Kinh NIKAYA Phân Loại theo Chủ Đề ( (HT Thích Minh Châu dịch; Chơn Tín Toàn phân loại)
(Thích Minh Châu dịch) - 115 - Cõi Trời Vô Phiền Thiên
Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF)

Kinh tạng Pali
(Pali Nikaya)
HT. THÍCH MINH CHÂU
Việt dịch
Ấn bản năm 1991

Phân loại theo chủ đề: CHƠN TÍN TOÀN NIKAYA PHÂN LOẠI - CHỦ ĐỀ 115

CÕI TRỜI
VÔ PHIỀN THIÊN
Chịu trách nhiệm chính tả:
TÂM MINH ANH

115

Ấn bản điện tử 2018

MỤC LỤC

DẪN NHẬP .............................................................2

1     Kinh Ghatiikara – Tương I, 138 .......................8 2     Kinh HATTHAKA – Tăng I, 508 ..................13 3     Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567 ....16 4     Kinh ĐẠI BỔN – 14 Trường I, 431 ...............18 5     Tín, giới, văn, thí, tuệ đầy đủ sẽ tái sanh theo ý muốn - Kinh HÀNH SANH – 120 Trung III, 283...................................................................98

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                                                    1

DẪN NHẬP

1. Lời giới thiệu
 Sau khi nhận thấy tính thực tế, gần gũi, dễ hiểu và trí
tuệ tuyệt diệu trong những bài kinh của bộ ĐẠI TẠNG
KINH VIỆT NAM do Hoà Thượng Thích Minh Châu
dịch trực tiếp từ Kinh Tạng Pali, chúng tôi nhận thấy
rằng những bộ kinh này là những thực tế tuyệt diệu
trong cuộc sống và nếu những bài kinh này không
được tiếp cận và áp dụng trong cộng đồng Phật tử thì
thật là một thiệt thòi cho những người con của Phật.
 Ví như một người khi nếm được hương vị tuyệt vời của
một chiếc bánh ngon, lòng nghĩ tới những người thân
thương của mình và đem đến mời họ cùng ăn với
mình, đó chính là tâm niệm của chúng tôi khi thực
hiện công việc này. Chúng tôi với tấm lòng chân thành
sâu sắc cầu mong cho mọi người cùng có thể tiếp cận
được với Kinh Tạng Pali (kinh Nikaya) và tìm được
chân đứng trong bộ kinh này.
 Vì vậy, nhằm giới thiệu bộ kinh Nikaya đến với cộng
đồng Phật tử ở khắp nơi và nhằm giúp cho quý đạo
hữu dễ dàng tiếp cận với kinh Nikaya nên trong phiên
bản vi tính này chúng tôi đã mạo muội cẩn thận đánh

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                                  2

dấu, tô màu những điểm căn bản và trọng tâm trong
các bài kinh để quý đọc giả có thể nhanh chóng nắm
hiểu được nội dung, ý nghĩa và những điểm quan
trọng của bài kinh. Công việc này đã được chúng tôi
thực hiện dựa trên sự thấy biết và kinh nghiệm thực
hành của bản thân, quý đạo hữu cố gắng đọc đi đọc
lại và suy nghiệm kỹ từng lời kinh rồi đem áp dụng
thực hành để có thể tự mình thành tựu Tuệ giác như
Đức Phật đã chỉ dạy.
2. Lợi ích của việc nghiên cứu học hỏi bộ kinh này là gì?
 Đi thẳng vào lời dạy của Đức Phật, tiếp cận trực tiếp
với những lời dạy nguyên chất của Đức Phật khi Ngài
còn tại thế, tránh được sự truyền tải ý nghĩa giáo
pháp có khi đúng, có khi lệch của các vị này vị kia,
tránh được việc đến với đạo Phật nhưng nhìn nhận
và hiểu biết đạo Phật thông qua lăng kính của người
khác.
 Biết được với những sự kiện đã từng xảy ra trong thời
kỳ Đức Phật còn tại thế như: hoàn cảnh xã hội thời
đó, đời sống thực tế của Đức Phật và các cuộc thuyết
giảng Chánh Pháp của Ngài.
 Trí tuệ được mở rộng, biết được đôi phần về trí tuệ
thâm sâu vi diệu của Đức Phật qua các bài thuyết

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                                 3

giảng của Ngài và qua các cuộc cật vấn, chất vấn của
ngoại đạo.
 Được làm quen với các Pháp học và Pháp hành mà
Đức Phật đã trình bày dưới nhiều hình thức đa dạng
khác nhau. Học hỏi được nhiều cách tu tập, nhiều
phương diện tu tập, không bị hạn chế bó buộc trong
một phương diện tu tập theo một trường phái nào.
 Có được một cái nhìn trực tiếp, trực diện đối với
Chánh Pháp, giúp cho người tu tập không đi lệch ra
ngoài Chánh Pháp, không làm uổng phí thời gian và
công sức mà người tu tập đã bỏ ra để nghiên cứu tìm
hiểu học hỏi và thực hành Phật Pháp, giúp cho nhiệt
tình và ước nguyện của người tu học chân chánh được
thành đạt, có kết quả tốt đẹp và lợi ích thiết thực ngay
trong đời sống hiện tại.
 Có được đầy đủ những phương tiện để thực hiện Pháp
học vàPháp hành, biết rõ những gì mình cần phải làm
trên con đường đi đến sự chấm dứt khổ đau.
 Trong khi đọc, nghe, nghiên cứu, học hỏi các bản
kinh thì tâm được an trú vào trong Chánh Tri Kiến,
tham sân si được vắng mặt trong lúc ấy, tâm được an
trú vào trong Chánh Pháp.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                                  4

 Ngay trong hiện tại gieo kết được những thiện duyên tốt lành đối với Chánh Pháp của Đức Phật, có thể thẳng tiến đến việc tu tập sự giải thoát sanh tử ngay trong kiếp hiện tại. Nhưng nếu ngay trong hiện tại không đạt được sự giải thoát thì những thiện duyên này sẽ giúp được cho các đời sau: khi được sanh ra, tâm luôn hướng về sự tìm cầu Chánh Pháp, yêu thích tìm kiếm những lời dạy nguyên gốc của Đức Phật, và đồng thời tâm cũng luôn hướng về sự không ưa thích đối với các tà Pháp, tránh xa các tà thuyết không chân chánh, không có cảm xúc cảm tình đối với các tà đạo, tránh được các con đường tu tập sai lệch làm uổng phí công sức và tâm nguyện của người tu tập mà vẫn không đạt được sự giải thoát khổ đau.  Trong quá trình học hỏi nghiên cứu cẩn thận các bản kinh này thì Chánh Tri Kiến đi đến thành tựu đầy đủ, Giới Hạnh đi đến thành tựu đầy đủ, ba kiết sử Thân Kiến, Hoài Nghi, Giới Cấm Thủ được đoạn tận, chứng được Dự Lưu Quả, là bậc Dự Lưu, chỉ còn tái sanh tối đa là bảy lần giữa chư Thiên và loài người, không còn bị đọa vào trong các đường ác sanh như địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh.  Khi thân hoại mạng chung nếu bị thất niệm, tâm không được tỉnh giác, thì khi tái sanh đời sau, lúc đầu

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                                 5

không nhớ được đạo pháp, nhưng sau đó sẽ có những
nhân duyên đưa đến giúp cho tâm trí từ từ nhớ lại và
tiếp tục tu tập trong vòng tối đa bảy lần tái sanh là sẽ
đi đến sự chứng đạt được tâm hoàn toàn tịch lặng
thoát ly sanh tử, thoát ly đau khổ, thoát khỏi mọi ràng
buộc, phiền não đối với năm thủ uẩn.
3. Lòng tri ân
 Chúng ta, những người đến với đạo thoát ly sanh tử
của Đức Phật sau khi Ngài nhập diệt đã trên 2500
năm, nhưng may mắn quá lớn cho chúng ta đó là việc
chúng ta vẫn còn được thấy, được gặp, được học hỏi
và được hành trì theo những bản kinh nguyên chất
truyền thống của Đức Phật. Xin hạnh phúc tri ân sự
may mắn này của mình và xin chân thành vô lượng
cung kính tri ân Hòa Thượng Thích Minh Châu,
người đã bỏ nhiều thời gian, nhiều tâm huyết để làm
cho Chánh Pháp được sáng tỏ đối với những người
con của Đức Phật tại Việt Nam.
 Xin chân thành cung kính cúi đầu tri ân Hoà Thượng
- vị ân sư của Phật tử Việt Nam.

Pháp quốc, ngày 05 tháng 07 năm 2014 Người trình bày - Chơn Tín Toàn

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                                    6

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN   7

1     Kinh Ghatiikara – Tương I, 138

Ghatìkara – Tương I, 138

1).Đứng một bên, Thiên tử Ghatìkara nói lên bài kệ này trước mặt Thế Tôn:

Được sanh Vô phiền thiên,
Bảy Tỷ-kheo giải thoát,
Đoạn tận tham và sân,
Siêu thoát đời ái trược.

2) Vượt bùn, họ là ai?
Khó vượt lệnh thần chết,
Sau khi bỏ thân người,
Họ thoát ách chư Thiên.

3) Họ là Upaka,
Và Phalaganda,
Với Pukkusàti,
Hợp thành là ba vị.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                         8

Lại thêm Bhaddiya,
Với Khandadeva,
Và Bàhuraggi,
Cùng với Pingiya,
Sau khi bỏ thân người,
Họ thoát ách chư Thiên.
(Thế Tôn):

4) Ông nói điều tốt lành,
Về bảy Tỷ-kheo ấy,
Họ thoát ly, đoạn trừ,
Các cạm bẫy Ma vương.
Pháp họ biết, của ai
Đoạn được hữu kiết sử?
(Ghatìkara):

5) Không ai ngoài Thế Tôn,
Chính thật giáo lý Ngài,
Họ biết pháp của Ngài,
Đoạn được hữu kiết sử.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN          9

Chỗ nào danh và sắc,
Được đoạn diệt không dư,
Họ học được pháp ấy,
Ở đây từ nơi Ngài.
Nhờ vậy họ đoạn trừ,
Hữu kiết sử trói buộc.
(Thế Tôn):

6) - Lời Ông nói thâm sâu,
Khó biết, khó chứng ngộ,
Pháp Ông biết của ai,
Sao Ông không nói được?
(Ghatìkara):

7) Thuở xưa, con thợ gốm,
Tại Vehalinga,
Và con được tên gọi,
Là Ghatìkara.
Chính con lo nuôi dưỡng
Cả mẹ lẫn cả cha,

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN          10

Đối với Phật Ca-diếp,
Con đệ tử tại gia.
Con viễn ly dâm dục,
Phạm hạnh, không thế vật,
Thuở xưa, con đồng hương,
Cũng là bạn của họ
Do vậy con biết họ,
Bảy Tỷ-kheo giải thoát,
Đoạn tận tham và sân,
Vượt qua đời phiền trược.
(Thế Tôn):

8) Vậy này Bhaggava,
Chính như Ông vừa nói,
Thuở xưa, Ông thợ gốm,
Tại Vehalinga,
Và Ông được tên gọi,
Là Ghatìkara,
Chính Ông lo nuôi dưỡng
Cả mẹ lẫn cả cha,

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN         11

Đối với Phật Ca-diếp,
Ông đệ tử tại gia,
Ông viễn ly dâm dục,
Phạm hạnh, không thế vật.

9) Thuở xưa, Ông đồng hương,
Cũng là bạn của Ta.
Như vậy là hội ngộ,
Giữa những bạn thuở xưa,
Cả hai khéo tu tập,
Mang thân này tối hậu.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN            12

2     Kinh HATTHAKA – Tăng I, 508

HATTHAKA – Tăng I, 508

1. Một thời Thế Tôn trú ở Sàvatthi, tại Jetanava, khu
vườn của Anàthapindika.
Rồi Thiên tử Hatthaka, sau khi đêm đã gần tàn, với
dung sắc thù thắng chói sáng toàn vùng Jetanava đi
đến Thế Tôn. Sau khi đến, vị ấy nghĩ: "Ta sẽ đứng
thẳng trước Thế Tôn", nhưng vị ấy chìm xuống, lún
xuống, không có thể đứng thẳng. Ví như thục tô hay
dầu đổ trên cát, chìm xuống, lún xuống, không thể
giữ lại. Cũng vậy, Thiên tử Hatthaka nghĩ rằng: "Ta
sẽ đứng thẳng trước mặt Thế Tôn", nhưng vị ấy chìm
xuống, lún xuống, không thể đứng thẳng.
2. Rồi Thế Tôn nói với Thiên tử Hatthaka:
- Này Hatthaka, hãy hóa thành một tự thể thô xấu.
- Thưa vâng, bạch Thế Tôn.
Thiên tử Hatthaka vâng đáp Thế Tôn sau khi hóa
thành một tự thể thô xấu, đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng
một bên. Thế Tôn nói với Thiên tử Hatthaka đang
đứng một bên:

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            13

- Này Hatthaka, các pháp được diễn tiến trước kia,
khi Ông còn làm người, các pháp ấy hiện nay còn
diễn tiến đối với Ông không?
- Bạch Thế Tôn, các pháp được diễn tiến trước kia,
khi con còn làm người, các pháp ấy hiện nay có được
diễn tiến đối với con. Và bạch Thế Tôn, có các pháp
không được diễn tiến trước kia, khi con còn làm
người, các pháp ấy có được diễn tiến hiện nay đối
với con. Ví như, bạch Thế Tôn, nay Thế Tôn sống,
được các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo-Ni, nam cư sĩ, nữ cư sĩ,
các vua chúa, các đại thần của vua, các ngoại đạo,
các đệ tử ngoại đạo đoanh vây. Cũng vậy, bạch Thế
Tôn, con sống được các Thiên tử đoanh vây. Từ xa,
bạch Thế Tôn, các Thiên tử đi đến, nghĩ rằng:
"Chúng ta hãy đến nghe pháp từ Thiên tử Hatthaka".
Có ba pháp, bạch Thế Tôn, con cảm thấy không
bao giờ vừa đủ, con chết con vẫn còn ân hận luyến
tiếc. Thế nào là ba?
- Bạch Thế Tôn, con cảm thấy không bao giờ vừa
đủ được thấy Thế Tôn, con chết con vẫn còn ân
hận luyến tiếc.
- Bạch Thế Tôn, con cảm thấy không bao giờ vừa
đủ được nghe Diệu pháp, con chết con vẫn còn
ân hận luyến tiếc.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          14

- Bạch Thế Tôn, con cảm thấy không bao giờ vừa
đủ được phục vụ hầu hạ chúng Tăng, con chết
con vẫn còn ân hận luyến tiếc.
Có ba pháp này, bạch Thế Tôn, con cảm thấy không
bao giờ vừa đủ. Con chết con vẫn còn ân hận luyến
tiếc.
Con thấy không vừa đủ
Khi được gặp Thế Tôn
Được phục vụ chúng Tăng
Được lắng nghe Diệu pháp
Học tập tăng thượng giới
Thích thú nghe Diệu pháp
Do đối với ba pháp
Cảm thấy không vừa đủ
Thiên tử Hatthaka
Được sanh Vô phiền thiên.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                        15

3        Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567

KINH PHÚNG TỤNG – Bài kinh số 33 – Trường II, 567 (Trích đoạn)

1.   Năm tịnh cư:

- Vô Phiền thiên,

- Vô Nhiệt thiên,

- Thiện Hiện thiên,

- Thiện Kiến thiên,

- Sắc Cứu Cánh thiên.

2.   Năm bất hoàn:

- Trung gian Bát Niết bàn,

- Sanh Bát Niết bàn,

- Vô hành Bát Niết bàn,

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                 16

- Hữu hành Bát Niết bàn,

- Thượng lưu thú A-ca-ni-sá.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN               17

4      Kinh ĐẠI BỔN – 14 Trường I, 431

KINH ĐẠI BỔN
(MAHA PADANA SUTTA)
– Bài kinh số 14 – Trường I, 431
I

1. Như vậy tôi nghe. Một thời, Thế Tôn ở tại nước
Sãvatthi (Xá-vệ) rừng Jeta (Kỳ-đà), vườn ông
Anãthapindika (Cấp Cô Độc), trong am thất cây
Kareri (Hoa Lâm). Lúc bấy giờ, số đông các Tỷ-kheo
đi khất thực về, sau khi dùng bữa xong, cùng ngồi và
tụ họp lại Hoa Lâm viên đường, pháp thoại thuộc về
tiền thân được khởi lên: "Đây là tiền thân, đây là tiền
thân".

2. Thế Tôn, với thiên nhĩ thanh tịnh vượt quá loài người nghe được câu chuyện này giữa các Tỷ-kheo. Rồi Thế Tôn, từ chỗ ngồi đứng dậy, đi đến Hoa Lâm viên đường. Khi đến xong, Ngài ngồi trên ghế đã soạn sẵn. Sau khi ngồi, Thế Tôn hỏi các Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, câu chuyện gì, các người đang ngồi bàn? Câu chuyện gì đã bị gián đoạn giữa các người?

Khi được nói vậy, những Tỷ-kheo ấy bạch Thế Tôn:

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              18

- Bạch Thế Tôn, chúng con đi khất thực về, sau khi
dùng bữa xong, cùng ngồi và tụ họp tại Hoa Lâm
viên đường, pháp thoại về tiền thân được khởi lên:
"Đây là tiền thân, đây là tiền thân". Bạch Thế Tôn,
đó là câu chuyện đang được bàn đến giữa chúng con
thời Thế Tôn đến.

3. - Này các Tỷ-kheo, các người có muốn nghe pháp thoại thuộc về tiền thân không?

- Bạch Thế Tôn, thật là đúng thời; bạch Thiện Thệ,
thật là đúng thời để Thế Tôn giảng pháp thoại thuộc
về tiền thân. Sau khi nghe Thế Tôn, các Tỷ-kheo sẽ
thọ trì.

- Vậy này các Tỷ-kheo, các người hãy nghe và khéo tác ý, Ta sẽ giảng.

- Dạ vâng, bạch Thế Tôn.

Các Tỷ-kheo này đáp lời Thế Tôn. Thế Tôn giảng như sau:

4. - Này các Tỷ-kheo, chín mươi mốt kiếp về trước, Thế Tôn Vipassĩ (Tỳ-bà-thi), bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác ra đời.

- Này các Tỷ-kheo, ba mươi mốt kiếp về trước,

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          19

Thế Tôn Sikhĩ (Thi-khí) bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác ra đời.
- Này các Tỷ-kheo, cũng trong ba mươi mốt
kiếp ấy, Thế Tôn Vessabhũ (Tỳ-xá-bà) bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác ra đời.
- Này các Tỷ-kheo cũng trong hiền kiếp ấy,
Thế Tôn Kakusandha (Câu-lâu-tôn) bậc A-la-
hán, Chánh Đẳng Giác ra đời.
- Này các Tỷ-kheo, cũng trong hiền kiếp ấy,
Thế Tôn Konãgamana (Câu-na-hàm) bậc A-la-
hán, Chánh Đẳng Giác ra đời.
- Này các Tỷ-kheo, cũng trong hiền kiếp ấy,
Thế Tôn Kassapa (Ca-diếp) bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác ra đời.
- Này các Tỷ-kheo, cũng trong hiền kiếp ấy,
nay Ta, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác ra đời.

5. Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vipassĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác sanh thuộc chủng tánh Sát-đế-lỵ, sanh trong giai cấp Sát-đế-lỵ.

- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Sikhĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, thuộc chủng tánh Sát-đế-lỵ, sanh trong giai cấp Sát-đế-lỵ.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                         20

- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vessabhũ, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác, thuộc chủng tánh
Sát-đế-lỵ, sanh trong giai cấp Sát-đế-lỵ.
- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Kakusandha, bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, thuộc chủng tánh
Bà-la-môn, sanh trong giai cấp Bà-la-môn .
- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Konãgamana, bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác thuộc chủng tánh
Bà-la-môn, sanh trong giai cấp Bà-la-môn.
- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Kassapa, bậc A-la-
hán, Chánh Đẳng Giác thuộc chủng tánh Bà-la-
môn, sanh trong giai cấp Bà-la-môn .
- Này các Tỷ-kheo, nay Ta là bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác thuộc chủng tánh Sát-đế-lỵ,
sanh trong giai cấp Sát-đế-lỵ.

6. Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vipassĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác thuộc danh tánh Kondanna (Câu- ly-nhã).

- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Sikhĩ, bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác thuộc danh tánh Kondanna.
- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vessabhũ, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác thuộc danh tánh

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                         21

Kondanna.
- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Kakusandha, bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác thuộc danh tánh
Kassapa.
- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Konàgamara, bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác thuộc danh tánh
Kassapa.
- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Kassapa, bậc A-la-
hán, Chánh Đẳng Giác thuộc danh tánh
Kassapa.
- Này các Tỷ-kheo, nay Ta là bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác, thuộc danh tánh Gotama
(Cù-đàm).

7. Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn Vipassĩ bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, tuổi thọ loài người là tám vạn năm.

- Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn Sikhĩ,
bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, tuổi thọ loài
người là bảy vạn năm.
- Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn
Vessabhũ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác,
tuổi thọ loài người là sáu vạn năm.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                         22

- Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn
Kakusandha, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác,
tuổi thọ loài người là bốn vạn năm.
- Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn
Konãgamana, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác,
tuổi thọ loài người là ba vạn năm.
- Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn Kassapa,
bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, tuổi thọ của
loài người là hai vạn năm.
- Này các Tỷ-kheo, nay tuổi thọ của Ta không
bao nhiêu, ít oi, tuổi thọ loài người khoảng một
trăm năm hay hơn một chút.

8. Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vipassĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, giác ngộ dưới gốc cây pãtali (bà- bà-la).

- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Sikhĩ, bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác, giác ngộ dưới gốc cây
pundarika (phân-đà-ly).
- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vessabhù, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác, giác ngộ dưới gốc
cây sirĩsa (thi-lợi-sa).
- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Konãkgamana, bậc

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           23

A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, giác ngộ dưới gốc
cây udumbara (ô-tam-bà-la).
- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Kassapa, bậc A-la-
hán, Chánh Đẳng Giác, giác ngộ dưới gốc cây
nigrodha (ni-câu-luật-đà).
- Này các Tỷ-kheo, nay Ta là bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác giác ngộ dưới gốc cây
assattha (bát-đa-la).

9. Này các Tỷ-kheo, hai vị hiền sĩ, đệ nhứt đệ tử của Thế Tôn Vipassĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, tên là Khanda (Kiển-trà) và Tissa (Đề-xá).

- Này các Tỷ-kheo, hai vị hiền sĩ, đệ nhứt đệ tử
của Thế Tôn Sikhĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác, tên là Abhibhũ (A-tỳ-phù) và Sambhava
(Tam-bà-bà).
- Này các Tỷ-kheo, hai vị hiền sĩ, đệ nhất đệ tử
của Thế Tôn Vessabhũ, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác, tên là Sona (Phù-du) và Uttara
(Uất-đa-la).
- Này các Tỷ-kheo, hai vị hiền sĩ, đệ nhất đệ tử
của Thế Tôn Kakusandha, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác tên là Vidhũra (Tỳ-lâu) và Sanjĩva

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            24

(Tát-ni).
- Này các Tỷ-kheo, hai vị hiền sĩ, đệ nhất đệ tử
của Thế Tôn Konãgamana, bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác tên là Bhiyyosa (Thư-bàn-
na) và Uttara (Uất-đa-la).
- Này các Tỷ-kheo, hai vị hiền sĩ, đệ nhất đệ tử
của Thế Tôn Kassapa, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác tên là Tissa (Đề-xá) và Bhãradvãja
(Bà-la-bà).
- Này các Tỷ-kheo, hai vị hiền sĩ, đệ nhất đệ tử
của Ta là Sãriputta (Xá-lợi-phất) và
Moggallãna (Mục-kiền-liên).

10. Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn Vipassĩ,
bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác có ba Tăng hội: một
Tăng hội sáu mươi tám triệu Tỷ-kheo, một Tăng hội
mười vạn Tỷ-kheo, một Tăng hội tám vạn Tỷ-kheo.
Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn Vipassĩ bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác có ba Tăng hội như vậy,
tất cả đều là bậc Lậu tận.

- Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn Sikhĩ,
bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác có ba Tăng
hội: một Tăng hội mười vạn Tỷ-kheo, một
Tăng hội tám vạn Tỷ-kheo, một Tăng hội bảy

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                         25

vạn Tỷ-kheo. Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế
Tôn Sikhĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác có
ba Tăng hội như vậy, tất cả đều là bậc Lậu tận.
- Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn
Vessabhũ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác có
ba Tăng hội: một Tăng hội tám vạn Tỷ-kheo,
một Tăng hội bảy vạn Tỷ-kheo, một Tăng hội
sáu vạn Tỷ-kheo. Này các Tỷ-kheo, trong thời
Thế Tôn Vessabhũ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác có ba Tăng hội như vậy, tất cả đều là bậc
Lậu tận.
- Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn
Kakusandha, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác
có một Tăng hội bốn vạn Tỷ-kheo. Này các Tỷ-
kheo, trong thời Thế Tôn Kakusandha, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác có một Tăng hội như
vậy, tất cả đều là bậc Lậu tận.
- Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn
Konãgamana, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác
có một Tăng hội ba vạn Tỷ-kheo. Này các Tỷ-
kheo, trong thời Thế Tôn Konãgamana, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác có một Tăng hội như
vậy, tất cả đều là bậc Lậu tận.
- Này các Tỷ-kheo, trong thời Thế Tôn Kassapa,

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          26

bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác có một Tăng
hội hai vạn Tỷ-kheo. Này các Tỷ-kheo, trong
thời Thế Tôn Kassapa, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác có một Tăng hội như vậy, tất cả đều
là bậc A-la-hán .
- Này các Tỷ kheo, nay trong thời của Ta có một
Tăng hội một ngàn hai trăm năm mươi Tỷ-
kheo, tất cả đều là bậc Lậu tận.

11. Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vipassĩ, bậc A-la- hán, Chánh Đẳng Giác, có vị thị giả Tỷ-kheo tên là Asoka (A-dục), vị này là vị thị giả đệ nhất.

- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Sikhĩ bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác có vị thị giả Tỷ-kheo tên là
Khemankara (Nhẫn Hành), vị này là vị thị giả
đệ nhất.

- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vessabhũ, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác có vị thị giả Tỷ-kheo
tên là Upasannaka (Tịch Diệt) vị này là vị thị
giả đệ nhất.

- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Kakusandha, bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác có vị thị giả Tỷ-
kheo tên là Buddhija (Thiện Giác), vị này là thị
giả đệ nhất.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           27

- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Konãgamana, bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác có vị thị giả Tỷ-
kheo tên là Sotthija (An Hòa), vị này là vị thị
giả đệ nhất.

- Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Kassapa bậc A-la-
hán, Chánh Đẳng Giác có vị thị giả Tỷ-kheo
tên là Sabbamitta (Thiện Hữu), vị này là vị thị
giả đệ nhất.

- Này các Tỷ-kheo, nay Ta có vị thị giả Tỷ-kheo tên là Ànanda (A-nan), vị này là vị thị giả đệ nhất.

12. Này các Tỷ-kheo, phụ vương của Thế Tôn
Vipassĩ bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác tên là
Bandhumã (Bàn-đầu); mẫu hậu tên là Bandhumati
(Bàn-đầu-bà-đề). Kinh thành của vua Bandhumã tên
là Bandhumatĩ.

- Này các Tỷ-kheo, phụ vương Thế Tôn Sikhĩ,
bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác tên là Aruna
(Minh Tướng); mẫu hậu tên là Pabhãvatĩ
(Quang Huy); kinh thành của vua Aruna tên là
Pabhãvatĩ.
- Này các Tỷ-kheo, phụ vương Thế Tôn
Vessabhũ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác tên

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          28

là Suppatĩta (Thiện Đăng), mẫu hậu tên là
Yasavati (Xứng Giới); Kinh thành của vua
Suppatita tên là Anopama (Vô Dụ).
- Này các Tỷ-kheo, phụ thân Bà-la-môn của Thế
Tôn Kakusandha, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác, tên là Aggidatta (Tự Đắc); mẫu thân Bà-
la-môn tên là Visãkhã (Thiện Chi). Này các
Tỷ-kheo, lúc bấy giờ vua trị vì tên là Khema
(An Hòa); kinh thành vua Khema tên là
Khemavatĩ (An Hòa).
- Này các Tỷ-kheo, phụ thân Bà-la-môn của Thế
Tôn Konãgamana, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác tên là Yannadatta (Đạt Đức) mẫu thân Bà-
la-môn tên là Uttarã (Thiện Thắng; Này các
Tỷ-kheo, lúc bấy giờ, vua trị vì tên là Sobha
(Thanh Tịnh); kinh thành của vua Sobha tên là
Sobhavatĩ (Thanh Tịnh).
- Này các Tỷ-kheo, phụ thân Bà-la-môn của Thế
Tôn Kassapa, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác
tên là Brahmadatta (Phạm Thi) mẫu thân Bà-
la-môn tên là Dhanavatĩ (Tài Chủ). Này các
Tỷ-kheo, lúc bấy giờ vua trị vì tên là Kikĩ (Hấp
Tỳ); kinh thành vua Kikĩ là Baranasĩ (Ba-la-
nại).

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           29

- Này các Tỷ-kheo, nay phụ vương của Ta tên là
Suddhodana (Tịnh Phạn); mẫu hậu của Ta tên
là Mãyã (Ma-da); kinh thành tên là
Kapilavatthu (Ca-tỳ-la-vệ).
Thế Tôn thuyết giảng như vậy. Giảng xong Thiện
Thệ từ chỗ ngồi đứng dậy, đi vào tịnh xá.

13. Thế Tôn đi ra chẳng bao lâu cuộc đàm thoại sau đây khởi lên giữa những Tỷ-kheo ấy:

- Này các Hiền giả, thật hy hữu thay! Này các liền giả, thật kỳ diệu thay, đại thần lực, đại oai lực của Như Lai! Như Lai nhớ được chư Phật quá khứ, những vị này đã nhập Niết bàn, đã đoạn các chướng ngại, đã đoạn các chướng đạo, đã chấm dứt sự luân hồi, đã thoát ly mọi đau khổ. Như Lai cũng nhớ đến chủng tánh của những vị này, cũng nhớ đến danh tánh, cũng nhớ đến tộc tánh, cũng nhớ đến tuổi thọ, cũng nhớ đến hai vị đệ tử, cũng nhớ đến các Tăng hội như sau: "Các bậc Thế Tôn ấy, sanh tánh là như vậy, danh tánh là như vậy, tộc tánh là như vậy, giới hạnh là như vậy, pháp hạnh là như vậy, tuệ hạnh là như vậy, trí hạnh là như vậy, giải thoát là như vậy".

Này các Hiền giả, quý vị nghĩ như thế nào? Có phải Như Lai khéo chứng đạt pháp giới như vậy, và nhờ chứng đạt pháp giới này, Như Lai nhớ chư Phật

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            30

quá khứ, những vị này đã nhập Niết Bàn, đã đoạn các chướng ngại, đã đoạn các chướng đạo, đã chấm dứt sự luân hồi, đã thoát ly mọi đau khổ. Như Lai cũng nhớ đến chủng tánh các vị này, cũng nhớ đến danh tánh cũng nhớ đến tộc tánh, cũng nhớ đến tuổi thọ, cũng nhớ đến hai vị đệ tử, cũng nhớ đến các Tăng hội như sau: "Các bậc Thế Tôn ấy, sanh tánh là như vậy, danh tánh là như vậy, tộc tánh là như vậy, giới hạnh là như vậy, pháp hạnh là như vậy, tuệ hạnh là như vậy, trí hạnh là như vậy, giải thoát là như vậy? Hay là chư Thiên mách bảo Như Lai và nhờ sự mách bảo này, Như Lai nhớ được các đức Phật quá khứ, các vị này đã nhập Niết bàn đã đoạn các chướng ngại, đã đoạn các chướng đạo, đã chấm dứt sự luân hồi, đã thoát ly mọi đau khổ. Như Lai cũng nhớ đến chủng tánh các vị này, cũng nhớ đến danh tánh, cũng nhớ đến tộc tánh, cũng nhớ đến tuổi thọ, cũng nhớ đến hai vị đệ tử, cũng nhớ đến các Tăng hội như sau: "Các bậc Thế Tôn ấy, sanh tánh là như vậy, danh tánh là như vậy, tộc tánh là như vậy, giới hạnh là như vậy, pháp hạnh là như vậy, tuệ hạnh là như vậy, trí hạnh là như vậy, giải thoát như thế này?"

Như vậy là cuộc đàm thoại đang khởi lên giữa những Tỷ-kheo ấy.

14. Bấy giờ Thế Tôn, vào buổi chiều tối, sau khi xuất

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              31

định, liền đến Hoa Lâm viên đường, ngồi trên chỗ đã soạn sẵn. Sau khi ngồi xong, Thế Tôn nói với các Tỷ- kheo:

- Này các Tỷ-kheo, nay các Ngươi ngồi luận bàn vấn đề gì? Đề tài gì đã được luận bàn giữa các Ngươi?

Khi được hỏi vậy, các Tỷ-kheo ấy bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn đi ra chẳng bao lâu, cuộc đàm thoại sau đây đã khởi lên giữa chúng con: "Này các Hiền giả, thật hy hữu thay! Này các hiền giả thật kỳ diệu thay đại thần lực, đại oai lực của Như Lai! Như Lai nhớ được chư Phật quá khứ, những vị này đã nhập Niết Bàn, đã đoạn các chướng ngại, đã đoạn các chướng đạo, đã chấm dứt sự luân hồi, đã thoát ly mọi đau khổ. Như Lai cũng nhớ đến chủng tánh của những vị này, cũng nhớ đến danh tánh, cũng nhớ đến tộc tánh, cũng nhớ đến tuổi thọ, cũng nhớ đến hai vị đệ tử, cũng nhớ đến các Tăng hội như sau: "Các bậc Thế Tôn ấy, sanh tánh là như vậy, danh tánh là như vậy, tộc tánh là như vậy, giới hạnh là như vậy, pháp hạnh là như vậy, tuệ hạnh là như vậy, trí hạnh là như vậy, giải thoát là như vậy". Này các Hiền giả, quý vị nghĩ như thế nào? Có phải Như Lai khéo chứng đạt pháp giới như vậy, và nhờ chứng đạt pháp giới này, Như Lai nhớ chư Phật quá khứ, những vị này đã nhập

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            32

Niết bàn, đã đoạn các chướng ngại, đã đoạn các chướng đạo, đã chấm dứt sự luân hồi, đã thoát ly mọi đau khổ. Như Lai cũng nhớ đến chủng tánh các vị này, cũng nhớ đến danh tánh, cũng nhớ đến tộc tánh, cũng nhớ đến tuổi thọ, cũng nhớ đến hai vị đệ tử, cũng nhớ đến các Tăng hội như sau: "Các bậc Thế Tôn ấy, sanh tánh là như vậy, danh tánh là như vậy, tộc tánh là như vậy, giới hạnh là như vậy, pháp hạnh là như vậy, tuệ hạnh là như vậy, trí hạnh là như vậy, giải thoát là như vậy?" Hay là chư Thiên mách bảo Như Lai và nhờ sự mách bảo này, Như Lai nhớ được các đức Phật quá khứ, các vị này đã nhập Niết bàn đã đoạn các chướng ngại, đã đoạn các chướng đạo, đã chấm dứt sự luân hồi, đã thoát ly mọi đau khổ. Như Lai cũng nhớ đến chủng tánh các vị này, cũng nhớ đến danh tánh, cũng nhớ đến tộc tánh, cũng nhớ đến tuổi thọ, cũng nhớ đến hai vị đệ tử, cũng nhớ đến các Tăng hội như sau: "Các bậc Thế Tôn ấy, sanh tánh là như vậy, danh tánh là như vậy, tộc tánh là như vậy, giới hạnh là như vậy, pháp hạnh là như vậy, tuệ hạnh là như vậy, trí hạnh là như vậy, giải thoát như thế này?" Bạch Thế Tôn, như vậy là vấn đề bàn luận giữa chúng con, khi Thế Tôn đến.

15. - Này các Tỷ-kheo, như vậy là pháp giới ấy được khéo chứng đạt bởi Như Lai, và nhờ chứng đạt pháp giới này, Như Lai nhớ được chư Phật

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             33

quá khứ, những vị này đã nhập Niết Bàn, đã đoạn các chướng ngại, đã đoạn các chướng đạo, đã chấm dứt sự luân hồi, đã thoát ly mọi đau khổ. Như Lai cũng nhớ đến chủng tánh của những vị này, cũng nhớ đến danh tánh, cũng nhớ đến tộc tánh, cũng nhớ đến tuổi thọ, cũng nhớ đến hai vị đệ tử, cũng nhớ đến các Tăng hội như sau: "Các bậc Thế Tôn ấy, sanh tánh là như vậy, danh tánh là như vậy, tộc tánh là như vậy, giới hạnh là như vậy, pháp hạnh là như vậy, tuệ hạnh là như vậy, trí hạnh là như vậy, giải thoát là như vậy".

Này các Hiền giả, quý vị nghĩ như thế nào? Có phải Như Lai khéo chứng đạt pháp giới như vậy, và nhờ chứng đạt pháp giới này, Như Lai nhớ chư Phật quá khứ, những vị này đã nhập Niết bàn, đã đoạn các chướng ngại, đã đoạn các chướng đạo, đã chấm dứt sự luân hồi, đã thoát ly mọi đau khổ. Như Lai cũng nhớ đến chủng tánh các vị này, cũng nhớ đến danh tánh, cũng nhớ đến tộc tánh, cũng nhớ đến tuổi thọ, cũng nhớ đến hai vị đệ tử, cũng nhớ đến Tăng hội như sau: "Các bậc Thế Tôn ấy, sanh tánh là như vậy, danh tánh là như vậy, tộc tánh là như vậy, giới hạnh là như vậy, pháp hạnh là như vậy, tuệ hạnh là như vậy, trí hạnh là như vậy, giải thoát là như vậy".

Này các Tỷ-kheo, vậy hãy nghe và suy nghiệm kỹ, Ta sẽ giảng.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                               34

- Thưa vâng, Bạch Thế Tôn.

Các Tỷ-kheo ấy vâng lời Thế Tôn, Thế Tôn giảng như sau:

16. - Này các Tỷ-kheo, cách đây chín mươi mốt
kiếp về trước, Thế Tôn Vipassĩ bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác ra đời. Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn
Vipassĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác thuộc
chủng tánh Sát-đế-ly, sanh trong giai cấp Sát-đế-ly.
Này các Tỷ kheo, Thế Tôn Vipassĩ, bậc A la hán,
Chánh Đẳng Giác thuộc danh tánh Kondanna. Này
các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vipassĩ, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác, tuổi thọ đến tám vạn năm. Này các Tỷ-
kheo, Thế Tôn Vipassĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác, giác ngộ dưới gốc cây Patali (Ba-ba-la). Này
các Tỷ-kheo, hai vị hiền sĩ, đệ nhất đệ tử của Thế
Tôn Vipassĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác tên là
Khanda (Kiển-trà) và Tissa (Đề-xá). Này các Tỷ-
kheo, trong thời Thế Tôn Vipassĩ, bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác có ba Tăng hội: một Tăng hội sáu
mươi tám vạn Tỷ-kheo, một Tăng hội mười vạn Tỷ-
kheo, một Tăng hội tám vạn Tỷ-kheo. Này các Tỷ-
kheo, Thế Tôn Vipassĩ, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác có vị thị giả Tỷ-kheo tên là Asoka (A-dục), vị
này là vị thị giả đệ nhất. Này các Tỷ-kheo, Phụ
Vương Thế Tôn Tỳ-bà-thi, bậc A-la-hán, Chánh

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           35

Đẳng Giác tên là Bandhumã (Bàn-đầu), mẫu hậu tên là Bandhumatĩ (Bàn-đầu-bà-đề), kinh thành của Bandhumã tên là Bandhumatĩ.

17. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy, Bồ-tát
Vipassĩ, sau khi từ giã cảnh giới Đâu-suất thiên,
chánh niệm tĩnh giác nhập vào mẫu thai. Này các Tỷ-
kheo, pháp nhĩ là như vậy.

Khi Bồ-tát Vipassĩ từ giã cảnh giới Đâu-suất thiên, chánh niệm tĩnh giác nhập vào mẫu thai, khi ấy một hào quang vô lượng, thần diệu, thắng xa oai lực của chư Thiên hiện ra cùng khắp thế giới, gồm có các thế giới ở trên chư Thiên, thế giới của các Ma vương và Phạm thiên và thế giới ở dưới gồm các vị Sa-môn, Bà-la-môn, các vị hoàng tử và dân chúng. (1). Cho đến các cảnh giới ở giữa các thế giới, không có nền tảng, tối tăm, u ám, những cảnh giới mà mặt trăng mặt trời với đại thần lực, đại oai đức như vậy cũng không thể chiếu thấu, trong những cảnh giới ấy một hào quang vô lượng, thắng xa oai lực của chư Thiên hiện ra. Và các chúng sanh sống tại những chỗ ấy, nhờ hào quang ấy mới thấy nhau và nói: "Cũng có những chúng sanh khác sống ở đây". Và mười ngàn thế giới chuyển động, rung động, chuyển động mạnh. Và hào quang vô lượng, thần diệu ấy, thắng xa oai lực của chư Thiên hiện ra ở thế giới. Pháp nhĩ

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            36

là như vậy.

(1) Sadevamanussaya. Có chỗ dịch: chư Thiên và loài người.

Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Khi vị Bồ -
tát nhập mẫu thai, bốn vị Thiên tử đứng canh gác
bốn phương trời và nói: "Không cho một ai, người
hay không phải loài người, được hãm hại vị Bồ-tát.
Pháp nhĩ là như vậy".

18. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Khi vị
Bồ-tát nhập mẫu thai, mẹ vị Bồ-tát giữ giới một cách
hồn nhiên, không sát sanh, không trộm cắp, không tà
dâm, không nói láo, không uống các thứ rượu men,
rượu nấu. Pháp nhĩ là như vậy.

19. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Khi vị Bồ-tát nhập mẫu thai, mẹ vị Bồ-tát không khởi dục tâm đối với một nam nhân nào, và không vi phạm tiết hạnh với bất kỳ người đàn ông nào dầu người này có tâm ái nhiễm đối với bà. Pháp nhĩ là gì vậy.

20. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Khi vị
Bồ-tát nhập mẫu thai, mẹ vị Bồ-tát có được năm món
dục lạc đầy đủ, tận hưởng, trọn hưởng năm món dục
lạc ấy. Pháp nhĩ là như vậy.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           37

21. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Khi vị
Bồ-tát nhập mẫu thai, mẹ vị Bồ-tát không bị một bệnh
tật gì. Bà sống với tâm hoan hỷ, với thân khoan
khoái. Bà thấy trong bào thai của mình vị Bồ-tát đầy
đủ mọi bộ phận và chân tay.

Này các Tỷ-kheo, ví như viên ngọc lưu ly, thanh tịnh, thuần nhất, có tám cạnh, khéo cắt, khéo giũa, trong sáng, không tỳ vết, hoàn hảo trong mọi phương diện. Rồi một sợi dây được xâu qua viên ngọc ấy, dây màu xanh, màu vàng, màu đỏ, màu trắng hay màu vàng lợt. Nếu có người có mắt để viên ngọc trên bàn tay của mình, người ấy sẽ thấy rõ ràng: "Đây là viên ngọc lưu ly, thanh tịnh thuần nhất, có tám cạnh, khéo cắt khéo giũa, trong sáng, không tỳ vết, hoàn hảo trong mọi phương diện. Đây là sợi dây xâu qua, sợi dây màu xanh, màu vàng, màu đỏ, màu trắng hay màu vàng lạt". Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, khi vị Bồ-tát nhập mẫu thai, mẹ vị Bồ-tát không một bệnh tật gì. Bà sống với tâm hoan hỷ, với thân khoan khoái. Bà thấy trong bào thai của mình vị Bồ-tát đầy đủ mọi bộ phận và chân tay. Pháp nhĩ là như vậy.

22. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Sau khi sanh vị Bồ-tát bảy ngày, mẹ vị Bồ-tát mệnh chung và sanh lên cảnh trời Đâu suất. Pháp nhĩ là như vậy.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            38

23. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Trong khi
các người đàn bà khác mang bầu thai trong bụng chín
tháng hay mười tháng rồi mới sanh, mẹ vị Bồ-tát
sanh vị Bồ-tát không phải như vậy. Mẹ vị Bồ-tát
mang vị Bồ-tát trong bụng mười tháng trời mới
sanh. Pháp nhĩ là như vậy.

24. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Trong khi
các người đàn bà khác, hoặc ngồi, hoặc nằm mà sanh
con, mẹ vị Bồ-tát sanh vị Bồ-tát không phải như vậy.
Mẹ vị Bồ-tát đứng mà sanh vị Bồ-tát. Pháp nhĩ là
như vậy.

25. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Khi vị Bồ-tát từ bụng mẹ sanh ra, chư Thiên đỡ lấy Ngài trước, sau mới đến loài người. Pháp nhĩ là như vậy.

26. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Khi vị
Bồ-tát từ bụng mẹ sanh ra, vị Bồ-tát không đụng
đến đất. Có bốn Thiên tử đỡ lấy Ngài, đặt Ngài trước
bà mẹ và thưa: "Hoàng hậu hãy hoan hỷ. Hoàng
hậu sanh một bậc vĩ nhân". Pháp nhĩ là như vậy.

27. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Khi vị Bồ-tát từ bụng mẹ sanh ra, Ngài sanh ra thanh tịnh, không bị nhiễm ô bởi nước nhớt nào, không bị nhiễm ô bởi loại mủ nào, không bị nhiễm ô bởi loại máu nào, không bị nhiễm ô bởi bất cứ vật bất tịnh nào,

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           39

thanh thịnh, trong sạch. Pháp nhĩ là như vậy.

Này các Tỷ-kheo, như viên ngọc ma-ni bảo châu đặt trên một tấm vải Ba-la-nại. Hòn ngọc không làm nhiễm ô tấm vải Ba-la-nại, tấm vải Ba-la-nại cũng không làm nhiễm ô hòn ngọc. Vì sao vậy? Vì cả hai đều thanh tịnh. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo. Khi vị Bồ-tát từ bụng mẹ sanh ra, Ngài sanh ra thanh tịnh, không bị nhiễm ô bởi nước nhớt nào, không bị nhiễm ô bởi loại mủ nào, không bị nhiễm ô bởi loại máu nào, không bị nhiễm ô bởi bất cứ sự vật bất tịnh nào, thanh tịnh, trong sạch. Pháp nhĩ là như vậy.

28. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Khi vị
Bồ-tát từ bụng mẹ sanh ra, hai dòng nước từ hư
không hiện ra, một dòng lạnh, một dòng nóng. Hai
dòng nước ấy tắm rửa sạch sẽ cho vị Bồ-tát và cho
bà mẹ. Pháp nhĩ là như vậy.

29. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Vị Bồ-tát khi sanh ra, Ngài đứng vững, thăng bằng trên hai chân, mặt hướng phía Bắc, bước đi bảy bước, một lọng trắng được che trên. Ngài nhìn khắp cả mọi phương, lớn tiếng như con ngưu vương, thốt ra lời như sau: "Ta là bậc tối thượng ở trên đời! Ta là bậc tối tôn ở trên đời. Ta là bậc cao nhất ở trên đời. Nay là đời sống cuối cùng, không còn phải tái

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            40

sanh ở đời này nữa". Pháp nhĩ là như vậy.

30. Này các Tỷ-kheo, pháp nhĩ là như vậy. Khi vị Bồ-tát từ bụng mẹ sanh ra, khi ấy một hào quang vô lượng thần diệu, thắng xa oai lực của chư Thiên hiện ra cùng khắp thế giới, gồm có các thế giới trên chư Thiên, thế giới của các Ma vương và Phạm thiên, và thế giới ở dưới gồm các vị Sa-môn, Bà-la-môn, các vị hoàng tử và dân chúng. Cho đến các cảnh giới ở giữa các thế giới, không có nền tảng, tối tăm, u ám, những cảnh giới mà mặt trăng, mặt trời với đại thần lực, đại oai đức như vậy cũng không thể chiếu thấu, trong những cảnh giới ấy, một hào quang vô lượng, thắng xa oai lực của chư Thiên hiện ra. Và các chúng sanh sống tại những chỗ ấy, nhờ hào quang ấy mới thấy nhau mà nói: "Cũng có những chúng sanh khác sống ở đây". Và mười ngàn thế giới chuyển động, rung động, chuyển động mạnh. Và hào quang vô lượng thần diệu ấy thắng xa oai lực của chư Thiên hiện ra ở thế giới. Pháp nhĩ là như vậy.

31. Này các Tỷ-kheo, khi hoàng tử Vipassĩ sinh ra,
vua Bandhumã được báo tin: "Đại vương đã được
sinh một hoàng tử". Này các Tỷ-kheo, khi thấy
hoàng tử xong, vua Bandhumã liền cho mời các vị
Bà-la-môn đoán tướng và nói: "Này các Hiền giả,
hãy xem tướng cho Hoàng tử". Này các Tỷ-kheo, khi

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           41

xem tướng Hoàng tử Vipassĩ xong, các vị Bà-la-môn
đoán tướng tâu với vua Bandhumã: "Đại vương hãy
hân hoan; Đại vương đã sinh một bậc vĩ nhân! May
mắn thay cho Đại vương, đại hạnh thay cho Đại
vương đã được một Hoàng tử như vậy sanh trong gia
đình. Tâu Đại vương, Hoàng tử này có đầy đủ ba
mươi hai tướng tốt của bậc Đại nhân. Ai có đủ ba
mươi hai tướng tốt này sẽ chọn hai con đường này
thôi, không có con đường nào khác. Nếu sống tại gia
đình, vị này sẽ trở thành vua Chuyển luân Thánh
vương, dùng chánh pháp trị nước, bình định bốn
phương, đem lại an toàn cho quốc độ, đầy đủ bảy
món báu. Bảy món báu trở thành vật sở hữu của vị
này, tức là xe báu, voi báu, ngựa báu, ngọc báu, nữ
báu, gia chủ báu và thứ bảy là tướng quân báu. Vị
này có đến hơn một ngàn thái tử, những bậc anh
hùng, lực sĩ, chinh phục quân thù. Vị này chinh phục
cõi đất này cho đến hải biên và trị nước với chánh
pháp, không dùng trượng, không dùng đao. Nếu vị
này từ bỏ gia đình, xuất gia sống không gia đình, vị
này sẽ thành bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, vén
lui màn vô minh che đời".

32. "Đại vương, ba mươi hai tướng tốt của bậc Đại nhân là gì mà Hoàng tử nếu đầy đủ những tướng tốt này sẽ chọn đi hai con đường, không có con đường nào khác. Nếu sống tại gia đình, vị này sẽ trở thành

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           42

vua Chuyển luân Thánh vương dùng chánh pháp trị nước, bình định bốn phương, đem lại an toàn cho quốc lộ, đầy đủ bảy món báu. Bảy món báu trở thành vật sở hữu của vị này, tức là xe báu, voi báu, ngựa báu, ngọc báu, nữ báu, cư sĩ báu và thứ bảy là tướng quân báu. Vị này có đến hơn một ngàn thái tử, những bậc anh hùng, lực sĩ, chinh phục quân thù. Vị này chinh phục cõi đất này cho đến hải biên và trị nước với chánh pháp, không dùng trượng, không dùng đao. Nếu vị này từ bỏ gia đình, xuất gia sống không gia đình, vị này sẽ thành bậc A-la-hán. Chánh Đẳng Giác, vén lui màn vô minh che đời?

1.   "Đại vương, Hoàng tử này có lòng bàn chân
bằng phẳng, tướng này được xem là tướng tốt
của bậc Đại nhân.
2.   "Đại vương, dưới hai bàn chân của Hoàng tử
này, có hiện ra hình bánh xe, với ngàn tăm xe,
với trục xe, vành xe, với các bộ phận hoàn toàn
đầy đủ, tướng này được xem là tướng của bậc
Đại nhân.
3.   "Đại vương, Hoàng tử này có gót chân thon
dài... (như trước)
4.   "Đại vương, Hoàng tử này có ngón tay, ngón
chân dài...

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             43

5.    "Đại vương, Hoàng tử này có tay chân mềm
mại...
6.    "Đại vương, Hoàng tử này có tay chân có màn
da lưới...
7.    "Đại vương, Hoàng tử này có mắt cá tròn như
con sò...
8.    "Đại vương, Hoàng tử này có ống chân như con
dê rừng...
9.    "Đại vương, Hoàng tử này đứng thẳng, không
co lưng xuống, có thể rờ từ đầu gối với hai bàn
tay...
10.   "Đại vương, Hoàng tử này có tướng mã âm
tàng...
11.   "Đại vương, Hoàng tử này có màu da như
đồng, màu sắc như vàng...
12.   "Đại vương, Hoàng tử này có da trơn mướt
khiến bụi không thể bám dính vào...
13.   "Đại vương, Hoàng tử này có lông da mọc từ
lông một, mỗi lỗ chân lông có một lông...
14.   "Đại vương, Hoàng tử này có lông mọc xoáy
tròn thẳng lên, mỗi sợi lông đều vậy, màu xanh

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              44

đậm như thuốc bôi mắt, xoáy lên từng xoáy
tròn nhỏ, và xoáy về hướng mặt...
15.   "Đại vương, Hoàng tử này có thân hình cao
thẳng...
16.   "Đại vương, Hoàng tử này có bảy chỗ tròn
đầy...
17.   "Đại vương, Hoàng tử này có nửa thân trước
như con sư tử...
18.   "Đại vương, Hoàng tử này không có lõm
khuyết giữa hai vai...
19.   "Đại vương, Hoàng tử này có thân thể cân đối
như cây bàng (nigrodha: ni-câu-luật). Bề cao
của thân ngang bằng bề dài của hai tay sải rộng,
bề dài của hai tay sải rộng ngang bằng bề cao
của thân...
20.   "Đại vương, Hoàng tử này có bán thân trên
vuông tròn...
21.   "Đại vương, Hoàng tử này có vị giác hết sức
sắc bén...
22.   "Đại vương, Hoàng tử này có quai hàm như con
sư tử. .

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                               45

23.   "Đại vương, Hoàng tử này có bốn mươi răng...
24.   "Đại vương, Hoàng tử này có răng đều đặn...
25.   "Đại vương, Hoàng tử này có răng không
khuyết hở...
26.   "Đại vương, Hoàng tử này có răng cửa (thái xỉ)
trơn láng...
27.   "Đại vương, Hoàng tử này có tướng lưỡi rộng
dài...
28.   "Đại vương, Hoàng tử này có giọng nói tuyệt
diệu như tiếng chim ca-lăng-tần-già
(Karavika)...
29.   "Đại vương, Hoàng tử này có hai mắt màu xanh
đậm...
30.   "Đại vương, Hoàng tử này có lông mi con bò
cái...
31.   "Đại vương, Hoàng tử này giữa hai lông mày,
có sợi lông trắng mọc lên, mịn màng như bông
nhẹ.
32.   "Đại vương, Hoàng tử này có nhục kế trên đầu,
tướng này được xem là tướng tốt của bậc Đại
nhân...

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                               46

33. "Đại vương, Hoàng tử có đầy đủ ba mươi hai
tướng tốt của bậc Đại nhân, với ba mươi hai tướng
tốt này, Hoàng tử sẽ chọn đi hai con đường, không
có con đường nào khác. Nếu sống tại gia đình, Hoàng
tử sẽ trở thành vua Chuyển luân Thánh vương, đem
lại an toàn cho quốc độ, đầy đủ bảy món báu. Bảy
món báu trở thành sở hữu của Ngài, tức là xe báu,
voi báu, ngựa báu, ngọc báu, nữ báu, cư sĩ báu, và
thứ bảy là tướng quân báu. Vị này có đến hơn một
ngàn thái tử, những bậc anh hùng, lực sĩ, chinh phục
quân thù. Vị này chinh phục quả đất này cho đến hải
biên và trị nước với chánh pháp, không dùng trượng,
không dùng đao. Nếu Hoàng tử từ bỏ gia đình, xuất
gia sống không gia đình, Hoàng tử sẽ thành bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác, vén lui màn vô minh che
đời".

Này các Tỷ-kheo, Vua Bandhumã ra lệnh cúng dường các vị Bà-la-môn đoán tướng ấy, các áo vải mới và làm thỏa mãn mọi sự đòi hỏi ước muốn.

34. Này các Tỷ-kheo, rồi vua Bandhumã cho nuôi những người vú cho hoàng tử Vipassĩ. Người cho bú, người tắm, người lo bồng ẳm, người mang trên nách. Này các Tỷ-kheo, một lọng trắng ngày đêm được che trên hoàng tử Vipassĩ, và lệnh được truyền ra: "Không được để lạnh hay nóng, cỏ, bụi, hay sương

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           47

làm phiền hoàng tử". Hoàng tử Vipassĩ được mọi
người âu yếm. Này các Tỷ-kheo, cũng như hoa sen
xanh, hoa sen hồng, hay hoa sen trắng được mọi
người yêu thích. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, hoàng
tử Vipassĩ được mọi người âu yếm, gần như được ẳm
từ nách này qua nách người khác.

35. Này các Tỷ-kheo, khi hoàng tử Vipassĩ được sinh
ra, hoàng tử phát âm rất là tuyệt diệu, âm vận điều
hòa, dịu ngọt và hấp dẫn. Này các Tỷ-kheo, giống
như con chim ca-lăng-tân-già sinh trong núi Hy-mã-
lạp sơn, giọng chim rất là tuyệt diệu, âm vận điều
hòa, dịu ngọt và hấp dẫn. Cũng vậy này các Tỷ-kheo,
Hoàng Tử Vipassĩ phát âm rất là tuyệt diệu, âm vận
điều hòa, dịu ngọt và hấp dẫn.

36. Này các Tỷ-kheo, khi hoàng tử Vipassĩ sanh ra, Thiên nhãn hiện ra với Ngài, do nghiệp báo sanh, và nhờ Thiên nhãn ấy, Ngài có thể nhìn khắp chung quanh đến một do tuần, ban ngày cũng như ban đêm.

37. Này các Tỷ-kheo, khi hoàng tử Vipassĩ sanh ra, Ngài nhìn thẳng sự vật với cặp mắt không nhấp nháy, như hàng chư Thiên ở Tam thập tam thiên. Vì hoàng tử Vipassĩ nhìn không nhấp nháy, nên này các Tỷ- kheo, hoàng tử Vipassĩ được gọi tên là "Vipassì Vipassì", "Vị đã nhìn thấy". Này các Tỷ-kheo, khi

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          48

vua Bandhumã ngồi xử ki

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN   49

"Tâu Hoàng tử, các cỗ xe thù thắng đã thắng xong. Hãy làm những gì Hoàng tử xem là hợp thời".

Này các Tỷ-kheo, lúc bấy giờ hoàng tử Vipassì leo lên cỗ xe thù thắng và cùng với các cỗ xe thù thắng khác, tiến đến vườn ngự uyển.

2. Này các Tỷ-kheo, hoàng tử Vipassì trên đường đi
đến vườn ngự uyển, thấy một người già nua, lưng
còm như nóc nhà, chống gậy, vừa đi vừa run rẩy,
khổ não, không còn đâu là tuổi trẻ. Thấy vậy hoàng
tử hỏi người đánh xe:

- "Này khanh, người đó là ai vậy? Sao thân người đó không giống các người khác?"

- "Tâu Hoàng tử, người đó là một người được gọi là già vậy".

- "Này khanh, sao người ấy được gọi là một người già?"

- "Tâu Hoàng tử, người ấy gọi là già vì nay người ấy sống không bao lâu nữa".

- "Này khanh, vậy rồi Ta có bị già không, một người chưa qua tuổi già?"

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          50

- "Tâu Hoàng tử, Hoàng tử và cả con nữa, chúng ta tất cả sẽ bị già nua, dầu chúng ta chưa qua tuổi già!"

- "Này khanh, thôi nay thăm vườn ngự uyển như vậy là vừa rồi. Hãy cho đánh xe trở về cung".

- "Thưa vâng, Hoàng tử".

Này các Tỷ-kheo, người đánh xe vâng theo lời hoàng
tử, cho đánh xe trở về cung. Này các Tỷ-kheo, hoàng
tử Vipassì về trong cung, đau khổ, sầu muộn và
suy nghĩ. "Sỉ nhục thay, cái gọi là sanh. Và ai sanh
ra cũng phải già yếu như vậy!".

3. Này các Tỷ-kheo, khi ấy vua Bandhumà cho gọi
người đánh xe và hỏi: "Này khanh, Hoàng tử có vui
vẻ không, tại vườn ngự uyển? "Này khanh, Hoàng tử
có hoan hỷ không, tại vườn ngự uyển?".

- "Tâu Đại vương, Hoàng tử không có vui vẻ tại vườn ngự uyển. Tâu Đại vương, Hoàng tử không có hoan hỷ, tại vườn ngự uyển"

- "Này khanh, khi đến vườn ngự uyển, Hoàng tử đã thấy gì?"

- "Tâu đại vương, Hoàng tử trong khi đi đến vườn

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           51

ngự uyển, thấy một người già nua, lưng còm như nóc nhà, chống gậy vừa đi vừa run rẩy, khổ não không còn đâu là tuổi trẻ. Thấy vậy, Hoàng tử hỏi con: "Này khanh, người đó là ai vậy? Sao tóc người đó không giống các người khác? Sao thân người đó không giống các người khác?" - "Tâu Hoàng tử, người ấy được gọi là vậy" - "Này khanh, sao người ấy được gọi là người già? - "Tâu Hoàng tử, người ấy gọi là già, vì nay người ấy sống không bao lâu nữa". - "Này khanh, vậy rồi Ta có phải bị già không, một người chưa qua tuổi già?" - "Tâu Hoàng tử, Hoàng tử và cả con nữa, chúng ta tất cả sẽ bị già nua, dầu chúng ta chưa qua tuổi già" - "Này khanh, thôi nay thăm vườn ngự uyển như vậy vừa rồi. Hãy cho đánh xe trở về cung". - "Thưa vâng, Hoàng Tử!". Tâu Đại vương, con vâng lời Hoàng tử Vipassì, cho đánh xe trở về cung. Tâu Đại vương, Hoàng tử trở về cung, đau khổ, sầu muộn và suy nghĩ. "Sỉ nhục thay, cái gọi là sanh. Và ai sanh ra cũng phải già yếu như vậy".

4. Này các Tỷ-kheo, khi ấy vua Bandhumà suy nghĩ:
"Không thể để cho hoàng tử Vipassì từ chối không
trị vì. Không thể để cho Hoàng tử Vipassì xuất gia.
Không thể để cho lời của các vị Bà-la-môn đoán
tướng trở thành sự thật".

Này các Tỷ-kheo, rồi vua Bandhumà lại sắp đặt cho

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            52

hoàng tử Vipassì đầy đủ năm món dục lạc nhiều hơn
nữa, để hoàng tử Vipassì có thể trị vì, để hoàng tử
Vipassì khỏi phải xuất gia, để cho lời các vị Bà-la-
môn đoán tướng không trúng sự thật. Và, này các Tỷ-
kheo, hoàng tử Vipassì sống tận hưởng đầy đủ sung
túc năm món dục lạc.

5. Này các Tỷ-kheo hoàng tử Vipassì, sau thời gian nhiều năm, nhiều trăm năm, nhiều ngàn năm cho gọi người đánh xe... (như trước).

6. Này các Tỷ-kheo, hoàng tử Vipassì, khi đang đi đến vườn ngự uyển, thấy một người bệnh hoạn, khổ não, nguy kịch, bò lết trong tiểu tiện, đại tiện của mình, cần có người khác nâng đỡ, cần có người khác dìu dắt. Thấy vậy, hoàng tử hỏi người đánh xe:

- "Này khanh, người này đã làm gì, mà mắt của
nó không giống mắt của những người khác,
giọng nói của nó không giống giọng nói của
những người khác?"

- "Tâu Hoàng tử, đó là một người được gọi là một người bệnh vậy".

- "Này khanh, sao người ấy được gọi là một người bệnh?"

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           53

- "Tâu Hoàng tử, người ấy được gọi là một người bệnh vì người ấy chưa thoát khỏi căn bệnh của mình"

- "Này khanh, vậy rồi ta có bị bệnh không, một người chưa bị bệnh?"

- "Tâu Hoàng tử, Hoàng tử và cả con nữa, tất cả chúng ta sẽ bị bệnh tật, dầu chúng ta chưa bị bệnh tật".

- "Này khanh, thôi nay thăm vườn ngự uyển như vậy vừa rồi. Hãy cho đánh xe trở về cung".

- "Thưa vâng, Hoàng tử".

Này các Tỷ-kheo, người đánh xe vâng theo lời hoàng
tử cho đánh xe trở về cung. Này các Tỷ-kheo, hoàng
tử Vipassì về trong cung, đau khổ, sầu muộn và suy
nghĩ: "Sỉ nhục thay, cái gọi là sanh! Và ai sanh ra,
cũng phải già, cũng phải bệnh!"

7. Này các Tỷ-kheo, khi ấy vua Bandhumà cho gọi
người đánh xe và hỏi: "Này khanh, Hoàng tử có vui
vẻ không tại vườn ngự uyển? Hoàng tử có hoan hỷ
không tại vườn ngự uyển?" - "Tâu Đại vương, Hoàng
tử không có vui vẻ tại vườn ngự uyển. Tâu Đại

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           54

vương, Hoàng tử không có hoan hỷ tại vườn ngự uyển" - "Này khanh, khi đi đến vườn ngự uyển, Hoàng tử đã thấy gì?" - "Tâu Đại vương, Hoàng tử trong khi đến vườn ngự uyển thấy một người bệnh hoạn, khổ não, nguy kịch, bò lết trong tiểu tiện, đại tiện của mình, cần có người khác nâng đỡ, cần có người khác dìu dắt. Thấy vậy, Hoàng tử hỏi con: "Này khanh, người đó đã làm gì mà mắt của nó không giống mắt của người khác, giọng nói của nó không giống giọng nói của những người khác?" - "Tâu Hoàng tử, đó là một người được gọi là môt người bệnh vậy". - "Này khanh, sao người ấy được gọi là một người bệnh?" - "Tâu Hoàng tử, người ấy được gọi là người bệnh, vì người ấy chưa khỏi căn bệnh của mình!" - "Này khanh, vậy rồi ta có bị bệnh không, một người chưa bị bệnh?" - "Tâu Hoàng tử, Hoàng tử và cả con nữa, tất cả chúng ta sẽ bị bệnh tật, dầu chúng ta chưa bị bệnh tật". - "Này khanh, thôi nay thăm vườn ngự uyển như vậy vừa rồi! Hãy cho đánh xe trở về cung". - "Thưa vâng, Hoàng tử". Con vâng theo lời Hoàng tử cho đánh xe trở về cung. Tâu Đại vương, Hoàng tử về trong cung, đau khổ, sầu muộn và suy nghĩ: "Sỉ nhục thay, cái gọi là sanh! Và ai sanh ra, cũng phải già, cũng phải bệnh!".

- Này các Tỷ-kheo, khi ấy vua Bandhumà suy nghĩ: "Không thể để cho Hoàng tử Vipassì từ chối không

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            55

trị vì! Không thể để cho Hoàng tử Vipassì xuất gia! Không thể để cho lời của các vị Bà-la-môn đoán tướng trở thành sự thật". Này các Tỷ-kheo, rồi vua Bandhuma, lại sắp đặt cho hoàng tử Vipassì đầy đủ năm món dục lạc nhiều hơn nữa, để hoàng tử Vipassì có thể trị vì, để hoàng tử Vipassì không thể xuất gia, để cho lời các vị Bà-la-môn đoán tướng không trúng sự thật. Và này các Tỷ-kheo, hoàng tử Vipassì sống tận hưởng, đầy đủ, sung túc năm món dục lạc.

9. Này các Tỷ-kheo, hoàng tử Vipassì, sau thời gian
nhiều năm, nhiều trăm năm, nhiều ngàn năm, cho gọi
người đánh xe: "Này khanh, hãy cho thắng các cỗ xe
thù thắng, chúng ta sẽ đi đến vườn ngự uyển để xem
phong cảnh". - "Thưa vâng, Hoàng tử".

Này các Tỷ-kheo, người đánh xe vâng lời hoàng tử
Vipassì, cho thắng các cỗ xe thù thắng rồi bạch
hoàng tử Vipassì: "Tâu hoàng tử, các cỗ xe thù thắng
đã thắng xong. Hãy làm những gì Hoàng tử xem là
hợp thời".

Này các Tỷ-kheo, lúc bấy giờ hoàng tử Vipassì leo lên cỗ xe thù thắng và cùng với các cỗ xe thù thắng khác, tiến đến vườn ngự uyển.

10. - Này các Tỷ-kheo, hoàng tử Vipassì trên đường đi đến vườn ngự uyển, thấy một số đông người,

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             56

mặc sắc phục khác nhau, và đang dựng một dàn hỏa táng. Thấy vậy, hoàng tử hỏi người đánh xe:

- "Này khanh, vì sao đám đông người ấy mặc sắc
phục khác nhau và đang dựng một dàn hỏa
táng?"
- "Tâu Hoàng tử, vì có một người vừa mới mệnh
chung"
- "Này khanh, vậy ngươi hãy đánh xe đến gần
người vừa mới mệnh chung!"
- "Thưa vâng, tâu Hoàng tử."
Này các Tỷ-kheo, người đánh xe vâng theo lời hoàng
tử, cho đánh xe đến người vừa mới mệnh chung. Này
các Tỷ-kheo, khi thấy thây người chết, hoàng tử
Vipassì hỏi:

- "Này khanh, sao người ấy được gọi là người đã
chết?"
- "Tâu Hoàng tử, người ấy được gọi là người đã
chết vì nay bà mẹ, ông cha, các người bà con
ruột thịt khác không thấy người ấy nữa; và
người ấy cũng không thấy bà mẹ, ông cha hay
những người bà con ruột thịt khác!"

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                         57

- "Này khanh, vậy Ta chưa chết, rồi có bị chết
không? Phụ vương, Mẫu hậu hay những người
bà con ruột thịt khác sẽ không thấy Ta chăng,
và Ta sẽ không thấy Phụ vương, Mẫu hậu hay
những bà con ruột thịt chăng?"
- "Tâu Hoàng tử, Hoàng tử và cả con nữa, chúng
ta tuy nay chưa chết nhưng rồi sẽ cũng bị chết.
Phụ vương, Mẫu hậu hay các người bà con ruột
thịt khác sẽ không thấy Hoàng Tử, và Hoàng tử
sẽ không thấy Phụ vương, Mẫu hậu hay các
người bà con ruột thịt khác".
- "Này khanh, thôi nay thăm vườn ngự uyển như
vậy vừa rồi. Hãy cho đánh xe trở về cung".
- "Thưa vâng, Hoàng tử".
Này các Tỷ-kheo, người đánh xe vâng lời hoàng tử,
cho đánh xe trở về cung. Này các Tỷ-kheo, hoàng tử
Vipassì về trong cung, đau khổ, sầu muộn và suy
nghĩ: "Sỉ nhục thay cái gọi là sanh! Và ai sanh ra
cũng phải già, cũng phải bệnh, cũng phải chết như
vậy!".

11. Này các Tỷ-kheo, khi ấy vua Bandhumà cho gọi người đánh xe và hỏi: "Này khanh, Hoàng tử có vui vẻ không, tại vườn ngự uyển? Hoàng tử có hoan hỷ

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          58

không, tại vườn ngự uyển?"- "Tâu Đại vương, Hoàng tử không có vui vẻ tại vườn ngự uyển. Hoàng tử không có hoan hỷ tại vườn ngự uyển". - "Này khanh đi đến vườn ngự uyển, Hoàng tử đã thấy gì?" - "Tâu Đại vương, Hoàng tử trong khi đang đi đến vườn ngự uyển, thấy một số đông người, mặc sắc phục khác nhau và đang dựng một dàn hỏa táng. Thấy vậy Hoàng tử hỏi con: "Này khanh, vì sao đám đông người ấy, mặc sắc phục khác nhau và đang dựng một dàn hỏa táng?" - "Tâu Hoàng tử, vì có một người mới mệnh chung". - "Này khanh, vậy ngươi hãy đánh xe lại gần người vừa mới mệnh chung". - "Thưa vâng, tâu Hoàng tử". Con vâng theo lời Hoàng tử, cho đánh xe đến gần người vừa mới mệnh chung. Khi thấy thây chết, Hoàng tử hỏi con: "Này khanh, sao người ấy được gọi là người đã chết?" - "Tâu Hoàng tử, người ấy được gọi là người đã chết, vì nay bà mẹ, ông cha hay những bà con ruột thịt khác không thấy người ấy nữa! Và người ấy cũng không thấy bà mẹ, ông cha hay những người bà con ruột thịt khác". - "Này khanh, vậy Ta chưa chết rồi có bị chết không? Phụ vương, Mẫu hậu hay những người bà con ruột thịt khác sẽ không thấy Ta chăng? Và Ta sẽ không thấy Phụ vương, Mẫu hậu hay những người bà con ruột thịt khác chăng?" - "Tâu Hoàng tử, Hoàng tử và cả con nữa, chúng ta tuy nay chưa chết nhưng rồi cũng sẽ bị chết. Phụ vương, Mẫu hậu hay những

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          59

người bà con ruột thịt khác sẽ không thấy hoàng tử,
và hoàng tử sẽ không thấy Phụ vương, Mẫu hậu hay
các người bà con ruột thịt khác" - "Này khanh, thôi
nay thăm vườn ngự uyển như vậy vừa rồi. Hãy cho
đánh xe trở về cung". - "Thưa vâng, Hoàng tử". Con
vâng theo lời hoàng tử Vipassì cho đánh xe trở về
cung. Hoàng tử về trong cung đau khổ, sầu muộn và
suy nghĩ: "Sỉ nhục thay cái gọi là sanh! Và ai sanh ra
cũng phải già, cũng phải bệnh, cũng phải chết như
vậy!".

12. Nay các Tỷ-kheo, khi ấy vua Bandhumà suy
nghĩ: "Không thể để cho hoàng tử Vipassì từ chối
không trị vì! Không thể để cho hoàng tử Vipassì xuất
gia. Không thể để cho lời các vị Bà-la-môn đoán
tướng trở thành sự thật".

- Này các Tỷ-kheo, rồi vua Bandhumà lại sắp đặt cho
hoàng tử Vipassì đầy đủ năm món dục lạc nhiều hơn
nữa, để hoàng tử Vipassì có thể trị vì, để hoàng tử
Vipassì không thể xuất gia, để cho lời các vị Bà-la-
môn đoán tướng không đúng sự thật. Và này các Tỷ-
kheo, Hoàng tử Vipassì sống tận hưởng, đầy đủ, sung
túc năm món dục lạc.

13. Này các Tỷ-kheo, hoàng tử Vipassì, sau thời gian nhiều năm, nhiều trăm năm, nhiều ngàn năm cho gọi

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             60

người đánh xe: "Này khanh, hãy cho thắng các cỗ xe thù thắng, chúng ta sẽ đi đến vườn ngự uyển để xem phong cảnh". - "Thưa vâng, Hoàng tử".

Này các Tỷ-kheo, người đánh xe vâng lời hoàng tử
Vipassì, cho thắng các cỗ xe thù thắng rồi bạch
hoàng tử Vipassì: "Tâu Hoàng tử, các cỗ xe thù thắng
đã thắng xong. Hãy làm những gì Hoàng tử xem là
hợp thời".

Này các Tỷ-kheo, lúc bấy giờ hoàng tử Vipassì leo lên cỗ xe thù thắng và cùng với các cỗ xe thù thắng khác, tiến đến vườn ngự uyển.

14. Này các Tỷ-kheo, hoàng tử Vipassì trên đường đi đến ngự uyển thấy một vị xuất gia, đầu trọc, đắp áo cà sa. Thấy vậy, hoàng tử hỏi người đánh xe:

- "Này khanh, người này đã làm gì, mà đầu
người ấy lại khác đầu của những người khác,
và áo của người ấy cũng khác áo của những
người khác?"
- "Tâu Hoàng tử, người ấy được gọi là người
xuất gia!"
- "Này khanh, sao người ấy được gọi là người
xuất gia?"

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           61

- "Tâu Hoàng tử, xuất gia nghĩa là khéo tu phạm
hạnh, khéo tu tịnh hạnh, khéo hành thiện
nghiệp, khéo hành công đức nghiệp, khéo giữ
không hại chúng sanh, khéo có lòng từ đối với
chúng sanh!"
- "Này khanh, hãy đánh xe đến gần vị xuất gia".
- "Thưa vâng, Hoàng tử".
Này các Tỷ-kheo, người đánh xe vâng theo lời hoàng
tử Vipassì, đánh xe đến gần người xuất gia. Này các
Tỷ-kheo, rồi hoàng tử Vipassì hỏi vị xuất gia:

- "Thưa Hiền giả, Ngài đã làm gì, mà đầu của
Ngài không giống những người khác, và áo của
Ngài không giống các người khác?"
- "Thưa Hoàng tử, tôi là một người xuất gia!"
- "Thưa Hiền giả, thế nào gọi là người xuất gia?"
- "Thưa Hoàng tử, tôi là người được gọi là xuất
gia, vì tôi khéo tu phạm hạnh, khéo tu tịnh
hạnh, khéo hành thiện nghiệp, khéo hành công
đức nghiệp, khéo giữ không hại chúng sanh,
khéo có lòng từ đối với chúng sanh".
- "Thưa Hiền giả, lành thay hạnh xuất gia của

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           62

Ngài, lành thay khéo tu phạm hạnh, khéo tu
tịnh hạnh, khéo hành thiện nghiệp, khéo hành
công đức nghiệp, khéo giữ không hại chúng
sanh, khéo có lòng từ đối với chúng sanh".
15. Này các Tỷ-kheo, rồi hoàng tử Vipassì bảo người
đánh xe:

- "Này khanh, hãy lấy xe này và cho đánh xe về
cung. Còn Ta ở nơi đây, sẽ cạo bỏ râu tóc, đắp
áo cà sa, xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không
gia đình".

- "Thưa vâng, Hoàng tử".

Người đánh xe vâng lời hoàng tử Vipassì lấy xe và đánh xe về cung. Còn hoàng tử Vipassì, chính tại chỗ ấy, cạo bo b

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           63

gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình". Nay hoàng
tử Vipassì đã cạo bỏ râu tóc, đắp áo cà sa, xuất gia từ
bỏ gia đình, sống không gia đình tại sao chúng ta lại
không?"

Này các Tỷ-kheo, rồi đại chúng tám vạn bốn ngàn
người ấy cạo bỏ râu tóc, đắp áo cà sa, xuất gia, từ bỏ
gia đình, sống không gia đình, dưới sự lãnh đạo của
Bồ-tát Vipassì. Rồi Bồ-tát Vipassì cùng với đồ
chúng, du hành, đi ngang qua những làng, thị xã và
đô thị.

17. Này các Tỷ-kheo, trong khi yên lặng tịnh cư, Bồ-
tát Vipassì suy nghĩ: "Sao Ta lại sống bị bao vây bởi
đồ chúng này. Tốt hơn là Ta sống một mình, lánh xa
đồ chúng này!"

Này các Tỷ-kheo, sau một thời gian Bồ-tát Vipassì sống một mình, lánh xa đồ chúng, tám vạn bốn ngàn vị xuất gia này đi một ngả, Bồ-tát Vipassì đi một ngả.

18. Này các Tỷ-kheo, trong khi yên lặng tịnh cư tại chỗ thanh vắng, Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Thế giới này thật rơi vào cảnh khổ não, phải sanh rồi già, rồi chết, rồi từ bỏ thế giới này để tái sanh thế giới khác. Không một ai biết một con đường giải thoát khỏi sự đau khổ này, thoát khỏi già và chết".

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              64

Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ:
"Cái gì có mặt, già chết mới có mặt? Do duyên gì,
già chết sanh?". Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát
Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ phát
sanh minh kiến sau đây

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          65

- Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ:
"Cái gì có mặt, ái mới có mặt. Do duyên gì, ái
phát sanh?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát
Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ phát
sanh minh kiến sau đây: "Do thọ có mặt, ái mới
có mặt. Do duyên thọ, ái phát sanh".
- Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ:
"Cái gì có mặt, thọ mới có mặt. Do duyên gì,
thọ mới phát sanh?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-
tát Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ
phát sanh minh kiến sau đây: "Do xúc có mặt,
thọ mới có mặt. Do duyên xúc, thọ mới phát
sanh".
- Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ:
"Cái gì có mặt, xúc mới có mặt. Do duyên gì
xúc mới phát sanh?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-
tát Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ
phát sanh minh kiến sau đây: "Do lục nhập có
mặt, xúc mới có mặt. Do duyên lục nhập, xúc
mới phát sanh ".
- Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ:
"Cái gì có mặt, lục nhập mới có mặt. Do duyên
gì, lục nhập mới phát sanh?" Này các Tỷ-kheo,
rồi Bồ-tát Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ
trí tuệ pháp sanh minh kiến sau đây: "Do danh

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           66

sắc có mặt, lục nhập mới có mặt. Do duyên
danh sắc, lục nhập mới phát sanh".
- Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ:
"Cái gì có mặt, danh sắc mới có mặt? Do duyên
gì, danh sắc mới phát sanh?" Này các Tỷ-kheo,
rồi Bồ-tát Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ
trí tuệ pháp sanh minh kiến sau đây: "Do thức
có mặt, danh sắc có mới có mặt. Do duyên
thức, danh sắc mới phát sanh".
- Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ:
"Cái gì có mặt, thức mới có mặt. Do duyên gì,
thức mới phát sanh?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-
tát Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ
phát sanh minh kiến sau đây: "Do danh sắc có
mặt, thức mới có mặt. Do duyên danh sắc, thức
mới phát sanh".
19. Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ như
sau: "Thức này xoay trở lui lại, từ nơi danh sắc,
không vượt khỏi danh sắc. Chỉ như thế này, con
người được sanh ra hay trở thành già, hay bị chết,
hay từ biệt cõi này, hay sanh lại ở cõi khác, nghĩa
là do duyên danh sắc, thức sanh; do duyên thức,
danh sắc sanh; do duyên danh sắc, lục nhập sanh;
do duyên lục nhập, xúc sanh; do duyên xúc, thọ
sanh; do duyên thọ, ái sanh; do duyên ái, thủ

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           67

sanh; do duyên thủ, hữu sanh; do duyên hữu,
sanh sanh; do duyên sanh, lão, tử, sầu bi, khổ ưu
não sanh. Như vậy là sự tập khởi của toàn bộ khổ
uẩn này".

 "Tập khởi, tập khởi". Này các Tỷ-kheo, từ nơi Bồ-
tát Vipassì, khởi sanh pháp nhãn từ trước chưa
từng được nghe, trí sanh, tuệ sanh, minh sanh, ánh
sáng sanh.

20. Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Do cái gì không có mặt, già chết không có mặt? Cái gì diệt, già chết diệt?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ- tát Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ phát sanh minh kiến sau đây: "Do sanh không có mặt, già chết không có mặt, do sanh diệt, già chết diệt".

Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Do
cái gì không có mặt, sanh không có mặt? Cái gì diệt,
sanh diệt?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì, sau
khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ phát sanh minh kiến
sau đây: "Do hữu không có mặt, sanh không có mặt,
do hữu diệt, sanh diệt".

Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Do cái gì không có mặt, hữu không có mặt? Cái gì diệt, hữu diệt?". Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ phát sanh minh kiến

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            68

sau đây: "Do thủ không có mặt, hữu không có mặt, do thủ diệt, hữu diệt".

Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Do
cái gì không có mặt, thủ không có mặt? Cái gì diệt,
thủ diệt?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì, sau
khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ phát sanh minh kiến
sau đây: "Do ái không có mặt, thủ không có mặt, do
ái diệt, thủ diệt".

Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Do
cái gì không có mặt, ái không có mặt? Cái gì diệt, ái
diệt?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì, sau khi
như lý tư duy, nhờ trí tuệ phát sanh minh kiến sau
đây: "Do thọ không có mặt, ái không có mặt, do thọ
diệt, ái diệt".

Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Do
cái gì không có mặt, thọ không có mặt? Cái gì diệt,
thọ diệt?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì, sau
khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ phát sanh minh kiến
sau đây: "Do xúc không có mặt, thọ không có mặt,
do xúc diệt, thọ diệt".

Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Do cái gì không có mặt xúc không có mặt? Cái gì diệt, xúc diệt?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ phát sanh minh kiến

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            69

sau đây: "Do lục nhập không có mặt, xúc không có mặt, do lục nhập diệt, xúc diệt".

Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Do cái gì có mặt, lục nhập không có mặt? Cái gì diệt, lục nhập diệt". Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ phát sanh minh kiến sau đây: "Do danh sắc không có mặt, lục nhập không có mặt, do danh sắc diệt, lục nhập diệt".

Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Do cái gì không có mặt, danh sắc không có mặt? Cái gì diệt danh sắc diệt?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì, sau khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ pháp sanh minh kiến sau đây: "Do thức không có mặt, danh sắc không có mặt, do thức diệt, danh sắc diệt".

Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Cái
gì không có mặt, thức không có mặt? Do cái gì diệt,
thức diệt?" Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì, sau
khi như lý tư duy, nhờ trí tuệ pháp sanh minh kiến
sau đây: "Do danh sắc không có mặt, thức không có
mặt, do danh sắc diệt, thức diệt".

21. Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì suy nghĩ: "Ôi, Ta đã chứng được con đường đưa đến Bồ- đề, nhờ pháp tu quán. Nghĩa là, do danh sắc diệt, thức diệt; do thức diệt, danh sắc diệt; do danh sắc

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             70

diệt, lục nhập diệt; do lục nhập diệt, xúc diệt; do xúc diệt, thọ diệt, do thọ diệt, ái diệt; do ái diệt, thủ diệt; do thủ diệt, hữu diệt; do hữu diệt, sanh diệt; do sanh diệt, già, chết, ưu, bi, khổ, sầu, não diệt. Như vậy, toàn bộ khổ uẩn diệt".

 "Diệt, diệt". Này các Tỷ-kheo, từ nơi Bồ-tát
Vipassì, khởi sanh pháp nhãn từ trước chưa từng
được nghe, trí sanh, tuệ sanh, minh sanh, ánh sáng
sanh.

22. Này các Tỷ-kheo, rồi Bồ-tát Vipassì, sau một thời gian sống quán sự sanh diệt trong năm uẩn: "Đây là sắc, đây là sắc tập khởi, đây là sắc diệt. Đây là thọ, đây là thọ tập khởi, đây là thọ diệt. Đây là tưởng, đây là tưởng tập khởi, đây là tưởng diệt. Đây là hành, đây là hành tập khởi, đây là hành diệt! Đây là thức, đây là thức tập khởi, đây là thức diệt".

Và đối với Ngài, sau khi sống quán pháp sanh diệt trong năm thủ uẩn, chẳng bao lâu các lậu hoặc được tiêu trừ và Ngài được giải thoát.

III.

1. Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác liền suy nghĩ: "Nay Ta hãy thuyết pháp".

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             71

Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác suy nghĩ: "Pháp này do Ta chứng được, thật là sâu kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, cao thượng, siêu lý luận, vi diệu, chỉ người trí mới hiểu thấu. Còn quần chúng này thì ưu ái dục, khoái ái dục, ham thích ái dục. Đối với quần chúng ưa ái dục, khoái ái dục, ham thích ái dục, thật khó mà thấy được định lý ida-paccayata paticca samuppàda: Y tánh duyên khởi pháp; thật khó mà thấy được định lý tất cả hành là tịch tịnh, tất cả sanh y được trừ bỏ, ái được đoạn tận, ly dục, ái diệt, Niết-bàn. Nếu nay Ta thuyết pháp mà các người khác không hiểu Ta, thời như vậy thật khổ não cho Ta!"

2. Này các Tỷ-kheo, với Thế Tôn Vipassì, bậc A-la- hán, Chánh Đẳng Giác, những bài kệ bất khả tư nghì, từ trước chưa từng được nghe, được khởi lên:

Sao nay Ta lại nói lên chánh pháp mà Ta đã
chứng ngộ rất khó khăn.
Pháp này khó mà chứng ngộ với những ai bị
tham sân chi phối.
Những ai bị ái nhiễm và vô minh bao phủ rất
khó thấy pháp này.
Một pháp đi ngược dòng, vi diệu, thâm sâu,
khó thấy, vi tế.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              72

Này các Tỷ-kheo, với những lời như vậy, suy tư trên vấn đề, tâm của Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, hướng về vô vi, thụ động, không muốn thuyết pháp. Khi bấy giờ, một trong các vị Đại Phạm thiên, khi biết được tư tưởng của Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, nhờ tư tưởng của mình, liền suy nghĩ: "Than ôi, thế giới sẽ bị tiêu diệt, thế giới sẽ bị hoại vong, nếu tâm của Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, hướng về vô vi, thụ động, không muốn thuyết pháp!"

3. Này các Tỷ-kheo, vị Đại Phạm thiên ấy, như một nhà lực sĩ duỗi thẳng cánh tay đã co lại, hay co lại cánh tay duỗi thẳng, cũng vậy vị ấy biến mất từ thế giới Phạm thiên và hiện ra trước mặt Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác. Này các Tỷ-kheo, rồi vị Đại Phạm thiên đắp thượng y trên một bên vai, quỳ đầu gối bên phải trên mặt đất, chắp tay hướng về Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác và bạch rằng: "Bạch Thế Tôn, hãy thuyết pháp! Bạch Thiện Thệ, hãy thuyết pháp! Có những chúng sanh ít bị bụi trần che phủ sẽ bị nguy hại nếu không được nghe chánh pháp. (Nếu được nghe), những vị này có thể thâm hiểu chánh pháp".

4. Này các Tỷ-kheo, được nghe nói vậy, Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác nói với vị

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              73

Đại Phạm thiên: "Này Phạm thiên, Ta đã suy nghĩ
như sau: "Pháp này do Ta chứng được, thật là sâu
kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, cao thượng, siêu
lý luận, vi diệu, chỉ có người trí mới hiểu thấu. Còn
quần chúng này thì ưa ái dục, khoái ái dục, ham thích
ái dục. Đối với quần chúng ưa ái dục, khoái ái dục,
ham thích ái dục, thật khó mà thấy được định lý y
tánh duyên khởi pháp; thật khó mà thấy được định lý
tất cả hành là tịch tịnh, tất cả sanh y được trừ bỏ, ái
được đoạn tận, ly dục, ái diệt, Niết-bàn. Nếu nay Ta
thuyết pháp mà các người khác không hiểu Ta, thời
như vậy thật mệt mỏi cho Ta, thời như vậy thật khổ
não cho Ta". Này Phạm thiên, khi ấy những bài kệ
bất khả tư nghì, từ trước chưa từng nghe khởi lên nơi
Ta:

Sao nay Ta lại nói lên chánh pháp mà Ta đã
chứng ngộ rất khó khăn?
Pháp này khó mà chứng ngộ với những ai bị
tham sân chi phối.
Những ai bị ái nhiễm và vô minh bao phủ rất
khó mà thấy được pháp này.
Một pháp đi ngược dòng, vi diệu, thâm sâu, khó
thấy, vi tế.
Này Phạm thiên, với những lời như vậy, suy
tư trên vấn đề, tâm của Ta hướng về vô vi thụ động,

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              74

không muốn thuyết pháp.

5. Này các Tỷ-kheo, lần thứ hai vị Đại Phạm thiên ấy... (như trên)...

6. Này các Tỷ-kheo, lần thứ ba, vị Đại Phạm thiên ấy
bạch Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác: "Bạch Thế Tôn, hãy thuyết pháp! Bạch Thiện
Thệ, hãy thuyết pháp! Có những chúng sanh ít bị bụi
trần che phủ sẽ bị nguy hại nếu không được nghe
chánh pháp, những vị này có thể thâm hiểu chánh
pháp!"

Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-
hán, Chánh Đẳng Giác biết được lời khuyên thỉnh
của vị Phạm Thiên, vì lòng từ bi đối với chúng sanh,
nhìn đời với Phật nhãn. Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn
Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác nhìn đời
với Phật nhãn, thấy có hạng chúng sanh nhiễm ít bụi
đời, nhiễm nhiều bụi đời, có hạng lợi căn độn căn, có
hạng tánh thuận tánh nghịch, có hạng dễ dạy khó
dạy, và một số ít thấy sự nguy hiểm phải tái sanh thế
giới khác và sự nguy hiểm của những hành động lỗi
lầm.

Như trong hồ sen xanh, sen hồng hay sen trắng, có một số hoa sen xanh, sen hồng hay sen trắng sanh ra dưới nước, lớn lên dưới nước, không

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            75

vượt lên khỏi mặt nước, được nuôi dưỡng dưới
nước; có một số hoa sen xanh, sen hồng hay sen
trắng sanh ra dưới nước lớn lên dưới nước, sống
vươn lên tới mặt nước, có một số hoa sen xanh, sen
hồng hay sen trắng sanh ra dưới nước lớn lên dưới
nước vươn lên khỏi mặt nước, không bị nước làm
đẫm ướt. Cũng vậy này các Tỷ-kheo, Thế Tôn
Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, nhìn quanh
thế giới với Phật nhãn. Ngài thấy có hạng chúng sanh
nhiễm ít bụi đời, nhiễm nhiều bụi đời, có hạng lợi
căn độn căn, có hạng tánh thuận tánh nghịch, có hạng
dễ dạy khó dạy, một số ít thấy sự nguy hiểm phải tái
sanh thế giới khác và sự nguy hiểm của những hành
động lỗi lầm.

7. Rồi vị Đại Phạm thiên, với tâm mình biết được tâm tư của Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, liền nói với Ngài, bài kệ sau đây:

Như con người đứng trên đỉnh núi nhìn quanh
dân chúng phía dưới.
Cũng vậy Ngài Sumedha lên lầu chánh pháp,
bậc biến nhãn, thoát ly sầu muộn.
Nhìn xuống quần chúng, âu lo sầu muộn bị
sanh già áp bức.
Hãy đứng lên, bậc anh hùng, bậc chiến thắng

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           76

ở chiến trường!
Vị trưởng đoàn lữ khách, đấng thoát ly mọi nợ
nần!
Thế Tôn hãy đi khắp thế giới hoằng dương
chánh pháp.
Có người nhờ được nghe, sẽ thâm hiểu diệu
nghĩa!
Này các Tỷ-kheo, rồi Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác trả lời vị Đại Phạm thiên với bài
kệ sau đây:

Cửa bất diệt đã được mở rộng,
Hỡi những ai được nghe, hãy từ bỏ tà kiến của
mình.
Vì nghĩ đến mệt mỏi hoài công, này Phạm
Thiên.
Ta không muốn giảng Chánh pháp vi diệu cho
loài người!

Này các Tỷ-kheo, rồi vị Đại Phạm thiên với ý nghĩ:
"Ta đã là người mở đường cho Thế Tôn Vipassì, bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác thuyết pháp", rồi đảnh
lễ Thế Tôn, thân bên hữu hướng về Ngài và biến mất
tại chỗ.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          77

8. Này các Tỷ-kheo, rồi Thế Tôn Vipassì, bậc A-la- hán, Chánh Đẳng Giác suy nghĩ: "Ta thuyết pháp cho ai trước tiên? Ai sẽ mau hiểu chánh pháp này?"

Này các Tỷ-kheo, rồi Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác suy nghĩ: "Nay vương tử Khanda
(Kiển-trà) và con vương sư Tissa (Đề-xá) trú ở kinh
đô Bandhumatì (Bàn-đầu-bà-đề) là bậc tri thức đa
văn, sáng suốt, đã từ lâu sống ít nhiễm ô bởi bụi đời.
Nay ta hãy thuyết pháp cho vương tử Khanda và con
vương sư Tissa trước tiên, hai vị này sẽ sớm thâm
hiểu chánh pháp này".

Rồi Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác như một nhà lực sĩ duỗi thẳng cánh tay đã co
lại, hay co lại cánh tay duỗi thẳng, biến mất từ cây
Bồ đề, hiện ra tại vườn Lộc Uyển Khenma, kinh đô
Bhadhumatì.

9. Này các Tỷ-kheo, rồi Thế Tôn Vipassì, bậc A-la- hán, Chánh Đẳng Giác gọi người giữ vườn:

- "Này bạn, hãy vào kinh đô Bandhumatì, nhắn
với vương tử Khanda và con vương sư Tissa
rằng Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác đã đến kinh đô Bandhumatì, hiện
trú ở Lộc Uyển Khema và muốn gặp hai vị!"

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             78

- "Thưa vâng, bạch Thế Tôn".

Này các Tỷ-kheo, người giữ vườn vâng theo lời dạy
của Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác, vào kinh đô Bandhumatì và thưa với vương tử
Khanda và con vương sư Tissa: "Thưa quý vị, Thế
Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác đã đến
kinh đô Bandhumatì và hiện ở Lộc Uyển Khema.
Ngài muốn gặp quý vị!"

10. Này các Tỷ-kheo, Vương tử Khanda và con
vương sư Tissa cho thắng những cỗ xe thù thắng, tự
mình leo lên một cỗ xe thù thắng rồi cùng với các cỗ
xe thù thắng khác, cho xe ra khỏi kinh thành
Bandhumati, đi đến Lộc Uyển Khema, đi xe cho đến
chỗ còn đi xe được, rồi xuống xe đi bộ đến trước Thế
Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác. Khi
đến nơi, hai vị này đảnh lễ Ngài và ngồi xuống một
bên.

11. Rồi Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác thuận thứ thuyết pháp, thuyết về bố thí, thuyết về trì giới, thuyết về các cõi trời, trình bày sự nguy hiểm, sự hạ liệt, sự nhiễm ô của dục vọng, và sự lợi ích của xuất ly. Khi Thế Tôn biết được tâm trí của hai vị này đã thuần thục, nhu thuận, thoát ly triền cái, cao thượng và an tịnh, Ngài bèn thuyết pháp thoại

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                               79

mà được chư Phật đề cao, tức là Khổ, Tập, Diệt, Đạo.
Cũng như tấm vải thuần tịnh không có tỳ vết, rất dễ
thấm màu nhuộm, cũng vậy, vương tử Khanda và
con vương sư Tissa, chính tại chỗ ngồi này chứng
được Pháp nhãn xa trần ly cấu: "Phàm pháp gì đã
sanh rồi cũng phải diệt".

12. Hai vị này đã thấy pháp, chứng pháp, ngộ pháp,
thể nhập vào pháp, nghi ngờ tiêu trừ, do dự, diệt tận,
chứng được tự tín, không y cứ người khác đối với
đạo pháp của đức Bổn Sư, liền bạch Thế Tôn
Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác:

"Thật di diệu thay, bạch Thế Tôn! Thật vi
diệu thay, bạch Thế Tôn! Như người dựng đứng lại
những gì bị quăng xuống, phơi bày ra những gì bị
che kín, chỉ đường cho người bị lạc hướng, đem đèn
sáng vào trong bóng tối để những ai có mắt có thể
thấy sắc. Cũng vậy chánh pháp đã được Thế Tôn
dùng nhiều phương tiện trình bày giải thích. Bạch
Thế Tôn, nay chúng con quy y Thế Tôn và quy y
Pháp. Bạch Thế Tôn, mong Thế Tôn cho chúng con
được xuất gia với Thế Tôn, mong Thế Tôn cho chúng
con được thọ đại giới".

13. Này các Tỷ-kheo, vương tử Khanda và con vương sư Tissa được xuất gia với Thế Tôn Vipassì,

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             80

bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, được thọ đại giới.
Rồi Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác giảng dạy hai vị này, khuyến khích làm cho
phấn khởi, làm cho hoan hỷ với pháp thoại, nêu rõ
sự nguy hiểm, sự hạ liệt, sự nhiễm ô của các pháp
hữu vi và sự lợi ích của Niết-bàn. Và hai vị nay nhờ
Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác
giảng dạy, khuyến khích, làm cho phấn khởi, làm cho
hoan hỷ với pháp thoại, không bao lâu tâm trí
không còn chấp thủ, được giải thoát khỏi các lậu
hoặc.

14. Này các Tỷ-kheo, trong khi kinh thành
Bandhumatì có đại chúng khoảng tám vạn bốn ngàn
vị được nghe: "Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác đã đến kinh thành Bandhumatì và
ở tại Lộc Uyển Khema. Vương tử Khanda và con
vương sư Tissa đã cạo bỏ râu tóc, đắp áo cà-sa, xuất
gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình với Thế Tôn,
Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác".

Khi nghe vậy, các vị này tự nghĩ: "Chắc chắn, pháp luật này không thể tầm thường, sự xuất gia này không thể tầm thường, vì vương tử Khanda và con vương sư Tissa đã cạo bỏ râu tóc, đắp áo cà-sa, xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Vương tử Khanda và con vương sư Tissa đã cạo bỏ râu tóc,

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           81

đắp áo cà-sa, xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình với Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác. Tại sao chúng ta lại không làm vậy?".

Này các Tỷ-kheo, rồi đại chúng ấy gồm khoảng tám
vạn bốn ngàn vị đi ra khỏi kinh thành Bandhumatì
đến Lộc Uyển Khema, chỗ Thế Tôn Vipassì, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác ở, Khi đến nơi, các vị này
đảnh lễ Ngài và ngồi xuống một bên.

15. Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác thuận thứ thuyết pháp, thuyết về bố thí, thuyết về trì giới, thuyết về các cõi trời, trình bày sự nguy hiểm, sự hạ liệt, sự nhiễm ô của dục vọng và sự lợi ích của xuất ly. Khi Thế Tôn biết được tâm trí của các vị này đã thuần thục, nhu thuận, thoát ly triền cái, cao thượng và an tịnh, Ngài bèn thuyết pháp thoại mà chư Phật đã đề cao, tức là Khổ, Tập, Diệt, Đạo. Cũng như tấm vải thuần tịnh, không có tỳ vết rất dễ thấm màu nhuộm, cũng vậy tám vạn bốn ngàn vị này, chính tại chỗ ngồi này, chứng được pháp nhãn xa trần ly cấu: "Phàm pháp gì đã sanh rồi cũng phải diệt".

16. Những vị này đã thấy pháp, chứng pháp, ngộ pháp, thể nhập vào pháp, nghi ngờ tiêu trừ, do dự diệt tận, chứng được tự tín, không y cứ người khác đối với đạo pháp của đức Bổn Sư, liền bạch Thế Tôn

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                               82

Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác: "Thật vi
diệu thay, bạch Thế Tôn! Thật vi diệu thay, bạch Thế
Tôn, Như người dựng đứng lại, những gì bị quăng
xuống, phơi bày ra những gì bị che kín, chỉ đường
cho người bị lạc hướng, đem đèn sáng vào trong
bóng tối để những ai có mắt có thể thấy sắc. Cũng
vậy, chánh pháp đã được Thế Tôn dùng nhiều
phương tiện trình bày, giải thích. Bạch Thế Tôn, nay
chúng con quy y Thế Tôn và quy y Pháp. Bạch Thế
Tôn, mong Thế Tôn cho chúng con được xuất gia với
Thế Tôn, mong Thế Tôn cho chúng con được thọ đại
giới!".

17. Này các Tỷ-kheo, tám vạn bốn ngàn vị này được
xuất gia với Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác, được thọ đại giới. Rồi Thế Tôn Vipassì,
bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác giảng dạy những vị
này, khuyến khích, làm cho phấn khởi, làm cho hoan
hỷ với pháp thoại, nêu rõ sự nguy hiểm, sự hạ liệt, sự
nhiễm ô của các pháp hữu vi và sự lợi ích của Niết
Bàn. Và những vị này, nhờ Thế Tôn Vipassì bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác giảng dạy, khuyến khích,
làm cho phấn khởi, làm cho hoan kỷ với pháp thoại,
không bao lâu tâm trí không còn chấp chủ, được giải
thoát khỏi các lậu hoặc.

18. Này các Tỷ-kheo, nay tám vạn bốn ngàn các vị

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             83

xuất gia từ trước, được nghe: "Thế Tôn Vipassì, bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác đã đến kinh thành
Bandhumatì, ở tại Lộc Uyển Khema và thuyết pháp".
Này các Tỷ-kheo, tám vạn bốn ngàn vị xuất gia này,
đi đến Lộc Uyển Khema, chỗ Thế Tôn Vipassì, bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác ở. Khi đến nơi, các vị
này đảnh lễ Ngài và ngồi xuống một bên.

19. Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác thuận thứ thuyết pháp, thuyết về bố thí, thuyết
về trì giới, thuyết về các cõi trời, trình bày sự nguy
hiểm, sự hạ liệt, sự nhiễm ô của dục vọng và sự lợi
ích của xuất ly. Khi Thế Tôn biết được tâm trí của
các vị này đã thuần thục, nhu thuận, thoát ly triền cái,
cao thượng và an tịnh, Ngài bèn thuyết pháp thoại
mà chư Phật đã đề cao, tức là Khổ, Tập, Diệt, Đạo.
Cũng như tấm vải thuần tịnh, không có tỳ vết, rất dễ
thấm màu nhuộm, cũng vậy tám vạn bốn ngàn vị xuất
gia này, chính tại chỗ ngồi này, chứng được pháp
nhãn xa trần ly cấu: "Phàm pháp gì đã sanh ra rồi
cũng phải diệt".

20. Những vị này đã thấy pháp, chứng pháp, ngộ pháp, thể nhập vào pháp, nghi ngờ tiêu trừ, do dự diệt tận, chứng được tự tín, không y cứ người khác đối với đạo pháp của đức Bổn Sư, liền bạch Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác: "Thật vi

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                               84

diệu thay, bạch Thế Tôn! Thật vi diệu thay, Bạch Thế
Tôn! Như người dựng đứng lại những gì bị quăng
xuống, phơi bày ra những gì bị che kín, chỉ đường
cho người bị lạc hướng, đem đèn sáng vào trong
bóng tối để những ai có mắt có thể thấy sắc. Cũng
vậy chánh pháp đã được Thế Tôn dùng nhiều phương
tiện trình bày giải thích. Bạch Thế Tôn, nay chúng
con quy y Thế Tôn, quy y Pháp và quy y Tăng. Bạch
Thế Tôn, mong Thế Tôn cho chúng con được xuất
gia với Thế Tôn, mong Thế Tôn cho chúng con được
thọ đại giới!".

21. Này các Tỷ-kheo, tám vạn bốn ngàn vị xuất gia
với Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác được thọ đại giới. Rồi Thế Tôn Vipassì, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác giảng dạy những vị này,
khuyến khích, làm cho phấn khởi, làm cho hoan hỷ
với pháp thoại, nêu rõ sự nguy hiểm, sự hạ liệt, sự
nhiễm ô của các pháp hữu vi và sự lợi ích của Niết
Bàn. Và những vị này nhờ Thế Tôn Vipassì, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác giảng dạy, khuyến khích,
làm cho phấn khởi, làm cho hoan hỷ với pháp thoại,
không bao lâu tâm trí không còn chấp chủ, được giải
thoát khỏi các lậu hoặc.

22. Này các Tỷ-kheo, lúc bấy giờ đại chúng Tỷ-kheo khoảng sáu trăm tám mươi vạn vị trú tại kinh đô

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                           85

Bandhumatì. Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, trong khi yên lặng tịnh cư đã suy nghĩ như sau: "Nay đại chúng Tỷ-kheo khoảng sáu trăm tám mươi vạn vị trú tại kinh thành Bandhumatì. Sao Ta lại không khuyến dạy các vị Tỷ- kheo ấy: "Này các Tỷ-kheo, hãy đi cùng khắp, vì hạnh phúc cho đại chúng, vì an lạc cho đại chúng, vì lòng thương tưởng cho đời, vì hạnh phúc, vì lợi ích, vì an lạc cho loài Người, loài Trời. Chớ có đi hai người cùng một chỗ. Này các Tỷ-kheo, hãy thuyết giảng chánh pháp, sơ thiện, trung thiện, hậu thiện, nghĩa văn đầy đủ, văn cú vẹn toàn. Hãy nêu rõ đời sống phạm hạnh hoàn toàn thanh tịnh. Có những chúng sanh ít nhiễm bụi đời, nếu không được nghe chánh pháp sẽ bị nguy hại. (Nếu được nghe), sẽ thâm hiểu chánh pháp. Cứ sáu năm, hãy đến tại kinh đô Bandhumati để tụng đọc giới bổn".

23. Này các Tỷ-kheo, một vị Đại Phạm thiên khác, với tâm tư của mình biết được tâm tư của Thế Tôn Vipassi, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác. Như một vị lực sĩ duỗi cánh tay co lại hay co lại cánh tay đã duỗi ra, vị này biến mất ở cõi Phạm thiên và hiện ra trước mặt Thế Tôn Vipassi, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác. Này các Tỷ kheo, lúc bấy giờ vị Đại Phạm thiên, đắp thượng y trên một bên vai, chắp tay hướng đến Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            86

Đẳng Giác và bạch Ngài:

- "Như vậy là phải, bạch Thế Tôn! Như vậy
là phải, bạch Thiện Thệ! Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hãy
khuyến dạy đại chúng Tỷ-kheo khoảng sáu trăm tám
mươi vạn vị ở kinh đô Bandhumati: "Này các Tỷ-
kheo hãy đi cùng khắp, vì hạnh phúc cho đại chúng,
vì an lạc cho đại chúng, vì lòng thương tưởng cho
đời, vì hạnh phúc, vì lợi ích, vì an lạc cho loài Người,
loài Trời. Chớ có đi hai người cùng một chỗ. Này các
Tỷ-kheo, hãy thuyết giảng chánh pháp, sơ thiện,
trung thiện, hậu thiện, nghĩa văn đầy đủ, văn cú vẹn
toàn. Hãy nêu rõ phạm hạnh hoàn toàn thanh tịnh.
Có những chúng sanh ít nhiễm bụi đời, nếu không
được nghe chánh pháp sẽ bị nguy hại. (Nếu được
nghe), sẽ thâm hiểu chánh pháp". Bạch Thế Tôn,
chúng con sẽ làm như các vị Tỷ-kheo. Sau sáu năm,
các vị này đến kinh đô Bandhumati để tụng đọc giới
bổn".

Này các Tỷ-kheo, Đại Phạm thiên thuyết như vậy.
Sau khi nói xong, vị này đảnh lễ Thế Tôn Vipassi,
bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, lưng bên hữu
hướng về Ngài và biến mất tại chỗ.

24. Này các Tỷ-kheo, rồi Thế Tôn Vipassi, bậc A-la- hán, Chánh Đẳng Giác, vào buổi chiều xuất định

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                               87

đứng dậy và nói với các vị Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, trong khi Ta yên lặng tịnh cư tại chỗ thanh vắng, ý nghĩ sau đây khởi lên: "Nay đại chúng Tỷ-kheo khoảng sáu trăm tám mươi vạn vị trú tại kinh thành Bandhamatì. Sao Ta lại không khuyến dạy các Tỷ-kheo ấy: "Này các Tỷ-kheo, hãy đi cùng khắp vì hạnh phúc cho đại chúng, vì an lạc cho đại chúng, vì lòng thương tưởng cho đời, vì hạnh phúc, vì lợi ích, vì an lạc cho loài Người, loài Trời. Chớ có đi hai người cùng một chỗ. Này các Tỷ-kheo, hãy thuyết giảng chánh pháp, sơ thiện, trung thiện, hậu thiện, nghĩa lý đầy đủ, văn cú vẹn toàn. Hãy nêu rõ đời sống phạm hạnh hoàn toàn thanh tịnh. Có những chúng sanh ít nhiễm bụi đời, nếu không được nghe chánh pháp sẽ bị nguy hại. (Nếu được nghe), sẽ thâm hiểu chánh pháp. Cứ sau sáu năm, hãy đến tại kinh đô Bandhumati để tụng đọc giới bổn".

25. Này các Tỷ-kheo, một Đại Phạm thiên khác với tâm tư của mình, biết được tâm tư của Ta. Như một vị lực sĩ duỗi cánh tay đã co lại hay co lại cánh tay đã duỗi ra, vị này biến mất ở cõi Phạm thiên và hiện ra trước mắt Ta. Này các Tỷ-kheo, vị Đại Phạm thiên, đắp thượng y trên một bên vai, chấp tay hướng đến Ta và bạch với ta: "Như vậy là phải, Bạch Thế Tôn! Như vậy là phải. Bạch Thiện Thệ! Bạch Thế

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              88

Tôn! Thế Tôn hãy khuyến dạy đại chúng Tỷ-kheo
khoảng sáu trăm tám mươi vạn vị ở kinh đô
Bandhumatì: "Này các Tỷ-kheo, hãy đi cùng khắp,
vì hạnh phúc cho đại chúng, vì an lạc cho đại chúng,
vì lòng thương tưởng cho đời, vì hạnh phúc, vì lợi
ích, vì an lạc cho loài Người, loài Trời. Chớ có đi hai
người cùng một chỗ. Này các Tỷ-kheo, hãy thuyết
giảng chánh pháp, sơ thiện, trung thiện, hậu thiện,
nghĩa lý đầy đủ, văn cú vẹn toàn. Hãy nêu rõ phạm
hạnh hoàn toàn thanh tịnh. Có những chúng sanh ít
nhiễm bụi đời, nếu không được nghe chánh pháp, sẽ
bị nguy hại. (Nếu được nghe), sẽ thâm hiểu chánh
pháp. Bạch Thế Tôn, chúng con sẽ làm như các Tỷ-
kheo. Sau sáu năm các vị này sẽ đến kinh đô
Bandhumatì để tụng đọc giới bổn". Này các Tỷ-
kheo, vị Đại Phạm thiên thuyết như vậy. Sau khi nói
xong, vị này đảnh lễ Ta, lưng bên hữu hướng về Ta
và biến mất tại chỗ.

26. Này các Tỷ-kheo, Ta khuyến dạy các ngươi: "Này các Tỷ-kheo, hãy đi cùng khắp, vì hạnh phúc cho đại chúng, vì an lạc cho đại chúng, vì lòng thương tưởng cho đời, vì hạnh phúc, vì lợi ích, vì an lạc cho loài Người, loài Trời. Chớ có đi hai người cùng một chỗ. Này các Tỷ-kheo, hãy thuyết giảng chánh pháp, sơ thiện, trung thiện, hậu thiện, nghĩa lý đầy đủ, văn cú vẹn toàn. Hãy nêu rõ đời sống phạm

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              89

hạnh hoàn toàn thanh tịnh. Có những chúng sanh ít
nhiễm bụi đời, nếu không được nghe giảng chánh
pháp sẽ bị nguy hại. (Nếu được nghe), sẽ thâm hiểu
chánh pháp. Cứ sau sáu năm, hãy đến tại kinh đô
Bandhumatì để tụng đọc giới bổn".

Này các Tỷ-kheo, những Tỷ-kheo ấy, một phần lớn trong ngày ấy đã lên đường đi khắp quốc độ.

27. Này các Tỷ-kheo, lúc bấy giờ tại Jambudĩpa
(Diêm phù đề) có tám vạn bốn ngàn túc xá. Khi một
năm vừa mãn, chư Thiên tuyên bố: "Này Hiền giả,
một năm vừa mãn, nay còn lại năm năm. Sau năm
năm, hãy đến tại kinh đô Bandhamatì để tụng đọc
giới bổn!"

Hai năm đã mãn, chư Thiên tuyên bố: "Này Hiền giả,
hai năm vừa mãn, nay còn lại bốn năm. Sau bốn năm,
hãy đến tại kinh đô Bandhumatì để tụng đọc giới
bổn!".

Ba năm đã mãn, chư Thiên tuyên bố: "Này Hiền giả, ba năm đã mãn, nay còn lại ba năm. Sau ba năm, hãy đến tại kinh đô Bandhumatì để tụng đọc giới bổn!".

Bốn năm đã mãn, chư Thiên tuyên bố: "Này Hiền giả, bốn năm đã mãn, nay còn hai năm. Sau hai năm, hãy đến kinh đô Bandhumatì để tụng đọc giới bổn!".

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                         90

Năm năm đã mãn, chư Thiên tuyên bố: "Này Hiền
giả, năm năm đã mãn, nay còn lại một năm. Sau một
năm, hãy đến tại đô Bandhumati để tụng đọc giới
bổn!"

Sáu năm đã mãn, chư Thiên tuyên bố: "Này Hiền giả, sáu năm đã mãn. Nay đã đến ngày đi đến kinh đô Bandhumati để tụng đọc giới bổn".

Này các Tỷ-kheo, các Tỷ-kheo ấy, một số vị với thần
lực của mình, một số với thần lực của chư Thiên
trong ngày ấy đã đi đến kinh đô Bandhumatì để tụng
đọc giới bổn.

28. Này các Tỷ-kheo, Thế Tôn Vipassì, bậc A-la- hán, Chánh Đẳng Giác, giữa chúng Tỷ-kheo, tụng đọc giới bổn này:

"Chư Phật dạy Niết-bàn là đệ nhất.
"Nhẫn nhục, khổ hạnh, kham nhẫn, là đệ
nhất.
"Người xuất gia hại người xuất gia khác.
"Hại người khác như vậy không xứng gọi là
Sa-môn.
"Mọi điều ác không làm, hướng tâm các
thiện nghiệp.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          91

"Giữ tâm trí thanh tịnh, chính lời chư Phật
dạy.
"Không chỉ trích, không đánh đập, giữ mình
trong giới bổn.
"Ăn uống có tiết độ, ngủ nghỉ riêng một
mình.
"Hướng tâm đến cao khiết, chính lời chư
Phật dạy".

29. Này các Tỷ-kheo, một thời ta ở tại Ukkhattha
(Úc-Già La), trong rừng Subhaga, dưới gốc cây ta-la
vương. Này các Tỷ-kheo, trong khi Ta an lặng tịnh
cư, tư tưởng sau đây khởi lên: "Có một trú xứ, một
loại chúng sanh rất dễ đến mà Ta từ trước không đến
ở trong một thời gian khá lâu! Đó là chư Thiên
Suddhàvàsa (Tịnh Cư thiên). Vậy nay Ta hãy đến
chư Thiên ở Tịnh Cư thiên!".

Này các Tỷ-kheo, như một lực sĩ duỗi cánh tay đã co
lại, hay co lại cánh tay đã duỗi ra, Ta biến mất ở
Ukkattha, trong rừng Subhaga, dưới gốc cây Ta-La
vương và hiện ra trước chư Thiên ở Tịnh Cư thiên.
Trong đại chúng chư Thiên ấy một số vài ngàn chư
Thiên đến chỗ Ta ở, đảnh lễ Ta và đứng một bên, chư
Thiên ấy đã nói với Ta như sau:

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          92

- "Này Hiền giả, nay đã được chín mươi mốt
kiếp, từ khi Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác ra đời. Này Hiền giả, Thế
Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác
sanh, thuộc chủng tánh Sát Đế Ly. Này Hiền
giả, Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác thuộc danh tánh Kondanna (Câu-
Ly-Nhã). Này Hiền giả, trong thời Thế Tôn
Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, giác
ngộ dưới gốc cây Pàtali (Ba-ba-la). Này Hiền
giả, hai vị hiền sĩ, đệ nhất đệ tử của Thế Tôn
Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác tên là
Khanda (Kiển-trà) và Tissa (Đề-xá). Này Hiền
giả, trong thời Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác có ba Tăng hội, một Tăng
hội sáu trăm tám mươi vạn Tỷ-kheo, một Tăng
hội mười vạn Tỷ-kheo, một Tăng hội tám vạn
Tỷ-kheo. Này Hiền giả, Thế Tôn Vipassì, bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, có vị thị giả Tỷ-
kheo tên Asoka (A-dục), vị này là vị thị giả đệ
nhất. Này Hiền giả, phụ vương Thế Tôn
Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, tên
là Bandhuma, mẫu hậu tên là Bandhumatì
(Bàn-đầu-bà-đề). Kinh thành của vua
Bandhuma tên là Bandhumatì. Này Hiền giả,
Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác xuất thế tục như thế này, xuất gia như thế

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          93

này, tinh tấn như thế này, giác ngộ như thế này,
chuyển pháp luân như thế này. Này Hiền giả,
chúng con là những người đã tu phạm hạnh
với Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác đã diệt trừ dục vọng và đã sanh ra
tại chỗ này".

30. Này các Tỷ-kheo, lại trong đại chúng chư Thiên ấy, một số vài ngàn chư Thiên...

... một số vài trăm chư Thiên đến chỗ Ta ở, đảnh lễ Ta và đứng một bên. Này các Tỷ-kheo, sau khi đứng một bên, chư Thiên ấy đã nói với Ta:

- "Này Hiền giả, trong hiền kiếp này, Thế Tôn,
bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác nay ra đời.
Này Hiền giả, Thế Tôn, thuộc chủng tánh Sát-
đế -lỵ, thuộc gia tộc Sát-đế-lỵ. Này Hiền giả,
Thế Tôn thuộc danh tánh Gotama (Cù-đàm).
Này Hiền giả, Thế Tôn tuổi thọ không bao
nhiêu, ít oi, tuổi thọ loài người khoảng một
trăm năm hay hơn một chút. Này Hiền giả, Thế
Tôn giác ngộ dưới gốc cây assattha (bát-đa- la).
Này Hiền giả, Thế Tôn có hai vị hiền sĩ, đệ nhất
đệ tử tên là Sàriputta và Moggallàna (Xá-lợi-
phất và Mục kiền-liên). Này Hiền giả, Thế Tôn
có một Tăng hội một ngàn hai trăm năm mươi

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            94

vị. Này Hiền giả, Tăng hội này của Thế Tôn
gồm toàn những vị đã diệt trừ lậu hoặc. Này
Hiền giả, Thế Tôn có vị thị giả Tỷ-kheo tên là
Ànanda (A-nan), vị này là thị giả đệ nhất. Này
Hiền giả, phụ vương của Thế Tôn tên là
Suddhodana (Tịnh Phạn), Hoàng hậu là Màyà
(Ma-gia) kinh đô là Kapilavatthu (Ca-tỳ-la-vệ).
Này Hiền giả, Thế Tôn xuất thế tục như thế
này, xuất gia như thế này, tinh tấn như thế này,
giác ngộ như thế này, chuyển pháp luân như
thế này. Này Hiền giả, chúng tôi là những
người đã tu phạm hạnh với Thế Tôn, đã diệt
trừ dục vọng và đã sanh ra tại chỗ này".

31. Này các Tỷ-kheo, rồi Ta cùng với chư Thiên
Avihà (Vô Nhiệt thiên) đến chư Thiên Atappà (Vô
Phiền thiên). Này các Tỷ-kheo, rồi cùng với chư
Thiên Avihà và chư Thiên Atappà đến chư Thiên
Sudassà (Thiện Kiến thiên). Này các Tỷ-kheo, rồi Ta
cùng với chư Thiên Avihà, chư Thiên Atappà và chư
Thiên Sudassa đến chư Thiên Sudassi (Thiện Hiện
thiên).

Này các Tỷ-kheo, rồi Ta cùng với chư Thiên Avihà,
chư Thiên Atappà, chư Thiên Sudassà và chư Thiên
Sudassì đến chư Thiên Akanitthà (Sắc Cứu Kính
thiên). Này các Tỷ-kheo, lại trong Đại chúng chư

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            95

Thiên ấy, một số vài ngàn chư Thiên đến chỗ Ta ở,
đảnh lễ Ta và đứng một bên. Này các Tỷ-kheo, sau
khi đứng một bên, chư Thiên ấy đã nói với Ta như
sau: "Này Hiền giả, nay đã được chín mươi mốt kiếp,
từ khi Thế Tôn Vipassì, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác ra đời... (như số 29)".

32. Này các Tỷ-kheo, lại trong đại chúng chư Thiên
ấy, một số vài ngàn chư Thiên (như trước) một số vài
trăm chư Thiên đến chỗ Ta ở, đảnh lễ Ta và đứng
một bên. Này các Tỷ-kheo, sau khi đứng một bên,
chư Thiên ấy đã nói với Ta như sau: "Này Hiền giả,
trong Hiền kiếp này đức Thế Tôn, bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác nay ra đời... (như số 30)".

33. Này các Tỷ-kheo, như vậy Như Lai khéo chứng
đạt pháp giới này, Như Lai nhớ chư Phật quá
khứ, những vị này đã nhập Niết-bàn, đã đoạn các
chướng đạo, đã chấm dứt sự luân hồi, đã thoát ly mọi
đau khổ. Như Lai cũng nhớ đến chủng tánh các vị
này cũng nhớ đến danh tánh, cũng nhớ đến tộc tánh,
cũng nhớ đến tuổi thọ, cũng nhớ đến hai vị đệ tử,
cũng nhớ đến các Tăng hội như sau: "Các bậc Thế
Tôn này, sanh tánh là như vậy, danh tánh là như vậy,
tộc tánh là như vậy, giới hạnh là như vậy, pháp hạnh
là như vậy, tuệ hạnh là như vậy, trí hạnh là như vậy,
giải thoát là như vậy".

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            96

Thế Tôn thuyết pháp như vậy. Các vị Tỷ-kheo ấy hoan hỷ tín thọ lời dạy của Thế Tôn.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                     97

5     Tín, giới, văn, thí, tuệ đầy đủ sẽ tái sanh theo ý muốn - Kinh HÀNH SANH – 120 Trung III, 283

KINH HÀNH SANH (Sankharuppati suttam) – Bài kinh số 120 – Trung III, 28

Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn trú ở Savatthi (Xá-vệ), Jetavana (Kỳ-đà Lâm), tại tịnh xá ông Anathapindika (Cấp Cô Độc). Ở đấy Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo:

– "Này các Tỷ-kheo"

– "Thưa vâng, bạch Thế Tôn". Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau:

– "Này các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng cho các ông SỰ TÁI SANH DO HÀNH ĐƯA LẠI. Hãy nghe và suy nghiệm kỹ. Ta sẽ giảng".

– "Thưa vâng, bạch Thế Tôn". Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau:

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                          98

– Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín, đầy đủ giới, đầy đủ văn (suta), đầy đủ thí, đầy đủ trí tuệ. Vị ấy nghĩ như sau: "Mong rằng sau khi thân hoại mạng chung, ta sẽ sanh cọng trú trong đại gia tộc Sát đế lỵ!" Vị ấy chuyên định tâm ấy, an trú tâm ấy, tu tập tâm ấy. Những hành ấy của Tỷ-kheo được an trú, tu tập, làm cho sung mãn như vậy đưa vị ấy thọ sanh tại chỗ ấy. Này các Tỷ-kheo, đây là đạo, đây là lộ trình đưa đến tái sanh tại chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín,
đầy đủ giới, đầy đủ văn, đầy đủ thí, đầy đủ trí tuệ. Vị
ấy nghĩ: "Mong rằng, sau khi thân hoại mạng chung,
ta sẽ sanh cọng trú trong đại gia tộc Bà-la-môn!...
hay trong đại gia tộc cư sĩ!" Vị ấy chuyên định tâm
ấy, an trú tâm ấy, tu tập tâm ấy. Những hành ấy của
Tỷ-kheo được an trú, tu tập, làm cho sung mãn như
vậy đưa vị ấy thọ sanh tại chỗ ấy. Này các Tỷ-kheo,
đây là đạo, đây là lộ trình đưa đến tái sanh tại chỗ
ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín, đầy đủ giới, đầy đủ văn, đầy đủ thí, đầy đủ trí tuệ. Vị ấy được nghe: "Bốn Đại Thiên vương có thọ mạng lâu dài, có mỹ tướng, có nhiều lạc thọ". Vị ấy nghĩ: "Mong rằng sau khi thân hoại mạng chung, ta được sanh cọng trú với chư Thiên ở cõi trời Tứ thiên!" Vị

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              99

ấy chuyên định tâm ấy, an trú tâm ấy, tu tập tâm ấy. Những hành ấy của Tỷ-kheo được an trú, tu tập, ... đưa đến tái sanh tại chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín,
đầy đủ giới, đầy đủ văn, đầy đủ thí, đầy đủ trí tuệ. Vị
ấy được nghe: "Chư Thiên Tavatimsa (Tam thập tam
thiên)... , chư Thiên Yama (Dạ-ma)..., chư Thiên
Tusita (Đâu-suất-đà)..., chư Thiên Nimmanarati
(Hóa Lạc)..., chư Thiên Paramimmitavasavatti (Tha
Hóa Tự Tại) có thọ mạng lâu dài, có mỹ tướng, có
nhiều lạc thọ. Vị ấy nghĩ: "Mong rằng sau khi thân
hoại mạng chung, ta được sanh cọng trú với chư
Thiên ở Tha Hóa Tự Tại Thiên!" Vị ấy chuyên định
tâm ấy... đưa đến tái sanh tại chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín, đầy đủ giới, đầy đủ văn, đầy đủ thí, đầy đủ trí tuệ. Vị ấy được nghe: "Ngàn Phạm thiên có thọ mạng lâu dài, có mỹ tướng, có nhiều lạc thọ"... Này các Tỷ- kheo, ngàn Phạm thiên sống thấm nhuần biến mãn một ngàn thế giới. Và vị ấy sống thuấn nhuần, biến mãn các chúng sanh được sanh lên thế giới ấy. Ví như, này các Tỷ-kheo, một người có mắt cầm một trái amanda (a-ma-lặc) trong tay và nhìn trái ấy; cũng vậy, này các Tỷ-kheo, ngàn Phạm thiên sống thấm nhuần, biến mãn một ngàn thế giới . Và vị ấy sống

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              100

thấm nhuần, biến mãn các chúng sanh được sanh lên
thế giới ấy. Vị ấy nghĩ: "Mong rằng sau khi thân hoại
mạng chung, ta sẽ được sanh cọng trú với ngàn Phạm
thiên!" Vị ấy chuyên định tâm ấy... đưa đến tái sanh
tại chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín...
đầy đủ trí tuệ. Vị ấy được nghe: "Hai ngàn Phạm
thiên giới... ba ngàn Phạm thiên.. bốn ngàn Phạm
thiên... năm ngàn Phạm thiên có thọ mạng lâu dài, có
mỹ tướng, có nhiều lạc thọ. Này các Tỷ-kheo, năm
ngàn Phạm thiên có thọ mạng lâu dài, có mỹ tướng,
có nhiều lạc thọ. Này các Tỷ-kheo, năm ngàn Phạm
thiên sống thấm nhuần, biến mãn năm ngàn thế giới.
Và vị ấy sống thấm nhuần biến mãn các chúng sanh
được sanh lên thế giới ấy. Ví như này các Tỷ-kheo,
một người có mắt cầm năm trái amanda (a-ma-lặc)
trong tay và nhìn các trái ấy. Cũng vậy, này các Tỷ-
kheo, năm ngàn Phạm thiên sống thấm nhuần, biến
mãn năm ngàn thế giới. Và vị ấy sống thấm nhuần
biến mãn các chúng sanh được sanh lên các thế giới
ấy". Vị ấy nghĩ: "Mong rằng sau khi thân hoại mạng
chung, ta sẽ được sanh cọng trú với năm ngàn Phạm
thiên!" Vị ấy chuyên định tâm ấy.... đưa đến tái sanh
tại chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín...

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                            101

giới... văn... thí... đầy đủ trí tuệ. Vị ấy được nghe: "Mười ngàn Phạm thiên có thọ mạng lâu dài, có mỹ tướng, có nhiều lạc thọ". Này các Tỷ-kheo, mười ngàn Phạm thiên giới thấm nhuần biến mãn mười ngàn thế giới. Vị ấy sống thấm nhuần biến mãn các chúng sanh được sanh lên các thế giới ấy. Ví như, này các Tỷ-kheo, một hòn lưu ly bảo châu, đẹp đẽ trong suốt, có tám mặt, khéo dũa, khéo mài, đặt trên một tấm màn màu lạt, sẽ chiếu sáng, sáng chói; cũng vậy, này các Tỷ-kheo, mười ngàn Phạm thiên sống thấm nhuần, biến mãn mười ngàn thế giới ấy. Vị ấy nghĩ: "Mong rằng sau khi thân hoại mạng chung, ta được sanh cọng trú với mười ngàn Phạm thiên!" Vị ấy chuyên định tâm ấy... đưa đến tái sanh tại chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín... đầy đủ trí tuệ. Vị ấy được nghe: "Trăm ngàn Phạm thiên có thọ mạng lâu dài, có mỹ tướng, có nhiều lạc thọ". Này các Tỷ-kheo, trăm ngàn Phạm thiên, sống thấm nhuần, biến mãn trăm ngàn thế giới... Vị ấy cũng thấm nhuần, biến mãn các chúng sanh được sanh lên các thế giới ấy. Ví như một đồ trang sức làm bằng vàng ròng (jambonada), được khéo tôi luyện trong lò của một thợ vàng thiện xảo, nếu được đặt trên một tấm màn màu lạt sẽ chiếu sáng, rực sáng, chói sáng; cũng vậy này các Tỷ-kheo, trăm ngàn Phạm thiên an trú thấm nhuần biến mãn trăm ngàn

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             102

thế giới... Vị ấy nghĩ: "Mong rằng sau khi thân hoại
mạng chung, ta được sanh cọng trú với trăm ngàn
Phạm thiên!" Vị ấy chuyên định tâm ấy... đưa đến tái
sanh tại chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín...
đầy đủ trí tuệ. Vị ấy được nghe: "Chư Quang thiên...
Thiểu Quang thiên, Vô Lượng Quang thiên... Quang
Âm thiên có thọ mạng lâu dài, có mỹ tướng, có nhiều
lạc thọ". Vị ấy nghĩ: "Mong rằng ta.. ".... đưa đến tái
sanh tại chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín...
đầy đủ trí tuệ. Vị ấy được nghe: "Chư Tịnh thiên....
Thiểu Tịnh thiên... Vô lượng Tịnh thiên... Biến Tịnh
thiên có thọ mạng lâu dài, có mỹ tướng, có nhiều lạc
thọ". Vị ấy nghĩ: "Mong rằng ta.. ". , đưa đến tái sanh
tại chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín...
đầy đủ trí tuệ. Vị ấy được nghe: "Quảng Quả thiên...
Vô Phiền thiên... Vô Nhiệt thiên... Thiện Kiến thiên..
A-ca-ni-sa thiên có thọ mạng lâu dài có mỹ tướng,
có nhiều lạc thọ". Vị ấy nghĩ: "Mong rằng sau khi
thân hoại mạng chung, ta được sanh cọng trú với chư
A-ca-ni-sa-thiên". Vị ấy chuyên định tâm ấy.... đưa
đến tái sanh tại chỗ ấy.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                              103

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín...
đầy đủ trí tuệ. Vị ấy được nghe: "Chư Thiên đã đạt
được Hư không vô biên xứ, có thọ mạng lâu dài, cửu
trú, có nhiều lạc thọ". Vị ấy nghĩ: "Mong rằng ta..
".... , đưa đến tái sanh chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín... đầy đủ trí tuệ. Vị ấy được nghe: "Chư Thiên đã đạt được Thức vô biên xứ... đã được Vô sở hữu xứ.. đã đạt được Phi tưởng phi phi tưởng xứ có thọ mạng lâu dài, cửu trú, có nhiều lạc thọ" Vị ấy nghĩ: "Mong rằng ta.. "... , đưa đến tái sanh tại chỗ ấy.

Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đầy đủ tín,
đầy đủ giới, đầy đủ văn, đầy đủ thí, đầy đủ trí tuệ.
Vị ấy nghĩ: "Mong rằng, với sự đoạn trừ các lậu
hoặc, với thắng trí, ta chứng ngộ, chứng đạt và an trú
ngay trong hiện tại tâm giải thoát, tuệ giải thoát vô
lậu!" Vị ấy với sự đoạn trừ các lậu hoặc, với thắng
trí, chứng ngộ, chứng đạt và an trú ngay trong hiện
tại tâm giải thoát, tuệ giải thoát vô lậu. Này các Tỷ-
kheo, Tỷ-kheo này không sinh ra một nơi nào,
không sinh ra một chỗ nào.

Thế Tôn thuyết giảng như vậy. Các Tỷ-kheo ấy hoan hỷ tín thọ lời Thế Tôn dạy.

CÕI TRỜI VÔ PHIỀN THIÊN                             104
