Kinh NIKAYA Phân Loại theo Chủ Đề ( (HT Thích Minh Châu dịch; Chơn Tín Toàn phân loại)
(Thích Minh Châu dịch) - 118 - Cõi Trời Vô Tưởng Thiên
Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF)

Kinh tạng Pali
(Pali Nikaya)
HT. THÍCH MINH CHÂU
Việt dịch
Ấn bản năm 1991

Phân loại theo chủ đề: CHƠN TÍN TOÀN NIKAYA PHÂN LOẠI - CHỦ ĐỀ 118

CÕI TRỜI
VÔ TƯỞNG THIÊN
Chịu trách nhiệm chính tả:
TÂM MINH ANH

118

Ấn bản điện tử 2018

MỤC LỤC

DẪN NHẬP .............................................................2

1     9 chỗ cư trú - Kinh CÁC LOÀI HỮU TÌNH – Tăng IV, 141 .....................................................8 2     Khi 1 niệm khởi lên thì thác sanh - Kinh BA LÊ – 24 Trường II, 269.........................................10 3     Không có tưởng, không có thọ - Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567 ............................58 4     Kinh PHẠM VÕNG – 1 Trường I, 11 ...........61

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                               1

DẪN NHẬP

1. Lời giới thiệu
 Sau khi nhận thấy tính thực tế, gần gũi, dễ hiểu và trí
tuệ tuyệt diệu trong những bài kinh của bộ ĐẠI TẠNG
KINH VIỆT NAM do Hoà Thượng Thích Minh Châu
dịch trực tiếp từ Kinh Tạng Pali, chúng tôi nhận thấy
rằng những bộ kinh này là những thực tế tuyệt diệu
trong cuộc sống và nếu những bài kinh này không
được tiếp cận và áp dụng trong cộng đồng Phật tử thì
thật là một thiệt thòi cho những người con của Phật.
 Ví như một người khi nếm được hương vị tuyệt vời của
một chiếc bánh ngon, lòng nghĩ tới những người thân
thương của mình và đem đến mời họ cùng ăn với
mình, đó chính là tâm niệm của chúng tôi khi thực
hiện công việc này. Chúng tôi với tấm lòng chân thành
sâu sắc cầu mong cho mọi người cùng có thể tiếp cận
được với Kinh Tạng Pali (kinh Nikaya) và tìm được
chân đứng trong bộ kinh này.
 Vì vậy, nhằm giới thiệu bộ kinh Nikaya đến với cộng
đồng Phật tử ở khắp nơi và nhằm giúp cho quý đạo
hữu dễ dàng tiếp cận với kinh Nikaya nên trong phiên
bản vi tính này chúng tôi đã mạo muội cẩn thận đánh

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                  2

dấu, tô màu những điểm căn bản và trọng tâm trong
các bài kinh để quý đọc giả có thể nhanh chóng nắm
hiểu được nội dung, ý nghĩa và những điểm quan
trọng của bài kinh. Công việc này đã được chúng tôi
thực hiện dựa trên sự thấy biết và kinh nghiệm thực
hành của bản thân, quý đạo hữu cố gắng đọc đi đọc
lại và suy nghiệm kỹ từng lời kinh rồi đem áp dụng
thực hành để có thể tự mình thành tựu Tuệ giác như
Đức Phật đã chỉ dạy.
2. Lợi ích của việc nghiên cứu học hỏi bộ kinh này là gì?
 Đi thẳng vào lời dạy của Đức Phật, tiếp cận trực tiếp
với những lời dạy nguyên chất của Đức Phật khi Ngài
còn tại thế, tránh được sự truyền tải ý nghĩa giáo
pháp có khi đúng, có khi lệch của các vị này vị kia,
tránh được việc đến với đạo Phật nhưng nhìn nhận
và hiểu biết đạo Phật thông qua lăng kính của người
khác.
 Biết được với những sự kiện đã từng xảy ra trong thời
kỳ Đức Phật còn tại thế như: hoàn cảnh xã hội thời
đó, đời sống thực tế của Đức Phật và các cuộc thuyết
giảng Chánh Pháp của Ngài.
 Trí tuệ được mở rộng, biết được đôi phần về trí tuệ
thâm sâu vi diệu của Đức Phật qua các bài thuyết

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                 3

giảng của Ngài và qua các cuộc cật vấn, chất vấn của
ngoại đạo.
 Được làm quen với các Pháp học và Pháp hành mà
Đức Phật đã trình bày dưới nhiều hình thức đa dạng
khác nhau. Học hỏi được nhiều cách tu tập, nhiều
phương diện tu tập, không bị hạn chế bó buộc trong
một phương diện tu tập theo một trường phái nào.
 Có được một cái nhìn trực tiếp, trực diện đối với
Chánh Pháp, giúp cho người tu tập không đi lệch ra
ngoài Chánh Pháp, không làm uổng phí thời gian và
công sức mà người tu tập đã bỏ ra để nghiên cứu tìm
hiểu học hỏi và thực hành Phật Pháp, giúp cho nhiệt
tình và ước nguyện của người tu học chân chánh được
thành đạt, có kết quả tốt đẹp và lợi ích thiết thực ngay
trong đời sống hiện tại.
 Có được đầy đủ những phương tiện để thực hiện Pháp
học vàPháp hành, biết rõ những gì mình cần phải làm
trên con đường đi đến sự chấm dứt khổ đau.
 Trong khi đọc, nghe, nghiên cứu, học hỏi các bản
kinh thì tâm được an trú vào trong Chánh Tri Kiến,
tham sân si được vắng mặt trong lúc ấy, tâm được an
trú vào trong Chánh Pháp.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                  4

 Ngay trong hiện tại gieo kết được những thiện duyên tốt lành đối với Chánh Pháp của Đức Phật, có thể thẳng tiến đến việc tu tập sự giải thoát sanh tử ngay trong kiếp hiện tại. Nhưng nếu ngay trong hiện tại không đạt được sự giải thoát thì những thiện duyên này sẽ giúp được cho các đời sau: khi được sanh ra, tâm luôn hướng về sự tìm cầu Chánh Pháp, yêu thích tìm kiếm những lời dạy nguyên gốc của Đức Phật, và đồng thời tâm cũng luôn hướng về sự không ưa thích đối với các tà Pháp, tránh xa các tà thuyết không chân chánh, không có cảm xúc cảm tình đối với các tà đạo, tránh được các con đường tu tập sai lệch làm uổng phí công sức và tâm nguyện của người tu tập mà vẫn không đạt được sự giải thoát khổ đau.  Trong quá trình học hỏi nghiên cứu cẩn thận các bản kinh này thì Chánh Tri Kiến đi đến thành tựu đầy đủ, Giới Hạnh đi đến thành tựu đầy đủ, ba kiết sử Thân Kiến, Hoài Nghi, Giới Cấm Thủ được đoạn tận, chứng được Dự Lưu Quả, là bậc Dự Lưu, chỉ còn tái sanh tối đa là bảy lần giữa chư Thiên và loài người, không còn bị đọa vào trong các đường ác sanh như địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh.  Khi thân hoại mạng chung nếu bị thất niệm, tâm không được tỉnh giác, thì khi tái sanh đời sau, lúc đầu

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                 5

không nhớ được đạo pháp, nhưng sau đó sẽ có những
nhân duyên đưa đến giúp cho tâm trí từ từ nhớ lại và
tiếp tục tu tập trong vòng tối đa bảy lần tái sanh là sẽ
đi đến sự chứng đạt được tâm hoàn toàn tịch lặng
thoát ly sanh tử, thoát ly đau khổ, thoát khỏi mọi ràng
buộc, phiền não đối với năm thủ uẩn.
3. Lòng tri ân
 Chúng ta, những người đến với đạo thoát ly sanh tử
của Đức Phật sau khi Ngài nhập diệt đã trên 2500
năm, nhưng may mắn quá lớn cho chúng ta đó là việc
chúng ta vẫn còn được thấy, được gặp, được học hỏi
và được hành trì theo những bản kinh nguyên chất
truyền thống của Đức Phật. Xin hạnh phúc tri ân sự
may mắn này của mình và xin chân thành vô lượng
cung kính tri ân Hòa Thượng Thích Minh Châu,
người đã bỏ nhiều thời gian, nhiều tâm huyết để làm
cho Chánh Pháp được sáng tỏ đối với những người
con của Đức Phật tại Việt Nam.
 Xin chân thành cung kính cúi đầu tri ân Hoà Thượng
- vị ân sư của Phật tử Việt Nam.

Pháp quốc, ngày 05 tháng 07 năm 2014 Người trình bày - Chơn Tín Toàn

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                    6

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN   7

1     9 chỗ cư trú - Kinh CÁC LOÀI HỮU TÌNH – Tăng IV, 141

CÁC LOÀI HỮU TÌNH – Tăng IV, 141

1. - Này các Tỷ-kheo, có chín chỗ cư trú của loài hữu tình.

2. Thế nào là chín?

Này các Tỷ-kheo, có những loài hữu tình, thân sai
biệt, tưởng sai biệt, như loài Người, một số chư
Thiên, một số ở các đọa xứ. Đó là hữu tình trú xứ thứ
nhất.

3. Này các Tỷ-kheo, có những loài hữu tình, thân sai biệt, tưởng đồng nhất, chư Phạm Chúng thiên, khi mới tái sanh. Đó là hữu tình trú xứ thứ hai.

4. Này các Tỷ-kheo, có loại hữu tình, thân đồng nhất, tưởng sai biệt như Quang Âm thiên. Đó là hữu tình trú xứ thứ ba.

5. Này các Tỷ-kheo, có loài hữu tình, thân đồng nhất, tưởng đồng nhất, như Tịnh Cư thiên. Đó là hữu tình trú xứ thứ tư.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            8

6. Này các Tỷ-kheo, có những loại hữu tình không có tưởng, không có thọ như Vô Tưởng thiên. Đó là hữu tình trú xứ thứ năm.

7. Này các Tỷ-kheo, có những loài hữu tình vượt
khỏi sắc tưởng một cách hoàn toàn, diệt trừ các đối
ngại tưởng, không có tác ý sai biệt tưởng, nghĩ rằng:
"Hư không là vô biên", chứng được Không vô biên
xứ. Đó là hữu tình trú xứ thứ sáu.

8. Này các Tỷ-kheo, có những loài hữu tình, vượt
khỏi hư Không vô biên xứ một cách hoàn toàn, nghĩ
rằng: "Thức là vô biên", chứng được Thức vô biên
xứ. Đó là hữu tình trú xứ thứ bảy.

9. Này các Tỷ-kheo, có những loài hữu tình vượt
khỏi Thức vô biên xứ một cách hoàn toàn, nghĩ rằng:
"Không có gì tất cả", chứng được Vô sở hữu xứ. Đó
là hữu tình trú xứ thứ tám.

10. Này các Tỷ-kheo, có những loài hữu tình vượt
khỏi Vô sở hữu xứ một cách hoàn toàn, chứng Phi
tưởng phi phi tưởng xứ. Đó là hữu tình trú xứ thứ
chín.

Này các Tỷ-kheo, đây là chín chỗ cư trú của các loài hữu tình.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            9

2     Khi 1 niệm khởi lên thì thác sanh - Kinh BA LÊ – 24 Trường II, 269

KINH BA LÊ – Bài kinh số 24 – Trường II, 29

1. Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn ở giữa bộ lạc Malla (Mạt la), tại Anupiya (A dật di), một thành của bộ lạc Mallà. Lúc bấy giờ, Thế Tôn đắp y vào buổi sáng, cầm y bát vào thành Anupiya để khất thực. Rồi Thế Tôn tự nghĩ: "Thật là quá sớm để vào thành Anupiya khất thực. Ta hãy đến tịnh xá của du sĩ Bhaggava và thăm vị này." Thế Tôn liền đi đến tịnh xá du sĩ Bhaggava.

2. Rồi du sĩ Bhaggava bạch Thế Tôn:

- Thế Tôn hãy đến gần! Xin chào đón Thế Tôn. Đã lâu, Thế Tôn mới có dịp đến đây. Mời Thế Tôn ngồi, đây là chỗ ngồi đã soạn sẵn!

Thế Tôn ngồi trên chỗ đã soạn sẵn, và du sĩ
Bhaggava lấy một ghế ngồi khác thấp hơn rồi ngồi
xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, du sĩ
Bhaggava bạch Thế Tôn:

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                          10

- Bạch Thế Tôn, ngày xưa và nhiều ngày xưa nữa,
Sunakkhatta (Thiện Tịnh) thuộc bộ lạc Licchavi (Ly
xa tử) đến con và nói như sau: "Này Bhaggava, nay
tôi từ bỏ Thế Tôn! Nay tôi không sống dưới sự chỉ
dẫn của Thế Tôn nữa." Bạch Thế Tôn, sự việc có
phải như Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi nói hay
không?

- Này Bhaggava, sự việc thật như Sunakkhatta thuộc bộ lạc Licchavi đã nói:

3. Này Bhaggava, thuở xưa và rất xa xưa,
Sunakkhatta thuộc bộ lạc Licchavi đến thăm Ta. Sau
khi đến, đảnh lễ Ta và ngồi xuống một bên. Này
Bhaggava, Sumakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi bạch
với Ta: "Bạch Thế Tôn, nay con xin từ bỏ Thế Tôn.
Bạch Thế Tôn, nay con không sống dưới sự chỉ dẫn
của Thế Tôn nữa."

Này Bhaggava, khi nghe nói vậy, Ta nó với Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi:

"- Này Sunakkhatta, Ta có nói với Ngươi: "Này Sunakkhatta, hãy đến đây sống dưới sự chỉ dẫn của Ta" chăng?

"- Bạch Thế Tôn, không!

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                          11

"- Hay Ngươi có nói với Ta: "Bạch Thế Tôn, con sẽ sống dưới sự chỉ dẫn của Thế Tôn" chăng?

"- Bạch Thế Tôn, không!

"- Này Sunakkhatta, Ta không nói: "Này
Sunakkhatta, hãy đến đây và sống dưới sự chỉ dẫn
của Ta", và Ngươi cũng không nói với Ta: "Bạch Thế
Tôn, con sẽ sống dưới sự chỉ dẫn của Thế Tôn". Này
kẻ ngu kia, như vậy thời Ngươi là ai và Ta là ai mà
Ngươi nói chuyện từ bỏ? Này kẻ ngu kia, hãy thấy
sự lỗi lầm của Ngươi như vậy là thế nào!

-------------------------------------------------

4. "- Bạch Thế Tôn, nhưng Thế Tôn không khiến cho con chứng được các pháp thượng nhân thần thông.

"- Này Sunakkhatta, Ta có nói với Ngươi: "Này
Sunakkhatta, hãy đến đây và sống dưới sự chỉ dẫn
của Ta! Ta sẽ khiến cho Ngươi chứng được các pháp
thượng nhân thần thông" chăng?

"- Bạch Thế Tôn, không!

"- Ngươi có nói với Ta: "Bạch Thế Tôn, con sẽ sống dưới sự chỉ dẫn của Thế Tôn. Thế Tôn sẽ khiến cho con chứng được các pháp thượng nhân thần thông"

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             12

chăng?

"- Bạch Thế Tôn, không!

"- Này Sunakkhatta, Ta không nói với Ngươi: "Này
Sunakkhatta, hãy đến đây và sống dưới sự chỉ dẫn
chủ Ta, Ta sẽ khiến cho Ngươi chứng được các pháp
thượng nhân thần thông; Ngươi cũng không nói với
Ta: "Bạch Thế Tôn, con sẽ sống dưới sự chỉ dẫn của
Thế Tôn, và Thế Tôn sẽ khiến cho con chứng được
các pháp thượng nhân thần thông." Này kẻ ngu kia,
như vậy thời Ngươi là ai và Ta là ai mà Ngươi nói
chuyện từ bỏ.

Này Sunakkhatta, Ngươi nghĩ thế nào? Các pháp
thượng nhân thần thông có thực hiện hay không thực
hiện, nhưng mục đích mà Ta thuyết giảng Chánh
pháp là đưa người thực hành đến chỗ tận diệt khổ
đau, có phải như vậy không?

"- Bạch Thế Tôn, các pháp thượng nhân thần thông
có thực hiện hay không thực hiện, nhưng mục đích
mà Thế Tôn thuyết giảng Chánh pháp là đưa người
thực hành đến chỗ tận diệt khổ đau, chính thật là như
vậy!

"- Này Sunakkhatta, các pháp thượng nhân thần thông có thực hiện hay không thực hiện, nhưng mục

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            13

đích mà Ta thuyết giảng Chánh pháp là đưa người
thực hành đến chỗ tận diệt khổ đau. Này
Sunakkhatta! như vậy thời các pháp thượng nhân
thần thông là gì mà cần phải thực chứng? Này kẻ ngu
kia, hãy thấy lỗi lầm của Ngươi như vậy là như thế
nào!

----------------------------------------------------------

5. "- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn không giải thích cho con khởi nguyên của thế giới.

"- Này Sunakkhatta, Ta có nói với Ngươi: "Này
Sunakkhatta, hãy đến đây và sống dưới sự chỉ dẫn
của Ta. Ta sẽ giải thích cho Ngươi khởi nguyên của
Thế giới" chăng?

"- Bạch Thế Tôn, không!

"- Này Sunakkhatta, Ngươi có nói với Ta: "Bạch Thế
Tôn, con sẽ sống dưới sự chỉ dẫn của Thế Tôn, rồi
Thế Tôn sẽ giải thích cho con khởi nguyên của thế
giới" chăng?

"- Bạch Thế Tôn, không!

"- Này Sunakkhatta, như vậy Ta không nói với Ngươi: "Này Sunakkhatta, hãy đến đây và sống dưới

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                      14

sự chỉ dẫn của Ta. Ta sẽ giải thích cho Ngươi khởi
nguyên của thế giới." Ngươi cũng không nói với Ta:
"Bạch Thế Tôn, con sẽ sống dưới sự chỉ dẫn của Thế
Tôn, rồi Thế Tôn sẽ giải thích cho con khởi nguyên
của thế giới." Này kẻ ngu kia, sự kiện là như vậy,
thời Ngươi là ai và Ta là ai mà Ngươi nói chuyện từ
bỏ?

Này Sunakkhatta, Ngươi nghĩ thế nào? Khởi nguyên
của thế giới có giải thích hay không giải thích, nhưng
mục đích mà Ta thuyết giảng Chánh pháp là đưa
người thực hành đến chỗ tận diệt khổ đau, có phải
như vậy không?

"- Bạch Thế Tôn, khởi nguyên của thế giới có giải
thích hay không giải thích, mục đích mà Thế Tôn
thuyết giảng Chánh pháp là đưa người thực hành đến
chỗ tận diệt khổ đau, chính thật là như vậy.

"- Này Sunakkhatta, khởi nguyên của thế giới có giải
thích hay không giải thích, mục đích của Thế Tôn
thuyết giảng Chánh pháp là đưa người thực hành đến
chỗ tận diệt khổ đau. Này Sunakkhatta, như vậy thời
giải thích về khởi nguyên thế giới có ích lợi gì cho
Ngươi? Này kẻ ngu kia, hãy thấy sự lỗi lầm của
Ngươi như vậy là thế nào!

6. "- Này Sunakkhatta, dưới nhiều phương diện

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             15

Ngươi đã nói lời tán thán Ta tại làng Vajji: "Như vậy, Thế Tôn là bậc A la hán, Chánh Biến Tri, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật, Thế Tôn." Này Sunakkhatta, như vậy dưới nhiều phương diện, Ngươi đã nói lời tán thán Ta tại làng Vajji.

"Này Sunakkhatta, dưới nhiều phương diện, Ngươi
nói lời tán thán Pháp tại làng Vajji: "Chánh pháp
được Thế Tôn khéo thuyết giảng, thiết thực hiện tại,
vượt ngoài thời gian, đến để mà thấy, có khả năng
hướng thượng, chỉ người có trí mới thâm hiểu." Này
Sunakkhatta, như vậy dưới nhiều phương diện,
Ngươi tán thán Chánh pháp tại làng Vajji.

"Này Sunakkhatta, dưới nhiều phương diện, Ngươi
đã tán thán Tăng tại làng Vajji: "Chư Tăng đệ tử của
Thế Tôn khéo tu tập về chánh chơn, chư Tăng đệ tử
của Thế Tôn khéo tu tập về Chánh trực, chư Tăng đệ
tử của Thế Tôn khéo tu tập về khuôn phép, chư Tăng
đệ tử của Thế Tôn khéo tu tập về chánh hạnh, tức là
bốn đôi tám chúng. Chư Tăng đệ tử của Thế Tôn này
đáng được kính trọng, đáng được cung kính, đáng
được cúng dường, đáng được chấp tay cúi chào, vì là
phước điền tối thượng ở đời". Này Sunakkhatta, như
vậy dưới nhiều phương diện, Ngươi tán thán Tăng
tại làng Vajji.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             16

"Này Sunakkhatta, Ta nói cho Ngươi biết; này
Sunakkhatta Ta tin cho Ngươi biết; sẽ có lời luận bàn
về Ngươi như sau: "Sunakkhatta, thuộc bộ lạc
Licchavi không thể sống phạm hạnh dưới sự hướng
dẫn của Sa môn Gotama. Vì không kham nổi, nên
từ bỏ tu học trở về với đời sống thấp kém". Này
Sunakkhatta, sẽ có lời luận bàn về Ngươi như vậy.

Này Bhaggava, như vậy Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi dầu được Ta nói vậy, từ bỏ pháp luật này, như người phải rớt vào đọa xứ, địa ngục.

-------------------------------------------------------

7. Này Bhaggava, một thời Ta ở bộ lạc Bumu, tại thị trấn của bộ lạc Bumu tên là Uttaraka. Này Bhaggava, rồi buổi sáng Ta đắp y, cầm y bát cùng với Sa di Sunakkhatta thuộc bộ lạc Licchavi theo sau, vào thị trấn Uttaraka khất thực. Lúc bấy giờ, lõa thể Korakkhattiya, tu theo hạnh chó đi bốn chân, bò lết trên đất, lấy miệng mà ăn đồ cứng hay đồ ăn mềm.

Này Bahaggava, Sunakkhatta thuộc bộ lạc Licchavi
thấy lõa thể Korakkhattiya tu theo hạnh chó, đi bốn
chân, bò lết trên đất, lấy miệng ăn đồ cứng hay đồ ăn
mềm.

Này Bhaggava, Ta biết được tâm tư của Sunakkhatta

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                   17

thuộc bộ lạc Licchavi với tâm tư của Ta và Ta nói với ông ta như sau:

"- Này kẻ ngu kia, có phải Ngươi vẫn tự nhận Ngươi là Thích Tử không?

"- Bạch Thế Tôn, sao Thế Tôn lại nói: "Này kẻ ngu kia, có phải Ngươi tự nhân Ngươi là Thích Tử không"?

"- Này Sunakkhatta, có phải Ngươi, sau khi thấy lõa
thể Korakkhattiya tu theo hạnh chó, đi bốn chân bò
lết trên đất, lấy miệng mà ăn đồ ăn cứng hay đồ ăn
mềm, liền suy nghĩ: "Thật tốt đẹp thay vị A la hán Sa
môn đi bốn chân, bò lết trên đất, lấy miệng mà ăn đồ
ăn cứng hay đồ ăn mềm"?

"- Bạch Thế Tôn có vậy. Bạch Thế Tôn, sao Thế Tôn lại ganh ghét với một bị A la hán?

"- Này kẻ ngu kia, Ta đâu có ganh ghét với một vị A la hán? Chính Ngươi tự sinh ác tà kiến ấy, hãy bỏ nó đi. Chớ để tự mình lâu ngày bị khổ đau thiệt hại.

Này Sunakkhtta, lõa thể Korakkhattiya mà Ngươi nghĩ là tốt đẹp, là vị Sa môn, sau bảy ngày sẽ bị trúng thực mà chết, sau khi chết sẽ tái sanh thuộc loại Kàlakanjà, một trong loại Asura thấp kém nhất.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            18

Sau khi chết, nó sẽ bị quăng trong nghĩa địa đặt trên đống cỏ Bìrana. Này Sunakkhatta, nếu Ngươi muốn, hãy đến hỏi lõa thể Korakkhattiya như sau: "Này bạn Korakkhattiya, bạn có biết bạn thác sanh cảnh giới nào không?" Này Sunakkhatta, sự kiện này có thể xảy ra, lõa thể Korakkhatta ấy có thể trả lời với Ngươi: "Này bạn Sunakkhatta, tôi biết cảnh giới thác sanh của tôi. Tôi sẽ thác sanh thuộc loại Kàlakanjà, một trong loại Asura thấp kém nhất".

8. Này Bhaggava, Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi, đi đến loã thể Korakkhattiya và nói:

" - Này bạn Korakkhattiya, Sa-môn Gotama có nói như sau: "Loã thể Korakkhattiya sau bảy ngày trúng thực mà chết, sau khi chết sẽ tái sanh thuộc loại Kàlakanjà, một trong loại Asura thấp kém nhất. Sau khi chết, ông ta sẽ bị quăng trong nghĩa địa, đặt trên đống cỏ Birana". Này Bạn Korakkhattiya, vậy Bạn hãy ăn cho có tiết độ, vậy Bạn hãy uống cho có tiết độ, để lời nói của Sa môn Gotama trở thành nói láo."

Này Bhaggava, vì không tin tưởng Như Lai,
Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi đếm từng ngày
một cho đến bảy ngày. Nhưng này Bhaggava, lõa thể
Korakkhattiya sau bảy ngày bị trúng thực mà chết.
Sau khi chết, bị tái sanh thuộc loại Kàlakanjà, một

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             19

trong loại Asura thấp kém nhất. Sau khi chết, ông ta bị quăng trong nghĩa địa, đặt trên đống cỏ Birana.

9. Này Bhaggava, Sunakkhatta được nghe: "Lõa thể
Korakkhattiya bị trúng thực chết, quăng trong nghĩa
địa, đặt trên đống cỏ Birana." Này Bhaggava,
Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi liền đi đến đống
cỏ Birana tại nghĩa địa, đến lõa thể Korakkhattiya,
lấy tay đánh ba lần và hỏi:

"- Này bạn Korakkhattiya, Bạn có biết cảnh giới thác sanh của Bạn không?"

Này Bhaggava, lõa thể Korakkhattiya lấy tay xoa lưng và ngồi dậy:

"- Này bạn Sunakkhatta, tôi biết cảnh giới thác sanh
của tôi. Tôi thác sanh thuộc loại Kàlakanjà, một
trong loại Asura thấp kém nhất." Sau khi nói xong,
ông ta ngã ngữa xuống.

10. Này Bhaggava, rồi Sunakkhatta, thuộc bộ lạc
Licchavi đến Ta, đảnh lễ và ngồi xuốn một bên. Này
Bhaggava, Ta nói với Sunakkhatta, thuộc bộ lạc
Licchavi đang ngồi một bên:

"- Này Sunakkhatta, Ngươi nghĩ thế nào? Điều Ta nói với Người về lõa thể Korakkhattiya, có phải sự

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           20

việc xảy ra như Ta nói không, hay là khác?

"- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn đã nói với con lề lõa thể Korakkhattiya như thế nào, sự việc xảy ra như Thế Tôn nói, không phải khác!

"- Này Sunakkhatta, Ngươi nghĩ thế nào? Sự kiện là như vậy, thời có phải pháp thượng nhân thần thông đã được thực hiện có phải không?

"- Bạch Thế Tôn, sự kiện là như vậy, chắc chắn là pháp thượng nhân thần thông đã được thực hiện.

"- Vậy này kẻ ngu kia, như vậy là pháp thượng nhân thần thông đã được Ta thực hiện, thế mà Ngươi nói: "Bạch Thế Tôn, Thế Tôn không thực hiện pháp thượng nhân thần thông cho con." Này kẻ ngu kia, hãy thấy sự lỗi lầm của Ngươi như vậy là thế nào!"

Này Bhaggava, như vậy Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi được Ta nói như vậy, từ bỏ pháp luật này, như người phải rơi vào đọa xứ, địa ngục.

--------------------------------------------------------------

11. Này Bhaggava, một thời, Ta trú tại Vesàli (Tỳ xá ly), rừng Đại Lâm, ở Trùng Các giảng đường. Lúc bấy giờ, lõa thể Kandaramasuka ở tại Vesàli được

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                     21

sự cúng dường tối thượng, được xưng danh tối thượng tại làng Vajji. Vị này có phát nguyện tuân theo bảy giới hạnh:

- "Trọn đời, ta theo hạnh lõa thể, không mặc
quần áo;
- Trọn đời, ta sống phạm hạnh, không có hành
dâm;
- Trọn đời ta tự nuôi sống với rượu và thịt, không
phải với cháo cơm;
- Ta không bao giờ đi quá tháp Udana phía Đông
thành Vesàli;
- Ta không bao giờ đi quá tháp Gotamaka, phía
Nam thành Vesàli;
- Ta không bao giờ đi quá tháp Sattamba, phía
Tây thành Vesà;
- Ta không bao giờ đi quá tháp Bahuputta, phía
Bắc thành Vesàli."

Vị này, nhờ tuân theo bảy giới hạnh này mà được sự cúng dường tối thượng, được danh xưng tối thượng tại làng Vajji.

12. Này Bhaggava, rồi Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi đi đến lõa thể Kandaramasuka và hỏi câu

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           22

hỏi; lõa thể Kandaramasuka khi bị hỏi như vậy,
không theo dõi câu hỏi, vì không theo dõi, nên tỏ ra
tức tối, giận dữ, phật ý. Này Bhaggava, rồi
Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi suy nghĩ:
"Chúng ta có thể trở thành chống đối vị A-la-hán Sa-
môn tốt đẹp này. Hãy giữ đừng có gì xảy ra khiến
chúng ta có thể bất lợi đau khổ lâu đời."

13. Này Bhaggava, rồi Sunakkhata, thuộc bộ lạc
Licchavi đi đến Ta, đảnh lễ và ngồi xuống một bên.
Này Bahaggava, Ta nói với Sunakkhatta, thuộc bộ
lạc Licchavi đang ngồi một bên:

- Này kẻ ngu kia, Ngươi vẫn tự nhận Ngươi là Thích tử không?

- Bạch Thế Tôn, sao Thế Tôn lại nói với con như vậy: Này kẻ ngu kia, Ngươi vẫn tự nhận Ngươi là Thích tử không?

- Này Sunakkhatta, có phải Ngươi đã đi đến lõa thể
Kandaramasuka và hỏi câu hỏi? Lõa thể
Kandaramasuka khi được Ngươi hỏi như vậy, không
theo dõi câu hỏi; vì không theo dõi nên tỏ ra tức tối,
giận dữ, phật ý. Rồi tự nghĩ: "Chúng ta có thể trở
thành chống đối vị A la hán, Sa môn tốt đẹp này. Hãy
giữ đừng có có gì xảy ra khiến chúng có thể bất lợi
đau khổ lâu đời!

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             23

- Bạch Thế Tôn có vậy. Bạch Thế Tôn, sao Thế Tôn lại ganh ghét với một vị A la hán?

- Này kẻ ngu kia, Ta đâu có ganh ghét với một vị A la hán! Chính Ngươi tự sanh ác tà kiến ấy, hãy từ bỏ nó đi. Chớ để mình lâu ngày bị thiệt hại đau khổ!

Này Sunakkhatta, lõa thể Kandaramasuka mà Ngươi
nghĩ là vị A la hán, là vị Sa môn tốt đẹp, không bao
lâu sẽ sống mặc áo và lập gia đình, sẽ ăn cơm cháo,
sẽ đi vượt quá các tháp ở Vesàli và sẽ chết mất hết
cả danh xưng.

Này Bhaggava, lõa thể Kandaramasuka, không bao
lâu sống mặc áo và lập gia đình, ăn dùng cơm cháo,
đi vượt quá các tháp ở Vesàli và bị chết mất hết cả
danh xưng.

14. Sunakkhatta thuộc bộ lạc Licchavi được nghe tin
lõa thể Kandaramasuka không bao lâu sống mặc áo
và lập gia đình, ăn dùng cơm cháo, đi vượt quá các
tháp ở Vesàli và bị chết mất hết danh xưng. Này
Bhaggava, rồi Sunakkhatta đi đến chỗ Ta ở, sau khi
đến đảnh lễ Ta và ngồi xuống một bên. Này
Bhaggava, và Ta nói với Sunakkhatta thuộc bộ lạc
Licchavi đang ngồi một bên:

- Này Sunakkhatta, Ngươi nghĩ thế nào? Điều Ta nói

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           24

với Ngươi về lõa thể Kandaramasuka có phải sự việc xảy ra như Ta nói không, hay là khác?

- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn đã nói với con về lõa thể Kandaramasuka như thế nào, sự việc xảy ra như Thế Tôn nói, không phải khác.

- Này Sunakkhatta, Ngươi nghĩ thế nào? Sự kiện là như vậy, thời có phải là pháp thượng nhân thần thông đã được thực hiện, có phải không?

- Bạch Thế Tôn, sự kiện là như vậy, chắc chắn là pháp thượng nhân thần thông đã được thực hiện.

- Vậy này kẻ ngu kia, như vậy là pháp thượng nhân
thần thông đã được Ta thực hiện, thế mà Ngươi nói:
"Bạch Thế Tôn, Thế Tôn không thực hiện pháp
thượng nhân thần thông cho con." Này kẻ ngu kia,
hãy thấy rõ sự lỗi lầm của Ngươi như vậy là như thế
nào"!

Này Bhaggava, như vậy Sunakkhtta, thuộc bộ lạc Licchavi được Ta nói như vậy, từ bỏ luật này, như người phải rơi vào đọa xứ địa ngục.

----------------------------------------------------------

15. Này Bhaggava, một thời Ta trú ở Vesàli, rừng

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                      25

Đại Lâm, tại Trùng Các giảng đường. Lúc bấy giờ,
lõa thể Patikaputta sống ở Vesàli, được cúng
dường tối thượng, được danh xưng tối thượng ở làng
Vajji. Trong các buổi họp ở Vesàli, ông ta thường
tuyên bố như sau:

"Sa môn Gotama là người có trí, ta cũng là người có
trí. Người có trí có thể trình bày pháp thượng nhân
thần thông của mình, nhờ trí lực của mình. Nếu Sa
môn Gotama chịu đi nửa đường, ta chịu di nửa
đường. Và hai chúng ta có thể thực hiện pháp thượng
nhân thần thông ở tại đây. Nếu Sa môn Gotama thực
hiện một pháp thượng nhân thần thông, thời ta sẽ
thực hiện hai pháp. Nếu Sa môn Gotama thực hiện
bốn pháp thượng nhân thần thông, thời ta sẽ thực
hiện tám pháp. Như vậy Sa môn Gotama thực hiện
bao nhiều pháp thần thông thời ta sẽ thực hiện gấp
hai lần."

16. Này Bhaggava, Sunakkhatta, thuộc bộ lạc
Licchavi đã đến Ta, sau khi đến, đảnh lễ Ta và ngồi
xuống một bên. Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi
bạch với Ta:

"- Bạch Thế Tôn, lõa thể Patikaputta (Ba kê tử) sống ở Vesàli, được cúng dường tối thượng, được danh xưng tối thượng ở làng Vajji. Trong buổi họp ở

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           26

Vesàli, thường tuyên bố như sau: "Sa môn Gotama là người có trí, ta cũng là người có trí. Người có trí có thể trình bày pháp thượng nhân thần thông nhờ trí lực của mình. Nếu Sa môn Gotama chịu đi nửa đường, ta chịu đi nửa đường. Và hai chúng ta có thể thực hiện pháp thần thông ở tại đây. Nếu Sa môn Gotama có thể thực hiện một pháp thượng nhân thần thông... thời ta sẽ thực hiện gấp hai lần."

Này Bhaggava, khi nghe nói vậy, Ta nói với Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi:

"- Này Sunakkhatta, lõa thể Patikaputta không có thể
đến gặp mặt Ta nếu ông ấy không từ bỏ lời ấy, không
từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy. Nếu ông ấy
nghĩ rằng ông ấy sẽ đến gặp mặt Ta mà không từ
bỏ lời ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến
ấy, thời đầu của ông ta sẽ bị bể tan.

17. "- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hãy thận trọng lời nói! Thiện Thệ hãy thận trọng lời nói!

"- Này Sunakkhatta, tại sao Ngươi lại nói với Ta: "Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hãy thận trọng lời nói"?

"- Bạch Thế Tôn, lời nói này đã được Thế Tôn tuyên bố một cách cực đoan: "Lõa thể Patikaputta không có thể đến gặp mặt Ta, nếu ông ấy không từ bỏ lời

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             27

nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy.
Nếu ông ấy nghĩ rằng ông ấy sẽ đến gặp Ta mà không
từ bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà
kiến ấy, thời đầu ông ấy sẽ bị bể tan"! Bạch Thế Tôn,
lõa thể Patikaputta có thể đến gặp mặt Thế Tôn với
một hóa thân khác, và như vậy Thế Tôn trở thành nói
không thật!

18. "- Này Sunakkhatta, Như Lai có bao giờ nói lời nói nào có hai nghĩa không?

"- Bạch Thế Tôn, có phải do tự tâm phán xét mà Thế Tôn đã được biết về Patikaputta: "Lõa thể Patikaputta không có thể đến gặp mặt Ta, nếu ông ấy không từ bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy. Nếu ông ấy nghĩ rằng ông ấy sẽ đến gặp mặt Ta mà không từ bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy, thời đầu của ông ấy sẽ bị bể tan". Hay là có vị Thiên thần nào đã báo tin cho Như Lai biết: "Bạch Thế Tôn, lõa thể Patikaputta không có thể... đầu của ông ấy sẽ bị bể tan!"

"- Này Sunakkhatta, chính tự tâm phán xét mà ta đã biết về lõa thể Patikaputta: "Lõa thể Pàtikaputta không có thể đến gặp mặt Ta... đầu của ông ấy sẽ bị bể tan." Và cũng có vị Thiên thần đã báo tin cho Ta biết: "Lõa thể Pàtikaputta không có thể đến gặp mặt

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            28

Thế Tôn... đầu ông ấy sẽ bị bể tan". Vị tướng quân ở bộ lạc Licchavi tên là Ajita, khi mệnh chung vào ngày kia đã được sanh vào Tam thập tam thiên. Rồi vị ấy đến bạch với Ta: "Bạch Thế Tôn, lõa thể Pàtikaputta không có tàm quý! Bạch Thế Tôn, lõa thể Pàtikaputta không nói sự thật! Bạch Thế Tôn, lõa thể Pàtikaputta đã nói về con, ở giữa làng Vajji như sau: "Tướng quân ở bộ lạc Licchavi tên là Ajita sẽ thác sanh vào Đại địa ngục," Bạch Thế Tôn, con không thác sanh vào Đại địa ngục, Bạch Thế Tôn, con được sanh vào cõi Tam thập tam thiên! Bạch Thế Tôn, lõa thể Pàtikaputta không có tàm quý. Bạch Thế Tôn, lõa thể Pàtikaputta không nói sự thật! Bạch Thế Tôn, lõa thể Pàtikaputta không có thể đến gặp mặt Sa môn Gotama... đầu của ông ấy sẽ bị bể tan."

Này Sunakkhatta, như vậy chính tự tâm phán xét mà Ta biết về lõa thể Pàtikaputta. Lõa thể Pàtikaputta không có thể đến gặp mặt Ta nếu ông ấy không từ bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy. Nếu ông ấy nghĩ rằng ông ấy sẽ đến gặp mặt Ta mà không từ bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy, thời đầu của ông ấy sẽ bị bể tan. Và một vị thiên Thần đã báo tin cho ta biết: "Bạch Thế Tôn, lõa thể Pàtikaputta không có thể đến gặp mặt Thế Tôn nếu ông ấy không từ bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy. Nếu ông nghĩ rằng

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             29

ông ấy sẽ đến gặp mặt Thế Tôn mà không từ bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy, thời đầu của ông ấy sẽ bị bể tan."

"Này Sunakkhatta, sau khi Ta đi khất thực ở
Vesàli, ăn xong và khất thực trở về, Ta sẽ đến tại
vườn Pàtikaputta để nghỉ trưa. Này Sunakkhatta,
nếu Ngươi muốn, hãy tin cho ông ấy biết."

19. Này Bhaggava, rồi Ta đắp y vào buổi sáng, cầm
y bát vào thành Vesàli để khất thực. Sau khi đi khất
thực, ăn xong và đi khất thực trở về, Ta đi đến vườn
của Pàtikaputta để nghỉ trưa. Này Bhaggava,
Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi vội vàng vào
thành Vesàli, đến những Licchava có danh tiếng và
báo tin cho những vị ấy biết: "- Này Hiền giả, Thế
Tôn sau khi khất thực, ăn xong và đi khất thực trở
về, đã đi đến vườn của Pàtikaputta để nghỉ trưa!
Mong quý vị hãy đến! Mong quý vị hãy đến! Sẽ có
biểu diễn pháp thượng nhân thần thông giữa các vị
Sa môn thiện xảo."

Này Bhaggava, các Licchavi có danh tiếng suy nghĩ
như sau: "Sẽ có biểu diễn pháp thượng nhân thần
thông giữa các vị Sa môn thiện xảo. Vậy chúng ta
hãy đi đến đó."

Và chỗ nào có những Bà la môn có địa vị, những gia

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           30

chủ giàu sang, các Bà la môn, Bà la môn ngoại đạo có danh tiếng, ông ta đi đến các vị này và báo tin cho biết: "- Này Hiền giả, Thế Tôn sau khi đi khất thực, ăn xong và đi khất thực trở về, đã đi đến vườn của Pàtikaputta để nghỉ trưa. Mong quý vị hãy đến! Mong quý vị hãy đến! Sẽ có biểu diễn pháp thượng nhân thần thông giữa các vị Sa môn thiện xảo."

Này Bhaggava, các Sa môn, Bà la môn ngoại đạo có
danh tiếng suy nghĩ: "Sẽ có biểu diễn pháp thượng
nhân thần thông giữa các vị Sa môn thiện xảo. Vậy
chúng ta hãy đi đến đó."

Này Bhaggava, rồi các Licchavi có danh tiếng, các Bà la môn có địa vị, các Gia chủ giàu sang, các Sa môn, Bà la môn ngoại đạo có danh tiếng cùng đi đến vườn của Pàtikaputta. Này Bhaggava, như vậy Hội chúng này lên đến hàng trăm hàng ngàn người.

20. Này Bhaggava, lõa thể Pàtikaputta được nghe: "Các Licchavi danh tiếng đã đến, các Bà la môn có địa vị, các gia chủ giàu sang, các Sa môn, Bà la môn ngoại đạo có danh tiếng cũng đã đến, còn Sa môn Gotama thì ngồi nghỉ trưa tại vườn của ta." Khi nghe vậy ông ấy hoảng sợ, run rẩy, lông tóc dựng ngược. Này Bhaggava, lõa thể Pàtikaputta hoảng sợ, run rẩy, lông tóc dựng ngược, liền đi đến vườn các du sĩ

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             31

Tindukkhànu.

Này Bhaggava, Hội chúng ấy được nghe: "Lõa thể
Pàtikaputta hoảng sợ, run rẩy, lông tóc dựng ngược
đã đi đến vườn các du sĩ Tindukkhànu." Này
Bhaggava, Hội chúng liền cho gọi một người và bảo:

"- Này bạn hãy đi đến vườn các du sĩ Tindukkhànu, gặp lõa thể Pàtikaputta và nói như sau: "Này bạn Pàtikaputta hãy đến. Các Licchavi danh tiếng đã đến, các Bà la môn có địa vị, các Gia chủ giàu sang, các Sa môn, Bà la môn ngoại đạo có danh tiếng cũng đã đến. Sa môn Gotama đang ngồi nghỉ trưa tại vườn của Hiền giả. Này Hiền giả Pàtikaputta, lời nói sau đây được Hiền giả nói tại Hội chúng ở Vesàli: "Sa môn là người có trí, ta cũng là người có trí. Người có trí có thể trình bày pháp thượng nhân thần thông nhờ trí lực của mình. Nếu Sa môn Gotama chịu đi nửa đường, ta chịu đi nửa đường. Và hai chúng ta có thể thực hiện pháp thượng nhân thần thông ở tại đây. Nếu Sa môn Gotama thực hiện một pháp thượng nhân thần thông, thời ta sẽ thực hiện hai pháp. Nếu Sa môn Gotama thực hiện hai pháp thượng thần thông, thời ta sẽ thực hiện bốn pháp. Nếu Sa môn Gotama thực hiện bốn pháp thượng nhân thần thông, thời ta sẽ thực hiện tám pháp. Như vậy Sa môn Gotama thực hiện bao nhiêu pháp thượng nhân thần

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             32

thông, thời ta sẽ thực hiện gấp hai lần. "Này Hiền giả
Pàtikaputta, hãy chịu đi nửa đường. Sa môn Gotama
đã đi hết tất cả nửa đường rồi và đang ngồi nghỉ trưa
tại vườn của Hiền giả!".

21. Này Bhaggava, người ấy vâng theo lời Hội chúng ấy, đi đến vườn các du sĩ Tindukkhànu, gặp lõa thể Pàtikaputta, sau khi gặp xong, liền thưa:

"- Này bạn Pàtikaputta, hãy đi đến. Các Licchavi
danh tiếng... Sa môn Gotama đang ngồi nghỉ trưa tại
vườn của Hiền giả. Này Hiền giả Pàtikaputta, lời nói
sau được Hiền giả nói tại Hội chúng ở Vesàli: "Sa
môn Gotama là người có trí, ta cũng là người có trí...
ta sẽ thực hiện gấp hai lần". Này Hiền giả
Pàtikaputta, hãy chịu đi nửa đường, Sa môn Gotama
đã đi hết tất cả nửa đường và ngồi nghỉ trưa tại vườn
của Hiền giả."

Này Bhaggava, khi nghe nói vậy, lõa thể Pàtikaputta trả lời:

"- Này Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến". Nhưng
ông ấy như trườn bò qua lại tại chỗ, không thể đứng
dậy khỏi chỗ ngồi. Này Bhaggava, người ấy nói với
lõa thể Pàtikaputta:

"- Này Hiền giả Pàtikaputta sao lại như vậy? Hình

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             33

như mông của Hiền giả dính liền vào ghế, hay ghế dính liền vào mông của Hiền giả?

"- Này Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến." Tuy nói vậy nhưng ông ấy trườn bò qua lại tại chỗ, không có thể đứng dậy khỏi chỗ ngồi.

Này Bhaggava, được nói vậy, lõa thể Pàtikaputta tuy
nói: "Này Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến";
nhưng ông ấy trườn bò qua lại tại chỗ không có thể
đứng dậy khỏi chỗ ngồi.

22. Này Bhaggava, khi người ấy biết được lõa thể
Pàtikaputta này đã bị thảm bại, tuy nói: "Này Bạn,
tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", lại trườn bò qua lại
tại chỗ, không thể đứng dậy khỏi chỗ ngồi, liền đến
Hội chúng ấy báo tin:

"- Lõa thể Pàtikaputta đã thảm bại, tuy nói: "Này Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", lại trườn bò qua lại, không thể đứng dậy khỏi chỗ ngồi."

Này Bhaggava, khi nghe vậy Ta nói Hội chúng:

"- Này các Hiền giả, lõa thể Pàtikaputta không có thể đến gặp mặt Ta, nếu ông ấy không từ bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy. Nếu ông ấy nghĩ rằng ông ấy sẽ đến gặp mặt Ta mà không từ

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                              34

bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy, thời đầu của ông ấy sẽ bị bể tan."

II

1. Này Bhaggava, một vị đại thần Licchavi, từ chỗ ngồi đứng dậy, nói với Hội chúng ấy:

"- Các Hiền giả hãy chờ một lát, để tôi đi, xem có thể đưa lõa thể Pàtikaputta đến Hội chúng này không?"

Này Bhaggava, rồi vị đại thần Licchavi ấy đi đến vườn các du sĩ Tindukkhànu, gặp mặt lõa thể Pàtikaputta và nói với ông ấy:

"- Này bạn Pàtikaputta hãy đến! Các Licchavi danh tiếng đã đến, và các Bà la môn có địa vị, các Gia chủ giàu sang, các Sa môn, Ba la môn ngoại đạo có danh tiếng cũng đã đến; còn Sa môn Gotama đang ngồi nghỉ trưa tại vườn của Hiền giả. Này Hiền giả Pàtikaputta, Hiền giả đã tuyên bố giữa Hội chúng Vesàli: "Sa môn Gotama là người có trí, ta cũng là người có trí... thời ta sẽ thực hiện gấp hai lần". Này Hiền giả Pàtikaputta, hãy chịu đi nửa đường. Sa môn

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             35

Gotama đã đi hết tất cả nửa đường rồi và đang ngồi nghỉ trưa tại vườn của Hiền giả. Này Hiền giả Pàtikaputta, Sa môn Gotama đã nói với Hội chúng về Hiền giả như sau: "Lõa thể Pàtikaputta không có thể đến gặp mặt Ta nếu ông ấy không từ bỏ lời nói ấy... ông ấy có thể đến gặp mặt Thế Tôn thì đầu của ông ấy sẽ bị bể tan". Này Hiền giả Pàtikaputta hãy đến! Nếu Hiền gải đến, chúng tôi sẽ làm cho Hiền giả thắng và làm cho Sa môn Gotama thất bại."

2. Này Bhaggava, khi được nghe nói vậy, lõa thể Pàtikaputta, tuy nói: "Này Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", nhưng trườn bò qua lại tại chỗ không thể từ chỗ ngồi đứng dậy. Này Bhaggava, vị đại thần Licchavi liền nói với lõa thể Pàtikaputta:

"- Này Hiền giả Pàtikaputta, sao lại vậy? Hình như
mông của Hiền giả dính liền vào ghế, hay ghế dính
liền vào mông của Hiền giả. Tuy nói: "Này Bạn, tôi
sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", nhưng Hiền giả trườn
bò qua lại tại chỗ, không có thể từ chỗ ngồi đứng
dậy."

Này Bhaggava, khi được nói vậy, lõa thể Pàtikaputta
tuy nói: "Này Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến",
nhưng ông ấy trườn bò qua lại tại chỗ, không có thể
từ chỗ ngồi đứng dậy.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            36

3. Này Bhaggava, khi vị đại thần Licchavi biết được
lõa thể Pàtikaputta này đã bị thảm bại, tuy nói: "Này
Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", nhưng trườn bò
qua lại tại chỗ, không có thể từ chỗ ngồi đứng dậy,
liền đến Hội chúng ấy báo tin:

"- Lõa thể Pàtikaputta đã thảm bại, tuy nói: "Này
Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", nhưng ông ấy
trườn bò qua lại tại chỗ, không có thể từ chỗ ngồi
đứng dậy."

Này Bhaggava, khi nghe nói vậy, Ta nói với Hội chúng ấy:

"- Này các Hiền giả, lõa thể Pàtikaputta, nếu ông ấy không từ bỏ lời nói ấy... thời đầu của ông ấy sẽ bị bể tan. Nếu quí vị Licchavi nghĩ rằng: "Chúng ta hãy cột lõa thể Pàtikaputta với dây thừng, và dùng bò kéo ông ấy lại đây, Pàtikaputta sẽ bứt đứt dây thừng ấy. Lõa thể Pàtikaputta không có thể, nếu không từ bỏ lời nói ấy..." Nếu ông ấy nghĩ rằng: "Ta không từ bỏ lời nói ấy...", thời đầu của ông ấy sẽ bị bể tan."

4. Này Bhaggava, lúc ấy Jàliya, đệ tử của Dàrupatti, từ chỗ ngồi đứng dậy và nói với Hội chúng ấy:

"- Các Hiền giả hãy chờ một lát, để tôi đi xem có thể đưa lõa thể Pàtikaputta đến Hội chúng này hay

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             37

không?"

Này Bhggava, rồi Jàliya, đệ tử của Dàrupatti đi đến vườn các du sĩ Tindukkhànu, gặp mặt lõa thể Pàtikaputta và nói với ông ấy:

"- Này bạn Pàtikaputta hãy đến. Các Licchavi danh tiếng đã đến... Sa môn Gotama nay đang ngồi nghỉ trưa tại vườn của Hiền giả. Này Hiền giả Pàtikaputta, Hiền giả đã tuyên bố giữa Hội chúng Vesàli như sau: "Sa môn Gotama là người có trí... thời ta sẽ thực hiện gấp hai lần." Này Hiền giả Pàtikaputta, hãy chịu đi nửa đường. Sa môn Gotama đã đi hết tất cả nửa đường rồi và đang ngồi nghỉ trưa tại vườn của Hiền giả. Này Hiền giả Pàtikaputta, Sa môn Gotama đã nói với Hội chúng về Hiền giả như sau: "Lõa thể Pàtikaputta nếu không từ bỏ lời nói ấy... Nếu ông ấy nghĩ rằng: "Ta không bỏ lời nói ấy... có thể đến gặp mặt Sa môn Gotama...", thì đầu của ông ấy sẽ bị bể tan". Nếu quý vị Licchavi nghĩ rằng: "Chúng ta hãy cột lõa thể Pàtikaputta với dây thừng, và dùng bò kéo ông ấy lại đây", Pàtikaputta sẽ bứt đứt dây thừng ấy. Lõa thể Pàtikaputta không có thể, nếu không từ bỏ lời nói ấy... đầu của ông ấy sẽ bị bể tan".

Này Hiền giả Pàtikaputta hãy đến. Nếu Hiền giả đến, chúng tôi sẽ làm cho Hiền giả thắng, và làm

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             38

cho Sa môn Gotama thất bại."

5. Này Bhaggava, khi được nghe nói vậy, lõa thể Pàtikaputta, tuy nói: "Này Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", nhưng trườn bò qua lại tại chỗ, không có thể từ chỗ ngồi đứng dậy. Này Bhaggava, Jàliya, đệ tử của Dàrupatti nói với lõa thể Pàtikaputta:

"- Này Hiền giả Pàtikaputta sao lại vậy? Hình như mông của Hiêng giả dính liền vào ghế, hay ghế dính vào mông của Hiền giả. Tuy nói: "Này Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", nhưng Hiền giả trương bò qua lại tại chỗ, không có thể từ chỗ ngồi đứng dậy."

Này Bhaggava, được nói vậy, lõa thể Pàtikaputta, tuy
nói: "Này Bạn, tôi sẽ đến; này Ban, tôi sẽ đến",
nhưng Hiền giả trườn bò qua lại tại chỗ, không có
thể từ chỗ ngồi đứng dậy."

Này Bhaggava, được nói vậy, lõa thể Pàtikaputta, tuy
nói: "Này Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", lại
trườn bò qua lại tại chỗ, không có thể từ chỗ ngồi
đứng dậy."

Này Bhaggava, khi Jàliya, đệ tử của Dàrupatti biết được lõa thể Pàtikaputta nay đã bị thảm bại, tuy nói: "Này Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", lại trườn bò qua lại tại chỗ, không có thể từ chỗ ngồi đứng dậy,

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             39

liền nói với ông ấy:

"- Này Hiền giả Pàtikaputta, thuở xưa con sư tử vua
các loài thú suy nghĩ: "Ta hãy y cứ vào một khu rừng
để xây dựng sào huyệt. Sau khi xây dựng sào huyệt,
vào buổi chiều ta sẽ ra khỏi sào huyệt, duỗi chân cho
khỏe, rồi nhìn khắp bốn phương và ba lần rống tiếng
rống con sư tử. Sau khi rống tiếng rống con sư tử, ta
sẽ đi đến chỗ các thú qua lại, tìm giết những con thú
tốt đẹp nhất, ăn các loại thịt mềm mại rồi trở về sào
huyệt lại".

"Này Hiền giả, con sư tử ấy y cứ vào một khu rừng để xây dựng sào huyệt, vào buổi chiều ra khỏi sào huyệt, duỗi chân cho khỏe, rồi nhìn khắp bốn phương và ba lần rống tiếng rống con sư tử. Sau khi rống tiếng rống con sư tử, nó đi đến chỗ các thú qua lại, tìm giết những con thú tốt đẹp nhất, ăn các loại thịt mềm mại rồi trở về sào huyệt lại.

7. "Này Hiền giả Pàtikaputta, có con chó rừng già kiêu ngạo và mạnh mẽ, thường sống bằng đồ ăn thừa của con sư tử, vua các loài thú. Con chó rừng ấy suy nghĩ: "Ta là ai, và con sư tử, vua các loài thú là ai? Ta hãy y cứ vào một khu rừng để xây dựng sào huyệt. Sau khi xây dựng sào huyệt, vào buổi chiều ta sẽ ra khỏi sào huyệt, duỗi chân cho khỏe, rồi nhìn khắp

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             40

bốn phương và ba lần rống tiếng rống con sư tử. Sau khi rống tiếng rống con sư tử, ta sẽ đi đến chỗ các thú qua lại, tìm giết những con thú tốt đẹp nhất, ăn các loại thịt mềm mại, rồi trở về sào huyệt lại."

"Này Hiền giả, con chó rừng kia ý cứ vào một khu
rừng để xây dựng sào huyệt, duỗi chân cho khỏe, rồi
nhìn khắp bốn phương và định ba lần rống tiếng rống
con sư tử. Nhưng nó chỉ kêu lên tiếng loại chó
rừng, tiếng sủa loại chó rừng. Ai có thể so sánh
tiếng sủa con chó rừng đê tiện với tiếng rống con
sư tử?

"Cũng vậy, này Hiền giả Pàtikaputta, Hiền giả sống
dựa trên uy tín của bậc Thiện Thệ, ăn uống đồ tàn
thực của bậc Thiện Thệ, thế mà tự nghĩ có thể trịch
thượng với các bậc Như Lai, A la hán, Chánh Đẳng
Giác. Bọn Pàtikaputta đê tiện là ai, lại có thể trịch
thượng với các bậc Như Lai, A la hán, Chánh Đẳng
Giác?"

8. Này Bhaggava, Jàliya, đệ tử của Dàrupati dầu có dùng ví dụ ấy cũng không thể khiến lõa thể Pàtikaputta rời khỏi chỗ ngồi, liền nói với ông ấy:

Chó rừng nhìn tự thân, Tự nghĩ là sư tử. Nó sủa tiếng chó rừng,

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            41

Loại chó rừng đê tiện. Chó rừng sủa là ai? Ai rống tiếng sư tử?

"Cũng vậy, này Hiền giả Pàtikaputta, Hiền giả sống
dựa trên uy tín của bậc Thiện Thệ, ăn uống đồ tàn
thực của bậc Thiện Thệ, thế mà nghĩ có thể trịch
thượng với các bậc Như Lai, A la hán, Chánh Đẳng
Giác. Bọn Pàtikaputta đê tiện là ai, lại có thể trịch
thượng với các bậc Như Lai, A lán hán, Chánh Đẳng
Giác?"

10. Này Bhaggava, Jàliya, đệ tử của Dàrupatti, dầu có dùng ví dụ ấy cũng không có thể khiến lõa thể Pàtikaputta rời khỏi chỗ ngồi, liền nói với ông ấy:

Ăn cóc, chuột kho thóc,
Ăn xác quăng nghĩa địa,
Sống Đại lâm, Không lâm,
Tự nghĩ là vua thú.
Nó sủa tiếng chó rừng,
Loại chó rừng đê tiện.
Chó rừng sủa là ai?
Ai rống tiếng sư tử?

"Cũng vậy này Hiền giả Pàtikaputta, Hiền giả sống dựa trên uy tín của bậc Thiện Thệ, ăn uống đồ tàn thực của bậc Thiện Thệ, thế mà tự nghĩ có thể trịch

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            42

thượng với các bậc Như Lai, A la hán, Chánh Đẳng
Giác. Bọn Pàtikaputta đê tiện là ai, lại có thể trịch
thượng với các bậc Nha Lai, A la hán, Chánh Đẳng
Giác?"

11. Này Bhaggava, Jàliya, đệ tử của Dàrupatti, dầu
có dùng ví dụ ấy, cũng không thể khiến lõa thể
Pàtikaputta rời khỏi chỗ ngồi, liền về Hội chúng ấy
và báo tin:

"- Lõa thể Pàtikaputta đã thảm bại, tuy nói: "Này
Bạn, tôi sẽ đến; này Bạn, tôi sẽ đến", nhưng ông ấy
trườn bò qua lại tại chỗ, không có thể từ chỗ ngồi
đứng dậy."

12. Này Bhaggava, khi nghe nói vậy, Ta nói với hội chúng ấy:

"- Này các Hiền giả, lõa thể Pàtikaputta, nếu ông ấy không từ bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy, thì không có thể đến gặp mặt Ta được. Nếu ông ấy nghĩ rằng: "Ta tuy không từ bỏ lời nói ấy, không từ bỏ tâm ấy, không từ bỏ tà kiến ấy, có thể đến gặp mặt Sa môn Gotama được", thì đầu của ông ấy sẽ bị bể tan. Nếu quý vị Licchavi nghĩ rằng: "Chúng ta hãy cột lõa thể Pàtikaputta với dây thừng và dùng bò kéo ông ấy lại đây". Pàtikaputta sẽ bứt đứt dây thừng ấy. Lõa thể Pàtikaputta không có thể

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            43

không tử bỏ lời nói ấy... có thể đến gặp mặt Ta được.
Nếu ông ấy nghĩ rằng: "Ta có thể không từ bỏ lời nói
ấy... có thể đến gặp mặt Sa môn Gotama được", thì
đầu của ông ấy sẽ bị bể tan."

13. Này Bhaggava, rồi Ta giảng dạy cho hội chúng
ấy, khuyến khích, làm cho phấn khởi, làm cho hoan
hỷ với bài thuyết pháp. Sau khi giảng dạy cho hội
chúng ấy, khuyến khích, làm cho phấn khởi, làm cho
hoan hỷ với bài thuyết pháp, Ta khiến cho họ giải
thoát đại kiết sử, cứu vớt tám vạn bốn ngàn chúng
sanh thoát khỏi đại đọa xứ, Ta nhập thiền quang giới
tam muội, bay lên hư không cao đến bảy cây ta la,
phóng hào quang cao đến hơn bảy cây ta la, khiến
cho cháy sáng, rực sáng và Ta hiện ra tại Trùng Các
giảng đường ở Đại Lâm.

Này Bhaggava, rồi Sunakkhatta, thuộc bộ lạc
Licchavi đến Ta, đảnh lễ Ta và ngồi xuống một bên.
Sau khi ngồi xuống một bên, này Bhaggava, Ta nói
với Sunakkhatta, thuộc bộ lạc Licchavi đang ngồi
một bên:

"- Này Sunakkhatta, Ngươi nghĩ thế nào? Có phải điều Ta nói cho Ngươi về lõa thể Pàtikaputta, đã được thực hiện đúng như vậy, không có gì khác?

"- Bạch Thế Tôn, điều Thế Tôn nói cho con về lõa

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            44

thể Pàtikaputta đã được thực hiện đúng như vậy, không có gì khác.

"- Này Sunakkhatta, Ngươi nghĩ thế nào? Sự kiện là như vậy, thì có phải pháp thượng nhân thần thông đã được thực hiện hay không được thực hiện?

"- Bạch Thế Tôn, sự kiện là như vậy, thì pháp thượng nhân thần thông đã được thực hiện, không phải không thực hiện.

- "Này kẻ ngu kia, như vậy là pháp thượng nhân thần
thông đã được Ta thực hiện, thế mà Ngươi lại nói:
"Bạch Thế Tôn, Thế Tôn không thực hiện pháp
thượng nhân thần thông." Này kẻ ngu kia, hãy thấy
sự lỗi lầm của Ngươi như vậy là như thế nào!"

Này Bhaggava, như vậy Sunakkhatta thuộc bộ lạc Licchavi dầu được Ta nói vậy, từ bỏ pháp luật này, như người phải rơi vào đọa xứ, địa ngục.

-----------------------------------

14. Này Bhaggava, Ta biết về khởi nguyên thế giới,
Ta còn biết hơn thế nữa. Và khi Ta biết như vậy,
Ta không có chấp trước. Vì không có chấp trước,
Ta tự thân thấu hiểu được sự an tịnh ấy; chính
nhờ chứng ngộ sự an tịnh này mà Như Lai không

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           45

rơi vào lầm lỗi.

 Này Bhaggava, có những vị Sa môn, Bà la môn
tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền
thống là do Tự Tại thiên (Issara) tạo ra, do
Phạm thiên (Brahma) tạo ra. Ta đến những vị
ấy và nói:

"- Có phải chư Tôn giả lại tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền thống là do Tự tại thiên tạo ra, do Phạm thiên tạo ra?"

Được Ta hỏi vậy, quý vị ấy trả lời:

"- Vâng!"

Ta nói với quý vị ấy:

"- Sao chư Tôn giả lại tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo thuyền thống là do Tự tại thiên tạo ra, do Phạm thiên tạo ra"?

Được Ta hỏi vậy, quý vị ấy không thể trả lời được. Không thể trả lời được, quý vị ấy hỏi lại Ta, và được hỏi vậy, Ta trả lời như sau:

15. "- Chư Hiền giả, có một thời, đến một giai đoạn nào đó, sau một thời gian rất lâu, thế giới này chuyển

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             46

hoại. Trong khi thế giới chuyển hoại, phần lớn các
loài hữu tình chuyển sanh qua Àbhassara (Quang
Âm thiên) ở tại đây, những loài hữu tình nào do ý
sanh, nuôi sống bằng hỷ, tự chiếu hào quang, phi
hành trên hư không, sống trong sự quang vinh và
sống như vậy trong một thời gian khá dài.

Chư Hiền giả, có một thời, đến một giai đoạn nào đó, sau một thời gian rất lâu, thế giới này chuyển thành, Phạm cung được hiện ra nhưng trống không.

- Lúc bấy giờ, một loài hữu tình, hoặc thọ mạng
đã tận, hay phước báo đã tận, mạng chung từ
Quang Âm thiên sanh qua Phạm cung trống
không ấy. Vị ấy ở tại đấy, do ý sanh, nuôi sống
bằng hỷ, tự chiếu hào quang, phi hành trên hư
không, sống trong sự quang vinh, và sống như
vậy trong một thời gian khá dài.

- Vị này, tại chỗ ấy, sau khi sống lâu một mình
như vậy, khởi ý chán nản, không hoan hỷ và có
kỳ vọng: "Mong sao có các loài hữu tình khác
cũng đến tại chỗ này!"

- Lúc bấy giờ, các loài hữu tình khác, hoặc thọ mạng đã tận, hay phước báo đã tận, bị mệnh chung và từ thân Quang Âm thiên sanh qua

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            47

Phạm cung trống không để làm bạn với vị hữu
tình kia. Các loại hữu tình này ở đây cũng có ý
sanh, nuôi sống bằng hỷ, tự chiếu hào quang,
phi hành trên hư không, sống trong sự quang
vinh và sống như vậy trong một thời gian khá
dài.

16. "Lúc bấy giờ, này các Hiền giả, vị hữu tình sanh
qua đầu tiên nghĩ rằng: "Ta là Phạm thiên, Đại
Phạm thiên, Toàn năng, Tối thắng, Biến nhãn,
Thượng tôn, Thượng đế, Sáng tạo chủ, Hóa sanh
chủ, Đại tôn, Chúa tể mọi định mạng, đấng Tự tại,
Tổ phụ các chúng sanh đã và sẽ sanh. Những loài
hữu tình ấy do chính ta hóa sanh. Tại sao vậy? Vì
chính do ta khởi niệm: Mong sao các loài hữu tình
khác cũng đến tại chỗ này! Chính do sở nguyện của
ta mà những loại hữu tình ấy đến tại chỗ này".

Các loài hữu tình đến sau cùng nghĩ như thế này: "Vị
ấy là Phạm thiên, Đại Phạm thiên, đấng Toàn năng,
Tối thắng, Biến nhãn, Thượng tôn, Thượng đế, Sáng
tạo chủ, Hóa sanh chủ, Đại tôn, Chúa tể mọi định
mạng, đấng Tự tại, Tổ phụ các chúng sanh đã và sẽ
sanh. Chúng ta do vị Phạm thiên này hoá sanh. Vì
chúng ta thấy vị này sanh trước ở đây rồi, còn chúng
ta thì sanh sau".

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           48

17. "Này các Hiền giả, vị hữu tình sanh ra đầu tiên
ấy, sống được lâu hơn, sắc tướng tốt đẹp hơn, và
được nhiều uy quyền hơn. Còn các loài hữu tình sanh
sau thì sống ngắn hơn, sắc tướng ít tốt đẹp hơn, và
được ít uy quyền hơn.

Này các Hiền giả, sự tình này có thể xảy ra. Một trong các loài hữu tình ấy, sau khi từ bỏ thân kia lại thác sanh đến cõi này. Khi đến cõi này, vị ấy xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Sau khi xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình, vị ấy nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, vị ấy nhớ tới đời sống ấy. Vị ấy nói rằng: "Vị kia là Phạm thiên, Đại Phạm thiên, đấng Toàn năng, Tối thắng, Biến nhãn, Thượng Tôn, Thượng đế, Sáng tạo chủ, Hóa sanh chủ, Đại tôn, Chúa tể mọi định mạng, đấng Tự tại, Tổ phụ các chúng sanh đã và sẽ sanh. Chúng ta do vị Phạm thiên ấy hóa sanh. Vị ấy là thường hằng, kiên cố, thường trú, không biến chuyển, thường trú như vậy mãi mãi. Còn chúng ta do vị Phạm thiên ấy hóa sanh đến tại chỗ này. Chúng ta là vô thường, không kiên cố, yểu thọ, chịu sự biến dịch và thác sanh đến tại chỗ này"! Này các Hiền giả, như vậy quý vị tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền thống là do Tự Tại thiên tạo ra, là do Phạm thiên tạo ra...?"

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             49

Các vị ấy nói như sau: "- Này Tôn giả Gotama, chúng tôi có nghe đúng như Tôn giả Gotama nói: "

Này Bhaggava, Ta biết về khởi nguyên thế giới... mà Như Lai không rơi vào lầm lỗi."

18. Này Bhaggava:

 Một số Sa môn, Bà la môn tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền thống là do nhiễm hoặc bởi dục lạc. Ta đến những vị ấy và nói:

"- Có phải chư Tôn giả tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền thống là do nhiễm hoặc vì dục lạc?"

Được Ta hỏi vậy, quý vị ấy trả lời: "- Vâng."

Ta nói với quý vị ấy: "- Sao chư Hiền giả lại tuyên bố về khởi nguyên thế giới truyền thống, là do nhiễm hoặc bởi dục lạc?"

Được Ta hỏi như vậy, quý vị ấy không thể trả lời được. Không thể trả lời được, quý vị ấy hỏi lại Ta, và được hỏi vậy, Ta trả lời như sau:

"- Này các Hiền giả, có những hạng chư Thiên gọi là Khiddàpadosikà (bị nhiễm hoặc bởi dục lạc). Những vị này sống lâu ngày, mê say trong hý tiếu

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           50

dục lạc. Vì sống lâu ngày, mê say trong hý tiếu dục lạc, nên bị thất niệm. Do thất niệm, chư Thiên ấy thác sanh, từ bỏ thân thể của họ.

Sự tình này xảy ra. Một trong các loài hữu tình kia khi thác sanh, từ bỏ thân thể ấy, lại sanh đến chỗ này. Khi đến tại chỗ này, vị ấy xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Sau khi xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình, vị ấy nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, vị ấy nhớ đến đời sống quá khứ ấy chớ không nhớ xa hơn đời sống ấy. Vị ấy nói: "Những vị Thiên không bị nhiễm hoặc vì dục lạc, họ sống lâu ngày không mê say trong hý tiếu dục lạc. Vì sống lâu ngày không mê say trong hý tiếu dục lạc, nên không bị thất niệm. Nhờ không thất niệm, nên Chư thiên ấy không thác sanh, không từ bỏ thân thể của họ, sống thường hằng, kiên cố, thường trú, không bị chuyển biến, thường trú như vậy mãi mãi. Còn chúng ta đã bị nhiễm hoặc bởi dục lạc, sống lâu ngày mê say trong hý tiếu dục lạc. Vì chúng ta sống lâu ngày mê say trong hý tiếu dục lạc nên bị thất niệm. Do thất niệm, chúng ta từ bỏ thân thể này, sống vô thường, không kiên cố, yểu thọ, chịu sự biến dịch và thác sanh đến chỗ này". Này các Tôn giả, như vậy quý vị tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền thống là do

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                              51

nhiễm hoặc vì dục lạc có phải không?"

Các vị ấy nói như sau:

"- Này Tôn giả Gotama, chúng tôi có nghe đúng như Tôn giả Gotama đã nói: "...

Này Bhaggava, Ta biết về khởi nguyên thế giới,... mà Như Lai không rơi vào lầm lỗi".

19.

 Này Bhaggava, một số Sa môn, Bà la môn
tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền
thống là do nhiễm hoặc bởi tâm trí. Ta đến
những vị ấy và nói:

"- Có phải chư Tôn giả tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền thống là do nhiễm hoặc bởi tâm trí?"

Được Ta hỏi vậy, quý vị ấy trả lời: - "Vâng".

Ta nói với quý vị ấy: "- Sao chư Tôn giả lại tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền thống là do nhiễm hoặc bởi tâm trí?"

Được Ta hỏi vậy, quý vị ấy không thể trả lời được. Không thể trả lời được, quý vị ấy hỏi lại Ta, và được

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            52

hỏi vậy, Ta trả lời như sau:

"- Chư Hiền giả, có những hạng chư Thiên gọi là Manopadosikà (nhiễm hoặc bởi tâm trí). Họ sống lâu ngày, nung nấu bởi sự đố kỵ lẫn nhau. Vì sống lâu ngày, nung nấu bởi sự đố kỵ lẫn nhau, tâm trí của họ oán ghét lẫn nhau. Vì tâm trí oán ghét lẫn nhau, nên thân họ mệt mỏi, tâm họ mệt mỏi. Các hạng chư Thiên ấy thác sanh, từ bỏ thân này của họ.

Các Hiền giả, sự tình này xảy ra. Một trong các loài hữu tình kia, khi thác sanh, từ bỏ thân thể ấy, lại sanh đến cõi này. Khi sanh đến cõi này, vị ấy xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Sau khi xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Khi tâm nhập định, vị ấy nhớ đến đời sống ấy. Vị ấy nói rằng: "Chư Thiên không bị nhiễm hoặc bởi tâm trí, họ sống lâu ngày không bị nung nấu bởi sự đố kỵ lẫn nhau, tâm trí của họ không oán ghét nhau. Vì tâm trí họ không oán ghét nhau, nên thân họ không mệt mỏi, tâm họ không mệt mỏi. Hạng chư Thiên ấy không thác sanh từ bỏ thân thể của họ, sống thường hằng, kiên cố, thường trú, không bị chuyển biến, thường trú như vậy mãi mãi. Còn chúng ta bị nhiễm hoặc bởi tâm trí, sống lâu ngày nung nấu bởi sự đố kỵ lẫn nhau, nên tâm trí chúng ta oán ghét lẫn nhau. Vì tâm trí chúng ta oán ghét lẫn nhau, nên thân mệt mỏi và tâm

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                               53

mệt mỏi. Chúng thác sanh, từ bỏ thân này, sống vô thường không kiên cố, yểu thọ, chịu sự biến dịch và thác sanh đến tại chỗ này". Như vậy, này các Hiền giả, quý vị tuyên bố về khởi nguyên của thế giới theo truyền thống là do bị nhiễm hoặc bởi tâm trí."

Họ trả lời như sau:

"- Này Tôn giả Gotama, chúng tôi có nghe đúng như Tôn giả Gotama đã nói: "

Này Bhaggava, Ta biết về khởi nguyên của thế giới... mà Như Lai không rơi vào lầm lỗi."

20.

 Này Bhaggava, một số Sa môn, Bà la môn
tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền
thống là do vô nhân sanh. Ta đến những vị ấy
và nói:

"- Có phải chư Tôn giả tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền thống là do vô nhân sanh?"

Được Ta hỏi vậy, quý vị ấy trả lời: "- Vâng".

Ta nói với quý vị ấy: "- Sao chư Tôn giả lại tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truền thống là do vô

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            54

nhân sanh?"

Được Ta hỏi vậy, quý vị ấy không thể trả lời được. Không thể trả lời được, quý vị ấy hỏi lại Ta, và được hỏi vậy, Ta trả lời như sau:

"- Chư Hiền giả, có những chư Thiên gọi là Vô
tưởng hữu tình. Khi một tưởng niệm khởi lên, thời
chư Thiên ấy thác sanh, từ bỏ thân chư Thiên của
mình.

Chư Hiền giả, sự tình này có thể xảy ra. Một trong loài hữu tình ấy, khi thác sanh, từ bỏ thân chư Thiên ấy của mình, lại sanh đến cõi này. Khi đến tại chỗ này, vị ấy xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Sau khi xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình, vị ấy nhờ nhiệt tâm... nên tâm nhập định. Vị ấy nhớ đến khi tưởng niệm phát sanh, chớ không nhớ xa hơn nữa. Vị ấy nói: "Bản ngã về thế giới do vô nhân sanh. Tại sao vậy? Vì rằng: Tôi trước kia không có, nay có. Từ nơi trạng thái không có, tôi trở thành loại hữu tình". Như vậy, này các Tôn giả, quý vị tuyên bố về khởi nguyên thế giới theo truyền thống là do vô nhân sanh có phải như vậy không?"

Họ trả lời: "- Này Hiền giả Gotama, chúng tôi có nghe đúng như Tôn giả Gotama đã nói: "

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            55

Này Bhaggava, Ta biết về khởi nguyên thế giới, Ta
còn biết hơn thế nữa. Và khi Ta biết như vậy, Ta
không có chấp trước. Vì không chấp trước, Ta tự
thân thấu hiểu được sự an tịnh ấy. Chính nhờ
chứng ngộ sự an tịnh này mà Như Lai không rơi
vào lầm lỗi".

21. Này Bhaggava, Ta tuyên bố như vậy, Ta quan niệm như vậy. Nhưng một số Sa-môn, Bà-la-môn lại bài xích Ta một cách không thật, trống không, hư ngụy, giả dối: "Sa môn Gotama và các vị Tỷ kheo là điên đảo. Sa môn Gotama đã tuyên bố: "Khi một ai đạt đến thanh tịnh, giải thoát, khi ấy vị ấy biết mọi vật là bất tịnh". Nhưng này Bhaggava, Ta không có nói như vậy: "Khi một ai đạt đến thanh tịnh, giải thoát, khi ấy vị ấy biết mọi vật là bất tịnh."

Này Bhaggava, Ta nói như sau: "Khi một ai đạt đến thanh tịnh, giải thoát, khi ấy vị ấy biết mọi vật là thanh tịnh"

- Bạch Thế Tôn, chính họ là điên đảo khi họ chỉ trích Thế Tôn và các Tỷ kheo là điên đảo. Con tin tưởng hoan hỷ đối với Thế Tôn khiến con tin rằng Thế Tôn có thể dạy cho con đến thanh tịnh giải thoát.

- Này Bhaggava, thật khó cho Ngươi khi Ngươi theo các kiến giải sai khác, kham nhẫn các sự việc sai

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            56

khác, theo dõi những mục tiêu sai khác, đeo đuổi những mục đích sai khác, được huấn luyện theo các phương pháp sai khác để có thể đạt được thanh tịnh, giải thoát. Này Bhaggava, hãy đặt nặng lòng tin ở nơi Ta, hãy khéo gìn giữ lòng tin tưởng ấy.

- Bạch Thế Tôn, nếu thật khó cho con, khi con theo
các kiến giải sai khác, kham nhẫn các sự việc sai
khác, theo dõi những mục tiêu sai khác, đeo đuổi
những mục đích sai khác, được huấn luyện theo các
phươg pháp sai khác, để có thể đạt được thanh tịnh
giải thoát, thời Bạch Thế Tôn, ít nhất con cũng đặt
nặng lòng tin vào Thế Tôn, và con sẽ khéo gìn giữ
lòng tin tưởng ấy.

Thế Tôn thuyết giảng như vậy, du sĩ Bhaggava hoan hỷ tín thọ lời dạy Thế Tôn.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                          57

3        Không có tưởng, không có thọ - Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567

KINH PHÚNG TỤNG – Bài kinh số 33 – Trường II, 567 (Trích đoạn)

1.   Chín chỗ an trú của loài hữu tình:

- Này các Hiền giả, có những loài hữu tình,
thân sai biệt, tưởng sai biệt, như loài
Người, một số chư Thiên, một số ở tại các
đọa xứ. Đó là hữu tình trú xứ thứ nhất.

- Này các Hiền giả, có những loài hữu tình,
thân sai biệt, tưởng đồng nhất, như Phạm
Chúng thiên khi mới tái sanh. Đó là hữu
tình trú xứ thứ hai.

- Này các Hiền giả, có loài hữu tình, thân đồng nhất, tưởng sai biệt như chư Quang Âm thiên. Đó là hữu tình trú xứ thứ ba.

- Này các Hiền giả, có loài hữu tình, thân đồng nhất, tưởng đồng nhất như chư Tịnh Cư thiên. Đó là hữu tình trú xứ thứ tư.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             58

- Này các Hiền giả, có những loài hữu tình
không có tưởng, không có thọ, như chư
Vô Tưởng thiên. Đó là hữu tình trú xứ thứ
năm.

- Này các Hiền giả, có những loài hữu tình
vượt khỏi sắc tưởng một cách hoàn toàn,
diệt trừ các sân tưởng, không có tác ý sai
biệt tưởng, chứng được Hư không vô biên
xứ: "Hư không là vô biên". Đó là hữu tình
trú xứ thứ sáu.

- Này các Hiền giả, có những loài hữu tình
vượt khỏi Hư không vô biên xứ một cách
hoàn toàn, chứng Thức vô biên xứ: "Thức
là vô biên". Đó là hữu tình trú xứ thứ bảy.

- Này các Hiền giả, có những loài hữu tình
vượt khỏi Thức vô biên xứ một cách hoàn
toàn, chứng Vô sở hữu xứ: "Không có gì
tất cả". Đó là hữu tình trú xứ thứ tám.

- Này các Hiền giả, có những loài hữu tình
vượt khỏi Vô sở hữu xứ một cách hoàn
toàn, chứng Phi tưởng phi phi tưởng xứ.
Đó là hữu tình trú xứ thứ chín.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                          59

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN   60

4     Kinh PHẠM VÕNG – 1 Trường I, 11

KINH PHẠM VÕNG – Bài kinh số 1 – Trường I, 11

1. Như vầy tôi nghe. Một thời, Thế Tôn đang đi trên
con đường giữa Ràjagaha (Vương Xá) và Nalandà
cùng với đại chúng Tỷ-kheo khoảng năm trăm vị.
Lúc bấy giờ có Suppiya du sĩ ngoại đạo cũng đi trên
con đường giữa Ràjagaha và Nalandà cùng với đệ tử,
thanh niên Brahmadatta. Suppiya, du sĩ ngoại đạo
dùng vô số phương tiện hủy báng Phật, hủy báng
Pháp, hủy báng Tăng, còn đệ tử của du sĩ ngoại đạo
Suppiya, thanh niên Brahmadatta, lại dùng vô số
phương tiện tán thán Phật, tán thán Pháp, tán thán
Tăng. Như vậy cả hai thầy trò nói những lời hoàn
toàn tương phản nhau trong khi đi sau lưng đức Phật
và chúng Tỷ-kheo.

2. Rồi Thế Tôn đến nghỉ một đêm tại Ambalatthikà, nhà nghỉ mát của vua, cùng với chúng Tỷ-kheo. Suppiya, du sĩ ngoại đạo cũng đến nghỉ một đêm tại Ambalatthikà, nhà nghỉ mát của vua, cùng với đệ tử, thanh niên Brahmadatta. Tại đây, du sĩ ngoại đạo Suppiya cũng dùng vô số phương tiện hủy báng Phật, hủy báng Pháp, hủy báng Tăng, còn người đệ tử của

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                          61

du sĩ ngoại đạo Suppiya, thanh niên Brahmadatta, lại
dùng vô số phương tiện tán thán Phật, tán thán Pháp,
tán thán Tăng. Như vậy cả hai thầy trò nói những lời
tương phản nhau trong khi đi sau lưng Thế Tôn và
chúng Tỷ-kheo.

3. Và khi đêm vừa mới tàn, một số lớn chư Tăng, sau khi thức dậy, đã ngồi họp tại một gian nhà hình tròn và câu chuyện sau đây được bàn đến giữa chư Tăng:

- Này các Hiền giả, thật kỳ diệu thay! Này các Hiền
giả, thật hy hữu thay! Thế Tôn, đấng Toàn Tri, Toàn
Kiến, đấng A-la-hán, bậc Chánh Đẳng Giác, đã thấu
hiểu sự xu hướng sai khác của chúng sanh. Suppiya,
kẻ du sĩ ngoại đạo này dùng vô số phương tiện hủy
báng Phật, hủy báng Pháp, hủy báng Tăng. Còn đệ
tử du sĩ ngoại đạo Suppiya, thanh niên Brahmadatta
lại dùng vô số phương tiện, tán thán Phật, tán thán
Pháp, tán thán Tăng. Như vậy cả hai thầy trò đã nói
những lời hoàn toàn tương phản trong khi đi sau lưng
Thế Tôn và chúng Tỷ-kheo.

4. Lúc bấy giờ Thế Tôn được biết câu chuyện đang
bàn giữa chư Tăng, liền đến tại gian nhà hình tròn và
ngồi xuống trên chỗ đã soạn sẵn. Sau khi ngồi xuống,
Thế Tôn nói với các vị Tỷ-Kheo:

- Này các Tỷ-kheo, câu chuyện gì được bàn đến

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            62

trong khi các ngươi ngồi họp tại chỗ này? Vấn đề gì đã được bỏ dở chưa nói xong?

Nghe nói như vậy, các Tỷ-kheo bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn! Tại đây, khi đêm vừa mới tàn,
chúng con sau khi dậy, ngồi họp tại nơi gian nhà hình
tròn và giữa chúng con, câu chuyện sau đây được bàn
đến: "Này các Hiền giả, thật kỳ diệu thay! ... (xem số
3). . Thế Tôn và chúng Tỷ-kheo". Bạch Thế Tôn, đó
là câu chuyện đang bàn đến nửa chừng của chúng
con khi Thế Tôn đến!

5. - Này các Tỷ-kheo, nếu có người hủy báng Ta, hủy
báng Pháp hay hủy báng Tăng, các người chớ có vì
vậy sanh lòng công phẫn, tức tối, tâm sanh phiền
muộn. Này các Tỷ-kheo, nếu có người hủy báng Ta,
hủy báng Pháp hay hủy báng Tăng, và nếu các ngươi
sanh lòng công phẫn, tức tối, tâm sanh phiền muộn,
thời như vậy sẽ có hại cho các ngươi. Nếu có người
hủy báng Ta, hủy báng Pháp hay hủy báng Tăng, và
nếu các ngươi công phẫn và phiền muộn, thời các
ngươi có thể biết được lời nói của những kẻ ấy là
đúng hay sai lạc chăng?

- Bạch Thế Tôn, không thể được!

- Này các Tỷ-kheo, khi có người hủy báng Ta, hủy

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             63

báng Pháp hay hủy báng Tăng, các ngươi phải nói rõ
những điểm không đúng sự thật là không đúng sự
thật: - "Như thế này, điểm này không đúng sự thật;
như thế này, điểm này không chính xác; việc này
không có giữa chúng tôi; việc này không xảy ra giữa
chúng tôi".

6. Này các Tỷ-kheo, nếu có người tán thán Ta, tán
thán Pháp, hay tán thán Tăng, thời các ngươi không
nên hoan hỷ, vui mừng, tâm không nên thích thú.
Này các Tỷ-kheo, nếu có người tán thán ta, tán thán
Pháp hay tán thán Tăng, mà nếu các người hoan hỷ,
vui mừng và thích thú thời sẽ có hại cho các ngươi.
Này các Tỷ-kheo, nếu có người tán thán Ta, tán thán
Pháp hay tán thán Tăng, thời các người hãy công
nhận những gì đúng sự thật là đúng sự thật: "Như thế
này, điểm này đúng sự thật, như thế này, điểm này
chính xác, việc này có giữa chúng tôi, việc này đã
xảy ra giữa chúng tôi".

7. Này các Tỷ-kheo, thật chỉ thuộc các vấn đề không quan trọng, nhỏ nhặt, chỉ thuộc giới luật mà kẻ phàm phu tán thán Như Lai.

 Này các Tỷ-kheo, thế nào là những vấn đề không quan trọng, nhỏ nhặt, chỉ thuộc giới luật mà kẻ phàm phu tán thán Như Lai?

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           64

8. Sa-môn Gotama từ bỏ sát sanh, tránh xa sát sanh,
bỏ trượng, bỏ kiếm, biết tàm quý, có lòng từ, sống
thương xót đến hạnh phúc của tất cả chúng sanh và
loài hữu tình. - Này các Tỷ-kheo, đó là lời tán thán
Như Lai của kẻ phàm phu.

 Sa-môn Gotama từ bỏ lấy của không cho, tránh xa
sự lấy của không cho, chỉ lấy những vật đã cho,
chỉ mong những vật đã cho, sự sống thanh tịnh
không có trộm cướp. - Này các Tỷ-kheo, đó là
những lời tán thán Như Lai của kẻ phàm phu.

 Sa-môn Gotama từ bỏ tà hạnh, tịnh tu phạm hạnh,
sống giải thoát, từ bỏ dâm dục hèn hạ. Này các
Tỷ-kheo, đó là những lời tán thán Như Lai của kẻ
phàm phu.

9. Sa-môn Gotama từ bỏ nói láo, tránh xa nói láo, nói
những lời chân thật, y chỉ nơi sự thật, chắc chắn,
đáng tin cậy, không lừa gạt, không phản lại lời hứa
đối với đời. Này các Tỷ-kheo, đó là những lời tán
thán Như Lai của kẻ phàm phu.

 Sa-môn Gotama từ bỏ nói hai lưỡi, tránh xa nói hai lưỡi; nghe điều gì ở chỗ này, không đi nói đến chỗ kia để sanh chia rẽ ở những người này; nghe điều gì ở chỗ kia, không đi nói với những người

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            65

này để sanh chia rẽ ở những người kia. Như vậy
Sa-môn Gotama sống hòa hợp những kẻ ly gián,
tăng trưởng những kẻ đã hòa hợp, hoan hỷ trong
hòa hợp, nói những lời đưa đến hòa hợp. Này các
Tỷ-kheo, đó là những lời tán thán Như Lai của kẻ
phàm phu.

 Này các Tỷ-kheo, Sa-môn Gotama từ bỏ lời nói
độc ác, tránh xa lời nói độc ác, những lời nói
không lỗi lầm, đẹp tai, dễ thương, thông cảm đến
tâm, tao nhã, đẹp lòng nhiều người, vui lòng nhiều
người, Sa-môn Gotama nói những lời như vậy.
Này các Tỷ-kheo, đó là những lời tán thán Như
Lai của kẻ phàm phu.

 Này các Tỷ-kheo, Sa-môn Gotama từ bỏ lời nói ỷ
ngữ, tránh xa lời nói ỷ ngữ, nói đúng thời, nói
những lời chân thật, nói những lời có ý nghĩa, nói
những lời về Chánh pháp, nói những lời về Luật,
nói những lời đáng được gìn giữ, những lời hợp
thời, thuận lý, có mạch lạc hệ thống, có ích lợi. -
Này các Tỷ-kheo, đó là những lời tán thán Như
Lai của kẻ phàm phu.

10. Sa-môn Gotama không làm hại đến các hạt giống và các loại cây cỏ;

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            66

 Sa-môn Gotama dùng mỗi ngày một bữa, không
ăn ban đêm, từ bỏ không ăn ban đêm, từ bỏ không
ăn phi thời.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không đi xem múa, hát,
nhạc, diễn kịch.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không trang sức bằng vòng
hoa, hương liệu, dầu thoa và các thời trang.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không dùng giường cao và
giường lớn.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không nhận vàng và bạc.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không nhận các hạt giống.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không nhận thịt sống.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không nhận đàn bà, con gái.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không nhận nô tỳ gái và
trai.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không nhận cừu và dê.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không nhận gia cầm và heo.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không nhận voi, bò, ngựa
và ngựa cái.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không nhận ruộng nương
đất đai.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không phái người môi giới

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                         67

hoặc tự mình làm môi giới.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không buôn bán.
 Sa-môn Gotama từ bỏ các sự gian lận bằng cân,
tiền bạc và đo lường.
 Sa-môn Gotama từ bỏ các tà hạnh, như hối lộ, gian
trá, lừa đảo.
 Sa-môn Gotama từ bỏ không làm thương tổn, sát
hại, câu thúc, bức đoạt, trộm cắp, cướp phá.
 - Này các Tỷ-kheo, đó là những lời tán thán Như
Lai của kẻ phàm phu.

Xong Tiểu giới.

-------------------------------------------------------

11. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn dầu đã dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn sống làm hại các hạt giống và cây cối. Như các hạt giống từ rễ sanh, hạt giống từ ngành cây sanh, hạt giống từ đất sanh, hạt giống từ chiết cây sanh và thứ năm là hạt giống từ hạt giống sanh. Còn Sa-môn Gotama thì không làm hại hột giống hay cây cối nào. - Này các Tỷ-kheo, như vầy người phàm phu tán thán Như Lai.

12. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn sống

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                      68

cất chứa và thọ hưởng các đồ vật. Như cất chứa các món ăn, cất chứa các đồ uống, cất chứa vải, cất chứa xe cộ, cất chứa các đồ nằm, cất chứa các hương liệu, cất chứa các mỹ vị. Còn Sa-môn Gotama thì từ bỏ không cất chứa các vật trên. - Này các Tỷ-kheo, như vậy người phàm phu tán thán Như Lai.

13. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã
dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn
sống theo các du hí không chân chánh như múa,
hát, nhạc, kịch, ngâm vịnh, nhịp tay, tụng chú,
đánh trống, diễn các tuồng thần tiên, mãi võ, đấu
voi, đấu ngựa, đấu trâu, đấu bò đực, đấu dê, đấu cừu,
đấu gà, đấu chim cun cút, đấu gậy, đấu quyền, đấu
vật, đánh giặc giả, dàn trận, thao dượt, diễn binh.
Còn Sa-môn Gotama thì từ bỏ các loại du hí không
chân chánh như trên. - Này các Tỷ-kheo, như vậy
người phàm phu tán thán Như Lai.

14. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn dầu đã dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn sống đánh bài và theo các trò giải trí như cờ tám hình vuông, cờ mười hình vuông, cờ trên không, trò chơi trên đất, chỉ bước vào những ô có quyền bước, trò chơi quăng thẻ rồi chụp nhưng không cho sụp đống thẻ, chơi súc sắc, chơi khăng, lấy tay làm viết, chơi banh, chơi thổi kèn bằng lá, chơi xe con, chơi cung

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            69

nhỏ, chơi đoán chữ viết thiếu trên không hay trên
lưng, chơi đoán tư tưởng, chơi bắt chước bộ điệu.
Còn Sa-môn Gotama thì từ bỏ đánh bài và các loại
giải trí như trên. - Này các Tỷ-kheo, như vậy người
phàm phu tán thán Như Lai.

15. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã dùng các món ăn do tín thí cúng dường, cũng vẫn sống dùng các giường cao và giường lớn như ghế bành, ghế dài, nệm trải giường bằng len, vải trải giường nhiều tấm nhiều màu, chăn len trắng, chăn len thêu bông, nệm bông, nệm thêu hình các con thú, mền bằng lông thú cả hai phía, mền bằng lông thú một phía, mền có đính ngọc, mền bằng lụa, tấm thảm lớn có thể chứa mười sáu người múa, nệm voi, nệm ngựa, nệm xe, nệm bằng da sơn dương khâu lại với nhau, nệm bằng da con sơn dương gọi là kadali, tấm khảm với lầu che phía trên, ghế dài có đầu gối chân màu đỏ. Còn Sa-môn Gotama thì từ bỏ không dùng các giường cao và giường lớn như trên. - Này các Tỷ-kheo, như vậy người phàm phu tán thán Như Lai.

16. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn dầu đã
dùng các món ăn do tín thí cúng dường, cũng vẫn
sống dùng các đồ trang sức và mỹ phẩm. Như thoa
dầu, đấm bóp, tắm, đập tay chân cho mềm dẻo,
gương, kem đánh mặt, vòng hoa và phấn son, phấn

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                          70

mặt, sáp mặt, vòng tay, tóc giả trên đầu, gậy cầm tay,
ống thuốc, gươm, lọng, dép thêu, khăn đầu, ngọc,
phất trần, vải trắng có viền tua dài. Còn Sa-môn
Gotama thì từ bỏ không dùng các loại trang sức và
mỹ phẩm như trên. Này các Tỷ-kheo, như vậy người
phàm phu tán thán Như Lai.

17. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn sống nói những câu chuyện vô ích, tầm thường như câu chuyện về vua chúa, câu chuyện về ăn trộm, câu chuyện về đại thần, câu chuyện về binh lính, các câu chuyện hãi hùng, câu chuyện về chiến tranh, câu chuyện về đồ ăn, câu chuyện về đồ uống, câu chuyện về vải mặc, câu chuyện về giường nằm, câu chuyện về vòng hoa, câu chuyện về hương liệu, câu chuyện về bà con, câu chuyện về xe cộ, câu chuyện về làng xóm, câu chuyện về thị tứ, câu chuyện về thành phố, câu chuyện về quốc độ, câu chuyện về đàn bà, câu chuyện về đàn ông, câu chuyện về vị anh hùng, câu chuyện bên lề đường, câu chuyện tại chỗ lấy nước, câu chuyện về người đã chết, các câu chuyện tạp thoại, câu chuyện về hiện trạng của thế giới, hiện trạng của đại dương, câu chuyện về sự hiện hữu và sự không hiện hữu. Còn Sa-môn Gotama từ bỏ không nói những câu chuyện vô ích, tầm thường kể trên. - Này các Tỷ-kheo, như vậy người phàm phu tán thán

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             71

Như Lai.

18. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn dầu đã
dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn sống
bàn luận tranh chấp, như nói: "Người không biết
pháp và luật này, tôi biết pháp và luật này. Sao người
có thể biết pháp và luật này? Người đã phạm vào tà
kiến, tôi mới thật đúng chánh kiến; lời nói của tôi
mới tương ưng, lời nói của ngươi không tương ưng;
lời nói của ngươi không tương ưng, những điều đáng
nói trước ngươi lại nói sau, những điều đáng nói sau
ngươi lại nói trước, chủ kiến của người đã bị bài bác;
câu nói của ngươi đã bị thách đấu; ngươi đã bị thuyết
bại. Hãy đến mà giải vây lời nói ấy; nếu có thể được,
gắng thoát ra khỏi lối bí". Còn Sa-môn Gotama thì
từ bỏ những cuộc biện luận tranh chấp đã kể trên. -
Này các Tỷ-kheo, như vậy người phàm phu tán thán
Như Lai.

19. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn dầu đã dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn sống cho đưa các tin tức, hoặc tự đứng làm môi giới, như cho các vua, cho các đại thần của vua, cho các vị Sát- đế-lỵ, cho các vị Bà-la-môn, cho các gia chủ, cho các thanh niên và nói rằng: "Hãy đi đến chỗ ấy, hãy đi lại chỗ kia; mang cái này lại, đem cái này đến chỗ kia". Còn Sa-môn Gotama thì từ bỏ không cho đưa

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             72

các tin tức và tự đứng làm môi giới. Như vậy kẻ phàm phu tán thán Như Lai.

20. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã
dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn sống
lừa đảo, nói lời siểm nịnh, gợi ý, dèm pha, lấy lợi cầu
lợi. Còn Sa-môn Gotama thì từ bỏ không lừa đảo và
siểm nịnh như trên. Này các Tỷ-kheo, như vậy kẻ
phàm phu tán thán Như Lai.

Xong Trung giới.

------------------------------------------------------

21. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn tự nuôi sống bằng những tà hạnh như xem tướng tay chân, chiêm tướng, triệu tướng, mộng tướng, thân tướng, dấu chuột cắn, tế lửa, tế muỗng, dùng miệng phun hột cải v. v... vào lửa, tế vỏ lúa, tế tấm, tế gạo, tế thục tô, tế dầu, tế máu, khoa xem chi tiết, khoa xem địa lý, khoa xem mộng, khoa cầu thần ban phước, khoa cầu ma quỷ, khoa dùng bùa chú khi ở trong nhà bằng đất, khoa rắn, khoa thuốc độc, khoa bồ cạp, khoa chim, khoa chim quạ, khoa đoán số mạng, khoa ngừa tên bắn, khoa biết tiếng nói của chim. Còn Sa-môn Gotama thì tránh xa những tà hạnh kể trên. - Này các Tỷ-kheo, như vậy kẻ phàm

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                     73

phu tán thán Như Lai.

22. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã
dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn nuôi
sống mình bằng những tà mạng như xem tướng các
hòn ngọc, tướng que gậy, tướng áo quần, tướng
gươm kiếm, tướng mũi tên, tướng cây cung, tướng
võ khí, tướng đàn bà, tướng đàn ông, tướng thiếu
niên, tướng thiếu nữ, tướng đầy tớ nam, tường đầy tớ
nữ, tướng voi, tướng ngựa, tướng trâu, tướng bò đực,
tướng bò cái, tướng dê, tướng cừu, tướng gia cầm,
tướng chim cun cút, tướng con cắc kè, tướng vật tai
dài, tướng ma, tướng thú vật. Còn Sa-môn Gotama
thì từ bỏ những tà mạng kể trên. - Này các Tỷ-kheo,
như vậy kẻ phàm phu tán thán Như Lai.

23. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn tự nuôi sống bằng những tà mạng như đoán trước: Vua sẽ tiến quân, vua sẽ lui quân; vua bản xứ sẽ tấn công, vua ngoại bang sẽ triệt thối; vua ngoại bang sẽ tấn công, vua bản xứ sẽ triệt thối; vua bản xứ sẽ thắng trận, vua ngoại bang sẽ bại trận; vua ngoại bang sẽ thắng trận, vua bản xứ sẽ bại trận. Như vậy sẽ có sự thắng trận cho phe bên này, sẽ có sự thất bại cho phe bên kia. Còn Sa-môn Gotama thì từ bỏ những tà mạng kể trên. - Này các Tỷ-kheo, như vậy kẻ phàm

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             74

phu tán thán Như Lai.

24. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn tự nuôi sống bằng những tà mạng như đoán trước sẽ có nguyệt thực, sẽ có nhựt thực, sẽ có tinh thực; mặt trăng, mặt trời sẽ đi đúng chánh đạo, mặt trăng, mặt trời sẽ đi ngoài chánh đạo, các tinh tú sẽ đi đúng chánh đạo, các tinh tú sẽ đi ngoài chánh đạo, sẽ có sao băng, sẽ có lửa cháy các phương hướng, sẽ có động đất, sẽ có sấm trời, mặt trăng, mặt trời, các sao sẽ mọc, sẽ lặn, sẽ mờ, sẽ sáng, nguyệt thực sẽ có kết quả như thế này, nhựt thực sẽ có kết quả như thế này, tinh thực sẽ có kết quả như thế này, mặt trăng mặt trời đi đúng chánh đạo sẽ có kết quả như thế này, mặt trăng mặt trời đi ngoài chánh đạo sẽ có kết quả như thế này, các tinh tú đi đúng chánh đạo sẽ có kết quả như thế này, sao băng sẽ có kết quả như thế này, lửa cháy các phương hướng sẽ có kết quả như thế này, động đất sẽ có những kết quả như thế này, sấm trời sẽ có kết quả như thế này, mặt trăng, mặt trời, các sao mọc, lặn, mờ, sáng, sẽ có kết quả như thế này. Còn Sa-môn Gotama thì tránh xa, không tự nuôi sống bằng những tà mạng kể trên. - Này các Tỷ- kheo, như vậy kẻ phàm phu tán thán Như Lai.

25. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             75

dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn tự nuôi sống bằng những tà mạng như đoán trước sẽ có nhiều mưa, sẽ có đại hạn, sẽ được mùa, sẽ mất mùa, sẽ được an ổn, sẽ có hiểm họa, sẽ có bịnh, sẽ không có bịnh, hay làm các nghề như đếm trên ngón tay, kế toán, cộng số lớn, làm thư, làm theo thế tình. Còn Sa- môn Gotama tránh xa các tà hạnh kể trên. - Này các Tỷ-kheo, như vậy kẻ phàm phu tán thán Như Lai.

26. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã dùng các món ăn tín thí cúng dường, vẫn còn tự nuôi sống bằng những tà mạng. Như sắp đặt ngày lành để rước dâu hay rể, lựa ngày giờ tốt để hòa giải, lựa ngày giờ tốt để chia rẽ, lựa ngày giờ tốt để đòi nợ, lựa ngày giờ tốt để mượn hay tiêu tiền, dùng bùa chú để giúp người được may mắn, dùng bùa chú để khiến người bị rủi ro, dùng bùa chú để phá thai, dùng bùa chú làm cóng lưỡi, dùng bùa chú khiến quai hàm không cử động, dùng bùa chú khiến cho người phải bỏ tay xuống, dùng bùa chú khiến cho tai bị điếc, hỏi gương soi, hỏi phù đồng, thiếu nữ, hỏi thiên thần để biết họa phước, thờ mặt trời, thờ đại địa, phun ra lửa, cầu Siri thần tài. Còn Sa-môn Gotama tránh xa các tà mạng kể trên. - Này các Tỷ-kheo, như vậy kẻ phàm phu tán thán Như Lai.

27. Trong khi một số Sa-môn, Bà-la-môn, dầu đã

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                              76

dùng các món ăn do tín thí cúng dường, vẫn còn tự nuôi sống bằng những tà mạng như dùng các ảo thuật để được yên ổn, để khỏi làm các điều đã hứa, để được che chở khi ở trong nhà đất, để dương được thịnh, để làm người liệt dương, để tìm đất tốt làm nhà, để cầu phước cho nhà mới, lễ rửa miệng, lễ hy sinh, làm cho mửa, làm cho xổ, bài tiết các nhơ bẩn về phía trên, bài tiết các nhơ bẩn về phía dưới, tẩy tịnh trong đầu, thoa dầu trong tai, nhỏ thuốc mắt, cho thuốc qua lỗ mũi, xức thuốc mắt, thoa dầu cho mắt, chữa bịnh đau mắt, làm thầy thuốc mổ xẻ, chữa bịnh cho con nít, cho uống thuốc làm bằng các loại rễ cây, ngăn ngừa công hiệu của thuốc. Còn Sa-môn Gotama tránh xa các tà mạng kể trên. - Này các Tỷ-kheo, như vậy kẻ phàm phu tán thán Như Lai.

Này các Tỷ-kheo, đấy là những vấn đề không quan trọng, nhỏ nhặt, chỉ thuộc giới luật mà kẻ phàm phu dùng để tán thán Như Lai.

Xong Đại giới.

-----------------------------------------------

28. Này các Tỷ-kheo, lại có những pháp khác, sâu
kín, khó thấu, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu, vượt
ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị chỉ những
người trí mới nhận hiểu. Những pháp ấy Như Lai

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                 77

đã tự chứng tri, giác ngộ và truyền thuyết. Và chính những pháp ấy những ai như thật chân chánh tán thán Như Lai mới nói đến.

 Này các Tỷ-kheo, thế nào là những pháp sâu
kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu,
không thể nhận hiểu bởi luận lý suông, tế nhị,
chỉ những người trí mới có thể nhận hiểu.
Những pháp ấy Như Lai đã tự chứng tri, giác
ngộ và truyền thuyết, và chính những pháp ấy
những ai như thật chân chánh tán thán Như Lai
mới nói đến?

29. Này các Tỷ-kheo có những Sa-môn, Bà-la-môn, luận bàn về quá khứ tối sơ, chấp kiến về QUÁ KHỨ TỐI SƠ, y cứ về quá khứ tối sơ, đề xướng nhiều sở kiến sai khác, với mười tám luận chấp. Và y chỉ theo gì, căn cứ theo gì, những Sa-môn, Bà-la-môn ấy luận bàn về phía quá khứ tối sơ, chấp kiến về quá khứ tối sơ, y cứ về quá khứ tối sơ, đề xướng ra nhiều sở kiến sai khác với mười tám luận chấp?

30. Này các Tỷ-kheo, có một số Sa-môn, Bà-la-môn, chủ trương Thường trú luận, chấp rằng: "Bản ngã về thế giới là thường còn" với bốn luận chấp. Và những Sa-môn, Bà-la-môn này, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Thường trú luận, và chấp bản ngã và thế

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            78

giới là thường còn với bốn luận chấp?

31. Này các Tỷ-kheo, ở đời này có Sa-môn hay Bà- la-môn, nhờ nhiệt tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định; khi tâm nhập định, vị ấy nhớ được nhiều đời sống quá khứ, như một đời, hai đời, ba đời, bốn đời, năm đời, mười đời, trăm đời, ngàn đời, trăm ngàn đời, vô số trăm đời, vô số ngàn đời, vô số trăm ngàn đời, nhớ rằng: "Khi được sanh tại chỗ ấy, tôi đã sống với tên như thế này, giòng họ như thế này, giai cấp như thế này, ăn uống như thế này, lạc thọ khổ thọ như thế này, tuổi thọ như thế này. Từ chỗ ấy chết đi, tôi lại được sanh đến chỗ kia. Tại chỗ kia, tôi đã sống tên như thế này, giòng họ như thế này, giai cấp như thế này, ăn uống như thế này, lạc thọ, khổ thọ như thế này, tuổi thọ như thế này. Từ chỗ kia chết đi tôi được sanh tại chỗ này". Như vậy người ấy nhớ nhiều đời quá khứ, với những đặc điểm và những chi tiết. Người ấy nói rằng: "Bản ngã và thế giới là thường trú, bất sanh, vững chắc như đảnh núi, như trụ đá; còn những loại hữu tình kia thời lưu chuyển luân hồi, chết đi sanh lại, tuy vậy chúng vẫn thường trú. Tại sao vậy? Vì rằng tôi do nhờ nhiệt tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm... còn những loại hữu tình kia thì lưu chuyển luân hồi, chết đi sanh lại, tuy vậy chúng vẫn

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             79

thường trú".

Này các Tỷ-kheo đó là lập trường thứ nhất, y chỉ theo
đó, căn cứ theo đó, một số những vị Sa-môn, Bà-la-
môn, chủ trương Thường trú luận, và chấp rằng bản
ngã và thế giới là thường còn.

32. Trường hợp thứ hai, có những Sa-môn, Bà-la-
môn y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Thường trú
luận, và chấp rằng bản ngã và thế giới là thường
còn?

Này các Tỷ-kheo, ở đời này có Sa-môn hay Bà-la-
môn, nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ
không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập
định, khi tâm nhập định, vị ấy nhớ được nhiều đời
sống quá khứ, như một thành kiếp hoại kiếp, hai
thành kiếp hoại kiếp, ba thành kiếp hoại kiếp, mười
thành kiếp hoại kiếp nhớ rằng: "Khi được sanh tại
chỗ ấy, tôi đã sống với tên như thế này, giòng họ như
thế này, giai cấp như thế này, ăn uống như thế này,
lạc thọ khổ thọ như thế này... còn những loại hữu tình
kia lưu chuyển luân hồi, chết đi sanh lại, tuy vậy
chúng vẫn thường trú".

Này các Tỷ-kheo, đó là lập trường thứ hai, y chỉ theo đó, căn cứ theo đó, một số những Sa-môn, Bà-la- môn, chủ trương Thường trú luận và chấp rằng, bản

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             80

ngã và thế giới thường còn.

33. Trường hợp thứ ba, những Sa-môn hay Bà-la-
môn, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Thường trú
luận, và cho rằng bản ngã và thế giới là thường
còn?

Này các Tỷ-kheo, ở đời này có Sa-môn hay Bà-la- môn, nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, vị ấy nhớ được nhiều đời sống quá khứ, như mười thành kiếp hoại kiếp, hai mươi thành kiếp hoại kiếp, ba mươi thành kiếp hoại kiếp, bốn mươi thành kiếp hoại kiếp, năm mươi thành kiếp hoại kiếp; nhớ rằng: "Khi được sanh tại chỗ ấy, tôi đã sống với tên như thế này, giòng họ như thế này, giai cấp như thế này, lạc thọ khổ thọ như thế này, tuổi thọ như thế này. Từ chỗ ấy, chết đi, tôi lại được sanh đến chỗ kia. Từ chỗ ấy, chết đi, tôi lại được sanh đến chỗ kia. Tại chỗ kia, tôi đã sống với tên như thế này, giòng họ như thế này, giai cấp như thế này, ăn uống như thế này, lạc thọ khổ thọ như thế này, tuổi thọ như thế này. Từ chỗ kia chết đi, tôi được sanh tại chỗ này". Như vậy người ấy nhớ nhiều đời quá khứ với những đặc điểm và những chi tiết. Người ấy nói: "Bản ngã và thế giới là thường trú, bất sanh, vững chắc như đảnh núi, như trụ đá; còn những loại

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                              81

hữu tình kia thì lưu chuyển luân hồi, chết đi sanh lại, tuy vậy, chúng vẫn thường trú. Tại sao vậy? Vì rằng tôi nhờ nhiệt tâm... nên tâm nhập định như vậy. Khi tâm nhập định như vậy, tôi nhớ được nhiều đời sống quá khứ, như mười thành kiếp, hoại kiếp... bốn mươi thành kiếp hoại kiếp". Nhớ rằng: "Khi được sanh tại chỗ ấy, tôi sống với tên như thế này... tôi được sanh tại chỗ này". Như vậy người ấy nhớ nhiều đời quá khứ với những đặc điểm và những chi tiết. Người ấy nói: "Bản ngã và thế giới là thường trú, bất sanh, vững chắc như đảnh núi, trụ đá... còn những loại hữu tình kia thì lưu chuyển, luân hồi, chết đi sanh lại, tuy vậy chúng vẫn thường trú".

Này các Tỷ-kheo, đó là lập trường thứ ba, y chỉ theo
đó, căn cứ theo đó, một số Sa-môn, Bà-la-môn, chủ
trương Thường trú luận, chấp bản ngã và thế giới
thường còn.

34. Trường hợp thứ tư, những Sa-môn, Bà-la-môn y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Thường trú luận, và chấp bản ngã và thế giới thường còn?

Này các Tỷ-kheo, ở đời có Sa-môn hay Bà-la-môn, là nhà suy luận, là nhà thẩm sát. Do sự chia chẻ của suy luận, và sự tùy thuận theo thẩm sát, vị này tuyên bố như thế này: "Bản ngã và thế giới là thường trú,

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                               82

bất sanh, vững chắc như đảnh núi, như trụ đá, còn những loại hữu tình kia thời lưu chuyển luân hồi, chết đi sanh lại, tuy vậy chúng vẫn thường còn".

Này các Tỷ-kheo, đó là lập trường thứ tư, y chỉ theo
đó, căn cứ theo đó, một số Sa-môn, Bà-la-môn, chủ
trương Thường trú luận, chấp bản ngã và thế giới là
thường còn.

35. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn
này, chủ trương Thường trú luận, chấp bản ngã và
thế giới là thường còn, với bốn luận chấp. Nếu có
những vị Sa-môn, Bà-la-môn nào chủ trương
Thường trú luận, chấp rằng: "Bản ngã và thế giới là
thường còn", chúng sẽ chấp cả bốn luận chấp trên,
hay một trong những luận chấp trên, ngoài ra không
có luận chấp nào khác nữa.

36. Này các Tỷ-kheo, Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, chấp thủ như vậy, sẽ đưa đến những cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai biết như vậy, Ngài lại biết hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm chứng được tịch tịnh. Ngài như thật biết sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ biết vậy, này các Tỷ-

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           83

kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

37. Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp
sâu kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu, vượt
ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ những người
có trí mới có thể phân biệt. Những pháp ấy, Như Lai
đã thắng tri, giác ngộ và truyền thuyết; và chính
những pháp ấy, những ai như thật chân chánh tán
thán Như Lai mới nói đến.

---------------------------------------------------

TỤNG PHẨM THỨ NHẤT

1. Này các Tỷ-kheo, lại có những Sa-môn, Bà-la-
môn, chủ trương một phần Thường trú luận, một
phần Vô thường luận, chấp bản ngã và thế giới là
thường còn đối với một hạng hữu tình và vô
thường đối với một hạng hữu tình khác, với bốn
luận chấp. Và những Sa-môn, Bà-la-môn ấy, y chỉ
gì, căn cứ gì chủ trương một phần Thường trú luận,
một phần Vô thường luận, chấp bản ngã và thế giới
là thường còn đối với một hạng hữu tình và vô
thường đối với một hạng hữu tình khác, với bốn luận
chấp?

2. Này các Tỷ-kheo, có một thời đến một giai đoạn

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                    84

nào đó, sau một thời hạn rất lâu, thế giới này chuyển
hoại. Trong khi thế giới chuyển hoại, các loại hữu
tình phần lớn sanh qua cõi Àbhassara (Quang Âm
thiên). Ở tại đấy, những loại chúng sanh này do ý
sanh, nuôi sống bằng hỷ, tự chiếu hào quang, phi
hành trên hư không, sống trong sự quang vinh, và
sống như vậy một thời gian khá dài.

3. Này các Tỷ-kheo, có một thời đến một giai đoạn
nào đó, sau một thời hạn rất lâu, thế giới này chuyển
thành. Trong khi thế giới này chuyển thành, Phạm
cung được hiện ra, nhưng trống không. Lúc bấy giờ,
một hữu tình, hoặc thọ mạng đã tận, hay phước báo
đã tận, mạng chung từ Quang Âm thiên, sanh qua
Phạm cung trống rỗng ấy. Vị ấy ở tại đấy, do ý sanh,
nuôi sống bằng hỷ, tự chiếu hào quang, phi hành trên
hư không, sống trong sự quang vinh, và sống như
vậy trong một thời gian khá dài.

4. Vị này, tại chỗ ấy, sau khi sống lâu một mình như vậy, khởi ý chán nản, không hoan hỷ và có kỳ vọng: "Mong sao có các loài hữu tình khác, cũng đến tại chỗ này!" Lúc bấy giờ, các loài hữu tình khác, hoặc thọ mạng đã tận, hay phước báo đã tận, bị mệnh chung và từ thân Quang Âm thiên, sanh qua Phạm cung để làm bạn với vị hữu tình kia. Những loại hữu tình ở đấy cũng do ý sanh, nuôi sống bằng hỷ, tự

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            85

chiếu hào quang, phi hành trên hư không, sống trong sự quang vinh, và sống như vậy, trong một thời gian khá dài.

5. Lúc bấy giờ, này các Tỷ-kheo, vị hữu tình đầu tiên sanh qua nghĩ rằng: "Ta là Phạm thiên, Đại Phạm thiên, Toàn năng, Tối thắng, Biến nhãn, Thượng tôn, Thượng đế, Sáng tạo chủ, Hóa sanh chủ, Đại tôn, Chúa tể mọi định mạng, đấng Tự tại, Tổ phụ các chúng sanh đã và sẽ sanh. Những loài hữu tình ấy do chính ta sanh ra. Tại sao vậy? Vì chính do ta khởi niệm: Mong sao các loài hữu tình khác cũng đến tại chỗ này - Chính do sở nguyện của ta mà những loài hữu tình ấy đến tại chỗ này". Các loài hữu tình đến sau cũng nghĩ như thế này: "Vị ấy là Phạm thiên, Đại Phạm thiên, đấng Toàn năng, Tối thắng, Biến nhãn, Thượng tôn, Thượng đế, Sáng tạo chủ, Hóa sanh chủ, Đại tôn, Chúa tể mọi định mạng, đấng Tự tại, Tổ phụ các chúng sanh đã và sẽ sanh. Chúng ta do vị Phạm thiên này hóa sanh. Vì sao vậy? Vì ta đã thấy vị này sanh trước ở đây rồi. Còn chúng ta thì sanh sau".

6. Này các Tỷ-kheo, vị hữu tình sanh ra đầu tiên ấy sống được lâu hơn, sắc tướng tốt đẹp hơn và được nhiều uy quyền hơn. Còn các loài hữu tình sanh sau thì sống ngắn hơn, sắc tướng ít tốt đẹp hơn và được ít quyền hơn. Này các Tỷ-kheo, sự tình này xảy ra.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            86

Một trong các loài hữu tình ấy, sau khi từ bỏ thân kia lại thác sanh đến cõi này. Khi đến cõi này, vị ấy xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Sau khi xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình, vị ấy, nhờ nhiệt tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, vị ấy nhớ tới đời sống quá khứ ấy, chớ không nhớ xa hơn đời sống ấy. Vị ấy nói rằng: "Vị kia là Phạm thiên, Đại Phạm thiên, đấng Toàn năng, Tối thắng, Biến nhãn, Thượng tôn, Thượng đế, Sáng tạo chủ, Hóa sanh chủ, Đại tôn, Chúa tể mọi định mạng, đấng Tự Tại, Tổ phụ các chúng sanh đã và sẽ sanh. Chúng ta do vị Phạm thiên ấy hóa sanh. Vị ấy là thường hằng, kiên cố, thường trú, không bị chuyển biến, thường trú như vậy mãi mãi. Còn chúng ta do vị Phạm thiên ấy hóa sanh đến tại chỗ này. Chúng ta là vô thường, không kiên cố, yểu thọ và chịu sự biến dịch".

Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ nhất, y chỉ
theo đó, căn cứ theo đó, một số Sa-môn, Bà-la-môn,
chủ trương một phần Thường trú luận, một phần Vô
thường luận, chấp bản ngã và thế giới là thường còn
đối với một hạng hữu tình và vô thường đối với một
hạng hữu tình khác.

7. Trường hợp thứ hai, lại có những Sa-môn, Bà-

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            87

la-môn, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương một phần
Thường trú luận, một phần Vô thường luận, chấp
bản ngã và thế giới là thường còn đối với một hạng
hữu tình và vô thường đối với một hạng hữu tình
khác?

Này các Tỷ-kheo, có những hạng chư Thiên gọi là
Khiddàpadosikà (bị nhiễm hoặc bởi dục lạc). Những
vị này sống lâu ngày, mê say trong hý tiếu dục lạc.
Vì sống lâu ngày, mê say trong hý tiếu dục lạc, nên
bị thất niệm. Do thất niệm, các chư Thiên ấy thác
sanh, từ bỏ thân thể của chúng.

8. Này các Tỷ-kheo, sự tình này xảy ra. Một trong các loài hữu tình kia khi thác sanh từ bỏ thân thể ấy, lại sanh đến chỗ này. Khi đến tại chỗ này, vị ấy xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Sau khi xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình, vị ấy nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, vị ấy nhớ đến đời sống quá khứ ấy, chớ không nhớ xa hơn đời sống ấy.

9. Vị ấy nói rằng: "Những chư Thiên không bị nhiễm hoặc bởi dục lạc, chúng sống lâu ngày không mê say trong hý tiếu dục lạc. Vì sống lâu ngày không mê say trong hý tiếu dục lạc, nên không bị thất niệm. Nhờ

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             88

không thất niệm, nên những chư Thiên ấy không thác sanh từ bỏ thân thể của chúng, sống thường hằng, kiên cố, thường trú, không bị chuyển biến, thường trú như vậy mãi mãi. Còn chúng ta đã bị nhiễm hoặc bởi dục lạc, sống lâu ngày mê say trong hý tiếu dục lạc. Vì chúng ta sống lâu ngày mê say trong hý tiếu dục lạc, nên bị thất niệm. Do thất niệm, chúng ta từ bỏ thân thể này, sống vô thường, không kiên cố, yểu thọ, chịu sự biến dịch và thác sanh đến tại chỗ này".

Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ hai, y chỉ theo
đó, căn cứ theo đó, một số Sa-môn, Bà-la-môn, chủ
trương một phần Thường trú luận, một phần Vô
thường luận, chấp bản ngã và thế giới là thường còn
đối với một hạng hữu tình, và vô thường đối với một
hạng hữu tình khác.

10. Trường hợp thứ ba, lại có những Sa-môn, Bà-
la-môn, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương một phần
Thường trú luận, một phần Vô thường luận, chấp
bản ngã và thế giới là thường còn với một hạng
hữu tình, và vô thường đối với một hạng hữu tình
khác?

Này các Tỷ-kheo, có những hạng chư Thiên gọi là Manopadosikà (bị nhiễm hoặc bởi tâm trí). Chúng sống lâu ngày nung nấu bởi sự đố kỵ lẫn nhau. Vì

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            89

sống lâu ngày nung nấu bởi sự đố kỵ lẫn nhau, tâm
trí của chúng oán ghét lẫn nhau. Vì tâm trí oán ghét
lẫn nhau, nên thân chúng mệt mỏi, tâm chúng mệt
mỏi. Các hạng chư Thiên ấy thác sanh từ bỏ thân thể
này của chúng.

11. Này các Tỷ-kheo, sự tình này xảy ra. Một trong các vị hữu tình kia, khi thác sanh từ bỏ thân thể ấy, lại sanh đến cõi này. Khi đến tại chỗ này, vị ấy xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Sau khi xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình, vị ấy nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, vị ấy nhớ đến đời sống quá khứ ấy, nhưng không nhớ xa hơn đời sống ấy.

12. Vị ấy nói rằng: "Những vị chư Thiên không bị nhiễm hoặc bởi tâm trí, chúng sống lâu ngày không nung nấu bởi sự đố kỵ lẫn nhau. Vì sống lâu ngày không nung nấu bởi sự đố kỵ lẫn nhau, tâm trí của chúng không oán ghét nhau. Vì tâm trí chúng không oán ghét nhau, nên thân chúng không mệt mỏi, tâm chúng không mệt mỏi. Những hàng chư Thiên ấy không thác sanh từ bỏ thân thể của chúng, sống thường hằng kiên cố, thường trú, không bị chuyển biến, thường trú như vậy mãi mãi". Còn chúng ta bị nhiễm hoặc bởi tâm trí, sống lâu ngày nung nấu bởi

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            90

sự đố kỵ lẫn nhau, nên tâm trí chúng ta oán ghét lẫn nhau. Vì tâm trí chúng ta oán ghét lẫn nhau, nên thân mệt mỏi và tâm mệt mỏi. Chúng ta thác sanh, từ bỏ thân này, sống vô thường không kiên cố, yểu thọ, chịu sự biến dịch và thác sanh đến tại chỗ này".

Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ ba, y chỉ theo
đó, căn cứ theo đó, một số Sa-môn, Bà-la-môn chủ
trương một phần Thường trú luận, một phần Vô
thường luận, chấp bản ngã và thế giới là thường còn
đối với một hạng hữu tình và vô thường đối với một
hạng hữu tình khác.

13. Trường hợp thứ tư, lại có những Sa-môn, Bà-
la-môn, y chỉ gì, căn cứ gì chủ trương một phần
Thường trú luận, một phần Vô thường luận, chấp
bản ngã và thế giới là thường còn đối với một hạng
hữu tình và vô thường đối với một hạng hữu tình
khác.

Này các Tỷ-kheo, có Sa-môn, hay Bà-la-môn là nhà suy luận, là nhà thẩm sát. Do sự chia chẻ biện bác của suy luận và sự tùy thuộc theo thẩm sát, vị này tuyên bố như thế này: "Cái gọi là mắt, là tai, là mũi, là lưỡi, là thân, cái bản ngã ấy vô thường, không kiên cố, không thường trú, bị chuyển biến. Cái gọi là tâm, là ý, là thức, cái bản ngã ấy là thường còn, bất biến,

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             91

thường trú, không bị chuyển biến, thường hằng như vậy mãi mãi".

Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ tư, y chỉ theo
đó, căn cứ theo đó, một số Sa-môn, Bà-la-môn, chủ
trương một phần Thường trú luận, một phần Vô
thường luận, chấp bản ngã và thế giới là thường còn
đối với một hạng hữu tình, và vô thường đối với một
hạng hữu tình khác.

14. Này các Tỷ-kheo, những vị Sa-môn, Bà-la-môn
này chủ trương một phần Thường trú luận, một
phần Vô thường luận, chấp bản ngã và thế giới là
thường còn với bốn luận chấp. Nếu có những Sa-
môn hay Bà-la-môn chủ trương Thường trú luận,
chấp bản ngã và thế giới là thường còn, chúng sẽ
chấp cả bốn luận chấp trên, hay một trong những
luận chấp trên, ngoài ra không có luận chấp nào khác
nữa.

15. Này các Tỷ-kheo, Như Lai biết rằng: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, chấp thủ như vậy, sẽ đưa đến những cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy, Ngài lại tuệ tri hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật biết sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ,

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                               92

vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ biết vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp sâu kín khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu, vượt ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ những người có trí mới có thể nhận biết. Những pháp ấy, những ai như thật chân chánh tán thán Như Lai mới nói đến.

-----------------------------------

16. Này các Tỷ-kheo, có những Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương Hữu biên Vô biên, chấp thế giới là Hữu
biên Vô biên với bốn luận chấp. Và những Sa-môn,
Bà-la-môn này, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Hữu
biên Vô biên luận, chấp thế giới là hữu biên vô biên
với bốn luận chấp?

17. Này các Tỷ-kheo, ở đây có Sa-môn hay Bà-la- môn, nhờ nhiệt tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, vị ấy sống ở trong đời với tư tưởng thế giới là hữu biên. Vị ấy nói rằng: "Thế giới này là hữu biên, có một đường vòng chung quanh. Vì sao vậy? Vì tôi, nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, tôi

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           93

sống với tư tưởng thế giới là hữu biên. Do đó tôi biết rằng thế giới này là hữu biên, có một đường vòng chung quanh".

Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ nhất, y chỉ
theo đó, căn cứ theo đó, một số Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương Hữu biên Vô biên luận, chấp thế giới là
hữu biên và vô biên.

18. Trường hợp thứ hai, có những Sa-môn, Bà-la- môn, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Hữu biên Vô biên luận, chấp thế giới là hữu biên và vô biên?

Này các Tỷ-kheo, ở đây có Sa-môn, Bà-la-môn, nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, vị ấy sống ở trong đời với tư tưởng thế giới là vô biên. Vị ấy nói: "Thế giới này là vô biên, không có giới hạn". Những vị Sa-môn, Bà- la-môn nào đã nói: "Thế giới này là hữu biên, có một đường vòng xung quanh", những vị ấy nói không đúng sự thật. Thế giới này là vô biên, không có giới hạn. Tại sao vậy? Vì tôi nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, tôi sống với tư tưởng thế giới là vô biên. Do đó tôi biết: "Thế giới này là vô biên, không có giới hạn".

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             94

Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ hai, y chỉ như
vậy, căn cứ như vậy, có một số Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương Hữu biên Vô biên luận, chấp thế giới là
hữu biên vô biên.

19. Trường hợp thứ ba, lại có những Sa-môn, Bà- la-môn, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Hữu biên Vô biên luận, chấp thế giới là hữu biên vô biên?

Này các Tỷ-kheo, ở đây có Sa-môn hay Bà-la-môn, nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, vị ấy sống ở trong đời với tư tưởng thế giới là hữu biên về phía trên, phía dưới và thế giới là Vô biên về phía bề ngang. Vị ấy nói: "Thế giới này là hữu biên và vô biên". Những Sa-môn, Bà- la-môn nào đã nói: "Thế giới này là hữu biên, có một đường vòng xung quanh, thì những vị ấy nói không đúng sự thật". Những Sa-môn, Bà-la-môn nào đã nói: "Thế giới này là vô biên không có giới hạn thì những vị ấy nói không đúng sự thật. Thế giới này vừa là hữu biên, vừa là vô biên. Tại sao vậy? Vì rằng, tôi nhờ nhất tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Khi tâm nhập định, tôi sống ở trong đời với tư tưởng, thế giới là hữu biên về phía trên, phía dưới, và thế giới là vô biên về phía bề ngang. Do vậy tôi

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             95

biết: "Thế giới này vừa là hữu biên vừa là vô biên".

Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ ba, y chỉ như
vậy, căn cứ như vậy, một số Sa-môn, Bà-la-môn chủ
trương Hữu biên Vô biên luận, chấp thế giới là hữu
biên vô biên.

20. Trường hợp thứ tư, lại có những Sa-môn, Bà- la-môn, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Hữu biên Vô biên luận, chấp thế giới là hữu biên vô biên?

Này các Tỷ-kheo, ở đây có Sa-môn hay Bà-la-môn là nhà suy luận, là nhà thẩm sát. Do sự chia chẻ biện bác của suy luận và sự tùy thuận theo thẩm sát, vị này tuyên bố như sau: "Thế giới này không phải là hữu biên, cũng không phải là vô biên. Những Sa- môn, Bà-la-môn nào đã nói: "Thế giới này là hữu biên có giới hạn xung quanh", những vị ấy nói không đúng sự thật. Lại những Sa-môn, Bà-la-môn nào đã nói: "Thế giới này là vô biên không có giới hạn" những vị ấy cũng nói không đúng sự thật. Lại những vị Sa-môn, Bà-la-môn nào đã nói: "Thế giới này vừa là hữu biên vừa là vô biên", những vị ấy cũng nói không đúng sự thật. Thế giới này cũng không phải là hữu biên, cũng không phải là vô biên.

21. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn này chủ trương Hữu biên Vô biên luận với bốn luận

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            96

chấp. Nếu có những Sa-môn hay Bà-la-môn nào chủ
trương Hữu biên Vô biên luận, chấp thế giới là hữu
biên vô biên, chúng sẽ chấp cả bốn luận chấp trên,
hay một trong những luận chấp trên, ngoài ra không
có luận chấp nào khác nữa.

22. Này các Tỷ-kheo, Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, chấp thủ như vậy, sẽ đưa đến những cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy. Ngài lại tuệ tri hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ tuệ tri vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp sâu
kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu, vượt
ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ những người
trí mới có thể nhận biết. Những pháp ấy Như Lai tự
chứng tri, giác ngộ và truyền thuyết; và chính những
pháp ấy những ai như thật chân chánh tán thán Như
Lai mới nói đến.

------------------------------------------------------------

23. Này các Tỷ-kheo, có một số Sa-môn, Bà-la-môn

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                     97

chủ trương Ngụy biện luận. Khi bị hỏi vấn đề này
hay vấn đề khác dùng những lời ngụy biện trườn
uốn như con lươn với bốn luận chấp. Và những Sa-
môn, Bà-la-môn ấy, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương
ngụy biện luận, khi bị hỏi vấn đề này hay vấn đề khác
dùng những lời ngụy biện trườn uốn như con lươn
với bốn luận chấp?

24. Này các Tỷ-kheo, ở đây có Sa-môn hay Bà-la- môn không như thật biết "Đây là thiện" không như thật biết "Đây là bất thiện". Vị ấy nghĩ: Tôi không như thật biết: "Đây là thiện", không như thật biết: "Đây là bất thiện" và nếu tôi trả lời: "Đây là thiện" hoặc tôi trả lời: "Đây là bất thiện", thời dục, tham, sân hoặc hận, khởi lên nơi tôi . Nếu dục, tham, sân hoặc hận, khởi lên nơi tôi, như vậy tôi có thể bị sai lầm. Nếu tôi sai lầm thì tôi bị phiền muộn. Nếu tôi bị phiền muộn sẽ thành một chướng ngại cho tôi - Như vậy, vì sợ sai lầm, vì chán ghét sai lầm, nên vị ấy không trả lời: "Đây là thiện", cũng không trả lời: "Đây là bất thiện". Khi hỏi đến vấn đề này hay vấn đề khác, vị ấy dùng lời ngụy biện trườn uốn như con lươn: "Tôi không nói là như vậy. Tôi không nói là như kia. Tôi không nói là khác như thế. Tôi không nói là không phải như thế. Tôi không nói là không không phải như thế".

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             98

Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ nhất, y chỉ
như vậy, căn cứ như vậy, một số Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương Ngụy biện luận, khi bị hỏi vấn đề này hay
vấn đề khác dùng những lời ngụy biện trườn uốn như
con lươn.

25. Trường hợp thứ hai, lại có những Sa-môn, Bà-
la-môn, y chỉ gì, căn cứ gì chủ trương Ngụy biện
luận, khi bị hỏi vấn đề này hay vấn đề khác dùng
những lời ngụy biện trườn uốn như con lươn? (1)

Này các Tỷ-kheo, ở đây có Sa-môn hay Bà-la-môn, không như thật biết "Đây là thiện", không như thật biết "Đây là bất thiện". Vị ấy nghĩ: Tôi không như thật biết: "Đây là thiện", không như thật biết: "Đây là bất thiện". Vì tôi không như thật biết: "Đây là thiện", không như thật biết "Đây là bất thiện". Và nếu tôi trả lời: "Đây là thiện" hoặc tôi trả lời: "Đây là bất thiện", thời dục, tham, sân hoặc hận, khởi lên nơi tôi. Nếu dục, tham, sân hoặc hận khởi lên nơi tôi, như vậy tôi có thể chấp thủ. Nếu tôi chấp thủ, thì tôi bị phiền muộn. Nếu tôi bị phiền muộn, thời thành một chướng ngại cho tôi.

- Như vậy, vì sợ chấp thủ, vì chán ghét chấp thủ, nên vị ấy không trả lời: "Đây là thiện", cũng không trả lời: "Đây là bất thiện". Khi bị hỏi đến vấn đề này hay

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                99

vấn đề khác, vị ấy dùng lời ngụy biện trườn uốn như con lươn: "Tôi không nói là như vậy. Tôi không nói là như kia. Tôi không nói là khác như thế. Tôi không nói là không phải như thế. Tôi không nói là không không phải như thế". Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ hai, y chỉ như vậy, căn cứ như vậy, một số Sa-môn, Bà-la-môn chủ trương Ngụy biện luận, khi bị hỏi đến vấn đề này hay vấn đề khác, dùng những lời ngụy biện trườn uốn như con lươn.

(1) Hỏi một đường đáp một ngã (trườn uốn như con lươn ).

26. Trường hợp thứ ba, lại có những Sa-môn, Bà-
la-môn, y chỉ gì, căn cứ gì chủ trương ngụy biện
luận, khi bị hỏi vấn đề này hay vấn đề khác dùng
những lời ngụy biện trườn uốn như con lươn?

- Này các Tỷ-kheo, ở đây có Sa-môn hay Bà-la-môn không như thật biết "Đây là thiện", không như thật biết "Đây là bất thiện". Vị ấy nghĩ: Tôi không như thật biết: "Đây là thiện", không như thật biết: "Đây là bất thiện". Vì tôi không như thật biết "Đây là thiện", không như thật biết "Đây là bất thiện" và nếu tôi trả lời: "Đây là thiện" hoặc trả lời: "Đây là bất thiện", có những Sa-môn, Bà-la-môn, bác học, tế nhị,

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            100

nghị luận biện tài, biện bác như chia chẻ sợi tóc, những vị này đi chỗ này chỗ kia, như muốn đả phá các tà kiến với trí tuệ của chúng, chúng có thể đọ tài, chất vấn và cật nạn tôi. Nếu chúng đọ tài, chất vấn, cật nạn tôi, tôi có thể không giải đáp được cho chúng. Nếu tôi không giải đáp được cho chúng, thì tôi bị phiền muộn. Nếu tôi bị phiền muộn thời thành một chướng ngại cho tôi - Như vậy, vì sợ bị thử thách, vì chán ghét thử thách, nên vị ấy không trả lời: "Đây là thiện", cũng không trả lời. "Đây là bất thiện". Khi bị hỏi đến vấn đề này hay vấn đề khác, vị ấy dùng lời ngụy biện trườn uốn như con lươn: "Tôi không nói là như vậy. Tôi không nói là như kia. Tôi không nói là khác như thế. Tôi không nói là không phải như thế. Tôi không nói là không không phải như thế". - Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ ba, y chỉ như vậy, căn cứ như vậy, một số Sa-môn, chủ trương ngụy biện luận, khi bị hỏi vấn đề này hay vấn đề khác dùng những lời ngụy biện trườn uốn như con lươn.

27. Trường hợp thứ tư, lại có những Sa-môn, Bà-
la-môn, y chỉ gì, căn cứ gì chủ trương ngụy biện
luận, khi bị hỏi vấn đề này hay vấn đề khác dùng
những lời ngụy biện trườn uốn như con lươn?

- Này các Tỷ-kheo, ở đây có Sa-môn, Bà-la-môn đần độn ngu si. Vị này, vì đần độn ngu si, khi bị hỏi vấn

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                              101

đề nay hay vấn đề khác, liền dùng những lời ngụy biện trườn uốn như con lươn: "Anh hỏi tôi có một thế giới khác hay không?" Nếu tôi nghĩ "Có một thế giới khác", tôi có thể trả lời với anh: "Có một thế giới khác". Nhưng tôi không nói là như vậy. Tôi không nói là như kia. Tôi không nói là khác như thế. Tôi không nói là không phải như thế. Tôi không nói là không không phải như thế. Nếu anh hỏi tôi: "Không có một thế giới khác phải không?" Nếu tôi nghĩ: "Không có một thế giới khác", tôi có thể trả lời với anh: "Không có một thế giới khác". Nhưng tôi không nói là như vậy. Tôi không nói là như kia. Tôi không nói là khác như thế. Tôi không nói là không phải như thế. Tôi không nói là không không phải như thế. Nếu anh hỏi tôi "Không có một thế giới khác phải không?" (... như trên... ) "Cũng có và cũng không có một thế giới khác?", "Cũng không có và cũng không không có một thế giới khác?", "Có loại hữu tình hóa sanh?", "Không có loại hữu tình hóa sanh?" , "Cũng có và cũng không có loại hữu tình hóa sanh?", "Cũng không có và cũng không không có loại hữu tình hóa sanh?", "Có kết quả dị thục của các nghiệp thiện và ác?", "Không có kết quả dị thục của những nghiệp thiện và ác?", "Cũng có và cũng không có kết quả dị thục của những nghiệp thiện và ác?", "Cũng không có và cũng không không có kết quả dị thục của những nghiệp thiện và ác?", "Như Lai có tồn tại sau

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                               102

khi chết?", "Như Lai không có tồn tại sau khi chết?",
"Như Lai có và không có tồn tại sau khi chết?", "Như
Lai không có và cũng không không có tồn tại sau khi
chết?". Anh hỏi tôi như vậy. Nếu tôi nghĩ: "Như Lai
không có và cũng không không có tồn tại sau khi
chết". Tôi có thể trả lời: "Như Lai không có và cũng
không không có tồn tại sau khi chết". Nhưng tôi
không nói là như vậy. Tôi không nói là như kia. Tôi
không nói là khác như thế. Tôi không nói là không
phải như thế. Tôi không nói là không không phải như
thế.

-Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ tư, y chỉ như
vậy, căn cứ như vậy, một số Sa-môn, Bà-la-môn chủ
trương ngụy biện luận, khi bị hỏi vấn đề này hay vấn
đề khác dùng những lời ngụy biện trườn uốn như con
lươn.

28. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn chủ trương ngụy biện luận. Khi bị hỏi vấn đề này hay vấn đề khác, dùng những lời ngụy biện trườn uốn như con lươn với bốn luận chấp. Nếu có những Sa-môn hay Bà-la-môn nào chủ trương ngụy biện luận, khi bị hỏi vấn đề này hay vấn đề khác dùng những lời ngụy biện trườn uốn như con lươn, chúng sẽ chấp cả bốn luận chấp trên hay một trong những luận chấp trên, ngoài ra không có luận chấp nào khác nữa.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            103

29. Này các Tỷ-kheo, Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, chấp thủ như vậy, sẽ đưa đến cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy. Ngài lại tuệ tri hơn thế nữa. Và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ tuệ tri vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp sâu
kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu, vượt
ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ những người
có trí mới có thể phân biệt. Những pháp ấy Như Lai
đã tự chứng tri, giác ngộ và truyền thuyết. Và chính
những pháp ấy những ai như thật chân chánh tán thán
Như Lai mới nói đến.

----------------------------------------------------------

30. Này các Tỷ-kheo, có một số Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương Vô nhân luận, chấp bản ngã và thế
giới do vô nhân sanh với hai luận chấp. Và những
Sa-môn, Bà-la-môn ấy, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ
trương Vô nhân luận, chấp bản ngã và thế giới do vô
nhân sanh?

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                        104

31. Này các Tỷ-kheo, có những chư Thiên gọi là Vô tưởng hữu tình. Khi một tưởng niệm khởi lên, thời chư Thiên ấy thác sanh, từ bỏ thân chư Thiên của mình. Này các Tỷ-kheo, sự tình này xẩy ra. Một trong loài hữu tình ấy, khi thác sanh từ bỏ thân chư Thiên ấy của mình, lại sanh đến cõi này. Khi đến tại chỗ này, vị ấy xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Sau khi xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình, vị ấy nhờ nhiệt tâm, nhờ tinh tấn, nhờ cần mẫn, nhờ không phóng dật, nhờ chánh ức niệm, nên tâm nhập định. Vị ấy nhớ đến khi tưởng niệm phát sanh, chớ không nhớ xa hơn nữa. Vị ấy nói: "Bản ngã và thế giới do vô nhân sanh. Tại sao vậy? Vì rằng tôi trước kia không có, nay tôi có. Từ nơi trạng thái không có, tôi trở thành loài hữu tình".

Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ nhất, y chỉ
như vậy, căn cứ như vậy, một số Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương Vô nhân luận, chấp bản ngã và thế giới
do vô nhân sanh.

32. Trường hợp thứ hai, những Sa-môn, Bà-la- môn, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Vô nhân luận, chấp bản ngã và thế giới do vô nhân sanh?

Này các Tỷ-kheo, ở đây có Sa-môn hay Bà-la-môn là nhà biện luận, là nhà thẩm sát. Do sự chia chẻ biện

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             105

bác của suy luận và sự tùy thuận theo thẩm sát, vị ấy tuyên bố: "Bản ngã và thế giới vô nhân sanh".

Này các Tỷ-kheo, đó là trường hợp thứ hai, y chỉ như
vậy, căn cứ như vậy, một số Sa-môn, Bà-la-môn chủ
trương Vô nhân luận, chấp bản ngã và thế giới do vô
nhân sanh.

33. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương Vô nhân luận, chấp bản ngã và thế giới
do vô nhân sanh với hai luận chấp. Nếu có những
Sa-môn hay Bà-la-môn nào chủ trương Vô nhân
luận, chấp bản ngã và thế giới do vô nhân sanh,
chúng sẽ chấp cả hai luận chấp trên hay một trong
những luận chấp trên, ngoài ra không có luận chấp
nào khác nữa.

34. Này các Tỷ-kheo, Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, chấp thủ như vậy, sẽ đưa đến cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy, Ngài lại tuệ tri hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ tuệ tri như vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                               106

Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp sâu
kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu, vượt
ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ những người
có trí mới có thể phân biệt. Những pháp ấy Như Lai
đã tự chứng tri, giác ngộ và truyền thuyết. Và chính
những pháp ấy những ai như thật chân chánh tán thán
Như Lai mới nói đến.

35. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn
luận bàn về quá khứ tối sơ, chấp kiến về quá khứ
tối sơ, y cứ về quá khứ tối sơ, đề xướng nhiều ý kiến
sai khác với mười tám luận chấp trên. Này các Tỷ-
kheo, nếu có những Sa-môn hoặc Bà-la-môn luận
bàn về quá khứ tối sơ, chấp kiến về quá khứ tối sơ, y
cứ về quá khứ tối sơ, đề xướng nhiều ý kiến sai khác,
chúng sẽ chấp cả mười tám luận chấp trên hay một
trong những luận chấp trên, ngoài ra không có luận
chấp nào khác nữa.

36. Này các Tỷ-kheo, Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, chấp thủ như vậy, sẽ đưa đến cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy. Ngài lại tuệ tri hơn thế nữa. Và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                               107

chúng. Nhờ tuệ tri vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp sâu
kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu, vượt
ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ những người
có trí mới có thể phân biệt. Những pháp ấy Như Lai
đã tự chứng tri, giác ngộ và truyền thuyết. Và chính
những pháp ấy, những ai như thật chân chánh
tán thán Như Lai mới nói đến.

------------------------------------------------------

--------------------------------------------------------

37. Này các Tỷ-kheo, có một số Sa-môn, Bà-la-môn
LUẬN BÀN VỀ TƯƠNG LAI, chấp kiến về tương
lai, y cứ về tương lai, đề xướng nhiều ý kiến sai khác
với bốn mươi bốn luận chấp. Và những vị Sa-môn,
Bà-la-môn này, y chỉ gì, căn cứ gì, luận bàn về tương
lai, chấp kiến về tương lai, y cứ về tương lai đề
xướng nhiều ý kiến sai khác với bốn mươi bốn luận
chấp?

38. Này các Tỷ-kheo, có những Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương hữu tưởng sau khi chết, chấp bản ngã
có tưởng sau khi chết với mười sáu luận chấp. Và
những Sa-môn, Bà-la-môn này, y chỉ gì, căn cứ gì,

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                      108

chủ trương Hữu tưởng luận sau khi chết, với mười sáu luận chấp?

- Những vị này chủ trương: "Bản ngã có sắc,
không có bệnh, sau khi chết có tưởng".
- Chúng chủ trương: "Bản ngã có sắc và cũng
không có sắc ...",
- "Bản ngã cũng không có sắc và cũng không
không có sắc ...",
- "Bản ngã là hữu biên...",
- "Bản ngã là vô biên ...",
- "Bản ngã là hữu biên và vô biên",
- "Bản ngã cũng không hữu biên và cũng không
vô biên ...",
- "Bản ngã là nhất tưởng ...",
- "Bản ngã là dị tưởng ...".
- "Bản ngã là thiểu tưởng ...",
- "Bản ngã là vô lượng tưởng ...",
- "Bản ngã là thuần lạc ...",
- "Bản ngã là thuần khổ ...",
- "Bản ngã là khổ lạc".
- Chúng chủ trương: "Bản ngã là không khổ

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                       109

không lạc, không có bệnh, sau khi chết có tưởng".

39. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn này
chủ trương hữu tưởng sau khi chết, chấp bản ngã có
tưởng sau khi chết với mười sáu luận chấp. Này các
Tỷ-kheo, những Sa-môn hay Bà-la-môn này chủ
trương Hữu tưởng luận sau khi chết, chúng sẽ chấp
cả mười sáu luận chấp trên, hay một trong những
luận chấp trên, ngoài ra không có luận chấp nào khác
nữa.

40. Này các Tỷ-kheo, Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, sẽ đưa đến cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy, Ngài lại tuệ tri hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ tuệ tri vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

 Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp
sâu kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu,
vượt ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ
những người có trí mới có thể phân biệt. Những

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                              110

pháp ấy Như Lai đã tự chứng tri, giác ngộ và
truyền thuyết. Và chính những pháp ấy, những ai
như thật chân chánh tán thán Như Lai mới nói
đến.

--------------------------------------------------

TỤNG PHẨM THỨ HAI

1. Này các Tỷ-kheo, có một số Sa-môn, Bà-la-môn,
chủ trương Vô tưởng luận sau khi chết, chấp bản
ngã không có tưởng sau khi chết với tám luận
chấp. Và những Sa-môn, Bà-la-môn này, y chỉ gì,
căn cứ gì, chủ trương Vô tưởng luận sau khi chết,
chấp bản ngã không có tưởng sau khi chết với tám
luận chấp?

2. Những vị này chủ trương:

- "Bản ngã có sắc, không có bệnh, sau khi chết
không có tưởng",
- "Bản ngã không có sắc ...",
- "Bản ngã có sắc và cũng không có sắc ...",
- "Bản ngã không có sắc và cũng không không
có sắc ...",
- "Là hữu biên ...", "Là vô biên ...",

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                   111

- "Là hữu biên và vô biên ...".
- Các vị này chấp bản ngã là phi hữu biên và phi
vô biên, không có bệnh, sau khi chết không có
tưởng.

3. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn này
chủ trương Vô tưởng luận sau khi chết, chấp bản
ngã không có tưởng sau khi chết với tám luận chấp.
- Này các Tỷ-kheo, nếu có những Sa-môn hay Bà-la-
môn nào chủ trương Vô tưởng luận sau khi chết,
chấp bản ngã không có tưởng sau khi chết, chúng sẽ
chấp cả tám luận chấp trên, hay một trong những
luận chấp trên, ngoài ra không có luận chấp nào
khác nữa.

4. Này các Tỷ-kheo. Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, chấp thủ như vậy, sẽ đưa đến những cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy. Ngài lại tuệ tri hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ tuệ tri vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

 Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                112

sâu kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu,
vượt ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ
những người có trí mới có thể nhận biết. Những
pháp ấy Như Lai tự chứng tri, giác ngộ và truyền
thuyết; và chính những pháp ấy nhưng ai như thật
chân chánh tán thán Như Lai mới nói đến.

--------------------------------------------

5. Này các Tỷ-kheo, có một số Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương Phi Hữu tưởng Phi Vô tưởng luận sau
khi chết, chấp bản ngã phi hữu tưởng phi vô
tưởng với tám luận chấp. Và những Sa-môn, Bà-la-
môn này, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Phi Hữu
tưởng Phi Vô tưởng luận sau khi chết, chấp bản ngã
phi hữu tưởng phi vô tưởng với tám luận chấp?

6. Những vị này chấp:

- "Bản ngã có sắc, không có bệnh, sau khi chết
phi hữu tưởng phi vô tưởng... ",
- "Bản ngã là vô sắc... ",
- "Bản ngã có sắc và cũng không có sắc... ",
- "Bản ngã là phi hữu sắc và cũng phi vô sắc... ",
- "Bản ngã là hữu biên... ",
- "Bản ngã là vô biên... ",

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                               113

- "Bản ngã là hữu biên và vô biên... ".

7. Những vị này chấp rằng: Bản ngã là phi hữu biên và cũng phi vô biên, không có bệnh, sau khi chết phi hữu tưởng phi vô tưởng, với tám luận chấp. Này các Tỷ-kheo, nếu có Sa-môn hay Bà-la-môn nào, chủ trương phi hữu tưởng phi vô tưởng, chúng sẽ chấp cả tám luận chấp trên, hay một trong những luận chấp trên, ngoài ra không có luận chấp nào khác nữa.

8. Này các Tỷ-kheo, Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, sẽ đưa đến những cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy. Ngài tuệ tri hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ tuệ tri vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

 Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp
sâu kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu,
vượt ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ
những người có trí mới có thể nhận biết. Những
pháp ấy Như Lai tự chứng tri, giác ngộ và truyền
thuyết; và chính những pháp ấy những ai như thật

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                               114

chân chánh tán thán Như Lai mới nói đến.

-------------------------------------------------------------- -

9. Này các Tỷ-kheo, có một số Sa-môn, Bà-la-môn,
chủ trương Đoạn diệt luận, chấp trước sự đoạn
diệt, sự tiêu thất, sự hủy hoại của loài hữu tình với
bảy luận chấp. Và những Sa-môn, Bà-la-môn này, y
chỉ gì, căn cứ gì, chấp trước sự đoạn diệt, sự tiêu
thất, sự hủy hoại của loài hữu tình với bảy luận
chấp?

10. Này các Tỷ-kheo, có Sa-môn hoặc Bà-la-môn chủ trương lý thuyết và ý kiến: "Vì bản ngã này có sắc, do bốn đại hợp thành, do cha mẹ sanh ra, khi thân hoại bị hủy nát tiêu diệt, sau khi chết không còn nữa, nên bản ngã này như thế hoàn toàn đoạn diệt". Như vậy một số người chủ trương sự đoạn diệt, sự tiêu thất và sự hủy hoại của loài hữu tình.

11. Một vị khác lại nói: "Này ông, thật có bản ngã như ông nói. Tôi không nói bản ngã ấy không có, nhưng bản ngã ấy như thế không bị hoàn toàn đoạn diệt. Lại còn một bản ngã khác có thiên tánh, có sắc, thuộc dục giới, ăn các đồ ăn đoàn thực. Bản ngã ấy ông không biết, ông không thấy. Bản ngã ấy tôi biết, tôi thấy. Bản ngã ấy khi thân hoại, bị hủy nát tiêu

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                     115

diệt, sau khi chết không còn nữa, nên bản ngã ấy như
thế hoàn toàn đoạn diệt". Như vậy có một số người
chủ trương sự đoạn diệt, tiêu thất và hủy hoại của
loài hữu tình.

12. Một vị khác lại nói: "Này ông, thật có bản ngã ấy
như ông nói. Tôi không nói bản ngã ấy không có.
Nhưng bản ngã ấy như thế không bị hoàn toàn đoạn
diệt. Lại còn một bản ngã khác có thiên tánh, có sắc,
do ý tạo thành, mọi chi tiết tay chân lớn nhỏ đều đầy
đủ, không khuyết một căn nào. Bản ngã ấy ông
không biết, ông không thấy. Bản ngã ấy tôi biết, tôi
thấy. Bản ngã ấy khi thân hoại bị hủy nát, tiêu diệt,
sau khi chết không còn nữa, nên bản ngã ấy như thế
hoàn toàn đoạn diệt". Như vậy có một số người chủ
trương sự đoạn diệt, tiêu thất và hủy hoại của loài
hữu tình.

13. Một vị khác lại nói: "Này ông, thật có bản ngã ấy như ông nói. Tôi không nói bản ngã ấy không có. Nhưng bản ngã ấy như thế không bị hoàn toàn đoạn diệt. Lại còn một bản ngã khác vượt ngoài tất cả sắc tưởng, diệt trừ các tưởng chống đối, không ức niệm các dị tưởng, nhận hiểu hư không là vô biên. - Đạt đến không vô biên xứ. Bản ngã ấy ông không biết, ông không thấy. Bản ngã ấy tôi biết, tôi thấy. Bản ngã ấy khi thân hoại, bị hủy nát tiêu diệt, sau khi chết

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                               116

không còn nữa, nên bản ngã ấy như thế hoàn toàn đoạn diệt". Như vậy có một số người chủ trương sự đoạn diệt, tiêu thất và hủy hoại của loài hữu tình.

14. Một vị khác lại nói: "Này ông, thật có bản ngã ấy như ông nói. Tôi không nói bản ngã ấy không có. Nhưng bản ngã ấy như thế không bị hoàn toàn đoạn diệt. Lại còn một bản ngã khác vượt ngoài tất cả không vô biên xứ, nhận hiểu: Thức là vô biên. - Đạt đến Thức vô biên xứ. Bản ngã ấy ông không biết, ông không thấy. Bản ngã ấy tôi biết, tôi thấy. Bản ngã ấy khi thân hoại, bị hủy nát, tiêu diệt, sau khi chết không còn nữa, nên bản ngã ấy như thế hoàn toàn đoạn diệt". Như vậy có một số người chủ trương sự đoạn diệt, tiêu thất và hủy hoại của loài hữu tình.

15. Một vị khác lại nói: "Này ông, thật có bản ngã ấy như ông nói. Tôi không nói bản ngã ấy không có. Nhưng bản ngã ấy như thế không bị hoàn toàn đoạn diệt. Lại còn một bản ngã khác vượt ngoài tất cả Thức vô biên xứ, nhận hiểu: không có sở hữu. - Đạt đến Vô sở hữu xứ. Bản ngã ấy ông không biết, ông không thấy. Bản ngã ấy tôi biết, tôi thấy. Bản ngã ấy khi thân hoại bị hủy nát, tiêu diệt, sau khi chết không còn nữa, nên bản ngã ấy như thế hoàn toàn đoạn diệt". Như vậy có một số người chủ trương sự đoạn diệt, tiêu thất và hủy hoại của loài hữu tình.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                              117

16. Một vị khác lại nói: "Này ông, thật có bản ngã ấy
như ông nói. Tôi không nói bản ngã ấy không có.
Nhưng bản ngã ấy như thế không bị hoàn toàn đoạn
diệt. Lại còn một bản ngã khác vượt ngoài tất cả Vô
sở hữu xứ, nhận hiểu: Đây là tịch tịnh, đây là mỹ
diệu. - Đạt đến Phi tưởng Phi phi tưởng xứ. Bản ngã
ấy ông không biết, ông không thấy. Bản ngã ấy tôi
biết, tôi thấy. Bản ngã ấy khi thân hoại, bị hủy nát
tiêu diệt, sau khi chết không còn nữa, nên bản ngã ấy
như thế hoàn toàn đoạn diệt". Như vậy có một số
người chủ trương sự đoạn diệt, tiêu thất và hủy hoại
của loài hữu tình.

17. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn ấy,
chủ trương Đoạn diệt luận, chấp trước sự đoạn diệt,
tiêu thất, hủy hoại của loài hữu tình với bảy luận
chấp. Này các Tỷ-kheo, nếu có những vị Sa-môn hay
Bà-la-môn nào chủ trương Đoạn diệt luận, chấp
trước sự đoạn diệt, tiêu thất, hủy hoại của loài hữu
tình, chúng chấp cả bảy luận chấp trên, hay một trong
những luận chấp trên, ngoài ra không có luận chấp
nào khác nữa.

18. Này các Tỷ-kheo. Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, sẽ đưa đến những cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy, Ngài tuệ tri

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            118

hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ tuệ tri như vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

 Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp
sâu kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu,
vượt ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ
những người có trí mới có thể nhận biết. Những
pháp ấy Như Lai tự chứng tri, giác ngộ và truyền
thuyết: và chính những pháp ấy những ai như thật
chân chánh tán thán Như Lai mới nói đến.

--------------------------------------------------------

-------------------------------------------------------------- ------

19. Này các Tỷ-kheo, có một số Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương HIỆN TẠI NIẾT BÀN LUẬN, chấp
trước sự tối thượng hiện tại Niết Bàn của loài hữu
tình với năm luận chấp. Và những Sa-môn, Bà-la-
môn này, y chỉ gì, căn cứ gì, chủ trương Hiện tại Niết
bàn luận, chấp sự tối thượng hiện tại Niết Bàn của
loài hữu tình với năm luận chấp?

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                       119

20. Này các Tỷ-kheo, có Sa-môn hay Bà-la-môn chủ
trương và quan niệm: "Khi nào bản ngã này tận
hưởng, sung mãn năm món dục lạc, như thế bản ngã
ấy đạt đến tối thượng Niết Bàn của loài hữu tình".

21. Một vị khác lại nói: "Này ông, thật có bản ngã ấy như ông nói. Tôi không nói bản ngã ấy không có. Nhưng bản ngã ấy như thế, không phải hoàn toàn đạt đến tối thượng Niết Bàn. Vì cớ sao? Vì rằng tính của dục lạc và vô thường, khổ, biến dịch. Vì tánh của chúng là biến dịch, chuyển hóa, nên ưu, bi, khổ, muộn, não phát sanh. Khi nào bản ngã ấy ly các dục lạc, ly các ác pháp, đạt đến và an trú vào đệ nhất thiền; thiền định này có tầm, có tứ, có hỷ và có lạc, do ly dục sanh. Như thế, bản ngã ấy đạt đến tối thượng hiện tại Niết Bàn". Như vậy có người chủ trương tối thượng hiện tại Niết Bàn của loài hữu tình.

22. Một vị khác lại nói: "Này ông, thật có bản ngã ấy như ông nói. Tôi không nói bản ngã ấy không có. Nhưng bản ngã ấy như thế, không phải hoàn toàn đạt đến tối thượng hiện tại Niết Bàn. Vì cớ sao? Vì ở đây thiền định ấy có tầm, có tứ nên gọi là thô tháo. Khi nào bản ngã ấy có tầm và tứ, đạt đến và an trú đệ nhị thiền. Thiền định này nội tâm yên tỉnh, trí chuyên nhất cảnh, không tầm, không tứ, hỷ lạc do định sanh. Như thế, bản ngã ấy đạt đến tối thượng hiện tại Niết

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             120

Bàn". Như vậy có người chủ trương tối thượng hiện tại Niết Bàn của loài hữu tình.

23. Một vị khác lại nói: "Này ông, thật có bản ngã ấy như ông nói. Tôi không nói bản ngã ấy không có. Nhưng bản ngã ấy như thế, không phải hoàn toàn đạt đến tối thượng hiện tại Niết Bàn. Vì cớ sao? Vì ở đây tâm trí có hỷ và bị kích động nên gọi là thô tháo. Khi nào bản ngã ấy không tham hỷ, trú xã, chánh niệm, chánh trí, thân hưởng lạc mà các bậc thánh gọi là Hỷ niệm lạc trú - đạt đến và an trú đệ tam thiền". Như thế, bản ngã ấy đạt đến tối thượng hiện tại Niết Bàn. Như vậy, có người chủ trương tối thượng hiện tại Niết Bàn. Như vậy, có người chủ trương tối thượng hiện tại Niết-bàn của loài hữu tình.

24. Một vị khác lại nói: "Này ông, thật có bản ngã ấy
như ông nói. Tôi không nói bản ngã ấy không có.
Nhưng bản ngã ấy như thế, không phải hoàn toàn đạt
đến tối thượng hiện tại Niết bàn. Vì cớ sao? Vì ở đây
tâm thọ lạc nên gọi là thô tháo. Khi nào bản ngã ấy
xả lạc và xả khổ, diệt trừ hỷ và ưu về trước, đạt đến
và an trú vào đệ tứ thiền. Thiền này không khổ,
không lạc, xả niệm thanh tịnh. Như thế, bản ngã ấy
đạt đến tối thượng hiện tại Niết Bàn". Như vậy có
người chủ trương tối thượng hiện tại Niết Bàn của
loài hữu tình.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             121

25. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn ấy
chủ trương Hiện tại Niết-bàn luận, chấp trước sự
tối thượng hiện tại Niết Bàn của loài hữu tình với
năm luận chấp. Này các Tỷ-kheo, nếu có những Sa-
môn, Bà-la-môn nào chủ trương Hiện tại Niết-bàn
luận, chấp sự tối thượng hiện tại Niết Bàn của loài
hữu tình, những vị này sẽ chấp cả năm luận chấp
trên, hay một trong năm luận chấp trên, ngoài ra
không còn một luận chấp nào khác nữa.

26. Này các Tỷ-kheo, Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy sẽ đưa đến những cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy. Ngài tuệ tri hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sự tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ tuệ tri như vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn không có chấp thủ.

 Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp
sâu kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu,
vượt ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ
những người có trí mới có thể nhận biết. Những
pháp ấy Như Lai tự chứng tri, giác ngộ và truyền
thuyết; và chính những pháp ấy những ai như thật

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             122

chân chánh tán thán Như Lai mới nói đến.

------------------------------------------------------------

27. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn ấy luận bàn về tương lai, chấp kiến về tương lai, y cứ về tương lai, sẽ đề xướng nhiều sở kiến sai khác với bốn mươi bốn luận chấp. Này các Tỷ-kheo, những Sa- môn hay Bà-la-môn nào, luận bàn về tương lai, chấp kiến về tương lai, y cứ về tương lai, đề xướng nhiều sở kiến sai khác. Chúng sẽ chấp bốn mươi bốn luận chấp trên, hay một trong những luận chấp trên, ngoài ra không có luận chấp nào khác nữa.

28. Này các Tỷ-kheo, Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, sẽ đưa đến những cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mạng như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy. Ngài tuệ tri hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sư tập khởi, sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ tuệ tri như vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

29. Này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn ấy luận bàn về quá khứ tối sơ và luận bàn về tương lai, luận bàn về quá khứ tối sơ và tương lai, chấp kiến về

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                     123

quá khứ tối sơ và tương lai, y cứ về quá khứ tối sơ và tương lai, đề xướng nhiều sở kiến sai khác với sáu mươi hai luận chấp. Này các Tỷ-kheo, những Sa- môn hay Bà-la-môn nào, luận bàn về quá khứ tối sơ, luận bàn về tương lai, luận bàn về quá khứ tối sơ và tương lai, chấp kiến về quá khứ tối sơ và tương lai, y cứ về quá khứ tối sơ và tương lai, đề xướng nhiều sở kiến sai khác. Những vị ấy sẽ chấp sáu mươi hai luận chấp trên, hay một trong những luận chấp trên, ngoài ra không có luận chấp nào khác nữa.

30. Này các Tỷ-kheo, Như Lai tuệ tri như thế này: "Những sở kiến ấy, chấp trước như vậy, sẽ đưa đến những cõi thú như vậy, sẽ tác thành những định mệnh như vậy". Như Lai tuệ tri như vậy. Ngài tuệ tri hơn thế nữa, và Ngài không chấp sở tri ấy. Nhờ không chấp trước sở tri ấy, nội tâm được tịch tịnh. Ngài như thật tuệ tri sự tập khởi sự diệt trừ của các thọ, vị ngọt, những nguy hiểm và sự xuất ly của chúng. Nhờ tuệ tri như vậy, này các Tỷ-kheo, Như Lai được giải thoát hoàn toàn, không có chấp thủ.

31. Những pháp ấy, này các Tỷ-kheo, là những pháp sâu kín, khó thấy, khó chứng, tịch tịnh, mỹ diệu, vượt ngoài tầm của luận lý suông, tế nhị, chỉ những người có trí mới có thể nhận biết. Những pháp ấy Như Lai tự chứng tri, giác ngộ và truyền thuyết, và chính

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             124

những pháp ấy những ai như thật chân chánh tán thán Như Lai mới nói đến.

-------------------------------------------------

32. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Thường trú luận, chấp bản ngã và
thế giới là thường trú với bốn luận chấp. Chủ trương
ấy là kinh nghiệm cá nhân, là sự không biết,
không thấy, sự cảm thọ của những Sa-môn, Bà-
la-môn, là sự kích thích, dao động, xuyên tạc của
những vị bị tham ái chi phối.

33. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương một phần Thường trú luận, một
phần Vô thường luận, chấp bản ngã và thế giới là
thường còn đối với một hạng hữu tình và vô thường
đối với một hạng hữu tình khác với bốn luận chấp.
Chủ trương ấy là kinh nghiệm cá nhân, là sự
không biết, không thấy, sự cảm thọ của những Sa-
môn, Bà-la-môn, là sự kích thích, dao động, xuyên
tạc của những vị bị tham ái chi phối.

34. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà- la-môn chủ trương Hữu biên Vô biên luận, chấp thế giới là hữu biên vô biên với bốn luận chấp. Chủ trương ấy là kinh nghiệm cá nhân, là sự không biết, không thấy, sự cảm thọ của những Sa-môn, Bà-la-

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                  125

môn, là sự kích thích dao động, xuyên tạc của những vị bị tham ái chi phối.

35. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Ngụy biện luận. Khi bị hỏi vấn đề
này hay vấn đề khác dùng những lời ngụy biện trườn
uốn như con lươn với bốn luận chấp. Chủ trương ấy
là kinh nghiệm cá nhân, là sự không biết, không thấy,
sự cảm thọ của những Sa-môn, Bà-la-môn, là sự kích
thích, dao động, xuyên tạc của những vị bị tham ái
chi phối.

36. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn, chủ trương Vô nhân luận, chấp bản ngã và
thế giới do vô nhân sanh với hai luận chấp. Chủ
trương ấy là kinh nghiệm cá nhân, là sự không biết
không thấy, sự cảm thọ của những Sa-môn, Bà-la-
môn, là sự kích thích, dao động, xuyên tạc của những
vị bị tham ái chi phối.

37. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà- la-môn, luận bàn về quá khứ tối sơ, chấp kiến về quá khứ tối sơ, y cứ về quá khứ tối sơ, đề xướng nhiều ý kiến sai khác với mười tám luận chấp. Chủ trương ấy là kinh nghiệm cá nhân, là sự không biết, không thấy, sự cảm thọ của những Sa-môn, Bà-la-môn, là sự kích thích, dao động, xuyên tạc của những vị bị tham ái

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            126

chi phối.

38. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Hữu tưởng luận sau khi chết, chấp
bản ngã có tưởng sau khi chết với mười sáu luận
chấp. Chủ trương ấy là kinh nghiệm cá nhân, là sự
không biết, không thấy, sự cảm thọ của những Sa-
môn, Bà-la-môn, là sự kích thích, dao động xuyên
tạc của những vị bị tham ái chi phối.

39. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Vô tưởng luận sau khi chết, chấp
bản ngã không có tưởng sau khi chết với tám luận
chấp. Chủ trương ấy là kinh nghiệm cá nhân, là sự
không biết, không thấy, sự cảm thọ của những Sa-
môn, Bà-la-môn, là sự kích thích, dao động, xuyên
tạc của những vị bị tham ái chi phối.

40. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Phi Hữu tưởng Phi Vô tưởng sau
khi chết, chấp bản ngã phi hữu tưởng phi vô tưởng
sau khi chết với tám luận chấp. Chủ trương ấy là kinh
nghiệm cá nhân, là sự không biết, không thấy, sự
cảm thọ của những Sa-môn, Bà-la-môn, là sự kích
thích, dao động, xuyên tạc của những vị bị tham ái
chi phối.

41. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            127

la-môn chủ trương Đoạn diệt luận, chấp trước sự đoạn diệt, tiêu mất, hủy hoại của loài hữu tình với bảy luận chấp. Chủ trương ấy là kinh nghiệm cá nhân, là sự không biết, không thấy, sự cảm thọ của những Sa-môn, Bà-la-môn, là sự kích thích, dao động, xuyên tạc của những vị bị tham ái chi phối.

42. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Hiện tại Niết Bàn luận, chấp trước
sự hiện tại Niết Bàn của loài hữu tình với năm luận
chấp. Chủ trương ấy là kinh nghiệm cá nhân, là sự
không biết, không thấy, sự cảm thọ của những Sa-
môn, Bà-la-môn, là sự kích thích, dao động, xuyên
tạc của những vị bị tham ái chi phối.

43. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn, luận bàn về tương lai, chấp kiến về tương lai,
y cứ về tương lai, đề xướng nhiều sở kiến sai khác
với bốn mươi bốn luận chấp. Chủ trương ấy là kinh
nghiệm cá nhân, là sự không biết, không thấy, sự
cảm thọ của những Sa-môn, Bà-la-môn, là sự kích
thích, dao động, xuyên tạc của những vị bị tham ái
chi phối.

44. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà- la-môn, luận bàn về quá khứ tối sơ, luận bàn về tương lai, luận bàn về quá khứ tối sơ và tương lai,

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             128

chấp kiến về quá khứ tối sơ và tương lai, y cứ về quá
khứ tối sơ và tương lai, đề xướng nhiều sở kiến sai
khác với sáu mươi hai luận chấp. Chủ trương ấy là
kinh nghiệm cá nhân, là sự không biết, không thấy,
sự cảm thọ của những Sa-môn, Bà-la-môn, là sự kích
thích, dao động, xuyên tạc của những vị bị tham ái
chi phối.

---------------------------------------------------

45. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà- la-môn, chủ trương Thường trú luận, chấp bản ngã và thế giới là thường trú với bốn luận chấp. Chủ trương ấy phát khởi do sự xúc chạm (của các căn).

46. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương một phần Thường trú luận, một
phần Vô thường luận, chấp bản ngã và thế giới là
thường còn đối với một hạng hữu tình và vô thường
đối với một hạng hữu tình khác với bốn luận chấp.
Chủ trương ấy phát khởi do sự xúc chạm (của các
căn).

47. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà- la-môn chủ trương Hữu biên Vô biên luận, chấp thế giới là hữu biên vô biên với bốn luận chấp. Chủ trương ấy phát khởi do sự xúc chạm (của các căn).

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                   129

48. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Ngụy biện luận. Khi bị hỏi vấn đề
này hay vấn đề khác dùng những lời ngụy biện trườn
uốn như con lươn với bốn luận chấp. Chủ trương ấy
phát khởi là do sự xúc chạm (của các căn).

49. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn, chủ trương Vô nhân luận, chấp bản ngã và
thế giới do vô nhân sanh với hai luận chấp. Chủ
trương ấy phát khởi do sự xúc chạm (của các căn).

50. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà- la-môn, luận bàn về quá khứ tối sơ, chấp kiến về quá khứ tối sơ, y chỉ về quá khứ tối sơ, đề xướng nhiều ý kiến sai khác với mười tám luận chấp. Chủ trương ấy phát khởi do sự xúc chạm (của các căn).

51. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Hữu tưởng luận sau khi chết, chấp
bản ngã có tưởng sau khi chết với mười sáu luận
chấp. Chủ trương ấy phát khởi do sự xúc chạm (của
các căn).

52. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Vô tưởng luận sau khi chết, chấp
bản ngã không có tưởng sau khi chết với tám luận
chấp. Chủ trương ấy phát khởi do sự xúc chạm (của
các căn).

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            130

53. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Phi Hữu tưởng Phi Vô tưởng luận
sau khi chết, chấp bản ngã phi hữu tưởng phi vô
tưởng sau khi chết với tám luận chấp. Chủ trương ấy
phát khởi do sự xúc chạm (của các căn).

54. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Đoạn biệt luận, chấp trước sự
đoạn diệt, tiêu mất, hủy hoại của loài hữu tình với
bảy luận chấp. Chủ trương ấy phát khởi do sự xúc
chạm (của các căn).

55. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Hiện tại Niết bàn luận, chấp trước
sự hiện tại Niết Bàn của loài hữu tình với năm luận
chấp. Chủ trương ấy phát khởi do sự xúc chạm (của
các căn).

56. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn, luận bàn về tương lai, chấp kiến về tương lai,
y cứ về tương lai, đề xướng nhiều sở kiến sai khác
với bốn mươi bốn luận chấp. Chủ trương ấy phát
khởi do sự xúc chạm (của các căn).

57. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà- la-môn, luận bàn về quá khứ tối sơ, luận bàn về tương lai, luận bàn về quá khứ tối sơ và tương lai, chấp kiến về quá khứ tối sơ và tương lai, y cứ về quá

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             131

khứ tối sơ và tương lai, đề xướng nhiều sở kiến sai khác với sáu mươi hai luận chấp. Chủ trương ấy phát khởi do sự xúc chạm (của các căn).

--------------------------------------------------

58. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn, chủ trương Thường trú luận, chấp bản ngã
và thế giới là thường còn với bốn luận chấp. Những
vị này không có thể cảm thọ những chủ trương
trên, nếu không có cảm xúc.

59. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương một phần Thường trú luận, một
phần Vô thường luận, chấp bản ngã và thế giới, là
thường còn đối với một hạng hữu tình và vô thường
đối với một hạng hữu tình khác với bốn luận chấp.
Những vị này không có thể cảm thọ những chủ
trương trên, nếu không có cảm xúc.

60. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Hữu biên Vô biên luận, chấp thế
giới là hữu biên vô biên với bốn luận chấp. Những vị
này không có thể cảm thọ những chủ trương trên, nếu
không có cảm xúc.

61. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà- la-môn chủ trương Ngụy biện luận. Khi bị hỏi vấn đề

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                   132

này hay vấn đề khác dùng những lời ngụy biện trườn
uốn như con lươn với bốn luận chấp. Những vị này
không có thể cảm thọ những chủ trương trên, nếu
không có cảm xúc.

62. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn, chủ trương Vô nhân luận, chấp bản ngã và
thế giới do vô nhân sanh với hai luận chấp. Các vị
này không có thể cảm thọ những chủ trương trên, nếu
không có cảm xúc.

63. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn, luận bàn về quá khứ tối sơ, chấp kiến về quá
khứ tối sơ, y chỉ về quá khứ tối sơ, đề xướng nhiều ý
kiến sai khác với mười tám luận chấp. Những vị này
không có thể cảm thọ những chủ trương trên, nếu
không có cảm xúc.

64. Này các Tỷ-kheo , ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Hữu tưởng luận sau khi chết, chấp
bản ngã có tưởng sau khi chết với mười sáu luận
chấp. Các vị này không có thể cảm thọ những chủ
trương trên, nếu không có cảm xúc.

65. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà- la-môn chủ trương Vô tưởng luận sau khi chết, chấp bản ngã không có tưởng sau khi chết với tám luận chấp. Các vị này không có thể cảm thọ những chủ

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                            133

trương trên, nếu không có cảm xúc.

66. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Phi Hữu tưởng Phi Vô tưởng sau
khi chết, chấp bản ngã phi hữu tưởng phi vô tưởng
sau khi chết với tám luận chấp. Các vị này không có
thể cảm thọ những chủ trương trên, nếu không có
cảm xúc.

67. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Đoạn diệt luận, chấp trước sự
đoạn diệt, tiêu mất, hủy hoại của loài hữu tình với
bảy luận chấp. Các vị này không có thể cảm thọ
những chủ trương, trên, nếu không có cảm xúc.

68. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn chủ trương Hiện tại Niết Bàn luận, chấp trước
sự hiện tại Niết Bàn của loài hữu tình với năm luận
chấp. Các vị này không có thể cảm thọ những chủ
trương trên, nếu không có cảm xúc.

69. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn, luận bàn về tương lai, chấp kiến về tương lai,
y cứ về tương lai, đề xướng nhiều sở kiến sai khác
với bốn mươi bốn luận chấp. Các vị này không có
thể cảm thọ những chủ trương trên, nếu không có
cảm xúc.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                             134

70. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn, luận bàn về quá khứ tối sơ, luận bàn về
tương lai, luận bàn về quá khứ tối sơ và tương lai,
chấp kiến về quá khứ tối sơ và tương lai, y cứ về quá
khứ tối sơ và tương lai, đề xướng nhiều sở kiến sai
khác với sáu mươi hai luận chấp. Những vị này
không có thể cảm thọ những chủ trương trên, nếu
không có cảm xúc.

-----------------------------------------------

71. Này các Tỷ-kheo, ở đây có những Sa-môn, Bà-
la-môn, chủ trương Thường trú luận, chấp bản ngã
và thế giới là thường còn với bốn luận chấp; những
Sa-môn, Bà-la-môn chủ trương một phần Thường trú
luận, một phần Vô thường luận; những Sa-môn, Bà-
la-môn, chủ trương Ngụy biện luận; những Sa-môn,
Bà-la-môn, chủ trương Vô nhân luận; những Sa-
môn, Bà-la-môn, luân bàn về quá khứ tối sơ, những
Sa-môn, Bà-la-môn chủ trương Hữu tưởng luận sau
khi chết, những Sa-môn, Bà-la-môn chủ trương Vô
tưởng luận sau khi chết; những Sa-môn, Bà-la-môn
chủ trương Phi Hữu tưởng Phi Vô tưởng sau khi chết;
những Sa-môn, Bà-la-môn chủ trương Đoạn diệt
luận; những Sa-môn, Bà-la-môn chủ trương hiện tại
Niết Bàn luận; những Sa-môn, Bà-la-môn luận bàn
về quá khứ tối sơ; những Sa-môn, Bà-la-môn luận

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                                 135

bàn về tương lai, chấp kiến về quá khứ tối sơ và
tương lai, y cứ vào quá khứ tối sơ và tương lai, đề
xướng nhiều sở kiến sai khác với sáu mươi hai luận
chấp. Tất cả những vị này có những cảm thọ
(những chủ trương trên) do sự xúc chạm qua sáu
xúc xứ.

Do duyên với những cảm thọ mà tham ái phát khởi;
do duyên tham ái, thủ phát khởi; do duyên thủ, hữu
phát khởi; do duyên hữu, sanh phát khởi, do duyên
sanh, già, chết, sầu, bi, khổ, ưu, não phát khởi. Này
các Tỷ-kheo, khi Tỷ-kheo như thật biết sự tập khởi,
sự diệt trừ, vị ngọt, sự nguy hiểm và sự xuất ly của
sáu chỗ xuất xứ, vị ấy sẽ có một sự hiểu biết vượt ra
ngoài những điều trên.

72. Này các Tỷ-kheo, có những Sa-môn, Bà-la-môn
nào luận bàn về quá khứ tối sơ, hay luận bàn về
tương lai, hay luận bàn về quá khứ tối sơ và tương
lai, chấp kiến về quá khứ tối sơ và tương lai, y cứ vào
quá khứ tối sơ và tương lai, đề xướng nhiều sở kiến
sai khác tất cả những vị này đều bị bao trùm bởi
lưới của sáu mươi hai luận chấp này, dầu chúng
nhảy vọt lên, chúng vẫn bị hạn cuộc bao phủ ở nơi
đây.

Này các Tỷ-kheo, cũng ví như người đánh cá lành

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                              136

nghề hay người học đánh cá vung lưới trên mặt hồ
nước nhỏ có mắt sít sao. Người ấy nghĩ: "Những con
cá lớn ở trong hồ nước nhỏ này, tất cả chúng đều bị
bao phủ trong tấm lưới này, dầu chúng có nhảy vọt
lên, chúng vẫn bị hạn cuộc bao phủ ở nơi đây". Cũng
như vậy này các Tỷ-kheo, những Sa-môn, Bà-la-môn
nào, luận bàn về quá khứ tối sơ, hay luận bàn về
tương lai, hay luận bàn về quá khứ tối sơ và tương
lai, chấp kiến về quá khứ tối sơ và tương lai, đề
xướng nhiều sở kiến sai khác, tất cả những vị này
đều bị bao phủ trong lưới của sáu mươi hai luận chấp
này; dầu có nhảy vọt lên, những vị này vẫn bị hạn
cuộc bao phủ ở nơi đây.

73. Này các Tỷ-kheo, thân của Như Lai còn tồn tài,
những cái khiến đưa đến đời sống khác đã bị chấm
dứt. Khi thân của vị này còn tồn tại thời chư Thiên
và loài Người còn có thể thấy thân ấy. Khi thân hoại
mạng chung, thời chư Thiên và loài Người không thể
thấy được.

Này các Tỷ-kheo, như nhánh có một chùm xoài bị chặt đứt, tất cả trái xoài dính với nhánh ấy đều bị chung một số phận với nhánh kia. Cũng như vậy này các Tỷ-kheo, thân của Như Lai còn tồn tại, nhưng cái khiến đưa đến một đời sống khác đã bị chặt đứt. Khi thân của vị này còn tồn tại thời chư Thiên và loài

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                           137

Người có thể thấy thân ấy. Khi thân hoại mạng chung thời chư Thiên và loài Người không thể thấy được.

74. Khi nghe nói vậy, đại đức Ananda bạch đức Thế Tôn:

- Kỳ diệu thay, bạch Thế Tôn! Hy hữu thay, bạch Thế Tôn! Pháp môn này gọi là gì, bạch Thế Tôn?

- Này Ananda, pháp môn này gọi là "Lợi Võng", hãy
như vậy mà phụng trì; gọi là "Pháp Võng", hãy như
vậy mà phụng trì; gọi là "Phạm Võng", hãy như vậy
mà phụng trì; gọi là "Kiếm Võng", hãy như vậy mà
phụng trị; gọi là "Vô thượng Chiến thắng", hãy như
vậy mà phụng trì.

Thế Tôn thuyết như vậy. Các Tỷ-kheo ấy hoan hỷ tín thọ lời Thế Tôn dạy. Trong khi kinh này được truyền thuyết, một ngàn thế giới đều rung động.

CÕI TRỜI VÔ TƯỞNG THIÊN                          138
