tam thập tam thiên tháp tùng xung quanh, với Pancasikha, con của

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                39

Càn Thát Bà đi trước, như người lực sĩ duỗi cánh tay
co lại, hay co lại cánh tay duỗi ra, biến mất ở cõi Tam
thập tam thiên, hiện ra ở Magadha, phía Đông thành
Vương Xá, tại làng Bà La Môn Ambasandà và đứng
trên núi Vediya, phía Bắc ngôi làng.

3. Lúc bấy giờ núi Vediya chói hào quang rực rỡ,
ngôi làng Bà La Môn Ambasandà cũng vậy, đều nhờ
thần lực chư Thiên. Và dân chúng ở những làng xung
quanh nói rằng:

- Núi Vediya hôm nay thật sự bị cháy, núi Veidya
hôm nay thật sự có lửa đỏ rực, núi Vediya lại chói
hào quang rực rỡ, làng Bà La Môn Ambasandà cũng
vậy.

Và dân chúng lo âu, lông tóc dựng ngược.

4. Rồi Thiên chủ Sakka nói với Pancasikha, con Càn Thát Bà:

- Này Khanh Pancasikha, chư Như Lai thật khó lại
gần đối với người như ta. Các Ngài nhập Thiền, hoan
hỷ trong Thiền, và với mục đích ấy, an lặng tịnh cư.
Vậy Khanh Pancasikha trước tiên làm cho Thế Tôn
hoan hỷ, sau sự hoan hỷ do Khanh tác động, chúng
ta mới đến yết kiến Thế Tôn, bậc A La Hán, Chánh
Đẳng Giác.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    40

- Xin vâng, mong an lành đến với Ngài.

Pancasikha, con của Càn Thát Bà vâng lời Thiên chủ
Sakka, cầm cây đàn cầm bằng gỗ vàng Beluva và đến
tại hang núi Indasala. Khi đến xong, Pancasikha
đứng lại một bên và suy nghĩ: "Ta đứng đây, không
quá xa Thế Tôn, cũng không quá gần. Và tiếng sẽ
được Ngài nghe".

Đứng một bên, Pancasikha, con của Càn Thát Bà gảy
cây đàn cầm bằng gỗ vàng Beluva và nói lên bài kệ,
liên hệ đến Phật, đến Pháp, đến A La Hán và đến ái
dục:

5. Ôi Suriya Vaccasa!
Ta đảnh lễ Timbaru,
Bậc phụ thân của nàng,
Đã sanh nàng thiện nữ,
Nguồn hạnh phúc của ta,
Như gió cho kẻ mệt.
Như nước cho kẻ khát,
Nàng là tình của ta.

Như pháp với Ứng Cúng,
Như thuốc cho kẻ bệnh,
Như đồ ăn kẻ đói,
Thiên nữ với nước mắt.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               41

Hãy dập tắt lửa tình!

Như voi bị nắng thiêu,
Tẩm mình hồ nước mát,
Có cánh sen, nhụy sen.
Cũng vậy, ta muốn chìm,
Chìm sâu vào ngực nàng.
Như voi bị xiềng xích,
Hất móc câu, gậy nhọn,
Ta điên vì ngực nàng,
Hành động ta rối loạn.
Tâm ta bị nàng trói,
Di chuyển thật vô phương,
Rút lui cũng bất lực,
Như cá đã mắc câu.
Hiền nữ hãy ôm ta,
Trong cánh tay của nàng!
Hãy ôm ta, nhìn ta,
Trong ánh mắt dịu hiền.
Hãy ghì chặt lấy ta,
Thiện nữ! Ta van nàng!
Ôi Hiền nữ suối tóc,
Ái dục ta có bao!
Nhưng nay đã tăng bội,
Như đồ chúng La Hán!

Mọi công đức ta làm,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                        42

Dâng lên bậc La Hán,
Ôi Kiều nữ toàn thiện,
Nàng là quả cho ta.
Công đức khác của ta,
Đã làm trên đời này!
Ôi Kiều nữ toàn thiện,
Nàng là quả của ta!

Vị Thích tử thiền tu,
Nhứt tâm và giác tỉnh,
Tìm cầu đạo Bất tử,
Cũng vậy ta cầu nàng!

Như người tu sung sướng,
Chứng Bồ Đề tối thượng.
Kiều nữ, ta sung sướng,
Được nhập một với nàng.

Nếu Thiên chủ Sakka,
Cho ta một ước nguyện,
Ta ước nguyện được nàng,
Vì ta quá yêu nàng!

Như ta-la sanh quả,
Tuệ Nữ, phụ thân nàng!
Ta sẽ đảnh lễ ngài,
Vì sanh nàng vẹn toàn.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                       43

6. Khi được nghe vậy, Thế Tôn nói với Pancasikha, con của Càn Thát Bà:

- Này Pancasikha, huyền âm của Ngươi khéo hòa
điệu với giọng ca của Ngươi, và giọng ca của Ngươi
khéo hòa điệu với huyền âm của Ngươi. Này
Pancasikha, do vậy huyền âm của Ngươi không thêm
mầu sắc cho giọng ca, hay giọng ca của Ngươi không
thêm màu sắc cho huyền âm của Ngươi. Này
Pancasikha, Ngươi học tại chỗ nào những bài kệ liên
hệ đến Phật, Pháp, đến A La Hán, đến ái dục như
vậy?

- Bạch Thế Tôn, một thời Thế Tôn an trú ở Uruvelà, bên bờ sông Neranjara (Ni Liên Thiền), dưới gốc cây Ajapàla - nigrodha, khi mới thành Chánh Đẳng Giác. Lúc bấy giờ, con yêu con gái của Timbaru, vua Càn Thát Bà, tên là Bhaddà với biệt hiệu Suriya Vaccasà.

Nhưng bạch Thế Tôn, thiếu nữ lại yêu một người khác, tên là Sikhaddhi, con của Màtali người đánh xe. Bạch Thế Tôn, con không có phương tiện nào khác để chiếm được thiếu nữ. Con cầm đàn cầm bằng gỗ vàng Beluva, đến tại trú xá của Timbaru, vua Càn Thát Bà. Khi đến xong, con gảy đàn cầm bằng gỗ vàng Beluva và nói lên bài kệ này, liên hệ đến Phật,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 44

đến Pháp, đến A La Hán và đến ái dục:

7. Ôi Suriya Vaccasà,
Ta đảnh lễ Timbaru
Bậc phụ thân của nàng
Đã sanh nàng Thiên nữ
Nguồn hạnh phúc của ta.
...
Như ta la sanh quả,
Tuệ nữ, phụ thân nàng!
Ta sẽ đảnh lễ ngài,
Vì sanh nàng vẹn toàn.

Bạch Thế Tôn, sau khi nghe nói vậy, Bhaddà Suriya
Vaccasà nói với con như sau: "Này Hiền giả, tôi
chưa được thấy Thế Tôn tận mặt. Nhưng tôi có nghe
đến Thế Tôn, khi tôi đến múa tại Thiện Pháp đường
của chư Thiên ở Tam thập tam thiên. Vì Hiền giả đã
tán dương Thế Tôn như vậy, vậy hôm nay chúng ta
sẽ gặp nhau ".

Bạch Thế Tôn, rồi con được gặp nàng, không phải hôm ấy, nhưng về sau.

8. Rồi Thiên chủ Sakka suy nghĩ như sau: "Pancasikha, con của Càn Thát Bà hoan hỷ đàm luận với Thế Tôn. Và Thế Tôn đối với Pancasikha cũng

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               45

vậy ".

Rồi Thiên chủ Sakka nói với Pancasikha, con của Càn Thát Bà:

- Này Khanh Pancasikha, hãy thay mặt ta, đảnh lễ
Thế Tôn và nói: " Bạch Thế Tôn, Thiên chủa Sakka
cùng với đình thần và thuộc hạ đầu diện tiếp tục đảnh
lễ Thế Tôn ".

- Xin vâng, mong an lành đến cho Ngài.

Pancasikha, con của Càn Thát Bà vâng theo lời dặn của Thiên chủ Sakka, đảnh lễ Thế Tôn và nói:

- Bạch Thế Tôn, Thiên chủ Sakka cùng với đình thần và thuộc hạ, đầu diện tiếp túc đảnh lễ Thế Tôn.

- Này Pancasikha, mong hạnh phúc đến với Thiên chủ Sakka, với các đình thần và các thuộc hạ! Chư Thiên, loài Người, Asurà, Nàgà, Gandhabba, đều ao ước hạnh phúc. Các loại chúng sanh khác cũng vậy.

Như vậy, các Như Lai chào đón thượng chúng. Được
chào đón như vậy, Thiên chủ Sakka bước vào hang
Indasàla của Thế Tôn, đảnh lễ Ngài và đứng một bên.
Chư Thiên ở Tam thập tam thiên cũng bước vào hang
Indasàla, đảnh lễ Thế Tôn và đứng một bên.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  46

Pancasikha, con của Càn Thát Bà cũng bước vào hang Indasàla, đảnh lễ Thế Tôn và đứng một bên.

Lúc bấy giờ, trong hang Indasàla, những con đường
gồ ghề được làm bằng phẳng, những khoảng chật hẹp
được làm cho rộng rãi, trong hang tối tăm có hào
quang chiếu sáng, đó là nhờ thần lực của chư Thiên.
Rồi Thế Tôn nói với Thiên chủ Sakka:

- Thật là hy hữu, Đại đức Kosiya! Thật là kỳ diệu,
Đại đức Kosiya, tuy có nhiều trách nhiệm phải gánh
vác, có nhiều công tác phải làm, mà vẫn đến đây
được!

- Bạch Thế Tôn, đã từ lâu con muốn đến để yết kiến
Thế Tôn, nhưng bị ngăn trở bởi các công việc này,
công việc khác phải làm cho chư Thiên ở Tam thập
tam thiên, và do vậy không thể đến yết kiến Thế Tôn
được.

Bạch Thế Tôn, một thời, Thế Tôn trú ở Sàvatthi (Xá Vệ), tại cốc Salala. Bạch Thế Tôn, rồi con đến Sàvatthi để yết kiến Thế Tôn.

10. Lúc bấy giờ, Thế Tôn đang ngồi nhập định và
Bhunjàti, vợ của Vessavana đang đứng hầu Thế Tôn,
đảnh lễ chắp tay. Bạch Thế Tôn, rồi con nói với
Bhunjàti:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                47

"- Này Hiền tỷ, hãy thay mặt ta đảnh lễ Thế Tôn và thưa: "Bạch Thế Tôn, Thiên chủ Sakka với đình thần và thuộc hạ đầu diện tiếp tục đảnh lễ Thế Tôn".

Được nghe nói vậy, Bhunjàti nói với con:

"- Thiện hữu, nay không phải thời để yết kiến Thế Tôn. Thế Tôn đang an lặng tịnh cư.

"- Này Hiền tỷ, khi nào xuất định, hãy thay mặt ta
đảnh lễ Thế Tôn và thưa: "Bạch Thế Tôn, Thiên chủ
Sakka cùng đình thần và thuộc hạ đầu diện tiếp tục
đảnh lễ Thế Tôn".

Bạch Thế Tôn, không hiểu Bhunjãti có thay mặt con đảnh lễ Thế Tôn không? Thế Tôn có nhớ lời bà ấy nói không?

- Này Thiên chủ, bà ấy có đảnh lễ Ta. Ta có nhớ lời bà ấy nói. Chính tiếng bánh xe của Ngài đã khiến Ta xuất định.

11. Bạch Thế Tôn, có chư Thiên được sanh lên Tam thập tam thiên trước chúng con, chính chúng con tận mắt được nghe chư Thiên ấy nói như sau: "Khi Như Lai, bậc A La Hán, Chánh Đẳng Giác xuất hiện ở đời, Thiên giới được hưng thịnh và Asurà giới bị suy vong". Bạch Thế Tôn, chính con có thể thấy và xác

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 48

chứng rằng khi nào Như Lai, bậc A La Hán, Chánh Đẳng Giác xuất hiện ở đời, thì Thiên giới được hưng thịnh và Asurà giới bị suy vong.

Bạch Thế Tôn ở đây, tại Kapilavatthu, có Thích nữ tên là Gopika, có lòng tin Phật, tin Pháp, tin Tăng, và gìn giữ đầy đủ giới luật. Thích nữ này, loại bỏ tâm niệm đàn bà, tu tập tâm niệm đàn ông, khi thân hoại mạng chung được sanh lên Thiên giới, thiện thú, nhập chúng với chư Thiên ở Tam thập tam thiên, sanh ra làm con của chúng con. Và ở đấy, nàng được gọi là Thiên tử Gopakà, Thiên tử Gopakà.

Bạch Thế Tôn, lại có ba Tỷ Kheo khác sống phạm
hạnh với Thế Tôn và sanh vào Càn Thát Bà giới hạ
đẳng. Họ sống được bao vây thọ hưởng năm món dục
tăng thịnh và thường hay đến hầu hạ săn sóc chúng
con. Chúng con được họ đến hầu hạ và săn sóc chúng
con như vậy, Thiên tử Gopakà mới trách la họ như
sau: "Chư Thiện hữu, tai các Người ở đâu mà
không nghe Pháp của Thế Tôn. Chính ta xưa là
đàn bà, tin Phật, tin Pháp, tin Tăng, gìn giữ giới
luật, loại bỏ tâm niệm đàn bà, tu tập tâm niệm đàn
ông, sau khi thân hoại mạng chung, được sanh lên
thiện thú, Thiên giới, nhập chúng với chư Thiên ở
Tam thập tam thiên, làm con cho Thiên chủ Sakka
và được gọi là Thiên tử Gopakà. Chư Thiện hữu,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   49

các Người tu hành phạm hạnh với Thế Tôn, được
sanh vào Càn Thát Bà giới hạ đẳng. Thật là điều
không mấy tốt đẹp, khi chúng con thấy những vị
đồng môn lại phải sanh vào hạ đẳng Càn Thát Bà
giới.

Bạch Thế Tôn, trong chư Thiên bị Thiên tử Gopakà
trách mắng như vậy, hai vị Thiên, ngay trong hiện
tại, chứng được chánh niệm và sanh làm phụ tá cho
Phạm thiên. Còn một vị Thiên sống thọ hưởng dục
lạc.

12. Ta đệ tử pháp nhãn,
Tên gọi Gopakà,
Ta tin Phật, Pháp, Tăng.
Tâm niệm rất hoan hỷ.
Nhờ Thiện pháp chư Phật,
Sanh con Thần Sakka,
Hào quang, sanh Thiên giới,
Được tên Gopakà.

Ta thấy vốn Tỷ Kheo,
Hạ sanh Càn Thát Bà!
Đệ tử Gotama,
Trước sanh làm con Người,
Ta cúng dường ẩm thực,
Hầu hạ trú xứ ta.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                              50

Mắt Hiền giả ở đâu?
Không nắm giữ Pháp, Phật,
Chánh pháp tự giác hiểu,
Bậc Pháp nhãn khéo giảng.

Ta chỉ hầu Quý vị,
Được nghe Pháp bậc Thánh.
Ta là con Sakka,
Có thần lực hào quang,
Được sanh lên Thiên giới.

Các người hầu Thế Tôn,
Sống phạm hạnh tối thượng,
Nay phải sanh hạ thân,
Mất thượng sanh hạ phẩm.

Ta nhìn thật khó chịu,
Thấy đồng môn hạ sanh
Với thân Càn Thát Bà,
Phải hầu hạ chư Thiên.

Từ địa vị cư sĩ,
Ta thấy rõ khác biệt.
Trước bà, nay đàn ông.
Ta sanh Thiên, hưởng dục.

Bị Gopakà trách mắng,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                         51

Ưu phiền đồng phát nguyện,
Phải thăng tiến nỗ lực,
Không nô lệ cho ai!
Hai trong ba vị này,
Bắt đầu hành tinh tấn,
Nhờ Gotama dạy,
Chúng tẩy sạch tâm uế,
Thấy nguy hiểm dục vọng.
Như voi bỏ dây cương,
Các vị vượt Tam thiên,
Vứt bỏ dục kiết sử,
Quỷ triền phược khó vượt,
Cùng Sakka, Pajàpati.
Hội chúng Thiện Pháp đường
Vượt quá vị đang ngồi,
Anh hùng ly dục cấu.
Thấy chúng khỏi lo ngại,
Vasava giữa Thiên chúng,
Xem chúng sinh hạ phẩm,
Nay vượt qua Tam thiên.
Suy tư lời ưu phiền,
Gopaka với Vàssava:
Đế Thích ở nhân giới,
Đức Phật gọi Thích Ca
Đã chinh phục dục vọng.
Chúng là con của Ngài,
Thất niệm khi mệnh chung,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                         52

Nhờ Ta lấy chánh niệm.
Một trong ba vị ấy,
Mang thân Càn Thát Bà.
Hai vị hướng Chánh giác,
Bỏ Thiên giới, nhập thiền.

Đừng đệ tử nào nghi,
Vị ở đây chứng pháp.
Chúng ta đảnh lễ Phật.
Vị vượt khỏi bộc lưu,
Đã diệt trừ nghi ngờ,
Bậc chiến thắng muôn loài.
Chính ở đây, chứng pháp,
Tấn bước đạt thù thắng,
Hai vị đạt thắng vị,
Hơn phụ tá Phạm thiên,

Ôi Thiện hữu chúng tôi.
Đến đây để chứng pháp.
Nếu Thế Tôn cho phép,
Chúng con hỏi Thế Tôn.

13. Rồi Thế Tôn suy nghĩ: "Đã lâu, Sakka này sống đời trong sạch. Câu hỏi gì Sakka hỏi Ta, đều hỏi có lợi ích, không phải không lợi ích. Câu hỏi gì hỏi Ta, Ta sẽ trả lời; và Sakka sẽ hiểu một cách mau chóng".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  53

Rồi Thế Tôn nói bài kệ sau đây với Thiên chủ Sakka:

Vàsava hãy hỏi Ta,
Những gì tâm Ngươi muốn!
Mỗi câu hỏi của Ngươi,
Ta làm Ngươi thỏa mãn.

II

1. Sau khi được phép, Thiên chủ Sakka hỏi Thế Tôn câu hỏi đầu tiên:

- Bạch Thế Tôn, do kiết sử gì, các loài Thiên, Nhân,
Asurà, Nàgà, Càn Thát Bà, và tất cả những loài
khác, dân chúng ao ước: "Không hận thù, không đả
thương, không thù nghịch, không ác ý, chúng ta sống
với nhau không hận thù". Thế mà với hận thù, với đả
thương, với thù nghịch, với ác ý, họ sống với nhau
trong hận thù? Đó là hình thức câu hỏi thứ nhất,
Thiên chủ Sakka hỏi Thế Tôn. Và Thế Tôn trả lời
câu hỏi ấy như sau:

- Do tật đố và xan tham, các loài Thiên, Nhân Asurà, Nàgà, Càn Thát Bà và tất cả những loài khác, dân chúng ao ước: "Không hận thù, không đả

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 54

thương, không thù nghịch, không ác ý, chúng ta sống
với nhau không hận thù". Thế mà với hận thù, với đả
thương, với thù nghịch, với ác ý, họ sống với nhau
trong hận thù.

Đó là hình thức Thế Tôn trả lời cho câu hỏi Thiên chủ Sakka. Sung sướng, Thiên chủ Sakka hoan hỷ tín thọ lời dạy Thế Tôn và nói:

- Như vậy là phải, bạch Thế Tôn! Như vậy là phải, bạch Thiện Thệ! Khi nghe Thế Tôn trả lời câu hỏi, nghi ngờ con diệt tận, do dự con tiêu tan.

2. Thiên chủ Sakka, sau khi hoan hỷ, tín thọ câu trả lời Thế Tôn, liền hỏi câu hỏi tiếp:

- Bạch Thế Tôn, tật đố, xan tham, do nhân duyên
gì, do tập khởi gì, cái gì khiến chúng sanh khởi, cái
gì khiến chúng hiện hữu, cái gì có mặt thì tật đố, xan
tham có mặt? Cái gì không có mặt, thì tật đố xan
tham không có mặt?

- Này Thiên chủ, tật đố và xan tham do ưa ghét làm nhân duyên, do ưa ghét làm tập khởi, ưa ghét khiến chúng sanh khởi, ưa ghét khiến chúng hiện hữu, ưa ghét có mặt thì tật đố, xan tham có mặt; ưa ghét không có mặt thì tật đố, xan tham không có mặt.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   55

- Bạch Thế Tôn, ưa ghét do nhân duyên gì, do tập khởi gì? Cái gì khiến chúng sanh khởi, cái gì khiến chúng hiện hữu, cái gì có mặt thì ưa ghét có mặt? Cái gì không có mặt thì ưa ghét không có mặt?

- Này Thiên chủ, ưa ghét do dục làm nhân duyên, do dục làm tập khởi, dục khiến chúng sanh khởi, dục khiến chúng hiện hữu. Dục có mặt thì ưa ghét có mặt; dục không có mặt thì ưa ghét không có mặt.

- Bạch Thế Tôn, nhưng dục do nhân duyên gì, do
tập khởi gì? Cái gì khiến dục sanh khởi, cái gì khiến
dục hiện hữu? Cái gì có mặt thì dục có mặt? Cái gì
không có mặt thì dục không có mặt?

- Này Thiên chủ, dục do tầm làm nhân duyên, do tầm
làm tập khởi; tầm khiến dục sanh khởi, tầm khiến
dục hiện hữu. Tầm có mặt thì dục có mặt; tầm không
có mặt thì dục không có mặt.

- Bạch Thế Tôn, tầm lấy gì làm nhân duyên, lấy gì
làm tập khởi? Cái gì khiến tầm sanh khởi, cái gì
khiến tầm hiện hữu? Cái gì có mặt thì tầm có mặt?
Cái gì không có mặt thì tầm không có mặt?

- Này Thiên chủ, tầm lấy các loại vọng tưởng làm nhân duyên, lấy các loại vọng tưởng hý luận làm tập khởi. Các loại vọng tưởng hý luận khiến tầm sanh

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  56

khởi, các loại vọng tưởng hý luận khiến tầm hiện
hữu. Do các loại vọng tưởng hý luận có mặt thì tầm
có mặt. Do các loại vọng tưởng hý luận không có mặt
thì tầm không có mặt ".

3. Bạch Thế Tôn, vị Tỷ Kheo phải chứng đạt như thế nào? Phải thành tựu con đường nào thích hợp và hướng dẫn diệt trừ các loại vọng tưởng hý luận?

- Này Thiên chủ, Ta nói hỷ có hai loại, một loại phải thân cận, một loại phải tránh xa.

- Này Thiên chủ, Ta nói ưu cũng có hai loại, một loại phải thân cận, một loại phải tránh xa.

- Này Thiên chủ, Ta nói xả cũng có hai loại, một loại phải thân cận, một loại phải tránh xa.

 Này Thiên chủ, Ta nói hỷ có hai loại, một loại
phải thân cận, một loại phải tránh xa. Lời tuyên
bố là như vậy. Do nhân duyên gì tuyên bố như
vậy?

- Ở đây, loại hỷ nào có thể biết được: "Khi tôi
thân cận với hỷ này, bất thiện pháp tăng
trưởng, thiện pháp suy giảm", thời hỷ ấy cần
phải tránh xa.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                57

- Ở đây loại hỷ nào có thể biết được: "Khi tôi
thân cận với hỷ này, bất thiện pháp suy giảm,
thiện pháp tăng trưởng", thời hỷ ấy nên thân
cận.

- Ở đây, có hỷ câu hữu với tầm, câu hữu với tứ;
có hỷ không câu hữu với tầm, không câu hữu
với tứ. Các loại hỷ không câu hữu với tầm,
không câu hữu với tứ thì thù thắng hơn.

Này Thiên chủ, Ta nói hỷ có hai loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa. Sở dĩ có lời tuyên bố như vậy là do nhân duyên như vậy.

 Này Thiên chủ, Ta nói ưu cũng có hai loại, một
loại nên thân cận, một loại nên tránh xa. Lời
tuyên bố là như vậy. Do nhân duyên gì, tuyên bố
như vậy?

- Ở đây, loại ưu nào có thể biết được: "Khi tôi
thân cận với ưu này, bất thiện pháp tăng
trưởng, thiện pháp suy giảm", thời ưu ấy cần
phải tránh xa.

- Ở đây, loại ưu nào có thể biết được: "Khi tôi thân cận với ưu này, bất thiện pháp suy giảm, thiện pháp tăng trưởng", thời ưu ấy nên thân

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   58

cận.

- Ở đây, có ưu câu hữu với tầm, câu hữu với tứ,
có ưu không câu hữu với tầm, không câu hữu
với tứ. Các loại ưu không câu hữu với tầm,
không câu hữu với tứ thì thù thắng hơn.

Này Thiên chủ, Ta nói ưu là hai loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa. Sở dĩ có lời tuyên bố như vậy, là do nhân duyên như vậy.

 Này Thiên chủ, Ta nói xả cũng có hai loại, một
loại nên thân cận, một loại nên tránh xa. Lời
tuyên bố là như vậy. Do nhân duyên gì, tuyên bố
như vậy?

- Ở đây, loại xả nào có thể biết được: "Khi tôi
thân cận với xả này, bất thiện pháp tăng
trưởng, thiện pháp suy giảm", thời xả ấy cần
phải tránh xa.

- Ở đây, loại xả nào có thể biết được: "Khi tôi
thân cận với xả này, bất thiện pháp suy giảm,
thiện pháp tăng trưởng", thời xả ấy nên thân
cận.

- Ở đây, có xả câu hữu với tầm, câu hữu với tứ. Có xả không câu hữu với tầm, không câu hữu

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   59

với tứ. Các loại xả không câu hữu với tầm, không câu hữu với tứ thì thù thắng hơn.

Này Thiên chủ, Ta nói rằng xả có hai loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa. Sở dĩ có lời tuyên bố như vậy là do nhân duyên như vậy.

Này Thiên chủ, vị Tỷ Kheo phải chứng đạt như vậy, phải thành tựu con đường như vậy, mới thích hợp và hướng dẫn đến sự diệt trừ các vọng tưởng hý luận.

Đó là hình thức câu trả lời Thế Tôn cho câu hỏi Thiên chủ Sakka. Sung sướng, Thiên chủ Sakka hoan hỷ, tín thọ lời dạy Thế Tôn và nói:

- Như vậy là phải, bạch Thế Tôn! Như vậy là phải,
bạch Thiện Thệ! Khi nghe Thế Tôn trả lời câu hỏi,
nghi ngờ của con được diệt tận, do dự của con được
tiêu tan.

4. Thiên chủ Sakka, sau khi hoan hỷ tín thọ câu trả lời của Thế Tôn liền hỏi câu hỏi tiếp:

 Bạch Thế Tôn, vị Tỷ Kheo phải thành tựu như thế nào, phải thành tựu biệt giải thoát luật nghi như thế nào?

- Này Thiên chủ, Ta nói rằng thân hành có hai

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  60

loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa.

- Này Thiên chủ, Ta nói rằng khẩu hành có hai loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa.

- Này Thiên chủ, Ta nói rằng tầm có hai loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa.

 Này Thiên chủ, Ta nói rằng thân hành có hai
loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh
xa. Lời tuyên bố là như vậy. Do nhân duyên gì
tuyên bố như vậy?

- Ở đây, loại thân hành nào có thể biết được:
"Khi tôi thân cận với thân hành này, bất thiện
pháp tăng trưởng, thiện pháp suy giảm", thì
thân hành ấy cần phải tránh xa.

- Ở đây, loại thân hành nào có thể biết được:
"Khi tôi thân cận với thân hành này, bất thiện
pháp suy giảm, thiện pháp tăng trưởng", thì
thân hành ấy cần phải thân cận.

Này Thiên chủ, Ta nói rằng thân hành có hai loại, một loại cần thân cận, một loại cần tránh xa. Sở dĩ có lời tuyên bố như vậy là do nhân duyên như vậy.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   61

 Này Thiên chủ, Ta nói rằng khẩu hành có hai
loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh
xa. Lời tuyên bố là như vậy. Do nhân duyên gì
tuyên bố như vậy?

- Ở đây, loại khẩu hành nào có thể biết được:
"Khi tôi thân cận với khẩu hành này, bất thiện
pháp tăng trưởng, thiện pháp suy vong", thì
khẩu hành ấy phải tránh xa.

- Ở đây, loại khẩu hành nào có thể biết được:
"Khi tôi thân cận với khẩu hành này, bất thiện
pháp suy vong, thiện pháp tăng trưởng", thì
khẩu hành ấy cần phải thân cận.

Này Thiên chủ, Ta nói rằng khẩu hành có hai loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa. Sở dĩ có lời tuyên bố như vậy, là do nhân duyên như vậy.

 Này Thiên chủ, Ta nói rằng tầm cầu cũng có hai
loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa.
Lời tuyên bố là như vậy. Do nhân duyên gì tuyên
bố như vậy?

- Ở đây loại tầm cầu nào có thể biết được: "Khi tôi thân cận với tầm cầu này, bất thiện pháp tăng trưởng, thiện pháp suy vong", thì loại tầm

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  62

cầu ấy cần phải tránh xa.

- Ở đây, loại tầm cầu nào có thể biết được: "Khi
tôi thân cận loại tầm cầu này, bất thiện pháp
suy vong, thiện pháp tăng trưởng", thì loại tầm
cầu ấy nên thân cận.

Này Thiên chủ, Ta nói rằng tầm cầu có hai loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa. Sở dĩ có lời tuyên bố như vậy là do nhân duyên như vậy.

Này Thiên chủ, vị Tỷ Kheo phải thành tựu như vậy, phải thành tựu biệt giải thoát luật nghi như vậy!

Đó là hình thức Thế Tôn trả lời câu hỏi Thiên chủ Sakka. Sung sướng, Thiên chủ Sakka hoan hỷ, tín thọ lời dạy Thế Tôn và nói:

- Như vậy là phải, bạch Thế Tôn! Như vậy là phải,
bạch Thiện Thệ! Sau khi nghe Thế Tôn trả lời câu
hỏi, nghi ngờ con được diệt tận, do dự con được tiêu
tan.

5. Thiên chủ Sakka, sau khi hoan hỷ tín thọ lời dạy Thế Tôn liền hỏi câu hỏi tiếp:

 Bạch Thế Tôn, vị Tỷ Kheo phải thành tựu như thế nào, phải thành tựu hộ trì các căn như thế

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   63

nào?

- Này Thiên chủ, sắc do mắt phân biệt. Ta nói rằng có hai loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa.

- Này Thiên chủ, tiếng do tai phân biệt... hương do mũi phân biệt... vị do lưỡi phân biệt... xúc do thân phân biệt...

- Này Thiên chủ, pháp do ý phân biệt, Ta nói rằng có hai loại, một loại nên thân cận, một loại nên tránh xa.

Được nghe như vậy, Thiên chủ Sakka bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, vấn đề Thế Tôn nói một cách tóm tắt được con hiểu một cách rộng rãi.

- Bạch Thế Tôn, loại sắc do mắt phân biệt, khi
con thân cận mà bất thiện pháp tăng trưởng,
thiện pháp suy giảm, thời loại sắc do mắt phân
biệt ấy nên tránh xa.

- Bạch Thế Tôn, loại sắc nào do mắt phân biệt,
khi con thân cận, bất thiện pháp suy giảm, thiện
pháp tăng trưởng, thời loại sắc do mắt phân biệt
ấy nên thân cận.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  64

- Bạch Thế Tôn, loại tiếng nào do tai phân biệt...
loại hương nào do mũi phân biệt... loại vị nào
do lưỡi phân biệt... loại xúc nào do thân phân
biệt... loại pháp nào do ý phân biệt, khi con thân
cận, bất thiện pháp tăng trưởng, thiện pháp suy
giảm, thời loại pháp ấy nên tránh xa.

- Bạch Thế Tôn, loại pháp nào do ý phân biệt,
khi con thân cận thời bất thiện pháp suy giảm,
thiện pháp tăng trưởng, thời loại pháp ấy nên
thân cận.

Bạch Thế Tôn, vấn đề Thế Tôn nói một cách tóm tắt,
được con hiểu một cách rộng rãi. Sau khi nghe Thế
Tôn trả lời câu hỏi, nghi ngờ con tiêu tan, do dự con
diệt tận.

6. Như vậy sau khi hoan hỷ tín thọ lời dạy Thế Tôn, Thiên chủ Sakka lại hỏi câu hỏi tiếp:

 Bạch Thế Tôn, có phải tất cả vị Sa Môn, Bà La Môn đều đồng một tư tưởng, đồng một giới hạnh, đồng một mong cầu, đồng một chí hướng?

- Này Thiên chủ, tất cả Sa Môn, Bà La Môn không
đồng một tư tưởng, không đồng một giới hạnh,
không đồng một mong cầu, không đồng một chí
hướng!

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   65

- Bạch Thế Tôn, vì sao cả Sa Môn, Bà La Môn không đồng một giới hạnh, không đồng một mong cầu, không đồng một chí hướng?

- Này Thiên chủ, thế giới này gồm có nhiều loại giới,
nhiều giới sai biệt. Trong thế giới gồm có nhiều loại
giới và nhiều giới sai biệt này, các loại hữu tình tự
nhiên thiên chấp một loại giới nào, và khi đã thiên
chấp, trở thành Kiên trì, cố thủ, với định kiến: "Đây
là sự thật, ngoài ra toàn là si mê". Do vậy, tất cả Sa
Môn, Bà La Môn không đồng một tư tưởng, không
đồng một giới hạnh, không đồng một cứu cánh,
không đồng một mong cầu, không đồng một chí
hướng.

 Bạch Thế Tôn, có phải tất cả vị Sa Môn, Bà La Môn đều đồng một cứu cánh, đồng một an ổn, đồng một phạm hạnh, đồng một mục đích?

- Này Thiên chủ, tất cả vị Sa Môn, Bà La Môn không đồng một cứu cánh, không đồng một an ổn, không đồng một phạm hạnh, không đồng một mục đích.

Bạch Thế Tôn, vì sao tất cả Sa môn, Bà la môn,
không đồng một cứu cánh, không đồng một an ổn,
không đồng một phạm hạnh, không đồng một mục
đích?

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   66

- Này Thiên chủ, chỉ những vị Sa môn Bà la môn nào
đã giải thoát tham ái, những vị ấy mới đồng một cứu
cánh, đồng một an ổn, đồng một phạm hạnh, đồng
một mục đích. Do vậy, tất cả vị Sa môn, Bà la môn
không đồng một cứu cánh, không đồng một an ổn,
không đồng một phạm hạnh, không đồng một mục
đích.

Đó là hình thức câu trả lời Thế Tôn cho câu hỏi Thiên chủ Sakka. Sung sướng, Thiên chu Sakka hoan hỷ, tín thọ lời dạy Thế Tôn và nói:

- Như vậy là phải, bạch Thế Tôn! Như vậy là phải,
bạch Thiện Thệ! Sau khi nghe Thế Tôn trả lời câu
hỏi, nghi ngờ con được diệt tận, do dự con được tiêu
tan.

7. Thiên chủ Sakka, sau khi hoan hỷ, tín thọ lời dạy Thế Tôn liền hỏi câu tiếp:

- Bạch Thế Tôn, tham ái là bệnh tật, tham ái là mục nhọt, tham ái là mũi tên, tham ái dắt dẫn con người tái sanh đời này, đời khác, khiến con người khi cao, khi thấp. Bạch Thế Tôn, trong khi các Sa môn, Bà la môn khác ngoài giáo phái của Ngài không cho con dịp để hỏi những câu hỏi, thời Thế Tôn lại trả lời những câu hỏi ấy cho con, giảng giải rất lâu cho con, khiến mũi tên nghi ngờ, do dự của con được Thế Tôn

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  67

rút nhổ đi.

- Này Thiên chủ, Ngươi có biết những câu hỏi ấy cũng được Ngươi hỏi các vị Sa môn, Bà la môn khác không?

- Bạch Thế Tôn, con được biết những câu hỏi ấy cũng được con hỏi các vị Sa môn, Bà la môn khác.

- Này Thiên chủ, những vị ấy trả lời với Ngươi như thế nào, nếu không gì trở ngại hãy nói cho biết.

- Bạch Thế Tôn, không gì trở ngại cho con, khi Thế Tôn ngồi nghe hay những vị như Thế Tôn.

- Này Thiên chủ, vậy Ngươi hãy nói đi.

- Bạch Thế Tôn, những vị Sa môn, Bà la môn mà con nghĩ là những vị sống trong rừng an tịnh, xa vắng, con đi đến những vị ấy và hỏi những câu hỏi ấy. Các vị này không trả lời cho con, không trả lời lại hỏi ngược con: "Tôn giả tên gì?" Được hỏi vậy con trả lời: "Chư Hiền giả, tên là Thiên chủ Sakka." Rồi những vị ấy lại hỏi thêm con câu nữa: "Do công việc gì Tôn giả Thiên chủ lại đến chỗ này?" Con liền giảng cho những vị ấy Chánh pháp như con đã được nghe và đã được học. Chỉ được từng ấy, các vị hoan hỷ và nói: "Chúng tôi đã được thấy Thiên chủ Sakka.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                68

Những điều gì chúng tôi hỏi, vị ấy đều trả lời cho
chúng tôi." Không những vậy, các vị này trở thành
đệ tử của con, chớ không phải con là đệ tử của các vị
ấy. Bạch Thế Tôn, nhưng con là đệ tử của Thế
Tôn, đã chứng Dự lưu, không còn bị rơi vào đọa
xứ, chắc chắn sẽ được giác ngộ.

- Này Thiên chủ, Ngươi có biết trước kia Ngươi không bao giờ có sự thoải mái như vậy, có được sự hỷ lạc như vậy?

- Bạch Thế Tôn, trước kia con không bao giờ có sự thoải mái như vậy, có được an lạc như vậy.

- Này Thiên chủ, như thế nào, Ngươi biết được trước kia không bao giờ có sự thoải mái như vậy, có được sự hỷ lạc như vậy?

- Bạch Thế Tôn, thuở xưa, một trận chiến tranh xẩy ra giữa chư Thiên và các vị Asurà. Bạch Thế Tôn, trong trận chiến tranh này, chư Thiên thắng trận, các loài Asurà bại trận. Bạch Thế Tôn sau khi thắng trận, con là người thắng trận, con suy nghĩ: "Nay cam lồ của chư Thiên và cam lồ của Asurà, cả hai loại cam lồ, chư Thiên sẽ được nếm." Bạch Thế Tôn, thoải mái ấy, hỷ lạc ấy do gậy trượng đem lại, do đao kiếm đem lại, không đưa đến yểm ly, ly dục, tịch diệt, an tịnh, thắng trí, giác ngộ và Niết bàn. Bạch Thế Tôn,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  69

thoải mái này, hỷ lạc này nhờ nghe Chánh pháp Thế
Tôn đem lại, không do gậy trượng, không do đao
kiếm, sẽ đưa đến hoàn toàn yếm ly, ly dục, tịch diệt,
an tịnh, thắng trí, giác ngộ và Niết bàn.

8. - Này Thiên chủ, khi Ngươi cảm thọ sự thoải mái và hỷ lạc như vậy, Ngươi cảm thấy những lợi ích gì?

- Bạch Thế Tôn, khi con cảm thọ thoải mái và hỷ lạc như vậy, con cảm thấy có sáu lợi ích như sau:

Nay con đứng tại đây,
Với thân một vị Thiên.
Con thấy được tái sanh,
Bạch Ngài, hãy biết vậy.

Bạch Thế Tôn đó là điều lợi thứ nhất con cảm thấy, khi con cảm thọ thoải mái hỷ lạc như vậy.

Sau khi chết con bỏ,
Thân chư Thiên, phi nhân,
Không muội lược, con đi,
Đến bào thai con thích.

Bạch Thế Tôn, đó là điều lợi ích thứ hai, con cảm thấy, khi con cảm thọ thoải mái và hỷ lạc như vậy.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  70

Câu hỏi được đáp rõ,
Hoan hỷ trong Chánh giáo.
Con sống với Chánh trí,
Giác tỉnh và Chánh niệm.

Bạch Thế Tôn, đó là điều lợi thứ ba, con cảm thấy, khi con cảm thọ thoải mái và hỷ lạc như vậy.

Con sống với Chánh trí,
Sẽ được quả Bồ đề,
Sống làm vị Chánh giác,
Đời này đời cuối cùng.

Bạch Thế Tôn, đó là điều lợi ích thứ tư, con cảm thấy, khi con cảm thọ thoải mái và hỷ lạc như vậy.

Chết từ thân con Người,
Con từ bỏ thân Người,
Con sẽ thành chư Thiên,
Trong Thiên giới vô thượng.

Bạch Thế Tôn, đó là điều lợi ích thứ năm, con cảm thấy, khi con cảm thọ thoải mái, và hỷ lạc như vậy.

Thù thắng hơn chư Thiên, Akanittha danh xưng, Sống đời sống cuối cùng,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                71

Như vậy nơi an trú.

Bạch Thế Tôn, đó là điều lợi ích thứ sáu, con cảm thấy, khi con cảm thọ thoải mái và hỷ lạc như vậy.

9. Tâm tư không thỏa mãn,
Nghi ngờ và do dự,
Con sống cầu Như Lai,
Thời gian khá lâu dài!

Con nghĩ các Sa môn,
Sống một mình cô độc,
Là bậc Chánh Đẳng Giác,
Nghĩ vậy con tìm gặp.
Làm thế nào thành công?
Làm thế nào thất bại?
Được hỏi câu hỏi vậy?
Không thể chỉ đường hướng.

Biết con là Sakka,
Bậc Thiên chủ, đã đến!
Họ liền gạn hỏi con,
Đến đây có việc gì?
Con liền giảng Chánh pháp,
Con được nghe cho họ.
Hoan hỷ, họ bèn nói:
"Vàsava làm họ thấy!".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               72

Khi con được thấy Phật,
Nghi ngờ đều tiêu tan.
Nay con sống vô úy,
Hầu hạ bậc Chánh Giác.
Mũi tên độc tham ái,
Đấng Chánh Giác nhổ lên,
Con đảnh lễ Đại Hùng,
Bậc thân tộc mặt trời.
Tôn giả như Phạm thiên,
Nay con đảnh lễ Ngài,
Nay con kính lễ Ngài!
Ngài là bậc Chánh Giác,
Bậc Đạo Sư vô thượng,
Trong đời kể chư Thiên,
Không ai so sánh Ngài!

10. Rồi Thiên chủ Sakka nói với Pancasikha, con của Càn thát bà:

- Này Khanh Pancasikha, Ngươi đã giúp ta nhiều
việc. Trước nhờ Ngươi làm Thế Tôn bằng lòng, sau
khi Ngươi làm cho bằng lòng, ta mới đến yết kiến
Thế Tôn, bậc A la hán, Chánh Đẳng Giác. Ta sẽ đóng
vai trò thân phụ cho Ngươi, Ngươi sẽ là Vua loài Càn
thát bà. Ta sẽ cho Ngươi Bhaddà Suriya Vaccasà,
người mà Ngươi ao ước.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 73

Rồi Thiên chủ Sakka, lấy tay sờ đất, đọc lên ba lần bài kệ cảm hứng như sau:

Đảnh lễ đấng Thế Tôn,
Bậc La hán, Chánh Giác!
Đảnh lễ đấng Thế Tôn,
Bậc La hán, Chánh Giác!
Đảnh lễ đấng Thế Tôn,
Bậc La hán, Chánh Giác!

Khi lời tuyên thuyết này được tụng đọc, pháp nhãn
thanh tịnh vô cấu, khởi lên cho Thiên chủ Sakka:
"Phàm pháp gì tập sanh, pháp ấy sẽ bị hoại diệt."
Ngoài ra, tám vạn chư Thiên cũng chứng quả tương
tợ. Đó là những câu hỏi, Thiên chủ Sakka được mời
hỏi và được Thế Tôn trả lời. Do vậy, cuộc đối thoại
này cũng được gọi là Những Câu Hỏi Của Sakka.
(Đế thích sở vấn).

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                74

8     Dạ xoa nuôi dưỡng với phẫn nộ - Kinh Xấu Xí – Tương I, 528

Xấu Xí – Tương I, 528

1) Tại Sàvatthi, Jetavana.

2) Tại đây... Thế Tôn nói như sau:

3) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, có một Dạ-xoa xấu xí, thấp lùn, bụng to (Okotimako), đến ngồi trên chỗ ngồi của Thiên chủ Sakka.

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, chư Thiên ở Tam thập
tam thiên bực tức, chán ghét, phẫn uất: "Thật vi diệu
thay! Thật hy hữu thay! Tên Dạ-xoa xấu xí, thấp lùn,
bụng to lại đến ngồi trên chỗ ngồi của Thiên chủ
Sakka!".

5) Này các Tỷ-kheo, chư Thiên ở Tam thập tam thiên
càng bực tức, chán ghét, phẫn uất bao nhiêu, thời Dạ-
xoa ấy càng đẹp hơn, càng dễ nhìn, càng dễ thương
bấy nhiêu.

6) Rồi này các Tỷ-kheo, chư Thiên ở Tam thập tam thiên đi đến Thiên chủ Sakka; sau khi đến, nói với Thiên chủ Sakka:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  75

7) "- Ở đây, này Tôn giả, có một Dạ-xoa xấu xí, thấp
lùn, bụng to đến ngồi trên chỗ ngồi của Ngài. Ở đây,
này Tôn giả, chư Thiên ở Tam thập tam thiên, bực
tức, chán ghét, phẫn uất: "Thật vi diệu thay! Thật hy
hữu thay! Dạ-xoa này xấu xí, thấp lùn, bụng to lại
đến ngồi trên chỗ ngồi của Thiên chủ Sakka!".
Nhưng này Tôn giả, chư Thiên ở Tam thập tam thiên
càng bực tức, chán ghét, phẫn uất bao nhiêu, thời Dạ-
xoa xấu xí, thấp lùn, bụng to ấy càng tốt đẹp, càng
dễ nhìn và càng dễ thương bấy nhiêu. Thưa Tôn giả,
có phải Dạ-xoa ấy sẽ trở thành Dạ-xoa nuôi dưỡng
với phẫn nộ?"

8) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka đi đến Dạ- xoa nuôi dưỡng bằng phẫn nộ ấy; sau khi đến đắp thượng y vào một bên vai, đầu gối phải quỳ trên đất, chấp tay vái Dạ-xoa nuôi dưỡng với phẫn nộ và nói lên tên của mình ba lần: "Thưa Tôn giả, tôi là Thiên chủ Sakka! Thưa Tôn giả, tôi là Thiên chủ Sakka!".

9) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka càng nói lên
tên của mình bao nhiêu thời Dạ-xoa ấy càng trở
thành xấu xí, thấp lùn, bụng to bấy nhiêu; và sau khi
trở thành càng xấu xí, càng thấp lùn, bụng to hơn, vị
ấy biến mất tại chỗ ấy.

10) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka, sau khi ngồi xuống trên chỗ ngồi của mình, làm cho hòa dịu chư

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  76

Thiên ở Tam thập tam thiên, ngay lúc ấy, nói lên những bài kệ này:

Tâm ta không dễ dàng,
Để cho bị thất trận,
Không dễ bị lôi kéo,
Trong xoáy nước dục tình.
Người biết đã từ lâu,
Ta không còn phẫn nộ,
Phẫn nộ không chân đứng
Một chỗ nào trong ta.
Ta không nói ác ngữ,
Vì phẫn nộ giận hờn,
Và không có khen tặng,
Những đức tánh của ta.
Thấy được lợi ích mình,
Ta tự thân chế ngự.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                             77

9     Hát sai - Kinh SAKKA – Tăng I, 257

SAKKA – Tăng I, 257

1. Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka
đang thuyết giảng cho chư Thiên ở cõi Trời thứ Ba
mươi ba, trong khi ấy, nói lên bài kệ như sau:
Ngày mười bốn, ngày rằm,
Ngày tám trong nửa tháng,
Kể cả phần đặc biệt,
Khéo đầy đủ cả tám,
Theo làm lễ Bố-tát
Vị ấy giống như Ta.
Bài kệ ấy, này các Tỷ-kheo, đã bị Thiên chủ Sakka
hát sai, không hát đúng, không nói đúng, nói sai,
không nói đúng. Vì cớ sao? Thiên chủ Sakka chưa ly
tham, chưa ly sân, chưa ly si.
2. Còn vị Tỷ-kheo, này các Tỷ-kheo, là bậc A-la-
hán, lậu hoặc đã đoạn tận, Phạm hạnh đã thành, việc
nên làm đã làm, gánh nặng đã đặt xuống, mục đích
đã thành đạt, hữu kiết sử đã đoạn tận, chánh trí giải
thoát. Với vị Tỷ-kheo ấy, này các Tỷ-kheo, lời nói
này mới là thích đáng.
Ngày mười bốn, ngày rằm,
Ngày tám trong nửa tháng,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  78

Kể cả phần đặc biệt,
Khéo đầy đủ cả tám,
Theo làm lễ Bố-tát,
Vị ấy giống như Ta.
Vì cớ sao? Vị Tỷ-kheo ấy đã ly tham, ly sân, ly si.

3. Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka
đang thuyết giảng cho chư Thiên ở cõi Trời thứ Ba
mươi ba, trong khi ấy nói lên bài kệ như sau:
Ngày mười bốn, ngày rằm,
Ngày tám trong nửa tháng,
Kể cả phần đặc biệt,
Khéo đầy đủ cả tám,
Theo làm lễ Bố-tát,
Vị ấy giống như Ta.
Bài kệ ấy, này các Tỷ-kheo, đã bị Thiên chủ Sakka
hát sai, không hát đúng … Vì cớ sao? Ta nói rằng
Thiên chủ Sakka chưa giải thoát khỏi sanh, già, chết,
sầu, bi, khổ, ưu, não.
4. Còn vị Tỷ-kheo, này các Tỷ-kheo, là bậc A-la-
hán lậu hoặc đã đoạn tận, Phạm hạnh đã thành, việc
nên làm đã làm, gánh nặng đã đặt xuống, mục đích
đã thành đạt, hữu kiết sử đã đoạn tận, chánh trí giải
thoát. Với vị Tỷ-kheo ấy, này các Tỷ-kheo, lời nói
này mới là thích đáng:
Ngày mười bốn, ngày rằm,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                     79

Ngày tám trong nửa tháng,
Kể cả phần đặc biệt,
Khéo đầy đủ cả tám,
Theo làm lễ Bố-tát,
Vị ấy giống như Ta.
Vì cớ sao? Ta nói rằng, vị Tỷ-kheo ấy, đã thoát khỏi
sanh, già, chết, sầu, bi, khổ, ưu, não, giải thoát khỏi
khổ đau.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    80

10     Hạnh kham nhẫn và nhu hòa - Kinh Vepacitti Hay Kham Nhẫn – Tương I, 487

Vepacitti Hay Kham Nhẫn – Tương I, 487

1) Tại Sàvatthi, Jetavana... (như trên)...

2) Thế Tôn thuyết như sau:

3) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, cuộc chiến xảy ra giữa chư Thiên và các Asura, rất là khốc liệt.

4) Này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la gọi các A-tu-la:

"- Này Thân hữu, trong cuộc chiến đang khởi lên giữa chư Thiên và loài A-tu-la, rất là khốc liệt, nếu các A-tu-la thắng và chư Thiên bại, hãy trói Thiên chủ Sakka (hai tay, hai chân) và thứ năm là cổ và dắt vị ấy đến trước mặt ta, trong thành của các A-tu-la."

5) Còn Thiên chủ Sakka gọi chư Thiên ở Tam thập tam thiên:

"- Này Thân hữu, trong trận chiến giữa chư Thiên và các loài A-tu-la, trận chiến rất khốc liệt, nếu chư

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  81

Thiên thắng và các loài A-tu-la bại, hãy trói
Vepacitti, vua các A-tu-la (hai tay, hai chân) thứ năm
là cổ, và dắt vị ấy lên trước mặt ta, trong giảng đường
Sudhamma (Thiện Pháp) ".

6) Nhưng này các Tỷ-kheo trong trận chiến ấy chư Thiên thắng và các loài A-tu-la bại.

7) Rồi này các Tỷ-kheo, chư Thiên ở Tam thập tam
thiên trói A-tu-la vương Vepacitti, trói hai tay, hai
chân và thứ năm là cổ, rồi dẫn đến trước mặt Thiên
chủ Sakka, trong giảng đường Sudhamma.

8) Tại đây, này các Tỷ-kheo, vua các A-tu-la,
Vepacitti bị trói hai tay, hai chân và thứ năm là cổ,
khi Thiên chủ Sakka đi vào và đi ra khỏi giảng đường
Sudhamma, nhiếc mắng, mạ lỵ Thiên chủ Sakka với
những lời thô ác, độc ngữ.

9) Rồi này các Tỷ-kheo, người đánh xe Màtali nói lên những bài kệ với Thiên chủ Sakka:

Này Thiên chủ Sakka,
Có phải là Ông sợ,
Hay vì Ông yếu hèn,
Nên mới phải kham nhẫn,
Khi Ông nghe ác ngữ,
Từ Vepacitti?

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    82

(Sakka):
10) Không phải vì sợ hãi,
Không phải vì yếu hèn,
Mà ta phải kham nhẫn,
Với Vepacitti.
Sao kẻ trí như ta,
Lại liên hệ người ngu?
(Màtali):
11) Kẻ ngu càng nổi khùng,
Nếu không người đối trị,
Vậy với hình phạt nặng,
Kẻ trí trị người ngu.
(Sakka):
12) Như vậy theo ta nghĩ,
Chỉ đối trị người ngu,
Biết kẻ khác phẫn nộ,
Giữ niệm tâm an tịnh.
(Màtali):
13) Hỡi này Vàsana,
Sự kham nhẫn như vậy,
Ta thấy là lỗi lầm,
Khi kẻ ngu nghĩ rằng:
"Vì sợ ta, nó nhẫn"
Kẻ ngu càng hăng tiết,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                 83

Như bò thấy người chạy,
Càng hung hăng đuổi dài.
(Sakka):
14) Hãy để nó suy nghĩ,
Như ý nó mong muốn,
Nghĩ rằng, ta kham nhẫn,
Vì ta sợ hãi nó.
Trong tư lợi tối thượng,
Không gì hơn kham nhẫn.
Người đầy đủ sức mạnh,
Chịu nhẫn người yếu kém,
Nhẫn ấy gọi tối thượng,
Thường nhẫn kẻ yếu hèn.
Sức mạnh của kẻ ngu,
Được xem là sức mạnh,
Thời sức mạnh kẻ mạnh,
Lại được gọi yếu hèn.
Người mạnh hộ trì pháp,
Không nói lời phản ứng,
Bị mắng nhiếc, mắng lại,
Ác hại nặng nề hơn.
Bị mắng, không mắng lại,
Được chiến thắng hai lần.
Sống lợi ích cả hai,
Lợi mình và lợi người,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                84

Biết kẻ khác tức giận,
Giữ niệm, tâm an tịnh,
Là y sĩ cả hai,
Chữa mình và chữa người,
Quần chúng nghĩ là ngu,
Vì không giỏi Chánh pháp.

15) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka ấy đã tự nuôi
sống với quả công đức của mình, đã ngự trị và cai trị
chư Thiên Tam thập tam thiên, sẽ nói lời tán thán
nhẫn nhục và nhu hòa.

16) Ở đây, này các Tỷ-kheo, các Ông hãy làm chói
sáng pháp luật này bằng cách trong khi xuất gia trong
pháp và luật khéo giảng này, hãy thật hành kham
nhẫn và nhu hòa.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  85

11    Hạnh không gian trá - Kinh Không Gian Trá – Tương I, 498

Không Gian Trá – Tương I, 498

1) Ở Sàvatthi.

2) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka
trong khi Thiền tịnh độc cư, khởi lên ý nghĩ sau đây:
"Dầu ai là kẻ thù của ta. Đối với họ, ta không có
gian trá".

3) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la, với tâm của mình biết tâm của Thiên chủ Sakka, liền đi đến Thiên chủ Sakka.

4) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka thấy Vepacitti, vua các A-tu-la, từ xa đi đến, thấy vậy liền nói với vua A-tu-la:

"- Hãy đứng lại, này Vepacitti, Ông đã bị bắt ".

5) "- Này Thân hữu, tâm của Ông trước như thế nào, chớ có bỏ tâm ấy ".

6) "- Này Vepacitti, Ông có thể thề: "Ta không bao giờ gian trá".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  86

(Vepacitti):

7) Ác báo do vọng ngôn,
Ác báo do báng Thánh,
Ác báo do phản bạn,
Ác báo do vong ân.
Này Sujampati,
Ai gian trá với Ông,
Người ấy sẽ thọ lãnh,
Các quả báo như vậy.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH              87

12    Hỏi bố thí chỗ nào có quả thật lớn - Kinh Tổ Chức Lễ Tế Đàn – Tương I, 516

Tổ Chức Lễ Tế Đàn – Tương I, 516

1) Một thời Thế Tôn trú ở Ràjagaha (Vương Xá), tại núi Gijjhakùta (Linh Thứu).

2) Rồi Thiên chủ Sakka đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng một bên.

3) Đứng một bên, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ với Thế Tôn:

Loài Người lễ tế đàn,
Chúng sanh mong công đức.
Ai làm các công đức,
Đưa đến sự tái sanh,
Chỗ nào sự bố thí,
Được quả báo thật lớn?
(Thế Tôn):
4) Ai thành tựu bốn đạo,
Ai chứng đắc bốn quả,
Tăng chúng ấy chơn trực,
Giới, định, tuệ đầy đủ.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                88

Loài Người lễ tế đàn,
Chúng sanh mong công đức.
Ai làm các công đức,
Đưa đến sự tái sanh,
Bố thí cho chúng Tăng,
Được quả báo thật lớn.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH               89

13    Hỏi nơi nào là nơi khả ái khả lạc - Kinh Khả Ái Khả Lạc – Tương I, 516

Khả Ái Khả Lạc – Tương I, 516

1) Tại Sàvatthi, Jetavana.

2) Rồi Thiên chủ Sakka đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn, rồi đứng một bên.

3) Đứng một bên, Thiên chủ Sakka bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, địa cảnh nào khả ái, khả lạc?

(Thế Tôn):
Các cảnh vườn mỹ diệu,
Các khu rừng mỹ diệu,
Các ao sen khéo xây,
Được loài Người khả ái.
Thật sự chỉ đáng giá,
Thật là ít, nhỏ nhoi.
Tại làng hay tại rừng,
Chỗ đất thấp hay cao,
Chỗ nào La-hán trú,
Địa cảnh ấy khả ái.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                90

14    Hỏi sát vật gì được lạc - Kinh Sát Hại Gì – Tương I, 527

Sát Hại Gì – Tương I, 527

1) Tại Sàvatthi, Jetavana.

2) Rồi Thiên chủ Sakka đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng một bên.

3) Đứng một bên, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ với Thế Tôn:

Sát vật gì, được lạc?
Sát vật gì, không sầu?
Có một loại pháp gì,
Ngài tán đồng sát hại,
Tôn giả Gotama?
(Thế Tôn):
4) Sát phẫn nộ được lạc,
Sát phẫn nộ không sầu.
Phẫn nộ với độc căn,
Với vị ngọt tối thượng,
Pháp ấy, bậc Hiền thánh
Tán đồng sự sát hại.
Sát pháp ấy, không sầu,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                91

Hỡi này Vàsava!

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH     92

15    Kinh DHAMMIKA – Tăng III, 143

DHAMMIKA –Tăng III, 143

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Ràjagaha (Vương Xá) tại
núi Gijihakùta (Linh Thứu).
Lúc bấy giờ, Tôn giả Dhammika trú tại chỗ sanh
trưởng của mình và có tất cả bảy trú xứ tại chỗ sanh
trưởng ấy.
Tại đấy, Tôn giả Dhammika đối với các khách Tỷ-
kheo, mắng nhiếc, quở trách, não hại, châm biếm,
khiến họ tức giận với những lời nói. Và các khách
Tỷ-kheo ấy bị Tôn giả Dhammika mắng nhiếc, quở
trách, não hại, châm biếm, khiến họ tức giận, liền bỏ
đi, không có an trú và từ bỏ trú xứ.
Rồi các cư sĩ tại chỗ sanh trưởng, suy nghĩ như sau:
"Chúng ta đã cung cấp cho chúng Tỷ-kheo Tăng các
vật dụng cần thiết như y áo, đồ ăn khất thực, sàng
tọa, dược phẩm trị bệnh, nhưng các khách Tỷ-kheo
lại bỏ đi, không có an trú và từ bỏ trú xứ. Do nhân
gì, do duyên gì, các khách Tỷ-kheo lại bỏ đi, không
có an trú, từ bỏ trú xứ? "Rồi các cư sĩ tại chỗ sanh
trưởng suy nghĩ: "Có Tôn giả Dhammika này mắng
nhiếc các khách Tỷ-kheo, quở trách, não hại, châm
biếm, làm họ tức giận với những lời nói. Các khách

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  93

Tỷ-kheo ấy bị Tôn giả Dhammika mắng nhiếc, quở
trách, não hại, châm biếm, làm cho tức giận với
những lời nói, nên bỏ đi, không có an trú, từ bỏ trú
xứ. Vậy chúng ta hãy mời Tôn giả Dhammika đi chỗ
khác."
Rồi các cư sĩ tại chỗ sanh trưởng đi đến Tôn giả
Dhammika; sau khi đến, thưa với Tôn giả
Dhammika: "Thưa Tôn giả, Tôn giả Dhammika hãy
từ bỏ trú xứ này. Tôn giả trú ở đây đã vừa đủ rồi."
2. Rồi Tôn giả Dhammika từ bỏ trú xứ ấy, đi đến một
trú xứ khác. Tại đấy, Tôn giả Dhammika mắng nhiếc
các khách Tỷ-kheo, quở trách, não hại, châm biếm,
làm cho tức giận với các lời nói. Và các khách Tỷ-
kheo ấy bị Tôn giả Dhammika mắng nhiếc, quở
trách, não hại, châm biếm, làm cho tức giận với các
lời nói, liền bỏ đi, không an trú, và từ bỏ trú xứ. Rồi
các cư sĩ tại chỗ sanh trưởng suy nghĩ như sau:
"Chúng ta đã cung cấp cho chúng Tỷ-kheo các vật
dụng cần thiết, như y áo, đồ ăn khất thực, sàng tọa,
dược phẩm trị bệnh, nhưng các khách Tỷ-kheo lại bỏ
đi, không an trú, từ bỏ trú xứ. Do nhân gì, do duyên
gì, các khách Tỷ-kheo lại bỏ đi, không có an trú, từ
bỏ trú xứ? " Rồi các cư sĩ tại chỗ sanh trưởng suy
nghĩ: "Có Tôn giả Dhammika này mắng nhiếc các
khách Tỷ-kheo, quở trách, não hại, châm biếm, làm
họ tức giận với những lời nói. Các khách Tỷ-kheo ấy
bị Tôn giả Dhammika mắng nhiếc, quở trách, não

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    94

hại, nên bỏ đi, không có n trú, từ bỏ trú xứ. Vậy chúng ta hãy mời Tôn giả Dhammika đi đến chỗ khác". Rồi các cư sĩ tại chỗ sanh trưởng đi đến Tôn giả Dhammika; sau khi đến, thưa với tôn giả Dhammika: "Thưa Tôn giả, Tôn giả Dhammika hãy tử bỏ trú xứ này. Tôn giả trú ở đây đã vừa đủ rồi". 3. Rồi Tôn giả Dhammika từ bỏ trú xứ ấy, đi đến một xứ khác . Tại đấy, Tôn giả Dhammika mắng nhiếc các khách Tỷ-kheo, quở trách, não hại, châm biếm, làm cho tức giận với lời nói. Và các khách tỷ-kheo ấy bị Tôn giả Dhammika mắng nhiếc, quở trách, não hại, châm biếm, làm cho tức giận với lời nói, liền bỏ đi, không có an trú và từ bỏ trú xứ. Rồi các cư sĩ tại chỗ sanh trưởng suy nghĩ như sau: "Chúng ta đã cung cấp cho chúng Tỷ-kheo các vật dụng cần thiết như y áo, đồ ăn khất thực, sàng tọa, dược phẩm trị bệnh, nhưng các khách Tỷ-kheo lại bỏ đi, không an trú, từ bỏ trú xứ. Do nhân gì, do duyên gì, các khách Tỷ- kheo lại bỏ đi, không có an trú từ bỏ trú xứ? ". Rồi các cư sĩ tại chỗ sanh trưởng suy nghĩ: "Có Tôn giả Dhammika này mắng nhiếc, quở trách, não hại, châm biếm, làm họ tức giận với những lời nói. Các khách Tỷ-kheo ấy bị Tôn giả Dhammika mắng nhiếc, quở trách, não hại, châm biếm, làm tức giận với những lời nói, nên bỏ đi, không có an trú, từ bỏ trú xứ. Vậy chúng ta hãy mời Tôn giả Dhammika rời bỏ hoàn toàn bảy trú xứ tại chỗ đất sanh trưởng".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   95

Rồi các cư sĩ tại chỗ đất sanh trưởng đi đến Tôn giả
Dhammika; sau khi đến, nói với Tôn giả Dhammika:
"Thưa Tôn giả, Tôn giả Dhammika hãy rời bỏ hoàn
toàn bảy trú xứ tại chỗ đất sanh trưởng".
4. Rồi Tôn giả Dhammika suy nghĩ: "Ta đã bị các cư
sĩ tại chỗ đất sanh trưởng mời rời bỏ hoàn toàn bảy
trú xứ tại chỗ đất sanh trưởng. Nay ta sẽ đi tại chỗ
nào? Ta hãy đi đến Thế Tôn". Rồi Tôn giả
Dhammika cầm y bát, ra đi, hướng đến Ràjagaha
(Vương Xá), dần dần đi đến núi Gijihakùta (Linh
Thứu) tại Ràjagaha; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi
ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với Tôn giả
Dhammika đang ngồi xuống một bên:
- Này Bà-la-môn Dhammika, Ông đi từ đâu đến?
- Bạch Thế Tôn, con bị các cư sĩ tại chỗ đất sanh
trưởng mời rời bỏ hoàn toàn bảy trú xứ tại chỗ đất
sanh trưởng!
- Thôi vừa rồi, này Bà-la-môn Dhammika! Sự việc
này, đối với ông có hề hấn gì! Dầu họ có mời ông từ
bỏ tại chỗ nào, chỗ nào, sau khi đã từ bỏ chỗ ấy, chỗ
ấy, ông đã đi đến gần Ta!
5. Trong quá khứ, này Bà-la-môn Dhammika, các
nhà buôn đường biển đem theo một con chim để tìm
bờ, khi họ đi tàu ra biển. Khi chiếc tàu ra xa, không
thấy bờ, họ thả con chim đi tìm bờ. Con chim bay về
hướng Đông, bay về hướng Tây, bay về hướng Bắc,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  96

bay về hướng Nam, bay về hướng Trên, bay về
hướng Gió. Nếu nó thấy bờ xung quanh, nó liền bay
luôn. Nếu nó không thấy bờ xung quanh, nó bay trở
lui về tàu. Cũng vậy, này Bà-la-môn Dhammika, dầu
họ có mời Ông từ bỏ tại chỗ nào, chỗ nào, sau khi đã
từ bỏ chỗ ấy, chỗ ấy, Ông đã đi đến gần Ta.
6. Thuở xưa, này Bà-la-môn Dhammika, vua
Koravya có một cây bàng chúa tên là Suppatittha,
cây này có năm cành, có bóng mát dịu, rất là khả ý.
Này Bà-la-môn Dhammika, cây bàng chúa
Suppatittha tỏa rộng ra đến mười hai do tuần, các rễ
mọc lan rộng đến năm do tuần.
Này Bà-la-môn Dhammika, cây bàng chúa
Suppatittha có những trái cây to lớn, lớn như những
cái nồi con; những trái cây ngọt lịm, trong sáng và
ngọt như mật ong.
Này Bà-la-môn Dhammika, vua với các cung nữ
hưởng thụ một cành của cây bàng chúa Suppatittha;
quân đội hưởng thụ một cành; các dân chúng ở thị
trấn và quốc độ hưởng thụ một cành; các Sa-môn,
Bà-la-môn hưởng thụ một cành; các loài thú, loài
chim hưởng thụ một cành.
Này Bà-la-môn Dhammika, không có ai phòng hộ
các trái của cây bàng chúa Suppatittha, và không có
ai hại nhau vì trái cây.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 97

Rồi này Bà-la-môn Dhammika, một người sau khi đã
ăn hết cho đến thỏa thích những trái của cây bàng
chúa Suppatittha, liền bẻ gãy một cành rồi bỏ đi.
Rồi này Bà-la-môn Dhammika, vị Thiên trú ở cây
bàng chúa Suppatittha suy nghĩ như sau: "Thật là vi
diệu, thưa Tôn giả! Thật là hy hữu, thưa Tôn giả, con
người lại ác cho đến như vậy! Sau khi ăn cho đến
thỏa thích các trái của cây bàng chúa Suppatittha, lại
bẻ một cành rồi bỏ đi! Vậy cây bàng chúa
Suppatittha hãy đừng sanh trái nữa trong tương lai!
"Rồi này Bà-la-môn Dhammika, cây bàng chúa
Suppatittha không sanh trái nữa trong tương lai.
Rồi này Bà-la-môn Dhammika, vua Koravya đi đến
Thiên chủ Sakka; sau khi đến, thưa với Thiên chủ
Sakka: "Tôn giả có biết không? Cây bàng chúa
Suppatittha không sanh trái nữa! "
Rồi này Bà-la-môn Dhammika, Thiên chủ Sakka
thực hiện thần thông, khiến cho mưa to gió lớn khởi
lên, làm cây bàng chúa Suppatittha ngã xuống và bật
gốc rễ.
Này Bà-la-môn Dhammika, vị Thiên trú ở cây bàng
chúa Suppatittha khổ đau, sầu muộn, nước mắt đầy
mặt, khóc lóc, đứng một bên.
Này Bà-la-môn Dhammika, rồi Thiên chủ Sakka đi
đến vị Thiên trú ở cây bàng chúa Suppatittha, sau khi

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   98

đến, nói với vị Thiên trú ở cây bàng chúa Suppatittha
như sau:
"- Vì sao, này vị Thiên kia, Ông lại khổ đau, sầu
muộn, nước mắt đầy mặt, khóc lóc, đứng một bên?
"- Thưa Tôn giả, có cơn mưa to gió lớn khởi lên, và
làm cho chỗ trú xứ của con bị ngã xuống và bật gốc
rễ lên.
"- Này vị Thiên kia, có phải ông đang gìn giữ cây
pháp, nhưng cơn mưa to lớn ấy khởi lên, làm trú xứ
của Ông bị ngã xuống và bật gốc rễ lên?
"- Làm thế nào, thưa Tôn giả, một cây... được gìn giữ
như một cây pháp?
"- Ở đây, này vị Thiên kia, những người cần rễ đến
lấy rễ cây đi, những người cần vỏ đến lấy vỏ cây đi.
Những người cần lá đến lấy lá đi. Những người cần
bông đến lấy bông đi. Những người cần trái đến lấy
trái đi. Như vậy, không có gì để khiến cho một vị
Thiên phải không hoan hỷ, không vui vẻ. Như vậy, là
một cây được gìn giữ như một cây pháp.
"- Thưa Tôn giả, con không gìn giữ một cây pháp,
khi cơn mưa to lớn ấy khởi lên, làm chỗ trú xứ của
con ngã xuống và bật gốc rễ lên!
"- Này vị Thiên kia, nếu ông gìn giữ cây pháp, thời
trú xứ của ông sẽ trở lại như xưa.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  99

"- Thưa Tôn giả, con sẽ gìn giữ cây pháp, mong rằng
trú xứ của con trở lại như xưa."
Rồi Thiên chủ Sakka thực hiện thần thông khiến cho
mưa to gió lớn đến dựng đứng lại cây bàng chúa và
chữa lành những rễ cây
Cũng vậy, này Bà-la-môn Dhammika, Ông có gìn
giữ Sa-môn pháp, khi các người cư sĩ tại chỗ sanh
trưởng mời ông đi khỏi bảy trú xứ tại chỗ sanh
trưởng không?
- Như thế nào, thưa Thế Tôn, là một Sa-môn gìn giữ
Sa-môn pháp?
- Như thế này, này Bà-la-môn Dhammika, ở đây, một
Sa-môn không có mắng nhiếc lại người đã mắng
nhiếc mình, không có tức giận người đã tức giận
mình, không có quở trách người đã quở trách mình.
Như vậy, này Bà-la-môn Dhammika, là vị Sa-môn
gìn giữ Sa-môn pháp.
- Thưa Thế Tôn, con không gìn giữ Sa-môn pháp khi
những người cư sĩ ở tại chỗ sanh trưởng mời con đi
khỏi hoàn toàn bảy trú xứ trong chỗ được sanh
trưởng.
7. - Thuở xưa, này Bà-la-môn Dhammika, có một
ngoại đạo sư tên là Sunettto (Diệu Nhãn) đã viễn ly
các dục.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                100

Này Bà-la-môn Dhammika, ngoại đạo sư Sunetto có
hàng trăm đệ tử. Ngoại đạo sư Sunetto thuyết pháp
về cộng trú tại Phạm thiên giới cho các người đệ tử.
Những ai nghe ngoại đạo sư Sunetto thuyết giảng về
cọng trú tại Phạm thiên giới mà tâm không được
hoan hỷ, các người ấy sau khi thân hoại mạng chung
bị sanh vào cõi dữ, ác thú, đọa xứ, địa ngục.
Còn những ai, này Bà-la-môn Dhammika, nghe
ngoại đạo sư Sunetto thuyết giảng về cộng trú tại
Phạm thiên giới, tâm được hoan hỷ, các người ấy sau
khi thân hoại mạng chung được sanh vào thiện thú,
Thiên giới, cõi đời này.
Thuở xưa, này Bà-la-môn Dhammika, có ngoại đạo
sư tên là Mugapakkha... có ngoại đạo sư tên là
Aranemi... có ngoại đạo sư tên là Kuddàlaka... có
ngoại đạo sư tên là Hatthipàla... có ngoại đạo sư tên
là Jotipàla đã viễn ly các dục... được sanh vào thiện
thú, Thiên giới, cõi đời này.
Ông nghĩ thế nào, này Bà-la-môn Dhammika? Đối
với sáu ngoại đạo sư này đã viễn ly các dục, hay đối
với chúng đệ tử hàng trăm hội chúng của những vị
ấy, ai với tâm uế nhiễm, mắng nhiếc, quở trách, như
vậy có sanh khởi ra nhiều vô phước không?
- Thưa có, bạch Thế Tôn.
8. - Thật vậy, này Bà-la-môn Dhammika, đối với sáu
ngoại đạo sư này đã viễn ly các dục, hay đối với

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  101

chúng đệ tử hàng trăm hội chúng của những vị ấy, ai
với tâm uế nhiễm, mắng nhiếc, quở trách, có sanh
khởi ra nhiều vô phước. Còn ai, đối với vị đầy đủ
chánh kiến, với tâm uế nhiễm, mắng nhiếc, quở
trách, như vậy sanh khởi ra nhiều vô phước hơn nữa.
Vì cớ sao? Ta tuyên bố rằng, này Bà-la-môn
Dhammika, sự tổn hại đối với các ngoại đạo sư như
vậy không bằng sự tổn hại nếu đối xử với các vị đồng
Phạm hạnh.
Do vậy, này các Bà-la-môn Dhammika, cần phải học
tập như sau:
"Chúng tôi sẽ không có tâm uế nhiễm đối với vị
đồng Phạm hạnh". Này Bà-la-môn Dhammika, các
ông cần phải học tập như vậy.

Các vị Bà-la-môn,
Như Sư Sunetto,
Sư Mugapakkha,
Và Aranemi,
Sư Kuddalaka,
Và Hatthipàla,
Sư Jotipàla,
Và Sư Govinda,
Là quốc sư thứ bảy.
Sáu Sư bạn vị này,
Là những vị danh tiếng,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 102

Quá khứ không hại ai,
Thoát hôi hám, từ bi,
Giải thoát dục kiết sử,
Thoát ly tham ái dục,
Đạt được Phạm thiên giới.
Và các hàng đệ tử,
Con số lên hàng trăm,
Thoát hôi hám, từ bi,
Giải thoát dục kiết sử,
Thoát ly tham ái dục,
Đạt được Phạm thiên giới.
- Ẩn sĩ ngoại đạo ấy,
Ly tham, tâm Thiền định,
Nếu với tâm uế nhiễm,
Có ai mắng nhiếc họ,
Người như vậy tạo ra,
Rất nhiều sự vô phước.
- Đối một đệ tử Phật,
Tỷ-kheo có chánh kiến,
Nếu với tâm uế nhiễm,
Có ai mắng vị ấy,
Người như vậy tạo ra,
Nhiều vô Phước hơn nữa.
Chớ phật lòng bậc thiện,
Hãy từ bỏ kiến xứ,
Tối thượng trong Thánh chúng,
Vị ấy được gọi vậy.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                        103

Ai chưa ly các dục,
Năm căn còn mềm dịu,
Tín, niệm và tinh tấn,
Với chỉ và với quán,
Nếu phật ý vị ấy,
Trước hết tự hại mình,
Sau khi tự hại mình,
Lại hại đến người khác,
Ai tự bảo vệ mình,
Bề ngoài cũng bảo vệ,
Do vậy, bảo vệ mình,
Bậc trí không tổn hại.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                  104

16    Kinh TIỂU Kinh ĐOẠN TẬN ÁI – 37 Trung I, 549

TIỂU KINH ĐOẠN TẬN ÁI (Culatanhasankhava suttam) – Bài kinh số 37 – Trung I, 549

Như vầy tôi nghe.

Một thời, Thế Tôn ở tại Savatthi (Xá-vệ), Đông
Viên (Pubbarama), giảng đường Lộc Mẫu
(Migaramatu). Rồi Thiên chủ Sakka đến tại chỗ Thế
Tôn ở, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn và đứng một
bên. Thiên chủ Sakka đứng một bên bạch Thế Tôn.

– Bạch Thế Tôn, nói một cách tóm tắt, đến mức
độ nào, một Tỷ-kheo ái tận giải thoát, cứu cánh thành
tựu, cứu cánh an ổn, khỏi các khổ ách, cứu cánh
phạm hạnh, cứu cánh viên mãn, bậc tối thắng giữa
chư Thiên và loài Người?

– Ở đây, này Thiên chủ, Tỷ-kheo được nghe như sau: "Thật không xứng đáng, nếu có thiên vị đối với tất cả pháp".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  105

 Này Thiên chủ, nếu Tỷ-kheo được nghe như sau:
"Thật không xứng đáng, nếu có thiên vị đối với tất
cả pháp", vị ấy biết rõ tất cả pháp.
 Sau khi biết rõ tất cả pháp, vị ấy biết một cách rốt
ráo tất cả pháp.
 Do biết một cách rốt ráo tất cả pháp, nếu có một
cảm thọ nào, lạc thọ, khổ thọ hay bất khổ bất lạc
thọ, vị ấy sống quán tánh vô thường, sống quán
tánh ly tham, sống quán tánh đoạn diệt, sống quán
tánh xả ly trong các cảm thọ ấy.
 Vị ấy nhờ sống quán tánh vô thường, sống quán
tánh ly tham, sống quán tánh đoạn diệt, sống quán
tánh xả ly trong các cảm thọ ấy, nên không chấp
trước một vật gì ở đời.
 Do không chấp trước nên không phiền não, do
không phiền não, vị ấy chứng đạt Niết-bàn. Vị ấy
tuệ tri: "Sanh đã tận, phạm hạnh đã thành, những
việc cần làm đã làm, không còn trở lại đời này
nữa". Này Thiên chủ, một cách tóm tắt, đến mức
độ như vậy, một Tỷ-Kheo ái tận giải thoát, cứu
cánh thành tựu, cứu cánh an ổn, khỏi các khổ ách,
cứu cánh phạm hạnh, cứu cánh viên mãn, bậc tối
thắng giữa chư Thiên và loài Người.
Rồi Thiên chủ Sakka, sau khi hoan hỷ, tín thọ
lời Thế Tôn thuyết giảng, đảnh lễ Thế Tôn, thân bên

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   106

hữu hướng về Ngài rồi biến mất tại chỗ.

Lúc bấy giờ, Tôn giả Mahamoggallana ngồi
cách Thế Tôn không xa. Rồi Tôn giả
Mahamoggallana suy nghĩ: "Không hiểu Dạ-xoa
(Yakkaha) kia, sau khi hoan hỷ lời Thế Tôn dạy, có
tín thọ hay không? Ta hãy tìm biết Dạ- xoa kia, sau
khi hoan hỷ lời Thế Tôn dạy, có tín thọ hay không?"

Rồi Tôn giả Mahamoggallana, như người lực sĩ
duỗi cánh tay đang co lại, hay co lại cánh tay đang
duỗi ra, biến mất ở Đông Viên Lộc Mẫu giảng đường
và hiện ra ở giữa chư thiên cõi trời Ba mươi ba. Lúc
bấy giờ Thiên chủ Sakka, với đầy đủ năm trăm nhạc
khí chư thiên, đang vui chơi tại vườn Nhất bạch liên.
Thiên chủ Sakka thấy Tôn giả từ xa đến, bảo năm
trăm nhạc khí chư thiên dừng nghỉ, đi đến Tôn giả
Mahamoggallana, sau khi đến, thưa với Tôn giả
Mahamoggallana: "Hãy đến đây, Thiện hữu
Moggallana; thiện lai, Thiện hữu Moggallana! Này
Thiện Hữu Moggallana, lâu lắm Thiện hữu mới có
dịp đến đây. Hãy ngồi, Thiện hữu Moggallana, trên
chỗ đã soạn sẵn". Tôn giả Mahamoggallana, ngồi
xuống trên chỗ đã soạn sẵn. Còn Thiên chủ Sakka
lấy một ghế thấp khác và ngồi xuống một bên. Rồi
Tôn giả Mahamoggallana nói với Thiên chủ Sakka
đang ngồi xuống một bên:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  107

– Này Kosiya, về lời thuyết giảng mà Thế Tôn
đã nói cho Ông một cách tóm tắt, thật tốt lành cho
chúng tôi, nếu được nghe chỉ một phần lời thuyết
giảng ấy.

– Thiện hữu Moggallana, chúng tôi bận nhiều công việc, chúng tôi có nhiều việc phải làm, việc làm cho chúng tôi và việc làm cho chư thiên ở cõi trời Ba mươi ba. Lại nữa, này Thiện hữu Moggallana, lời thuyết giảng ấy được khéo nghe, khéo nắm vững , khéo suy tư, khéo thẩm lự nên không thể mau quên được. Này Thiện hữu Moggallana, xưa kia phát khởi chiến tranh giữa chư Thiên và chúng Asura (A-tu- la). Này Thiện hữu Moggallana, trong trận chiến này, chư Thiên thắng, chúng Asura bại. Này thiện hữu Moggallana, sau khi thắng trận chiến ấy và nhân dịp thắng trận, chúng tôi, sau khi trở về, cho xây dựng một lâu đài tên là Vejayanta (Tối Thắng Điện). Này Thiện hữu Moggallana, lâu đài Vejayanta ó cđến một trăm vọng tháp, trong mỗi vọng tháp có bảy ngôi nhà có hình tam giác, trong mỗi nhà tam giác có bảy tiên nữ, và mỗi tiên nữ có đến bảy thị nữ. Này thiện hữu Moggallana, Thiện hữu có muốn xem những điều khả ái của lâu đài Vejayanta không?

Tôn giả Mahamoggallana im lặng nhận lời. Rồi Thiên chủ Sakka cùng với đại vương Vessavana để

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  108

Tôn giả Mahamoggallana đi trước và đi đến lâu đài
Vejayanta. Các thị nữ của Thiên chủ Sakka thấy Tôn
giả Mahamoggallana đi từ xa đến, sau khi thấy, liền
hổ thẹn, bẽn lẽn, rồi bước vào phòng của mình. Ví
như cô dâu khi thấy cha chồng liền hổ thẹn, bẽn lẽn;
cũng như vậy, các thị nữ của Thiên chủ Sakka, khi
thấy Tôn giả Mahamoggallana liền hổ thẹn, bẽn lẽn,
vào phòng riêng của mình. Rồi Thiên chủ Sakka và
đại vương Vessavana đưa Tôn giả Mahamoggallana
đi thăm và xem khắp lâu đài Vejayanta: "Này Thiện
hữu Moggallana, xem điều khả ái này của lâu đài
Vejayanta; xem điều khả ái này của lâu đài
Vejayanta. Cái này chói sáng nhờ các công đức do
Tôn giả Kosiya đã làm thời xưa; và loài Người, khi
thấy cái gì khả ái liền nói: "Thật sự, cái này chói sáng
từ chư thiên cõi trời Ba mươi ba. Cái này chói sáng
nhờ các công đức do Tôn giả Kosiya đã làm thời
xưa".

Rồi Tôn giả Mahamoggallana suy nghĩ: "Dạ-
xoa này sống phóng dật một cách quá đáng. Ta hãy
làm cho vị này hoảng sợ". Tôn giả Mahamoggallana
liền thị hiện thần thông lực, dùng ngón chân cái làm
cho lầu Vejayanta rung động, chuyển động, chấn
động mạnh. Thiên chủ Sakka, đại vương Sessavana
và chư thiên ở cõi trời Ba mươi ba, tâm cảm thấy kỳ
diệu, hy hữu: "Thật kỳ diệu thay, thật hy hữu thay

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                     109

đại thần thông lực, đại oai lực của Tôn giả Sa-môn!
Với ngón chân cái, vị này làm cho thiên cung này
rung động, chuyển động, chấn động mạnh!" Tôn giả
Mahamoggallana sau khi biết Thiên chủ Sakka đã
hoảng sợ, lông tóc dựng ngược liền nói với Thiên
chủ Sakka:

– Này Kosiya, về lời thuyết giảng mà Thế Tôn
đã nói cho Ông một cách tóm tắt, thật tốt lành cho
chúng tôi, nếu được nghe chỉ một phần lời thuyết
giảng ấy.

Ở đây, này Thiện hữu Moggallana, tôi đến chỗ
Thế Tôn ở, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn và đứng
một bên. Này Thiện hữu Moggallana, sau khi đứng
một bên, tôi bạch với Thế Tôn như sau:

"– Bạch Thế Tôn, một cách tóm tắt, đến mức độ
nào, một Tỷ-kheo là ái tận giải thoát, cứu cánh thành
tựu, cứu cánh an ổn, khỏi các khổ ách, cứu cánh
phạm hạnh, cứu cánh viên mãn, bậc tối thắng giữa
chư Thiên và loài Người?

Khi nghe nói vậy, này Thiện hữu Moggallana, Thế Tôn nói với tôi như sau:

"– Ở đây, này Thiên chủ, Tỷ-kheo được nghe như sau: "Thật không xứng đáng, nếu có thiên vị đối

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  110

với tất cả pháp". Vị ấy biết rõ tất cả pháp. Sau khi
biết rõ tất cả pháp, vị ấy biết một cách rốt ráo tất cả
pháp". Do biết một cách rốt ráo tất cả pháp, nếu có
cảm thọ nào, lạc thọ, khổ thọ hay bất khổ bất lạc thọ,
vị ấy sống quán tánh vô thường, sống quán tánh ly
tham, sống quán tánh đoạn diệt, sống quán tánh xả
ly trong các cảm thọ ấy. Vị ấy nhờ sống quán tánh
vô thường, sống quán tánh ly tham, sống quán tánh
đoạn diệt, sống quán tánh xả ly trong các cảm thọ ấy
nên không chấp trước một vật gì ở đời; do không
chấp trước nên không phiền não; do không phiền
não, vị ấy chứng đạt Niết-bàn. Vị ấy tuệ tri: "Sanh
đã tận, phạm hạnh đã thành, những việc cần làm đã
làm, không còn trở lại đời này nữa". "Này Thiên chủ,
một cách tóm tắt, đến mức độ như vậy, một Tỷ-kheo
ái tận giải thoát, cứu cánh thành tựu, cứu cánh an
ổn, khỏi các khổ ách, cứu cánh phạm hạnh, cứu cánh
viên mãn, bậc tối thắng giữa chư Thiên và loài
Người".

Như vậy, này Thiện hữu Moggallana, Thế Tôn nói một cách tóm tắt cho tôi về ái tận giải thoát.

Rồi Tôn giả Mahamoggallana, sau khi hoan hỷ, tín cho lời Thiên chủ Sakka nói, như một nhà lực sĩ duỗi ra cánh tay đang co lại, hay co lại cánh tay đang duỗi ra, biến mất giữa chư thiên ở cõi trời Ba mươi

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    111

ba, và hiện ra tại Đông Viên Lộc Mẫu giảng đường.
Sau khi Tôn giả Mahamoggallana đi chẳng bao lâu,
các thị nữ của Thiên chủ Sakka nói với Thiên chủ
Sakka như sau:

– Thưa Thiên chủ, có phải vị ấy là Thế Tôn, bậc Đạo sư của Thiên chủ?

– Không, vị ấy không phải là Thế Tôn, bậc Đạo Sư của ta. Vị ấy là đồng phạm hạnh với ta, Tôn giả Mahamoggallana.

– Thưa Thiên chủ, thật là điều tốt lành cho Thiên
chủ, có một vị đồng phạm hạnh có đại thần thông, có
đại oai lực như vậy. Chắc chắn vị ấy là Thế Tôn, bậc
Đạo Sư của Thiên chủ.

Rồi Tôn giả Mahamoggallana đến tại chỗ Thế
Tôn ở, sau khi đến đảnh lễ Thế Tôn và ngồi xuống
một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, Tôn giả
Mahamoggallana bạch Thế Tôn:

– Bạch Thế Tôn, Thế Tôn có biết chăng, Thế Tôn vừa mới nói về ái tận giải thoát một cách tóm tắt cho một Dạ-xoa có đại oai lực?

– Này Moggallana, Ta biết. Ở đây, Thiên chủ Sakka đến tại chỗ Ta ở, sau khi đến, đảnh lễ Ta rồi

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   112

đứng một bên. Sau khi đứng một bên, này Moggallana, Thiên chủ Sakka bạch với Ta:

"– Bạch Thế Tôn, nói một cách tóm tắt, đến mức
độ nào, một Tỷ-kheo ái tận, giải thoát, cứu cánh
thành tựu, cứu cánh an ổn, khỏi các khổ ách, cứu
cánh phạm hạnh, cứu cánh viên mãn, bậc tối thắng
giữa chư Thiên và loài Người?

Khi nghe nói vậy, này Mahamoggallana, Ta nói với Thiên chủ Sakka:

"– Ở đây, này Thiên chủ, Tỷ-kheo được nghe như sau: "Thật không xứng đáng, nếu có thiên vị đối với tất cả pháp". Này Thiên chủ, nếu Tỷ-kheo được nghe như sau: "Thật không xứng đáng nếu có thiên vị đối với tất cả pháp". Vị ấy biết rõ tất cả pháp. Sau khi biết rõ tất cả pháp, vị ấy biết một cách rốt ráo tất cả pháp. Do biết một cách rốt ráo tất cả pháp, nếu có một cảm thọ nào, lạc thọ, khổ thọ, hay bất khổ bất lạc thọ, vị ấy sống quán tánh vô thường, sống quán tánh ly tham, sống quán tánh đoạn diệt, sống quán tánh xả ly trong các cảm thọ ấy. Vị ấy nhờ sống quán tánh vô thường, sống quán tánh ly tham, sống quán tánh đoạn diệt, sống quán tánh xả ly trong các cảm thọ ấy nên không chấp trước một vật gì ở đời. Do không chấp trước nên không phiền não, do không

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                     113

phiền não, vị ấy chứng đạt Niết-bàn. Vị ấy tuệ tri: "Sanh đã tận, phạm hạnh đã thành, những việc cần làm đã làm, không còn trở lại đời này nữa".

Này Thiên chủ, một cách tóm tắt, đến mức độ
như vậy, một Tỷ-kheo ái tận, giải thoát, cứu cánh
thành tựu, cứu cảnh an ổn, khỏi các khổ ách, cứu
cánh phạm hạnh, cứu cánh viên mãn, bậc tối thắng
giữa chư Thiên và loài Người".

Như vậy, này Moggallana, Ta biết Ta vừa nói một cách tóm tắt về ái tận giải thoát cho Thiên chủ Sakka.

Thế Tôn thuyết giảng như vậy. Tôn giả Mahamoggallana hoan hỷ, tín thọ lời Thế Tôn dạy.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                114

17    Kinh TÔN GIẢ UTTARA – Tăng III, 504

TÔN GIẢ UTTARA –Tăng III, 504

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Mahisavatthu, trên núi Sankheyyaka, tại Dhavajàlikà.

2. Lúc bấy giờ, Tôn giả Uttara bảo các Tỷ-kheo …

- Lành thay, này chư hiền, Tỷ-kheo thường
thường quan sát sự vi phạm của mình.
- Lành thay, này chư Hiền, Tỷ-kheo thường
thường quan sát sự vi phạm của người khác.
- Lành thay, này chư Hiền, Tỷ-kheo thường
thường quan sát sự thành đạt của mình.
- Lành thay, này chư Hiền, Tỷ-kheo thường
thường quan sát sự thành đạt của người khác.

3. Lúc bấy giờ, đại vương Vessavana đang đi từ
phương Bắc đến phương Nam, vì một vài công việc,
đại vương Vessavana nghe Tôn giả Uttara trú ở
Mahisavatth, trên núi Sankheyyaka, tại Dhavajàlikà
thuyết pháp như vậy cho các Tỷ-kheo,: "Lành thay,
này chư Hiền, Tỷ-kheo thường thường quan sát …
sự thành đạt của người khác".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               115

4. Rồi đại vương Vessavana như người lực sĩ duỗi
cánh tay đang co lại, hay co lại cánh tay đang duỗi
ra, cũng vậy biến mất ở Mahisavatthu, trên núi
Sankheyyaka, ở Dhavajàlikà và hiện ra trước mặt
chư Thiên ở cõi Ba mươi ba. Rồi đại vương
Vessavana đi đến Thiên chủ Sakka; sau khi đến nói
với Thiên chủ Sakka:

- Ngài có biết chăng, Tôn giả Uttara tại
Mahisavatthu, trên núi trên núi Sankheyyaka, tại
Dhavajàlikà thuyết pháp cho các Tỷ-kheo như sau:
"Lành thay, này chư Hiền, Tỷ-kheo thường thường
quan sát … sự thành đạt của người khác".

5. Rồi Thiên chủ Sakka như người lực sĩ duỗi cánh
tay đang co lại, hay co lại cánh tay đang duỗi ra, cũng
vậy biến mất trước chư Thiên cõi trời Ba mươi ba,
hiện ra ở Mahisavatthu, trên núi trên núi
Sankheyyaka, tại Dhavajàlikà, trước mặt Tôn giả
Uttara. Rồi Thiên chủ Sakka đi đến Tôn giả Uttara;
sau khi đến đảnh lễ tôn giả Uttara rồi đứng một bên.
Đứng một bên, Thiên chủ Sakka nói với Tôn giả
Uttara:

- Thưa Tôn giả, có thật chăng, Tôn giả Uttarra thuyết pháp cho các Tỷ-kheo như sau: "Lành thay, này chư Hiền, Tỷ-kheo thường thường quan sát … sự thành đạt của người khác"? Thưa có vậy, này Thiên chủ.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    116

- Thưa Tôn giả, đây là Tôn giả Uttara tự nói hay là lời của Thế Tôn, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác?

6. - Vậy này Thiên chủ, ta sẽ làm một ví dụ cho Người. Nhờ ví dụ ở đây, một số những người có trí hiểu rõ ý nghĩa của lời nói.

Ví như, này Thiên chủ, có một đống lúa lớn không
xa làng, hay thị trấn, và quần chúng từ nơi đống lúa
ấy mang lúa đi, hoặc trên đòn gánh, hoặc trong
thùng, hoặc bên hông, hoặc với bàn tay. Này Thiên
chủ, nếu có ai đến đám quần chúng ấy và hỏi như
sau: "Các người mang lúa này từ đâu? " Này Thiên
chủ, đám quần chúng ấy phải đáp như thế nào để có
thể đáp một cách chơn chánh?

- Thưa Tôn giả, đám quần chúng ấy muốn đáp một cách chơn chánh, cần phải đáp như sau: "Thưa Tôn giả, chúng tôi mang lúa từ nơi đống lúa lớn này".

Cũng vậy, này Thiên chủ, điều gì khéo nói, tất cả là
lời nói của Thế Tôn ấy, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Chánh Giác. Dựa trên lời ấy, dựa lên trên ấy, chúng
tôi và các người khác nói lên.

7. -Thật vi diệu thay, thưa Tôn giả! Thật hy hữu thay, thưa Tôn giả! Thật là khéo nói là lời nói này của Tôn giả Uttara: "Tất cả là lời nói của Thế Tôn ấy, bậc A-

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   117

la-hán, Chánh Đẳng Chánh Giác. Dựa trên lời ấy,
dựa lên trên ấy, chúng tôi và các người khác nói lên".
Một thời, thưa Tôn giả Uttara, Thế Tôn trú ở
Ràjagaha (Vương Xá) tại núi Gijjhakùta, sau khi
Devadatta bỏ đi không bao lâu. Tại đấy, Thế Tôn
nhân việc Devadatta, bảo các Tỷ-kheo:

- Lành thay, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo thường
thường quan sát sự vi phạm của mình.
- Lành thay, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo thường
thường quan sát sự vi phạm của người khác.
- Lành thay, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo thường
thường quan sát sự chứng đạt của mình.
- Lành thay, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo thường
thường quan sát sự chứng đạt của người khác.

Do bị tám phi diệu pháp chinh phục, tâm bị xâm
chiếm, này các Tỷ-kheo, Devadatta bị rơi vào đọa
xứ, địa ngục, sống tại đấy cả một kiếp, không được
cứu khỏi. Thế nào là tám?

Này các Tỷ-kheo, bị lợi dưỡng chinh phục, tâm bị xâm chiếm, Devadatta bị sanh vào đọa xứ, địa ngục sống tại đấy cả một kiếp, không được cứu khỏi.

Này các Tỷ-kheo, bị không lợi dưỡng chinh phục, … bị danh vọng chinh phục … bị không danh vọng chinh phục … bị cung kính chinh phục … bị không

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   118

cung kính chinh phục… bị ác dục chinh phục … bị
ác bằng hữu chinh phục, tâm bị xâm chiếm,
Devadatta bị rơi vào đọa xứ, địa ngục, sống tại đấy
cả một kiếp, không được cứu khỏi.

Lành thay, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo sống chinh
phục lợi dưỡng được sanh khởi … chinh phục không
lợi dưỡng được sanh khởi … chinh phục danh vọng
được sanh khởi … chinh phục không danh vọng
được sanh khởi … chinh phục cung kính được sanh
khởi … chinh phục không cung kính được sanh khởi
… chinh phục ác dục được sanh khởi … chinh phục
ác bằng hữu được sanh khởi …

8. Và này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo do duyên mục đích gì cần phải sống chinh phục lợi dưỡng được khởi lên…?

- Này các Tỷ-kheo, do sống không chinh phục
lợi dưỡng được khởi lên, các lậu hoặc, tổn hại,
nhiệt não sanh khởi. Do sống chinh phục lợi
dưỡng được khởi lên, như vậy các lậu hoặc tổn
hại, nhiệt não ấy không có mặt.
- Này các Tỷ-kheo, do sống chinh phục không
lợi dưỡng được khởi lên, … danh vọng được
khởi lên … cung kính được khởi lên … không
cung kính được khởi lên … ác dục được khởi
lên … Do sống không chinh phục ác bằng hữu

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                119

được khởi lên, các lậu hoặc tổn hại, nhiệt não
sanh khởi. Do sống chinh phục ác bằng hữu
được khởi lên, như vậy các lậu hoặc, tổn hại,
nhiệt não ấy không có mặt.

Này các Tỷ-kheo, do duyên mục đích này, Tỷ-kheo
phải sống chinh phục lợi dưỡng được khởi lên …
không lợi dưỡng được khởi lên … danh vọng được
khởi lên…không danh vọng được khởi lên… cung
kính được khởi lên … không cung kính được khởi
lên … ác dục được khởi lên … ác bằng hữu được
khởi lên.

Do vậy, này các Tỷ-kheo, các Thầy cần phải học tập như sau:

9.. "Ta sẽ sống chinh phục lợi dưỡng được khởi lên
… không lợi dưỡng được khởi lên … danh vọng được
khởi lên … không danh vọng được khởi lên … cung
kính được khởi lên … không cung kính được khởi lên
… ác dục được khởi lên … ác bằng hữu được khởi
lên".

Như vậy, này các Tỷ-kheo, các Thầy cần phải học tập.

10. Cho đến, thưa Tôn giả Uttara, trong bốn hội chúng giữa loài người: Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ni, nam cư

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                120

sĩ, nữ cư sĩ, pháp môn này không được một ai thiết lập.

Thưa Tôn giả, Tôn giả Uttara hãy học thuộc lòng
pháp môn này. Thưa Tôn giả, Tôn giả Uttara hãy thọ
trì pháp môn này. Thưa Tôn giả, pháp môn này liên
hệ đến mục đích, là căn bản Phạm hạnh.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               121

18    Kinh Tương Ưng Sakka – Tương I, 477

Tương Ưng Sakka

(Chương XI)

Phẩm Thứ Nhất

Suvìra – Tương I, 477

1) Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn ở Sàvatthi, Jetavana, tại vườn ông Anàthapindika.

2) Rồi Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo:

"- Này các Tỷ-kheo." - Bạch Thế Tôn. Các vị Tỷ- kheo ấy vâng đáp Thế Tôn.

3) Thế Tôn nói như sau:

4) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, các Asùra (A-tu-la) tấn công Thiên chủ. Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi Thiên tử Suvìra:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                122

"- Này Suvìra thân yêu, các Asùra ấy tấn công chư Thiên. Này Suvìra thân yêu, hãy đi nghênh đánh các Asùra".

"- Thưa vâng, Tôn giả".

Này các Tỷ-kheo, Thiên tử Suvìra vâng đáp Thiên chủ Sakka, nhưng phóng dật, không chịu làm gì.

5) Lần thứ hai, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi Thiên tử Suvìra:

" - Này Suvìra thân yêu, các Asùra ấy tấn công chư Thiên. Này Suviìra thân yêu, hãy đi nghênh đánh các Asùra ".

" - Thưa vâng, Tôn giả "

Này các Tỷ-kheo, Thiên tử Suvìra vâng đáp Thiên chủ Sakka, nhưng phóng dật, không chịu làm gì.

6) Lần thứ ba, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi Thiên tử Suvìra:

" - Này Suvìra thân yêu, các Asùra ấy tấn công chư Thiên. Này Suvìra thân yêu, hãy đi nghênh đánh các Asùra."

" - Thưa vâng, Tôn giả. "

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                123

Này các Tỷ-kheo, Thiên tử Suvìra vâng đáp Thiên chủ Sakka, nhưng phóng dật không chịu làm gì.

7) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ với Thiên tử Suvìra:

Không nỗ lực, tinh cần,
Vẫn đạt được an lạc,
Suvìra hãy đi,
Giúp ta đạt pháp ấy.
(Suvìra):
8) Kẻ nhác, không nỗ lực,
Và không làm việc gì,
Mọi ước vọng thành đạt,
Hướng tối thượng là gì?
(Này Sakka).
(Sakka):
9) Kẻ nhác, không nỗ lực,
Chứng được tối hậu lạc.
Suvìra hãy đi,
Giúp ta đạt pháp ấy.
(Suvìra):
10) Này Thiên chủ Sakka,
Không làm, chứng lạc ấy,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                124

Không sầu, không nhiệt não,
Hướng tối thượng là gì?
(Này Sakka).
(Sakka):
11) Nếu không có làm gì,
Thời không có tái sanh,
Đường ấy hướng Niết-bàn.
Suvìra, hãy đi,
Giúp ta đạt pháp ấy.

12) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka ấy, sống nhờ
quả công đức của mình, trị vì và cai trị chư Thiên ở
Tam thập tam thiên, sẽ là người tán thán nỗ lực và
tinh tấn.

Ở đây, này các Tỷ-kheo, các Ông làm cho sáng chói
vị ấy khi các Ông xuất gia trong pháp luật khéo
thuyết như vậy, nỗ lực, tinh cần hay tinh tấn để đạt
được những gì chưa đạt, để chứng được những gì
chưa chứng, để ngộ được những gì chưa ngộ.

Susìma – Tương I, 480

1) Trú ở Sàvatthi, tại Jetavana.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 125

2) Rồi Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo: "-- Này các Tỷ- kheo."

"-- Bạch Thế Tôn". Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn.

3) Thế Tôn nói như sau:

4) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa các A-tu-la tấn công chư Thiên. Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi Thiên tử Susìma:

" - Này Susìma thân yêu, các A-tu-la ấy tấn công chư Thiên. Này Susìma thân yêu, hãy đi nghênh đánh các A-tu-la."

"- Thưa vâng, Tôn giả."

Này các Tỷ-kheo, Thiên tử Susìma vâng đáp Thiên chủ Sakka, nhưng phóng dật, không chịu làm gì.

5) Lần thứ hai, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi Thiên tử Susìma... nhưng phóng dật, không chịu làm gì.

6) Lần thứ ba, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi Thiên tử Susìma... nhưng phóng dật, không chịu làm gì.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 126

7) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ với Thiên tử Susìma:

Không nỗ lực tinh cần,
Vẫn đạt được an lạc,
Susìma hãy đi,
Giúp ta đạt pháp ấy.
(Susiima):
8) Kẻ nhác không nỗ lực,
Và không làm được gì,
Mọi dục (Kàma) đều thành đạt,
Hướng tối thượng là gì?
(Này Sakka)
(Sakka):
9) Kẻ nhác không nỗ lực,
Chứng được tối hậu lạc,
Susìma hãy đi,
Giúp ta đạt pháp ấy.
(Susìma):
10) Này Thiên chủ Sakka,
Không làm, chứng lạc ấy,
Không sầu, không nhiệt não,
Hướng tối thượng là gì?
(Này Sakka).

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                127

(Sakka):
11) Nếu không có làm gì,
Thời không có tái sanh,
Đường ấy hướng Niết-bàn,
Susìma, hãy đi,
Giúp ta đạt quả ấy.

12) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka ấy, sống nhờ quả công đức của mình, trị vì và cai trị chư Thiên ở Tam thập tam thiên, sẽ là người tán thán, nỗ lực và tinh tấn. Ở đây, này các Tỷ-kheo, các Ông làm cho sáng chói vị ấy khi các Ông xuất gia trong pháp luật khéo thuyết như vậy, nỗ lực, tinh cần, tinh tấn để đạt được những gì chưa đạt, để chứng những gì chưa chứng, để ngộ những gì chưa ngộ.

Dhajaggam ĐẦU LÁ CỜ – Tương I, 483

1) (Thế Tôn) trú ở Sàvatthi, Jetavana, tại vườn ông Anàthapindika.

2) Rồi Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo: "-- Này các Tỷ- kheo."

"-- Thưa vâng, bạch Thế Tôn." Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   128

3) Thế Tôn nói như sau:

4) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, một cuộc chiến dữ dội khởi lên giữa chư Thiên và các Asùra.

5) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi chư Thiên ở Tam thập tam thiên:

" - Này thân hữu, khi các Ông lâm chiến, nếu sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược có khởi lên; lúc ấy, các Ông hãy nhìn nơi đầu ngọn cờ của ta. Khi các Ông nhìn lên đầu ngọn cờ của ta, thời sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược sẽ tiêu diệt.

6) - Nếu các Ông không ngó lên đầu ngọn cờ của ta,
thời hãy ngó lên đầu ngọn cờ của Thiên vương
Pajàpati. Khi các Ông ngó lên đầu ngọn cờ của
Thiên vương Pajàpati, thời sợ hãi, hoảng hốt hay
lông tóc dựng ngược có khởi lên, cũng sẽ tiêu diệt.

7) Nếu các Ông không ngó lên đầu ngọn cờ của
Thiên vương Pajàpati, hãy ngó lên đầu ngọn cờ của
Thiên vương Varuna. Khi các Ông ngó lên đầu ngọn
cờ của Thiên vương Varuna, thời sợ hãi, hoảng hốt
hay lông tóc dựng ngược có khởi lên cũng sẽ tiêu
diệt.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 129

8) Nếu các Ông không ngó lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Varuna, hãy ngó lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Isàna. Khi các Ông ngó lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Isàna, thời sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược có khởi lên, cũng sẽ tiêu diệt."

9) - Này các Tỷ-kheo, khi họ nhìn lên đầu ngọn cờ của Thiên chủ Sakka, hay khi họ nhìn lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Pajàpati, hay khi họ nhìn lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Varuna, hay khi họ nhìn lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Isàna, thời sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược được khởi lên, có thể sẽ biến diệt và sẽ không biến diệt.

10) Vì cớ sao? Này các Tỷ-kheo, vì Thiên chủ Sakka
chưa đoạn diệt tham, chưa đoạn diệt sân, chưa đoạn
diệt si, còn nhát gan, hoảng hốt, hoảng sợ, hoảng
chạy.

11) Và này các Tỷ-kheo, Ta nói như sau: Này các
Tỷ-kheo, khi các Ông đi vào rừng, đi đến gốc cây
hay đi đến nhà trống, nếu run sợ, hoảng hốt, hay lông
tóc dựng ngược có khởi lên, trong khi ấy hãy niệm
nhớ đến Ta: "Ngài là Thế Tôn, Ứng Cúng, Chánh
Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải,
Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhơn
Sư, Phật, Thế Tôn ".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  130

12) Này các Tỷ-kheo, khi các Ông niệm nhớ đến Ta, thời sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược có khởi lên, sẽ được tiêu diệt.

13) Nếu các Ông không niệm nhớ đến Ta, hãy niệm
nhớ đến Pháp: "Đây là Pháp do Thế Tôn khéo thuyết,
thiết thực hiện tại, có quả tức thời, đến để mà thấy,
có khả năng hướng thượng, do người trí tự mình giác
hiểu."

14) Này các Tỷ-kheo, khi các Ông niệm nhớ đến Pháp, thời sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược có khởi lên sẽ tiêu diệt.

15) Nếu các Ông không niệm nhớ đến Pháp, hãy
niệm nhớ đến chúng Tăng: "Chúng Tăng đệ tử Thế
Tôn là bậc thiện hạnh; chúng Tăng đệ tử Thế Tôn là
bậc trực hạnh; chúng Tăng đệ tử Thế Tôn là bậc
chánh hạnh; chúng Tăng đệ tử Thế Tôn là bậc như
pháp hành, tức là bốn đôi, tám chúng. Chúng Tăng
đệ tử này của Thế Tôn đáng được cúng dường, đáng
được hiến dâng, đáng được bố thí, đáng được chấp
tay, là vô thượng phước điền ở trên đời."

16) Này các Tỷ-kheo, khi các Ông niệm nhớ đến chúng Tăng, thời sợ hãi, hoảng hốt, hay lông tóc dựng ngược có khởi lên sẽ tiêu diệt.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  131

17) Vì sao? Này các Tỷ-kheo, Như Lai, bậc Ứng
Cúng, Chánh Biến Tri đã ly tham, ly sân, ly si,
không nhát gan, không hoảng hốt, không hoảng sợ,
không hoảng chạy.

18) Thế Tôn nói như vậy, Thiện Thệ nói vậy xong, bậc Đạo Sư nói tiếp:

Này các vị Tỷ-kheo,
Trong rừng hay gốc cây,
Hay tại căn nhà trống,
Hãy niệm bậc Chánh Giác.
Các Ông có sợ hãi,
Sợ hãi sẽ tiêu diệt.
Nếu không tư niệm Phật,
Tối thượng chủ ở đời,
Và cũng là Ngưu vương,
Trong thế giới loài Người,
Vậy hãy tư niệm Pháp,
Hướng thượng, khéo tuyên thuyết.
Nếu không tư niệm Pháp,
Hướng thượng, khéo tuyên thuyết,
Vậy hãy tư niệm Tăng,
Là phước điền vô thượng.
Vậy này các Tỷ-kheo,
Như vậy tư niệm Phật,
Tư niệm Pháp và Tăng,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                             132

Sợ hãi hay hoảng hốt, Hay lông tóc dựng ngược, Không bao giờ khởi lên.

Vepacitti Hay Kham Nhẫn – Tương I, 487

1) Tại Sàvatthi, Jetavana... (như trên)...

2) Thế Tôn thuyết như sau:

3) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, cuộc chiến xảy ra giữa chư Thiên và các Asura, rất là khốc liệt.

4) Này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la gọi các A-tu-la:

"- Này Thân hữu, trong cuộc chiến đang khởi lên giữa chư Thiên và loài A-tu-la, rất là khốc liệt, nếu các A-tu-la thắng và chư Thiên bại, hãy trói Thiên chủ Sakka (hai tay, hai chân) và thứ năm là cổ và dắt vị ấy đến trước mặt ta, trong thành của các A-tu-la."

5) Còn Thiên chủ Sakka gọi chư Thiên ở Tam thập tam thiên:

"- Này Thân hữu, trong trận chiến giữa chư Thiên và các loài A-tu-la, trận chiến rất khốc liệt, nếu chư

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  133

Thiên thắng và các loài A-tu-la bại, hãy trói
Vepacitti, vua các A-tu-la (hai tay, hai chân) thứ năm
là cổ, và dắt vị ấy lên trước mặt ta, trong giảng đường
Sudhamma (Thiện Pháp) ".

6) Nhưng này các Tỷ-kheo trong trận chiến ấy chư Thiên thắng và các loài A-tu-la bại.

7) Rồi này các Tỷ-kheo, chư Thiên ở Tam thập tam
thiên trói A-tu-la vương Vepacitti, trói hai tay, hai
chân và thứ năm là cổ, rồi dẫn đến trước mặt Thiên
chủ Sakka, trong giảng đường Sudhamma.

8) Tại đây, này các Tỷ-kheo, vua các A-tu-la,
Vepacitti bị trói hai tay, hai chân và thứ năm là cổ,
khi Thiên chủ Sakka đi vào và đi ra khỏi giảng đường
Sudhamma, nhiếc mắng, mạ lỵ Thiên chủ Sakka với
những lời thô ác, độc ngữ.

9) Rồi này các Tỷ-kheo, người đánh xe Màtali nói lên những bài kệ với Thiên chủ Sakka:

Này Thiên chủ Sakka,
Có phải là Ông sợ,
Hay vì Ông yếu hèn,
Nên mới phải kham nhẫn,
Khi Ông nghe ác ngữ,
Từ Vepacitti?

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    134

(Sakka):
10) Không phải vì sợ hãi,
Không phải vì yếu hèn,
Mà ta phải kham nhẫn,
Với Vepacitti.
Sao kẻ trí như ta,
Lại liên hệ người ngu?
(Màtali):
11) Kẻ ngu càng nổi khùng,
Nếu không người đối trị,
Vậy với hình phạt nặng,
Kẻ trí trị người ngu.
(Sakka):
12) Như vậy theo ta nghĩ,
Chỉ đối trị người ngu,
Biết kẻ khác phẫn nộ,
Giữ niệm tâm an tịnh.
(Màtali):
13) Hỡi này Vàsana,
Sự kham nhẫn như vậy,
Ta thấy là lỗi lầm,
Khi kẻ ngu nghĩ rằng:
"Vì sợ ta, nó nhẫn"
Kẻ ngu càng hăng tiết,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                 135

Như bò thấy người chạy,
Càng hung hăng đuổi dài.
(Sakka):
14) Hãy để nó suy nghĩ,
Như ý nó mong muốn,
Nghĩ rằng, ta kham nhẫn,
Vì ta sợ hãi nó.
Trong tư lợi tối thượng,
Không gì hơn kham nhẫn.
Người đầy đủ sức mạnh,
Chịu nhẫn người yếu kém,
Nhẫn ấy gọi tối thượng,
Thường nhẫn kẻ yếu hèn.
Sức mạnh của kẻ ngu,
Được xem là sức mạnh,
Thời sức mạnh kẻ mạnh,
Lại được gọi yếu hèn.
Người mạnh hộ trì pháp,
Không nói lời phản ứng,
Bị mắng nhiếc, mắng lại,
Ác hại nặng nề hơn.
Bị mắng, không mắng lại,
Được chiến thắng hai lần.
Sống lợi ích cả hai,
Lợi mình và lợi người,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                136

Biết kẻ khác tức giận,
Giữ niệm, tâm an tịnh,
Là y sĩ cả hai,
Chữa mình và chữa người,
Quần chúng nghĩ là ngu,
Vì không giỏi Chánh pháp.

15) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka ấy đã tự nuôi
sống với quả công đức của mình, đã ngự trị và cai trị
chư Thiên Tam thập tam thiên, sẽ nói lời tán thán
nhẫn nhục và nhu hòa.

16) Ở đây, này các Tỷ-kheo, các Ông hãy làm chói
sáng pháp luật này bằng cách trong khi xuất gia trong
pháp và luật khéo giảng này, hãy thật hành kham
nhẫn và nhu hòa.

Thắng Lợi Nhờ Thiện Ngữ – Tương I, 492

1) Nhân duyên ở Sàvatthi.

2) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, một trận chiến kịch liệt xảy ra giữa chư Thiên và các Asura.

3) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la, nói với Thiên chủ Sakka:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  137

" - Này Thiên chủ, hãy chấp nhận, ai khéo nói, người ấy thắng."

" - Này Vepacitti, ta chấp nhận, ai khéo nói, người ấy thắng."

4) Rồi này các Tỷ-kheo, chư Thiên và các Asura sắp các hội chúng và nói:

" - Hội chúng này sẽ phán đoán ai khéo nói, ai không khéo nói."

5) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la, nói với Thiên chủ Sakka:

"- Này Thiên chủ, hãy nói lên bài kệ ".

6) Được nói vậy, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói với Vepacitti, vua các A-tu-la:

"- Này Vepacitti, ở đây, Ông là vị Thiên lớn tuổi hơn. Này Vepacitti, hãy nói lên bài kệ ".

7) Khi được nói vậy, này các Tỷ-kheo, vua các A-tu- la, Vepacitti nói lên bài kệ này:

Kẻ ngu càng nổi khùng, Nếu không người đối trị, Vậy với hình phạt nặng,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   138

Kẻ trí trị người ngu.

8) Này các Tỷ-kheo, các A-tu-la tán thán bài kệ của Vepacitti, vua các A-tu-la. Còn chư Thiên thời im lặng.

9) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la, nói với Thiên chủ Sakka:

"- Này Thiên chủ, hãy nói lên bài kệ ".

10) Khi được nói vậy, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ này:

Như vậy theo ta nghĩ,
Chỉ chế ngự người ngu,
Biết kẻ khác phẫn nộ,
Giữ niệm, tâm an tịnh.

11) Này các Tỷ-kheo, chư Thiên tán thán bài kệ của Thiên chủ Sakka, còn các A-tu-la thời im lặng.

12) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói với Vepacitti, vua các A-tu-la:

"- Này Vepacitti, hãy nói lên bài kệ "

(Vepacitti): Hỡi này Vàsava,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                139

Sự kham nhẫn như vậy,
Ta thấy là lầm lỗi,
Khi kẻ ngu nghĩ rằng:
"Vì sợ ta, nó nhẫn".
Kẻ ngu càng hăng tiết,
Như bò thấy người chạy,
Càng hung hăng đuổi dài.

13) Này các Tỷ-kheo, các A-tu-la tán thán bài kệ của Vepacitti, vua các A-tu-la, còn chư Thiên thời im lặng.

14) Rồi Vepacitti, vua các A-tu-la, nói với Thiên chủ Sakka:

"- Này Thiên chủ, hãy nói lên bài kệ ".

15) Khi được nói vậy, này các Tỷ kheo, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ này:

Hãy để nó suy nghĩ,
Như ý nó mong muốn,
Nghĩ rằng ta kham nhẫn,
Vì ta sợ hãi nó.
Trong tư lợi tối thượng,
Không gì hơn kham nhẫn.
Người đầy đủ sức mạnh,
Chịu nhẫn người yếu kém,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  140

Nhẫn ấy gọi tối thượng.
Thường nhẫn kẻ yếu hèn,
Sức mạnh của kẻ ngu,
Được xem là sức mạnh,
Thời sức mạnh kẻ mạnh,
Lại được gọi yếu hèn.
Người mạnh hộ trì pháp,
Không nói lời phản ứng.
Bị mắng, nhiếc mắng lại,
Sẽ hại nặng nề hơn.
Bị mắng, không mắng lại,
Được chiến thắng hai lần.
Sống lợi ích cả hai,
Lợi mình và lợi người,
Biết kẻ khác tức giận,
Giữ niệm, tâm an tịnh,
Là y sĩ cả hai,
Chữa mình và chữa người,
Quần chúng nghĩ là ngu,
Vì không giỏi Chánh pháp.

16) Này các Tỷ-kheo, chư Thiên tán thán bài kệ của Thiên chủ Sakka, còn các A-tu-la thời im lặng.

17) Rồi này các Tỷ-kheo, hội chúng chư Thiên và A- tu-la nói như sau:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               141

18) "Những bài kệ của Vepacitti, vua các A-tu-la, nói lên là những lời bạo lực, những lời đao kiếm, đưa đến đấu tranh, bất hòa, gây hấn."

19) "Còn những bài kệ, Thiên chủ Sakka nói lên là
những lời không thuộc bạo lực, những lời không
thuộc đao kiếm, không đưa đến đấu tranh, không đưa
đến bất hòa, không đưa đến gây hấn, thắng lợi đã về
Thiên chủ Sakka, nhờ khéo nói ".

20) Như vậy, này các Tỷ-kheo, thắng lợi về Thiên chủ Sakka nhờ khéo nói.

Tổ Chim – Tương I, 496

1) Nhân duyên ở Sàvatthi.

2) - Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, giữa chư Thiên và các A-tu-la, xảy ra cuộc chiến rất ác liệt.

3) Này các Tỷ-kheo, trong cuộc chiến ấy, các A-tu- la thắng trận, chư Thiên bại trận.

4) Này các Tỷ-kheo, chư Thiên bại trận thời lui về phương Bắc, còn các A-tu-la đuổi theo họ.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  142

5) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ với người đánh xe Màtali:

Hỡi này Màtali,
Hãy giữ cho gọng xe,
Tránh khỏi các tổ chim,
Giữa các cây bông gòn.
Thà trao mạng sống ta,
Cho các A-tu-la,
Còn hơn khiến các chim,
Trở thành không tổ ấm.

6) "-- Thưa vâng, Tôn giả ".

Này các Tỷ-kheo, người đánh xe Màtali vâng đáp Thiên chủ Sakka, liền đánh xe trở lui, cỗ xe có ngàn con tuấn mã kéo.

7) Rồi này các Tỷ-kheo, các A-tu-la suy nghĩ: "Nay
cỗ xe có ngàn con tuấn mã kéo của Thiên chủ Sakka
đã trở lui. Lần thứ hai, chư Thiên sẽ tiến đánh các A-
tu-la". Nghĩ vậy, họ sợ hãi lui vào trong thành phố
A-tu-la.

8) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka lại thắng trận, nhờ theo Chánh pháp.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   143

Không Gian Trá – Tương I, 498

1) Ở Sàvatthi.

2) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka
trong khi Thiền tịnh độc cư, khởi lên ý nghĩ sau đây:
"Dầu ai là kẻ thù của ta. Đối với họ, ta không có
gian trá".

3) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la, với tâm của mình biết tâm của Thiên chủ Sakka, liền đi đến Thiên chủ Sakka.

4) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka thấy Vepacitti, vua các A-tu-la, từ xa đi đến, thấy vậy liền nói với vua A-tu-la:

"- Hãy đứng lại, này Vepacitti, Ông đã bị bắt ".

5) "- Này Thân hữu, tâm của Ông trước như thế nào, chớ có bỏ tâm ấy ".

6) "- Này Vepacitti, Ông có thể thề: "Ta không bao giờ gian trá".

(Vepacitti):

7) Ác báo do vọng ngôn, Ác báo do báng Thánh,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  144

Ác báo do phản bạn,
Ác báo do vong ân.
Này Sujampati,
Ai gian trá với Ông,
Người ấy sẽ thọ lãnh,
Các quả báo như vậy.

Vua ATuLa Verocana Hay Mục Đích – Tương I, 499

1) Nhân duyên ở Sàtthi.

2) Lúc bấy giờ, Thế Tôn đang nghỉ trưa và ngồi Thiền tịnh.

3) Rồi Thiên chủ Sakka và A-tu-la vương Verocana vua các A-tu-la, đi đến Thế Tôn; sau khi đến liền đứng, mỗi người dựa vào một cột cửa.

4) Rồi A-tu-la Verocana, vua các A-tu-la, nói lên bài kệ này trước mặt Thế Tôn:

Mọi người phải tinh tấn,
Cho đến đích thành tựu.
Khi mục đích thành tựu,
Thời chiếu diệu chói sáng,
Chính Verocana,
Đã nói lời như vậy.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  145

(Sakka):
5) Mọi người phải tinh tấn,
Cho đến đích thành tựu.
Khi mục đích thành tựu,
Thời chiếu diệu chói sáng,
Không gì tốt đẹp hơn,
So sánh với kham nhẫn.
(Verocana):
6) Tất cả loại chúng sanh,
Tự có mục đích mình,
Tại chỗ này, chỗ kia,
Tùy theo sự thích ứng.
Món ăn khéo chế biến,
Làm thỏa mãn mọi loài,
Khi mục đích thành tựu,
Thời chiếu diệu chói sáng,
Chính Verocana
Đã nói lời như vậy.
(Sakka):
7) Tất cả loại chúng sanh,
Tự có mục đích mình,
Tại chỗ này, chỗ kia,
Tùy theo sự thích ứng.
Món ăn khéo chế biến,
Làm thỏa mãn mọi loài,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                  146

Khi mục đích thành tựu,
Thời chiếu diệu chói sáng,
Không gì tốt đẹp hơn,
So sánh với kham nhẫn.

Các Ẩn Sĩ Ở Rừng Hay Hương – Tương I, 501

1) Ở Sàvatthi.

2) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, có nhiều ẩn sĩ trì giới, tánh hiền thiện, sống cùng nhau trong những chòi lá trong rừng.

3) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka và Vepacitti, vua các A-tu-la, đi đến các vị ẩn sĩ trì giới, tánh hiền thiện ấy.

4) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la, sau khi mang giày ống (hia), cầm đao kiếm, có lọng che, đi vào am thất bằng cửa chính, miệt thị và phạm thượng các vị ẩn sĩ trì giới, tánh hiền thiện ấy.

5) Này các Tỷ-kheo, còn Thiên chủ Sakka thời cởi giày ống, giao kiếm cho người khác, xếp lọng, đi vào am thất bằng cửa phụ, đứng phía sau các ẩn sĩ trì giới, tánh hiền thiện ấy, chấp tay vái chào.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                      147

6) Này các Tỷ-kheo, các vị ẩn sĩ trì giới, tánh hiền thiện ấy nói lên bài kệ với Thiên chủ Sakka:

Mùi hương các ẩn sĩ,
Đã lâu ngày tu hành,
Xuất phát từ thân họ,
Được gió thổi mang đi,
Từ đó thổi đến người.
Ôi vị có ngàn mắt,
Mùi hương các ẩn sĩ,
Không được cho thanh tịnh,
Này vị vua chư Thiên.
(Sakka):
7) Mùi hương các ẩn sĩ,
Đã lâu ngày tu hành,
Xuất phát từ thân họ,
Hãy được gió mang đi,
Như vòng hoa nhiều loại,
Được trang sức trên đầu.
Chư Tôn giả, chúng tôi,
Ước mong được hương ấy,
Không gì ở nơi đây,
Làm chư Thiên ghê tởm.

Ẩn Sĩ Ở Bờ Biển Hay Sambara – Tương I, 502

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 148

1) Ở Sàvatthi.

2) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, có nhiều vị ẩn sĩ trì giới, tánh hiền thiện, sống cùng nhau ở trong những chòi lá, trên bờ biển.

3) Lúc bấy giờ, này các Tỷ-kheo, một trận chiến xảy ra giữa chư Thiên và các A-tu-la rất ác liệt.

4) Này các Tỷ-kheo, các vị ẩn sĩ trì giới, tánh hiền thiện ấy suy nghĩ như sau: "Chư Thiên sống như pháp, các A-tu-la sống phi pháp. Chúng ta có thể nguy hiểm từ phía A-tu-la. Vậy chúng ta hãy đi đến A-tu-la vương Sambara và xin được bảo đảm vô úy".

5) Này các Tỷ-kheo, các vị ẩn sĩ trì giới, tánh hiền
thiện ấy, như nhà lực sĩ duỗi cánh tay đang co lại,
hay co lại cánh tay đang duỗi ra, biến mất trong các
chòi lá trên bờ biển và hiện ra trước mặt A- tu-la
vương Sambara.

6) Này các Tỷ-kheo, các vị ẩn sĩ trì giới, tánh hiền thiện ấy nói lên bài kệ với A-tu-la vương Sambara:

7) Các ẩn sĩ chúng tôi,
Đến với Sambara,
Để xin Ngài bảo đảm,
Thí cho sự vô úy.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 149

Hãy làm như Ngài muốn,
Hãy thí cho chúng tôi,
Những người đang sợ hãi,
Được khỏi phải sợ hãi.
(Sambara):
8) Ẩn sĩ như các Ông,
Không thể có vô úy,
Đã phục vụ Sakka,
Vị trí không tốt lành,
Các Ông xin vô úy,
Ta cho sự sợ hãi.
(Các ẩn sĩ):
9) Chúng tôi xin vô úy,
Ông lại cho sợ hãi,
Ta nhận vậy từ Ông,
Trọn đời, Ông sợ hãi!
Tùy hột giống đã gieo,
Ông gặt quả như vậy.
Làm thiện được quả thiện,
Làm ác bị quả ác,
Giống đã gieo và trồng,
Ông sẽ hưởng kết quả.

10) Này các Tỷ-kheo, các vị ẩn sĩ trì giới, tánh hiền thiện ấy, sau khi thốt lời chú nguyện chống A-tu-la

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  150

vương Sambara, như người lực sĩ duỗi cánh tay đang
co lại, hay co lại cánh tay đang duỗi ra, liền biến mất
trước mặt A-tu-la vương Sambara và hiện ra trong
các chòi lá trên bờ biển.

11) Này các Tỷ-kheo, A-tu-la vương Sambara, bị các ẩn sĩ trì giới, tánh hiền thiện ấy chú nguyện như vậy, trong đêm ấy thức dậy hoảng hốt ba lần.

II. Phẩm Thứ Hai

Chư Thiên Hay Cấm Giới – Tương I, 507

1) Tại Sàvatthi.

2) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka
còn làm người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm
giới túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc này, Sakka
được địa vị Sakka.

3) Bảy cấm giới túc là gì?

4)

1.   "Cho đến trọn đời, tôi hiếu dưỡng cha mẹ.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                     151

2. Cho đến trọn đời, tôi kính trọng gia trưởng.
3. Cho đến trọn đời, tôi nói lời nhu hòa.
4. Cho đến trọn đời, tôi không nói lời hai lưỡi.
5. Cho đến trọn đời, với tâm ly cấu uế và xan
tham, tôi sống trong gia đình với tâm bố thí,
với tay sạch sẽ, hoan hỷ thí xả, nhiệt tình đáp
ứng các yêu cầu, sung sướng phân phối vật bố
thí.
6. Cho đến trọn đời, tôi nói lời chân thực.
7. Cho đến trọn đời, tôi không phẫn nộ, nếu tôi có
phẫn nộ, tôi sẽ mau chóng dẹp trừ phẫn nộ ấy
".

5) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka
còn làm người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm
giới túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc này, Sakka
được địa vị Sakka.

6) Ai hiếu dưỡng cha mẹ,
Kính trọng bậc gia trưởng,
Nói những lời nhu hòa,
Từ bỏ lời hai lưỡi,
Chế ngự lòng xan tham,
Là con người chân thực,
Nhiếp phục được phẫn nộ,
Với con người như vậy,
Chư Thiên tam thập tam,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  152

Gọi là bậc Chơn nhơn.

Chư Thiên – Tương I, 508

1) Ở Sàvatthi, Jetavana.

2) Lúc bấy giờ, Thế Tôn nói với các Tỷ-kheo:

3) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy là một thanh niên Bà-la-môn tên là Magha, do vậy được gọi là Maghavà.

4) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí từ thành này qua thành khác, do vậy được tên là Purindado.

5) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí một cách trọn vẹn (Sakkaccam), do vậy được tên là Sakka.

6) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí trú xứ, do vậy được tên là Vàsavo.

7) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka
còn là người, vị ấy có thể trong một thời gian rất ngắn
suy nghĩ đến ngàn sự việc, do vậy được tên là
Sahassa akkha (ngàn con mắt).

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    153

8) Này các Tỷ-kheo, Sakka trở thành người chồng của một thiếu nữ A-tu-la tên là Sujà, do vậy được tên là Sujampati.

9) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka thống lãnh và trị vì Tam thập tam thiên, do vậy được gọi là Thiên chủ.

10) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka
còn làm người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm
giới túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc này, Sakka
được địa vị Sakka.

11) Thế nào là bảy cấm giới túc?

1. "Cho đến trọn đời, tôi hiếu dưỡng cha mẹ.
2. Cho đến trọn đời, tôi kính trọng bậc gia trưởng.
3. Cho đến trọn đời, tôi nói lời nhu hòa.
4. Cho đến trọn đời, tôi không nói lời hai lưỡi.
5. Cho đến trọn đời, với tâm ly cấu uế và xan
tham, tôi sống trong gia đình với tâm bố thí,
với tay sạch sẽ, hoan hỷ thí xả, nhiệt tình đáp
ứng các yêu cầu, sung sướng phân phối vật bố
thí.
6. Cho đến trọn đời, tôi nói lời chân thật.
7. Cho đến trọn đời, tôi không phẫn nộ, nếu tôi có
phẫn nộ, tôi sẽ mau chóng dẹp trừ phẫn nộ ấy
".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   154

12) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka
còn làm người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm
giới túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc này, Sakka
được địa vị Sakka.

Ai hiếu dưỡng cha mẹ,
Kính trọng bậc gia trưởng,
Nói những lời nhu hòa,
Từ bỏ lời hai lưỡi,
Chế ngự lòng xan tham,
Là con người chân thực,
Nhiếp phục được phẫn nộ,
Với con người như vậy,
Chư Thiên tam thập tam,
Gọi là bậc Chơn nhơn.

Chư Thiên – Tương I, 511

1) Như vầy tôi nghe.

2) Một thời Thế Tôn ở Vesàli, Đại Lâm tại Trùng Các giảng đường.

3) Rồi Mahàli, người Licchavi, đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên.

4) Ngồi xuống một bên, Mahàli, người Licchavi bạch Thế Tôn:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                155

- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn có thấy Thiên chủ Sakka không?

5) - Này Mahàli, Ta có thấy Thiên chủ Sakka.

6) - Bạch Thế Tôn, có thể vị ấy tương tự giống Sakka. Bạch Thế Tôn, thật khó thấy Thiên chủ Sakka.

7) - Này Mahàli, Ta biết Sakka và các pháp tác thành Sakka. Chính do chấp trì các pháp ấy, Sakka được địa vị Sakka. Và Ta biết các pháp ấy.

8) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy là một thanh niên Bà la môn tên là Magha, do vậy được gọi là Maghavà.

9) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí từ thành này qua thành khác, do vậy được gọi là Purtindado.

10) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí một cách trọn vẹn, do vậy được gọi là Sakka.

11) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn là người, vị ấy thường bố thí trú xứ, do vậy được gọi là Vàsavo.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  156

12) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn
là người, vị ấy có thể trong một thời gian rất ngắn,
suy nghĩ đến ngàn sự việc, do vậy được gọi là
Sahassa akkha (một ngàn con mắt).

13) Này Mahàli, Sakka trở thành người chồng của một thiếu nữ A-tu-la là Sujà, do vậy được gọi là Sujampati.

14) Này Mahàli, Thiên chủ Sakka thống lãnh và trị vì Tam thập tam thiên, do vậy được gọi là Thiên chủ.

15) Này Mahàli, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn
là người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm giới
túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc, Sakka được địa
vị Sakka.

16) Thế nào là bảy cấm giới túc?

22. "Cho đến trọn đời, tôi hiếu dưỡng cha mẹ.
23. Cho đến trọn đời, tôi kính trọng bậc gia trưởng.
24. Cho đến trọn đời, tôi nói lời nhu hòa.
25. Cho đến trọn đời, tôi không nói lời hai lưỡi.
26. Cho đến trọn đời, với tâm ly cấu uế và xan
tham, tôi sống trong gia đình với tâm bố thí,
với tay sạch sẽ, hoan hỷ thí xả, nhiệt tình đáp
ứng các yêu cầu, sung sướng phân phối vật bố
thí.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    157

27. Cho đến trọn đời, tôi nói lời chân thật. 28. Cho đến trọn đời, tôi không phẫn nộ; nếu tôi có phẫn nộ, tôi sẽ mau chóng dẹp trừ phẫn nộ ".

17) Này Mahali, thuở xưa, khi Thiên chủ Sakka còn
là người, vị này chấp trì và thật hành bảy cấm giới
túc. Nhờ chấp trì bảy cấm giới túc này, Sakka được
địa vị Sakka.

Ai hiếu dưỡng cha mẹ,
Kính trọng bậc gia trưởng,
Nói những lời nhu hòa,
Từ bỏ lời hai lưỡi,
Chế ngự lòng xan tham,
Là con người chân thực,
Nhiếp phục được phẫn nộ,
Với con người như vậy,
Chư Thiên tam thập tam,
Gọi là bậc Chơn nhơn.

Người Nghèo – Tương I, 514

1) Một thời Thế Tôn ở Ràjagaha (Vương Xá), Veluvana (Trúc Lâm), tại chỗ nuôi dưỡng các con sóc.

2) Rồi Thế Tôn gọi các Tỷ kheo: "-- Này các Tỷ- kheo."

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   158

3) "- Thưa vâng, bạch Thế Tôn." Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn.

4) Thế Tôn nói như sau:

5) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, một người ở tại thành Vương Xá này; người ấy nghèo khó, bần cùng, khốn khổ.

6) Người ấy chấp trì lòng tin trong pháp luật do Như Lai tuyên thuyết, chấp trì giới, chấp trì văn, chấp trì thí, chấp trì tuệ.

7) Người ấy do chấp trì lòng tin trong pháp luật do
Như Lai tuyên thuyết, chấp trì giới, chấp trì văn,
chấp trì thí, chấp trì tuệ. Sau khi thân hoại mạng
chung, vị ấy được sanh thiện thú, thiên giới, đời này
và cọng trú với chư Thiên Tam thập tam thiên. Vị
ấy chói sáng hơn chư Thiên khác về dung sắc và danh
tiếng.

8) Ở đây, này các vị Tỷ-kheo, chư Thiên ở Tam thập tam thiên bực tức, chán ghét, phẫn uất: "Thật vi diệu thay! Thật hy hữu thay! Thiên tử này thuở xưa làm người nghèo khó, bần cùng, khốn khổ. Người ấy sau khi thân hoại mạng chung, được sanh thiện thú, thiên giới, đời này và cọng trú với chư Thiên Tam thập tam

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                    159

thiên. Vị ấy chói sáng hơn chư Thiên khác về dung sắc và danh tiếng."

9) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi chư Thiên ở Tam thập tam thiên: " Này chư Thân hữu, chớ có bực tức với vị Thiên tử này. Này chư Thân hữu, vị Thiên tử này trước kia làm người, chấp trì lòng tin trong pháp luật do Như Lai tuyên thuyết, chấp trì giới, chấp trì văn, chấp trì thí, chấp trì tuệ; người ấy do chấp trì lòng tin trong pháp luật do Như Lai tuyên thuyết, chấp trì giới, chấp trì văn, chấp trì thí, chấp trì tuệ. Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy được sanh thiện thú, thiên giới, đời này và cọng trú với chư Thiên Tam thập tam thiên. Vị ấy chói sáng hơn chư Thiên khác về dung sắc và danh xưng " .

10) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka để làm hòa dịu chư Thiên ở Tam thập tam thiên, ngay lúc ấy nói lên bài kệ này:

Ai tín thành Như Lai,
Bất động, khéo an trú,
Ai giữ giới thuần thiện,
Được bậc Thánh tán thán.
Ai tín thành chúng Tăng,
Chơn trực và chánh kiến,
Được gọi: "Không phải nghèo",
Đời sống không hư vọng.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                     160

Do vậy người có trí,
Phải kiên trì Phật giáo,
Tín thành và trì giới,
Tri kiến đúng Chánh pháp.

Khả Ái Khả Lạc – Tương I, 516

1) Tại Sàvatthi, Jetavana.

2) Rồi Thiên chủ Sakka đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn, rồi đứng một bên.

3) Đứng một bên, Thiên chủ Sakka bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, địa cảnh nào khả ái, khả lạc?

(Thế Tôn):
Các cảnh vườn mỹ diệu,
Các khu rừng mỹ diệu,
Các ao sen khéo xây,
Được loài Người khả ái.
Thật sự chỉ đáng giá,
Thật là ít, nhỏ nhoi.
Tại làng hay tại rừng,
Chỗ đất thấp hay cao,
Chỗ nào La-hán trú,
Địa cảnh ấy khả ái.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                161

Tổ Chức Lễ Tế Đàn – Tương I, 516

1) Một thời Thế Tôn trú ở Ràjagaha (Vương Xá), tại núi Gijjhakùta (Linh Thứu).

2) Rồi Thiên chủ Sakka đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng một bên.

3) Đứng một bên, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ với Thế Tôn:

Loài Người lễ tế đàn,
Chúng sanh mong công đức.
Ai làm các công đức,
Đưa đến sự tái sanh,
Chỗ nào sự bố thí,
Được quả báo thật lớn?
(Thế Tôn):
4) Ai thành tựu bốn đạo,
Ai chứng đắc bốn quả,
Tăng chúng ấy chơn trực,
Giới, định, tuệ đầy đủ.
Loài Người lễ tế đàn,
Chúng sanh mong công đức.
Ai làm các công đức,
Đưa đến sự tái sanh,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                162

Bố thí cho chúng Tăng, Được quả báo thật lớn.

Kính Lễ – Tương I, 518

1) Tại Sàvatthi, Jetavana.

2) Lúc bấy giờ, Thế Tôn đang nghỉ trưa Thiền tịnh.

3) Rồi Thiên chủ Sakka và Phạm thiên Sahampati đi đến Thế Tôn; sau khi đến, mỗi người đứng dựa vào một cột cửa.

4) Rồi Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ này trước mặt Thế Tôn:

Đứng lên bậc Anh hùng,
Bậc chiến thắng chiến trường,
Đã đặt gánh nặng xuống,
Không mắc nợ một ai,
Bộ hành khắp thế giới,
Tâm Ngài khéo giải thoát,
Chẳng khác gì mặt trăng,
Trong đêm rằm (chói sáng).

5) Phạm thiên Sahampati:

- Này Thiên chủ, kính lễ Như Lai không phải như vậy. Và này Thiên chủ, kính lễ Như Lai phải như thế này:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 163

Đứng lên, bậc Anh hùng,
Bậc chiến thắng chiến trường,
Lãnh đạo đoàn lữ hành,
Không mắc nợ một ai,
Bộ hành khắp thế giới,
Thế Tôn hãy thuyết pháp,
Có những người sẽ hiểu.

Sakka Kính Lễ – Tương I, 519

1) Tại Sàvatthi, Jetavana.

2) Ở đây... Thế Tôn nói:

3) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói với người đánh xe như sau:

"- Này Màtali thân, hãy thắng ngàn con ngựa khéo huấn luyện vào cỗ xe. Chúng ta hãy đi đến vườn cảnh để ngắm cảnh".

4) "- Thưa vâng, Tôn giả ". Này các Tỷ-kheo, người
đánh xe Màtali vâng đáp Thiên chủ Sakka; sau khi
thắng một ngàn con ngựa khéo huấn luyện vào cỗ xe,
liền báo với Thiên chủ Sakka:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                164

" -Thưa Ngài, ngàn con ngựa khéo huấn luyện đã thắng vào cỗ xe. Nay Ngài hãy làm những gì Ngài nghĩ là hợp thời!"

5) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka từ cung điện Vejayanta đi xuống, chắp tay và đảnh lễ các phương hướng.

6) Rồi này các Tỷ-kheo, người đánh xe Màtali nói lên những bài kệ với Thiên chủ Sakka:

Bậc Tam minh lễ Ngài,
Tất cả Sát-đế-lỵ
Ở trên cõi đất này,
Cũng đều đảnh lễ Ngài,
Kể cả bốn Thiên vương,
Bậc danh xưng Tam thập.
Dạ-xoa ấy tên gì,
Vị mà Ngài đảnh lễ,
Này Sakka?
(Sakka):
8) Bậc Tam minh lễ ta.
Tất cả Sát-đế-lỵ
Ở trên cõi đất này,
Cũng đều đảnh lễ ta,
Kể cả bốn Thiên vương,
Bậc danh xưng Tam thập.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               165

Nhưng ta chỉ đảnh lễ,
Bậc thành tựu giới, luật,
Lâu ngày tu Thiền định,
Chơn chánh hành xuất gia,
Thành đạt và chứng được
Cứu cánh chơn Phạm hạnh.
Ngoài ra các gia chủ,
Làm công đức, giữ giới,
Nuôi dưỡng vợ đúng pháp,
Các cư sĩ như vậy,
Ta cũng sẽ đảnh lễ,
Hỡi này Màtali.
(Màtali):
9) Phải, tôi cũng được nghe,
Ở đời bậc tối thượng,
Sakka, Ngài đảnh lễ
Những vị Ngài đảnh lễ,
Tôi cũng đều đảnh lễ,
Ôi này Vàsava!.
10) Maghavà nói vậy,
Vua Sujampati,
Đảnh lễ các phương xong,
Lên xe dẫn đi đầu.

Sakka Đảnh Lễ – Tương I, 522

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                   166

1) Tại Sàvatthi, Jetavana...

2) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói với người đánh xe Màtali:

- "Này Màtali thân, hãy thắng ngàn con ngựa khéo huấn luyện vào cỗ xe. Chúng ta hãy đi đến vườn cảnh để ngắm cảnh".

3) -"Thưa vâng, Tôn giả ".Này các Tỷ-kheo, người
đánh xe Màtali vâng đáp Thiên chủ Sakka, sau khi
thắng một ngàn con ngựa khéo huấn luyện vào cỗ xe,
liền báo với Sakka:

- "Thưa Ngài, ngàn con ngựa khéo huấn luyện đã được thắng vào cỗ xe. Nay Ngài hãy làm những gì Ngài nghĩ là hợp thời".

4) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka, từ cung điện Vejayanta đi xuống, chắp tay kính lễ Thế Tôn.

5) Rồi Màtali, người đánh xe nói lên những bài kệ với Thiên chủ Sakka:

6) Thiên, Nhân kính lễ Ngài,
Hỡi này Vàsava.
Dạ-xoa ấy tên gì
Vị mà Ngài đảnh lễ,
Này Sakka?

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                167

(Sakka):
7) Bậc Chánh Đẳng Chánh Giác,
Đời này với chư Thiên,
Bậc Đạo Sư tối thượng,
Vị ấy ta đảnh lễ,
Này Màtali!
Những vị đã đoạn trừ,
Tham, sân và vô minh,
Bậc lậu tận, La-hán,
Vị ấy ta đảnh lễ.
Bậc điều phục tham sân,
Vượt khỏi (màn) vô minh,
Hoan hỷ đoạn tái sanh,
Các bậc thuộc hữu học,
Không phóng dật, tu học,
Vị ấy ta đảnh lễ,
Này Màtali.
(Màtali):
8) Phải tôi cũng được nghe,
Ở đời bậc tối thượng,
Sakka Ngài đảnh lễ,
Những vị Ngài đảnh lễ,
Tôi cũng đều đảnh lễ,
Ôi này Vàsava.
9) Maghavà nói vậy,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                    168

Vua Sujampati, Đảnh lễ Thế Tôn xong, Lên xe, dẫn đi đầu.

Sakka Đảnh Lễ – Tương I, 524

1) Tại Sàvatthi, ở Jetavana.

2) Ở đây... Thế Tôn nói như sau:

3) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói với người đánh xe Màtali:

"-Này Màtali thân, hãy thắng ngàn con ngựa khéo huấn luyện vào cỗ xe. Chúng ta hãy đi đến vườn cảnh để ngắm cảnh".

4) "- Thưa vâng, Tôn giả".

Này các Tỷ-kheo, người đánh xe Màtali vâng đáp
Thiên chủ Sakka, sau khi thắng một ngàn con ngựa
khéo huấn luyện vào cỗ xe, liền báo với Thiên chủ
Sakka:

" -Thưa Ngài, ngàn con ngựa khéo huấn luyện đã được thắng vào cổ xe. Ngài hãy làm những gì Ngài nghĩ là hợp thời ".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                169

5) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka từ cung điện Vejayanta đi xuống, chấp tay đảnh lễ Tỷ-kheo Tăng.

6) Này các Tỷ-kheo, rồi người đánh xe Màtali nói lên bài kệ với Thiên chủ Sakka:

7) Chắc họ đảnh lễ Ngài,
Những người thân bất tịnh,
Chìm sâu trong thi thể,
Bị đói khát dày vò,
Có gì họ ưa thích,
Đối những vị xuất gia,
Hãy nói cho được biết,
Sở hành các ẩn sĩ,
Nhờ vậy chúng tôi nghe
Được tiếng nói của Ngài,
Hỡi này Vàsava!
(Sakka):
8) Đối với xuất gia ấy,
Điều khiến ta ưa thích,
Khi họ từ làng về,
Họ đi không tham vọng,
Vựa lúa, không cất chứa,
Không ghè, không nồi niêu,
Những gì họ tìm kiếm,
Có người khác sẵn sàng.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 170

Do vậy, họ nuôi sống,
Theo cung cách tốt đẹp.
Họ là bậc Hiền trí,
Khuyên nhủ lời tốt đẹp.
Hay họ giữ im lặng,
Trong tư thế trầm tĩnh.
Chư thiên chiến Tu-la,
Loài Người cũng gây chiến.
Hỡi này Màtali!
Không chiến giữa gây chiến,
Trầm tĩnh giữa đao gậy,
Không chấp giữa chấp trước.
Vậy ta kính lễ họ,
Hỡi này Màtali!
(Màtali):
9) Phải, tôi cũng được nghe,
Ở đời bậc tối thượng,
Sakka Ngài đảnh lễ.
Những vị Ngài đảnh lễ,
Tôi cũng đều đảnh lễ.
Ôi, này Vàsava!
10) Maghavà nói vậy,
Vua Sujampati,
Đảnh lễ Tăng chúng xong,
Lên xe dẫn đi đầu.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                   171

Phẩm Thứ Ba ( Hay Sakka Năm Kinh)

Sát Hại Gì – Tương I, 527

1) Tại Sàvatthi, Jetavana.

2) Rồi Thiên chủ Sakka đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng một bên.

3) Đứng một bên, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ với Thế Tôn:

Sát vật gì, được lạc?
Sát vật gì, không sầu?
Có một loại pháp gì,
Ngài tán đồng sát hại,
Tôn giả Gotama?
(Thế Tôn):
4) Sát phẫn nộ được lạc,
Sát phẫn nộ không sầu.
Phẫn nộ với độc căn,
Với vị ngọt tối thượng,
Pháp ấy, bậc Hiền thánh
Tán đồng sự sát hại.
Sát pháp ấy, không sầu,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                172

Hỡi này Vàsava!

Xấu Xí – Tương I, 528

1) Tại Sàvatthi, Jetavana.

2) Tại đây... Thế Tôn nói như sau:

3) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, có một Dạ-xoa xấu xí, thấp lùn, bụng to (Okotimako), đến ngồi trên chỗ ngồi của Thiên chủ Sakka.

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, chư Thiên ở Tam thập
tam thiên bực tức, chán ghét, phẫn uất: "Thật vi diệu
thay! Thật hy hữu thay! Tên Dạ-xoa xấu xí, thấp lùn,
bụng to lại đến ngồi trên chỗ ngồi của Thiên chủ
Sakka!".

5) Này các Tỷ-kheo, chư Thiên ở Tam thập tam thiên
càng bực tức, chán ghét, phẫn uất bao nhiêu, thời Dạ-
xoa ấy càng đẹp hơn, càng dễ nhìn, càng dễ thương
bấy nhiêu.

6) Rồi này các Tỷ-kheo, chư Thiên ở Tam thập tam thiên đi đến Thiên chủ Sakka; sau khi đến, nói với Thiên chủ Sakka:

7) "- Ở đây, này Tôn giả, có một Dạ-xoa xấu xí, thấp lùn, bụng to đến ngồi trên chỗ ngồi của Ngài. Ở đây,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  173

này Tôn giả, chư Thiên ở Tam thập tam thiên, bực
tức, chán ghét, phẫn uất: "Thật vi diệu thay! Thật hy
hữu thay! Dạ-xoa này xấu xí, thấp lùn, bụng to lại
đến ngồi trên chỗ ngồi của Thiên chủ Sakka!".
Nhưng này Tôn giả, chư Thiên ở Tam thập tam thiên
càng bực tức, chán ghét, phẫn uất bao nhiêu, thời Dạ-
xoa xấu xí, thấp lùn, bụng to ấy càng tốt đẹp, càng
dễ nhìn và càng dễ thương bấy nhiêu. Thưa Tôn giả,
có phải Dạ-xoa ấy sẽ trở thành Dạ-xoa nuôi dưỡng
với phẫn nộ?"

8) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka đi đến Dạ- xoa nuôi dưỡng bằng phẫn nộ ấy; sau khi đến đắp thượng y vào một bên vai, đầu gối phải quỳ trên đất, chấp tay vái Dạ-xoa nuôi dưỡng với phẫn nộ và nói lên tên của mình ba lần: "Thưa Tôn giả, tôi là Thiên chủ Sakka! Thưa Tôn giả, tôi là Thiên chủ Sakka!".

9) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka càng nói lên
tên của mình bao nhiêu thời Dạ-xoa ấy càng trở
thành xấu xí, thấp lùn, bụng to bấy nhiêu; và sau khi
trở thành càng xấu xí, càng thấp lùn, bụng to hơn, vị
ấy biến mất tại chỗ ấy.

10) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka, sau khi ngồi
xuống trên chỗ ngồi của mình, làm cho hòa dịu chư
Thiên ở Tam thập tam thiên, ngay lúc ấy, nói lên
những bài kệ này:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  174

Tâm ta không dễ dàng,
Để cho bị thất trận,
Không dễ bị lôi kéo,
Trong xoáy nước dục tình.
Người biết đã từ lâu,
Ta không còn phẫn nộ,
Phẫn nộ không chân đứng
Một chỗ nào trong ta.
Ta không nói ác ngữ,
Vì phẫn nộ giận hờn,
Và không có khen tặng,
Những đức tánh của ta.
Thấy được lợi ích mình,
Ta tự thân chế ngự.

Huyễn Thuật – Tương I, 530

1) Tại Sàvatthi...

2) Thế Tôn nói như sau:

3) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa A-tu-la Vepacitti, vua các A-tu-la bị bệnh, đau đớn, bị trọng bệnh.

4) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka đi đến A- tu-la để hỏi thăm tình trạng bịnh hoạn.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                175

5) Này các Tỷ-kheo, Vepacitti từ đàng xa trông thấy Thiên chủ Sakka đi đến, thấy vậy liền nói với Thiên chủ Sakka:

"- Này Thiên chủ, hãy chữa bệnh cho tôi".

6) "- Này Vepacitti, hãy nói tôi biết ảo thuật của Sambhara".

7) "- Này Tôn giả, hãy chờ tôi hỏi ý kiến các A-tu- la. "

8) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la hỏi ý kiến các A-tu-la:

"- Chư Tôn giả, tôi có nên nói cho Thiên chủ Sakka, ảo thuật của Sambhara không?"

9) "-Thưa Tôn giả, Ngài không nên nói cho Thiên chủ Sakka ảo thuật của Sambhara".

10) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la nói lên bài kệ này với Thiên chủ Sakka:

Ông thuộc dòng Magha,
Là Sakka, Thiên chủ,
Là chồng của Sujà,
Ảo thuật dắt dẫn đến,
Vực sâu của địa ngục,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                176

Tại đấy Sambhara, Đã sống một trăm năm.

Tội Lỗi – Tương I, 532 (Hay Không Phẫn Nộ)

1) Tại Sàvatthi... tại vườn ông Cấp Cô Độc.

2) Lúc bấy giờ hai Tỷ-kheo cãi lộn nhau. Ở đây, một
Tỷ-kheo phạm tội, Tỷ-kheo ấy phát lộ tội phạm là tội
phạm trước mặt Tỷ-kheo kia. Tỷ-kheo ấy không
chấp nhận.

3) Rồi Tỷ-kheo đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, các Tỷ-kheo ấy bạch Thế Tôn:

4) Ở đây, bạch Thế Tôn, có hai Tỷ-kheo cãi lộn nhau.
Một Tỷ-kheo phạm tội. Bạch Thế Tôn, Tỷ-kheo ấy
phát lộ tội phạm là tội phạm trước mặt Tỷ-kheo kia.
Tỷ-kheo ấy không chấp nhận.

5) - Này các Tỷ-kheo, hai Tỷ-kheo này là ngu si: một
vị không thấy phạm tội là phạm tội, một vị không
chấp nhận phát lộ tội phạm đúng pháp. Này các Tỷ-
kheo, hai vị Tỷ-kheo này là ngu si.

6) - Này các Tỷ-kheo, hai Tỷ-kheo này là sáng suốt, một vị thấy phạm tội, một vị chấp nhận phát lộ tội

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 177

phạm đúng pháp. Này các Tỷ- kheo, hai Tỷ-kheo này là sáng suốt.

7) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka, để
làm hòa dịu chư Thiên ở Tam thập tam thiên tại hội
trường Sudhamma, ngay trong lúc ấy, nói lên bài kệ
này:

Hãy nhiếp phục phẫn nộ,
Giữ tình bạn không phai,
Không đáng mắng, chớ mắng,
Không nên nói hai lưỡi,
Phẫn nộ quăng người ác,
Như đá rơi vực thẳm.

Không Phẫn Nộ – Tương I, 533 (Không Hại)

1) Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn ở Sàvatthi, Jetavana, tại vườn Anàthapindika (Cấp Cô Độc).

2) Ở đây, Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo... Thế Tôn nói như sau:

3) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka, để làm hòa dịu chư Thiên ở Tam thập tam thiên tại hội

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               178

trường Sudhamma, ngay trong lúc ấy nói lên bài kệ này:

Chớ để lòng phẫn nộ,
Nhiếp phục, chi phối người!
Chớ để lòng sân hận,
Đối trị với sân hận!
Không phẫn nộ, vô hại,
Bậc Thánh thường an trú.
Phẫn nộ quăng người ác,
Như đá rơi vực thẳm.

| 30 | 31 | 32 | 33 | 34 | 35a | 35b | 35c | 35d | 36 | 37
| 38 | 39 | 40 | 41 | 42
| 43 | 44 | 45 | 46 | 47 | 48 | 49 | 50 | 51 | 52 | 53 | 54 |
55 | 56 |

--- o0o ---

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                         179

19    Kính lễ ai - Kinh Sakka Kính Lễ – Tương I, 519

Sakka Kính Lễ – Tương I, 519

1) Tại Sàvatthi, Jetavana.

2) Ở đây... Thế Tôn nói:

3) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói với người đánh xe như sau:

"- Này Màtali thân, hãy thắng ngàn con ngựa khéo huấn luyện vào cỗ xe. Chúng ta hãy đi đến vườn cảnh để ngắm cảnh".

4) "- Thưa vâng, Tôn giả ". Này các Tỷ-kheo, người
đánh xe Màtali vâng đáp Thiên chủ Sakka; sau khi
thắng một ngàn con ngựa khéo huấn luyện vào cỗ xe,
liền báo với Thiên chủ Sakka:

" -Thưa Ngài, ngàn con ngựa khéo huấn luyện đã thắng vào cỗ xe. Nay Ngài hãy làm những gì Ngài nghĩ là hợp thời!"

5) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka từ cung điện Vejayanta đi xuống, chắp tay và đảnh lễ các phương hướng.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                180

6) Rồi này các Tỷ-kheo, người đánh xe Màtali nói lên những bài kệ với Thiên chủ Sakka:

Bậc Tam minh lễ Ngài,
Tất cả Sát-đế-lỵ
Ở trên cõi đất này,
Cũng đều đảnh lễ Ngài,
Kể cả bốn Thiên vương,
Bậc danh xưng Tam thập.
Dạ-xoa ấy tên gì,
Vị mà Ngài đảnh lễ,
Này Sakka?
(Sakka):
8) Bậc Tam minh lễ ta.
Tất cả Sát-đế-lỵ
Ở trên cõi đất này,
Cũng đều đảnh lễ ta,
Kể cả bốn Thiên vương,
Bậc danh xưng Tam thập.
Nhưng ta chỉ đảnh lễ,
Bậc thành tựu giới, luật,
Lâu ngày tu Thiền định,
Chơn chánh hành xuất gia,
Thành đạt và chứng được
Cứu cánh chơn Phạm hạnh.
Ngoài ra các gia chủ,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                             181

Làm công đức, giữ giới,
Nuôi dưỡng vợ đúng pháp,
Các cư sĩ như vậy,
Ta cũng sẽ đảnh lễ,
Hỡi này Màtali.
(Màtali):
9) Phải, tôi cũng được nghe,
Ở đời bậc tối thượng,
Sakka, Ngài đảnh lễ
Những vị Ngài đảnh lễ,
Tôi cũng đều đảnh lễ,
Ôi này Vàsava!.
10) Maghavà nói vậy,
Vua Sujampati,
Đảnh lễ các phương xong,
Lên xe dẫn đi đầu.

Sakka Đảnh Lễ – Tương I, 522

1) Tại Sàvatthi, Jetavana...

2) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói với người đánh xe Màtali:

- "Này Màtali thân, hãy thắng ngàn con ngựa khéo huấn luyện vào cỗ xe. Chúng ta hãy đi đến vườn cảnh để ngắm cảnh".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                182

3) -"Thưa vâng, Tôn giả ".Này các Tỷ-kheo, người
đánh xe Màtali vâng đáp Thiên chủ Sakka, sau khi
thắng một ngàn con ngựa khéo huấn luyện vào cỗ xe,
liền báo với Sakka:

- "Thưa Ngài, ngàn con ngựa khéo huấn luyện đã được thắng vào cỗ xe. Nay Ngài hãy làm những gì Ngài nghĩ là hợp thời".

4) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka, từ cung điện Vejayanta đi xuống, chắp tay kính lễ Thế Tôn.

5) Rồi Màtali, người đánh xe nói lên những bài kệ với Thiên chủ Sakka:

6) Thiên, Nhân kính lễ Ngài,
Hỡi này Vàsava.
Dạ-xoa ấy tên gì
Vị mà Ngài đảnh lễ,
Này Sakka?
(Sakka):
7) Bậc Chánh Đẳng Chánh Giác,
Đời này với chư Thiên,
Bậc Đạo Sư tối thượng,
Vị ấy ta đảnh lễ,
Này Màtali!

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                               183

Những vị đã đoạn trừ,
Tham, sân và vô minh,
Bậc lậu tận, La-hán,
Vị ấy ta đảnh lễ.
Bậc điều phục tham sân,
Vượt khỏi (màn) vô minh,
Hoan hỷ đoạn tái sanh,
Các bậc thuộc hữu học,
Không phóng dật, tu học,
Vị ấy ta đảnh lễ,
Này Màtali.
(Màtali):
8) Phải tôi cũng được nghe,
Ở đời bậc tối thượng,
Sakka Ngài đảnh lễ,
Những vị Ngài đảnh lễ,
Tôi cũng đều đảnh lễ,
Ôi này Vàsava.
9) Maghavà nói vậy,
Vua Sujampati,
Đảnh lễ Thế Tôn xong,
Lên xe, dẫn đi đầu.

Sakka Đảnh Lễ – Tương I, 524

1) Tại Sàvatthi, ở Jetavana.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                  184

2) Ở đây... Thế Tôn nói như sau:

3) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói với người đánh xe Màtali:

"-Này Màtali thân, hãy thắng ngàn con ngựa khéo huấn luyện vào cỗ xe. Chúng ta hãy đi đến vườn cảnh để ngắm cảnh".

4) "- Thưa vâng, Tôn giả".

Này các Tỷ-kheo, người đánh xe Màtali vâng đáp
Thiên chủ Sakka, sau khi thắng một ngàn con ngựa
khéo huấn luyện vào cỗ xe, liền báo với Thiên chủ
Sakka:

" -Thưa Ngài, ngàn con ngựa khéo huấn luyện đã được thắng vào cổ xe. Ngài hãy làm những gì Ngài nghĩ là hợp thời ".

5) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka từ cung điện Vejayanta đi xuống, chấp tay đảnh lễ Tỷ-kheo Tăng.

6) Này các Tỷ-kheo, rồi người đánh xe Màtali nói lên bài kệ với Thiên chủ Sakka:

7) Chắc họ đảnh lễ Ngài, Những người thân bất tịnh, Chìm sâu trong thi thể,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 185

Bị đói khát dày vò,
Có gì họ ưa thích,
Đối những vị xuất gia,
Hãy nói cho được biết,
Sở hành các ẩn sĩ,
Nhờ vậy chúng tôi nghe
Được tiếng nói của Ngài,
Hỡi này Vàsava!
(Sakka):
8) Đối với xuất gia ấy,
Điều khiến ta ưa thích,
Khi họ từ làng về,
Họ đi không tham vọng,
Vựa lúa, không cất chứa,
Không ghè, không nồi niêu,
Những gì họ tìm kiếm,
Có người khác sẵn sàng.
Do vậy, họ nuôi sống,
Theo cung cách tốt đẹp.
Họ là bậc Hiền trí,
Khuyên nhủ lời tốt đẹp.
Hay họ giữ im lặng,
Trong tư thế trầm tĩnh.
Chư thiên chiến Tu-la,
Loài Người cũng gây chiến.
Hỡi này Màtali!

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                 186

Không chiến giữa gây chiến,
Trầm tĩnh giữa đao gậy,
Không chấp giữa chấp trước.
Vậy ta kính lễ họ,
Hỡi này Màtali!
(Màtali):
9) Phải, tôi cũng được nghe,
Ở đời bậc tối thượng,
Sakka Ngài đảnh lễ.
Những vị Ngài đảnh lễ,
Tôi cũng đều đảnh lễ.
Ôi, này Vàsava!
10) Maghavà nói vậy,
Vua Sujampati,
Đảnh lễ Tăng chúng xong,
Lên xe dẫn đi đầu.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                   187

20    Kính lễ không phải như vậy - Kinh Kính Lễ – Tương I, 518

Kính Lễ – Tương I, 518

1) Tại Sàvatthi, Jetavana.

2) Lúc bấy giờ, Thế Tôn đang nghỉ trưa Thiền tịnh.

3) Rồi Thiên chủ Sakka và Phạm thiên Sahampati đi đến Thế Tôn; sau khi đến, mỗi người đứng dựa vào một cột cửa.

4) Rồi Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ này trước mặt Thế Tôn:

Đứng lên bậc Anh hùng,
Bậc chiến thắng chiến trường,
Đã đặt gánh nặng xuống,
Không mắc nợ một ai,
Bộ hành khắp thế giới,
Tâm Ngài khéo giải thoát,
Chẳng khác gì mặt trăng,
Trong đêm rằm (chói sáng).

5) Phạm thiên Sahampati:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                188

- Này Thiên chủ, kính lễ Như Lai không phải như vậy. Và này Thiên chủ, kính lễ Như Lai phải như thế này:

Đứng lên, bậc Anh hùng,
Bậc chiến thắng chiến trường,
Lãnh đạo đoàn lữ hành,
Không mắc nợ một ai,
Bộ hành khắp thế giới,
Thế Tôn hãy thuyết pháp,
Có những người sẽ hiểu.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 189

21    Nhờ quả công đức của mình trị vì chư Thiên 33 - Kinh Suviira – Tương I, 477

Suvìra – Tương I, 477

1) Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn ở Sàvatthi, Jetavana, tại vườn ông Anàthapindika.

2) Rồi Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo:

"- Này các Tỷ-kheo." - Bạch Thế Tôn. Các vị Tỷ- kheo ấy vâng đáp Thế Tôn.

3) Thế Tôn nói như sau:

4) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, các Asùra (A-tu-la) tấn công Thiên chủ. Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi Thiên tử Suvìra:

"- Này Suvìra thân yêu, các Asùra ấy tấn công chư Thiên. Này Suvìra thân yêu, hãy đi nghênh đánh các Asùra".

"- Thưa vâng, Tôn giả".

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                190

Này các Tỷ-kheo, Thiên tử Suvìra vâng đáp Thiên chủ Sakka, nhưng phóng dật, không chịu làm gì.

5) Lần thứ hai, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi Thiên tử Suvìra:

" - Này Suvìra thân yêu, các Asùra ấy tấn công chư Thiên. Này Suviìra thân yêu, hãy đi nghênh đánh các Asùra ".

" - Thưa vâng, Tôn giả "

Này các Tỷ-kheo, Thiên tử Suvìra vâng đáp Thiên chủ Sakka, nhưng phóng dật, không chịu làm gì.

6) Lần thứ ba, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi Thiên tử Suvìra:

" - Này Suvìra thân yêu, các Asùra ấy tấn công chư Thiên. Này Suvìra thân yêu, hãy đi nghênh đánh các Asùra."

" - Thưa vâng, Tôn giả. "

Này các Tỷ-kheo, Thiên tử Suvìra vâng đáp Thiên chủ Sakka, nhưng phóng dật không chịu làm gì.

7) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ với Thiên tử Suvìra:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                191

Không nỗ lực, tinh cần,
Vẫn đạt được an lạc,
Suvìra hãy đi,
Giúp ta đạt pháp ấy.
(Suvìra):
8) Kẻ nhác, không nỗ lực,
Và không làm việc gì,
Mọi ước vọng thành đạt,
Hướng tối thượng là gì?
(Này Sakka).
(Sakka):
9) Kẻ nhác, không nỗ lực,
Chứng được tối hậu lạc.
Suvìra hãy đi,
Giúp ta đạt pháp ấy.
(Suvìra):
10) Này Thiên chủ Sakka,
Không làm, chứng lạc ấy,
Không sầu, không nhiệt não,
Hướng tối thượng là gì?
(Này Sakka).
(Sakka):
11) Nếu không có làm gì,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                  192

Thời không có tái sanh,
Đường ấy hướng Niết-bàn.
Suvìra, hãy đi,
Giúp ta đạt pháp ấy.

12) Này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka ấy, sống nhờ
quả công đức của mình, trị vì và cai trị chư Thiên ở
Tam thập tam thiên, sẽ là người tán thán nỗ lực và
tinh tấn.

Ở đây, này các Tỷ-kheo, các Ông làm cho sáng chói
vị ấy khi các Ông xuất gia trong pháp luật khéo
thuyết như vậy, nỗ lực, tinh cần hay tinh tấn để đạt
được những gì chưa đạt, để chứng được những gì
chưa chứng, để ngộ được những gì chưa ngộ.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 193

22        Nói kệ khi Thế Tôn nhập diệt - Kinh Parinibhàna BÁT NIẾT BÀN – Tương I, 346

Parinibhàna BÁT NIẾT BÀN – Tương I, 346

1) Một thời Thế Tôn ở Kusinàrà, tại Upavattana, trong rừng cây ta-la, giữa dân chúng Mallà, giữa hai cây ta-la song thọ trong khi Ngài nhập Niết-bàn.

2) Rồi Thế Tôn nói với các vị Tỷ-kheo:

-- Này các Tỷ-kheo, nay Ta khuyên các Ông, hãy tinh tấn, chớ phóng dật. Các pháp hữu vi là vô thường. Đây là những lời cuối cùng của Như Lai.

3)

8.  Rồi Thế Tôn vào định sơ Thiền.
9. Ra sơ Thiền, Ngài vào Thiền thứ hai.
10. Ra Thiền thứ hai, Ngài vào Thiền thứ ba.
11. Ra Thiền thứ ba, Ngài vào Thiền thứ thư.
12. Ra Thiền thứ tư, Ngài vào Không vô biên xứ.
13. Ra Không vô biên xứ, Ngài vào Thức vô biên
xứ.
14. Ra Thức vô biên xứ, Ngài vào Vô sở hữu xứ.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 194

15.   Ra Vô sở hữu xứ, Ngài vào Phi tưởng phi phi tưởng xứ.

4)

8.  Ra Phi tưởng phi phi tưởng xứ, Ngài vào Vô sở
hữu xứ.
9. Ra Vô sở hữu xứ, Ngài vào Thức vô biên xứ.
10. Ra Thức vô biên xứ, Ngài vào Không vô biên
xứ.
11. Ra Không vô biên xứ, Ngài vào Thiền thứ tư.
12. Ra Thiền thứ tư, Ngài vào Thiền thứ ba.
13. Ra Thiền thứ ba, Ngài vào Thiền thứ hai.
14. Ra Thiền thứ hai, Ngài vào sơ Thiền.

29. Ra sơ Thiền, Ngài vào Thiền thứ hai.
30. Ra Thiền thứ hai, Ngài vào Thiền thứ ba.
31. Ra Thiền thứ ba, Ngài vào Thiền thứ tư.
32. Ra Thiền thứ tư, Thế Tôn liền nhập diệt.

5) Khi Thế Tôn diệt độ, nhân sự diệt độ này, Phạm thiên Brahmà nói lên bài kệ:

Mọi sinh vật ở đời,
Tử bỏ thân năm uẩn,
Bậc Đạo Sư cũng vậy,
Đấng Tuyệt Luân trên đời,
Như Lai, đấng Hùng Lực,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   195

Bậc Giác Ngộ nhập diệt.

6) Khi Thế Tôn diệt độ, nhân sự diệt độ này, Thiên chủ Sakha nói lên bài kệ:

Các hành là vô thường,
Có sanh phải có diệt,
Sau khi sanh, chúng diệt,
Tịnh chỉ chúng, an lạc.

7) Khi Thế Tôn diệt độ, nhân sự diệt độ này, Tôn giả Anada nói lên bài kệ:

Thật kinh khủng bàng hoàng,
Thật lông tóc dựng ngược,
Bậc Thắng Tướng đầy đủ,
Bậc Giác Ngộ nhập diệt.

8) Khi Thế Tôn diệt độ, nhân sự diệt độ này Tôn giả Anumddha nói lên bài kệ:

Không thở ra, thở vào,
Tâm trú vào chánh định,
Không tham ái, tịch tịnh,
Bậc Biến Nhãn diệt độ.
Với tâm an, bất động,
Ngài cảm thọ lâm chung,
Như đèn sáng chợt tắt,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 196

Tâm giải thoát Niết-bàn.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH              197

23    Thà bị bắt chứ không làm tan vở các tổ chim - Kinh Tổ Chim – Tương I, 496

Tổ Chim – Tương I, 496

1) Nhân duyên ở Sàvatthi.

2) - Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, giữa chư Thiên và các A-tu-la, xảy ra cuộc chiến rất ác liệt.

3) Này các Tỷ-kheo, trong cuộc chiến ấy, các A-tu- la thắng trận, chư Thiên bại trận.

4) Này các Tỷ-kheo, chư Thiên bại trận thời lui về phương Bắc, còn các A-tu-la đuổi theo họ.

5) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ với người đánh xe Màtali:

Hỡi này Màtali,
Hãy giữ cho gọng xe,
Tránh khỏi các tổ chim,
Giữa các cây bông gòn.
Thà trao mạng sống ta,
Cho các A-tu-la,
Còn hơn khiến các chim,
Trở thành không tổ ấm.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                198

6) "-- Thưa vâng, Tôn giả ".

Này các Tỷ-kheo, người đánh xe Màtali vâng đáp Thiên chủ Sakka, liền đánh xe trở lui, cỗ xe có ngàn con tuấn mã kéo.

7) Rồi này các Tỷ-kheo, các A-tu-la suy nghĩ: "Nay
cỗ xe có ngàn con tuấn mã kéo của Thiên chủ Sakka
đã trở lui. Lần thứ hai, chư Thiên sẽ tiến đánh các A-
tu-la". Nghĩ vậy, họ sợ hãi lui vào trong thành phố
A-tu-la.

8) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka lại thắng trận, nhờ theo Chánh pháp.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   199

24    Tên là Vasana - Kinh Thắng Lợi Nhờ Thiện Ngữ – Tương I, 492

Thắng Lợi Nhờ Thiện Ngữ – Tương I, 492

1) Nhân duyên ở Sàvatthi.

2) Này các Tỷ-kheo, thuở xưa, một trận chiến kịch liệt xảy ra giữa chư Thiên và các Asura.

3) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la, nói với Thiên chủ Sakka:

" - Này Thiên chủ, hãy chấp nhận, ai khéo nói, người ấy thắng."

" - Này Vepacitti, ta chấp nhận, ai khéo nói, người ấy thắng."

4) Rồi này các Tỷ-kheo, chư Thiên và các Asura sắp các hội chúng và nói:

" - Hội chúng này sẽ phán đoán ai khéo nói, ai không khéo nói."

5) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la, nói với Thiên chủ Sakka:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 200

"- Này Thiên chủ, hãy nói lên bài kệ ".

6) Được nói vậy, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói với Vepacitti, vua các A-tu-la:

"- Này Vepacitti, ở đây, Ông là vị Thiên lớn tuổi hơn. Này Vepacitti, hãy nói lên bài kệ ".

7) Khi được nói vậy, này các Tỷ-kheo, vua các A-tu- la, Vepacitti nói lên bài kệ này:

Kẻ ngu càng nổi khùng,
Nếu không người đối trị,
Vậy với hình phạt nặng,
Kẻ trí trị người ngu.

8) Này các Tỷ-kheo, các A-tu-la tán thán bài kệ của Vepacitti, vua các A-tu-la. Còn chư Thiên thời im lặng.

9) Rồi này các Tỷ-kheo, Vepacitti, vua các A-tu-la, nói với Thiên chủ Sakka:

"- Này Thiên chủ, hãy nói lên bài kệ ".

10) Khi được nói vậy, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ này:

Như vậy theo ta nghĩ,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                   201

Chỉ chế ngự người ngu, Biết kẻ khác phẫn nộ, Giữ niệm, tâm an tịnh.

11) Này các Tỷ-kheo, chư Thiên tán thán bài kệ của Thiên chủ Sakka, còn các A-tu-la thời im lặng.

12) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka nói với Vepacitti, vua các A-tu-la:

"- Này Vepacitti, hãy nói lên bài kệ "

(Vepacitti):
Hỡi này Vàsava,
Sự kham nhẫn như vậy,
Ta thấy là lầm lỗi,
Khi kẻ ngu nghĩ rằng:
"Vì sợ ta, nó nhẫn".
Kẻ ngu càng hăng tiết,
Như bò thấy người chạy,
Càng hung hăng đuổi dài.

13) Này các Tỷ-kheo, các A-tu-la tán thán bài kệ của Vepacitti, vua các A-tu-la, còn chư Thiên thời im lặng.

14) Rồi Vepacitti, vua các A-tu-la, nói với Thiên chủ Sakka:

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  202

"- Này Thiên chủ, hãy nói lên bài kệ ".

15) Khi được nói vậy, này các Tỷ kheo, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ này:

Hãy để nó suy nghĩ,
Như ý nó mong muốn,
Nghĩ rằng ta kham nhẫn,
Vì ta sợ hãi nó.
Trong tư lợi tối thượng,
Không gì hơn kham nhẫn.
Người đầy đủ sức mạnh,
Chịu nhẫn người yếu kém,
Nhẫn ấy gọi tối thượng.
Thường nhẫn kẻ yếu hèn,
Sức mạnh của kẻ ngu,
Được xem là sức mạnh,
Thời sức mạnh kẻ mạnh,
Lại được gọi yếu hèn.
Người mạnh hộ trì pháp,
Không nói lời phản ứng.
Bị mắng, nhiếc mắng lại,
Sẽ hại nặng nề hơn.
Bị mắng, không mắng lại,
Được chiến thắng hai lần.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                             203

Sống lợi ích cả hai,
Lợi mình và lợi người,
Biết kẻ khác tức giận,
Giữ niệm, tâm an tịnh,
Là y sĩ cả hai,
Chữa mình và chữa người,
Quần chúng nghĩ là ngu,
Vì không giỏi Chánh pháp.

16) Này các Tỷ-kheo, chư Thiên tán thán bài kệ của Thiên chủ Sakka, còn các A-tu-la thời im lặng.

17) Rồi này các Tỷ-kheo, hội chúng chư Thiên và A- tu-la nói như sau:

18) "Những bài kệ của Vepacitti, vua các A-tu-la, nói lên là những lời bạo lực, những lời đao kiếm, đưa đến đấu tranh, bất hòa, gây hấn."

19) "Còn những bài kệ, Thiên chủ Sakka nói lên là
những lời không thuộc bạo lực, những lời không
thuộc đao kiếm, không đưa đến đấu tranh, không đưa
đến bất hòa, không đưa đến gây hấn, thắng lợi đã về
Thiên chủ Sakka, nhờ khéo nói ".

20) Như vậy, này các Tỷ-kheo, thắng lợi về Thiên chủ Sakka nhờ khéo nói.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  204

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH   205

25    Và 3 Thiên vương trong trận chiến với Atula - Kinh Dhajaggam ĐẦU LÁ CỜ – Tương I, 483

Dhajaggam ĐẦU LÁ CỜ – Tương I, 483

1) (Thế Tôn) trú ở Sàvatthi, Jetavana, tại vườn ông Anàthapindika.

2) Rồi Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo: "-- Này các Tỷ- kheo."

"-- Thưa vâng, bạch Thế Tôn." Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn.

3) Thế Tôn nói như sau:

4) Thuở xưa, này các Tỷ-kheo, một cuộc chiến dữ dội khởi lên giữa chư Thiên và các Asùra.

5) Rồi này các Tỷ-kheo, Thiên chủ Sakka gọi chư Thiên ở Tam thập tam thiên:

" - Này thân hữu, khi các Ông lâm chiến, nếu sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược có khởi lên; lúc ấy, các Ông hãy nhìn nơi đầu ngọn cờ của ta. Khi

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 206

các Ông nhìn lên đầu ngọn cờ của ta, thời sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược sẽ tiêu diệt.

6) - Nếu các Ông không ngó lên đầu ngọn cờ của ta,
thời hãy ngó lên đầu ngọn cờ của Thiên vương
Pajàpati. Khi các Ông ngó lên đầu ngọn cờ của
Thiên vương Pajàpati, thời sợ hãi, hoảng hốt hay
lông tóc dựng ngược có khởi lên, cũng sẽ tiêu diệt.

7) Nếu các Ông không ngó lên đầu ngọn cờ của
Thiên vương Pajàpati, hãy ngó lên đầu ngọn cờ của
Thiên vương Varuna. Khi các Ông ngó lên đầu ngọn
cờ của Thiên vương Varuna, thời sợ hãi, hoảng hốt
hay lông tóc dựng ngược có khởi lên cũng sẽ tiêu
diệt.

8) Nếu các Ông không ngó lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Varuna, hãy ngó lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Isàna. Khi các Ông ngó lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Isàna, thời sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược có khởi lên, cũng sẽ tiêu diệt."

9) - Này các Tỷ-kheo, khi họ nhìn lên đầu ngọn cờ của Thiên chủ Sakka, hay khi họ nhìn lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Pajàpati, hay khi họ nhìn lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Varuna, hay khi họ nhìn lên đầu ngọn cờ của Thiên vương Isàna, thời sợ hãi,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 207

hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược được khởi lên, có thể sẽ biến diệt và sẽ không biến diệt.

10) Vì cớ sao? Này các Tỷ-kheo, vì Thiên chủ Sakka
chưa đoạn diệt tham, chưa đoạn diệt sân, chưa đoạn
diệt si, còn nhát gan, hoảng hốt, hoảng sợ, hoảng
chạy.

11) Và này các Tỷ-kheo, Ta nói như sau: Này các
Tỷ-kheo, khi các Ông đi vào rừng, đi đến gốc cây
hay đi đến nhà trống, nếu run sợ, hoảng hốt, hay lông
tóc dựng ngược có khởi lên, trong khi ấy hãy niệm
nhớ đến Ta: "Ngài là Thế Tôn, Ứng Cúng, Chánh
Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải,
Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhơn
Sư, Phật, Thế Tôn ".

12) Này các Tỷ-kheo, khi các Ông niệm nhớ đến Ta, thời sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược có khởi lên, sẽ được tiêu diệt.

13) Nếu các Ông không niệm nhớ đến Ta, hãy niệm
nhớ đến Pháp: "Đây là Pháp do Thế Tôn khéo thuyết,
thiết thực hiện tại, có quả tức thời, đến để mà thấy,
có khả năng hướng thượng, do người trí tự mình giác
hiểu."

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                  208

14) Này các Tỷ-kheo, khi các Ông niệm nhớ đến Pháp, thời sợ hãi, hoảng hốt hay lông tóc dựng ngược có khởi lên sẽ tiêu diệt.

15) Nếu các Ông không niệm nhớ đến Pháp, hãy
niệm nhớ đến chúng Tăng: "Chúng Tăng đệ tử Thế
Tôn là bậc thiện hạnh; chúng Tăng đệ tử Thế Tôn là
bậc trực hạnh; chúng Tăng đệ tử Thế Tôn là bậc
chánh hạnh; chúng Tăng đệ tử Thế Tôn là bậc như
pháp hành, tức là bốn đôi, tám chúng. Chúng Tăng
đệ tử này của Thế Tôn đáng được cúng dường, đáng
được hiến dâng, đáng được bố thí, đáng được chấp
tay, là vô thượng phước điền ở trên đời."

16) Này các Tỷ-kheo, khi các Ông niệm nhớ đến chúng Tăng, thời sợ hãi, hoảng hốt, hay lông tóc dựng ngược có khởi lên sẽ tiêu diệt.

17) Vì sao? Này các Tỷ-kheo, Như Lai, bậc Ứng
Cúng, Chánh Biến Tri đã ly tham, ly sân, ly si,
không nhát gan, không hoảng hốt, không hoảng sợ,
không hoảng chạy.

18) Thế Tôn nói như vậy, Thiện Thệ nói vậy xong, bậc Đạo Sư nói tiếp:

Này các vị Tỷ-kheo, Trong rừng hay gốc cây,

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                                 209

Hay tại căn nhà trống,
Hãy niệm bậc Chánh Giác.
Các Ông có sợ hãi,
Sợ hãi sẽ tiêu diệt.
Nếu không tư niệm Phật,
Tối thượng chủ ở đời,
Và cũng là Ngưu vương,
Trong thế giới loài Người,
Vậy hãy tư niệm Pháp,
Hướng thượng, khéo tuyên thuyết.
Nếu không tư niệm Pháp,
Hướng thượng, khéo tuyên thuyết,
Vậy hãy tư niệm Tăng,
Là phước điền vô thượng.
Vậy này các Tỷ-kheo,
Như vậy tư niệm Phật,
Tư niệm Pháp và Tăng,
Sợ hãi hay hoảng hốt,
Hay lông tóc dựng ngược,
Không bao giờ khởi lên.

CÕI TRỜI ĐẾ THÍCH                      210
