Kinh NIKAYA Phân Loại theo Chủ Đề ( (HT Thích Minh Châu dịch; Chơn Tín Toàn phân loại)
(Thích Minh Châu dịch) - 127 - Cúng Dường
Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF)

Kinh tạng Pali
(Pali Nikaya)
HT. THÍCH MINH CHÂU
Việt dịch
Ấn bản năm 1991

Phân loại theo chủ đề: CHƠN TÍN TOÀN NIKAYA PHÂN LOẠI - CHỦ ĐỀ 127

CÚNG DƯỜNG Chịu trách nhiệm chính tả: TÂM MINH ANH

127

Ấn bản điện tử 2018

MỤC LỤC

DẪN NHẬP .............................................................9

1     10 bậc đáng cúng dường - Kinh ĐÁNG ĐƯỢC CÚNG DƯỜNG – Tăng IV, 266 ....................15 2     14 sự cúng dường cho Tăng chúng - Kinh PHÂN BIỆT CÚNG DƯỜNG – 142 Trung III, 569 .17 3     2 hạng người đáng cúng dường - Kinh ĐẤT – Tăng I, 118 ......................................................30 4     3 pháp tạo phước - Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567 .................................................32 5     3 pháp tạo phước - Kinh PHƯỚC SỰ NGHIỆP – Tăng III, 614 ................................................33 6     3 pháp tạo ra nhiều phước - Kinh SỰ CÓ MẶT – Tăng I, 268 ...................................................39 7     4 bánh xe đưa đến tăng thịnh - Kinh BÁNH XE – Tăng I, 609 ...................................................40 8     4 pháp đưa đến hạnh phúc - Kinh DÌGHAJÀNU NGƯỜI KOLIYA – Tăng III, 661 .................42 9     4 sự cúng dường thanh tịnh - Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567 ............................50

CÚNG DƯỜNG                                                             1

10 4 thanh tịnh của cúng dường - Kinh PHÂN BIỆT CÚNG DƯỜNG – 142 Trung III, 569 .51 11 4 thanh tịnh thí vật - Kinh THANH TỊNH THÍ VẬT – Tăng I, 706..........................................64 12 5 lợi ích của bố thí - Kinh BỐ THÍ BỮA ĂN – Tăng II, 368.....................................................66 13 5 sự cúng dường - Kinh THANH NIÊN LICCHAVI – Tăng II, 428 .............................69 14 5 tài sản - Kinh TÀI VẬT – Tăng II, 390.......74 15 5 Đại bố thí - Kinh NGUỒN NƯỚC CÔNG ĐỨC – Tăng III, 620 ......................................77 16 6 phần của thí vật - Kinh BỐ THÍ – Tăng III, 91 .........................................................................82 17 6 tuỳ niệm - Kinh MAHÀNÀMA – Tăng III, 15 .........................................................................86 18 6 tuỳ niệm để làm gì - Kinh MAHÀNÀMA 1 – Tăng IV, 665 ...................................................92 19 7 tâm ý của người bố thí - Kinh BỐ THÍ – Tăng III, 355 ..........................................................104

CÚNG DƯỜNG                                                                 2

20 8 bố thí của bậc chân nhân - Kinh NGƯỜI CHÂN NHÂN 1 – Tăng III, 617 ..................110 21 8 nguyên nhân bố thí - Kinh BỐ THÍ 1 – Tăng III, 607 ..........................................................112 22 8 nguyên nhân bố thí - Kinh CĂN BẢN ĐỂ BỐ THÍ – Tăng III, 608 ......................................114 23 8 nguyên nhân bố thí - Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567 ..........................................115 24 Bố thí cho bà con đã chết - Kinh JÀNUSSONI – Tăng IV, 595 ..............................................117 25 Bố thí như người bất chánh - TIỂU Kinh MÃN NGUYỆT – 110 Trung III, 145 ....................126 26 Bố thí pháp là tối thắng - Kinh BỐ THÍ – Tăng I, 168 .............................................................135 27 Bố thí đồ ăn - Bố thí 4 sự cho người nhận - Kinh SUPPAVÀSÀ – Tăng I, 670 ........................136 28 Bố thí ấy không có quả lớn - Kinh TẠI KUSINÀRA – Tăng I, 498 ...........................142 29 Cha mẹ đáng được cúng dường - Kinh NGANG BẰNG VỚI PHẠM THIÊN – Tăng I, 236 ..145

CÚNG DƯỜNG                                                             3

30 Chia sẽ công đức với chư Thiên tại chỗ ấy - Kinh ĐẠI BÁT NIẾT BÀN – 16 Trường I, 539 ...147 31 Cho gì là cho lực, sắc, lạc, mắt, tất cả - Kinh Cho Gì – Tương I, 72....................................301 32 Chỗ nào xứng đáng để bố thí - Kinh Devahita – Tương I, 383 .................................................302 33 Các loại tế đàn - Kinh KUTADANTA – 5 Trường I, 277 ................................................306 33.1      – Bài kinh số 5 – Trường I, 277 ................. 306

34 Cúng dường nào có quả lớn hơn - Kinh VELÀMA – Tăng IV, 124 ............................345 35 Cầu phước cho gia đình - Kinh UJJAYA – Tăng I, 629 .............................................................352 36 Hãy cúng dường chúng Tăng - Kinh NGƯỜI BÁN CỦI – Tăng III, 181 .............................355 37 Hỷ do viễn ly sanh - Kinh HOAN HỶ – Tăng II, 644.................................................................359 38 Kinh BỐ THÍ KHÔNG XỨNG BẬC CHÂN NHÂN – Tăng II, 590 ...................................362 39 Kinh BỔN PHẬN – Tăng I, 270 ..................364

CÚNG DƯỜNG                                                             4

40 Kinh CHO LÀ KHINH – Tăng II, 578 ........366
41 Kinh CHO ĐÚNG THỜI – Tăng II, 367......369
42 Người không nên hầu hạ, cúng dường - Kinh
CẦN PHẢI THÂN CẬN– Tăng I, 221 ........371
43 Người không nên hầu hạ, cúng dường - Kinh
ĐÁNG GHÊ TỞM – Tăng I, 224 .................374
44 Này gia chủ, trong gia đình ông có bố thí không
- Kinh NGƯỜI BÁN CỦI – Tăng III, 181 ...378
45 Nữ nhân chiến thắng đời này và đời sau - Kinh
Ở ĐỜI NÀY – Tăng III, 644 ........................382
46 Phước - Kinh GIA ĐÌNH – Tăng II, 702 .....387
47 Quả - 8 pháp sanh làm Thiên nữ - Kinh TÔN
GIẢ ANURUDDHA – Tăng III, 638 ...........389
48 Quả - 8 sanh thú do bố thí - Kinh THỌ SANH
DO BỐ THÍ – Tăng III, 612 .........................395
49 Quả - 8 thí sanh - Kinh PHÚNG TỤNG – 33
Trường II, 567 ...............................................398
50 Quả - Buôn bán đắc hay ế vì sao - Kinh BUÔN
BÁN – Tăng I, 708 .......................................402

CÚNG DƯỜNG                                                       5

51 Quả - Bố thí nào có quả lớn hơn - Kinh VELÀMA – Tăng IV, 124 ............................405 52 Quả - Bố thí nào có quả lớn Chỗ nào bố thí cần phải đem cho - Kinh Cung Thuật – Tương I, 219 .......................................................................412 53 Quả - Bố thí nào có quả thật lớn - Kinh Tổ Chức Lễ Tế Đàn – Tương I, 516 ............................417 54 Quả - Cho ai là có quả lớn - Kinh THỬA RUỘNG – Tăng III, 608 ...............................419 55 Quả - Kinh BỐ THÍ BỮA ĂN – Tăng II, 368 .......................................................................423 56 Quả - Kinh BỐ THÍ XỨNG BẬC CHÂN NHÂN – Tăng II, 591 ...................................425 57 Quả - Kinh CHO CÁC VẬT KHẢ Ý – Tăng II, 382.................................................................427 58 Quả - Kinh LỢI ÍCH VÀ BỐ THÍ – Tăng II, 366 .......................................................................432 59 Quả - Kinh ĐẠI TƯỚNG SÌHA – Tăng II, 362 .......................................................................433 60 Quả - Kết quả hiện tại của Bố thí - Kinh SÌHA – Tăng III, 385 .................................................438

CÚNG DƯỜNG                                                                6

61 Quả - Nguyên nhân đẹp xấu, giàu nghèo - Kinh MALLIKÀ – Tăng II, 209 ............................445 62 Quả - Ngăn chặn người khác bố thí - Kinh VACCHAGOTTA – Tăng I, 287 .................451 63 Quả - Ngăn người khác bố thí có quả báo gì - Kinh Xan Tham – Tương I, 77 .....................456 64 Quả - Quả của bố thí không cẩn thận - Kinh VELÀMA – Tăng IV, 124 ............................459 65 Quả - Sanh làm voi, bò, ngựa, gia cầm - Kinh JÀNUSSONI – Tăng IV, 595 .......................466 66 Quả - Sự khác nhau giữa người bố thí và không bố thí - Kinh SUMANÀ CON GÁI VUA – Tăng II, 351 ............................................................475 67 Quần tiên tán thán bố thí như thế nào - Kinh Xan Tham – Tương I, 45 ..............................480 68 Vô lượng tâm định - Kinh PHƯỚC ĐIỀN – Tăng II, 387...................................................484 69 Ông chớ có bằng lòng - Kinh HOAN HỶ – Tăng II, 644 ............................................................487 70 Đáng được cúng dường - Kinh GIỚI – Tăng II, 526.................................................................490

CÚNG DƯỜNG                                                             7

71 5 lễ hiến cúng - Kinh BỐN NGHIỆP CÔNG
ĐỨC – Tăng I, 676 .......................................491
72 Cúng cho người mất có được không - Kinh
JÀNUSSONI – Tăng IV, 595 .......................498
73 Kinh TRỞ THÀNH GIÀU – Tăng II, 374 ...507

CÚNG DƯỜNG                                                  8

DẪN NHẬP

1. Lời giới thiệu
 Sau khi nhận thấy tính thực tế, gần gũi, dễ hiểu và trí
tuệ tuyệt diệu trong những bài kinh của bộ ĐẠI TẠNG
KINH VIỆT NAM do Hoà Thượng Thích Minh Châu
dịch trực tiếp từ Kinh Tạng Pali, chúng tôi nhận thấy
rằng những bộ kinh này là những thực tế tuyệt diệu
trong cuộc sống và nếu những bài kinh này không
được tiếp cận và áp dụng trong cộng đồng Phật tử thì
thật là một thiệt thòi cho những người con của Phật.
 Ví như một người khi nếm được hương vị tuyệt vời của
một chiếc bánh ngon, lòng nghĩ tới những người thân
thương của mình và đem đến mời họ cùng ăn với
mình, đó chính là tâm niệm của chúng tôi khi thực
hiện công việc này. Chúng tôi với tấm lòng chân thành
sâu sắc cầu mong cho mọi người cùng có thể tiếp cận
được với Kinh Tạng Pali (kinh Nikaya) và tìm được
chân đứng trong bộ kinh này.
 Vì vậy, nhằm giới thiệu bộ kinh Nikaya đến với cộng
đồng Phật tử ở khắp nơi và nhằm giúp cho quý đạo
hữu dễ dàng tiếp cận với kinh Nikaya nên trong phiên
bản vi tính này chúng tôi đã mạo muội cẩn thận đánh

CÚNG DƯỜNG                                               9

dấu, tô màu những điểm căn bản và trọng tâm trong
các bài kinh để quý đọc giả có thể nhanh chóng nắm
hiểu được nội dung, ý nghĩa và những điểm quan
trọng của bài kinh. Công việc này đã được chúng tôi
thực hiện dựa trên sự thấy biết và kinh nghiệm thực
hành của bản thân, quý đạo hữu cố gắng đọc đi đọc
lại và suy nghiệm kỹ từng lời kinh rồi đem áp dụng
thực hành để có thể tự mình thành tựu Tuệ giác như
Đức Phật đã chỉ dạy.
2. Lợi ích của việc nghiên cứu học hỏi bộ kinh này là gì?
 Đi thẳng vào lời dạy của Đức Phật, tiếp cận trực tiếp
với những lời dạy nguyên chất của Đức Phật khi Ngài
còn tại thế, tránh được sự truyền tải ý nghĩa giáo
pháp có khi đúng, có khi lệch của các vị này vị kia,
tránh được việc đến với đạo Phật nhưng nhìn nhận
và hiểu biết đạo Phật thông qua lăng kính của người
khác.
 Biết được với những sự kiện đã từng xảy ra trong thời
kỳ Đức Phật còn tại thế như: hoàn cảnh xã hội thời
đó, đời sống thực tế của Đức Phật và các cuộc thuyết
giảng Chánh Pháp của Ngài.
 Trí tuệ được mở rộng, biết được đôi phần về trí tuệ
thâm sâu vi diệu của Đức Phật qua các bài thuyết

CÚNG DƯỜNG                                              10

giảng của Ngài và qua các cuộc cật vấn, chất vấn của
ngoại đạo.
 Được làm quen với các Pháp học và Pháp hành mà
Đức Phật đã trình bày dưới nhiều hình thức đa dạng
khác nhau. Học hỏi được nhiều cách tu tập, nhiều
phương diện tu tập, không bị hạn chế bó buộc trong
một phương diện tu tập theo một trường phái nào.
 Có được một cái nhìn trực tiếp, trực diện đối với
Chánh Pháp, giúp cho người tu tập không đi lệch ra
ngoài Chánh Pháp, không làm uổng phí thời gian và
công sức mà người tu tập đã bỏ ra để nghiên cứu tìm
hiểu học hỏi và thực hành Phật Pháp, giúp cho nhiệt
tình và ước nguyện của người tu học chân chánh được
thành đạt, có kết quả tốt đẹp và lợi ích thiết thực ngay
trong đời sống hiện tại.
 Có được đầy đủ những phương tiện để thực hiện Pháp
học vàPháp hành, biết rõ những gì mình cần phải làm
trên con đường đi đến sự chấm dứt khổ đau.
 Trong khi đọc, nghe, nghiên cứu, học hỏi các bản
kinh thì tâm được an trú vào trong Chánh Tri Kiến,
tham sân si được vắng mặt trong lúc ấy, tâm được an
trú vào trong Chánh Pháp.

CÚNG DƯỜNG                                              11

 Ngay trong hiện tại gieo kết được những thiện duyên tốt lành đối với Chánh Pháp của Đức Phật, có thể thẳng tiến đến việc tu tập sự giải thoát sanh tử ngay trong kiếp hiện tại. Nhưng nếu ngay trong hiện tại không đạt được sự giải thoát thì những thiện duyên này sẽ giúp được cho các đời sau: khi được sanh ra, tâm luôn hướng về sự tìm cầu Chánh Pháp, yêu thích tìm kiếm những lời dạy nguyên gốc của Đức Phật, và đồng thời tâm cũng luôn hướng về sự không ưa thích đối với các tà Pháp, tránh xa các tà thuyết không chân chánh, không có cảm xúc cảm tình đối với các tà đạo, tránh được các con đường tu tập sai lệch làm uổng phí công sức và tâm nguyện của người tu tập mà vẫn không đạt được sự giải thoát khổ đau.  Trong quá trình học hỏi nghiên cứu cẩn thận các bản kinh này thì Chánh Tri Kiến đi đến thành tựu đầy đủ, Giới Hạnh đi đến thành tựu đầy đủ, ba kiết sử Thân Kiến, Hoài Nghi, Giới Cấm Thủ được đoạn tận, chứng được Dự Lưu Quả, là bậc Dự Lưu, chỉ còn tái sanh tối đa là bảy lần giữa chư Thiên và loài người, không còn bị đọa vào trong các đường ác sanh như địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh.  Khi thân hoại mạng chung nếu bị thất niệm, tâm không được tỉnh giác, thì khi tái sanh đời sau, lúc đầu

CÚNG DƯỜNG                                             12

không nhớ được đạo pháp, nhưng sau đó sẽ có những
nhân duyên đưa đến giúp cho tâm trí từ từ nhớ lại và
tiếp tục tu tập trong vòng tối đa bảy lần tái sanh là sẽ
đi đến sự chứng đạt được tâm hoàn toàn tịch lặng
thoát ly sanh tử, thoát ly đau khổ, thoát khỏi mọi ràng
buộc, phiền não đối với năm thủ uẩn.
3. Lòng tri ân
 Chúng ta, những người đến với đạo thoát ly sanh tử
của Đức Phật sau khi Ngài nhập diệt đã trên 2500
năm, nhưng may mắn quá lớn cho chúng ta đó là việc
chúng ta vẫn còn được thấy, được gặp, được học hỏi
và được hành trì theo những bản kinh nguyên chất
truyền thống của Đức Phật. Xin hạnh phúc tri ân sự
may mắn này của mình và xin chân thành vô lượng
cung kính tri ân Hòa Thượng Thích Minh Châu,
người đã bỏ nhiều thời gian, nhiều tâm huyết để làm
cho Chánh Pháp được sáng tỏ đối với những người
con của Đức Phật tại Việt Nam.
 Xin chân thành cung kính cúi đầu tri ân Hoà Thượng
- vị ân sư của Phật tử Việt Nam.

Pháp quốc, ngày 05 tháng 07 năm 2014 Người trình bày - Chơn Tín Toàn

CÚNG DƯỜNG                                                 13

CÚNG DƯỜNG   14

1        10 bậc đáng cúng dường - Kinh ĐÁNG ĐƯỢC CÚNG DƯỜNG – Tăng IV, 266

ĐÁNG ĐƯỢC CÚNG DƯỜNG – Tăng IV, 266

1. - Này các Tỷ-kheo, mười hạng người này đáng
được cung kính, đáng được tôn trọng, đáng được
cúng dường, đáng được chắp tay, là ruộng phước vô
thượng ở đời.

2. Thế nào là mười?

1.  Như lai, bậc A-la-hán, Chánh đẳng Giác.
2. Bậc Độc giác.
3. Bậc Giải thoát cả hai phần.
4. Bậc Tuệ giải thoát.
5. Bậc Thân chứng.
6. Bậc Kiến chí.
7. Bậc Tín giải thoát.
8. Bậc Tùy pháp hành.
9. Bậc Tùy tín hành.
10. Bậc Chuyển tánh.

Này các Tỷ-kheo, mười hạng người này đáng được cung kính, đáng được tôn trọng, đáng được cúng

CÚNG DƯỜNG                                        15

dường, đáng được chắp tay, là ruộng phước vô thượng ở đời.

CÚNG DƯỜNG                                16

2     14 sự cúng dường cho Tăng chúng - Kinh PHÂN BIỆT CÚNG DƯỜNG – 142 Trung III, 569

KINH PHÂN BIỆT CÚNG DƯỜNG (Dakkhinavibhanga suttam) – Bài kinh số 142 – Trung III, 56

Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn trú giữa dòng họ Sakka
(Thích-Ca), ở Kapilavatthu (Ca-ty-la-vệ), tại tinh xá
Nigrodha (Ni-câu-luật Thọ Viên). Rồi Mahapajapati
Gotami (Củ đàm Nữ Ma-ha-ba-ế xà-bà-đề), đem
theo một cặp y mới, đi đến Thế Tôn; sau khi đến,
đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống
một bên, Mahapajapati Gotami bạch Thế Tôn:

– Bạch Thế Tôn, cặp y mới này do con cắt và dệt đặc biệt cho Thế Tôn. Bạch Thế Tôn, mong Thế Tôn vì lòng từ mẫn hãy nhận lấy cho con.

Khi được nghe nói vậy, Thế Tôn nói với Mahapajapati Gotami:

CÚNG DƯỜNG                                         17

– Này Gotami, hãy cúng dường Tăng chúng. Bà cúng dường Tăng chúng, thời Ta sẽ được cung kính, và cả Tăng chúng cũng vậy.

Lần thứ hai, Mahapajapati Gotami bạch Thế Tôn:

– Bạch Thế Tôn, cặp y mới này do con cắt và dệt.. hãy nhận lấy cho con.

Lần thứ hai, Thế Tôn nói với Mahapajapati Gotami:

– Này Gotami, hãy cúng dường Tăng chúng.. và cả Tăng chúng cũng vậy.

Lần thứ ba, Mahapajapati Gotami bạch Thế Tôn:

– Bạch Thế Tôn, cặp y mới này do con cắt và dệt ... hãy nhận lấy cho con.

Lần thứ ba, Thế Tôn nói với Mahapajapati Gotami:

– Này Gotami, hãy cúng dường Tăng chúng... và cả tăng chúng cũng vậy.

CÚNG DƯỜNG                                     18

Khi được nghe nói vậy, Tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

– Thế Tôn hãy nhận cặp y mới cho
Mahapajapati Gotami! Bạch Thế Tôn, Mahapajapati
Gotami đã giúp ích nhiều cho Thế Tôn, là thúc mẫu,
là dưỡng mẫu, đã nuôi dưỡng Thế Tôn, đã cho Thế
Tôn bú sữa, vì rằng sau khi sanh, thân mẫu của Thế
Tôn mệnh chung, chính bà đã cho Thế Tôn bú sữa.

Bạch Thế Tôn, và Thế Tôn cũng giúp ích nhiều cho Mahapajapati Gotami.

- Bạch Thế Tôn, chính nhờ Thế Tôn, Mahapajapati Gotami đã quy y Phật, quy Pháp, quy y Tăng.

- Bạch Thế Tôn, chính nhờ Thế Tôn,
Mahapajapati từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của
không cho, từ bỏ tà hạnh trong các dục, từ bỏ
nói láo, từ bỏ đắm say các loại rượu đem lại.

- Bạch Thế Tôn, chính nhờ Thế Tôn,
Mahapajapati Gotami có đầy đủ lòng tịnh tín
bất động đối với đức Phật, đầy đủ lòng tịnh tín
bất động đối với Pháp, đầy đủ lòng tịnh tín bất
động đối với chúng Tăng, đầy đủ các giới luật
làm bậc Thánh hoan hỷ.

CÚNG DƯỜNG                                       19

- Bạch Thế Tôn, chính nhờ Thế Tôn,
Mahapajapati Gotami không còn nghi ngờ đối
với Khổ, không còn nghi ngờ đối với Khổ tập,
không còn nghi ngờ đối với Khổ diệt, không
còn nghi ngờ đối với con Đường đưa đến khổ
diệt.

Bạch Thế Tôn, Thế Tôn cũng đã giúp ích nhiều cho Mahapajapati Gotami.

– Thật là như vậy, này Ananda! Thật là như vậy, này Ananda!

 Này Ananda, nếu do nhờ một người, mà một
người khác được quy y Phật, quy y Pháp, quy
y Tăng, thời này Ananda, Ta nói rằng người
này không có một đến ơn nào xứng đáng đối
với người kia về đảnh lễ, đứng đậy, chấp tay,
về làm những việc thích hợp và về dâng cúng
các sự cúng dường như y, đồ ăn khất thực, sàng
tọa, dược phẩm trị bệnh.

 Nếu do nhờ một người mà một người khác từ
bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà
hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ đắm
say các loại rượu men, rượu nấu, thời này
Ananda, Ta nói rằng người này không có một
đền ơn nào xứng đáng đối với người kia... dược

CÚNG DƯỜNG                                       20

phẩm trị bệnh.

 Này Ananda, nếu do nhờ một người mà một
người khác đầy đủ tịnh tín bất động đối với
Phật... đối với Pháp.. đầy đủ các giới luật, thời
này Ananda, Ta nói rằng người này không có
một đền ơn nào xứng đáng đối với người kia..
dược phẩm trị bệnh.

 Này Ananda, nếu do nhờ một người mà một
người khác không có nghi ngờ đối với Khổ,
không có nghi ngờ đối với Khổ tập, không có
nghi ngờ đối với Khổ diệt, không có khi ngờ
đối với con Đường đưa đến khổ diệt, thời này
Ananda, Ta nói rằng người này không có một
đền ơn nào xứng đáng đối với người kia... dược
phẩm trị bệnh.

 Này Ananda, có mười bốn loại cúng dường phân loại theo hạng người.

 Bố thí các đức Như Lai, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác, là cúng dường thứ nhất, phân loại
theo hạng người.
 Bố thí các vị Độc Giác Phật, là cúng dường thứ
hai, phân loại theo hạng người.
 Bố thí các bậc A-la-hán, đệ tử Như Lai, là cúng

CÚNG DƯỜNG                                         21

dường thứ ba, phân loại theo hạng người.
 Bố thí các vị trên con đường chứng quả A-la-
hán là cúng dường thứ tư, phân loại theo hạng
người.
 Bố thí các vị chứng quả Bất lai, là cúng dường
thứ năm, phân loại theo hạng người.
 Bố thí các vị trên con đường chứng quả Bất lai
là cúng dường thứ sáu, phân loại theo hạng
người.
 Bố thí các vị chứng quả Nhất lai là cúng dường
thứ bảy, phân loại theo hạng người.
 Bố thí các vị trên con đường chứng quả Nhất
lai là cúng dường thứ tám, phân loại theo hạng
người.
 Bố thí các vị chứng quả Dự lưu là cúng dường
thứ chín, phân loại theo hạng người.
 Bố thí các vị trên con đường chứng quả Dự lưu
là cúng dường thứ mười, phân loại theo hạng
người.
 Bố thí những vị ngoại học (bahiraka) đã ly
tham trong các dục vọng là cúng dường thứ
mười một, phân loại theo hạng người.
 Bố thí những phàm phu gìn giữ giới luật là
cúng dường thứ mười hai, phân loại theo hạng

CÚNG DƯỜNG                                     22

người.
 Bố thí những phàm phu theo ác giới là cúng
dường thứ mười ba, phân loại theo hạng người
được bố thí.
 Bố thí các loại bàng sanh là cúng dường thứ
mười bốn, phân loại theo hạng người.

 Tại đây, này Ananda, sau khi bố thí cho các
loại bàng sanh, cúng dường này có hy vọng
đem lại trăm phần công đức.
 Sau khi bố thí cho những phàm phu theo ác
giới, cúng dường này có hy vọng đem lại ngàn
phần công đức.
 Sau khi bố thí cho các phàm phu gìn giữ giới
luật, cúng dường này có hy vọng đem lại trăm
ngàn lần công đức.
 Sau khi bố thí cho các người ngoại học đã ly
tham trong các dục vọng, cúng dường này có
hy vọng đem lại trăm ngàn ức lần công đức.
 Sau khi bố thí cho các vị trên con đường
chứng quả Dự lưu cúng dường này có hy vọng
đem lại vô số vô lượng công đức. Còn nói gì
đến những vị đã chứng quả Dự lưu? Còn nói gì
đến những vị trên con đường chứng quả Nhất
lai? Còn nói gì đến những vị đã chứng quả Nhất

CÚNG DƯỜNG                                     23

lai? Còn nói gì đến những vị trên con đường
chứng quả Bất lai? Còn nói gì đến những vị đã
chứng quả Bất lai? Còn nói gì đến những vị
trên con đường chứng quả A-la-hán? Còn nói
gì đến những vị đã chứng quả A-la-hán đệ tử
Như Lai? Còn nói gì đến những vị Độc Giác
Phật? Còn nói gì đến các Như Lai bậc A-la-
hán, Chánh Đẳng Giác?

 Này Ananda, có bảy loại cúng dường cho Tăng chúng.

 Bố thí cho cả hai Tăng chúng với đức Phật là
vị cầm đầu là cúng dường Tăng chúng thứ nhất.
 Bố thí cho cả hai Tăng chúng, sau khi đức Phật
đã nhập diệt là cúng dường Tăng chúng thứ hai.
 Bố thí cho chúng Tỷ-kheo Tăng là cúng dường
Tăng chúng thứ ba.
 Bố thí cho chúng Tỷ-kheo ni là cúng dường
Tăng chúng thứ tư.
 Bố thí và nói rằng: "Mong Tăng chúng chỉ định
cho tôi một số Tỷ-kheo và Tỷ-kheo ni như
vậy", là cúng dường Tăng chúng thứ năm.
 Bố thí và nói rằng: "Mong rằng chúng chỉ định
cho tôi một số Tỷ-kheo như vậy", là cúng

CÚNG DƯỜNG                                      24

dường Tăng chúng thứ sáu.
 Bố thí và nói rằng: "Mong rằng chúng chỉ định
cho một số Tỷ-kheo ni như vậy", là cúng dường
Tăng chúng thứ bảy.
Nhưng này Ananda, trong thời gian tương lai sẽ
có những hạn chuyển tánh (gotrabhuno), (?) với
những áo cà-sa vàng xung quanh cổ, theo ác giới, ác
pháp, và cuộc bố thí đối với chúng Tăng theo ác giới.

Nhưng này Ananda, khi Ta nói rằng cúng dường
cho Tăng chúng là vô số và vô lượng, thời này
Ananda, Ta không có muốn nói rằng bất cứ phương
tiện gì, một sự bố thí phân loại theo cá nhân lại có
kết quả to lớn hơn đối với cúng dường cho Tăng
chúng.

 Này Ananda, có bốn sự thanh tịnh của các loại cúng dường. Thế nào là bốn?

 Này Ananda, có loại cúng dường được thanh
tịnh bởi người cho, nhưng không bởi người
nhận.
 Này Ananda, có loại cúng dường được thanh
tịnh bởi người nhận, nhưng không bởi người
cho.
 Này Ananda, có loại cúng dường không được

CÚNG DƯỜNG                                         25

thanh tịnh bởi người cho và cũng bởi người
nhận.
 Này Ananda, có loại cúng dường được thanh
tịnh bởi người cho và cũng bởi người nhận.

Và này Ananda, thế nào là loại cúng dường
được thanh tịnh bởi người cho, nhưng không bởi
người nhận? Ở đây, này Ananda, người cho giữ giới,
theo thiện pháp, còn những người nhận theo ác giới,
theo ác pháp. Như vậy, này Ananda, là loại cúng
dường được thanh tịnh bởi người cho, nhưng không
bởi người nhận.

Và này Ananda, thế nào là loại cúng dường
được thanh tịnh bởi người nhận, nhưng không bởi
người cho? Ở đây, này Ananda, người cho theo ác
giới, theo ác pháp, còn những người nhận giữ giới,
theo thiện pháp. Như vậy, này Ananda, là loại cúng
dường được thanh tịnh bởi người nhận, nhưng không
bởi người cho.

Và này Ananda, thế nào là loại cúng dường
không được thanh tịnh bởi người cho và cũng bởi
người nhận? Ở đây, này Ananda, người cho theo ác
giới, theo ác pháp, và người nhận cũng theo ác giới,
theo ác pháp. Như vậy, này Ananda, là sự cúng
dường không được thanh tịnh bởi người cho và cũng

CÚNG DƯỜNG                                        26

bởi người nhận.

Và này Ananda, thế nào là loại cúng dường
được thanh tịnh bởi người cho và cũng bởi người
nhận? Ở đây, này Ananda, người cho giữ giới, theo
thiện pháp; và người nhận cũng giữ giới, theo thiện
pháp. Như vậy, này Ananda, là sự cúng dường được
thanh tịnh bởi người cho và cũng bởi người nhận.

Này Ananda, như vậy là bốn sự thanh tịnh của các loại cúng dường.

Thế Tôn thuyết giảng như vậy. Bậc Thiện Thệ sau khi nói như vậy, bậc Đạo sư lại nói thêm:

Ai đầy đủ giới luật,
Bố thí cho ác giới;
Vật thí được đúng pháp,
Với tâm khéo hoan hỷ,
Với lòng tin vững vàng
Vào quả lớn của nghiệp,
Sự cúng dường như vậy,
Thanh tịnh bởi người cho.

Ai không giữ giới luật,
Bố thí cho thiện giới;
Vật thí không đúng pháp,
Với tâm không hoan hỷ,

CÚNG DƯỜNG                                       27

Không lòng tin vững vàng,
Vào quả lớn của nghiệp,
Sự cúng dường như vậy,
Thanh tịnh bởi người nhận.

Ai không giữ giới luật,
Bố thí cho ác giới;
Vật thí không đúng pháp,
Với tâm không hoan hỷ,
Không lòng tin vững vàng,
Vào quả lớn của nghiệp,
Sự cúng dường như vậy
Cả hai không thanh tịnh.

Ai đầy đủ giới luật,
Bố thí cho thiện giới;
Vật thí được đúng pháp,
Với tâm khéo hoan hỷ,
Với lòng tin vững vàng
Vào quả lớn của nghiệp,
Ta nói bố thí ấy
Chắc chắn có quả lớn.

Ai xuất ly tham ái
Bố thí không tham ái,
Vật thí được đúng pháp.
Với tâm khéo hoan hỷ,

CÚNG DƯỜNG                          28

Với lòng tin vững vàng,
Vào quả lớn của nghiệp,
Ta nói bố thí ấy
Là quảng đại tài thí.

CÚNG DƯỜNG                       29

3     2 hạng người đáng cúng dường - Kinh ĐẤT – Tăng I, 118

ĐẤT – Tăng I, 118
-------------------------
4. Rồi gia chủ Anàthapindika đi đến Thế Tôn; sau
khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên.
Ngồi xuống một bên, gia chủ Anàthapindika bạch
Thế Tôn:
- Có bao nhiêu người, bạch Thế Tôn, đáng được
cúng dường ở đời? Và chỗ nào cần phải bố thí cúng
dường?
 Có hai hạng người, này gia chủ, đáng được
cúng dường ở đời: Hữu học và vô học.
 Đối với hai hạng người này đáng được cúng
dường ở đời, này gia chủ, ở đây cần phải bố thí
cúng dường.
Thế Tôn thuyết như vậy, Thiện Thệ nói như vậy
xong, bậc Đạo sư lại nói thêm:
Hữu học và vô học
Cả hai ở trong đời,
Đều đáng được cúng dường,
Đối với người dâng lễ,
Họ giữ thân chánh trực,

CÚNG DƯỜNG                                          30

Cả lời nói ý nghĩ, Phước điền người dâng cúng, Đây thí có quả lớn.

CÚNG DƯỜNG                           31

4        3 pháp tạo phước - Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567

KINH PHÚNG TỤNG – Bài kinh số 33 – Trường II, 567 (Trích đoạn)

1.   Ba phước nghiệp sự:

 Thí hành phước nghiệp sự,

 Giới hành phước nghiệp sự,

 Tu hành phước nghiệp sự.

CÚNG DƯỜNG                                32

5      3 pháp tạo phước - Kinh PHƯỚC SỰ NGHIỆP – Tăng III, 614

PHƯỚC SỰ NGHIỆP –Tăng III, 614

1. - Này các Tỷ-kheo, có ba căn bản làm phước.

2. Thế nào là ba?

– Căn bản làm phước do bố thí, – Căn bản làm phước do giới đức, – Căn bản làm phước do tu tập.

3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người:

- Căn bản làm phước do bố thí trên một quy mô
nhỏ,
- Căn bản làm phước do giới đức trên một quy
mô nhỏ,
- Căn bản làm phước do tu tập trên một quy mô
nhỏ.
- Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh làm người không may mắn.

4. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người:

CÚNG DƯỜNG                                       33

- Căn bản làm phước do bố thí trên một quy mô
vừa phải,
- Căn bản làm phước do giới đức trên một quy
vừa phải,
- Nhưng không đạt được căn bản làm phước do
tu tập.
- Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung được
sanh làm người có may mắn.

5. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người:

- Căn bản làm phước do bố thí trên một quy mô
to lớn,
- Căn bản làm phước do giới đức trên một quy
mô to lớn,
- Nhưng không đạt được căn bản làm phước do
tu tập.
- Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh cọng trú với Bốn Thiên vương.

Tại đây, này các Tỷ-kheo, Bốn Thiên vương sau khi
làm thật nhiều căn bản phước nghiệp do bố thí, sau
khi làm thật nhiều căn bản phước nghiệp do giới đức,
vượt qua Bốn thiên vương trên mười điểm:

- Tuổi thọ chư Thiên, - Dung sắc chư Thiên,

CÚNG DƯỜNG                                        34

- An lạc chư Thiên,
- Danh tiếng chư Thiên,
- Tăng thượng lực chư Thiên,
- Thiên sắc,
- Thiên thanh
- Thiên hương,
- Thiên vị,
- Thiên xúc.

6. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người

- Căn bản làm phước do bố thí trên một quy mô
to lớn,
- Căn bản làm phước do giới đức trên một quy
mô to lớn,
- Nhưng không đạt được căn bản làm phước do
tu tập.
- Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh cọng trú với chư Thiên ở Tam thập Tam
thiên. Tại đây, này các Tỷ-kheo, Thiên chủ
Sakka sau khi làm thật nhiều căn bản phước
nghiệp do bố thí, sau khi làm thật nhiều căn bản
phước nghiệp do giới đức, vượt qua chư Thiên
ở Tàvatimsa trên mười điểm: tuổi thọ chư
Thiên, dung sắc chư Thiên, an lạc chư Thiên,
danh tiếng chư Thiên, Tăng thượng lúc chư

CÚNG DƯỜNG                                        35

Thiên, thiên sắc, thiên hương, thiên vị, thiên xúc.

7. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người căn bản
làm phước do bố thí trên một quy mô to lớn, căn bản
làm phước do giới đức trên một quy mô to lớn,
nhưng không đạt được căn bản làm phước do tu tập.
Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung, được sanh
cọng trú với chư Thiên ở Yàma thiên. Tại đây, này
các Tỷ-kheo, Thiên tử Suyàma sau khi làm thật nhiều
căn bản phước nghiệp do bố thí, sau khi làm thật
nhiều căn bản phước nghiệp do giới đức, vượt qua
chư Thiên ở Yàma trên mười điểm: tuổi thọ chư
Thiên, … thiên vị, thiên xúc.

8. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người căn bản
làm phước do bố thí trên một quy mô to lớn, căn bản
làm phước do giới đức trên một quy mô to lớn,
nhưng không đạt được căn bản làm phước do tu tập.
Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung, được sanh
cọng trú với chư Thiên ở Tusità thiên. Tại đây, này
các Tỷ-kheo, Thiên tử Santusità, sau khi làm thật
nhiều căn bản phước nghiệp do bố thí, sau khi làm
thật nhiều căn bản phước nghiệp do giới đức, vượt
qua chư Thiên ở Tusità trên mười điểm: tuổi thọ chư
Thiên, … thiên vị, thiên xúc.

9. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người:

CÚNG DƯỜNG                                       36

- Căn bản làm phước do bố thí trên một quy mô
to lớn,
- Căn bản làm phước do giới đức trên một quy
mô to lớn,
- Nhưng không đạt được căn bản làm phước do
tu tập.
- Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh cọng trú với chư Thiên ở Hóa lạc thiên.
Tại đây, này các Tỷ-kheo, Thiên tử Sunimmita,
sau khi làm thật nhiều căn bản phước nghiệp
do bố thí, sau khi làm thật nhiều căn bản phước
nghiệp do giới đức, vượt qua chư Thiên ở Hóa
lạc thiên trên mười điểm: tuổi thọ chư Thiên,
… thiên vị, thiên xúc.

10. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người;

- Căn bản làm phước do bố thí trên một quy mô
to lớn,
- Căn bản làm phước do giới đức trên một quy
mô to lớn,
- Nhưng không đạt được căn bản làm phước do
tu tập.
- Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh cọng trú với chư Thiên ở Tha hóa tự tại
thiên. Tại đây, này các Tỷ-kheo, Thiên tử
Vasavattì, sau khi làm thật nhiều căn bản

CÚNG DƯỜNG                                       37

phước nghiệp do bố thí, sau khi làm thật nhiều
căn bản phước nghiệp do giới đức, vượt qua
chư Thiên ở Tha hóa Tự tại thiên trên mười
điểm:

– Tuổi thọ chư Thiên,
– Dung sắc chư Thiên,
– An lạc chư Thiên,
– Danh tiếng chư Thiên,
– Tăng thượng lực chư Thiên,
– Thiên sắc,
– Thiên thanh
– Thiên hương,
– Thiên vị,
– Thiên xúc.

Này các Tỷ-kheo, có ba căn bản phước nghiệp này.

CÚNG DƯỜNG                                       38

6      3 pháp tạo ra nhiều phước - Kinh SỰ CÓ MẶT – Tăng I, 268

SỰ CÓ MẶT – Tăng I, 268

1. Do sự có mặt của ba pháp, này các Tỷ-kheo, một
thiện nam tử có lòng tin tạo ra nhiều phước.
2. Thế nào là ba?
- Do sự có mặt của lòng tin, này các Tỷ-kheo,
một thiện nam tử có lòng tin tạo ra nhiều
phước.
- Do sự có mặt của vật bố thí, này các Tỷ-kheo,
một thiện nam tử có lòng tin tạo ra nhiều
phước.
- Do sự có mặt của các vị xứng đáng được cúng
dường, này các Tỷ-kheo, một thiện nam tử có
lòng tin tạo ra nhiều phước.
Do sự có mặt của ba pháp này, này các Tỷ-kheo, một
thiện nam tử có lòng tin tạo ra nhiều phước.

CÚNG DƯỜNG                                       39

7      4 bánh xe đưa đến tăng thịnh - Kinh BÁNH XE – Tăng I, 609

BÁNH XE – Tăng I, 609

1. Có bốn bánh xe này, này các Tỷ-kheo, thành tựu với chúng, bốn bánh xe được vận chuyển giữa chư Thiên và loài Người, thành tựu với chúng, chư Thiên và loài người không bao lâu đạt đến sự lớn mạnh, tăng thịnh trong các tài sản. Thế nào là bốn?

- Trú xứ thích hợp,
- Thân cận các bậc Chân nhân,
- Tự nguyện chân chánh,
- Trước đã làm phước.

Có bốn bánh xe này, này các Tỷ-kheo, thành tựu với
chúng, bốn bánh xe được vận chuyển giữa chư Thiên
và loài Người, thành tựu với chúng, chư Thiên và
loài Người không bao lâu đạt đến sự lớn mạnh, tăng
thịnh trong các tài sản.

2. Sống địa phương thích hợp,
Làm bạn với bậc Thánh,
Tự nguyện được chân chánh,
Trước đã làm phước đức,
Người ấy về lúa gạo,

CÚNG DƯỜNG                                       40

Tài sản và danh xưng, Danh tiếng cùng an lạc, Được đưa đến đầy đủ.

CÚNG DƯỜNG                41

8     4 pháp đưa đến hạnh phúc - Kinh DÌGHAJÀNU NGƯỜI KOLIYA – Tăng III, 661

DÌGHAJÀNU NGƯỜI KOLIYA –Tăng III, 661

1. Một thời, Thế Tôn trú ở giữa dân chúng Koliya,
tại một thị trấn của dân chúng Koliya tên là
Kakkarapatta. Rồi Koliya tử Dìghajànu (đầu gối dài)
đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi
ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, Koliya tử
Dìghajànu bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, chúng con là những người gia chủ
thọ hưởng những dục vọng, sống hệ phược với vợ
con, dùng các hương chiên-đàn ở Kàsi, đeo và dùng
các vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, thọ lãnh vàng
và bạc. Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hãy thuyết pháp cho
những người như chúng con, thuyết như thế nào để
những pháp ấy đem đến cho chúng con hạnh phúc
an lạc ngay trong hiện tại, và hạnh phúc an lạc trong
tương lai.

2. - Này Byagghapajja (chân cọp), có bốn pháp này đưa đến hạnh phúc hiện tại, an lạc hiện tại cho thiện nam tử.

CÚNG DƯỜNG                                         42

3. Thế nào là bốn?

- Đầy đủ sự tháo vát.
- Đầy đủ phòng hộ.
- Làm bạn với thiện.
- Sống thăng bằng điều hòa.

Này Byagghapajja, thế nào là đầy đủ sự tháo vát?

4. Ở đây, này Byagghapajja, thiện nam tử làm nghề gì để sống, hoặc nghề nông, hoặc đi buôn, hoặc nuôi bò, hoặc làm người bắn cung, hoặc làm việc cho vua, hoặc bất cứ nghề gì, trong các nghề ấy, người ấy thiện xảo, không biết mệt, biết suy tư hiểu phương tiện vừa đủ để tự làm và điều khiển người khác làm. Này Byagghapajja, đây gọi là đầy đủ sự tháo vát.

Và này Byagghapajja, thế nào là đầy đủ phòng hộ?

5. Ở đây, này Byagghapajja, những tài sản của thiện
nam tử do tháo vát tinh tấn thâu hoạch được, do sức
mạnh bàn tay cất chứa được, do mồ hôi đổ ra đúng
pháp, vị ấy giữ gìn chúng, phòng hộ và bảo vệ: "Làm
thế nào các tài sản này của ta không bị vua mang đi,
không bị trộm cướp mang đi, không bị lửa đốt, không
bị nước cuốn trôi, không bị các người con thừa tự
không khả ái cướp đoạt". Này Byagghapajja, đây gọi
là đầy đủ sự phòng hộ.

CÚNG DƯỜNG                                         43

Và này Byagghapajja, thế nào là làm bạn với thiện?

6. Ở đây, này Byagghapajja, thiện nam tử sống tại làng hay tại thị trấn. Tại đấy có những gia chủ hay con người gia chủ, những trẻ được nuôi lớn trong giới đức, hay những người lớn tuổi được lớn lên trong giới đức, đầy đủ lòng tin, đầy đủ giới đức, đầy đủ bố thí, vị ấy làm quen, nói chuyện, thảo luận.

- Với những người đầy đủ lòng tin, vị ấy học tập
với đầy đủ lòng tin.
- Với những người đầy đủ giới đức, vị ấy học tập
với đầy đủ giới đức.
- Với những người đầy đủ bố thí, vị ấy học tập
với đầy đủ bố thí.
- Với những người đầy đủ trí tuệ, vị ấy học tập
với đầy đủ trí tuệ.

Này Byagghapajja, đây gọi là làm bạn với thiện.

Và này Byagghapajja, thế nào là sống thăng bằng, điều hòa?

7. Ở đây, này Byagghapajja, thiện nam tử sau khi biết tài sản nhập, và sau khi biết tài sản xuất, sinh sống một cách điều hòa, không quá phung phí, không quá bỏn xẻn. Vị ấy suy nghĩ: "Đây là tiền nhập của ta, sau khi trừ đi tiền xuất, còn lại như vậy; không phải

CÚNG DƯỜNG                                         44

đây là tiền xuất của ta, sau khi trừ đi tiền nhập, còn lại như vậy".

Ví như, này Byagghapajja, người cầm cân hay đệ tử
người cầm cân, sau khi cầm cân biết rằng: "Với
chừng ấy, cân nặng xuống, hay với chừng ấy, cân
bổng lên". Cũng vậy, này Byagghapajja, thiện nam
tử sau khi biết tài sản nhập, và sau khi biết tài sản
xuất, sinh sống một cách điều hòa, không quá phung
phí, không quá bỏn xẻn. Vị ấy suy nghĩ: "Đây là tiền
nhập của ta, sau khi trừ đi tiền xuất, còn lại như vậy;
không phải đây là tiền xuất của ta, sau khi trừ đi tiền
nhập, còn lại như vậy".

 Này Byagghapajja, nếu thiện nam tử này tiền
nhập vào ít, nhưng sống nếp sống rộng rãi, hoang
phí, thời người ta nói về người ấy như sau: "Người
thiện nam tử này ăn tài sản của vị ấy như ăn trái
cây sung".
 Này Byagghapajja, nếu người thiện nam tử này có
tiền nhập lớn, nhưng sống nếp sống cơ cực, thời
người ta sẽ nói về vị ấy như sau: "Người thiện nam
tử này sẽ chết như người chết đói".
 Khi nào, này Byagghapajja, thiện nam tử này, sau
khi biết tài sản nhập, và sau khi biết tài sản xuất,
sinh sống một cách điều hòa, không quá phung
phí, không quá bỏn xẻn. Vị ấy suy nghĩ: "Đây là

CÚNG DƯỜNG                                           45

tiền nhập của ta, sau khi trừ đi tiền xuất, còn lại
như vậy; không phải đây là tiền xuất của ta, sau
khi trừ đi tiền nhập, còn lại như vậy". Này
Byagghapajja, đây gọi là nếp sống thăng bằng
điều hòa.

8. Như vậy, này Byagghapajja, có bốn cửa xuất để tiêu phí tài sản thâu nhập:

- Đam mê đàn bà.
- Đam mê rượu chè.
- Đam mê cờ bạc.
- Bạn bè kẻ ác, thân hữu kẻ ác, giao du kẻ ác.

Ví như, này Byagghapajja, một hồ nước lớn, có bốn
cửa nước chảy vào, có bốn cửa nước chảy ra, có
người đóng lại các cửa nước chảy vào, mở ra các
cửa nước chảy ra, trời lại không mưa đúng lúc, như
vậy, này Byagghapajja, chờ đợi là hồ nước ấy bị
giảm thiểu, không có tăng trưởng. Cũng vậy, này
Byagghapajja, có bốn cửa xuất để tiêu phí tài sản
được thâu nhập: "Đam mê đàn bà, đam mê rượu chè,
đam mê cờ bạc; bạn bè kẻ ác, thân hữu kẻ ác, giao
du kẻ ác".

9. Như vậy, Này Byagghapajja, có bốn cửa vào để tài sản được hưng khởi:

CÚNG DƯỜNG                                         46

- Không say đắm đàn bà.
- Không say đắm rượu chè.
- Không say đắm cờ bạc.
- Bạn bè với thiện, thân hữu với thiện, giao du
với thiện.

Ví như, này Byagghapajja, một hồ nước lớn, có bốn
cửa nước chảy vào, có bốn cửa nước chảy ra, có
người đóng lại các cửa nước chảy ra, mở ra các cửa
nước chảy vào, và trời lại mưa đúng lúc, như vậy,
này Byagghapajja, chờ đợi là hồ nước ấy tăng
trưởng, không có giảm thiểu. Cũng vậy, này
Byagghapajja, có bốn cửa vào để tài sản được hưng
khởi: " Không say đắm đàn bà, không say đắm rượu
chè, không say đắm cờ bạc; bạn bè với thiện, thân
hữu với thiện, giao du với thiện".

Bốn pháp này, này Byagghapajja, đưa đến hạnh phúc hiện tại.

10. Có bốn pháp này, này Byagghapajja, đưa đến hạnh phúc tương lai, an lạc tương lai cho thiện nam tử.

11. Thế nào là bốn?

- Đầy đủ lòng tin. - Đầy đủ bố thí

CÚNG DƯỜNG                                      47

- Đầy đủ giới đức. - Đầy đủ trí tuệ.

Và này Byagghapajja, thế nào là đầy đủ lòng tin?

12. Ở đây, này Byagghapajja, thiện nam tử có lòng
in, tin tưởng ở sự giác ngộ của Như Lai: "Đây là Thế
Tôn … bậc Nhân Sư, Phật, Thế Tôn ". Này
Byagghapajja, đây gọi là đầy đủ lòng in.

Và này Byagghapajja, thế nào là đầy đủ giới đức?

13. Ở đây, này Byagghapajja, thiện nam tử từ bỏ sát sanh … từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu. Này Byagghapajja, đây gọi là đầy đủ giới đức.

Và này Byagghapajja, thế nào là đầy đủ bố thí?

14. Ở đây, này Byagghapajja, thiện nam tử sống ở gia đình, với tâm không bị cấu uế, xan tham chi phối, bố thí rộng rãi, với bàn tay mở rộng, vui thích từ bỏ, sẵn sàng để được yêu cầu, vui thích chia xẻ vật bố thí. Này Byagghapajja, đây gọi là đầy đủ bố thí.

Và này Byagghapajja, thế nào là đầy đủ trí tuệ?

15. Ở đây, này Byagghapajja, thiện nam tử có trí tuệ, thành tựu trí tuệ về sanh diệt, với thánh thể nhập

CÚNG DƯỜNG                                          48

(quyết trạch), chơn chánh chấm dứt khổ đau. Này Byagghapajja, đây gọi là đầy đủ trí tuệ.

Tháo vát trong công việc
Không phóng dật, nhanh nhẹn
Sống đời sống thăng bằng
Giữ tài sản thâu được
Có tin, đầy đủ giới
Bố thí không xan tham
Rửa sạch đường thượng đạo
An toàn trong tương lai
Đây chính là tám pháp
Bậc tín chủ tìm cầu
Bậc chân thật tuyên bố
Đưa đến lạc hai đời
Hạnh phúc cho hiện tại
Và an lạc tương lai
Đây trú xứ gia chủ
Bố thí tăng công đức.

CÚNG DƯỜNG                                   49

9        4 sự cúng dường thanh tịnh - Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567

KINH PHÚNG TỤNG – Bài kinh số 33 – Trường II, 567 (Trích đoạn)

1.   Bốn sự cúng dường thanh tịnh:

- Này các Hiền giả, có sự cúng dường, người cúng dường thanh tịnh, người nhận cúng dường không thanh tịnh.

- Này các Hiền giả, có sự cúng dường, người nhận cúng dường thanh tịnh, người cúng dường không thanh tịnh.

- Này các Hiền giả, có sự cúng dường, cả người cúng dường và người nhận cúng dường đều không thanh tịnh.

- Này các Hiền giả, có sự cúng dường, người cúng dường và người nhận sự cúng dường đều thanh tịnh.

CÚNG DƯỜNG                                        50

10    4 thanh tịnh của cúng dường - Kinh PHÂN BIỆT CÚNG DƯỜNG – 142 Trung III, 569

KINH PHÂN BIỆT CÚNG DƯỜNG (Dakkhinavibhanga suttam) – Bài kinh số 142 – Trung III, 569

Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn trú giữa dòng họ Sakka
(Thích-Ca), ở Kapilavatthu (Ca-ty-la-vệ), tại tinh xá
Nigrodha (Ni-câu-luật Thọ Viên). Rồi Mahapajapati
Gotami (Củ đàm Nữ Ma-ha-ba-ế xà-bà-đề), đem
theo một cặp y mới, đi đến Thế Tôn; sau khi đến,
đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống
một bên, Mahapajapati Gotami bạch Thế Tôn:

– Bạch Thế Tôn, cặp y mới này do con cắt và dệt đặc biệt cho Thế Tôn. Bạch Thế Tôn, mong Thế Tôn vì lòng từ mẫn hãy nhận lấy cho con.

Khi được nghe nói vậy, Thế Tôn nói với Mahapajapati Gotami:

CÚNG DƯỜNG                                         51

– Này Gotami, hãy cúng dường Tăng chúng. Bà cúng dường Tăng chúng, thời Ta sẽ được cung kính, và cả Tăng chúng cũng vậy.

Lần thứ hai, Mahapajapati Gotami bạch Thế Tôn:

– Bạch Thế Tôn, cặp y mới này do con cắt và dệt.. hãy nhận lấy cho con.

Lần thứ hai, Thế Tôn nói với Mahapajapati Gotami:

– Này Gotami, hãy cúng dường Tăng chúng.. và cả Tăng chúng cũng vậy.

Lần thứ ba, Mahapajapati Gotami bạch Thế Tôn:

– Bạch Thế Tôn, cặp y mới này do con cắt và dệt ... hãy nhận lấy cho con.

Lần thứ ba, Thế Tôn nói với Mahapajapati Gotami:

– Này Gotami, hãy cúng dường Tăng chúng... và cả tăng chúng cũng vậy.

CÚNG DƯỜNG                                     52

Khi được nghe nói vậy, Tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

– Thế Tôn hãy nhận cặp y mới cho
Mahapajapati Gotami! Bạch Thế Tôn, Mahapajapati
Gotami đã giúp ích nhiều cho Thế Tôn, là thúc mẫu,
là dưỡng mẫu, đã nuôi dưỡng Thế Tôn, đã cho Thế
Tôn bú sữa, vì rằng sau khi sanh, thân mẫu của Thế
Tôn mệnh chung, chính bà đã cho Thế Tôn bú sữa.

Bạch Thế Tôn, và Thế Tôn cũng giúp ích nhiều cho Mahapajapati Gotami.

- Bạch Thế Tôn, chính nhờ Thế Tôn, Mahapajapati Gotami đã quy y Phật, quy Pháp, quy y Tăng.

- Bạch Thế Tôn, chính nhờ Thế Tôn,
Mahapajapati từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của
không cho, từ bỏ tà hạnh trong các dục, từ bỏ
nói láo, từ bỏ đắm say các loại rượu đem lại.

- Bạch Thế Tôn, chính nhờ Thế Tôn,
Mahapajapati Gotami có đầy đủ lòng tịnh tín
bất động đối với đức Phật, đầy đủ lòng tịnh tín
bất động đối với Pháp, đầy đủ lòng tịnh tín bất
động đối với chúng Tăng, đầy đủ các giới luật
làm bậc Thánh hoan hỷ.

CÚNG DƯỜNG                                       53

- Bạch Thế Tôn, chính nhờ Thế Tôn,
Mahapajapati Gotami không còn nghi ngờ đối
với Khổ, không còn nghi ngờ đối với Khổ tập,
không còn nghi ngờ đối với Khổ diệt, không
còn nghi ngờ đối với con Đường đưa đến khổ
diệt.

Bạch Thế Tôn, Thế Tôn cũng đã giúp ích nhiều cho Mahapajapati Gotami.

– Thật là như vậy, này Ananda! Thật là như vậy, này Ananda!

 Này Ananda, nếu do nhờ một người, mà một
người khác được quy y Phật, quy y Pháp, quy
y Tăng, thời này Ananda, Ta nói rằng người
này không có một đến ơn nào xứng đáng đối
với người kia về đảnh lễ, đứng đậy, chấp tay,
về làm những việc thích hợp và về dâng cúng
các sự cúng dường như y, đồ ăn khất thực, sàng
tọa, dược phẩm trị bệnh.

 Nếu do nhờ một người mà một người khác từ
bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà
hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ đắm
say các loại rượu men, rượu nấu, thời này
Ananda, Ta nói rằng người này không có một
đền ơn nào xứng đáng đối với người kia... dược

CÚNG DƯỜNG                                       54

phẩm trị bệnh.

 Này Ananda, nếu do nhờ một người mà một
người khác đầy đủ tịnh tín bất động đối với
Phật... đối với Pháp.. đầy đủ các giới luật, thời
này Ananda, Ta nói rằng người này không có
một đền ơn nào xứng đáng đối với người kia..
dược phẩm trị bệnh.

 Này Ananda, nếu do nhờ một người mà một
người khác không có nghi ngờ đối với Khổ,
không có nghi ngờ đối với Khổ tập, không có
nghi ngờ đối với Khổ diệt, không có khi ngờ
đối với con Đường đưa đến khổ diệt, thời này
Ananda, Ta nói rằng người này không có một
đền ơn nào xứng đáng đối với người kia... dược
phẩm trị bệnh.

 Này Ananda, có mười bốn loại cúng dường phân loại theo hạng người.

 Bố thí các đức Như Lai, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác, là cúng dường thứ nhất, phân loại
theo hạng người.
 Bố thí các vị Độc Giác Phật, là cúng dường thứ
hai, phân loại theo hạng người.
 Bố thí các bậc A-la-hán, đệ tử Như Lai, là cúng

CÚNG DƯỜNG                                         55

dường thứ ba, phân loại theo hạng người.
 Bố thí các vị trên con đường chứng quả A-la-
hán là cúng dường thứ tư, phân loại theo hạng
người.
 Bố thí các vị chứng quả Bất lai, là cúng dường
thứ năm, phân loại theo hạng người.
 Bố thí các vị trên con đường chứng quả Bất lai
là cúng dường thứ sáu, phân loại theo hạng
người.
 Bố thí các vị chứng quả Nhất lai là cúng dường
thứ bảy, phân loại theo hạng người.
 Bố thí các vị trên con đường chứng quả Nhất
lai là cúng dường thứ tám, phân loại theo hạng
người.
 Bố thí các vị chứng quả Dự lưu là cúng dường
thứ chín, phân loại theo hạng người.
 Bố thí các vị trên con đường chứng quả Dự lưu
là cúng dường thứ mười, phân loại theo hạng
người.
 Bố thí những vị ngoại học (bahiraka) đã ly
tham trong các dục vọng là cúng dường thứ
mười một, phân loại theo hạng người.
 Bố thí những phàm phu gìn giữ giới luật là
cúng dường thứ mười hai, phân loại theo hạng

CÚNG DƯỜNG                                     56

người.
 Bố thí những phàm phu theo ác giới là cúng
dường thứ mười ba, phân loại theo hạng người
được bố thí.
 Bố thí các loại bàng sanh là cúng dường thứ
mười bốn, phân loại theo hạng người.

 Tại đây, này Ananda, sau khi bố thí cho các
loại bàng sanh, cúng dường này có hy vọng
đem lại trăm phần công đức.
 Sau khi bố thí cho những phàm phu theo ác
giới, cúng dường này có hy vọng đem lại ngàn
phần công đức.
 Sau khi bố thí cho các phàm phu gìn giữ giới
luật, cúng dường này có hy vọng đem lại trăm
ngàn lần công đức.
 Sau khi bố thí cho các người ngoại học đã ly
tham trong các dục vọng, cúng dường này có
hy vọng đem lại trăm ngàn ức lần công đức.
 Sau khi bố thí cho các vị trên con đường
chứng quả Dự lưu cúng dường này có hy vọng
đem lại vô số vô lượng công đức. Còn nói gì
đến những vị đã chứng quả Dự lưu? Còn nói gì
đến những vị trên con đường chứng quả Nhất
lai? Còn nói gì đến những vị đã chứng quả Nhất

CÚNG DƯỜNG                                     57

lai? Còn nói gì đến những vị trên con đường
chứng quả Bất lai? Còn nói gì đến những vị đã
chứng quả Bất lai? Còn nói gì đến những vị
trên con đường chứng quả A-la-hán? Còn nói
gì đến những vị đã chứng quả A-la-hán đệ tử
Như Lai? Còn nói gì đến những vị Độc Giác
Phật? Còn nói gì đến các Như Lai bậc A-la-
hán, Chánh Đẳng Giác?

 Này Ananda, có bảy loại cúng dường cho Tăng chúng.

 Bố thí cho cả hai Tăng chúng với đức Phật là
vị cầm đầu là cúng dường Tăng chúng thứ nhất.
 Bố thí cho cả hai Tăng chúng, sau khi đức Phật
đã nhập diệt là cúng dường Tăng chúng thứ hai.
 Bố thí cho chúng Tỷ-kheo Tăng là cúng dường
Tăng chúng thứ ba.
 Bố thí cho chúng Tỷ-kheo ni là cúng dường
Tăng chúng thứ tư.
 Bố thí và nói rằng: "Mong Tăng chúng chỉ định
cho tôi một số Tỷ-kheo và Tỷ-kheo ni như
vậy", là cúng dường Tăng chúng thứ năm.
 Bố thí và nói rằng: "Mong rằng chúng chỉ định
cho tôi một số Tỷ-kheo như vậy", là cúng

CÚNG DƯỜNG                                      58

dường Tăng chúng thứ sáu.
 Bố thí và nói rằng: "Mong rằng chúng chỉ định
cho một số Tỷ-kheo ni như vậy", là cúng dường
Tăng chúng thứ bảy.
Nhưng này Ananda, trong thời gian tương lai sẽ
có những hạn chuyển tánh (gotrabhuno), (?) với
những áo cà-sa vàng xung quanh cổ, theo ác giới, ác
pháp, và cuộc bố thí đối với chúng Tăng theo ác giới.

Nhưng này Ananda, khi Ta nói rằng cúng dường
cho Tăng chúng là vô số và vô lượng, thời này
Ananda, Ta không có muốn nói rằng bất cứ phương
tiện gì, một sự bố thí phân loại theo cá nhân lại có
kết quả to lớn hơn đối với cúng dường cho Tăng
chúng.

 Này Ananda, có bốn sự thanh tịnh của các loại cúng dường. Thế nào là bốn?

 Này Ananda, có loại cúng dường được thanh
tịnh bởi người cho, nhưng không bởi người
nhận.
 Này Ananda, có loại cúng dường được thanh
tịnh bởi người nhận, nhưng không bởi người
cho.
 Này Ananda, có loại cúng dường không được

CÚNG DƯỜNG                                         59

thanh tịnh bởi người cho và cũng bởi người
nhận.
 Này Ananda, có loại cúng dường được thanh
tịnh bởi người cho và cũng bởi người nhận.

Và này Ananda, thế nào là loại cúng dường
được thanh tịnh bởi người cho, nhưng không bởi
người nhận? Ở đây, này Ananda, người cho giữ giới,
theo thiện pháp, còn những người nhận theo ác giới,
theo ác pháp. Như vậy, này Ananda, là loại cúng
dường được thanh tịnh bởi người cho, nhưng không
bởi người nhận.

Và này Ananda, thế nào là loại cúng dường
được thanh tịnh bởi người nhận, nhưng không bởi
người cho? Ở đây, này Ananda, người cho theo ác
giới, theo ác pháp, còn những người nhận giữ giới,
theo thiện pháp. Như vậy, này Ananda, là loại cúng
dường được thanh tịnh bởi người nhận, nhưng không
bởi người cho.

Và này Ananda, thế nào là loại cúng dường
không được thanh tịnh bởi người cho và cũng bởi
người nhận? Ở đây, này Ananda, người cho theo ác
giới, theo ác pháp, và người nhận cũng theo ác giới,
theo ác pháp. Như vậy, này Ananda, là sự cúng
dường không được thanh tịnh bởi người cho và cũng

CÚNG DƯỜNG                                        60

bởi người nhận.

Và này Ananda, thế nào là loại cúng dường
được thanh tịnh bởi người cho và cũng bởi người
nhận? Ở đây, này Ananda, người cho giữ giới, theo
thiện pháp; và người nhận cũng giữ giới, theo thiện
pháp. Như vậy, này Ananda, là sự cúng dường được
thanh tịnh bởi người cho và cũng bởi người nhận.

Này Ananda, như vậy là bốn sự thanh tịnh của các loại cúng dường.

Thế Tôn thuyết giảng như vậy. Bậc Thiện Thệ sau khi nói như vậy, bậc Đạo sư lại nói thêm:

Ai đầy đủ giới luật,
Bố thí cho ác giới;
Vật thí được đúng pháp,
Với tâm khéo hoan hỷ,
Với lòng tin vững vàng
Vào quả lớn của nghiệp,
Sự cúng dường như vậy,
Thanh tịnh bởi người cho.

Ai không giữ giới luật,
Bố thí cho thiện giới;
Vật thí không đúng pháp,
Với tâm không hoan hỷ,

CÚNG DƯỜNG                                       61

Không lòng tin vững vàng,
Vào quả lớn của nghiệp,
Sự cúng dường như vậy,
Thanh tịnh bởi người nhận.

Ai không giữ giới luật,
Bố thí cho ác giới;
Vật thí không đúng pháp,
Với tâm không hoan hỷ,
Không lòng tin vững vàng,
Vào quả lớn của nghiệp,
Sự cúng dường như vậy
Cả hai không thanh tịnh.

Ai đầy đủ giới luật,
Bố thí cho thiện giới;
Vật thí được đúng pháp,
Với tâm khéo hoan hỷ,
Với lòng tin vững vàng
Vào quả lớn của nghiệp,
Ta nói bố thí ấy
Chắc chắn có quả lớn.

Ai xuất ly tham ái
Bố thí không tham ái,
Vật thí được đúng pháp.
Với tâm khéo hoan hỷ,

CÚNG DƯỜNG                          62

Với lòng tin vững vàng,
Vào quả lớn của nghiệp,
Ta nói bố thí ấy
Là quảng đại tài thí.

CÚNG DƯỜNG                       63

11    4 thanh tịnh thí vật - Kinh THANH TỊNH THÍ VẬT – Tăng I, 706

THANH TỊNH THÍ VẬT – Tăng I, 706

1. - Này các Tỷ-kheo, có bốn thanh tịnh thí vật này. Thế nào là bốn?

- Có bố thí, thanh tịnh từ người cho, không thanh
tịnh từ người nhận.
- Có bố thí, thanh tịnh từ người nhận, không
thanh tịnh từ người cho.
- Có bố thí, không thanh tịnh từ người cho, cũng
không thanh tịnh từ người nhận.
- Có bố thí, thanh tịnh từ người cho, cũng thanh
tịnh từ người nhận.

2. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là bố thí thanh tịnh từ người cho, không thanh tịnh từ người nhận?

- Ở đây, này các Tỷ-kheo, người cho có giới, theo thiện pháp, còn người nhận là ác giới, theo ác pháp. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là bố thí thanh tịnh từ người cho, không thanh tịnh từ người nhận.

3. Và thế nào, này các Tỷ-kheo, là bố thí, thanh tịnh từ người nhận, không thanh tịnh từ người cho?

CÚNG DƯỜNG                                         64

- Ở đây, này các Tỷ-kheo, người bố thí ác giới, theo
ác pháp, còn người nhận có giới, theo thiện pháp.
Như vậy này các Tỷ-kheo, là bố thí, người nhận
thanh tịnh, người cho không thanh tịnh.

4. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là bố thí, người cho không thanh tịnh, và người nhận cũng không thanh tịnh?

- Ở đây, này các Tỷ-kheo, người cho là ác giới, theo ác pháp, và người nhận cũng là ác giới, theo ác pháp. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là bố thí, người cho không thanh tịnh, người nhận cũng không thanh tịnh.

5. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là bố thí, người cho thanh tịnh, người nhận cũng thanh tịnh?

- Ở đây này các Tỷ-kheo, người bố thí có giới, theo thiện pháp, và người nhận cũng có giới, theo thiện pháp. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là bố thí, người cho thanh tịnh, và người nhận cũng thanh tịnh.

Này các Tỷ-kheo, có bốn loại bố thí thanh tịnh này.

CÚNG DƯỜNG                                        65

12    5 lợi ích của bố thí - Kinh BỐ THÍ BỮA ĂN – Tăng II, 368

BỐ THÍ BỮA ĂN – Tăng II, 368

 Người bố thí bữa ăn, này các Tỷ-kheo, người thí chủ đem lại cho người thọ lãnh năm điều. Thế nào là năm?

- Cho thọ mạng,
- Cho dung sắc,
- Cho an lạc,
- Cho sức mạnh,
- Cho biện tài.

 Cho thọ mạng, vị ấy được chia thọ mạng chư
Thiên hay loài Người.
 Cho dung sắc, vị ấy được chia dung sắc chư Thiên
hay loài Người.
 Cho an lạc, vị ấy được chia an lạc chư Thiên hay
loài Người.
 Cho sức mạnh, vị ấy được chia sức mạnh chư
Thiên hay loài Người.
 Cho biện tài, vị ấy được chia biện tài chư Thiên
hay loài Người.

CÚNG DƯỜNG                                      66

Người bố thí bữa ăn, này các Tỷ-kheo, người thí chủ đem lại cho người thọ lãnh năm điều này.

Bậc Hiền cho thọ mạng,
Sức mạnh, sắc, biện tài,
Bậc trí cho an lạc,
Được chia phần an lạc.
Cho thọ mạng, sức mạnh,
Sắc, thọ mạng, sức mạnh,
Sắc, an lạc, biện tài,
Được sống lâu, danh xưng,
Tại chỗ được tái sanh.

LỢI ÍCH VÀ BỐ THÍ – Tăng II, 366

 Này các Tỷ-kheo, có năm lợi ích này của bố thí. Thế nào là năm?

-   Được nhiều người ái mộ, ưa thích;
-   Được bậc Thiện nhân, Chân nhân thân cận;
-   Tiếng đồn tốt đẹp được truyền đi;
-   Không có sai lệch pháp của người gia chủ;
-   Khi thân hoại mạng chung được sanh lên cõi
lành, Thiên giới.

CÚNG DƯỜNG                                       67

Những pháp này, này các Tỷ-kheo, là lợi ích của bố thí.

Người cho được ái kính,
Sở hành là hiền thiện,
Bậc Hiền thường thân cận,
Sống Phạm hạnh chế ngự.
Thuyết pháp người bố thí,
Đưa đến khổ đoạn diệt,
Vị ấy biết được pháp,
Lậu hoặc được tịch tịnh.

CÚNG DƯỜNG                                      68

13    5 sự cúng dường - Kinh THANH NIÊN LICCHAVI – Tăng II, 428

THANH NIÊN LICCHAVI – Tăng II, 428

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Vesàli, tại Đại Lâm, tại giảng đường có nóc nhọn. Rồi Thế Tôn vào buổi sáng đắp y, cầm y bát đi vào Vesàli để khất thực. Sau khi khất thực ở Vesàli xong, sau bữa ăn, trên con đường khất thực trở về, Ngài đi sâu vào Đại Lâm, và ngồi xuống một gốc cây để nghỉ ban ngày.

Lúc bấy giờ, một số đông thanh niên Licchavi cầm các cung được chuẩn bị sẵn sàng với đàn chó bao vây xung quanh, đang đi qua đi lại ở Đại Lâm, thấy Thế Tôn ngồi dưới một gốc cây. Thấy vậy họ liền bỏ các cung được chuẩn bị sẵn sàng xuống, kéo đàn chó về một phía và đi đến Thế Tôn, rồi yên lặng, yên lặng chắp tay đứng hầu Thế Tôn. Lúc bấy giờ, Mahànàma người Licchavi bộ hành đi qua đi lại trong rừng Đại Lâm, thấy các thanh niên Licchavi đang yên lặng, yên lặng chắp tay đứng hầu Thế Tôn. Thấy vậy, ông đi đến gần Thế Tôn, sau khi đến đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, Mahànàma người Licchavi nói lên lời cảm hứng ngữ:

CÚNG DƯỜNG                                         69

- Họ sẽ trở thành người Vajji! Họ sẽ trở thành người Vajji!

- Này Mahànàma, sao Ông lại nói như vậy: "Họ sẽ trở thành người Vajji! Họ sẽ trở thành người Vajji"?

- Bạch Thế Tôn, những thanh niên Licchavi này là
hung bạo, thô ác, ngạo mạn. Các đồ vật được các gia
đình gửi đi như mía, trái táo, bánh ngọt, kẹo đường,
họ cướp giật và ăn; họ đánh sau hông các nữ nhân,
thiếu nữ các gia đình; nhưng nay họ đứng yên lặng,
yên lặng chắp tay hầu hạ Thế Tôn.

- Đối với thiện nam tử nào, này Mahànàma, năm
pháp này được tìm thấy, dầu là vua Sát-đế-ly đã làm
lễ quán đảnh, hay là người thôn quê sống trên đất trại
của người cha, hay là vị tướng trong quân đội hay là
vị thôn trưởng ở làng, hay là vị tổ trưởng các tổ hợp,
hay là những vị có quyền thế trong gia tộc, thời được
chờ đợi là sự tăng trưởng, không phải là giảm thiểu.
Thế nào là năm?

2. Ở đây, này Mahànàma, thiện nam tử, với những tài sản thâu hoạch được do nỗ lực tinh tấn, tích lũy được do sức mạnh cánh tay, do mồ hôi đổ ra đúng pháp, thâu hoạch đúng pháp, cung kính, tôn trọng, đảnh lễ, cúng dường cha mẹ. Cha mẹ được người ấy cung kính, tôn trọng, đảnh lễ, cúng dường với thiện

CÚNG DƯỜNG                                          70

ý, khởi lên lòng thương mến người ấy: "Mong rằng
(con ta) được sống lâu! Mong rằng thọ mạng được
che chở lâu dài!" Và này Mahànàma, với một thiện
nam tử được cha mẹ thương tưởng, chờ đợi là sự tăng
trưởng, không phải là giảm thiểu.

3. Lại nữa, này Mahànàma, thiện nam tử với những tài sản thâu hoạch được do nỗ lực tinh tấn... đúng pháp, thâu hoạch đúng pháp, cung kính, tôn trọng, đảnh lễ, cúng dường vợ con, người phục vụ, người làm công và vợ con người phục vụ người làm công. Vợ con, người phục vụ, người làm công và vợ con người phục vụ, người làm công và được người ấy cung kính, tôn trọng đảnh lễ, cúng dường với thiện ý, khởi lên lòng thương tưởng người ấy: "Mong rằng được sống lâu! Mong rằng thọ mạng được che chở lâu dài! Mong rằng thọ mạng được che chở lâu dài!" Và này Mahànàma, một thiện nam tử được vợ con, người phục vụ, người làm công thương tưởng, chờ đợi là sự tăng trưởng không phải là giảm thiểu.

4. Lại nữa, này Mahànama, vị thiện nam tử với những tài sản thâu hoạch được do nỗ lực tinh tấn, đúng pháp, thâu hoạch đúng pháp, cung kính, tôn trọng, đảng lễ, cúng dường các người làm ruộng, các chức sắc ở biên cương. Những người làm ruộng, các chức sắc ở biên cương được người ấy cung kính, tôn

CÚNG DƯỜNG                                       71

trọng, đảnh lễ, cúng dường... chờ đợi là sự tăng trưởng, không có giảm thiểu.

5. Lại nữa, này Mahànama, thiện nam tử với những tải sản thâu hoạch được do nỗ lực tinh tấn... đúng pháp, thâu hoạch đúng pháp, cung kính, tôn trọng, đảnh lễ, cúng dường chư thiên nhận lãnh các vật cúng tế. Chư Thiên nhận lãnh các vật cúng tế được người ấy cung kính, tôn trọng, đảnh lễ, cúng dường... chờ đợi là sự tăng trưởng, không có giảm thiểu.

6. Lại nữa, này Mahànama, thiện nam tử với những
tài sản thâu hoạch được do nỗ lực tinh tấn, tích lũy
được do sức mạnh cánh tay, do mồ hôi đổ ra đúng
pháp, thâu hoạch đúng pháp, tôn trọng, cung kính,
đảnh lễ, cúng dường các Sa-môn, Bà-la-môn. Các
Sa-môn, Bà-la-môn được người ấy cung kính, tôn
trọng, đảnh lễ, cúng dường với thiện ý, khởi lên trong
lòng thương tưởng người ấy: "Mong rằng được sống
lâu! Mong rằng thọ mạng được che chở lâu dài." Và
này Mahànama, với một thiện nam tử được các Sa-
môn, Bà-la-môn thương tưởng, được chờ đợi là sự
tăng trưởng, không phải là giảm thiểu.

Đối với vị thiện nam tử nào, này Mahànama, năm pháp này được tìm thấy, dầu là Sát-đế-lỵ đã làm lễ quán đảnh, hay là người thôn quê sống trên đất của người cha, hay là vị tướng trong quân đội, hay là vị

CÚNG DƯỜNG                                          72

thôn trưởng ở làng, hay là vị tổ trưởng các tổ hợp, hay là những vị có quyền thế trong gia tộc, thời được chờ đợi là sự tăng trưởng, không phải là giảm thiểu.

Mẹ cha lo phục vụ,
Vợ con thường thương tưởng,
Vì hạnh phúc nội nhân,
Cùng với kẻ tùng sự,
Vì hạnh phúc cả hai,
Lời hòa nhã, giữ giới,
Vì hạnh phúc bà con,
Vì hương linh đi trước,
Vì mạng sống hiện tại,
Vì Sa-môn, Phạm chí,
Thành người ban hạnh phúc.
Sống gia đình, đúng pháp,
Vị ấy làm thiện sự,
Được cúng dường tán thán,
Đời này họ được khen,
Đời sau sống hoan hỷ,
Trong cảnh giới chư Thiên.

CÚNG DƯỜNG                                         73

14     5 tài sản - Kinh TÀI VẬT – Tăng II, 390

TÀI VẬT – Tăng II, 390

1.- Này các Tỷ-kheo, có năm tài sản này. Thế nào là năm?

-   Tín tài,
-   Giới tài,
-   Văn tài,
-   Thí tài,
-   Tuệ tài.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là tín tài?

2. Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị Thánh đệ tử có lòng
tin, tin tưởng vào sự giác ngộ của Như Lai: "Đây là
Thế Tôn, Bậc La-hán, Chánh Đẳng Giác,... Thiên
Nhân Sư, Phật, Thế Tôn". Này các Tỷ-kheo, đây gọi
là tín tài.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là giới tài?

3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị Thánh đệ tử từ bỏ sát sanh... từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là giới tài.

CÚNG DƯỜNG                                       74

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là văn tài?

4. Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị Thánh đệ tử nghe được nhiều... khéo thể nhập với tri kiến. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là văn tài.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là thí tài?

5. Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị Thánh đệ tử sống ở gia đình, tâm không bị cấu uế xan tham chi phối, bố thí rộng rãi, với bàn tay rộng mở, ưa thích từ bỏ, sẵn sàng để được yêu cầu, ưa thích phân phát vật bố thí. Này các Tỷ-kheo, đây gọi là thí tài.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là tuệ tài?

6. Ở đây, này các Tỷ-kheo, vị Thánh đệ tử có trí tuệ,
thành tựu trí tuệ đối với sanh diệt và sự thể nhập bậc
Thánh đưa đến đoạn tận khổ đau. Này các Tỷ-kheo,
đây gọi là tuệ tài.

Các pháp này, này các Tỷ-kheo là năm tài sản.

Ai tin tưởng Như Lai,
Bất động, khéo an trí,
Ai gìn giữ thiện giới,
Thánh ái mộ tán thán.
Ai tịnh tín chúng Tăng,
Được thấy bậc Chánh trực,

CÚNG DƯỜNG                                          75

Người ấy gọi không nghèo,
Mạng sống không trống không.
Do vậy, tín và giới,
Tịnh tín thấy Chánh pháp,
Bậc trí tâm chuyên chú,
Nhớ đến lời Phật dạy.

CÚNG DƯỜNG                            76

15    5 Đại bố thí - Kinh NGUỒN NƯỚC CÔNG ĐỨC – Tăng III, 620

NGUỒN NƯỚC CÔNG ĐỨC –Tăng III, 620

1.- Này các Tỷ-kheo, có tám nguồn nước công đức này, là nguồn nước thiện, món ăn cho an lạc, làm nhơn sanh Thiên, quả dị thục an lạc, đưa đến cõi trời, dẫn đến khả ái, khả hỷ, khả ý, hạnh phúc, an lạc.

Thế nào là tám?

2. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh đệ tử quy y Phật. Này các Tỷ-kheo, đây là nguồn nước công đức thứ nhất, là nguồn nước thiện … hạnh phúc, an lạc.

3. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Thánh đệ tử quy y Pháp. Này các Tỷ-kheo, đây là nguồn nước công đức thứ hai, là nguồn nước thiện … hạnh phúc, an lạc.

4. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Thánh đệ tử quy y Tăng. Này các Tỷ-kheo, đây là nguồn nước công đức thứ ba, là nguồn nước thiện … hạnh phúc, an lạc.

5. Này các Tỷ-kheo, có năm bố thí này, là đại bố thí, được biết là tối sơ, được biết là lâu ngày, được biết là truyền thống cổ xưa, trước không tạp loạn, hiện tại không tạp loạn, tương lai không tạp loạn, không

CÚNG DƯỜNG                                          77

bị những Sa-môn, những Bà-la-môn có trí khinh thường.

Thế nào là năm?

6. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Thánh đệ tử đoạn tận sát sanh. Này các Tỷ-kheo, Thánh đệ tử từ bỏ sát sanh, đem cho không sợ hãi cho vô lượng chúng sanh, đem cho không hận thù cho vô lượng chúng sanh, đem cho không hại cho vô lượng chúng sanh. Sau khi cho vô lượng chúng sanh, không sợ hãi, không hận thù, không hại, vị ấy sẽ được san sẽ vô lượng không sợ hãi, không hận thù, không hại. Này các Tỷ-kheo, đây là bố thí thứ nhất, là đại bố thí, được biết là tối sơ, được biết là lâu ngày, được biết là truyền thống cổ xưa, trước không tạp loạn, hiện tại không tạp loạn, tương lai không tạp loạn, không bị những Sa-môn, những Bà-la-môn có trí khinh thường. Này các Tỷ-kheo, đây là nguồn nước công đức thứ tư, là nguồn nước thiện, món ăn cho an lạc, làm nhơn sanh Thiên, quả dị thục an lạc, đưa đến cõi trời, dẫn đến khả ái, khả hỷ, khả ý, hạnh phúc, an lạc.

7. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Thánh đệ tử đoạn tận lấy của không cho, từ bỏ lấy của không cho … Này các Tỷ-kheo, đây là bố thí thứ hai, là đại bố thí, được biết là tối sơ, được biết là lâu ngày, được biết là truyền thống cổ xưa, trước không tạp loạn, hiện tại

CÚNG DƯỜNG                                           78

không tạp loạn, tương lai không tạp loạn, không bị
những Sa-môn, những Bà-la-môn có trí khinh
thường. Này các Tỷ-kheo, đây là nguồn nước công
đức thứ năm, là nguồn nước thiện, món ăn cho an
lạc, làm nhơn sanh Thiên, quả dị thục an lạc, đưa đến
cõi trời, dẫn đến khả ái, khả hỷ, khả ý, hạnh phúc, an
lạc.

... đoạn tận tà hạnh trong các dục, từ bỏ tà hạnh trong các dục … Này các Tỷ-kheo, đây là bố thí thứ ba, là đại bố thí, được biết là tối sơ, được biết là lâu ngày, được biết là truyền thống cổ xưa, trước không tạp loạn, hiện tại không tạp loạn, tương lai không tạp loạn, không bị những Sa-môn, những Bà-la-môn có trí khinh thường. Này các Tỷ-kheo, đây là bố thí thứ nhất, là đại bố thí, được biết là tối sơ, được biết là lâu ngày, được biết là truyền thống cổ xưa, trước không tạp loạn, hiện tại không tạp loạn, tương lai không tạp loạn, không bị những Sa-môn, những Bà-la-môn có trí khinh thường. Này các Tỷ-kheo, đây là nguồn nước công đức thứ sáu, là nguồn nước thiện, món ăn cho an lạc, làm nhơn sanh Thiên, quả dị thục an lạc, đưa đến cõi trời, dẫn đến khả ái, khả hỷ, khả ý, hạnh phúc, an lạc.

... đoạn tận nói láo, từ bỏ nói láo … Này các Tỷ- kheo, đây là bố thí thứ tư, là đại bố thí, được biết là

CÚNG DƯỜNG                                              79

tối sơ, được biết là lâu ngày, được biết là truyền thống cổ xưa, trước không tạp loạn, hiện tại không tạp loạn, tương lai không tạp loạn, không bị những Sa-môn, những Bà-la-môn có trí khinh thường. Này các Tỷ-kheo, đây là nguồn nước công đức thứ bảy, là nguồn nước thiện, món ăn cho an lạc, làm nhơn sanh Thiên, quả dị thục an lạc, đưa đến cõi trời, dẫn đến khả ái, khả hỷ, khả ý, hạnh phúc, an lạc.

... đoạn tận đắm say rượu men, rượu nấu, từ bỏ đắm
say rượu men, rượu nấu, đem cho không sợ hãi cho
vô lượng chúng sanh, đem cho không hận thù cho vô
lượng chúng sanh, đem cho không hại cho vô lượng
chúng sanh. Sau khi cho vô lượng chúng sanh, không
sợ hãi, không hận thù, không hại, vị ấy sẽ được san
sẽ vô lượng không sợ hãi, không hận thù, không hại.
Này các Tỷ-kheo, đây là bố thí thứ năm, là đại bố
thí, được biết là tối sơ, được biết là lâu ngày, được
biết là truyền thống cổ xưa, trước không tạp loạn,
hiện tại không tạp loạn, tương lai không tạp loạn,
không bị những Sa-môn, những Bà-la-môn có trí
khinh thường. Này các Tỷ-kheo, đây là nguồn nước
công đức thứ tám, là nguồn nước thiện, món ăn cho
an lạc, làm nhơn sanh Thiên, quả dị thục an lạc, đưa
đến cõi trời, dẫn đến khả ái, khả hỷ, khả ý, hạnh
phúc, an lạc.

CÚNG DƯỜNG                                         80

Này các Tỷ-kheo, có tám nguồn nước công đức này, là nguồn nước thiện, món ăn cho an lạc làm nhơn sanh Thiên, quả dị thục an lạc, đưa đến cõi trời, dẫn đến khả ái, khả hỷ, khả ý, hạnh phúc, an lạc.

CÚNG DƯỜNG                                         81

16    6 phần của thí vật - Kinh BỐ THÍ – Tăng III, 91

BỐ THÍ –Tăng III, 91

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Sàvavatthì, tại Jetavata,
khu vườn của ông Anàthapindika.
Lúc bấy giờ, mẹ của Nanda, nữ gia chủ người
Velukandaki làm một thí vật gồm có sáu phần cho
chúng Tỷ-kheo Tăng, cầm đầu là Sariputta và
Moggallàna. Thế Tôn với thiên nhãn thanh tịnh, siêu
nhân, thấy mẹ của Nanda, nữ gia chủ người
Velukandaki làm một thí vật gồm có sáu phần cho
chúng Tỷ-kheo Tăng, cầm đầu là Sàriputta và
Moggallàna. Sau khi thấy vậy Thế Tôn liền bảo các
Tỷ-kheo:
- Có mẹ của Nanda, nữ gia chủ người Velukandaki
làm một thí vật gồm có sáu phần cho chúng Tỷ-kheo
Tăng, cầm đầu là Sàriputta và Moggallàna.
Và này các Tỷ-kheo, thế nào là thí vật gồm có sáu
phần cho chúng Tỷ-kheo Tăng?
2. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có ba phần thuộc người
bố thí và có ba phần thuộc người nhận đồ bố thí.
 Thế nào là ba phần thuộc về người bố thí?

CÚNG DƯỜNG                                        82

Ở đây, này các Tỷ-kheo, người bố thí:
- Trước khi bố thí, ý được vui lòng;
- Trong khi bố thí, tâm được tịnh tín;
- Sau khi bố thí, cảm thấy hoan hỷ.
Đây là ba phần của người bố thí.
 Thế nào là ba phần của người nhận bố thí?
Ở đây, này các Tỷ-kheo, những người nhận vật bố
thí:
- Đã được ly tham hay đang thực hành hạnh ly
tham;
- Đã được ly sân hay đang thực hành hạnh ly
sân;
- Đã được ly si hay đang thực hành hạnh ly si.
Đây là ba phần của những người nhận vật bố thí.
Như vậy là ba phần của người bố thí và ba phần của
những người nhận được vật bố thí. Như vậy, này các
Tỷ-kheo, là thí vật gồm có sáu phần.
3. Như vậy, này các Tỷ-kheo, thực không dễ gì nắm
được số lượng về công đức một thí vật gồm có sáu
phần như vậy: "Có chừng ấy nguồn sanh phước,
nguồn sanh thiện, món ăn an lạc, thuộc Thiên giới,
là quả lạc dị thục, dẫn đến cõi Trời, đưa đến khả lạc,
khả hỷ, khả ý, hạnh phúc, an lạc"; vì rằng cả khối
công đức lớn được xem là vô số, vô lượng.

CÚNG DƯỜNG                                          83

Ví như, này các Tỷ-kheo, trong biển lớn, thật không
dễ gì nắm lấy một số lượng nước và nói rằng: "Có
chừng ấy thùng nước, hay có chừng ấy trăm thùng
nước, hay có chừng ấy ngàn thùng nước, hay có
chừng ấy trăm ngàn thùng nước"; vì rằng, cả khối
lượng lớn nước được xem là vô số, vô lượng.
Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, thật không dễ gì để nắm
được số lượng về công đức của một thí vật gồm sáu
phần như vậy: "Có chừng ấy nguồn sanh phước,
nguồn sanh thiện, món ăn lạc, thuộc Thiên giới, là
quả lạc dị thục, dẫn đến cõi Trời, đưa đến khả lạc,
khả hỷ, khả ý, hạnh phúc an lạc"; vì rằng cả khối
công đức lớn được xem là vô số, vô lượng.
Trước bố thí, ý vui,
Khi bố thí, tâm tín.
Sau bố thí, hoan hỷ,
Đây lễ thí đầy đủ.
Ly tham và ly sân,
Ly si, không lậu hoặc,
Vị Phạm hạnh chế ngự
Là ruộng phước lễ thí.
Nếu tự thanh tịnh mình,
Tự tay mình bố thí,
Tự mình đến đời sau,
Lễ thí vậy, quả lớn.
Lễ thí vậy, bậc trí,
Với tín, tâm giải thoát,

CÚNG DƯỜNG                                       84

Không hận thù, an lạc, Bậc Hiền sanh ở đời.

CÚNG DƯỜNG                      85

17    6 tuỳ niệm - Kinh MAHÀNÀMA – Tăng III, 15

MAHÀNÀMA –Tăng III, 15

1. Một thời, Thế Tôn trú giữa các vị Thích-ca, tại
Kapilavatthu, khu vườn Nigrodha. Rồi họ Thích
Mahànàma đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế
Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên,
họ Thích Mahànàma bạch Thế Tôn:
- Vị Thánh đệ tử này, bạch Thế Tôn, đã đi đến quả,
đã liễu giải giáo pháp, đời sống gì vị ấy sống một
cách sung mãn?
- Này Mahànàma, Thánh đệ tử nào đã đi đến quả, đã
liễu giải giáo pháp, với nếp sống này, sống một cách
sung mãn.
2. Ở đây, này Mahànàma, Thánh đệ tử tùy niệm Như
Lai: "Đây là Thế Tôn... Phật, Thế Tôn".
- Khi nào, này Mahànàma, Thánh đệ tử niệm
Như Lai, trong khi ấy, tâm không bị tham chi
phối, tâm không bị sân chi phối, tâm không bị
si chi phối; trong khi ấy, tâm vị ấy được chánh
trực, nhờ dựa vào Như Lai.

CÚNG DƯỜNG                                        86

- Và này Mahànàma, một Thánh đệ tử, với tâm
chánh trực, được nghĩa tín thọ, được pháp tín
thọ, được hân hoan liên hệ đến pháp. Người có
hân hoan, nên hỷ sanh. Người có hỷ, nên thân
được khinh an. Với thân khinh an, vị ấy cảm
giác lạc thọ. Người có lạc thọ, tâm được định
tĩnh.
- Này Mahànàma, về vị Thánh đệ tử này, được
nói như sau: "Với quần chúng không bình thản,
vị ấy sống bình thản. Với quần chúng có não
hại, vị ấy sống không não hại. Nhập được pháp
lưu, vị ấy tu tập niệm Phật".
3. Lại nữa, này Mahànàma, Thánh đệ tử tùy niệm
Pháp: "Pháp được Thế Tôn khéo thuyết, thiết thực
hiện tại, không có thời gian, đến để mà thấy, có khả
năng hướng thượng, được những bậc trí tự mình giác
hiểu!".
- Này Mahànama, trong khi vị Thánh đệ tử tùy
niệm Pháp, trong khi ấy, tâm không bị tham chi
phối, không bị sân chi phối, không bị si chi
phối; trong khi ấy, tâm vị ấy được chánh trực,
nhờ dựa vào Pháp.
- Và này Mahànama, Thánh đệ tử với tâm chánh
trực, được nghĩa tín thọ, được pháp tín thọ,
được hân hoan liên hệ đến pháp. Người có hân
hoan, nên hỷ sanh. Người có hỷ, nên thân được

CÚNG DƯỜNG                                        87

khinh an. Với thân khinh an, vị ấy cảm giác lạc
thọ. Người có lạc thọ, tâm được định tĩnh.
- Này Mahànàma, về vị Thánh đệ tử này được
nói như sau: "Với quần chúng không bình thản,
vị ấy sống bình thản. Với quần chúng có não
hại, vị ấy sống không não hại. Nhập được pháp
lưu, vị ấy tu tập niệm Pháp".
4. Lại nữa, này Mahànàma, Thánh đệ tử tùy niệm
Tăng: "Diệu hạnh là chúng đệ tử Thế Tôn. Trực hạnh
là chúng đệ tử Thế Tôn. Ứng lý hạnh là chúng đệ tử
Thế Tôn. Chánh hạnh là chúng đệ tử Thế Tôn. Tức
là bốn đôi tám vị. Chúng đệ tử Thế Tôn này đáng
được cung kính, đáng được tôn trọng, đáng được
cúng dường, đáng được chắp tay, là vô thượng phước
điền ở đời".
- Này Mahànàma, trong khi Thánh đệ tử tùy
niệm chúng Tăng, trong khi ấy, tâm không bị
tham chi phối... tâm được định tĩnh.
- Này Mahànàma, về vị Thánh đệ tử này, được
nói như sau: "Với quần chúng không bình thản,
vị ấy sống bình thản. Với quần chúng có não
hại, vị ấy sống không não hại. Nhập được pháp
lưu, vị ấy tu tập niệm Tăng".
5. Lại nữa, này Mahànàma, Thánh đệ tử tùy niệm các
Giới của mình: "Giới không bị bể vụn, không bị sứt
mẻ, không bị vết chấm, không có uế tạp, đưa đến giải

CÚNG DƯỜNG                                        88

thoát, được người trí tán thán, không bị chấp thủ, đưa
đến Thiền định".
- Này Mahànàma, trong khi Thánh đệ tử tùy
niệm Giới, trong khi ấy, tâm không bị tham chi
phối... tâm được định tĩnh.
- Này Mahànàma, về vị Thánh đệ tử này, được
nói như sau: "Với quần chúng không bình thản,
vị ấy sống bình thản. Với quần chúng có não
hại, vị ấy sống không não hại. Nhập được pháp
lưu, vị ấy tu tập niệm Giới".
6. Lại nữa, này các Tỷ-kheo, Thánh đệ tử tự mình tùy
niệm Thí của mình: "Thật là được lợi cho ta! Thật là
khéo được lợi cho ta, vì rằng với quần chúng bị cấu
uế xan tham chi phối, ta sống trong gia đình, với tâm
không bị cấu uế của xan tham chi phối, bố thí rộng
rãi với bàn tay sạch sẽ, ưa thích từ bỏ, sẵn sàng để
được yêu cầu, ưa thích phân phát vật bố thí".
- Này Mahànàma, trong khi vị Thánh đệ tử tùy
niệm bố thí, trong khi ấy, tâm không bị tham
chi phối... tâm được định tĩnh.
- Này Mahànàma, về vị Thánh đệ tử này, được
nói như sau: "Với quần chúng không bình thản,
vị ấy sống bình thản. Với quần chúng có não
hại, vị ấy sống không não hại. Nhập được pháp
lưu, vị ấy tu tập niệm bố thí".

CÚNG DƯỜNG                                          89

7. Lại nữa, này Mahànama, Thánh đệ tử tu tập tùy
niệm Thiên: "Có chư Thiên bốn Thiên vương Thiên,
có chư Thiên cõi trời Ba mươi ba, có chư Thiên
Yàma, có chư Thiên Tusità (Đâu - suất), có chư
Thiên Hóa lạc Thiên, có chư Thiên Tha hóa Tự tại,
có chư Thiên Phạm chúng, có chư Thiên cao hơn
nữa.
Đầy đủ với lòng tin như vậy, chư Thiên ấy, sau khi
chết ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia. Lòng tin như
vậy cũng có đầy đủ nơi ta.
Đầy đủ với giới như vậy, chư Thiên ấy sau khi chết
ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia. Giới như vậy cũng
có đầy đủ nơi ta.
Đầy đủ với nghe pháp như vậy, chư Thiên ấy sau
khi chết ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia. Nghe pháp
như vậy cũng có đầy đủ nơi ta.
Đầy đủ với Thí như vậy, chư Thiên ấy sau khi chết
ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia. Thí như vậy cũng
có đầy đủ ở nơi ta.
Đầy đủ với Tuệ như vậy, chư Thiên ấy sau khi chết
ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia. Tuệ như vậy cũng
đầy đủ ở nơi ta".
- Khi vị ấy niệm Tín, Giới, nghe Pháp, Thí và
Tuệ của tự mình và chư Thiên ấy; trong khi ấy,
tâm không bị tham chi phối, tâm không bị sân

CÚNG DƯỜNG                                        90

chi phối, không bị si chi phối; trong không ấy,
tâm vị ấy được chánh trực nhờ dựa vào chư
Thiên.
- Và này Mahànàma, Thánh đệ tử với tâm chánh
trực được nghĩa tín thọ, được pháp tín thọ,
được hân hoan liên hệ đến pháp. Người có hân
hoan, nên hỷ sanh. Người có hỷ nên thân được
khinh an. Với thân khinh an, vị ấy cảm giác lạc
thọ. Người có lạc thọ, tâm được định tĩnh.
- Này Mahànàma, về vị Thánh đệ tử này, được
nói như sau: "Với quần chúng không bình thản,
vị ấy sống bình thản. Với quần chúng có não
hại, vị ấy sống không não hại. Nhập được pháp
lưu, vị ấy tu tập niệm Thiên".
Này Mahànàma, vị Thánh đệ tử nào đã đi đến quả,
đã liễu giải giáo pháp, vị ấy sống một cách sung mãn
với nếp sống này.

CÚNG DƯỜNG                                        91

18    6 tuỳ niệm để làm gì    - Kinh MAHÀNÀMA 1 – Tăng IV, 665

MAHÀNÀMA 1 – Tăng IV,665

(Cư sĩ nên an trú với an trú nào; Cư sĩ Mahànàma; Cư sĩ – 6 tùy niệm, nguyên nhân - lợi ích)

1. Một thời, Thế Tôn trú giữa dân chúng Sakka, tại
Kapilavatthu, ở khu vườn Nigrodha. Lúc bấy giờ,
nhiều Tỷ-kheo đang may y cho Thế Tôn, nghĩ rằng:
"Y làm xong, sau ba tháng, Thế Tôn sẽ bộ hành ra
đi". Họ Thích Mahànàma được nghe: "Nhiều Tỷ-
kheo đang may y cho Thế Tôn, nghĩ rằng: "Y làm
xong, sau ba tháng, Thế Tôn sẽ bộ hành ra đi". Rồi
họ Thích Mahànàma đi đến Thế Tôn, sau khi đến,
đảnh lễ Thế Tôn và ngồi xuống một bên. Ngồi xuống
một bên, họ Thích Mahànàma bạch Thế Tôn:

- Con nghe như sau, bạch Thế Tôn: Có nhiều Tỷ-
kheo đang may y cho Thế Tôn nghĩ rằng: "Y làm
xong, sau ba tháng, Thế Tôn sẽ bộ hành ra đi". Bạch
Thế Tôn, giữa các người an trú với những an trú
khác nhau, chúng con nên an trú với an trú nào?

2. Lành thay, lành thay, này Mahànàma! Như vậy thật xứng đáng cho thiện nam tử các người, sau khi

CÚNG DƯỜNG                                       92

đến Thế Tôn đã hỏi, đã thưa như vậy: "Bạch Thế
Tôn, giữa các người an trú với những an trú khác
nhau, chúng con nên an trú với an trú nào? " Này
Mahànàma:

- "Hãy nhập cuộc với lòng tin, không phải với
không lòng tin.
- Hãy nhập cuộc với tinh cần tinh tấn, không với
biếng nhác.
- Hãy nhập cuộc với trú niệm, không với thất
niệm.
- Hãy nhập cuộc với định, không với không
định.
- Hãy nhập cuộc với trí tuệ, không với liệt tuệ".

Sau khi an trú trong năm pháp này, này Mahànàma, hãy tu tập thêm sáu pháp nữa.

6. Ở đây, này Mahànàma, Ông hãy tùy niệm Như
Lai: "Đây là Thế Tôn, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô
Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư,
Phật, Thế Tôn".

- Này Mahànàma, trong khi Thánh đệ tử tùy niệm Như Lai, trong khi ấy, tâm không bị tham ám ảnh, tâm không bị sân ám ảnh, tâm không

CÚNG DƯỜNG                                       93

bị si ám ảnh, trong khi ấy, tâm được chánh trực
nhờ duyên Như Lai.
- Vị Thánh đệ tử, này Mahànàma với tâm chánh
trực, có được nghĩa tín thọ, có được pháp tín
thọ, có được hân hoan liên hệ đến pháp.
- Khi có hân hoan, hỷ sanh; khi có hỷ, thân được
khinh an; khi thân khinh an, cảm giác được lạc
thọ; khi có lạc thọ, tâm được định tỉnh.

 Này Mahànàma, như vậy gọi là bậc Thánh đệ
tử sống đạt được bình đẳng với chúng sanh
không bình đẳng, sống đạt được vô sân với
chúng sanh có sân, nhập được pháp lưu, tu
tập Phật tùy niệm.

4. Lại nữa, này Mahànàma, Ông hãy tùy niệm Pháp: "Khéo thuyết là pháp Thế Tôn thuyết giảng, thiết thực hiện tại, không có thời gian, đến để mà thấy, có khả năng hướng thượng, do người trí tự mình giác hiểu". Này Mahànàma, trong khi vị Thánh đệ tử tùy niệm Pháp, trong khi ấy, tâm không bị tham ám ảnh, tâm không bị sân ám ảnh, tâm không bị si ám ảnh, trong khi ấy, tâm được chánh trực, nhờ duyên Pháp. Vị Thánh đệ tử, này Mahànàma, với tâm chánh trực có được nghĩa tín thọ có được pháp tín thọ, có được hân hoan liên hệ đến pháp; khi có hân hoan, hỷ sanh; khi có hỷ, thân được khinh an; khi thân khinh an,

CÚNG DƯỜNG                                         94

cảm giác lạc thọ, tâm được định tỉnh. Này
Mahànàma, như vậy gọi là bậc Thánh đệ tử sống đạt
được bình đẳng với chúng sanh không bình đẳng,
sống đạt được vô sân với chúng sanh có sân, nhập
được pháp lưu, tu tập Pháp tùy niệm.

5. Lại nữa, này Mahànàma, Ông hãy tùy niệm Tăng: "Thiện hạnh là chúng đệ tử Thế Tôn, trực hạnh là chúng đệ tử Thế Tôn, ứng lý hạnh là chúng đệ tử Thế Tôn, tịnh hạnh là chúng đệ tử Thế Tôn, tức là bốn đôi, tám vị. Chúng đệ tử này của Thế Tôn là đáng được cung kính, đáng được tôn trọng, đáng được cúng dường, đáng được chắp tay là ruộng phước vô thượng ở đời". Này Mahànàma, trong khi vị Thánh đệ tử tùy niệm Tăng, trong khi ấy, tâm không bị tham ám ảnh, tâm không bị sân ám ảnh, tâm không bị si ám ảnh; trong khi ấy, tâm được chánh trực nhờ duyên Tăng. Vị Thánh đệ tử, này Mahànàma, với tâm chánh trực, có được nghĩa tín thọ, có được pháp tín thọ, có được hân hoan liên hệ đến pháp. Khi có hân hoan, hỷ sanh; khi có hỷ, thân được khinh an; khi thân khinh an, cảm giác lạc thọ; khi có lạc tho, tâm được định tỉnh. Này Mahànàma, như vậy gọi là bậc Thánh đệ tử sống đạt được bình đẳng với chúng sanh không bình đẳng, sống đạt được vô sân với chúng sanh có sân, nhập được pháp lưu, tu tập Tăng tùy niệm.

CÚNG DƯỜNG                                         95

6. Lại nữa, này Mahànàma, Ông hãy tùy niệm Giới
của mình: "Không có bể vụn, không có cắt xén,
không có vết nhơ, không có chấm đen, đưa đến giải
thoát, được người trí tán thán, không bị chấp trước,
đi đến Thiền định". Này Mahànàma, khi nào bậc
Thánh đệ tử tùy niệm Giới... trong khi ấy, tâm được
chánh trực nhờ duyên Giới... nhập được pháp lưu, tu
tập Giới tùy niệm.

7. Lại nữa, này Mahànàma, Ông hãy tùy niệm Thí của mình: "Thật là được lợi cho ta! Thật là khéo được lợi cho ta! (Vì rằng) với quần chúng bị cấu uế xan tham chi phối, ta sống trong gia đình, với tâm không bị cấu uế của xan tham chi phối, bố thí rộng rãi, với bàn tay sạch sẽ, ưa thích từ bỏ, sẵn sàng, để được yêu cầu, ưa thích phân phát vật bố thí". Này Mahànàma, khi nào bậc Thánh đệ tử tùy niệm Thí... Trong khi ấy, tâm được chánh trực nhờ duyên Thí... nhập được pháp lưu tu tập tùy niệm Thí.

8. Lại nữa, này Mahànàma, Ông hãy tùy niệm Thiên:
Có bốn Thiên vương thiên, có chư Thiên cõi Trời Ba-
mươi-ba, có chư Thiên Yàma, có chư Thiên Tusita
(Đâu-suất), có chư Thiên Hóa lạc, có chư Thiên Tha
hóa Tự tại, có chư Thiên Phạm chúng, có chư Thiên
cao hơn nữa.

CÚNG DƯỜNG                                          96

- Đầy đủ với lòng tin như vậy, chư Thiên ấy, sau
khi chết ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia. Lòng
tin như vậy cũng có đầy đủ nơi Ta.
- Đầy đủ với giới như vậy, chư Thiên ấy, sau khi
chết ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia. Giới như
vậy cũng có đầy đủ nơi Ta.
- Đầy đủ với nghe pháp như vậy, chư Thiên ấy,
sau khi chết ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia.
Nghe Pháp như vậy cũng có đầy đủ nơi Ta.
- Đầy đủ với thí như vậy, chư Thiên ấy sau khi
chết ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia. Thí như
vậy cũng có đầy đủ nơi Ta.
- Đầy đủ với tuệ như vậy, chư Thiên ấy sau khi
chết ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia. Tuệ như
vậy cũng có đầy đủ nơi Ta".
- Trong khi vị ấy tùy niệm tín, giới, nghe pháp,
thí và tuệ của tự mình và chư Thiên ấy, trong
khi ấy, tâm không bị tham ám ảnh, tâm không
bị sân ám ảnh, không bị si ám ảnh; trong khi
ấy, tâm vị ấy được chánh trực nhờ duyên chư
Thiên... nhập được pháp lưu, tu tập chư Thiên
tùy niệm.

MAHÀNÀMA 2 – Tăng IV,670

CÚNG DƯỜNG                                      97

(Cư sĩ nên an trú với an trú nào; Cư sĩ Mahànàma; Cư sĩ – 6 tùy niệm, nguyên nhân - lợi ích; Tu tập tuy niệm này trong mọi oai nghi)

1. Một thời, Thế Tôn trú ở giữa dân chúng Sakka tại
Kapilavatthu, khu vườn Nigrodha. Lúc bấy giờ, họ
Thích Mahànàma mới khỏi bệnh, khỏi bệnh không
bao lâu. Lúc bấy giờ, nhiều Tỷ-kheo đang may y cho
Thế Tôn, nghĩ rằng: "Y làm xong, Thế Tôn sẽ ra đi,
bộ hành..." (Tới đây, kinh này giống như kinh số 12
trước, từ số 1 đến số 2, số 3 cho đến câu...) "Khi có
lạc thọ, tâm được định tỉnh.

Tùy niệm Phật này, này Mahànàma, Ông cần phải tu
tập khi đi, Ông cần phải tu tập khi đứng, Ông cần
phải tu tập khi ngồi, Ông cần phải tu tập khi nằm,
Ông cần phải tu tập khi chú tâm vào các công việc,
Ông cần phải tu tập, khi Ông sống tại trú xứ đầy
những con nít".

4. Lại nữa, này Mahànàma, Ông cần phải tu tập tùy niệm Pháp... tùy niệm Tăng... tùy niệm Giới của mình... tùy niệm Thí của mình... tùy niệm chư Thiên. Có bốn Thiên vương Thiên, có chư Thiên cõi trời Ba mươi ba; có chư Thiên Dạ ma, có chư Thiên Đâu suất đà, có chư thiên Hóa Lạc, có chư Thiên Tha hóa Tự tại, có chư Thiên Phạm chúng, có chư Thiên cao hơn nữa. Đầy đủ với lòng tin như vậy chư Thiên ấy, sau

CÚNG DƯỜNG                                         98

khi thân hoại mạng chung được sanh tại chỗ kia. Lòng tin như vậy, cũng có đầy đủ nơi Ta. Đầy đủ với nghe Pháp như vậy, chư Thiên ấy, sau khi chết ở chỗ này, được sanh tại chỗ kia, nghe Pháp như vậy cũng có đầy đủ ở nơi Ta. Đầy đủ với thí như vậy... đầy đủ với trí tuệ như vậy, chư Thiên ấy, sau khi thân hoại mạng chung, được sanh tại chỗ kia. Trí tuệ như vậy cũng có đầy đủ ở nơi Ta. Trong khi vị ấy tùy niệm tín, giới, nghe pháp thí, tuệ của tự mình và chư Thiên ấy, trong khi ấy, tâm không bị ám ảnh; trong khi ấy, tâm không bị sân ám ảnh; trong khi ấy, tâm không bị si ám ảnh; trong khi ấy, tâm vị ấy được chánh trực nhờ duyên chư Thiên. Này Mahànàma, vị Thánh đệ tử, với tâm chánh trực, có được nghĩa tín thọ, có được pháp tín thọ, có được hân hoan liên hệ đến pháp. Khi có hân hoan, hỷ sanh; khi có hỷ, thân được khinh an; khi thân khinh an, cảm giác lạc thọ; khi có lạc thọ, tâm được định tỉnh. Tùy niệm chư Thiên này, này Mahànàma, Ông cần phải tu tập khi đi, Ông cần phải tu tập khi đứng, Ông cần phải tu tập khi ngồi, Ông cần phải tu tập khi nằm, Ông cần phải tu tập khi ngươi chú tâm vào các công việc, Ông cần phải tu tập, khi Ông sống tại trú xứ đầy những con nít.

NANDIYÀ – Tăng IV,672

CÚNG DƯỜNG                                          99

( Cư sĩ tu tập tùy niệm; nhờ vào tùy niệm để làm gì)

1. Một thời, Thế Tôn trú ở giữa dân chúng Sakka, tại
Kapilavatthu, khu vườn Nigrodha. Lúc bấy giờ, Thế
Tôn muốn an cư vào mùa mưa tại Sàvatthi. Họ Thích
Nandiya được nghe: "Thế Tôn muốn an cư vào mua
mưa tại Sàvatthi". Họ Thích Nandiya suy nghĩ như
sau: "Ta hãy đến trú ở Sàvatthi vào mùa mưa. Tại
đây, ta sẽ chăm lo công việc, và thỉnh thoảng có dịp
được yết kiến Thế Tôn". Rồi Thế Tôn đến trú ở
Sàvatthi trong mùa mưa và họ Thích Nandiya cùng
đến trú ở Sàvatthi vào mùa mưa, và tại đấy chăm lo
công việc, và thỉnh thoảng có dịp được yết kiến Thế
Tôn.

2. Lúc bấy giờ, nhiều vị Tỷ-kheo làm y cho Thế Tôn,
nghĩ rằng: "Khi y làm xong, Thế Tôn sau ba tháng sẽ
bộ hành ra đi". Họ Thích Nandiya được nghe: "Khi
y làm xong, Thế Tôn sau ba tháng sẽ bộ hành ra đi".
Họ Thích Nandiya đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh
lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một
bên, họ Thích Nandiya bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, con có nghe, nhiều Tỷ-kheo làm y
cho Thế Tôn, nghĩ rằng: "Khi y làm xong, Thế Tôn
sau ba tháng sẽ bộ hành ra đi". Bạch Thế Tôn, giữa
những người an trú với những an trú khác nhau,
chúng con nên an trú với an trú của ai?

CÚNG DƯỜNG                                        100

3. Lành thay, lành thay, này Nandiya. Như vậy thật
xứng đáng cho thiện nam tử các Ông, sau khi đi đến
Thế Tôn đã hỏi như vậy: "Bạch Thế Tôn, giữa các
người an trú với các an trú khác nhau, chúng con nên
an trú với an trú của ai? ".

Này Nandiya,

- Hãy nhập cuộc với lòng tin, không với không
có lòng tin.
- Hãy nhập cuộc với có giới, không phải với
không giới.
- Hãy nhập cuộc với tinh cần tinh tấn, không với
biếng nhác.
- Hãy nhập cuộc với trú niệm, không với thất
niệm.
- Hãy nhập cuộc với định, không với không
định.
- Hãy nhập cuộc với trí tuệ, không với liệt tuệ.

Sau khi an trú trong sáu pháp, này Nandiya, hãy tu tập thêm nữa năm pháp này.

4. Ở đây, này Nandiya, Ông hãy tùy niệm Như Lai:
"Đây là Thế Tôn, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác,
Minh Hạnh Túc, Thiện Tuệ, Thế Gian Giải, Vô
Thượng Sĩ, Diều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư,

CÚNG DƯỜNG                                        101

Phật, Thế Tôn". Như vậy, này Nandiya, duyên vào Như Lai, ông hãy an trú niệm trong nội tâm.

5. Lại nữa, này Nandiya, Ông phải tùy niệm Pháp:
"Pháp được Thế Tôn khéo nói, thiết thực hiện tại,
không có thời gian, đến để mà thấy, có khả năng
hướng thượng, được người trí tự mình giác hiểu".
Như vậy, này Nandiya, duyên vào Pháp, Ông hãy an
trú niệm trong nội tâm.

6. Lại nữa, này Nandiya, cần phải tùy niệm bạn
lành: "Thật có lợi cho ta! Thật khéo có lợi cho ta,
rằng ta có các bạn lành biết thương mến ta, muốn ta
được lợi ích, giáo giới giảng dạy". Như vậy, này
Nandiya, duyên vào bạn lành, Ông hãy an trú niệm
trong nội tâm.

7. Lại nữa, này Nandiya, cần phải tùy niệm thí của
mình: "Thật có lợi cho ta! Thật khéo có lợi cho ta,
rằng ta sống an trú với tâm ly cấu uế, xan tham, cùng
với quần chúng bị xan tham ám ảnh, bố thí rộng rãi,
với bàn tay sạch sẽ, ưa thích từ bỏ, sẵn sàng để được
yêu cầu, ưa thích phân phát vật bố thí". Này
Nandiya, như vậy duyên vào thí, Ông hãy an trú
niệm trong nội tâm.

8. Lại nữa, này Nandiya, hãy tùy niệm chư Thiên: "Các chư Thiên ấy, vượt qua sự cộng trú với chư

CÚNG DƯỜNG                                         102

Thiên dùng các món ăn đoàn thực, được sanh với
thân do ý tác thành, các chư Thiên ấy quán thấy tự
mình không có gì nữa phải làm, không cần phải làm
lại những gì đã làm". Ví như, này Nandiya, Tỷ-kheo
được phi thời giải thoát quán thấy tự mình không có
gì nữa phải làm, không cần phải làm lại những gì đã
làm. Cũng vậy, này Nandiya, các chư Thiên ấy vượt
qua sự cộng trú với chư Thiên dùng các món ăn đoàn
thực, được sanh với thân do ý tác thành, các chư
Thiên ấy quán thấy tự mình không có gì nữa phải
làm, không cần phải làm lại những gì đã làm. Như
vậy, này Nandiya, duyên mạnh vào chư Thiên, Ông
hãy an trú niệm trong nội tâm.

Thành tựu với mười một pháp này, này Nandiya, vị Thánh đệ tử từ bỏ các ác bất thiện pháp, không chấp thủ chúng.

- Ví như, này Nandiya, một cái ghè bị chúc ngược,
nước đã đổ ra, không thể đem hốt lại.
- Ví như ngọn lửa đốt một khóm rừng đầy cỏ khô
đã được cháy lan tới, không có trở lui đốt lại vật
đã bị cháy.
- Cũng vậy, này Nandiya, thành tựu với mười một
pháp này, vị Thánh đệ tử từ bỏ các ác bất thiện
pháp không có chấp thủ chúng.

CÚNG DƯỜNG                                        103

19    7 tâm ý của người bố thí - Kinh BỐ THÍ – Tăng III, 355

BỐ THÍ –Tăng III, 355

1. Một thời, Thế Tôn ở Campà, trên bờ hồ Gaggara.
Bấy giờ có nhiều cư sĩ ở Campà đi đến Tôn giả
Sàriputta, sau khi đến, đảnh lễ Tôn giả Sàriputta rồi
ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, các nam
cư sĩ ấy thưa với Tôn giả Sàriputta:

- Thưa Tôn giả, đã lâu lắm, chúng con không được
nghe pháp thoại từ miệng Thế Tôn. Lành thay, thưa
Tôn giả, nếu nay chúng con được nghe pháp thoại từ
miệng Thế Tôn!

- Vậy này chư Hiền, hãy đến trong ngày lễ Trai giới (uposatha), các Thầy sẽ được nghe pháp thoại từ miệng Thế Tôn.

- Thưa vâng, thưa Tôn giả!

Các nam cư sĩ ở Campà ấy vâng đáp Tôn giả Sàriputta, từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ Tôn giả Sàriputta, thân bên hữu hướng về Tôn giả rồi ra đi.

Rồi các nam cư sĩ ở Campà, đến ngày lễ Trai giới, đi đến Tôn giả Sàriputta, sau khi đến, đảnh lễ Tôn giả

CÚNG DƯỜNG                                         104

Sàriputta rồi đứng một bên. Rồi Tôn giả Sàriputta
cùng với các nam cư sĩ ở Campà đi đến Thế Tôn; sau
khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên.
Ngồi xuống một bên, Tôn giả Sàriputta bạch Thế
Tôn:

2. - Có thể, bạch Thế Tôn, ở đây có hạng người bố thí như vậy, không được quả lớn, không được lợi ích lớn. Nhưng bạch Thế Tôn, có thể ở đây có hạng người bố thí như vậy, được quả lớn, được lợi ích lớn.

- Này Sàriputta, có thể ở đây có hạng người bố thí
như vậy, không được quả lớn, không được lợi ích
lớn. Có thể, này Sàriputta, ở đây có hạng người bố
thí như vậy, được quả lớn, được lợi ích lớn.

3. - Bạch Thế Tôn, do nhân gì, do duyên gì, ở đây có hạng người bố thí như vậy, không được quả lớn, không được lợi ích lớn?

Bạch Thế Tôn, do nhân gì, do duyên gì, ở đây có hạng người bố thí như vậy, được quả lớn, được lợi ích lớn?

- Ở đây, này Sàriputta, có người bố thí với tâm mong cầu, bố thí với tâm trói buộc (về kết quả), bố thí với tâm mong cầu được chất chứa, bố thí với ý nghĩ: "Tôi sẽ hưởng thọ cái này trong đời sau". Vị ấy bố thí như

CÚNG DƯỜNG                                          105

vậy cho các Sa-môn, Bà-la-môn, bố thí đồ ăn, đồ
uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa, hương thơm, hương
liệu, giường nằm, những trú xứ, đèn đuốc. Thầy nghĩ
thế nào, này Sàriputta, ở đây có thể có hạng người bố
thí như vậy không?

- Thưa có, bạch Thế Tôn.

- Ở đây, này Sàriputta, có hạng người bố thí với tâm
mong cầu, bố thí với tâm trói buộc, bố thí với tâm
mong cầu được chất chứa, bố thí với ý nghĩ: "Ta sẽ
hưởng thọ cái này trong đời sau".

 Vị ấy bố thí như vậy, khi thân hoại mạng chung,
được sanh cộng trú với chư Thiện ở Bốn thiên
vương.
 Và vị ấy, khi nghiệp được đoạn tận, thần lực
ấy, danh tiếng ấy, uy quyền ấy được đoạn tận,
vị ấy trở thành "vị trở lui lại", trở lui trạng thái
này.

4. Ở đây, này Sàriputta, có người bố thí với tâm
không mong cầu, bố thí với tâm không trói buộc, bố
thí với tâm không mong cầu được chất chứa, bố thí
không với ý nghĩ: "Ta sẽ hưởng thọ cái này trong đời
sau", nhưng bố thí với ý nghĩ: "Lành thay, sự bố
thí"...

CÚNG DƯỜNG                                            106

…bố thí không với ý nghĩ: "Lành thay, sự bố thí", nhưng bố thí với ý nghĩ: "Cái này đã được cho trong quá khứ, đã được tổ tiên làm trong quá khứ, ta không nên để truyền thống gia đình này bị bỏ quên"...

… Hay là người bố thí không với ý nghĩ: "Cái này đã được cho trong quá khứ, đã được tổ tiên làm trong quá khứ, ta không nên để truyền thống gia đình này bị bỏ quên", nhưng bố thí với ý nghĩ: "Ta nấu ăn, các người này không nấu ăn. Ta không nên là người nấu ăn, lại không bố thí cho người không nấu ăn"…

… bố thí không với ý nghĩ: "Ta nấu ăn, các người
này không nấu ăn. Ta không nên là người nấu ăn, lại
không bố thí cho người không nấu ăn", nhưng bố thí
với ý nghĩ: "Như các vị ẩn sĩ thời xưa có những tế
đàn lớn như Atthaka, Vàmaka, Vàmadeva,
Vessàmitta, Yamataggi, Angìrasa, Bhàradvàja,
Vàsettha, Kassapa, Bhagu; cũng vậy, ta sẽ là người
san sẻ các vật bố thí"...

…Vị ấy bố thí không với ý nghĩ: "Như các vị ẩn sĩ
thời xưa có những tế đàn lớn như Atthaka, Vàmaka,
Vàmadeva, Vessàmitta, Yamataggi, Angìrasa,
Bhàradvàja, Vàsettha, Kassapa, Bhagu; cũng vậy, ta
sẽ là người san sẻ các vật bố thí này", nhưng bố thí
với ý nghĩ: "Do ta bố thí vật bố thí này, tâm được
tịnh tín, hỷ duyệt khởi lên"...

CÚNG DƯỜNG                                         107

…Vị ấy bố thí, không với ý nghĩ: "Do ta bố thí vật bố thí này, tâm được tịnh tín, hỷ duyệt khởi lên". Nhưng vị ấy bố thí với ý nghĩ để trang nghiêm tâm, để trang bị tâm. Và đối với Sa-môn hay Bà-la-môn, vị ấy bố thí đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa, hương thơm, hương liệu, giường nằm, trú xứ, đèn đuốc. Thầy nghĩ thế nào, này Sàriputta, ở đây, có hạng người có thể bố thí như vậy không?

- Thưa có, bạch Thế Tôn.

- Này Sàriputta , ở đây, ai bố thí không với tâm cầu mong, bố thí không với tâm trói buộc, bố thí không với mong cầu được chất chứa, bố thí không với ý nghĩ: "Ta sẽ hưởng thọ cái này trong đời sau", bố thí không với ý nghĩ: "Lành thay, sự bố thí", bố thí không với ý nghĩ: "Cái này đã được cho trong đời quá khứ, đã được tổ tiên làm trong quá khứ, ta không nên để truyền thống gia đình này bị bỏ quên", bố thí không với ý nghĩ: "Ta nấu ăn, các người này không nấu ăn. Ta không nên là người nấu ăn, lại không bố thí cho người không nấu ăn", ... bố thí không với ý nghĩ: "Như các vị ẩn sĩ thời xưa có những tế đàn lớn như Atthaka, Vàmaka, Vàmadeva, Vessàmitta, Yamataggi, Angìrasa, Bhàradvàja, Vàsettha, Kassapa, Bhagu; cũng vậy, ta sẽ là người san sẻ các vật bố thí...", bố thí không với ý nghĩ: "Do ta bố thí

CÚNG DƯỜNG                                          108

vật bố thí này, tâm được tịnh tín, hỷ duyệt khởi lên". Nhưng vị ấy bố thí với ý nghĩ để trang nghiêm tâm, để trang bị tâm.

 Do vị ấy bố thí như vậy, sau khi thân hoại mạng
chung, được sanh cộng trú với chư Thiên ở
Phạm chúng thiên.
 Và khi vị ấy, nghiệp được đoạn tận, thần lực
ấy, danh tiếng ấy, uy quyền ấy được đoạn tận,
vị ấy trở thành vị Bất lai, không trở lui trạng
thái này.

Này Sàriputta, đây là nhân, đây là duyên, khiến cho
ở đây, một hạng người bố thí như vậy, không được
quả lớn, không được lợi ích lớn. Này Sàriputta,
nhưng đây cũng là nhân, là duyên khiến cho ở đây,
có hạng người bố thí như vậy, được quả lớn, được
lợi ích lớn.

CÚNG DƯỜNG                                          109

20    8 bố thí của bậc chân nhân - Kinh NGƯỜI CHÂN NHÂN 1 – Tăng III, 617

NGƯỜI CHÂN NHÂN 1 –Tăng III, 617

 Này các Tỷ-kheo, có tám bố thí này của bậc chân nhân.

Thế nào là tám?

- Cho vật trong sạch.
- Cho vật thù diệu.
- Cho đúng thời.
- Cho vật thích ứng.
- Cho với sự cẩn thận.
- Cho luôn luôn.
- Tâm cho được tịnh tín.
- Sau khi cho được hoan hỷ.

Này các Tỷ-kheo, có tám bố thí này của bậc chân nhân:

Trong sạch và thù diệu Đúng thời và thích ứng Đồ uống và đồ ăn

CÚNG DƯỜNG                                     110

Luôn luôn làm bố thí
Trong các ruộng tốt lành
Sống theo đời Phạm hạnh
Không có gì hối tiếc
Bố thí nhiều tài vật
Những bố thí như vậy
Được bậc trí tán thán
Bậc Trí thí như vậy
Với tâm tín, giải thoát
Không hại, tâm an lạc
Bậc trí sanh ở đời.

CÚNG DƯỜNG                        111

21    8 nguyên nhân bố thí - Kinh BỐ THÍ 1 – Tăng III, 607

BỐ THÍ 1 –Tăng III, 607

1. - Này các Tỷ-kheo, có tám bố thí. Thế nào là tám?

- Vì có người đến, nên bố thí.
- Vì sợ hãi, nên bố thí.
- Vì nghĩ rằng: "Người ấy đã cho ta" nên bố thí.
- Vì nghĩ rằng: "Người ấy sẽ cho ta" nên bố thí.
- Vì nghĩ rằng: "Bố thí là tốt" nên bố thí.
- Vì nghĩ rằng: "Ta nấu, những người này không
nấu. Thật Ta không xứng đáng là người nấu lại
không cho người không nấu" nên bố thí.
- Vì nghĩ rằng: "Do ta cho bố thí này, nên tiếng
tốt được truyền đi" nên bố thí.
- Vì trang nghiêm tâm, trang bị tâm, nên bố thí.

Này các Tỷ-kheo, có tám bố thí này.

BỐ THÍ 2 –Tăng III, 607

Tín, tàm và thiện thí Những pháp thiện sĩ cầu

CÚNG DƯỜNG                                        112

Đường này gọi Thiện đạo Đường này đi Thiên giới

CÚNG DƯỜNG                113

22    8 nguyên nhân bố thí - Kinh CĂN BẢN ĐỂ BỐ THÍ – Tăng III, 608

CĂN BẢN ĐỂ BỐ THÍ –Tăng III, 608

1. - Này các Tỷ-kheo, có tám căn bản để bố thí. Thế nào là tám?

- Vì lòng dục nên bố thí.
- Vì sân hận nên bố thí.
- Vì ngu si nên bố thí.
- Vì sợ hãi nên bố thí.
- Vì nghĩ rằng: "Trước tổ tiên đã bố thí, trước đã
làm. Ta không xứng đáng là người để truyền
thống này bị bỏ phế" nên bố thí.
- Vì nghĩ rằng: "Sau khi cho bố thí này, khi thân
hoại mạng chung, sẽ được sanh lên thiện thú,
Thiên giới, cõi đời này "nên bố thí.
- Vì nghĩ rằng: "Khi ta bố thí này, tâm được tịnh
tín, do hân hoan, hỷ được sanh" nên bố thí.
- Để trang nghiêm tâm, trang bị tâm, nên bố thí.

Này các Tỷ-kheo, có tám căn bản để bố thí này.

CÚNG DƯỜNG                                        114

23      8 nguyên nhân bố thí - Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567

KINH PHÚNG TỤNG – Bài kinh số 33 – Trường II, 567 (Trích đoạn)

1.   Tám bố thí sự:

1.   Có người đến nên bố thí.

2.   Vì sợ nên bố thí.

3.   Vì "người ấy cho tôi", nên bố thí.

4.   Vì "người ấy sẽ cho tôi", nên bố thí.

5.   Vì suy nghĩ: "Bố thí là tốt lành", nên bố thí.

6.   Vì suy nghĩ: "Ta nấu, họ không nấu. Thật không phải, nếu ta nấu mà không cho gì những người không nấu", nên bố thí.

7.   Vì suy nghĩ: "Nay ta bố thí, tiếng đồn tốt đẹp sẽ được truyền đi", nên bố thí.

8.   Vì muốn trang nghiêm tâm và tư trợ tâm nên

CÚNG DƯỜNG                                              115

bố thí.

CÚNG DƯỜNG     116

24    Bố thí cho bà con đã chết - Kinh JÀNUSSONI – Tăng IV, 595

JÀNUSSONI – Tăng IV, 595

(Bố thí cho bà con huyết thống đã chết; Nghiệp - nghiệp dẫn đi tái sanh trong súc sanh; Bố thí - kết quả của người bố thí)

1. Rồi Bà-la-môn Jànussoni đi đến Thế Tôn, sau khi
đến, nói lên với Thế Tôn những lời chào đón hỏi
thăm, sau khi nói lên những lời chào đón hỏi thăm
thân hữu, liền ngồi xuống một bên, Bà-la-môn
Jànussoni bạch Thế Tôn:

- Thưa Tôn giả Gotama, chúng tôi Bà-la-môn, cho
bố thí, làm các lễ cúng cho người chết. Mong rằng,
bố thí này cho bà con huyết thống đã chết được lợi
ích! Mong rằng các bà con huyết thống đã chết, thọ
hưởng bố thí này! Thưa Tôn giả Gotama, bố thí có
lợi ích gì cho các bà con huyết thống đã chết
không? Các bà con huyết thống đã chết có được
thọ hưởng bố thí ấy hay không?

- Này Bà-la-môn, nếu có tương ưng xứ, thời có lợi ích; không có lợi ích, nếu không có tương ưng xứ.

CÚNG DƯỜNG                                       117

- Thưa Tôn giả Gotama, thế nào là tương ưng xứ, thế nào là không tương ưng xứ?

2. Ở đây, này Bà-la-môn, có người sát sanh, lấy của không cho, sống tà hạnh trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời độc ác, nói lời phù phiếm, có tham ái, có sân, có tà kiến. Vị ấy, sau khi thân hoại mạng chung, sanh vào địa ngục. Món ăn của chúng sanh ở địa ngục ăn, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là không tương ưng xứ, trú ở nơi đây, vị ấy không được lợi ích của bố thí ấy.

3. Ở đây, này Bà-la-môn, có người sát sanh... có tà
kiến. Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy sanh vào
loại bàng sanh. Món ăn của chúng sanh ở bàng sanh
ăn, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy; tại đấy, vị
ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là
không tương ưng xứ; trú ở đây, vị ấy không được lợi
ích của bố thí ấy.

4. Ở đây, này Bà-la-môn, có người từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời độc ác, từ bỏ nói lời phù phiếm, không có tham ái, không có tâm sân hận, có chánh kiến. Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung, sanh cộng trú với loài Người. Món ăn của loài người như thế nào, tại đấy, vị ấy nuôi

CÚNG DƯỜNG                                            118

sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là không tương ưng xứ, trú ở đây, vị ấy không được lợi ích của bố thí ấy.

5. Ở đây, này Bà-la-môn, có người từ bỏ sát sanh... có chánh kiến. Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung được sanh cộng trú với chư Thiên. Món ăn của chư Thiên như thế nào, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là không tương ưng xứ, trú ở đây, vị ấy không được lợi ích của bố thí ấy.

6. Ở đây, này Bà-la-môn, có người sát sanh... có tà kiến. Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy sanh vào vào cỏi ngạ quỉ. Món ăn của các chúng sanh ngạ quỉ như thế nào, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy, tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Món ăn nào, các bạn bè, hoặc thân hữu, hoặc bà con hoặc người cùng huyết thống từ đấy muốn hướng cúng cho vị ấy, tại đấy, vị ấy sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là tương ưng xứ; trú nơi đây, vị ấy được lợi ích của bố thí ấy.

7. Thưa Tôn giả Gotama, nếu bà con huyết thống ấy đã chết, không sanh vào chỗ ấy, thời ai hưởng bố thí ấy?

CÚNG DƯỜNG                                         119

- Này Bà-la-môn, các bà con huyết thống khác đã chết, được sanh vào chỗ ấy, những người ấy được hưởng bố thí ấy.

- Thưa Tôn giả Gotama, nếu bà con huyết thống đã
chết, không sanh vào chỗ ấy, và các bà con huyết
thống khác cũng không sanh vào chỗ ấy, thời ai
hưởng bố thí ấy?

- Không có trường hợp ấy, không có cơ hội ấy, này
Bà-la-môn, rằng chỗ ấy có thể trống không trong một
thời gian dài, không có người bà con huyết thống đã
chết. Nhưng này Bà-la-môn, người bố thí không phải
không có hưởng quả.

- Có phải Tôn giả Gotama nói một giả thuyết không thế xảy ra?

- Này Bà-la-môn, Ta nói một giả thuyết không thể xảy ra.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có người sát sanh, lấy của không cho, sống tà
hạnh trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời
độc ác, nói lời phù phiếm, có tham ái, có sân
tâm, có tà kiến.

CÚNG DƯỜNG                                          120

- Người ấy bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn,
các món ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa,
hương, phấn sáp, các giường nằm, trú xứ, đèn
đuốc.
- Người ấy sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh cộng trú với các loài voi. Tại đây, vị ấy
được đồ ăn, đồ uống, vòng hoa, các loại trang
sức khác.

 Vì rằng, ở đây, này Bà-la-môn, có sát sanh, lấy
của không cho, tà hạnh trong các dục, nói láo,
nói hai lưỡi, nói lời độc ác, nói lời phù phiếm,
do vậy người ấy, sau khi thân hoại mạng chung,
được sanh cộng trú với các loài voi.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa,
hương, phấn sáp, các giường nằm, trú xứ, đèn
đuốc; do vậy, tại đấy vị ấy được các món ăn,
các đồ uống, vòng hoa, các đồ trang sức khác.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có người sát sanh, lấy của không cho, tà hạnh
trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời độc
ác, nói lời phù phiếm, có tham ái, có sân tâm,
có tà kiến.

CÚNG DƯỜNG                                         121

- Người ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn,
các món ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa,
hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn
đuốc.
- Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy cộng trú
với các loài ngựa... sanh cộng trú với các loài
bò... Cộng trú với các loài gia cầm. Vị ấy tại
đấy, được các món ăn, các đồ uống, vòng hoa,
các đồ trang sức khác.

 Vì rằng, này Bà-la-môn, có sát sanh, có lấy của
không cho, tà hạnh trong các dục, có nói láo,
có nói hai lưỡi, có nói lời độc ác, có nói lời phù
phiếm, có tham ái, có sân tâm, có tà kiến. Do
vậy, sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy sanh
vào cộng trú với các loài gia cầm.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn với các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ,
vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, các giường
nằm, trú xứ, đèn đuốc, nên tại đấy vị ấy được
đồ ăn, đồ uống, vòng hoa, các loại trang sức
khác.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có hạng người từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời độc ác,

CÚNG DƯỜNG                                          122

từ bỏ nói lời phù phiếm, từ bỏ tham ái, từ bỏ
sân tâm, có chánh kiến.
- Người ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn
các món ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các vòng
hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ,
đèn đuốc.
- Vị ấy sau khi thân hoại mạng chung, được sanh
cộng trú với loài Người. Tại đấy, vị ấy được
năm loại dục công đức sai khác, thuộc về loài
Người.

 Vì rằng, này Bà-la-môn, vị ấy từ bỏ sát sanh,
từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà hạnh trong
các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ
nói lời độc ác, từ bỏ nói lời phù phiếm, từ bỏ
tham ái, từ bỏ sân tâm, có chánh kiến, sau khi
thân hoại mạng chung, vị ấy được sanh cộng
trú với loài Người.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các
vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm,
các trú xứ, đèn đuốc; do vậy, ở đấy vị ấy được
năm dục công đức của loài Người.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có người từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho... có chánh kiến,

CÚNG DƯỜNG                                         123

- Người ấy bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn
các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các vòng
hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ,
đèn đuốc.
- Người ấy sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh cộng trú với chư Thiên. Vị ấy tại đấy được
năm loại dục công đức của chư Thiên.

 Vì rằng ở đây có từ bỏ sát sanh... có chánh kiến,
cho nên sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy
được sanh cộng trú với chư Thiên.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các
vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm,
trú xứ, đèn đuốc. Do vậy, tại đấy vị ấy được
năm dục công đức của chư Thiên.

Tuy nhiên, này Bà-la-môn, người bố thí không phải không có kết quả.

8. Thật vi diệu thay, Tôn giả Gotama! Thật hy hữu thay, Tôn giả Gotama! Cho đến như thế này, thưa Tôn giả Gotama, là vừa đủ để bố thí, là vừa đủ để tổ chức các tín thí. Vì rằng, ở đấy, người bố thí không phải không có kết quả (như đã được nói).

- Như vậy, này Bà-la-môn, người bố thí này không phải không có kết quả.

CÚNG DƯỜNG                                         124

- Thật kỳ diệu thay Tôn giả Gotama... Xin Tôn giả Gotama hãy nhận con làm đệ tử cư sĩ, từ nay cho đến mạng chung, con trọn đời quy ngưỡng.

CÚNG DƯỜNG                                       125

25     Bố thí như người bất chánh - TIỂU Kinh MÃN NGUYỆT – 110 Trung III, 145

TIỂU KINH MÃN NGUYỆT (Culapunnama suttam) – Bài kinh số 110 – Trung III, 145

Như vầy tôi nghe.

Một thời Thế Tôn trú ở Savatthi, tại Pubbarama
(Đông Viên) Migaramatupasada (Lộc Mẫu Giảng
đường). Lúc bấy giờ trong ngày Bố-tát, ngày trăng
tròn, trong đêm trăm rằm, Thế Tôn đang ngồi giữa
trời, xung quanh có chúng Tỷ-kheo đoanh vây. Rồi
Thế Tôn nhìn chúng Tỷ-kheo đang yên lặng, hết sức
yên lặng và bảo các Tỷ-kheo:

 Này các Tỷ-kheo, một người bất chánh (asappurisa) có thể biết một người bất chánh: "Người bất chánh là vị này", hay không?

– Bạch Thế Tôn, không biết được.

– Lành thay, này các Tỷ-kheo! Này các Tỷ-kheo

CÚNG DƯỜNG                                        126

không thể có sự tình, không thể có sự kiện, một người bất chánh có thể biết một người bất chánh: "Người bất chánh là vị này."

Này các Tỷ-kheo, nhưng một người bất chánh có thể biết một người chơn chánh: "Người chơn chánh là vị này" hay không?

– Bạch Thế Tôn, không biết được

– Lành thay, này các Tỷ-kheo! Này các Tỷ-
kheo, không thể có sự tình, không thể có sự kiện
một người bất chánh có thể biết được một người
chơn chánh: "Người chơn chánh là vị này".

 Người bất chánh, này các Tỷ-kheo, là người đầy
đủ pháp bất chánh, giao du với người bất chánh,
suy tư như người bất chánh, tư lường như người
bất chánh, nói năng như người bất chánh, hành
động như người bất chánh, có tà kiến như người
bất chánh, bố thí như người bất chánh.

 Và này các Tỷ-kheo, như thế nào là người bất
chánh đầy đủ pháp bất chánh? Ở đây, này các
Tỷ-kheo, người bất chánh bất tín, vô tàm, vô quý,
nghe ít, biếng nhác, thất niệm, liệt tuệ. Như vậy,
này các Tỷ-kheo, là người bất chánh đầy đủ pháp
bất chánh.

CÚNG DƯỜNG                                        127

 Và này các Tỷ-kheo, như thế nào là người bất
chánh giao du với những người bất chánh? Ở
đây, này các Tỷ-kheo, những vị Bà-la-môn nào
bất tín, vô tàm, vô quý, ít nghe, biếng nhác, thất
niệm, liệt tuệ, những vị ấy là bạn, là thân hữu với
người bất chánh ấy. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là
người bất chánh giao du với người bất chánh.
 Và này các Tỷ-kheo, như thế nào là người bất
chánh suy tư như người bất chánh? Ở đây, này
các Tỷ-kheo, người bất chánh suy nghĩ tự làm hại
mình, suy nghĩ làm hại người khác, suy nghĩ làm
hại cả hai. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là người bất
chánh suy tư như người bất chánh.
 Và này các Tỷ-kheo, như thế nào là người bất
chánh tư lường như người bất chánh? Ở đây,
này các Tỷ-kheo, người bất chánh tư lường tự làm
hại mình, tư lường làm hại người, tư lường làm
hại cả hai. Như vậy, này các Tỷ-kheo là người bất
chánh tư lường như người bất chánh.
 Và này các Tỷ-kheo, như thế nào là người bất
chánh nói năng như người bất chánh? Ở đây,
này các Tỷ-kheo, người bất chánh nói lời nói láo,
nói lời hai lưỡi, nói ác khẩu, nói lời phù phiếm.
Như vậy này các Tỷ-kheo, là người bất chánh nói
năng như người bất chánh.

CÚNG DƯỜNG                                         128

 Và này các Tỷ-kheo, như thế nào là người bất
chánh hành động như người bất chánh? Ở đây,
này các Tỷ-kheo, người bất chánh sát sanh, lấy
của không cho, làm các tà hạnh trong các dục.
Như vậy, này các Tỷ-kheo là người bất chánh
hành động như người bất chánh.
 Và này các Tỷ-kheo, như thế nào là người bất
chánh có tà kiến như người bất chánh? Ở đây,
này các Tỷ-kheo, người bất chánh có tà kiến như
sau: "Không có bố thí, không có lễ hy sinh, không
có tế tự, không có quả dị thục các nghiệp thiện ác,
không có đời này, không có đời khác, không có
cha, không có mẹ, không có loại hóa sanh. Ở đời,
không có những vị Sa-môn, những vị Bà-la-môn
chánh hướng, chánh hạnh đã tự mình chứng đạt
với thượng trí đời này và đời khác, và truyền dạy
lại".. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là người bất
chánh có tà kiến như người bất chánh.
 Và này các Tỷ-kheo, thế nào là người bất chánh
bố thí như người bất chánh? Ở đây, này các Tỷ-
kheo, người bất chánh bố thí một cách vô lễ, bố
thí không phải tự tay, bố thí không có suy tư kỹ
lưỡng, bố thí những vật không cần dùng, bố thí
không nghĩ đến tương lai. Như vậy, này các Tỷ-
kheo, là người bất chánh bố thí như người bất
chánh.

CÚNG DƯỜNG                                         129

 Này các Tỷ-kheo, người bất chánh ấy, đầy đủ
pháp bất chánh như vậy, giao du với người bất
chánh như vậy, suy tư như người bất chánh như
vậy, tư lường như người bất chánh như vậy, nói
năng như người bất chánh như vậy, hành động
như người bất chánh như vậy, có tà kiến như
người bất chánh như vậy, bố thí như người bất
chánh như vậy, sau khi thân hoại mạng
chung, sanh vào cảnh giới của những người
bất chánh.

 Và này các Tỷ-kheo, thế nào là cảnh giới của những người bất chánh? Địa ngục hay là bàng sanh.

 Này các Tỷ-kheo, một người chơn chánh có thể biết được một người chơn chánh: "Người chơn chánh là vị này" hay không?

– Thưa biết được, bạch Thế Tôn.

– Lành thay, này các Tỷ-kheo! Sự tình này xảy ra là người chơn chánh có thể biết được người chơn chánh: "Người chơn chánh là vị này".

Nhưng này các Tỷ-kheo, người chơn chánh có thể biết được người bất chánh: "Người bất chánh là vị này" hay không?

CÚNG DƯỜNG                                      130

– Thưa biết được, bạch Thế Tôn.

– Lành thay, này các Tỷ-kheo! Này các Tỷ- kheo, có sự tình này là người chơn chánh có thể biết được người bất chánh: "Người bất chánh là vị này".

 Này các Tỷ-kheo, người chơn chánh đầy đủ
Chánh pháp, giao du với các bậc chơn chánh, suy
nghĩ như các bậc chơn chánh, tư lường như các
bậc chơn chánh, nói năng như bậc chơn chánh,
hành động như bậc chơn chánh, có chánh kiến như
bậc chơn chánh, bố thí như bậc chơn chánh.

 Và này các Tỷ-kheo, thế nào là người chơn chánh
đầy đủ Chánh pháp? Ở đây, này các Tỷ-kheo,
người chơn chánh có lòng tin, có lòng tàm, có
lòng quý, có nghe nhiều, có tinh cần, tinh tấn, có
chánh niệm, có trí tuệ. Như vậy, này các Tỷ-kheo,
là người chơn chánh đầy đủ những Chánh pháp.
 Và này các Tỷ-kheo, thế nào là người chơn chánh
giao du với các bậc chơn chánh? Ở đây, này các
Tỷ-kheo, những vị Sa-môn, Bà-la-môn nào có
lòng tin, có lòng tàm, có lòng quý nghe nhiều, tinh
cần, tinh tấn, chánh niệm, có trí tuệ, những vị ấy
là bạn, là thân hữu của vị chơn chánh ấy. Như vậy,
này các Tỷ-kheo, là người chơn chánh giao du với
các bậc chơn chánh.

CÚNG DƯỜNG                                         131

 Và này, các Tỷ-kheo, như thế nào là người chơn
chánh suy tư như người chơn chánh? Ở đây, này
các Tỷ-kheo, người chơn chánh không suy nghĩ tự
làm hại mình, không suy nghĩ làm hại người khác,
không suy nghĩ làm hại cả hai. Như vậy, này các
Tỷ-kheo là người chơn chánh suy tư như người
chơn chánh.
 Và này, các Tỷ-kheo, như thế nào là người chơn
chánh tư lường như người chơn chánh? Ở đây,
này các Tỷ-kheo, người chơn chánh không tư
lường tự làm hại mình, không tư lường làm hại
người khác, không tư lường làm hại cả hai. Như
vậy, này các Tỷ-kheo là người chơn chánh tư
lường như người chơn chánh.
 Và này các Tỷ-kheo, như thế nào là người chơn
chánh nói năng như người chơn chánh? Ở đây,
này các Tỷ-kheo, người chơn chánh từ bỏ không
nói láo, từ bỏ không nói hai lưỡi, từ bỏ không nói
ác khẩu, từ bỏ không nói phiếm luận. Như vậy,
này các Tỷ-kheo, là người chơn chánh nói năng
như người chơn chánh.
 Và này các Tỷ-kheo, thế nào là người chơn chánh
hành động như người chơn chánh? Ở đây, này
các Tỷ-kheo, người chơn chánh từ bỏ sát sanh, từ
bỏ lấy của không cho, từ bỏ làm các tà hạnh trong
dâm dục. Như vậy, này các Tỷ-kheo là người chơn

CÚNG DƯỜNG                                        132

chánh hành động như người chơn chánh.
 Và này các Tỷ-kheo, thế nào là người chơn chánh
có chánh kiến như bậc chơn chánh? Ở đây, này
các Tỷ-kheo, người chơn chánh có chánh kiến như
sau: "Có bố thí, có lễ hy sinh, có tế tự, có quả dị
thục các nghiệp thiện ác, có đời này, có đời khác,
có cha, có mẹ, có loại hóa sanh. Ở đời có những
vị Sa-môn, những vị Bà-la-môn chánh hướng,
chánh hạnh, đã tự mình chứng đạt với thượng trí
đời này và đời khác, và truyền dạy lại. Như vậy,
này các Tỷ-kheo là người chơn chánh có chánh
kiến như người chơn chánh.
 Và này các Tỷ-kheo, thế nào là người chơn chánh
bố thí như người chơn chánh? Ở đây, này các
Tỷ-kheo, người chơn chánh bố thí một cách lễ độ,
bố thí với tự tay, bố thí có suy tư kỹ lưỡng, bố thí
những vật cần dùng, bố thí có nghĩ đến tương lai.
Như vậy, này các Tỷ-kheo là người chơn chánh
bố thí như người chơn chánh.

 Này các Tỷ-kheo, người chơn chánh ấy, đầy đủ
Chánh pháp như vậy, giao du với người chơn
chánh như vậy, suy tư như người chơn chánh
như vậy, tư lường như người chơn chánh như
vậy, nói năng như người chơn chánh như vậy,
hành động như người chơn chánh như vậy, có

CÚNG DƯỜNG                                          133

chánh kiến như người như người chơn chánh
như vậy, bố thí như người chơn chánh như vậy,
sau khi thân hoại mạng chung, sanh vào
cảnh giới của những người chơn chánh.

 Và này các Tỷ-kheo, thế nào là cảnh giới của những người chơn chánh? Đại tánh của chư Thiên hay đại tánh của loài Người.

Thế Tôn thuyết giảng như vậy. Các Tỷ-kheo hoan hỷ tín thọ lời Thế Tôn dạy.

CÚNG DƯỜNG                                     134

26    Bố thí pháp là tối thắng - Kinh BỐ THÍ – Tăng I, 168

BỐ THÍ – Tăng I, 168
1.- Này các Tỷ-kheo, có hai loại bố thí này. Thế nào
là hai? Bố thí tài vật và bố thí pháp. Những pháp này,
là những loại bố thí.
 Tối thắng trong hai loại bố thí này, tức là pháp
thí.
2-10. (Như trên đối với các pháp sau đây:)
Hai loại cúng dường … Thí xả … Biến xả … Tài sản
… Tài sản thọ dụng chung … Tài sản thọ dụng đồng
đẳng … Nhiếp thọ … Nhiếp ích … Ai mẫn …

CÚNG DƯỜNG                                          135

27    Bố thí đồ ăn - Bố thí 4 sự cho người nhận - Kinh SUPPAVÀSÀ – Tăng I, 670

SUPPAVÀSÀ – Tăng I, 670

1. Một thời, Thế Tôn trú ở giữa dân chúng Koli tại
thị trấn của dân chúng Koli tên là Sajjanela. Rồi Thế
Tôn vào buổi sáng, đắp y cầm y bát, đi đến trú xứ
của Suppavàsà, người dân Koli, sau khi đến, ngồi
xuống trên chỗ đã soạn sẵn.

Rồi Suppavàsà người dân Koli, sau khi tự tay mời
Thế Tôn dùng cho đến thỏa mãn các món ăn loại
cứng và loại mềm, rồi Suppavàsà, thuộc dân tộc
Koli, sau khi Thế Tôn ăn đã xong, tay đã rời khỏi bát,
liền ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với
Suppavàsà, người dân Koli, đang ngồi một bên:

2. - Các Thánh nữ đệ tử khi bố thí đồ ăn, này Suppavàsà, bố thí bốn sự cho những người nhận. Thế nào là bốn?

-   Cho thọ mạng,
-   Cho dung sắc,
-   Cho an lạc,
-   Cho sức mạnh.

CÚNG DƯỜNG                                          136

 Sau khi cho thọ mạng, người cho được chia phần
thọ mạng, thuộc cõi Trời hay cõi Người.
 Sau khi cho dung sắc, người cho được chia phần
dung sắc, thuộc cõi Trời hay cõi Người.
 Sau khi cho an lạc, người cho được chia phần an
lạc, hoặc thuộc cõi Trời, hoặc thuộc cõi Người.
 Sau khi cho sức mạnh, người cho được chia phần
sức mạnh, thuộc cõi Trời, hay cõi Người.

Này Suppavàsà, khi Thánh nữ đệ tử bố thí đồ ăn, bố thí bốn sự này cho những người nhận.

3. Cho đồ ăn khéo làm,
Sạch, thù diệu, vị ngon,
Nàng với sự cúng dường,
Bố thí vị chánh trực,
Những vị sống chánh hạnh,
Là những bậc đại hành,
Với đức gặt công đức,
Lại được quả to lớn,
Bậc hiểu biết thế gian,
Có lời tán thán nàng,
Ức niệm tế đàn vậy,
Họ dạo quanh thế giới,
Với tâm tư hoan hỷ
Nhiếp phục gốc xan tham,
Không bị ai chỉ trích,

CÚNG DƯỜNG                                      137

Chứng đạt được cõi Trời.

SUDATTA – Tăng I, 672

1. Rồi gia chủ Anàthapindika đi đến Thế Tôn, sau
khi đến, đảnh lễ Thế Tôn, rồi ngồi xuống một bên.
Thế Tôn nói với gia chủ Anàthapindika đang ngồi
một bên:

2. - Này Gia chủ, bậc Thánh đệ tử bố thí đồ ăn, bố thí bốn sự cho người nhận. Thế nào là bốn?

- Cho thọ mạng,
- Cho dung sắc,
- Cho an lạc,
- Cho sức mạnh.

 Sau khi cho thọ mạng, người cho được chia phần
thọ mạng, thuộc chư Thiên hay loài Người.
 Sau khi cho dung sắc, người cho được chia phần
dung sắc, thuộc chư Thiên hay loài Người.
 Sau khi cho an lạc, người cho được chia phần an
lạc, thuộc chư Thiên hay loài Người.
 Sau khi cho sức mạnh, người cho được chia phần
sức mạnh, thuộc chư Thiên hay loài Người.

CÚNG DƯỜNG                                      138

Này Gia chủ, người Thánh đệ tử bố thí món ăn, bố thí bốn sự này cho những người nhận.

3. Những ai khéo chế ngự,
Sống nhờ người bố thí,
Ai tùy thời, nhiệt thành,
Bố thí đồ ăn uống,
Đem lại cho các vị,
Bốn sự kiện như sau,
Cho thọ mạng, dung sắc,
Cho an lạc, sức mạnh,
Vị bố thí thọ mạng,
Vị bố thí sức mạnh,
Người bố thí sức mạnh,
Thọ mạng dài, danh xưng,
Dầu sanh tại chỗ nào.

CÁC ĐỒ ĂN – – Tăng I, 673

1. - Người bố thí đồ ăn, này các Tỷ-kheo, bố thí bốn sự cho người nhận. Thế nào là bốn?

- Cho thọ mạng,
- Cho dung sắc,
- Cho an lạc,
- Cho sức mạnh.

CÚNG DƯỜNG                                        139

 Sau khi cho thọ mạng, người cho được chia phần
thọ mạng, thuộc chư Thiên hay loài Người.
 Sau khi cho dung sắc, người cho được chia phần
dung sắc, thuộc chư Thiên hay loài Người.
 Sau khi cho an lạc, người cho được chia phần an
lạc, thuộc chư Thiên hay loài Người.
 Sau khi cho sức mạnh, người cho được chia phần
sức mạnh, thuộc chư Thiên hay loài Người.

Này các Tỷ-kheo, người bố thí các món ăn, bố thí bốn sự này cho người nhận.

2. Những ai khéo chế ngự,
Sống bố thí người khác,
Ai tùy thời nhiệt thành,
Bố thí đồ ăn uống,
Đem lại cho các vị,
Bốn sự kiện như sau,
Cho thọ mạng, dung sắc,
Cho an lạc, sức mạnh,
Vị bố thí thọ mạng,
Vị bố thí dung sắc,
Người bố thí an lạc,
Người bố thí sức mạnh,
Thọ mạng dài, danh xưng,
Dầu sanh tại chỗ nào

CÚNG DƯỜNG                                     140

CÚNG DƯỜNG   141

28      Bố thí ấy không có quả lớn - Kinh TẠI KUSINÀRA – Tăng I, 498

TẠI KUSINÀRA – Tăng I, 498

Một thời Thế Tôn ở Kusinàra, tại khóm rừng
Baliharana. Tại đấy, Thế Tôn gọi các Tỷ-kheo:
- Này các Tỷ-kheo.
- Thưa vâng, bạch Thế Tôn.
Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn, Thế Tôn nói như
sau:
 Ở đây, này các Tỷ-kheo, một Tỷ-kheo sống dựa
vào một làng hay một thị trấn. Rồi người gia chủ
hay con người gia chủ đi đến vị ấy mời mai lại
dùng cơm. Nếu muốn, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo
nhận lời. Sau khi đêm ấy đã mãn, Tỷ-kheo ấy vào
buổi sáng, đắp y, cầm y bát và đi đến trú xứ người
gia chủ hay con người gia chủ. Sau khi đến, vị ấy
ngồi xuống trên chỗ đã soạn sẵn. Rồi người gia
chủ hay con người gia chủ tự tay đứng mời và làm
cho thỏa mãn Tỷ-kheo ấy với các món ăn thượng
vị loại cứng và loại mềm.
- Vị ấy suy nghĩ: "Thật tốt lành thay, người gia
chủ hay con người gia chủ này tự tay đứng mời

CÚNG DƯỜNG                                         142

và làm thỏa mãn ta với các món ăn thượng vị,
loại cứng và loại mềm! ". Rồi vị ấy suy nghĩ
như sau: "Mong rằng người gia chủ hay con
người gia chủ này trong tương lai, tự tay đứng
mời và làm thỏa mãn ta với các món ăn thượng
vị, loại cứng và loại mềm!". Vị ấy thọ hưởng
món ăn khất thực ấy, tham dính say đắm, đam
trước, không thấy sự nguy hại, không thấy
được sự xuất ly. Vị ấy ở đây khởi lên suy tầm
về dục, khởi lên sự suy tầm về sân, khởi lên sự
suy tầm về hại.
- Này các Tỷ-kheo, Ta nói rằng bố thí cho Tỷ-
kheo như vậy không có quả lớn. Vì cớ sao?
Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo sống phóng dật.
 Nhưng ở đây, này các Tỷ-kheo, một Tỷ-kheo sống
dựa vào một làng hay một thị trấn. Rồi người gia
chủ hay con người gia chủ đi đến vị ấy mời mai
lại dùng cơm. Nếu muốn, này các Tỷ-kheo, Tỷ-
kheo nhận lời. Sau khi đêm ấy đã mãn, Tỷ-kheo
ấy vào buổi sáng, đắp y, cầm y bát và đi đến trú
xứ người gia chủ hay con người gia chủ. Sau khi
đến, vị ấy ngồi xuống trên chỗ đã soạn sẵn. Rồi
người gia chủ hay con người gia chủ tự tay đứng
mời và làm cho thỏa mãn Tỷ-kheo ấy với các món
ăn thượng vị loại cứng và loại mềm.

CÚNG DƯỜNG                                        143

- Vị ấy không có suy nghĩ: "Thật tốt lành thay,
người gia chủ hay con người gia chủ này tự tay
đứng mời và làm thỏa mãn ta với các món ăn
thượng vị, loại cứng và loại mềm! ". Rồi vị ấy
không suy nghĩ như sau: "Mong rằng người gia
chủ hay con người gia chủ này trong tương lai,
tự tay đứng mời và làm thỏa mãn ta với các
món ăn thượng vị, loại cứng và loại mềm!". Vị
ấy thọ hưởng món ăn khất thực ấy, không tham
dính, không say đắm, không đam trước, thấy
được sự nguy hại, thấy được sự xuất ly. Vị ấy ở
đây khởi lên suy tầm về viễn ly, khởi lên sự suy
tầm về vô sân, khởi lên sự suy tầm về vô hại.
- Này các Tỷ-kheo, Ta nói rằng bố thí cho Tỷ-
kheo như vậy có quả lớn. Vì cớ sao? Này các
Tỷ-kheo, Tỷ-kheo sống không phóng dật.

CÚNG DƯỜNG                                       144

29    Cha mẹ đáng được cúng dường - Kinh NGANG BẰNG VỚI PHẠM THIÊN – Tăng I, 236

NGANG BẰNG VỚI PHẠM THIÊN – Tăng I, 236

1. Những gia đình nào, này các Tỷ-kheo, trong ấy,
các con cái kính lễ mẹ cha ở trong nhà, những
gia đình ấy được chấp nhận ngang bằng với Phạm
Thiên.
2. Những gia đình nào, này các Tỷ-kheo, trong ấy,
các con cái kính lễ mẹ cha ở trong nhà, những gia
đình ấy được chấp nhận như các Đạo sư thời xưa.
3. Những gia đình nào, này các Tỷ-kheo, trong ấy,
các con cái kính lễ mẹ cha ở trong nhà, những gia
đình ấy được chấp nhận là đáng được cúng dường.
Này các Tỷ-kheo,
- Phạm Thiên, là đồng nghĩa với cha mẹ.
- Các Đạo sư thời xưa, là đồng nghĩa với cha
mẹ.
- Đáng được cúng dường, là đồng nghĩa với cha
mẹ.

CÚNG DƯỜNG                                       145

Vì cớ sao? Giúp đỡ rất nhiều, này các Tỷ-kheo, là
cha mẹ đối với con cái, nuôi chúng lớn, dưỡng dục
chúng, giới thiệu chúng vào đời.
Mẹ cha gọi Phạm Thiên,
Bậc Đạo sư thời trước,
Xứng đáng được cúng dường,
Vì thương đến con cháu.

Do vậy, bậc Hiền triết,
Đảnh lễ và tôn trọng,
Dâng đồ ăn đồ uống,
Vải mặc và giường nằm,
Thoa bóp (cả thân mình)
Tắm rửa cả chân tay.
Với sở hành như vậy,
Đối với mẹ và cha,
Đời này người Hiền khen,
Đời sau hưởng Thiên lạc.

CÚNG DƯỜNG                                     146

30    Chia sẽ công đức với chư Thiên tại chỗ ấy - Kinh ĐẠI BÁT NIẾT BÀN – 16 Trường I, 539

KINH ĐẠI BÁT NIẾT BÀN (MAHA PARINIBBANA SUTTA) – Bài kinh số 16 – Trường I, 539

I

1. Như vầy tôi nghe. Một thời Thế Tôn ở tại Ràjagaha (Vương Xá), trên núi Gijjhakùta (Linh Thứu). Lúc bấy giờ, Ajàtasattu Vedehiputta (A-xà- thế, con bà Vi-đề-hi, vua nước Magadha, muốn chinh phục dân Vajjì (Bạc-kỳ). Vua tự nói: "Ta quyết chinh phạt dân Vajjì này, dầu chúng có uy quyền, có hùng mạnh; ta quyết làm cỏ dân Vajjì; ta sẽ tiêu diệt dân Vajjì; ta sẽ làm cho dân Vajjì bị hoại vong".

2. Rồi Ajàtasattu Vedehiputta, vua nước Magadha nói với Bà-la-môn Vassakara (Vũ Xá), đại thần nước Magadha:

- Này Bà-la-môn, hãy đi đến Thế Tôn, và nhân danh ta, cúi đầu đảnh lễ chân Ngài, vấn an. Ngài có thiểu

CÚNG DƯỜNG                                         147

bệnh, thiểu não, khinh an, khỏe mạnh, lạc trú: "Bạch
Thế Tôn, Ajàtasattu Vedehiputta, vua nước
Magadha cúi đầu đảnh lễ chân Thế Tôn, vấn an Ngài
có thiểu bệnh, thiểu não, khinh an, lạc trú". Và khanh
bạch tiếp: "Bạch Thế Tôn, Ajàtasattu Vedehiputta,
vua nước Magadha muốn chinh phục dân Vajjì, vua
tự nói: "Ta quyết chinh phạt dân Vajjì này, dầu chúng
có uy quyền, có hùng mạnh; ta quyết làm cỏ dân
Vajjì; ta sẽ tiêu diệt dân Vajjì; ta sẽ làm cho dân Vajjì
bị hoại vong". Thế Tôn trả lời khanh thế nào, hãy ghi
nhớ kỹ và nói lại ta biết. Các bậc Thế Tôn không bao
giờ nói lời hư vọng.

- Đại vương, xin vâng!

3. Bà-la-môn Vassakara, đại thần nước Magadha
vâng theo lời dạy của Ajàtasattu Vedehiputta, vua
nước Magadha cho thắng những cỗ xe thù thắng, tự
mình cỡi lên một chiếc, cùng với các cỗ xe ấy đi ra
khỏi Ràjagaha (Vương Xá), đến tại núi Linh Thứu,
đi xe đến chỗ còn dùng xe được, rồi xuống xe đi bộ
đến chỗ Thế Tôn, khi đến liền nói những lời chào
đón hỏi thăm xã giao với Thế Tôn rồi ngồi xuống
một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, Bà-la-môn
Vassakara, đại thần nước Magadha, bạch Thế Tôn:

- Tôn giả Gotama, Ajàtasattu Vedehiputta, vua nước

CÚNG DƯỜNG                                             148

Magadha cúi đầu đảnh lễ chân Tôn giả Gotama, vấn
an ngài có thiểu bệnh, thiểu não, khinh an, khỏe
mạnh, lạc trú. Tôn giả Gotama, Ajàtasattu
Vedehiputta, vua nước Magadha muốn chinh phục
dân xứ Vajjì. Vua tự nói: "Ta quyết chinh phạt dân
Vajjì này, dầu chúng có uy quyền, có hùng mạnh, ta
quyết làm cỏ dân Vajjì, ta sẽ tiêu diệt dân Vajjì, ta sẽ
làm cho dân Vajjì bị hoại vọng".

4. Lúc bấy giờ, Tôn giả Ananda đứng quạt sau lưng Thế Tôn. Thế Tôn nói với Tôn giả Ananda:

 Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì thường hay tụ họp và tụ họp đông đảo với nhau không?

- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân Vajjì thường hay tụ họp và tụ họp đông đảo với nhau.

- Này Ananda, khi nào dân Vajjì thường hay tụ họp và tụ họp đông đảo với nhau, thời này Ananda, dân Vajjì sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.

 Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì tụ họp trong niệm đoàn kết, giải tán trong niệm đoàn kết, và làm việc trong niệm đoàn kết không?

- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân Vajjì tụ họp trong niệm đoàn kết, giải tán trong niệm đoàn kết, và làm

CÚNG DƯỜNG                                            149

việc trong niệm đoàn kết.

- Này Ananda, khi nào nghe dân Vajjì tụ họp trong
niệm đoàn kết, giải tán trong niệm đoàn kết, và làm
việc trong niệm đoàn kết, này Ananda dân Vajjì sẽ
được cường thịnh, không bị suy giảm.

 Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì không ban
hành những luật lệ không được ban hành, không
hủy bỏ những luật lệ đã được ban hành, sống
đúng với truyền thống của dân Vajjì như đã ban
hành thời xưa không?

- Bạch Thế Tôn, con nghe dân Vajjì không ban hành
những luật lệ không được ban hành, không hủy bỏ
những luật lệ đã được ban hành, sống đúng với
truyền thống của dân Vajjì như đã ban hành thuở
xưa.

- Này Ananda, khi nào dân Vajjì, không ban hành
những luật lệ không được ban hành, không hủy bỏ
những luật lệ đã được ban hành, sống đúng với
truyền thống của dân Vajjì như đã ban hành thuở xưa
thời, này Ananda, dân Vajjì sẽ được cường thịnh,
không bị suy giảm.

 Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các bậc trưởng

CÚNG DƯỜNG                                       150

lão Vajjì và nghe theo lời dạy của những vị này không?

- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các bậc trưởng lão Vajjì và nghe theo lời dạy của những vị này.

- Này Ananda, khi nào dân Vajjì tôn sùng, kính
trọng, đảnh lễ, cúng dường các bậc trưởng lão Vajjì
và nghe theo lời dạy của những vị này, thời dân Vajjì
sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.

 Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì không có bắt cóc và cưỡng ép những phụ nữ và thiếu nữ Vajjì phải sống với mình không?

- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân Vajjì không có bắt khóc và cưỡng ép những phụ nữ và thiếu nữ Vajjì phải sống với mình.

- Này Ananda, khi nào Vajjì không có bắt cóc và
cưỡng ép những phụ nữ và thiếu nữ Vajjì phải sống
với mình thời, này Ananda, dân Vajjì sẽ được cường
thịnh, không bị suy giảm.

 Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các tự miếu của Vajjì ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, không bỏ

CÚNG DƯỜNG                                         151

phế các cúng lễ đã cúng từ trước, đã làm từ trước đúng với quy pháp không?

- Bạch Thế Tôn, con có nghe dân Vajjì tôn sùng, kính
trọng, đảnh lễ, cúng dường các tự miếu của Vajjì ở
tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, không bỏ phế các
cúng lễ đã cúng từ trước, đã làm từ trước đúng với
quy pháp.

- Này Ananda, khi nào dân Vajjì tôn sùng, kính
trọng, đảnh lễ, cúng dường các tự miếu của Vajjì ở
tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, không bỏ phế các
cúng lễ đã cúng từ trước, đã làm từ trước đúng với
quy pháp, thời này Ananda, dân Vajjì sẽ được cường
thịnh, không bị suy giảm.

 Này Ananda, Ngươi có nghe dân Vajjì bảo hộ, che
chở, ủng hộ đúng pháp các vị A-la-hán ở tại Vajjì
khiến các vị A-la-hán chưa đến sẽ đến trong xứ,
và những vị A-la-hán đã đến được sống an lạc
không?

- Bạch Thế Tôn, con nghe dân Vajjì bảo hộ, che chở,
ủng hộ đúng pháp các vị A-la-hán ở tại Vajjì khiến
các vị A-la-hán chưa đến sẽ đến trong xứ, và những
vị A-la-hán đã đến được sống an lạc.

- Này Ananda, khi nào dân Vajjì bảo hộ, che chở,

CÚNG DƯỜNG                                        152

ủng hộ đúng pháp các vị A-la-hán ở tại Vajjì khiến
các vị A-la-hán chưa đến sẽ đến trong xứ, và những
vị A-la-hán đã đến được sống an lạc, thời này
Ananda, dân Vajjì sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.

5. Rồi Thế Tôn nói với Bà-la-môn Vassakara, đại thần nước Magadha:

- Này Bà-la-môn, một thời Ta sống ở Vesàli tại tự
miếu Sàrandada, Ta dạy cho dân Vajjì bảy pháp
bất thối này. Này Bà-la-môn, khi nào bảy pháp bất
thối được duy trì giữa dân Vajjì, khi nào dân Vajjì
được giảng dạy bảy pháp bất thối này, thời Bà-la-
môn, dân Vajjì sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.

Khi được nói vậy, Bà-la-môn Vassakara, đại thần nước Magadha bạch Thế Tôn:

- Tôn giả Gotama, nếu dân Vajjì chỉ hội đủ một pháp
bất thối này, thời dân Vajjì nhất định được cường
thịnh, không bị suy giảm, huống nữa là đủ cả bảy
pháp bất thối. Tôn giả Gotama, Ajàtasattu
Vedehiputta, vua nước Magadha không thể đánh bại
dân Vajjì ở chiến trận trừ phi dùng ngoại giao hay kế
ly gián. Tôn giả Gotama, nay chúng con phải đi,
chúng con có nhiều việc và có nhiều bổn phận.

CÚNG DƯỜNG                                         153

- Này Bà-la-môn, Người hãy làm những gì Ngươi nghĩ là hợp thời.

Bà-la-môn Vassakara, vị đại thần nước Magadha hoan hỷ, tán thán lời dạy của Thế Tôn, từ chỗ ngồi đứng dậy và từ biệt.

6. Khi Bà-la-môn Vassakara đi chưa bao lâu, Thế Tôn nói với Tôn giả Ananda:

- Này Ananda, hãy đi và tập họp tại giảng đường tất cả những vị Tỷ-kheo sống gần Ràjagaha (Vương Xá).

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng theo lời dạy Thế Tôn, đi tập
họp tất cả những vị Tỷ-kheo sống gần Vương Xá rồi
đi đến Thế Tôn, đảnh lễ Ngài, đứng một bên và bạch
Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, Tỷ-kheo Tăng đã tu họp. Bạch Thế Tôn, Ngài hãy làm những gì Ngài nghĩ là hợp thời.

Rồi Thế Tôn, từ chỗ ngồi đứng dậy, đi đến giảng đường, ngồi trên chỗ ngồi đã soạn sẵn và nói với các vị Tỷ-kheo:

CÚNG DƯỜNG                                        154

 Này các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bảy pháp bất thối. Hãy nghe và suy nghiệm kỹ. Ta sẽ giảng.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Những vị Tỷ-kheo ấy trả lời Thế Tôn. Thế Tôn giảng như sau:

1.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
thường hay tụ họp và tụ họp đông đảo với nhau,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được
cường thịnh, không bị suy giảm.

2.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo tụ
họp trong niệm đoàn kết, giải tán trong niệm
đoàn kết, và làm việc Tăng sự trong niệm đoàn
kết, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ
được cường thịnh, không bị suy giảm.

3.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không ban hành những luật lệ không được ban
hành, không hủy bỏ những luật lệ đã được ban
hành, sống đúng với những học giới được ban
hành, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ
được cường thịnh, không bị suy giảm.

4.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo tôn sùng, kính trọng, đảnh lễ, cúng dường các bậc

CÚNG DƯỜNG                                         155

Tỷ-kheo thượng tọa những vị này là những vị
giàu kinh nghiệm, niên cao lạp trưởng, bậc cha
của chúng Tăng, bậc thầy của chúng Tăng và
nghe theo lời dạy của những vị này, thời này
các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường
thịnh, không bị suy giảm.

5.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không bị chi phối bởi tham ái, tham ái này tác
thành một đời sống khác, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị
suy giảm.

6.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo thích
sống những chỗ nhàn tịnh, thời này các Tỷ-
kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh,
không bị suy giảm.

7.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo tự
thân an trú chánh niệm, khiến các bạn đồng tu
thiện chí chưa đến muốn đến ở, và các bạn
đồng tu thiện chí đã đến ở, được sống an lạc,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được
cường thịnh, không bị suy giảm.

Này các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp bất thối này được duy trì giữa các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ- kheo được dạy bảy pháp bất thối này, thời này các

CÚNG DƯỜNG                                         156

Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.

7. Này các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bảy pháp bất thối khác, hãy nghe và suy nghiệm kỹ. Ta sẽ nói.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Những vị Tỷ-kheo đáp ứng Thế Tôn. Thế Tôn nói:

1.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không ưa thích làm thế sự, không hoan hỷ làm
thế sự, không đam mê làm thế sự, thời này các
Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh,
không bị suy giảm.

2.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không ưa thích phiếm luận, không hoan hỷ
phiếm luận, không đam mê phiếm luận, thời
này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được
cường thịnh, không bị suy giảm.

3.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không ưa thích ngủ nghỉ, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị
suy giảm.

4.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo

CÚNG DƯỜNG                                         157

không ưa thích quần tụ, không hoan hỷ quần
tụ, không đam mê quần tụ, thời này các Tỷ-
kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh,
không bị suy giảm.

5.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không có ác dục vọng, không bị chi phối bởi ác
dục vọng, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-
kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.

6.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không bạn bè ác dục vọng, không thân tín ác
dục vọng, không cộng hành với ác dục vọng,
thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được
cường thịnh, không bị suy giảm.

7.   Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo
không dừng ở nửa chừng, giữa sự đạt đáo
những quả vị thấp kém và những quả vị thù
thắng, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ
được cường thịnh, không bị suy giảm.

Này các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp bất thối này được
duy trì giữa các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo
được dạy bảy pháp bất thối này, thời này các Tỷ-
kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị
suy giảm.

CÚNG DƯỜNG                                         158

8. Này các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bảy pháp bất thối khác, hãy nghe và suy nghiệm kỹ. Ta sẽ nói.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Những vị Tỷ-kheo ấy đáp ứng Thế Tôn. Thế Tôn nói:

- Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo có tín tâm, có tàm, có quý, có nghe nhiều, có tinh tấn, có chánh niệm, có trí tuệ, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.

Này các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp bất thối này được
duy trì giữa các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo
được dạy bảy pháp bất thối này, thời này các Tỷ-
kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị
suy giảm.

9. Này các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bảy pháp bất thối khác, hãy nghe và suy nghiệm kỹ. Ta sẽ nói.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Chư Tỷ-kheo đáp ứng. Thế Tôn nói:

- Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo tụ tập niệm giác chi, tụ tập trạch pháp giác chi, tu tập tinh tấn giác chi,tu tập hỷ giác chi, tu tập khinh an giác

CÚNG DƯỜNG                                          159

chi, tu tập định giác chi, tu tập xả giác chi, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy giảm.

Này các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp bất thối này được
duy trì giữa các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo
được dạy bảy pháp bất thối này, thời này các Tỷ-
kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị
suy giảm.

10. Này các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bảy pháp bất thối khác, hãy nghe và suy nghiệm kỹ. Ta sẽ nói.

- Xin vâng bạch Thế Tôn!

Những vị Tỷ-kheo ấy đáp ứng Thế Tôn. Thế Tôn nói:

- Này các Tỷ-kheo, khi nào chúng Tỷ-kheo tụ tập vô
thường tưởng, tu tập vô ngã tưởng, tu tập bất tịnh
tưởng, tu tập nguy hiểm tưởng, tu tập xả ly tưởng, tu
tập vô tham tưởng, tu tập diệt tưởng, thời này các
Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh,
không bị suy giảm.

Này các Tỷ-kheo, khi nào bảy pháp bất thối này được duy trì giữa các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo được dạy bảy pháp bất thối này, thời này các Tỷ- kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị

CÚNG DƯỜNG                                           160

suy giảm.

11. Này các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng sáu pháp bất thối, hãy nghe và suy nghiệm kỹ. Ta sẽ giảng.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Những vị Tỷ-kheo ấy đáp ứng Thế Tôn. Thế Tôn nói:

1.   Này các, Tỷ-kheo khi nào các vị Tỷ-kheo đối
với các vị đồng tu phạm hạnh, tại chỗ đông
người và vắng người, gìn giữ thân nghiệp từ
hòa, thời này các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ
được cường thịnh, không bị suy giảm.

2.   Này các Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo đối
với các vị đồng tu phạm hạnh, tại chỗ đông
người và vắng người, gìn giữ khẩu nghiệp từ
hòa...

3.   ... gìn giữ ý nghiệp từ hòa tại chỗ đông người
và vắng người, thời này các Tỷ-kheo, chúng
Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị suy
giảm.

4.   Này các Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo phân phối không thiên vị, chung thọ hưởng với các bạn giới đức đồng tu, mọi lợi dưỡng chơn

CÚNG DƯỜNG                                         161

chánh, hợp pháp, cho đến những vật thọ lãnh
trong bát khất thực, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị
suy giảm.

5.   Này các Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo sống
với các bạn đồng tu, tại chỗ đông người, và
vắng người, trong sự thọ trì những giới luật,
đúng với Sa-môn hạnh, những giới luật không
bị gẫy vụn, không bị sứt mẻ, không bị tỳ vết,
không bị uế trược, những giới luật đưa đến giải
thoát, được người có trí tán thán, không bị ô
nhiễm bởi mục đích sai lạc, những giới luật
hướng đến định tâm, thời này các Tỷ-kheo,
chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh, không bị
suy giảm.

6.   Này các Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-kheo sống
với các bạn đồng tu, tại chỗ đông người và
vắng người, trong sự thọ trì những tri kiến
đúng với Sa-môn hạnh, những thánh tri
kiến đưa đến giải thoát, hướng đến sự diệt tận
khổ đau cho những ai thiệt hành theo, thời này
các Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường
thịnh, không bị suy giảm.

Này các Tỷ-kheo, khi nào sáu pháp bất thối này

CÚNG DƯỜNG                                          162

được duy trì giữa các vị Tỷ-kheo, khi nào các vị Tỷ-
kheo được dạy sáu pháp bất thối này, thời này các
Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo sẽ được cường thịnh,
không bị suy giảm.

12. Trong thời gian Thế Tôn ở Vương Xá tại núi Linh
Thứu, pháp thoại này được giảng cho chúng Tỷ-
kheo: "Đây là Giới, đây là Định, đây là Tuệ. Định
cùng tu với Giới sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn.
Tuệ cùng tu với Định sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích
lớn. Tâm cùng tu với Tuệ sẽ đưa đến giải thoát
hoàn toàn các món lậu hoặc tức là dục lậu, hữu
lậu (tri kiến lậu), vô minh lậu".

13. Thế Tôn ở Vương Xá cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, rồi Ngài gọi tôn giả Ananda:

- Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Ambalatthikà.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda đáp ứng Thế Tôn. Rồi Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến Ambalatthikà.

14. Tại Ambalatthikà, Thế Tôn thân trú tại nhà nghỉ
mát của vua. Trong thời gian Thế Tôn ở
Ambalatthikà, tại nhà nghỉ mát của vua, pháp thoại
này được giảng cho chúng Tỷ-kheo:

CÚNG DƯỜNG                                        163

- Đây là Giới, đây là Định, đây là Tuệ. Định cùng tu
với Giới sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn. Tuệ cùng
tu với Định sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn. Tâm
cùng tu với Tuệ sẽ đưa đến giải thoát hoàn toàn các
món lậu hoặc, tức là dục lậu, hữu lậu (tri kiến lậu),
vô minh lậu.

15. Thế Tôn ở Ambalatthikà cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, rồi Ngài bảo tôn giả Ananda:

- Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Nalandà.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn.

Rồi Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến Nalandà. Tại đây, Thế Tôn ở Pavarikambavana (Ba Ba Lợi Âm Bà Lâm).

16. Tôn giả Sàriputta (Xá Lợi Phất) đến tại chỗ Thế Tôn, đảnh lễ Ngài và ngồi xuống một bên. Tôn giả Sàriputta bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, con tin tưởng Thế Tôn đến nỗi con
nghĩ rằng, ở quá khứ, ở tương lai cũng như ở hiện
tại không thể có một Sa-môn, một Bà-la-môn nào
có thể vĩ đại hơn, sáng suốt hơn Thế Tôn về

CÚNG DƯỜNG                                         164

phương diện chánh giác.

- Này Sàriputta, lời nói của Ngươi thật là đại ngôn,
thật là gan dạ. Ngươi thật đã rống tiếng rống con sư
tử: "Con tin tưởng Thế Tôn đến nỗi con nghĩ rằng, ở
quá khứ, ở tương lai cũng như ở hiện tại không thể
có một Sa-môn, một Bà-la-môn nào có thể vĩ đại
hơn, sáng suốt hơn Thế Tôn về phương diện chánh
giác".

Này Sàriputta, có phải Ngươi đã biết tất cả những
Thế Tôn, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri ở quá khứ,
Ngươi đã biết tâm những Vị này nói với tâm của
Ngươi: "Những Thế Tôn này ở quá khứ có giới đức
như vậy, có thiền định như vậy, có trí tuệ như vậy,
có hạnh trú như vậy, có giải thoát như vậy"?

- Bạch Thế Tôn, không!

- Này Sàriputta, có phải Ngươi đã biết tất cả những
Thế Tôn, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri ở tương lai,
Ngươi đã biết tâm những vị này với tâm của Ngươi:
"Những Thế Tôn này ở tương lai có giới đức như
vậy, có thiền định như vậy, có trí tuệ như vậy, có
hạnh trú như vậy, có giải thoát như vậy"?

- Bạch Thế Tôn, không!

CÚNG DƯỜNG                                        165

- Này Sàriputta, có phải Ngươi biết Ta là bậc Ứng
Cúng, Chánh Biến Tri ở hiện tại, Ngươi đã biết tâm
Ta với tâm của Ngươi. "Thế Tôn có giới đức như
vậy, có thiền định như vậy, có trí tuệ như vậy, có
hạnh trú như vậy, có giải thoát như vậy"?

- Bạch Thế Tôn, không!

- Này Sàriputta, như vậy Ngươi không có tha tâm
thông đối với các vị Ứng Cúng, Chánh Biến Tri ở
quá khứ, tương lai và hiện tại. Như vậy, này
Sàriputta, vì sao Ngươi lại thốt ra những lời đại ngôn,
lời nói gan dạ, rống lên tiếng rống con sư tử: "Bạch
Thế Tôn, con tin tưởng Thế Tôn đến nỗi con nghĩ
rằng, ở quá khứ, ở tương lai cũng như ở hiện tại
không thể có một Sa-môn, một Bà-la-môn nào có thể
vĩ đại hơn, sáng suốt hơn Thế Tôn về phương diện
chánh giác"?

17. Bạch Thế Tôn, con không có tha tâm thông đối
với các vị Ứng Cúng, Chánh Biến Tri ở quá khứ,
tương lai và hiện tại. Nhưng con biết truyền thống
về chánh pháp.

Bạch Thế Tôn, như vị vua có một thành trì tại Biên cảnh, thành này có hào lũy kiên cố, có thành quách tháp canh kiên cố và chỉ có một cửa ra vào. Tại đây có một người gác cửa thông minh, biệt tài và nhiều

CÚNG DƯỜNG                                           166

kinh nghiệm, không cho vào các người lạ mặt, chỉ
cho vào những người quen mặt. Người này trong
khi đi tuần trên con đường chạy vòng quanh thành
trì ấy có thể không thấy các chỗ nối hay khe hở của
tường, cho đến chỗ một con mèo có thể lọt ra được,
nhưng người ấy chỉ cần biết rằng các sinh vật to
lớn vào hay ra thành trì này tất cả đều đi vào hay
đi ra bởi cửa này.

- Bạch Thế Tôn, cũng vậy con biết truyền thống
về chánh pháp.
- Bạch Thế Tôn, tất cả các vị A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác trong quá khứ, tất cả vị Thế Tôn này
đã diệt trừ Năm Triền cái, những nhiễm tâm
khiến cho trí tuệ yếu ớt, đã an trú tâm vào Bốn
Niệm xứ, đã chân chánh tu tập Bảy Giác chi,
đã chứng được Vô thượng Chánh Đẳng
Giác.
- Bạch Thế Tôn, tất cả các vị A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác trong tương lai, tất cả Thế Tôn này
đã diệt trừ Năm Triền cái, những nhiễm tâm
khiến cho trí tuệ yếu ớt, đã an trú tâm vào Bốn
Niệm xứ, đã chân chánh tu tập Bảy Giác chi,
đã chứng được Vô thượng Chánh Đẳng Giác.
- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hiện tại đã diệt trừ
Năm Triền Cái, những nhiễm tâm khiến cho trí

CÚNG DƯỜNG                                       167

tuệ yết ớt, đã an trú tâm vào Bốn Niệm xứ, đã chân chánh tu tập Bảy Giác chi, đã chứng được Vô thượng Chánh Đẳng Giác.

18. Trong thời gian Thế Tôn ở tại Nalandà, rừng Pavarikamba, pháp thoại này được giảng cho chúng Tỷ-kheo.

- Đây là Giới, đây là Định, đây là Tuệ. Định cùng tu
với Giới sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn. Tuệ cùng
tu với Định sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn. Tâm
cùng tu với Tuệ sẽ đưa đến giải thoát hoàn toàn các
món lậu hoặc, tức là dục lậu, hữu lậu (tri kiến lậu),
vô minh lậu.

19. Thế Tôn ở Nalandà cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, rồi gọi tôn giả Ananda:

- Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Pàtaligàma.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn. Rồi Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến Pàtaligàma.

20. Lúc bấy giờ, các cư sĩ ở Pàtaligàma được nghe Thế Tôn đã đến làng Pàtaligàma. Các cư sĩ ở Pàtaligàma đi đến Thế Tôn, đảnh lễ Ngài và ngồi

CÚNG DƯỜNG                                         168

xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, các cư
sĩ ở Pàtaligàma bạch Thế Tôn: "Bạch Thế Tôn, mong
Thế Tôn hãy đến ở tại nhà nghỉ mát của chúng con".
Thế Tôn im lặng nhận lời.

21. Các cư sĩ ở Pàtaligàma được biết Thế Tôn đã
nhận lời, từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ Ngài, thân
phía hữu hướng về Ngài và từ biệt. Các cư sĩ này đi
đến nghỉ mát, rải cát khắp tất cả sàn nhà, sắp đặt chỗ
ngồi, đặt ghè nước, chuẩn bị dầu đèn rồi đi đến Thế
Tôn, đảnh lễ Ngài và đứng một bên, các cư sĩ ở
Pàtaligàma bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, tất cả nhà nghỉ mát đã được rãi cát,
các chỗ ngồi đã được sắp đặt, ghè nước đã đặt sẵn,
dầu đèn đã được chuẩn bị. Bạch Thế Tôn, Ngài hãy
làm những gì Ngài nghĩ là phải thời.

22. Rồi Thế Tôn đắp y, cầm y bát, cùng với đại chúng
Tỷ-kheo đi đến nhà nghỉ mát, sau khi đến liền rửa
chân bước vào nhà, ngồi xuống, lưng dựa và bức
tường ở giữa, mặt hướng về phía Đông. Chúng Tỷ-
kheo sau khi rửa chân, bước vào nhà ngồi xuống,
lưng dựa vào bức tường phía Đông, hướng mặt phía
Tây, đối diện Thế Tôn.

23. Thế Tôn nói với các cư sĩ ở Pataligama:

CÚNG DƯỜNG                                          169

- Này các Gia chủ, có năm sự nguy hiểm cho những ai phạm giới, sống trái giới luật. Thế nào là năm?

- Ở đây, này các Gia chủ, người phạm giới, sống
trái giới luật sẽ bị tiêu hao tiền của rất nhiều vì
sống phóng dật. Đó là điều nguy hiểm thứ nhất
cho những ai phạm giới, sống trái giới luật.
- Lại nữa, này các Gia chủ, người phạm giới,
sống trái giới luật bị tiếng dữ đồn xa. Đó là điều
nguy hiểm thứ hai cho những ai phạm giới,
sống trái giới luật.
- Lại nữa, này các Gia chủ, người phạm giới,
sống trái giới luật khi vào hội chúng nào, hoặc
Sát Đế Lỵ, hoặc Bà-la-môn, hoặc gia chủ, hoặc
Sa-môn, người ấy đi vào với tâm thần sợ hãi,
bối rối. Đó là điều nguy hiểm thứ ba cho những
ai phạm giới, sống trái giới luật.
- Lại nữa, này các Gia chủ, người phạm giới,
sống trái giới luật sẽ chết với tâm hồn rối loạn.
Đó là điều nguy hiểm thứ tư cho những ai phạm
giới, sống trái giới luật.
- Lại nữa, này các Gia chủ, người phạm giới,
sống trái giới luật sau khi thân hoại mạng
chung, sẽ bị sanh vào khổ cảnh, ác thú, đọa xứ,

CÚNG DƯỜNG                                           170

địa ngục. Đó là điều nguy hiểm thứ năm cho
những ai phạm giới, sống trái giới luật.
Này các gia chủ, đó là năm điều nguy hiểm cho
những ai phạm giới, sống trái giới luật.

24. Này các Gia chủ có năm sự lợi ích cho những ai giữ giới, sống theo giới luật. Thế nào là năm?

- Ở đây, này các Gia chủ, người giữ giới, sống
theo giới luật sẽ có tiền của dồi dào rất nhiều vì
sống không phóng dật. Đó là sự lợi ích thứ nhất
cho những ai giữ giới, sống theo giới luật.
- Lại nữa, này các Gia chủ, người giữ giới, sống
theo giới luật được tiếng tốt đồn xa. Đó là sự
lợi ích thứ hai cho những ai giữ giới, sống theo
giới luật.
- Lại nữa, này các Gia chủ, người giữ giới, sống
theo giới luật khi đi vào hội chúng nào, hoặc
Sát Đế Lỵ, hoặc Bà-la-môn, hoặc gia chủ, hoặc
Sa-môn, người ấy đi vào với tâm thần không sợ
hãi, không bối rối. Đó là sự lợi ích thứ ba cho
những ai giữ giới, sống theo giới luật.
- Lại nữa, này các Gia chủ, người giữ giới, sống
theo giới luật sẽ chết với tâm hồn không rối

CÚNG DƯỜNG                                          171

loạn. Đó là sự lợi ích thứ tư cho những ai giữ
giới, sống theo giới luật.
- Lại nữa, này các Gia chủ, người giữ giới, sống
theo giới luật sau khi thân hoại mạng chung, sẽ
được sanh vào thiện thú, thiên giới. Đó là sự lợi
ích thứ năm cho những ai giữ giới, sống theo
giới luật.
25. Thế Tôn giảng pháp cho những cư sĩ ở
Pàtaligàma cho đến khuya, khích lệ, làm cho phấn
khởi, khiến tâm hoan hỷ rồi bảo các cư sĩ ấy:

- Này các Gia chủ, đêm đã khuya, nay các Ngươi hãy làm những gì các Ngươi nghĩ là phải thời.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Các người cư sĩ của Pàtaligàma vâng lời Thế Tôn, từ
chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ Thế Tôn, thân phía hữu
hướng về Ngài từ tạ ra về. Thế Tôn, sau khi các cư
sĩ ở Pàtaligàma đi không bao lâu, liền trở vào phòng
riêng.

26. Lúc bấy giờ Sunidha và Vassakara, hai vị đại
thần xứ Magadha đang dựng thành trì để ngăn chặn
dân Vajjì. Một số rất lớn các thiên thần tụ họp hàng
ngàn tại các trú địa ở Pàtaligàma.

CÚNG DƯỜNG                                         172

- Chỗ nào có thiên thần có đại oai lực tụ họp, các
vị này khiến tâm các vua chúa, các đại thần có
đại oai lực, hướng đến sự xây dựng các trú xá.
- Tại chỗ nào các thiên thần bậc trung tụ họp, các
vị này khiến tâm các vua chúa, các đại thần bậc
trung hướng đến sự xây dựng các trú xá.
- Tại chỗ nào các thiên thần bậc hạ đẳng tụ họp,
các vị này khiến tâm các vua chúa, các đại thần
bậc hạ đẳng hướng đến sự xây dựng các trú xá.
27. Thế Tôn với thiên nhãn, thanh tịnh, siêu nhân
thấy hàng ngàn các thiên thần tụ họp tại các trú địa ở
Pàtaligàma, Thế Tôn thức dậy khi đêm chưa tàn và
nói với tôn giả Ananda:

- Này Ananda, ai đang xây dựng thành trì ở Pataligama?

- Sunidha và Vassakara, bạch Thế Tôn, hai vị đại thần xứ Magadha, đang xây dựng thành trì ở Pataligama để ngăn chận dân Vajjì.

28. Này Ananda, thật giống như đã hỏi ý kiến các vị
thiên thần ở cõi trời Ba mươi ba, các đại thần ở
Magadha, Sunidha và Vassakara đang xây thành trì
ở Pataligama để ngăn chận dân Vajjì.

CÚNG DƯỜNG                                          173

- Này Ananda ở đây với thiên nhãn, thanh tịnh,
siêu nhân Ta thấy hàng ngàn thiên thần tụ họp
tại các trú địa ở Pataligama.
- Chỗ nào có thiên thần có đại oai lực tụ họp, các
vị ấy khiến tâm các vua chúa, các đại thần có
đại oai lực, hướng đến sự xây dựng các trú xá.
- Chỗ nào các thiên thần bậc trung tụ họp, các vị
ấy khiến tâm các vua chúa, các đại thần bậc
trung hướng đến sự xây dựng các trú xá.
- Chỗ nào các thiên thần bậc hạ đẳng tụ họp, các
vị này khiến tâm các vua chúa, các đại thần bậc
hạ đẳng hướng đến sự xây dựng các trú xá.
- Này Ananda, chỗ nào các vị Ariyans an trú, chỗ
nào các nhà thương mãi qua lại, chỗ ấy sẽ thiết
lập một thành thị bậc nhất tên gọi là Pàtaliputta,
một trung tâm thương mãi.
- Nhưng này Ananda, Pàtaliputta sẽ bị ba hiểm
nạn về lửa, về nước hay chia rẽ bất hòa.
29. Sunidha và Vassakara, hai vị đại thần nước
Magadha, đến tại chỗ Thế Tôn ở, khi đến xong liền
nói những lời chào đón hỏi thăm xã giao rồi đứng
một bên. Sau khi đứng một bên, vị đại thần xứ
Magadha, Sunidha và Vassakara bạch Thế Tôn:

CÚNG DƯỜNG                                          174

"Mong Thế Tôn nhận lời mời dùng cơm tại nhà chúng con hôm nay cùng với đại chúng Tỷ-kheo". Thế Tôn im lặng nhận lời.

30. Hai vị đại thần xứ Magadha, Sunidha và Vassakara sau khi biết Thế Tôn đã nhận lời liền đi về nhà ở, cho soạn tại nhà của mình các món ăn thượng vị, loại cứng và loại mềm, rồi cử người đến tin Thế Tôn: "Tôn giả Gotama, giờ đã đến, cơm đã sẵn sàng".

Rồi Thế Tôn buổi sáng đắp y, mang theo y bát cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến trú sở của hai vị đại thần xứ Magadha, Sunidha và Vassakara, sau khi đi đến liền ngồi trên chỗ đã soạn sẵn. Rồi hai vị thần xứ Magadha, Sunidha và Vassakara tự tay mời chúng Tỷ-kheo với Thế Tôn là thượng thủ, các món ăn thượng vị, loại cứng và loại mềm. Sau khi Thế Tôn dùng cơm xong và cất tay khỏi bình bát, Sunidha và Vassakara, hai vị đại thần xứ Magadha liền lấy chiếc ghế thấp khác và ngồi xuống một bên.

31. Sau khi Sunidha và Vassakara, hai vị đại thần thứ Magadha đã ngồi xuống một bên, Thế Tôn đọc bài kệ cảm tạ:

Tại chỗ nào người sáng suốt lấy làm chỗ trú xứ.

CÚNG DƯỜNG                                          175

Hãy nuôi dưỡng người giữ giới và người phạm
hạnh.
Và san sẽ công đức với Chư Thiên trú tại chỗ
ấy.
Được tôn kính, chúng sẽ tôn kính lại.
Được trọng vọng, chúng sẽ trọng vọng lại.
Chúng sẽ mến thương người ấy như người mẹ
thương mến con.
Và những ai được thiên thần thân mến luôn
luôn được thấy may mắn.

Sau khi Thế Tôn tán thán Sunidha và Vassakara, hai vị đại thần xứ Magadha với bài kệ này, Ngài từ chỗ ngồi đứng dậy và ra về.

32. Sunidha và Vassakara, hai vị đại thần xứ Magadha đi sau lưng Thế Tôn và nói:

- "Hôm nay Sa-môn Gotama đi ra cửa nào cửa
ấy sẽ được đặt tên là Gotama; Sa-môn Gotama lội
qua sông từ bến nào, bến ấy sẽ được đặt tên là
Gotama. Và cửa Sa-môn Gotama đi ra được đặt tên
là cửa Gotama".

33. Rồi Thế Tôn đi đến sông Ganga (sông Hằng). Lúc bây giờ, sông Gangà tràn ngập nước đến bờ đến

CÚNG DƯỜNG                                       176

nỗi con quạ có thể uống được. Có người đang đi tìm
thuyền, có người đang đi tìm phao, có người cột bè
để qua bờ bên kia. Thế Tôn mau lẹ như người lực sĩ
duỗi cánh tay được co lại hay co cánh tay đã duỗi ra,
biến mất từ bờ bên này và hiện ra trên bờ bên kia với
chúng Tỷ-kheo.

34. Thế Tôn thấy những người kia, người đang đi tìm thuyền, người đang đi tìm phao, người đang đi cột bè để qua bờ bên kia. Thế Tôn hiểu được ý nghĩa của cảnh này, lúc ấy bèn ứng khẩu lời cảm khái:

"Những ai làm cầu vượt biển trùng dương, bỏ lại đất sũng đầm ao, trong khi người phàm phu đang cột bè.

Những người ấy thật là những vị trí tuệ được giải thoát".

II

1. Rồi Thế Tôn gọi tôn giả Ananda: "Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Kotigàma".

- "Xin vâng, bạch Thế Tôn". Tôn giả Ananda đáp
ứng Thế Tôn. Rồi Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-
kheo đi đến Kotigàma. Tại đây, Thế Tôn ở tại
Kotigàma.

CÚNG DƯỜNG                                         177

2. Thế Tôn nói với các vị Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, chính vì không giác ngộ,
không thông hiểu Bốn Thánh đế mà chúng ta phải
lưu chuyển luân hồi lâu năm, Ta và các Ngươi.
Bốn Thánh đế ấy là gì?

- Này các Tỷ-kheo, chính vì không giác ngộ,
không thông hiểu Khổ Thánh đế mà chúng ta
phải lưu chuyển luân hồi lâu năm, Ta và các
Ngươi.
- Này các Tỷ-kheo, chính vì không giác ngộ,
không thông hiểu Khổ Tập Thánh đế mà chúng
ta phải lưu chuyển luân hồi lâu năm, Ta và các
Ngươi.
- Này các Tỷ-kheo, chính vì không giác ngộ,
không thông hiểu Khổ Diệt Thánh đế... Khổ
Diệt Đạo Thánh đế mà chúng ta phải lưu
chuyển luân hồi lâu năm, Ta và các Ngươi.

Này các Tỷ-kheo khi Khổ Thánh đế này được giác
ngộ, được thông hiểu, khi Khổ Tập Thánh đế này
được giác ngộ, được thông hiểu, khi Khổ Diệt Đạo
Thánh đế này được giác ngộ, được thông hiểu, thời
hữu ái được diệt trừ, sự dắt dẫn đến một đời sống
được đoạn tuyệt, nay không còn hậu hữu nữa.

CÚNG DƯỜNG                                      178

3. Thế Tôn thuyết như vậy, Thiện Thệ lại nói thêm:

- Chính vì không thấy như thật Bốn Thánh đế nên
có sự luân chuyển lâu ngày trong nhiều đời. Khi
những sự thực này được nhận thức, nguyên nhân
của một đời sống khác được trừ diệt, khi khổ căn
được đoạn trừ, sẽ không còn một đời sống khác
nữa.

4. Trong thời gian Thế Tôn ở Kotigàma, pháp thoại này được giảng cho chúng Tỷ-kheo:

- Đây là Giới, đây là Định, đây là Tuệ. Định cùng tu
với Giới sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn. Tuệ cùng
tu với Định sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn. Tâm
cùng tu với Tuệ sẽ đưa đến giải thoát hoàn toàn các
món lậu hoặc, tức là dục lậu, hữu lậu (tri kiến lậu),
vô minh lậu.

5. Thế Tôn, sau khi ở Kotigàma cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, liền bảo tôn giả Ananda:

- Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Nàdikà.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn. Rồi Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến Nàdikà, tại ngôi nhà

CÚNG DƯỜNG                                         179

gạch (Ginjakàvasatha).

6. Rồi Tôn giả Ananda đến chỗ Thế Tôn, đảnh lễ Ngài và ngồi xuống một bên. Tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, Tỷ-kheo Sàlada mệnh chung tại
Nàdikà đã được sanh ở cõi nào, hậu thế trạng
thái như thế nào?
- Tỷ-kheo ni Nandà mệnh chung tại Nàdikà đã
được sanh ở cõi nào, hậu thế trạng thái như thế
nào?
- Bạch Thế Tôn, cư sĩ Sudatta mệnh chung tại
Nàdikà đã được sanh cõi nào, hậu thế trạng thái
như thế nào?
- Bạch Thế Tôn, nữ cư sĩ Sujàtà mệnh chung tại
Nàdikà đã được sanh ở cõi nào, hậu thế trạng
thái như thế nào?
- Bạch Thế Tôn, cư sĩ Kakudha mệnh chung tại
Nàdikà đã được sanh cõi nào, hậu thế trạng thái
như thế nào?
- Bạch Thế Tôn, cư sĩ Kàlinga... Bạch Thế Tôn,
cư sĩ Nikata... Bạch Thế Tôn, cư sĩ
Katissabha... Bạch Thế Tôn, cư sĩ Tuttha...
Bạch Thế Tôn, cư sĩ Santuttha..., Bạch Thế Tôn

CÚNG DƯỜNG                                       180

cư sĩ Bhadda... Bạch Thế Tôn, cư sĩ Subhadda đã mệnh chung tại Nàdikà đã được sanh ở cõi nào, hậu thế trạng thái như thế nào?

7. Này Ananda, Tỷ-kheo Sàlada diệt tận các lậu
hoặc, tự mình với thắng trí chứng ngộ, chứng đạt và
an trú ngay hiện tại vô lậu tâm giải thoát, tuệ giải
thoát.

- Này Ananda, Tỷ-kheo ni Nandà đoạn trừ năm
hạ phần kiết sử, hóa sanh (thiên giới) và từ đó
nhập Niết Bàn không còn trở lại đời này nữa.
- Này Ananda, cư sĩ Sudatta, diệt trừ ba kiết sử
làm giảm thiểu tham, sân, si, chứng quả Nhứt
lai sau khi trở lại đời này một lần nữa sẽ diệt
tận khổ đau.
- Này Ananda, nữ cư sĩ Sujatà diệt trừ ba kiết sử,
chứng quả Dự lưu, nhứt định không còn đọa
vào ác đạo, đạt đến Chánh giác.
- Này Ananda, cư sĩ Kakudha đoạn trừ năm hạ
phần kiết sử, hóa sanh (thiên giới), và từ đó
nhập Niết Bàn không còn trở lại đời này nữa.
- Này Ananda, cư sĩ Kalinga... Này Ananda cư
sĩ Nikata... Này Ananda, cư sĩ Katissabha...

CÚNG DƯỜNG                                        181

Này Ananda, cư sĩ Tuttha... Này Ananda, cư sĩ
Santuttha... Này Ananda, cư sĩ Bhadada... Này
Ananda, cư sĩ Subhadda đoạn trừ năm hạ phần
kiết sử, được hóa sanh (thiên giới), và từ đó
nhập Niết Bàn không còn trở lại đời này nữa.
- Này Ananda, hơn năm mươi cư sĩ mệnh chung
tại Nàdikà, đoạn trừ năm hạ phần kiết sử, hóa
sanh (thiên giới) và từ đó nhập Niết Bàn không
còn trở lại đời này nữa.
- Này Ananda, hơn chín mươi tín nam nữ cư sĩ
mệnh chung tại Nàdikà, diệt trừ ba kiết sử, làm
giảm thiểu tham, sân, si, chứng quả Nhứt lai,
sau khi trở lại đời này một lần nữa sẽ diệt tận
khổ đau.
- Này Ananda, hơn năm trăm cư sĩ, mệnh chung
tại Nàdikà, diệt trừ ba kiết sử, chứng quả Dự
lưu, nhứt định không còn đọa vào ác đạo, đạt
đến Chánh giác.

8. Này Ananda, thật không có gì lạ, vấn đề con người
phải mệnh chung. Nhưng mỗi lần có người mệnh
chung lại đến hỏi Như Lai về vấn đề này thời
Ananda, như vậy làm phiền nhiễu Như Lai. Này
Ananda, vì vậy ta sẽ giảng Pháp kính (Gương
chánh pháp) để Thánh đệ tử, sau khi chứng đạt

CÚNG DƯỜNG                                        182

pháp nghĩa này, nếu muốn, sẽ tự tuyên bố về mình
như sau: "Đối với ta, sẽ không còn địa ngục, sẽ
không còn tái sanh cõi bàng sanh, ngạ quỷ, đọa xứ,
ác thú. Ta đã chứng quả Dự lưu, nhứt định không
đọa ác đạo, sẽ đạt Chánh giác".

9. Này Ananda, Pháp kính ấy là gì mà Thánh đệ tử, sau khi chứng đạt pháp nghĩa này, nếu muốn, sẽ tự tuyên bố về mình như sau: "Đối với ta, sẽ không còn địa ngục, sẽ không còn tái sanh cõi bàng sanh, ngạ quỷ, đọa xứ, ác thú. Ta đã chứng quả Dự lưu, nhứt định không đọa ác đạo, sẽ đạt Chánh giác"?

- Này Ananda, vị Thánh đệ tử có chánh tín đối
với đức Phật: "Thế Tôn là bậc A-la-hán,
Chánh Đẳng Giác, Minh hạnh Túc, Thiện Thệ,
Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự
Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật, Thế Tôn".

- Vị ấy có chánh tín đối với chánh pháp:
"Chánh pháp được Thế Tôn khéo giảng dạy,
thiết thực, vượt ngoài thời gian chi phối, đến để
mà thấy, có khả năng giải thoát, được kẻ trí tự
mình thâm hiểu".

- Vị ấy có chánh tín đối với chúng Tăng: "Chúng Tăng đệ tử Thế Tôn chân chánh tu

CÚNG DƯỜNG                                         183

hành, chúng Tăng đệ tử Thế Tôn chân trực tu
hành, chúng Tăng đệ tử Thế Tôn chân trí tu
hành, chúng Tăng đệ tử Thế Tôn chân tịnh tu
hành, tức là bốn đôi tám vị. Chúng Tăng đệ tử
Thế Tôn đáng được nghênh đón, đáng được
cúng dường, đáng được chiêm ngưỡng, đáng
được chấp tay, là phước điền vô thượng ở trên
đời.

- Cụ túc giới hạnh, được bậc Thánh mến
chuộng, được viên mãn không mảy mún, được
vẹn toàn không sứt mẻ, không tỳ vết, không ô
nhiễm, những giới hạnh đưa đến giải thoát,
được người trí tán thán, không bị ảnh hưởng
bởi đời sau. Hướng dẫn đến thiền định".

Này Ananda, chính Pháp kính này mà Thánh đệ
tử sau khi chứng đạt pháp nghĩa này, nếu muốn
sẽ tự tuyên bố về mình như sau: "Đối với ta, sẽ
không còn địa ngục, sẽ không còn tái sanh cõi bàng
sanh, ngạ quỷ, đọa xứ, ác thú. Ta đã chứng quả Dự
lưu, nhứt định không đọa ác đạo, sẽ đạt chánh giác".

10. Khi Thế Tôn ở Nàdikà, pháp thoại này được giảng cho chúng Tỷ-kheo:

- Đây là Giới, đây là Định, đây là Tuệ... Tức là dục

CÚNG DƯỜNG                                        184

lậu, hữu lậu (tri kiến lậu), vô minh lâu.

11. Rồi Thế Tôn, sau khi ở Nàdikà cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, liền bảo tôn giả Ananda:

- Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Vesàli.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn. Rồi Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến Vesàli. Ở đây, Thế Tôn trú tại vườn Ambapàli.

12. Thế Tôn bảo các vị Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, các Ngươi phải sống an trú chánh niệm, tỉnh giác. Đó là lời dạy của Ta cho các Ngươi.

Này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo an trú chánh
niệm? Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo đối với thân, quán
thân, tinh tấn, tỉnh giác, chánh niệm nhiếp phục mọi
tham ái, ưu bi ở trên đời, đối với các cảm thọ... đối
với tâm... đối với các pháp, quán pháp, tinh tấn, tỉnh
giác, chánh niệm, nhiếp phục mọi tham ái, ưu bi ở
trên đời. Này các Tỷ-kheo, như vậy gọi là chánh
niệm.

CÚNG DƯỜNG                                          185

13. Này các Tỷ-kheo thế nào là Tỷ-kheo tỉnh giác? Này các Tỷ-kheo, ở đây Tỷ Kheo tỉnh giác khi đi tới, đi lui, tỉnh giác khi ngó tới, ngó lui; tỉnh giác khi co tay, duỗi tay, tỉnh giác khi mang áo sanghati (tăng già lê) mang bát, mang y, tỉnh giác khi ăn, khi uống, khi nhai, khi nếm, tỉnh giác khi đại tiện, tiểu tiện; tỉnh giác khi đi; khi đứng, khi ngồi, khi nằm, khi thức, khi nói, khi im lặng. Này các Tỷ-kheo, như vậy Tỷ-kheo sống tỉnh giác. Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo phải sống an trú chánh niệm, tỉnh giác. Đó là lời dạy của Ta cho các Ngươi.

14. Lúc bấy giờ dâm nữ Ambapàli được nghe: "Thế Tôn đã đến Vesàli và ở tại vườn xoài của ta". Dâm nữ Ambapàli liền cho thắng các cỗ xe thù thắng, tự leo lên một chiếc, cùng với các cổ xe thù thắng xuất phát ra khỏi Vesàli và đi đến vườn xoài. Nàng cỡi xe cho đến chỗ còn có thể cỡi xe được, rồi xuống xe đi bộ đến tại chỗ Thế Tôn, khi đến liền đảnh lễ Ngài và ngồi xuống một bên, Thế Tôn thuyết pháp cho dâm nữ Ambapàli đang ngồi một bên, giảng dạy, khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ.

Dâm nữ Ambapàli sau khi được Thế Tôn giảng dạy, khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ, liền bạch Thế Tôn:

CÚNG DƯỜNG                                            186

- Bạch Thế Tôn, mong Thế Tôn ngày mai nhận lời mời dùng cơm của chúng con với chúng Tỷ-kheo.

Thế Tôn im lặng nhận lời. Dâm nữ Ambapali được biết Thế Tôn đã nhận lời, từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ Ngài, thân bên phải hướng về đức Phật và từ biệt.

15. Các người Licchavi ở Vesàli được nghe: "Thế
Tôn đến Vesàli hiện ở vườn Ambapàli", liền cho
thắng các cỗ xe thù thắng leo lên xe rồi xuất phát ra
khỏi Vesàli với những cỗ xe ấy. Có những vị
Licchavi toàn xanh, màu sắc xanh, mặc vải màu
xanh, mang đồ trang sức màu xanh. Có những vị
Licchavi toàn vàng, màu sắc vàng, mặc vải màu
vàng, mang đồ trang sức màu vàng. Có những vị
Licchavi toàn đỏ, màu sắc đỏ, mặc vải màu đỏ, mang
đồ trang sức màu đỏ. Có những vị Licchavi toàn
trắng, màu sắc trắng, mặc vải màu trắng, mang đồ
trang sức màu trắng.

16. Lúc bấy giờ dâm nữ Ambapàli đánh xe va chạm
với các thanh niên Licchavi, trục xe chạm với trục
xe, bánh xe chạm với bánh xe, gọng xe chạm với
gọng xe. Các Licchavi nói với dâm nữ Ambapàli:

- Này Ambapàli, tại sao nàng lại đánh xe va chạm với các thanh niên Licchavi, trục xe chạm với trục xe, bánh xe chạm với bánh xe, gọng xe chạm với

CÚNG DƯỜNG                                         187

gọng xe?

- Này quý Công tử của tôi, tôi vừa mới mời Thế Tôn cùng chúng Tỷ-kheo ngày mai đến dùng cơm.

- Này Ambapàli, hãy nhường cho chúng ta bữa cơm ấy đổi lấy một trăm ngàn.

- Dầu quý Công tử có cho tôi cả thành Vesàli cùng với các đất phụ thuộc, tôi cũng không nhường bữa cơm quan trọng này.

Các vị Licchavi này tức tối búng ngón tay và nói:

- Chúng ta bị cô thiếu nữ xoài này đả thắng! Chúng ta bị cô thiếu nữ xoài này phổng tay trên. Và các vị Licchavi này cùng đi đến vườn Ambapàli.

17. Thế Tôn xa thấy các vị Licchavi liền nói với các
Tỷ-kheo: "Này các Tỷ-kheo nếu có vị Tỷ-kheo nào
chưa thấy các chư Thiên ở cõi Tam thập tam thiên,
hãy ngó chúng Licchavi, hãy nhìn chúng Licchavi.
Này các Tỷ-kheo chúng Licchavi cũng giống như
chúng Tam thập tam thiên".

18. Các vị Licchavi ấy cỡi xe cho đến chỗ còn có thể cỡi xe được, rồi xuống xe đi bộ đến tại chỗ Thế Tôn, khi đến, liền đảnh lễ Ngài và ngồi xuống một bên.

CÚNG DƯỜNG                                          188

Thế Tôn thuyết pháp cho những vị Licchavi đang ngồi một bên, giảng dạy, khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ.

Các vị Licchavi sau khi được Thế Tôn giảng dạy, khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ liền bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, mong Thế Tôn ngày mai nhận lời mời dùng cơm của chúng con với chúng Tỷ-kheo.

- Này các Licchavi, ngày mai Ta đã nhận lời mời dùng cơm của dâm nữ Ambapàli rồi.

Các vị Licchavi này tức tối búng ngón tay và nói: "Chúng ta bị cô thiếu nữ xoài này đả thắng! Chúng ta bị cô thiếu nữ xoài này phổng tay trên..."

Rồi những vị Licchavi này, hoan hỷ tán thán lời dạy Thế Tôn, từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ Ngài, thân bên hữu hướng về đức Phật và từ biệt.

19. Lúc bấy giờ dâm nữ Ambapali, đêm vừa tàn
canh, liền cho sửa soạn tại vườn của mình các món
ăn thượng vị loại cứng và loại mềm và cho báo tin
Thế Tôn: "Bạch Thế Tôn, giờ đã đến, cơm đã sẵn
sàng". Thế Tôn buổi sáng đắp y, đem theo y bát, cùng
với chúng Tỷ-kheo đến tại túc xá của dâm nữ

CÚNG DƯỜNG                                        189

Ambapàli, sau khi đến liền ngồi xuống chỗ đã soạn
sẵn. Rồi dâm nữ Ambapàli tự tay thân hành mời
chúng Tỷ-kheo với đức Phật là vị thượng thủ, dùng
các món ăn thượng vị loại cứng và loại mềm.

Khi Thế Tôn dùng xong, tay đã rời bát, dâm nữ
Ambapàli lấy một ghế thấp khác và ngồi xuống một
bên. Sau khi ngồi xuống một bên, dâm nữ Ambapàli
bạch Thế Tôn: "Bạch Thế Tôn, con xin cúng
dường ngôi vườn này cho chúng Tỷ-kheo với đức
Phật là vị thượng thủ".

Thế Tôn nhận lãnh khu vườn. Thế Tôn thuyết pháp cho dâm nữ Ambapàli, khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ, rồi đứng dậy ra về.

20. Trong thời gian Thế Tôn ở Vesàli, pháp thoại này được giảng cho chúng Tỷ-kheo:

- Đây là Giới, đây là Định, đây là Tuệ. Định cùng tu
với Giới sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn. Tuệ cùng
tu với Định sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn. Tâm
cùng tu với Tuệ sẽ đưa đến giải thoát hoàn toàn các
món lậu hoặc, tức là dục lậu, hữu lậu (tri kiến lậu),
vô minh lậu.

21. Rồi Thế Tôn, sau khi ở Vesàli cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, liền bảo tôn giả Ananda:

CÚNG DƯỜNG                                         190

- Này Ananda, chúng ta hãy đi đến làng Baluvà.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn. Rồi Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến làng Baluvà. Và Thế Tôn trú tại làng này.

22. Thế Tôn nói với các Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ Kheo hãy an cư trong mùa mưa xung quanh Vesàli tại chỗ có bạn bè quen thuộc và thân tín. Còn Ta sẽ an cư ở đây, tại làng Baluvà.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Những Tỷ Kheo này vâng đáp Thế Tôn và tìm chỗ
an cư mùa mưa xung quanh Vesàli tại chỗ có bạn bè
quyến thuộc và thân tín. Còn Thế Tôn an cư tại làng
Baluvà.

23. Trong khi Thế Tôn an cư trong mùa mưa, một cơn bệnh trầm trọng khởi lên, rất đau đớn, gần như muốn chết. Nhưng Thế Tôn giữ tâm chánh niệm, tỉnh giác, chịu đựng cơn đau ấy, không một chút ta thán. Thế Tôn tự nghĩ: "Thật không hợp lẽ nếu Ta diệt độ mà không có một lời với các đệ tử hầu cận Ta, không từ biệt chúng Tỷ-kheo. Vậy Ta hãy lấy sức

CÚNG DƯỜNG                                       191

tinh tấn, nhiếp phục cơn bệnh này, duy trì mạng căn và tiếp tục sống". Và Thế Tôn với sức tinh tấn, nhiếp phục bệnh ấy duy trì mạng căn.

24. Rồi Thế Tôn lành bệnh. Sau khi lành bệnh không
bao lâu, đức Phật rời khỏi tịnh xá và ngồi trên ghế đã
soạn sẵn, trong bóng mát của ngôi tịnh xá. Lúc bấy
giờ tôn giả Ananda đến tại chỗ Thế Tôn, đảnh lễ Ngài
và ngồi xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một bên,
tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, con được thấy Thế Tôn khỏe mạnh. Bạch Thế Tôn, con được thấy Thế Tôn kham nhẫn, bạch Thế Tôn, thấy Thế Tôn bệnh hoạn, thân con cảm thấy yếu ớt như lau sậy, mắt con mờ mịt không thấy rõ phương hướng, dầu cho, bạch Thế Tôn, con được một chút an ủi rằng, Thế Tôn sẽ không diệt độ, nếu Ngài chưa có lời di giáo lại cho chúng Tỷ-kheo.

25. Này Ananda, chúng Tỷ-kheo còn mong mỏi gì
nữa ở Ta! Này Ananda, Ta đã giảng Chánh pháp,
không có phân biệt trong ngoài (mật giáo và không
phải mật giáo), vì này Ananda, đối với các Pháp,
Như Lai không bao giờ là vị Đạo sư còn nắm tay (còn
giữ lại một ít mật giáo chưa giảng dạy).

- Này Ananda, những ai nghĩ rằng: "Như Lai là

CÚNG DƯỜNG                                          192

vị cầm đầu chúng Tỷ-kheo"; hay "chúng Tỷ-
kheo chịu sự giáo huấn của Như Lai" thời này
Ananda, người ấy sẽ có lời di giáo cho chúng
Tỷ-kheo.
- Này Ananda, Như Lai không nghĩ rằng: "Ta
là vị cầm đầu chúng Tỷ-kheo; hay "chúng Tỷ-
kheo chịu sự giáo huấn của Ta" thời nay
Ananda, làm sao Như Lai lại có lời di giáo cho
chúng Tỷ-kheo?
- Này Ananda, Ta nay đã già, đã thành bậc
trưởng thượng, đã đến tuổi lâm chung, đã đến
tám mươi tuổi. Này Ananda, như cỗ xe đã già
mòn, sở dĩ còn chạy được là nhờ dây thắng
chằng chịt, cũng vậy thân Như Lai được duy trì
sự sống giống như chính nhờ chống đỡ dây
chằng.
- Này Ananda, chỉ trong khi Như Lai không tác
ý đến tất cả tướng, với sự diệt trừ một số cảm
thọ, chứng và an trú vô tướng tâm định, chính
khi ấy thân Như Lai được thoải mái.

26. Vậy nên, này Ananda, hãy tự mình là ngọn đèn
cho chính mình, hãy tự mình nương tựa chính
mình, chớ nương tựa một gì khác. Dùng Chánh
pháp làm ngọn đèn, dùng Chánh pháp làm chỗ

CÚNG DƯỜNG                                      193

nương tựa, chớ nương tựa một gì khác.

Này Ananda, thế nào là vị Tỷ-kheo hãy tự mình là
ngọn đèn cho chính mình, tự mình nương tựa chính
mình, không nương tựa một gì khác, dùng Chánh
pháp làm ngọn đèn, dùng Chánh pháp làm chỗ
nương tựa, không nương tựa một gì khác?

Này Ananda, ở đời, vị Tỷ-kheo, đối với thân quán
thân, tinh tấn, tỉnh giác, chánh niệm, nhiếp phục mọi
tham ái, ưu bi trên đời; đối với các cảm thọ... đối với
tâm... đối với các pháp, quán pháp, tinh tấn, tỉnh giác,
chánh niệm, nhiếp phục mọi tham ái, ưu bi trên đời.
Này Ananda, như vậy vị Tỷ-kheo tự mình là ngọn
đèn cho chính mình, tự mình nương tựa chính mình,
không nương tựa một gì khác, dùng Chánh pháp làm
ngọn đèn, dùng Chánh pháp làm chỗ nương tựa,
không nương tựa một gì khác.

Này Ananda, những ai sau khi Ta diệt độ, tự mình
là ngọn đèn cho chính mình, tự mình nương tựa
chính mình, không nương tựa một gì khác, dùng
Chánh pháp làm ngọn đèn, dùng Chánh pháp
làm chỗ nương tựa, không nương tựa vào một
pháp gì khác, những vị ấy, Này Ananda là những
vị tối thượng trong hàng Tỷ-kheo của Ta, nếu
những vị ấy tha thiết học hỏi.

CÚNG DƯỜNG                                            194

III

1. Rồi Thế Tôn vào buổi sáng đắp y, đem theo y bát,
vào Vesàli để khất thực. Sau khi khất thực ở Vesàli,
ăn xong và trên đường khất thực trở về Ngài nói với
tôn giả Ananda:

- Này Ananda, hãy lấy tọa cụ. Ta muốn đi đến điện thờ Càpàla, để nghỉ trưa.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng đáp Thế Tôn, lấy tọa cụ và đi theo sau lưng Thế Tôn.

2. Thế Tôn đi đến điện thờ Càpàla, khi đến Ngài ngồi
trên chỗ đã soạn sẵn. Tôn giả Ananda đảnh lễ Thế
Tôn và ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với Tôn giả
Ananda đang ngồi một bên:

- Này Ananda, khả ái thay Vesàli, khả ái thay điện
thờ Udena, khả ái thay điện thờ Gotamaka, khả ái
thay điện thờ Sàttambaka, khả ái thay điện thờ
Bahuputta, khả ái thay điện thờ Sàrandada, khả ái
thay điện thờ Càpàla.

3. Này Ananda, những ai đã tu bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc chắn, thật bền

CÚNG DƯỜNG                                        195

vững, điêu luyện, thiện xảo, thời nếu muốn người ấy có thể sống đến một kiếp hay phần kiếp còn lại.

Này Ananda, nay Như Lai đã tu bốn thần túc, tu
tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc chắn, thật bền
vững, điêu luyện, thiện xảo. Này Ananda, nếu muốn
Như Lai có thể sống đến một kiếp hay phần kiếp còn
lại.

4. Nhưng Tôn giả Ananda không thể nhận hiểu sự
gợi ý quá rõ ràng, sự hiện tướng quá rõ ràng của
Thế Tôn, Tôn giả không thỉnh cầu Thế Tôn: "Bạch
Thế Tôn, Thế Tôn hãy ở lại cho đến trọn kiếp. Thiện
Thệ hãy ở lại cho đến trọn kiếp vì lợi ích cho chúng
sanh, vì hạnh phúc cho chúng sanh, vì lòng thương
tưởng cho đời, vì lợi ích, vì hạnh phúc, vì an lạc cho
loài Trời và loài Người". Vì tâm tôn giả bị Ma vương
ám ảnh.

5. Lần thứ hai Thế Tôn... lần thứ ba Thế Tôn nói với tôn giả Ananda:

- Này Ananda, khả ái thay Vesàli, khả ái thay điện thờ Udena, khả ái thay điện thờ Gotamaka, khả ái thay điện thờ Sattambaka, khả ái thay điện thờ Bahuputta, khả ái thay điện thờ Sàrandada, khả ái thay điện thờ Càpàla!" Này Ananda, những ai đã tu bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật

CÚNG DƯỜNG                                           196

chắc chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo thời,
nếu người ấy muốn, có thể sống đến một kiếp hay
phần kiếp còn lại. Này Ananda, nay Như Lai đã tu
bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật
chắc chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo. Này
Ananda, nếu muốn, Như Lai có thể sống đến một
kiếp hay phần kiếp còn lại.

Nhưng tôn giả Ananda không thể nhận hiểu sự gợi ý quá rõ ràng, sự hiện tướng quá rõ ràng của Thế Tôn, Tôn giả không thỉnh cầu Thế Tôn: "Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hãy ở lại cho đến trọn kiếp, Thiện Thệ hãy ở lại cho đến trọn kiếp, vì lợi ích cho chúng sanh, vì hạnh phúc cho chúng sanh, vì lòng thương tưởng cho đời, vì lợi ích, vì hạnh phúc, vì an lạc cho loài Trời và loài Người". Vì tâm của tôn giả bị Ác ma ám ảnh.

6. Rồi Thế Tôn nói với tôn giả Ananda:

- Này Ananda hãy đi và làm những gì Ngươi nghĩ là phải thời.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn, từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ Ngài, thân bên hữu hướng về Thế Tôn và đi ra.

CÚNG DƯỜNG                                          197

7. Tôn giả Ananda đi ra chưa bao lâu, Ác ma liền đến chỗ Thế Tôn, khi đến xong liền đứng một bên. Sau khi đứng một bên, Ác ma nói với Thế Tôn.

- Bạch Thế Tôn, nay Thế Tôn hãy diệt độ, Thiện Thệ hãy diệt độ. Bạch Thế Tôn, nay đã đến thời Thế Tôn diệt độ. Bạch Thế Tôn, đây là lời Thế Tôn đã nói: "Này Ác ma, Ta sẽ không diệt độ khi nào những Tỷ- kheo của Ta chưa trở thành những vị đệ tử chân chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn, duy trì Chánh pháp, thành tựu Chánh pháp và tùy pháp, sống chân chánh, sống theo Chánh pháp, sau khi học hỏi giáo lý, chưa có thể tuyên bố, diễn giảng, trình bày, xác định, khai minh, phân tích, và giải thích rõ ràng Chánh pháp, khi có tà đạo khởi lên chưa có thể chất vấn và hàng phục một cách khéo léo, chưa có thể truyền bá Chánh pháp thần diệu".

8. Bạch Thế Tôn, nay những Tỷ-kheo của Thế Tôn, đã trở thành những vị đệ tử chân chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn, duy trì Chánh pháp và tùy pháp, sống chân chánh, sống theo Chánh pháp, sau khi học hỏi giáo lý, đã có thể tuyên bố, diễn giảng, trình bày, xác định, khai minh, phân tách và giải thích rõ ràng Chánh pháp, khi có tà đạo khởi lên đã có thể chất vấn và hàng phục một cách khéo léo, đã có thể truyền bá Chánh pháp thần diệu. Như vậy,

CÚNG DƯỜNG                                         198

nay Thế Tôn, hãy diệt độ, Thiện Thệ hãy diệt độ. Bạch Thế Tôn, nay đã đến thời Thế Tôn diệt độ!

Bạch Thế Tôn, đây là lời Thế Tôn đã nói: "Này Ác ma, Ta sẽ không diệt độ khi nào những Tỷ-kheo ni của Ta chưa trở thành những vị đệ tử chơn chánh, sáng suốt, có kỷ luật... khi nào những nam cư sĩ của Ta chưa trở thành những vị đệ tử chơn chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn duy trì Chánh pháp, thành tựu Chánh pháp và tùy pháp, sống chơn chánh, sống theo Chánh pháp, sau khi học hỏi giáo lý, chưa có thể tuyên bố, diễn giảng, trình bày, xác định, khai minh, phân tách, và giải thích rõ ràng Chánh pháp; khi nào có tà đạo khởi lên, chưa có thể chất vấn và hàng phục một cách khéo léo, chưa có thể truyền bá Chánh pháp thần diệu". Bạch Thế Tôn, nay những nam cư sĩ của Thế Tôn đã trở thành những đệ tử chơn chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn, duy trì Chánh pháp, đầy đủ Chánh pháp và tùy pháp, sống chơn chánh, sống theo Chánh pháp, sau khi học hỏi giáo lý đã có thể tuyên bố, diễn giảng, trình bày, xác định, khai minh, phân tích và giải thích rõ ràng Chánh pháp; khi có tà đạo khởi lên, đã có thể chất vấn và hàng phục một cách khéo léo, và có thể truyền bá Chánh pháp thần diệu. Như vậy, nay Thế Tôn hãy diệt độ, Thiện Thệ hãy diệt độ. Bạch Thế Tôn nay đã đến thời Thế Tôn diệt độ.

CÚNG DƯỜNG                                           199

Bạch Thế Tôn, đây là lời Thế Tôn đã nói: "Này Ác ma, Ta sẽ không diệt độ khi nào những nữ cư sĩ của Ta chưa trở thành những vị đệ tử chơn chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn, duy trì, Chánh pháp, thành tựu Chánh pháp và tùy pháp, sống chơn chánh, sống theo Chánh pháp, sau khi học hỏi giáo lý, chưa có thể tuyên bố, diễn giảng, trình bày, xác định, khai minh, phân tách, và giải thích rõ ràng Chánh pháp; khi nào có tà đạo khởi lên, chưa có thể chất vấn và hàng phục một cách khéo léo, chưa có thể truyền bá chánh pháp một cách thần diệu". Bạch Thế Tôn, nay những nữ cư sĩ của Thế Tôn đã trở thành những đệ tử chơn chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn, duy trì Chánh pháp, thành tựu Chánh pháp và tùy pháp, sống chơn chánh, sống theo Chánh pháp, sau khi học hỏi giáo lý đã có thể tuyên bố, diễn giảng, trình bày, xác định, khai minh, phân tách, và giải thích rõ ràng Chánh pháp; khi nào có tà đạo khởi lên, đã có thể chất vấn và hàng phục một cách khéo léo, có thể truyền bá Chánh pháp một cách thần diệu. Như vậy, nay Thế Tôn hãy diệt độ, Thiện Thệ hãy diệt độ. Bạch Thế Tôn, nay đã đến thời Thế Tôn diệt độ.

Bạch Thế Tôn, đây là lời Thế Tôn đã nói: "Này Ác ma, Ta sẽ không diệt độ khi nào phạm hạnh Ta giảng dạy chưa thành tựu, thịnh đạt, phổ biến,

CÚNG DƯỜNG                                         200

quảng bá, biến mãn, nghĩa là được khéo giảng dạy
cho loài người". Bạch Thế Tôn, nay phạm hạnh Thế
Tôn giảng dạy đã được thành tựu, thịnh đạt, phổ biến,
quảng bá, biến mãn, nghĩa là được khéo giảng dạy
cho loài người. Như vậy, nay Thế Tôn hãy diệt độ,
Thiện Thệ hãy diệt độ. Bạch Thế Tôn nay đã đến thời
Thế Tôn diệt độ.

9. Khi được nói vậy Thế Tôn nói với Ác ma: "Này
Ác ma hãy yên tâm, không bao lâu Như Lai sẽ diệt
độ. Sau ba tháng bắt đầu từ hôm nay, Như Lai sẽ
diệt độ".

10. Và tại điện thờ Càpàla, Thế Tôn chánh niệm,
tỉnh giác, từ bỏ thọ, hành (không duy trì mạng sống
lâu hơn nữa). Khi Thế Tôn từ bỏ, không duy trì mạng
sống thêm nữa, thời đại địa chấn động, ghê rợn, tóc
lông dựng ngược, sấm trời vang dậy. Thế Tôn nhận
hiểu ý nghĩa của sự kiện ấy, liền thốt câu kệ cảm khái
như sau:

Mạng sống có hạn hay vô hạn,
Tu sĩ từ bỏ, không kéo dài.
Nội tâm chuyên nhất trú thiền định.
Như tháo áo giáp đang mang mặc.
11. Lúc bấy giờ, tôn giả Ananda suy nghĩ: "Thật là
kỳ diệu! Thật là hy hữu! Đại địa chấn động, đại địa

CÚNG DƯỜNG                                          201

rung động như vậy, ghê rợn, tóc lông dựng ngược và sấm trời vang dậy. Do nhân gì, do duyên gì, đại địa chấn động như vậy?".

12. Rồi tôn giả Ananda đến tại chỗ Thế Tôn, đảnh lễ Ngài và ngồi xuống một bên. Khi ngồi xuống một bên, tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

 Bạch Thế Tôn, thật là kỳ diệu! Bạch Thế Tôn thật
là hy hữu! Đại địa chấn động, đại địa rung động
như vậy, ghê rợn, tóc lông dựng ngược và sấm
trời vang dậy. Bạch Thế Tôn, do nhân gì, do duyên
gì, đại địa chấn động như vậy?

13. - Này Ananda, có tám nhân, có tám duyên khiến đại địa chấn động. Thế nào là tám?

Này Ananda, đại địa này thiết lập trên nước, nước ở
trên gió và gió ở tại hư không. Này Ananda, đến thời
đại phong khởi lên, gió lớn khi thổi làm nổi sóng
nước, và khi nước nổi sóng thì quả đất rung động.
Đó là nhân thứ nhất, duyên thứ nhất, đại địa chấn
động.

14. Lại nữa này Ananda, có vị Sa-môn hay Bà-la- môn có thần thông, tâm được chế ngự, hay hàng chư Thiên có đại thần thông, có đại uy lực; những vị này quán địa tánh có hạn, quán thủy tánh vô lượng, vị ấy

CÚNG DƯỜNG                                        202

có thể khiến quả đất này rung động, chuyển động mạnh. Đó là nhân thứ hai, duyên thứ hai khiến đại địa chấn động.

15. Lại nữa, này Ananda, khi vị Bồ-tát ở cõi Tusita
(Đâu suất) từ bỏ thân, chánh niệm, tỉnh giác, nhập
vào mẫu thai, khi ấy quả đất này rung động, chuyển
động, chấn động mạnh. Đó là nhân thứ ba, duyên thứ
ba khiến đại địa chấn động.

16. Lại nữa, này Ananda, khi vị Bồ-tát, chánh niệm, tỉnh giác, ra khỏi mẫu thai, khi ấy quả đất này rung động, chuyển động, chấn động mạnh. Đó là nhân thứ tư, duyên thứ tư khiến đại địa chấn động.

17. Lại nữa, này Ananda, khi Như Lai chứng ngộ vô
thượng Chánh Đẳng Chánh Giác, khi ấy quả đất rung
động, chuyển động, chấn động mạnh. Đó là nhân thứ
năm, duyên thứ năm khiến đại địa chấn động.

18. Lại nữa, này Ananda, khi Như Lai chuyển bánh
xe Pháp, khi ấy quả đất này rung động, chuyển động,
chấn động mạnh. Đó là nhân thứ sau, duyên thứ sau,
khiến đại địa chấn động.

19. Lại nữa, này Ananda, khi Như Lai, chánh niệm, tỉnh giác, từ bỏ, không duy trì mạng sống, khi ấy quả đất này rung động, chuyển động, chấn động mạnh.

CÚNG DƯỜNG                                         203

Đó là nhân thứ bảy, duyên thứ bảy, khiến đại địa chấn động.

20. Lại nữa, này Ananda, khi Như Lai nhập vô dư y
Niết Bàn, khi ấy quả đất này rung động, chuyển
động, chấn động mạnh. Đó là nhân thứ tám duyên
thứ tám, khiến đại địa chấn động.

Này Ananda, do tám nhân này, tám duyên này, khiến đại địa chấn động.

21. Này Ananda, có tám chúng. Thế nào là tám?

- Chúng Sát-đế-Lỵ,
- Chúng Bà-la-môn,
- Chúng Cư sĩ,
- Chúng Sa-môn,
- Chúng Bốn Thiên vương,
- Chúng Tam thập tam thiên,
- Chúng Ma,
- Chúng Phạm thiên.

22. Này Ananda, Ta nhớ lại Ta đã đến chúng Sát - đế-lỵ hơn một trăm lần. Tại đây trước khi Ta ngồi, trước khi Ta nói chuyện, và trước khi cuộc đối thoại

CÚNG DƯỜNG                                        204

bắt đầu, dung sắc của chúng Sát-đế-lỵ như thế nào,
dung sắc của Ta cũng như vậy; giọng nói chúng
như thế nào, giọng nói của Ta cũng như vậy. Và
với bài pháp thoại, Ta giảng dạy, khích lệ, làm cho
phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ. Khi Ta đang nói,
chúng không biết: "Kẻ nói ấy là ai, là chư Thiên
chăng, là Người chăng?" sau khi Ta giảng dạy, khích
lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ với bài
pháp thoại, Ta biến mất. Khi Ta biến mất, chúng
không biết: "Kẻ biến mất ấy là ai, là chư Thiên
chăng, là Ngươi chăng?".

23. Này Ananda. Ta nhớ lại Ta đã đến chúng Bà-la- môn hơn một trăm lần... chúng Cư sĩ... chúng Sa- môn... chúng Bốn Thiên vương... chúng Tam thập tam thiên... chúng Ma... chúng Phạm thiên hơn trăm lần, tại đây trước khi Ta ngồi, trước khi Ta nói chuyện và trước khi cuộc đối thoại bắt đầu dung sắc của chúng Phạm thiên như thế nào, dung sắc của Ta cũng vậy; giọng nói của chúng như thế nào, giọng nói của Ta cũng vậy. Và với bài pháp thoại, Ta giảng dạy, khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ. Khi Ta đang nói, chúng không biết: "Kẻ nói ấy là ai, là chư Thiên chăng, là Người chăng?" Sau khi Ta giảng dạy, khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ, Ta biến mất. Khi Ta biến mất, chúng không biết: "Kẻ biến mất đó là ai, là chư Thiên chăng, là

CÚNG DƯỜNG                                        205

Người chăng? " Này Ananda, như vậy là tám chúng.

24. Này Ananda, có tám thắng xứ. Thế nào là tám?

25. Một vị quán tưởng nội sắc, thấy các loại ngoại
sắc, có hạn lượng, đẹp, xấu. Vị ấy nhận thức rằng:
"Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy", đó là
thắng xứ thứ nhất.

26. Một vị quán tưởng nội sắc, thấy các loại ngoại
sắc vô lượng, đẹp, xấu. Vị ấy nhận thức rằng: "Sau
khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy", đó là thắng
xứ thứ hai.

27. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại
ngoại sắc có hạn lượng đẹp, xấu. Vị ấy nhận thức
rằng: "Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy",
đó là thắng xứ thứ ba.

28. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại
ngoại sắc vô lượng, đẹp, xấu. Vị ấy nhận thức rằng:
"Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy", đó là
thắng xứ thứ tư.

29. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu xanh, tướng sắc xanh, hình sắc xanh, ánh sáng xanh - như bông gai màu xanh, tướng sắc

CÚNG DƯỜNG                                         206

xanh, hình sắc xanh, ánh sáng xanh - như lụa Ba-la- nại, cả hai mặt láng trơn, màu xanh, tướng sắc xanh, hình sắc xanh, ánh sáng xanh. Như vậy vị này quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu xanh, tướng sắc xanh, hình sắc xanh ánh sáng xanh. Vị ấy nhận thức rằng: "Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy", đó là thắng xứ thứ năm.

30. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu vàng, sắc màu vàng, tướng màu vàng, hình sắc vàng, ánh sáng vàng - như bông Kanikàra màu vàng, tướng sắc vàng, hình sắc vàng, ánh sáng vàng - như lụa sa Balanại, cả hai mặt láng trơn màu vàng, tướng sắc vàng hình sắc vàng - như vậy vị này quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu vàng, tướng sắc vàng, hình sắc vàng, ánh sáng vàng, vị ấy nhận thức rằng: "Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy", đó là thắng xứ thứ sáu.

31. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu đỏ, sắc màu đỏ, tướng sắc đỏ, hình sắc đỏ, ánh sáng đỏ - như bông bandhujìvaka màu đỏ, sắc màu đỏ, tướng màu đỏ, hình sắc đỏ, ánh sáng đỏ - như lụa sa Balanại, cả hai mặt láng trơn màu đỏ, sắc màu đỏ, tướng màu đỏ, hình sắc đỏ, ánh sáng đỏ. Như vậy vị này quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu đỏ tướng sắc đỏ, hình sắc đỏ,

CÚNG DƯỜNG                                         207

ánh sáng đỏ, vị ấy nhận thức rằng: "Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy", đó là thắng xứ thứ bảy.

32. Một vị quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu trắng, tướng sắc trắng, hình sắc trắng, ánh sáng trắng - như sao mai Osadhi màu trắng, tướng sắc trắng, hình sắc trắng, ánh sáng trắng - như lụa sa Balanại, cả hai mặt láng trơn màu trắng, tướng sắc trắng, hình sắc trắng, ánh sáng trắng. Như vậy vị này quán tưởng vô sắc ở nội tâm, thấy các loại ngoại sắc màu trắng, tướng sắc trắng, hình sắc trắng, ánh sáng trắng, vị ấy nhận thức rằng: "Sau khi nhiếp thắng chúng, ta biết, ta thấy", đó là thắng xứ thứ tám. Này Ananda như vậy là tám thắng xứ.

33. Này Ananda, có tám giải thoát. Thế nào là tám?

- Tự mình có sắc, thấy các sắc; đó là sự giải thoát
thứ nhất.
- Quán tưởng nội sắc là vô sắc, thấy các ngoại
sắc; đó là sự giải thoát thứ hai.
- Quán tưởng (sắc là) tịnh, chú tâm trên suy
tưởng ấy; đó là sự giải thoát thứ ba.
- Vượt khỏi hoàn toàn sắc tưởng, diệt trừ các
tưởng hữu đối, không tác ý đến những tưởng

CÚNG DƯỜNG                                           208

khác biệt, với suy tư "hư không là vô biên",
chứng và trú Không vô biên xứ; đó là sự giải
thoát thứ tư.
- Vượt khỏi hoàn toàn Không vô biên xứ, với suy
tư "thức là vô biên", chứng và trú Thức vô biên
xứ; đó là giải thoát thứ năm.
- Vượt khỏi hoàn toàn Thức vô biên xứ, với suy
tư "không có vật gì", chứng và trú Vô sở hữu
xứ; đó là sự giải thoát thứ sáu.
- Vượt khỏi hoàn toàn Vô sở hữu xứ, chứng và
trú Phi tưởng phi phi tưởng xứ; đó là sự giải
thoát thứ bảy.
- Vượt khỏi hoàn toàn Phi tưởng phi phi tưởng
xứ, chứng và trú Diệt thọ tưởng; đó là sự giải
thoát thứ tám.

Này Ananda, như vậy là tám giải thoát.

34. Này Ananda, một thời Ta ở tại Uruvelà, trên
bờ     sông    Neranjara,     dưới     gốc      cây
Ajapàlanigrodha khi Ta mới thành đạo. Này
Ananda, lúc bấy giờ Ác ma đến tại chỗ Ta ở, khi đến
xong liền đứng một bên. Này Ananda, sau khi đứng
một bên, Ác ma nói với Ta: "Bạch Thế Tôn, nay Thế
Tôn hãy diệt độ, Thiện Thệ hãy diệt độ. Bạch Thế
Tôn nay đã đến thời Thế Tôn diệt độ".

CÚNG DƯỜNG                                       209

35. Này Ananda, khi được nói vậy, Ta nói với Ác ma:

- "Này Ác ma, Ta sẽ không diệt độ khi nào những
Tỷ-kheo của Ta chưa thành những đệ tử chơn
chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn, duy trì
Chánh pháp, thành tựu Chánh pháp và Tùy pháp,
sống chơn chánh, sống theo Chánh pháp, sau khi học
hỏi giáo lý chưa có thể tuyên bố, diễn giảng, trình
bày, xác định, khai minh, phân tách và giải thích rõ
ràng Chánh pháp; khi có tà đạo khởi lên, chưa có thể
chất vấn và hàng phục một cách khéo léo, chưa có
truyền bá Chánh pháp thần diệu.

Này Ác ma, Ta sẽ không diệt độ khi nào những Tỷ-kheo ni của Ta chưa trở thành những đệ tử chơn chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn, duy trì Chánh pháp, thành tựu Chánh pháp và tùy pháp, sống chơn chánh, sống theo Chánh pháp, sau khi học hỏi giáo lý chưa có thể tuyên bố, diễn giảng, trình bày, xác định, khai minh, phân tách và giải thích rõ ràng Chánh pháp; khi có tà đạo khởi lên, chưa có thể chất vấn và hàng phục một cách khéo léo, chưa có thể truyền bá Chánh pháp thần diệu.

Này Ác ma, Ta sẽ không diệt độ khi nào những nam cư sĩ của Ta chưa trở thành những đệ tử chơn

CÚNG DƯỜNG                                           210

chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn, duy trì Chánh pháp, thành tựu chánh pháp và tùy pháp, sống chơn chánh, sống theo chánh pháp, sau khi học hỏi giáo lý chưa có thể tuyên bố diễn giảng trình bày, xác định, khai minh, phân tách và giải thích rõ ràng Chánh pháp; khi có tà đạo khởi lên, chưa có thể chất vấn và hàng phục một cách khéo léo, chưa có thể truyền bá chánh pháp thần diệu.

Này Ác ma, Ta sẽ không diệt độ khi nào những
nữ cư sĩ của Ta chưa trở thành những đệ tử chơn
chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn, duy trì
Chánh pháp, thành tựu chánh pháp và tùy pháp, sống
chơn chánh, sống theo chánh pháp, sau khi học hỏi
giáo lý chưa có thể tuyên bố diễn giảng trình bày, xác
định, khai minh, phân tách và giải thích rõ ràng
Chánh pháp; khi có tà đạo khởi lên, chưa có thể chất
vấn và hàng phục một cách khéo léo, chưa có thể
truyền bá chánh pháp thần diệu.

Này Ác ma, Ta không diệt độ khi nào phạm hạnh
mà Ta giảng dạy chưa được thành tựu, thịnh đạt,
phổ biến, quảng bá, biến mãn, nghĩa là được khéo
giảng dạy cho loài Người.

36. Này Ananda, hôm nay tại điện thờ Càpàla, Ác ma đến Ta, sau khi đến liền đứng một bên. Này

CÚNG DƯỜNG                                           211

Ananda, Ác ma đứng một bên nói với Ta như sau:

"Bạch Thế Tôn, nay Thế Tôn hãy diệt độ, Thiện Thệ
hãy diệt độ. Bạch Thế Tôn, nay đã đến thời Thế Tôn
diệt độ. Bạch Thế Tôn, đây là lời Thế Tôn đã nói:
"Này Ác ma, Ta sẽ không diệt độ khi nào những Tỷ-
kheo của Ta chưa trở thành những đệ tử chơn chánh,
sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa văn, duy trì Chánh
pháp, thành tựu Chánh pháp và tùy pháp, sống chân
chánh, sống theo Chánh pháp, sau khi học hỏi giáo
lý, chưa có thể tuyên bố, diễn giảng, trình bày, xác
định, khai minh, phân tách và giải thích rõ ràng
Chánh pháp; khi có tà đạo khởi lên, chưa có thể chất
vấn và hàng phục một cách khéo léo, chưa có thể
truyền bá Chánh pháp thần diệu". Bạch Thế Tôn, nay
những Tỷ-kheo của Thế Tôn đã trở thành những đệ
tử chơn chánh, sáng suốt, có kỷ luật, sẵn sàng, đa
văn, duy trì Chánh pháp, thành tựu Chánh pháp và
tùy pháp, sống chân chánh, sống theo Chánh pháp,
sau khi học hỏi giáo lý đã có thể tuyên bố, diễn giảng,
trình bày, xác định, khai minh, phân tách và giải
thích rõ ràng Chánh pháp, khi có tà đạo khởi lên, đã
có thể chất vấn và hành phục một cách khéo léo, đã
có thể truyền bá Chánh pháp một cách thần diệu.
Như vậy, nay Thế Tôn hãy diệt độ, Thiện Thệ hãy
diệt độ. Bạch Thế Tôn, nay đã đến thời Thế Tôn diệt
độ.

CÚNG DƯỜNG                                           212

Bạch Thế Tôn đây là lời Thế Thôn đã nói: "Này Ác
ma, Ta sẽ không diệt độ khi nào những Tỷ-kheo ni
của Ta...; khi nào những cư sĩ của Ta...; khi nào phạm
hạnh Ta giảng dạy chưa được thành tựu, thịnh đạt,
phổ biến, quảng bá, biến mãn nghĩa là được khéo
giảng dạy cho loài Người". Bạch Thế Tôn, nay phạm
hạnh Thế Tôn giảng dạy đã được thành tựu, thịnh
đạt, phổ biến, quảng bá, biến mãn nghĩa là được khéo
giảng dạy cho loài Người. Như vậy, nay Thế Tôn hãy
diệt độ, Thiện Thệ hãy diệt độ. Bạch Thế Tôn nay đã
đến thời Thế Tôn diệt độ".

37. Khi được nói vậy, Ta nói với Ác ma:

"Này Ác ma, hãy an tâm, không bao lâu Như Lai sẽ diệt độ. Sau ba tháng bắt đầu từ hôm nay Như Lai sẽ diệt độ".

Này Ananda, hôm nay tại điện thờ Càpàla, Như Lai chánh niệm, tỉnh giác, từ bỏ thọ, hành (không duy trì mạng sống lâu hơn nữa).

38. Khi được nói vậy, tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hãy ở lại cho đến trọn kiếp, Thiện Thệ hãy ở lại cho đến trọn kiếp, vì lợi ích cho chúng sanh, vì hạnh phúc cho chúng sanh, vì lòng thương tưởng cho đời, vì lợi ích, vì hạnh phúc cho

CÚNG DƯỜNG                                          213

loài Trời và loài Người.

- Thôi đi, này Ananda, đừng có thỉnh cầu Như Lai nữa. Này Ananda, nay thỉnh cầu Như Lai không còn kịp thời.

39. Lần thứ hai, tôn giả Ananda... Lần thứ ba, tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hãy ở lại cho đến trọn kiếp,
Thiện Thệ hãy ở lại cho đến trọn kiếp, vì lợi ích cho
chúng sanh, vì hạnh phúc cho chúng sanh, vì lòng
thương tưởng cho đời, vì lợi ích, vì hạnh phúc, vì an
lạc cho loài Trời và loài Người.

- Này Ananda, Ngươi có tin sự giác ngộ Thế Tôn không?

- Bạch Thế Tôn, con có tin!

- Vậy, này Ananda, sao Ngươi lại làm phiền Như Lai đến ba lần.

40. - Bạch Thế Tôn, chính con được tận mặt, đích thân nghe Thế Tôn dạy như sau: "Này Ananda, những ai đã tu bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo thời, nếu muốn, người ấy có thể sống đến

CÚNG DƯỜNG                                          214

một kiếp, hay phần kiếp còn lại. Này Ananda, nay Như Lai đã tu bốn thần túc... Như Lai có thể sống đến một kiếp hay phần kiếp còn lại".

- Này Ananda, Ngươi có tin tưởng không?

- Bạch Thế Tôn, con có tin tưởng!

- Này Ananda, như vậy là lỗi của Ngươi, như vậy
là khuyết điểm của Ngươi, đã không nhận hiểu sự
gợi ý quá rõ ràng, sự hiện tướng quá rõ ràng của
Như Lai, Ngươi không thỉnh cầu Thế Tôn: "Bạch
Thế Tôn, Thế Tôn hãy ở lại cho đến trọn kiếp, Thiện
Thệ hãy ở lại cho đến trọn kiếp, vì lợi ích cho chúng
sanh, vì hạnh phúc cho chúng sanh, vì lòng thương
tưởng cho đời, vì lợi ích, vì hạnh phúc, vì an lạc cho
loài Trời và loài Người". Này Ananda, nếu Ngươi
thỉnh Như Lai, Như Lai có thể bác bỏ hai lần cầu
thỉnh, nhưng đến lần thứ ba, Như Lai có thể nhận
lời. Này Ananda như vậy là lỗi của Ngươi, như vậy
là khuyết điểm của Ngươi.

41. Này Ananda, một thời Ta ở tại Vương Xá, núi Linh Thứu (Gijjha Kuta). Tại đấy Ta nói với Ananda: "Này Ananda, khả ái thay thành Vương Xá! Khả ái thay núi Linh Thứu! Này Ananda, những ai đã tu bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo thời, nếu

CÚNG DƯỜNG                                          215

người ấy muốn, có thể sống đến một kiếp, hay phần
kiếp còn lại. Này Ananda, nay Như Lai đã tu bốn
thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc
chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo. Này
Ananda, nếu muốn, Như Lai có thể sống đến một kiếp
hay phần kiếp còn lại". Dầu vậy, này Ananda,
Ngươi không thể nhận hiểu sự gợi ý quá rõ ràng,
sự hiện tướng quá rõ ràng của Thế Tôn. Ngươi
không thỉnh cầu Thế Tôn: "Bạch Thế Tôn, Thế Tôn
hãy ở lại cho đến trọn kiếp, Thiện Thệ hãy ở lại cho
đến trọn kiếp, vì lợi ích cho chúng sanh, vì hạnh phúc
cho chúng sanh, vì lòng thương tưởng cho đời, vì lợi
ích, vì hạnh phúc, vì an lạc cho loài Trời và loài
Người". Này Ananda, nếu Ngươi cầu thỉnh Như Lai,
Như Lai có thể bác bỏ hai lần cầu thỉnh, nhưng đến
lần thứ ba, Như Lai có thể nhận lời. Này Ananda,
như vậy là lỗi của Ngươi, như vậy là khuyết điểm
của Ngươi".

42. Này Ananda, một thời Ta ở thành Vương Xá, tại
Nigrodhàràma... Ta cũng ở thành Vương Xá tại
Corapapàta... Ta cũng ở thành Vương Xá, hang
Sattapanni trên núi Vebhàra... Ta cũng ở thành
Vương Xá, tại hang đá Kàla, trên núi Isigili... Ta
cũng ở thành Vương Xá, tại khu rừng Sita trong hang
đá Sappasondika... Ta cũng ở thành Vương Xá, tại
Tapodàràma... Ta cũng ở thành Vương Xá, Trúc

CÚNG DƯỜNG                                          216

Lâm, hồ Kalandaka... Ta cũng ở thành Vương Xá, tại rừng Jìvakambavana... Ta cũng ở thành Vương Xá tại Maddakucchi ở Lộc Uyển.

43. Này Ananda, tại đấy Ta nói: "Này Ananda, khả
ái thay thành Vương Xá, khả ái thay núi Linh Thứu,
khả ái thay Nigrodhàràma, khả ái thay Corapapàta,
khả ái thay hang Sattapanni trên núi Vebhara, khả ái
thay hang đá Kàla trên núi Isigili, khả ái thay hang
đá Sappasondika trong rừng Sìta, khả ái thay suối
nước nóng Tapodàràma, khả ái thay hồ con sóc ở tại
Trúc Lâm, khả ái thay rừng Jìvakambavana, khả ái
thay vườn Nai ở tại Maddakucchi"!

44. "Này Ananda, những ai đã tu bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo thời, nếu người ấy muốn, có thể sống đến một kiếp, hay phần kiếp còn lại. Này Ananda, nay Như Lai đã tu bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo. Này Ananda, nếu muốn, Như Lai có thể sống đến một kiếp hay phần kiếp còn lại". Dầu vậy, này Ananda, Ngươi không thể nhận hiểu sự gợi ý quá rõ ràng, sự hiện tướng quá rõ ràng của Thế Tôn. Ngươi không thỉnh cầu Thế Tôn: "Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hãy ở lại cho đến trọn kiếp, Thiện Thệ hãy ở lại cho đến trọn kiếp, vì lợi ích cho

CÚNG DƯỜNG                                         217

chúng sanh, vì hạnh phúc cho chúng sanh, vì lòng
thương tưởng cho đời, vì lợi ích, vì hạnh phúc, vì an
lạc cho loài Trời và loài Người". Này Ananda, nếu
Ngươi cầu thỉnh Như Lai, Như Lai có thể bác bỏ
hai lần cầu thỉnh, nhưng đến lần thứ ba, Như Lai
có thể nhận lời. Này Ananda, như vậy là lỗi của
Ngươi, như vậy là khuyết điểm của Ngươi".

45. Này Ananda, một thời Ta ở Vesàli tại điện thờ Udena.

Tại đấy, này Ananda, Ta cũng nói. "Này Ananda, khả ái thay Vesàli, khả ái thay điện thờ Udena. Này Ananda, những ai đã tu bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo thời, nếu người ấy muốn, có thể sống đến một kiếp hay phần kiếp còn lại. Này Ananda, nay Như Lai đã tu bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo thời, nếu muốn, Như Lai có thể sống đến một kiếp hay phần kiếp còn lại". Dầu vậy, này Ananda, Ngươi không thể nhận hiểu sự gợi ý quá rõ ràng, sự hiện tướng quá rõ ràng của Như Lai, Ngươi không thỉnh cầu Như Lai: "Bạch Thế Tôn, Thế Tôn hãy ở lại cho đến trọn kiếp, Thiện Thệ hãy ở lại cho đến trọn kiếp, vì lợi ích cho chúng sanh, vì hạnh phúc cho chúng sanh, vì lòng thương tưởng cho đời,

CÚNG DƯỜNG                                         218

vì lợi ích, vì hạnh phúc, vì an lạc cho loài Trời và
loài Người". Này Ananda, nếu Ngươi cầu thỉnh Như
Lai, Như Lai có thể bác bỏ hai lần cầu thỉnh, nhưng
đến lần thứ ba, Như Lai có thể nhận lời. Này Ananda,
như vậy là lỗi của Ngươi, như vậy là khuyết điểm
của Ngươi.

46. Này Ananda, một thời Ta ở thành Vesàli tại điện
thờ Gotamaka... ta cũng ở thành Vesàli tại điện thờ
Sattambaka... Ta cũng ở thành Vesàli tại điện thờ
Bahuputta... Ta cũng ở thành Vesàli tại điện thờ
Sàrandada...

47. Này Ananda, hôm nay tại điện thờ Càpàla, Ta nói với ngươi: "Này Ananda, khả ái thay Vesàli, khả ái thay điện thờ Udena, khả ái thay điện thờ Gotamaka, khả ái thay điện thờ Sattamba, khả ái thay điện thờ Buhuputta, khả ái thay điện thờ Sàrandada, khả ái thay đền Càpàla. Này Ananda, những ai đã tu bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo thời, nếu muốn, người ấy có thể sống đến một kiếp hay phần kiếp còn lại. Này Ananda, Như Lai đã tu bốn thần túc, tu tập nhiều lần, thật lão luyện, thật chắc chắn, thật bền vững, điêu luyện, thiện xảo. Này Ananda, nếu muốn, Như Lai có thể sống đến một kiếp hay phần kiếp còn lại". Dầu vậy,

CÚNG DƯỜNG                                         219

này Ananda, Ngươi không thể nhận hiểu sự gợi ý quá
rõ ràng, sự hiện tướng quá rõ ràng của Như Lai,
Ngươi không thỉnh cầu Thế Tôn: "Bạch Thế Tôn,
Thế Tôn hãy ở lại cho đến trọn kiếp, Thiện Thệ hãy
ở lại cho đến trọn kiếp, vì lợi ích cho chúng sanh, vì
hạnh phúc cho chúng sanh, vì lòng thương tưởng cho
đời, vì lợi ích, vì hạnh phúc, vì an lạc cho loài Trời
và loài Người". Này Ananda, nếu Ngươi cầu thỉnh
Như Lai; Như Lai có thể bác bỏ hai lần cầu thỉnh,
nhưng đến lần thứ ba, Như Lai có thể nhận lời. Này
Ananda, như vậy là lỗi của Ngươi, như vậy là khuyết
điểm của Ngươi.

48. Này Ananda, phải chăng ngay từ ban đầu Ta đã từng tuyên bố rằng mọi vật ưu ái, thân tình đều phải bị thay đổi, trở về hư không, biến dịch?

Này Ananda, làm sao có thể được như vầy:
Những gì sanh khởi, tồn tại, hữu vi, chịu sự biến
hoại mà lại mong khỏi có sự biến diệt? Thật
không có sự trạng ấy.

Này Ananda, những gì Như Lai đã từ bỏ, dứt
khoát, xả ly, phóng xả, khước từ, chính là thọ,
hành. Như Lai đã nói và nói một cách dứt khoát:
"Không lâu, Như Lai sẽ diệt độ. Sau ba tháng bắt
đầu hôm nay, Như Lai sẽ diệt độ". Nói rằng Như

CÚNG DƯỜNG                                          220

Lai vì muốn sống mà phản lại lời tuyên bố trên, thời thật không có sự trạng ấy.

Này Ananda, chúng ta hãy đi đến giảng đường Kùtagàra tại rừng Đại Lâm.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn.

49. Rồi Thế Tôn cùng tôn giả Ananda đi đến giảng đường Kùtagàra vườn Đại Lâm, khi đi đến, Thế Tôn nói với tôn giả Ananda:

- Này Ananda, hãy đi mời tất cả Tỷ-kheo sống ở gần Vesàli tụ họp tại giảng đường này.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn, đi mời tất cả vị
Tỷ-kheo sống ở gần Vesàli tụ họp tại giảng đường,
rồi đi đến chỗ Thế Tôn, đảnh lễ Ngài và đứng một
bên. Sau khi đứng một bên, tôn giả Ananda bạch Thế
Tôn:

- Bạch Thế Tôn, chúng Tỷ-kheo đã tụ họp. Bạch Thế Tôn, Ngài hãy làm những gì Ngài nghĩ là hợp thời.

CÚNG DƯỜNG                                      221

50. Thế Tôn liền đi đến giảng đường và ngồi trên chỗ đã soạn sẵn. Sau khi ngồi, Thế Tôn nói với các vị Tỷ- kheo:

- Này các Tỷ-kheo, nay những pháp do Ta chứng
ngộ và giảng dạy cho các Ngươi, các Ngươi phải
khéo học hỏi, thực chứng tu tập và truyền rộng để
phạm hạnh được trường tồn, vĩnh cửu, vì hạnh
phúc cho chúng sanh, vì an lạc cho chúng sanh, vì
lòng thương tưởng cho đời, vì lợi ích, vì hạnh
phúc, vì an lạc cho loài Trời và loài Người.

 Này các Tỷ-kheo, thế nào là các pháp do Ta chứng
ngộ và giảng dạy, các Ngươi phải khéo học hỏi,
thực chứng, tu tập và truyền rộng để cho phạm
hạnh được trường tồn, vĩnh cửu, vì hạnh phúc cho
chúng sanh, vì an lạc cho chúng sanh, vì lòng
thương tưởng cho đời, vì lợi ích, vì hạnh phúc, vì
an lạc cho loài Trời và loài Người?

Chính là Bốn Niệm xứ, Bốn Chánh cần, Bốn Thần
túc, Năm Căn, Năm Lực, Bảy Bồ-đề phần, Tám
Thánh đạo phần. Này các Tỷ-kheo, chính những
pháp này do Ta chứng ngộ và giảng dạy, mà các
Ngươi phải khéo học hỏi, thực chứng, tu tập và
truyền rộng để phạm hạnh được trường tồn, vĩnh
cửu, vì hạnh phúc cho chúng sanh, vì lòng thương

CÚNG DƯỜNG                                         222

tưởng của đời, vì lợi ích, vì hạnh phúc, vì an lạc cho loài Trời và loài Người.

51. Rồi Thế Tôn nói với các Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, đây là lời Ta nhắn nhủ các
Ngươi. Các hành là vô thường. Hãy tinh tấn lên
để tự giải thoát, không lâu Như Lai sẽ diệt độ. Sau
ba tháng bắt đầu từ hôm nay, Như Lai sẽ diệt độ.

Đó là lời Thế Tôn dạy. Sau khi nói vậy, Thiện Thệ lại nói thêm:

Ta đã già, dư mạng chẳng còn bao,
Từ biệt các Ngươi, Ta đi một mình.
Tự mình làm sở y cho chính mình,
Hãy tinh tấn, chánh niệm, giữ giới
luật,
Nhiếp thúc ý chí, bảo hộ tự tâm.
Ai tinh tấn trong pháp và luật này
Sẽ diệt sanh tử, chấm dứt khổ đau.

IV

1. Rồi Thế Tôn, vào buổi sáng đắp y, đem theo y bát, vào Vesàli để khất thực. Sau khi khất thực ở Vesàli, ăn xong và trên đường khất thực trở về, Thế Tôn

CÚNG DƯỜNG                                        223

nhìn Vesàli với cái nhìn của con voi chúa rồi nói với tôn giả Ananda:

- Này Ananda, lần này là lần cuối cùng, Như Lai nhìn Vesàli. Này Ananda, chúng ta hãy đi đến làng Bhandagàma.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn . Rồi Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến Bhandagàma. Tại đây, Thế Tôn ở tại Bhandagàma.

2. Rồi Thế Tôn nói với Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, chính vì không giác ngộ,
không chứng đạt bốn Pháp mà Ta và các Ngươi
lâu đời phải trôi lăn trong biển sanh tử. Thế nào
là bốn?

- Này các Tỷ-kheo, chính vì không giác ngộ
không chứng đạt Thánh Giới mà Ta và các
Ngươi lâu đời phải trôi lăn trong biển sanh
tử.

- Này các Tỷ-kheo, chính vì không giác ngộ, không chứng đạt Thánh Định mà Ta và các Ngươi lâu đời phải trôi lăn trong biển sanh tử.

CÚNG DƯỜNG                                        224

- Này các Tỷ-kheo, chính vì không giác ngộ, không chứng đạt Thánh Tuệ mà Ta và các Ngươi lâu đời phải trôi lăn trong biển sanh tử.

- Này các Tỷ-kheo, chính vì không giác ngộ,
không chứng đạt Thánh giải thoát mà Ta và
các Ngươi lâu đời phải trôi lăn trong biển sanh
tử.

Này các Tỷ-kheo, khi Thánh Giới được giác ngộ,
được chứng đạt; khi Thánh Định được giác ngộ,
được chứng đạt; khi Thánh Tuệ được giác ngộ, được
chứng đạt; khi Thánh giải thoát được giác ngộ, được
chứng đạt, thời tham ái một đời sống tương lai
được trừ diệt, những gì đưa đến một đời sống mới
được dứt sạch, nay không còn một đời sống nào
nữa.

3. Đó là lời Thế Tôn dạy. Sau khi nói vậy, Thiện Thệ lại nói thêm:

Giới, Định, Tuệ và Giải thoát vô
thượng
Gotama danh xưng đã chứng ngộ.
Đấng Giác Ngộ giảng pháp chúng
Tỷ-kheo.
Đạo Sư diệt khổ, pháp nhãn, tịnh

CÚNG DƯỜNG                                        225

lạc.

4. Trong thời gian Thế Tôn ở tại Bhandagàma, pháp thoại này được giảng cho chúng Tỷ-kheo:

- Đây là Giới, đây là Định, đây là Tuệ, Định cùng tu
với Giới sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn. Tuệ cùng
tu với Định sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn. Tâm
cùng tu với Tuệ sẽ đưa đến giải thoát hoàn toàn các
món lậu hoặc, tức là dục lậu, hữu lậu (tri kiến lậu),
vô minh lậu.

5. Rồi Thế Tôn, sau khi ở Bhandagàma cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, liền nói với tôn giả Ananda:

- Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Hatthigam... Ambagama...   Jambugama...,   hãy   đi    đến Bhoganagara.

6. - Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng đáp Thế Tôn. Rồi Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến Bhoganagara.

7. Tại đây, Thế Tôn ở Bhoganagara tại đền Ananda, Ngài nói với các Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, Ta sẽ giảng bốn Đại giáo pháp,

CÚNG DƯỜNG                                         226

hãy nghe và suy nghiệm kỹ, Ta sẽ giảng.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Các Tỷ-kheo ấy vâng lời Thế Tôn, Thế Tôn giảng như sau:

8. - Này các Tỷ-kheo, có thể có Tỷ-kheo nói: "Này
Hiển giả, tôi tự thân nghe từ miệng Thế Tôn, tự
thân lãnh thọ, như vậy là Pháp, như vậy là Luật, như
vậy là lời dạy của vị Đạo Sư".

 Này các Tỷ-kheo, các Ngươi không nên tán
thán, không nên hủy báng lời nói của Tỷ-kheo
ấy. Không tán thán, không hủy báng, mỗi mỗi
chữ, mỗi mỗi câu, cần phải được học hỏi kỹ
lưỡng và đem so sánh với Kinh, đem đối chiếu
với Luật.

 Khi đem so sanh với Kinh, đối chiếu với Luật,
nếu chúng không phù hợp với Kinh, không
tương ứng với Luật thời các Ngươi có thể kết
luận: "Chắc chắn những lời này không phải là
lời Thế Tôn, và Tỷ-kheo ấy đã thọ giáo sai
lầm". Và này các Tỷ kheo, các Ngươi hãy từ bỏ
chúng.

 Khi đem so sánh với Kinh, đem đối chiếu với

CÚNG DƯỜNG                                        227

Luật và nếu chúng phù hợp với Kinh, tương
ứng với Luật, thời các Ngươi có thể kết luận:
"Chắc chắn những lời này phải là lời dạy của
Thế Tôn và Tỷ-kheo ấy đã thọ giáo chơn
chánh". Này các Tỷ-kheo, như vậy là Đại giáo
pháp thứ nhất, các Ngươi hãy thọ trì.

9. Này các Tỷ-kheo, nếu có Tỷ-kheo nói: "Tại trú xứ
kia, có Tăng chúng ở với các vị Thượng tọa, với các
Thủ chúng. Tôi tự thân nghe từ miệng Tăng
chúng, tự thân lãnh thọ, như vậy là Pháp, như vậy
là Luật, như vậy là lời dạy của vị Đạo Sư".

- Này các Tỷ-kheo, các Ngươi không nên tán
thán, không nên hủy báng lời nói của Tỷ-kheo
ấy. Không tán thán, không hủy báng, mỗi mỗi
chữ, mỗi mỗi câu, phải được học hỏi kỹ lưỡng
và đem so sánh với Kinh, đem đối chiếu với
Luật.

- Khi đem so sánh với Kinh, đối chiếu với Luật,
và nếu chúng không phù hợp với Kinh, không
tương ứng với Luật thời các Ngươi có thể kết
luận: "Chắc chắn những lời này không phải là
lời Thế Tôn, và Tỷ-kheo ấy đã thọ giáo sai
lầm". Và này các Tỷ-kheo, các Ngươi hãy từ
bỏ chúng.

CÚNG DƯỜNG                                       228

- Khi đem so sánh với Kinh, đem đối chiếu với
Luật và nếu chúng phù hợp với Kinh, tương
ứng với luật, thời các ngươi có thể kết luận:
"Chắc chắn những lời này phải là lời dạy của
Thế Tôn, và Tỷ-kheo ấy đã thọ giáo chơn
chánh". Này các Tỷ-kheo, như vậy là Đại giáo
pháp thứ hai, các Ngươi hãy thọ trì.

10. Này các Tỷ-kheo, có thể có vị Tỷ-kheo nói: "Tại
trú xứ kia có nhiều Tỷ-kheo Thượng tọa ở, những
vị này là bậc đa văn, gìn giữ truyền thống, trì pháp,
trì luật, trì pháp yếu. Tôi tự thân nghe từ miệng
những vị Thượng tọa ấy, tự thân lãnh thọ, như vậy
là Pháp, như vậy là Luật, như vậy là lời dạy của vị
Đạo Sư".

- Này các Tỷ-kheo, các Ngươi không nên tán
thán, không nên hủy báng lời nói của Tỷ-kheo
ấy. Không tán thán, không hủy báng, mỗi mỗi
chữ, mỗi mỗi câu, phải được học hỏi kỹ lưỡng
và đem so sánh với Kinh, đem đối chiếu với
Luật.

- Khi đem so sánh với Kinh, đối chiếu với Luật,
và nếu không phù hợp với Kinh, không tương
ứng với Luật thời các ngươi có thể kết luận:
"Chắc chắn những lời này không phải là lời

CÚNG DƯỜNG                                         229

Thế Tôn và Tỷ-kheo ấy đã thọ giáo sai lầm". Và này các Tỷ-kheo, các Ngươi hãy từ bỏ chúng.

- Khi đem so sánh với Kinh, đem đối chiếu với
Luật, và nếu chúng phù hợp với Kinh, tương
ứng với Luật, thời các Ngươi có thể kết luận:
"Chắc chắn những lời ấy phải là lời dạy của
Thế Tôn và Tỷ-kheo ấy đã thọ giáo chơn
chánh". Này các Tỷ-kheo, như vậy là Đại giáo
pháp thứ ba, các Ngươi hãy thọ trì.

11. Này các Tỷ-kheo, có thể có Tỷ-kheo nói: "Tại trú
xứ kia, có một vị Thượng tọa, vị này là bậc đa văn,
gìn giữ truyền thống, trì pháp, trì luật, trì pháp yếu.
Tôi tự thân nghe từ Thượng tọa, tự thân lãnh thọ;
như vậy là Pháp, như vậy là Luật, như vậy là lời dạy
của vị Đạo Sư".

- Này các Tỷ-kheo, các Ngươi không nên tán
thán, không nên hủy báng lời nói của Tỷ-kheo
ấy. Không tán thán, không hủy báng, mỗi mỗi
chữ, mỗi mỗi câu, cần phải được học hỏi kỹ
lưỡng và đem so sánh với Kinh, đối chiếu với
Luật.

- Khi đem so sánh với Kinh, đối chiếu với Luật,

CÚNG DƯỜNG                                           230

và nếu chúng không phù hợp với Kinh, không
tương ứng với Luật, thời các ngươi có thể kết
luận: "Chắc chắn những lời này không phải là
lời của Thế Tôn, và Tỷ-kheo ấy đã thọ giáo sai
lầm". Và này các Tỷ-kheo, các Ngươi hãy từ
bỏ chúng.

- Khi đem so sánh với Kinh, đem đối chiếu với
Luật, và nếu chúng phù hợp với Kinh, tương
ứng với Luật, thời các ngươi có thể kết luận:
"Chắc chắn những lời ấy phải là lời dạy của
Thế Tôn và Tỷ-kheo ấy đã thọ giáo chơn
chánh". Này các Tỷ-kheo, như vậy là Đại giáo
pháp thứ tư, các Ngươi hãy thọ trì.

Này các Tỷ-kheo, bốn đại giáo pháp này, các Ngươi hãy thọ trì.

12. Trong khi Thế Tôn ở tại Bhoganagara, pháp thoại này được giảng cho chúng Tỷ-kheo:

- Đây là Giới, đây là Định, đây là Tuệ, Định cùng tu với Giới sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích lớn.

Tuệ cùng tu với Định sẽ đưa đến quả vị lớn, lợi ích
lớn. Tâm cùng tu với Tuệ sẽ đưa đến giải thoát hoàn
toàn các món lậu hoặc, tức là dục lậu, hữu lậu (tri
kiến lậu), vô minh lậu.

CÚNG DƯỜNG                                        231

13. Rồi Thế Tôn, sau khi ở tại Bhoganagara cho đến khi Ngài xem là vừa đủ, liền bảo tôn giả Ananda:

- Này Ananda, chúng ta sẽ đi đến Pàvà.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn.

Và Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến Pàvà, tại vườn xoài của Cunda, một người thợ sắt.

14. Thợ sắt Cunda nghe: "Nay Thế Tôn đã đến Pàvà
và hiện đang ở trong vườn xoài của ta". Rồi thợ sắt
Cunda đến tại chỗ Thế Tôn, khi đến xong liền đảnh
lễ Ngài và ngồi xuống một bên. Và Thế Tôn thuyết
pháp cho thợ sắt Cunda đang ngồi một bên, khích lệ,
làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ.

15. Và thợ sắt Cunda, sau khi được Thế Tôn thuyết
pháp, khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoa hỷ,
liền bạch Thế Tôn: "Bạch Thế Tôn, mong Thế Tôn
nhận lời mời của con ngày mai đến dùng cơm với
chúng Tỷ-kheo". Thế Tôn im lặng nhận lời.

16. Thợ sắt Cunda, sau khi biết Thế Tôn đã nhận lời, liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ Ngài, thân phía hữu hướng về Ngài và từ biệt.

CÚNG DƯỜNG                                        232

17. Và thợ sắt Cunda, sau khi đêm đã mãn, liền cho
sửa soạn tại nhà các món ăn thượng vị, loại cứng và
loại mềm và nhiều thứ Sùkara-maddave (một loại
mộc nhĩ), và báo tin cho Thế Tôn: "Bạch Thế Tôn,
giờ đã đến, cơm đã sẵn sàng".

18. Và Thế Tôn buổi sáng đắp y, mang theo y bát,
cùng với chúng Tỷ-kheo đến nhà thợ sắt Cunda, khi
đến xong liền ngồi trên chỗ đã soạn sẵn. Sau khi
ngồi. Thế Tôn nói với thợ sắt Cunda:

- Này Cunda, loại mộc nhĩ đã soạn sẵn, hãy dọn cho ta. Còn các món ăn khác đã soạn sẵn, loại cứng và loại mềm, hãy dọn cho chúng Tỷ-kheo.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Thợ sắt Cunda vâng lời Thế Tôn, dọn cho Thế Tôn các món mộc nhĩ đã soạn sẵn, và dọn cho chúng Tỷ- kheo các món ăn khác, loại cứng và loại mềm.

19. Rồi Thế Tôn nói với thợ sắt Cunda:

- Này Cunda, món ăn mộc nhĩ còn lại, Ngươi hãy
đem chôn vào một lỗ. Này Cunda, Ta không thấy
một ai ở cõi Trời, cõi Người, ở Ma giới, ở Phạm
thiên giới, không một người nào trong chúng Sa-
môn và chúng Bà-la-môn, giữa những Thiên,

CÚNG DƯỜNG                                       233

Nhân, ăn món mộc nhĩ này mà có thể tiêu hóa được, trừ Như Lai.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Thợ sắt Cunda vâng theo Thế Tôn, đem chôn món ăn
mộc nhĩ còn lại vào một lỗ, đi đến chỗ Thế Tôn, đảnh
lễ Ngài và ngồi xuống một bên. Rồi Thế Tôn thuyết
pháp cho thợ sắt Cunda đang ngồi xuống một bên,
khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ rồi
từ chỗ ngồi đứng dậy và ra đi.

20. Sau khi dùng cơm của thợ sắt Cunda, Thế Tôn
bị nhiễm bệnh nặng, bệnh lỵ huyết, đau đớn gần
như đến chết, và Thế Tôn chánh niệm tĩnh giác,
nhẫn nại, chịu đựng cơn bệnh.

Rồi Thế Tôn nói với tôn giả Ananda:

- Này Ananda, chúng ta hãy đi đến Kusinàra.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn.

Tôi nghe: Sau khi dùng cơm tại nhà thợ sắt Cunda. Cơn bệnh khốc liệt bỗng khởi lên, gần

CÚNG DƯỜNG                                        234

như chết đến nơi.
Sau khi cùng món ăn loại mộc nhĩ.
Kịch bệnh khởi lên nơi bậc Đạo Sư.
Điều phục bệnh hoạn, Thế Tôn dạy rằng:
"Ta đi đến thành Kusinàra".

21. Rồi Thế Tôn bước xuống đường, đến một gốc cây và nói với Tôn giả Ananda:

- Này Ananda, hãy xếp tư áo Sanghàti. Ta cảm thấy mệt mỏi và muốn ngồi nghỉ, này Ananda.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn và xếp tư áo Sanghàti lại.

22. Thế Tôn ngồi trên chỗ đã soạn sẵn, và nói với Tôn giả Ananda:

- Này Ananda, hãy đem nước cho Ta. Này Ananda, Ta nay đang khát và muốn uống nước.

Khi được nói vậy, tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, vừa mới có khoảng năm trăm cỗ xe chạy qua. Do bánh xe khuấy lên, nước trở thành nông

CÚNG DƯỜNG                                       235

cạn, khuấy động và vẩn đục. Bạch Thế Tôn, sông
Kakutthà không xa ở đây, nước thuần tịnh, dễ chịu,
mát mẻ, trong sáng, dễ đến và khả ái. Tại đó, Thế
Tôn có thể uống nước và làm dịu mát chân tay.

23. Lần thứ hai, Thế Tôn nói với tôn giả Ananda:

- Này Ananda, hãy đem nước uống cho Ta. Này Ananda, Ta nay đang khát và muốn uống nước.

Lần thứ hai tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, vừa mới có khoảng năm trăm cỗ xe chạy qua. Do bánh xe khuấy lên, nước trở thành nông cạn, khuấy động và vẩn đục. Bạch Thế Tôn, sông Kakutthà không xa ở đây, nước thuần tịnh, dễ chịu, mát mẻ, trong sáng, dễ đến và khả ái. Tại đó, Thế Tôn có thể uống nước và làm dịu mát chân tay.

24. Lần thứ ba, Thế Tôn nói với tôn giả Ananda:

- Này Ananda, hãy đem nước uống cho Ta. Này Ananda, Ta nay đang khát và muốn uống nước.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn, lấy bát và đi đến con sông nhỏ. Con sông đang chảy nông cạn,

CÚNG DƯỜNG                                         236

khuấy động và vẩn đục, khi tôn giả Ananda đến, liền trở thành trong trẻo, sáng lặng, không vẩn đục.

25. Tôn giả Ananda tự nghĩ: "Thật kỳ diệu thay, thật hy hữu thay thần túc và uy lực của Như Lai. Con sông nhỏ đang chảy nông cạn, khuấy động và vẩn đục này, khi ta đến, liền trở thành trong trẻo, sáng lặng và không vẩn đục". Sau khi dùng bát lấy nước, tôn giả Ananda đến chỗ Thế Tôn và bạch với Ngài:

- Bạch Thế Tôn, thật là kỳ diệu! Bạch Thế Tôn thật
là hy hữu. Bạch Thế Tôn, con sông nhỏ đang chảy
nông cạn, khuấy động và vẩn đục này, khi con đến,
liền trở thành trong trẻo, sáng lặng và không vẩn đục.
Xin thỉnh Thế Tôn dùng nước. Xin thỉnh Thiện Thệ
dùng nước!

Và Thế Tôn uống nước.

26. Lúc bấy giờ, Pukkusa, dòng họ Mallà, đệ tử của ngài Alàra Kàlàma đang đi trên con đường từ Kusinàra đến Pàvà.

Pukkusa, dòng họ Mallà thấy Thế Tôn ngồi dưới
gốc cây, liền đến chỗ Thế Tôn, đảnh lễ Ngài và ngồi
xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một bên,
Pukkusa, dòng họ Mallà, bạch Thế Tôn:

CÚNG DƯỜNG                                          237

- Bạch Thế Tôn, thật là kỳ diệu, bạch Thế Tôn thật là hy hữu, trạng thái trầm tĩnh của một vị xuất gia!

27. Bạch Thế Tôn, thuở xưa, ngài Alàra Kàlàma
đang đi trên đường. Rồi ngài bước xuống đường và
ngồi xuống một gốc cây, không xa con đường để
nghỉ trưa. Bạch Thế Tôn, lúc ấy có khoảng năm trăm
cỗ xe đi ngang qua gần ngài Alàra Kàlàma. Bạch Thế
Tôn, có một người đi theo sau lưng đoàn xe ấy, đễn
chỗ ngài Alàra Kàlàma và nói với ngài:

- "Tôn giả có thấy khoảng năm trăm cỗ xe vừa đi qua không?"

- "Này Hiền giả, ta không thấy".

- "Tôn giả có nghe tiếng không?"

- "Này Hiền giả, ta không nghe tiếng".

- "Có phải Tôn giả đang ngủ không?"

- "Này Hiền giả, không phải ta đang ngủ".

- "Vậy có phải Tôn giả đang thức tỉnh?"

- "Này Hiển giả, ta đang thức tỉnh".

CÚNG DƯỜNG                                        238

- "Tôn giả đang thức tỉnh nhưng không thấy khoảng
năm trăm cỗ xe vừa đi ngang qua gần một bên, cũng
không nghe thấy tiếng. Bạch Tôn giả, cái áo của Tôn
giả cũng bị lấm bụi".

- "Này Hiền giả, phải, áo ta bị lấm bụi".

Bạch Thế Tôn, người ấy liền tự nghĩ: "Thật là kỳ
diệu, thật là hy hữu sự trầm tĩnh của vị xuất gia.
Trong khi giác tỉnh, còn thức nhưng không thấy năm
trăm cỗ xe vừa đi ngang qua gần một bên, cũng
không nghe tiếng". Sau khi tỏ sự thâm tín đối với
ngài Alàra Kàlàma, vị ấy từ biệt.

28. - Này Pukkusa, nhà ngươi nghĩ thế nào? Cái gì
khó làm hơn, cái gì khó thực hiện hơn? Một người
trong khi giác tỉnh, còn thức mà không thấy năm
trăm cỗ xe vừa đi ngang qua gần một bên, cũng
không nghe tiếng. Hay một người đang giác tỉnh,
còn thức, trong khi trời đang mưa, mưa tầm tả ào
ào, trong khi điện quang chớp lòa, sấm sét vang
động, mà không thấy, cũng không nghe tiếng?

29. - Bạch Thế Tôn, nói gì đến năm trăm cỗ xe này, cho đến hoặc sáu trăm, hoặc bảy trăm, hoặc tám trăm, hoặc chín trăm, hoặc một ngàn, cho đến trăm ngàn cỗ xe, cũng không thể so sánh được. Thật khó làm hơn, khó thực hiện hơn, một người đang giác

CÚNG DƯỜNG                                       239

tỉnh, còn thức, trong khi trời đang mưa, mưa tầm tả ào ào, trong khi điện quang chớp lòa, sấm sét vang động, mà không thấy cũng không nghe tiếng.

30. - Này Pukkusa, một thời, Ta ở Atumà, tại nhà
đập lúa. Lúc bấy giờ trời mưa, mưa tầm tả ào ào,
điện quang chớp lòa, sấm sét vang động, có hai anh
em nông phu, và bốn con bò đực bị sét đánh chết.
Này Pukkusa, một số đông người từ Atumà đi ra đến
tại chỗ hai anh em nông phu và bốn con bò đực bị sét
đánh chết...

31. Này Pukkusa, lúc bấy giờ Ta từ nhà đập lúa đi ra
và đi qua đi lại ngoài trời, trước cửa nhà đập lúa, Này
Pukkusa, có một người từ nơi đám đông ấy đi ra, đến
chờ Ta, đảnh lễ và đứng một bên. Và Ta nói với
người ấy đang đứng một bên:

32: - "Này Hiền giả, vì sao có số đông người tụ họp như vậy?"

- Bạch Thế Tôn vừa rồi trời đang mưa, mưa tầm tả
ào ào, điện quang chớp lòa, sấm sét vang động, có
hai anh em nông phu, và bốn con bò đực bị sét đánh
chết. Do vậy mà có số đông người ấy tụ họp tại đây.
Bạch Thế Tôn, lúc ấy Ngài ở tại chỗ nào?"

- "Này Hiền giả, lúc ấy Ta ở tại đây".

CÚNG DƯỜNG                                           240

- "Bạch Thế Tôn, Ngài không thấy gì cả sao?"

- "Này Hiền giả, Ta không thấy gì".

- "Bạch Thế Tôn, Ngài không nghe tiếng gì cả sao?"

- "Này Hiền giả, Ta không nghe tiếng gì".

- "Bạch Thế Tôn, có phải Ngài đang ngủ, phải không?"

- "Này Hiền giả, không phải ta đang ngủ".

- "Bạch Thế Tôn, có phải Ngài đang tỉnh thức phải không?"

- "Này Hiền giả, phải".

- "Bạch Thế Tôn, Ngài đang tỉnh thức, nhưng trong
khi trời mưa, mưa tầm tả ào ào, điện quang chớp lòa,
sấm sét vang động, có hai anh em nông phu và bốn
con bò đực bị sét đánh chết, nhưng Ngài không thấy,
cũng không nghe gì".

- Này Hiền giả, phải như vậy".

33. Này Pukkusa, người ấy liền tự nghĩ: "Thật là kỳ diệu, thật là hy hữu sự trầm lặng của vị xuất gia, khi

CÚNG DƯỜNG                                          241

thức tỉnh, dầu có mưa tầm tả ào ào, điện quang chói
lòa, sấm sét vang động, có hai anh em nông phu và
bốn con bò đực bị sét đánh chết mà không thấy gì,
không nghe gì hết". Sau khi nói lên lòng tin tưởng ở
nơi Ta, người ấy đảnh lễ Ta, thân phía hữu hướng về
phía Ta và từ biệt.

34. Khi được nói vậy, Pukkusa, dòng họ Mallà bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, sự tin tưởng của con đối với ngài Alàra Kàlàma, nay con đem rải rắc trước luồng gió lớn, nay con đem thả trôi vào dòng nước cuốn.

- Kỳ diệu thay, bạch Thế Tôn! Hy hữu thay bạch Thế
Tôn! Bạch Thế Tôn, như người dựng đứng lại những
gì bị quăng xuống, phơi bày ra những gì bị che kín,
chỉ đường cho người bị lạc hướng, đem đèn sáng vào
trong bóng tối để những ai có mắt có thể thấy sắc.
Cũng vậy, Chánh pháp đã được Thế Tôn dùng nhiều
phương tiện trình bày. Bạch Thế Tôn, con xin quy y
Thế Tôn, quy y Pháp và Tỷ-kheo Tăng. Mong Thế
Tôn nhận con làm đệ tử, từ nay trở đi cho đến mạng
chung, con trọn đời quy ngưỡng.

35. Rồi Pukkusa, dòng họ Mallà nói với một người khác: "Này bạn, hãy đem đến một cặp áo màu kim sắc, vàng chói và sẵn sàng để mặc". - "Tôn giả, xin

CÚNG DƯỜNG                                        242

vâng". Người ấy vâng lời Pukkusa, dòng họ Mallà và đem đến một cặp áo màu kim sắc, vàng chói và sẵn sàng để mặc.

Rồi Pukkusa, dòng họ Mallà đem dâng một cặp áo màu kim sắc, vàng chói và sẵn sàng để mặc ấy cho Thế Tôn và nói:

- Bạch Thế Tôn, cặp áo màu kim sắc, vàng chói và sẵn sàng để mặc. Mong Thế Tôn vì thương xót con mà thâu nhận cho.

- Này Pukkusa, hãy đắp cho Ta một áo và đắp cho Ananda một áo.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Pukkusa, dòng họ Mallà vân lời Thế Tôn, đắp một áo cho Ngài và đắp một áo cho tôn giả Ananda.

36. Rồi Thế Tôn thuyết pháp cho Pukkusa, người
dòng họ Mallà, khích lệ, làm cho phấn khởi, khiến
tâm hoan hỷ. Và Pukkusa, người dòng họ Mallà, sau
khi được Thế Tôn thuyết pháp, khích lệ, làm cho
phấn khởi, khiến tâm hoan hỷ, liền từ chỗ ngồi đứng
dậy, đảnh lễ Thế Tôn, thân phía hữu hướng về Thế
Tôn và từ biệt.

CÚNG DƯỜNG                                       243

37. Khi Pukkusa, dòng họ Mallà đi chưa được bao
lâu, tôn giả Ananda đem cặp áo màu kim sắc, vàng
chói và sẵn sàng để mặc này đặt trên thân Thế Tôn,
và khi cặp áo này được đặt trên thân Thế Tôn, màu
sắc sáng chói của áo như bị lu mờ đi. Và Tôn giả
Ananda bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, thật là kỳ diệu, bạch Thế Tôn thật là hy hữu, sự thanh tịnh và sáng chói màu da của Như Lai! Bạch Thế Tôn, khi con đặt trên thân Thế Tôn, cặp áo màu kim sắc vàng chói và sẵn sàng để mặc này, màu sắc sáng chói của áo như bị lu mờ đi.

- Thật vậy, này Ananda. Này Ananda, có hai trường hợp, màu da của Như Lai hết sức thanh tịnh và sáng chói. Thế nào là hai?

 Này Ananda, trong đêm Như Lai chứng vô thượng Chánh Đẳng Giác

 Và trong đêm Như Lai sắp diệt độ, nhập Niết- bàn giới, không còn dư y sanh tử nữa.

Này Ananda, đó là hai trường hợp, màu da của Như Lai hết sức thanh tịnh và sáng chói.

38. Này Ananda, hôm nay khi canh cuối cùng đã mãn, tại Upavattana ở Kusinàrà, trong rừng Sàla

CÚNG DƯỜNG                                        244

của dòng họ Mallà, giữa hai cây sàla song thọ, Như Lai sẽ diệt độ. Này Ananda, chúng ta hãy đi đến sông Kakutthà.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn:

Cặp áo kim sắc này.
Pukkusa mang đến.
Đắp áo kim sắc này,
Da Đạo Sư sáng chói.

39. Rồi Thế Tôn cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến
con sông Kakutthà, xuống sông tắm và uống nước
rồi lội qua bờ bên kia, đi đến rừng xoài và tại đây,
nói với đại đức Cundaka:

- Này Cundaka, hãy xếp áo Sanghàti làm bốn cho Ta. Này Cundaka, Ta nay mệt mỏi, muốn nằm nghỉ.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Đại đức Cundaka vâng lời Thế Tôn và xếp áo Sanghàti làm bốn.

40. Rồi Thế Tôn nằm xuống phía hông bên mặt như dáng điệu con sư tử, hai chân để trên nhau, chánh

CÚNG DƯỜNG                                        245

niệm, tỉnh giác, suy tư, với ý niệm ngồi dậy lại khi phải thời. Và đại đức Cundaka ngồi phía trước Thế Tôn.

41. Đức Phật tự đi đến
Con sông Kakutthà.
Con sông chảy trong sáng.
Mát lạnh và thanh tịnh.
Vị Đạo Sư mỏi mệt
Đi dần xuống mé sông.
Như Lai đấng Vô Thượng
Ngự trị ở trên đời
Tắm xong, uống nước xong,
Lội qua bên kia sông.
Bậc Đạo Sư đi trước,
Giữa Tăng chúng Tỷ-kheo,
Vừa đi vừa diễn giảng.
Chánh pháp thật vi diệu.
Rồi bậc Đại Sĩ đến,
Tại khu vực rừng xoài.
Cho gọi vị Tỷ-kheo,
Tên họ Cundaka:
"Hãy gấp tư áo lại,
Trải áo cho ta nằm.
Nghe dạy, Cundaka
Lập tức vâng lời dạy,
Gấp tư và trải áo,

CÚNG DƯỜNG                                        246

Một cách thật mau lẹ.
Bậc Đạo Sư nằm xuống
Thân mình thật mệt mỏi.
Tại đây Cundaka,
Ngồi ngay phía trước mặt.

42. Rồi Thế Tôn nói với Tôn giả Ananda:
- Này Ananda, rất có thể có người làm cho thợ
sắt Cunda hối hận: "Này Hiền giả Cunda, thật không
lợi ích gì cho Ngươi, thật là tai hại cho Ngươi, vì Như
Lai dùng bữa ăn cuối cùng từ Ngươi cúng dường và
nhập diệt".
Này Ananda, cần phải làm tiêu tan sự hối hận
ấy của thợ sắt Cunda:          "Này Hiền giả, thật là
công đức cho bạn, vì được Như Lai dùng bữa ăn cuối
cùng từ bạn cúng dường, và nhập diệt.
Này Hiền giả Cunda, tôi tự thân nghe, tự thân
lãnh thọ lời nói này của Thế Tôn: "Có hai sự cúng
dường ăn uống đồng một quả báo, đồng một dị thục
quả, quả báo lớn hơn, lợi ích hơn các sự cúng dường
ăn uống khác? Thế nào là hai?
- Một là bữa ăn trước khi Như Lai chứng vô
thượng Chánh Đẳng Chánh Giác,
- Hai là bữa ăn trước khi Như Lai diệt độ Niết-
bàn giới, không còn di hưởng sanh tử.
Hai bữa ăn này đồng một quả báo, đồng một dị
thục quả, quả báo lớn hơn, lợi ích hơn các sự cúng

CÚNG DƯỜNG                                           247

dường ăn uống khác.
- Nhờ hành động này, đại đức Cunda sẽ được
hưởng tuổi thọ;
- Nhờ hành động này, đại đức Cunda sẽ được
hưởng sắc đẹp;
- Nhờ hành động này, đại đức Cunda sẽ được
hưởng an lạc;
- Nhờ hành động này, đại đức Cunda sẽ được
hưởng danh tiếng;
- Nhờ hành động này, đại đức Cunda sẽ được
hưởng cõi trời,
- Nhờ hành động này, đại đức Cunda sẽ được
hưởng uy quyền".
Này Ananda, cần phải làm cho thợ sắt Cunda tiêu tan

hối hận.

43. Rồi Thế Tôn, sau khi hiểu ý nghĩa này, liền thốt

lời cảm khái như sau:

Công đức người bố thí,
Luôn luôn được tăng trưởng,
Trừ được tâm hận thù.
Không chất chứa, chế ngự,
Kẻ chí thiện từ bỏ.

CÚNG DƯỜNG                                        248

Mọi ác hạnh bất thiện, Diệt trừ tham, sân, si. Tâm giải thoát thanh tịnh.

-------------------------------------------------------------- ------- V

1. Rồi Thế Tôn nói với Tôn giả Ananda:

- Này Ananda, chúng ta hãy đi qua bờ bên kia sông Hirannavati, đến ở Kusinàrà - Upavatama - rừng Sàlà của dòng họ Màllà.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn.

Rồi Thế Tôn, cùng với đại chúng Tỷ-kheo đi đến bên
kia sông Hirannavati, tại Kusinàrà Upavattana, rừng
Sàlà của dòng họ Mallà, khi đi đến nơi liền nói với
Tôn giả Ananda:

- Này Ananda, hãy trải chỗ nằm, đầu hướng về phía Bắc giữa hai cây sàlà song thọ: này Ananda, Ta nay mệt mỏi, muốn nằm nghỉ.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

CÚNG DƯỜNG                                                  249

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn, trải chỗ nằm, đầu
hướng về phía Bắc giữa hai cây sàlà song thọ. Và
Thế Tôn nằm xuống, về phía hông bên phải, như
dáng nằm con sư tử, hai chân để lên nhau chánh niệm
và giác tỉnh.

2. Lúc bấy giờ, cây sàlà song thọ trổ hoa trái mùa, tràn đầy cành lá.

- Những đóa hoa này rơi lên, gieo khắp và tung vãi trên thân Như Lai để cúng dường Ngài.

- Những thiên hoa Mandàrava từ trên hư không rơi xuống, rơi lên, gieo khắp và tung vãi trên thân Như Lai để cúng dường Ngài.

- Bột trời chiên đàn từ trên hư không rơi xuống, rơi lên, gieo khắp và tung vãi trên thân Như Lai để cúng dường Ngài,

- Nhạc trời trên hư không trổi dậy để cúng dường Như Lai.

- Thiên ca trên hư không vang lên để cúng dường Như Lai.

3. Rồi Như Lai nói với tôn giả Ananda:

CÚNG DƯỜNG                                        250

- Này Ananada, các cây sàlà song thọ tự nhiên trổ hoa trái mùa tràn đầy cành lá, những đóa hoa này rơi lên, gieo khắp và tung vãi trên thân Như Lai để cúng dường. Những thiên hoa Mandàrava từ trên hư không rơi xuống, rơi lên, gieo khắp và tung vãi trên thân Như Lai để cúng dường. Bột trời chiên đàn từ trên hư không rơi xuống, rơi lên, gieo khắp và tung vãi trên thân Như Lai để cúng dường. Nhạc trời trên hư không trổi dậy để cúng dường Như Lai. Thiên ca trên hư không vang lên để cúng dường Như Lai.

 Nhưng, này Ananda, như vậy không phải kính trọng, tôn sùng, đảnh lễ, cúng dường hay lễ kính Như Lai.

 Này Ananda, nếu có Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ni, cư
sĩ nam hay cư sĩ nữ nào thành tựu Chánh
pháp và Tùy pháp, sống chơn chánh trong
Chánh pháp, hành trì đúng Chánh pháp,
thời người ấy kính trọng, tôn sùng, đảnh lễ,
cúng dường Như Lai với sự cúng dường tối
thượng.

 Do vậy, này Ananda, hãy thành tựu Chánh
pháp và Tùy pháp, sống chơn chánh trong
Chánh pháp và hành trì đúng Chánh pháp.
Này Ananda, các Người phải học tập như vậy.

CÚNG DƯỜNG                                        251

4. Lúc bấy giờ, tôn giả Upavàna đứng trước mặt Thế
Tôn và quạt Ngài. Thế Tôn liền quở trách tôn giả
Upavàna: "Này Tỷ-kheo, hãy đứng một bên, chớ có
đứng trước mặt Ta."

Tôn giả Ananda, liền tự suy nghĩ: "Đại đức Upavàna
này là thị giả sống gần và hầu cận Thế Tôn đã lâu
ngày. Nay Thế Tôn trong giờ phút cuối cùng lại quở
trách đại đức Upavàna: "Này Tỷ-kheo, hãy đứng một
bên, chớ có đứng trước mặt Ta". Do nhơn gì, do
duyên gì, Thế Tôn quở trách đại đức Upavàna: "Này
Tỷ-kheo, hãy đứng một bên, chớ có đứng trước mặt
ta"?

5. Rồi tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

- Đại đức Upavàna này là thị giả, sống gần và hầu
cận Thế Tôn đã lâu ngày. Nay Thế Tôn trong giờ
phút cuối cùng lại quở trách đại đức Upavàna: "Này
Tỷ-kheo, hãy đứng một bên, chớ có đứng trước mặt
Ta." Do nhơn gì, do duyên gì, Thế Tôn quở trách đại
đức Upavàna: "Này Tỷ-kheo hãy đứng một bên, chớ
có đứng trước mặt Ta"?

- Này Ananda, rất đông các vị Thiên thần ở mười
phương thế giới tụ hội để chiêm ngưỡng Như Lai.
Này Ananda, cho đến mười hai do tuần xung quanh
Kusinàrà, Upavattana, rừng Sàlà thuộc dòng họ

CÚNG DƯỜNG                                       252

Mallà, không có một chỗ nào, nhỏ cho đến đầu một sợi tóc có thể chích được mà không đầy những Thiên thần có uy lực tụ họp.

Này Ananda, các vị Thiên Thần đang than phiền:
"Chúng ta từ rất xa đến chiêm ngưỡng Như Lai. Thật
rất là hy hữu, các Như Lai, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác xuất hiện ở đời, và tối hôm nay, trong
canh cuối cùng, Như Lai sẽ nhập diệt. Và nay Tỷ-
kheo có oai lực này lại đứng ngang trước Thế Tôn,
khiến chúng ta không thể chiêm ngưỡng Như Lai
trong giờ phút cuối cùng". Này Ananda, các chư
Thiên than phiền như vậy.

6. - Bạch Thế Tôn, Thế Tôn đang nghĩ đến hạng chư Thiên nào?

- Này Ananda, có hạng chư Thiên ở trên hư không
nhưng có tâm tư thế tục, những vị này khóc than,
với đầu bù tóc rối, khóc than với cánh tay duỗi
cao, khóc than thân bổ nhoài dưới đất, lăn lộn qua
lại: "Thế Tôn nhập diệt quá sớm, Thiện Thệ
nhập diệt quá sớm, Pháp nhãn biến mất ở trên
đời quá sớm".

- Này Ananda, có hạng Thiên thần ở trên đất với tâm tư thế tục những vị này khóc than với đầu bù

CÚNG DƯỜNG                                        253

tóc rối, khóc than với cánh tay duỗi cao, khóc than
thân nằm nhoài dưới đất, lăn lộn qua lại: "Thế Tôn
nhập diệt quá sớm, Thiện Thệ nhập diệt quá sớm,
Pháp nhãn biến mất ở trên đời quá sớm".

- Có chư Thiên đã diệt trừ ái dục, những vị này bình
thản, tỉnh giác chịu đựng, với tâm suy tư: "Các
hành là vô thường, làm sao sự kiện có thể khác
được?".

7. - Bạch Thế Tôn, thuở trước các Tỷ-kheo sau khi
thọ an cư, từ các địa phương đến chiêm ngưỡng Như
Lai, chúng con được sự lợi ích tiếp kiến, hầu cận
những Tỷ-kheo tu hành điêu luyện. Bạch Thế Tôn,
sau khi Thế Tôn nhập diệt, chúng con sẽ không được
sự lợi ích tiếp kiến, hầu cận những Tỷ-kheo tu
hành điêu luyện.

8. - Này Ananda, có bốn Thánh tích kẻ thiện tín cần phải chiêm ngưỡng và tôn kính. Thế nào là bốn?

 "Đây là chỗ Như Lai đản sanh" . Này Ananda, đó là Thánh tích, kẻ thiện tín cần phải chiêm ngưỡng và tôn kính.

 "Đây là chỗ Như Lai chứng ngộ vô thượng Chánh Đẳng Giác", này Ananda, đó là Thánh

CÚNG DƯỜNG                                         254

tích, kẻ thiện tín cần phải chiêm ngưỡng và tôn kính.

 "Đây là chỗ Như Lai chuyển Pháp luân vô thượng", này Ananda, đó là Thánh tích, kẻ thiện tín cần phải chiêm ngưỡng và tôn kính.

 "Đây là chỗ Như Lai diệt độ, nhập Vô dư y Niết-bàn", này Ananda, đó là Thánh tích, kẻ thiện tín cần phải chiêm ngưỡng và tôn kính.

Này Ananda, đó là bốn Thánh tích, kẻ thiện tín cư sĩ cần phải chiêm ngưỡng và tôn kính.

Này Ananda, các thiện tín Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ni, cư
sĩ nam, cư si nữ sẽ đến với niềm suy tư: "Đây là chỗ
Như Lai đản sanh", "Đây là chỗ Như Lai chứng ngộ
vô thượng Chánh Đẳng Chánh Giác", "Đây là chỗ
Như Lai chuyển Pháp luân vô thượng", "Đây là chỗ
Như Lai diệt độ, Nhập Vô dư y Niết-bàn".

 Này Ananda, và những ai, trong khi chiêm bái
những Thánh tích mà từ trần với tâm thâm tín
hoan hỷ, thời những vị ấy, sau khi thân hoại mạng
chung sẽ được sanh cõi thiện thú, cảnh giới chư
Thiên.

9. - Bạch Thế Tôn, chúng con phải cư xử với phái nữ

CÚNG DƯỜNG                                        255

như thế nào?

- Này Ananda, chớ có thấy chúng.

- Bạch Thế Tôn, nếu phải thấy chúng, thời phải như thế nào?

- Này Ananda, chớ có nói chuyện với chúng.

- Bạch Thế Tôn, nếu phải nói chuyện với chúng, thời phải như thế nào?

- Này Ananda, phải an trú chánh niệm.

10. - Bạch Thế Tôn, chúng con phải xử sự thân xá- lợi Như Lai như thế nào?

 Này Ananda, các Ngươi đừng có lo lắng vấn đề cung kính thân xá-lợi của Như Lai.

 Này Ananda, các Người hãy nỗ lực, hãy tinh tấn hướng về tự độ, sống không phóng dật, cần mẫn, chuyên hướng về tự độ.

 Này Ananda, có những học giả Sát-đế-lỵ,
những học giả Bà-la-môn, những học giả gia
chủ thâm tín Như Lai, những vị này sẽ lo cho
sự cung kính cúng dường thân xá-lợi của Như

CÚNG DƯỜNG                                       256

Lai.

11. - Bạch Thế Tôn, cần phải xử sự thân Như Lai như thế nào?

- Này Ananda, xử sự thân Chuyển luân Thánh Vương như thế nào, hãy xử sự thân xá-lợi Như Lai như vậy.

- Bạch Thế Tôn, người ta xử sự thân chuyển luân Thánh vương như thế nào?

- Này Ananda, thân của Chuyển luân Thánh
vương được vấn tròn với vải mới.
- Sau khi vấn vải mới xong, lại được vấn thêm
với vải gai bện.
- Sau khi vấn vải gai bệnh, lại vấn thêm với vải
mới, và tiếp tục như vậy cho đến năm trăm lớp
cả hai loại vải.
- Rồi thân được đặt vào trong một hòm dầu bằng
sắt, hòm sắt này được một hòm sắt khác đậy
kín.
- Xong một giàn hỏa gồm mọi loại hương được
xây dựng lên, thân của vị Chuyển luân Thánh
vương được đem thiêu trên giàn hỏa này và tại

CÚNG DƯỜNG                                      257

ngã tư đường, tháp của vị Chuyển luân Thánh
vương được xây dựng lên.
- Này Ananda, đó là pháp táng thân vị Chuyển
luân Thánh vương.

 Này Ananda, pháp táng thân vị Chuyển luân Thánh vương như thế nào, pháp táng thân Thế Tôn cũng như vậy.

 Tháp của Như Lai phải được dựng lên tại ngã tư đường.

 Và những ai đem tại chỗ ấy vòng hoa,
hương, hay hương bột nhiều màu, đảnh lễ
tháp, hay khởi tâm hoan hỷ (khi đứng trước
mặt tháp), thời những người ấy sẽ được lợi
ích, hạnh phúc lâu dài.

12. Này Ananda, bốn hạng người sau này đáng được xây tháp. Thế nào là bốn?

- Như Lai, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác xứng
đáng xây tháp.
- Độc Giác Phật xứng đáng xây tháp.
- Đệ tử Thanh Văn của Như Lai xứng đáng xây
tháp.

CÚNG DƯỜNG                                   258

- Chuyển luân Thánh vương xứng đáng xây tháp.

Này Ananda, vì lý do gì, Như Lai, Ứng
Cúng, Chánh Biến Tri xứng đáng xây tháp? Này
Ananda, tâm của dân chúng sẽ hoan hỷ khi nghĩ
đến: "Đây là tháp của Thế Tôn, Ứng Cúng, Chánh
Biến Tri. " Do tâm hoan hỷ như vậy, khi thân hoại
mạng chung, chúng sẽ sanh lên thiện thú, cảnh giới
chư Thiên. Này Ananda, vì lý do này, Như Lai, Ứng
Cúng, Chánh Biến Tri xứng đáng xây tháp.

Này Ananda, vì lý do gì, bậc Độc Giác Phật
xứng đáng xây tháp? Này Ananda, tâm của dân
chúng sẽ hoan hỷ khi nghĩ đến: "Đây là tháp của Thế
Tôn Độc Giác Phật". " Do tâm hoan hỷ như vậy, khi
thân hoại mạng chung, chúng sẽ được sanh thiện thú,
cảnh giới chư Thiên. Này Ananda, vì lý do này, bậc
Độc Giác Phật xứng đáng xây tháp.

Này Ananda, vì lý do gì, đệ tử Thanh Văn
của Như Lai xứng đáng xây tháp? Này Ananda,
tâm của dân chúng sẽ hoan hỷ khi nghĩ đến: " Đây là
tháp đệ tử Thanh Văn của Thế Tôn, Ứng Cúng,
Chánh Biến Tri." Do tâm hoan hỷ như vậy, khi thân
hoại mạng chung, chúng sẽ được sanh thiện thú, cảnh
giới chư Thiên. Này Ananda, vì lý do này, đệ tử

CÚNG DƯỜNG                                       259

Thanh Văn của Như Lai xứng đáng xây tháp .

Này Ananda, vì lý do gì, Chuyển luân Thánh
vương xứng đáng xây tháp? Này Ananda, tâm của
dân chúng sẽ hoan hỷ khi nghĩ đến: " Đây là tháp của
vị Pháp vương trị vì đúng pháp ". Do tâm hoan hỷ
như vậy, khi thân hoại mạng chung, chúng sẽ được
sanh thiện thú, cảnh giới chư Thiên. Này Ananda, vì
lý do này, Chuyển luân Thánh vương xứng đáng xây
tháp.

Này Ananda, đó là bốn hạng người xứng đáng xây tháp.

13. Rồi tôn giả Ananda đi vào trong tịnh xá, dựa trên
cột cửa và đứng khóc: "Ta nay vẫn còn là kẻ hữu
học, còn phải tự lo tu tập. Nay bậc Đạo Sư của ta
sắp diệt độ, còn ai thương tưởng ta nữa! "

Thế Tôn nói với các Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, Ananda ở tại đâu?

- Bạch Thế Tôn, tôn giả Ananda đi vào trong tịnh xá, dựa trên cột cửa và đứng khóc: "Ta nay vẫn còn là kẻ hữu học, còn phải tự lo tu tập. Nay bậc Đạo Sư của ta sắp diệt độ, còn ai thương tưởng ta nữa! "

CÚNG DƯỜNG                                         260

Thế Tôn liền nói với một Tỷ-kheo:

- Này Tỷ-kheo, hãy đi và nhân danh Ta, nói với Ananda: " Này Hiền giả Ananda, bậc Đạo Sư mọi Hiền giả."

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Vị Tỷ-kheo ấy vâng lời Thế Tôn, đi đến chỗ tôn giả
Ananda, sau khi đến, liền nói với tôn giả: "Này Hiền
giả Ananda, bậc Đạo Sư cho gọi Hiền giả." - "Thưa
vâng, Hiền giả. " Tôn giả Ananda vâng lời vị Tỷ-
kheo ấy, đi đến Thế Tôn, đảnh lễ Ngài và ngồi xuống
một bên.

14. Thế Tôn nói với tôn giả Ananda đang ngồi một bên:

 Thôi vừa rồi, Ananda, chớ có buồn rầu, chớ có
khóc than.
 Này Ananda, Ta đã tuyên bố trước với Người
rằng mọi vật ái luyến, tốt đẹp đều phải sanh
biệt, tử biệt và dị biệt.
 Này Ananda làm sao được có sự kiện này: "Các
pháp sanh, trú, hữu vi, biến hoại đừng có bị tiêu
diệt? " Không thể có sự kiện như vậy được.

CÚNG DƯỜNG                                         261

 Này Ananda, đã lâu ngày, Người đối với Như
Lai, với thân nghiệp đầy lòng từ ái, lợi ích, an
lạc, có một không hai; vô lượng với khẩu
nghiệp đầy lòng từ ái, lợi ích, an lạc, có một
không hai; vô lượng với ý nghiệp đầy lòng từ
ái, lợi ích, an lạc, có một không hai, vô lượng.
 Này Ananda, Ngươi là người tác thành công
đức. Hãy cố gắng tinh tấn lên, Người sẽ
chứng bậc Vô lậu, không bao lâu đâu.

15. Rồi Thế Tôn nói với các Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, những vị A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác trong thời quá khứ, những bậc Thế
Tôn này đều có những thị giả tối thắng như
Ananda của Ta.

- Này Tỷ-kheo, những vị A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác thời vị lai, những bậc Thế Tôn này cũng
sẽ có những vị thị giả tối thắng như Ananda của
Ta vậy.

- Này các Tỷ-kheo, Ananda là người có trí và
hiểu rõ: "Nay đúng thời để các Tỷ-kheo yết
kiến Thế Tôn, nay đúng thời để các Tỷ-kheo ni,
nay đúng thời để các nam cư sĩ, nay đúng thời
để các nữ cư sĩ, nay đúng thời để các vua chúa,

CÚNG DƯỜNG                                        262

để các đại thần, để các ngoại đạo sư, để các đệ tử các ngoại đạo sư yết kiến Thế Tôn! "

16. Này các Tỷ-kheo, Ananda có bốn đức tánh kỳ cựu, hy hữu. Thế nào là bốn?

- Này các Tỷ-kheo, nếu có chúng Tỷ-kheo đến
yết kiến Ananda, chúng ấy sẽ được hoan hỷ vì
được yết kiến Ananda, và nếu Ananda thuyết
pháp chúng ấy sẽ được hoan hỷ vì bài thuyết
pháp, và nếu Ananda làm thinh thời, này các
Tỷ-kheo, chúng Tỷ-kheo ấy sẽ thất vọng.

- Này các Tỷ-kheo, nếu có Tỷ-kheo ni..., chúng
nam cư sĩ... chúng nữ cư sĩ đến yết kiến
Ananda, chúng ấy sẽ được hoan hỷ, vì được yết
kiến Ananda, và nếu Ananda thuyết pháp,
chúng ấy sẽ được hoan hỷ vì bài thuyết pháp và
nếu Ananda làm thinh thời này các Tỷ-kheo,
chúng nữ cư sĩ ấy sẽ thất vọng.

Này các Tỷ-kheo, vị Chuyển luân Thánh vương có bốn đức tánh kỳ diệu, hy hữu.

Này các Tỷ-kheo, nếu có chúng Sát-đế-lỵ... chúng
Bà-la-môn... chúng gia chủ... chúng Sa-môn đến yết
kiến vị Chuyển luân Thánh vương, chúng sẽ được
hoan hỷ vì được yết kiến vị Chuyển luân Thánh

CÚNG DƯỜNG                                        263

vương và nếu vị Chuyển luân Thánh vương nói
chuyện, chúng ấy sẽ được hoan hỷ vì bài nói chuyện,
và nếu vị Chuyển luân Thánh vương làm thinh thời
chúng Sa-môn ấy sẽ thất vọng.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, Ananda có bốn đức tánh
kỳ diệu, hy hữu. Nếu có chúng Tỷ-kheo... chúng Tỷ-
kheo ni... chúng nam cư sĩ... chúng nữ cư sĩ đến yết
kiến Ananda, chúng ấy sẽ được hoan hỷ vì được yết
kiến Ananda, và nếu Ananda thuyết pháp chúng ấy
sẽ được hoan hỷ vì bài thuyết pháp, và nếu Ananda
làm thinh, thời này các Tỷ-kheo chúng nữ cư sĩ ấy sẽ
thất vọng.

Này các Tỷ-kheo, Ananda có bốn đức tánh kỳ diệu, hy hữu như vậy.

17. Khi được nói vậy, tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn chớ có diệt độ tại đô thị nhỏ bé này, tại đô thị hoang vu này, tại đô thị phụ thuộc này. Bạch Thế Tôn, có những đô thị khác to lớn hơn như Campà (Chiêm-bà), Ràjagaha (Vương Xá), Sàvatthi (Xá-vệ), Sàketa (Sa-kỳ), Kosambi (Kiều-thương-di), Bàrànasi (Ba-la-nại). Thế Tôn hãy diệt độ tại chỗ ấy. Tại chỗ ấy, có đại chúng Sát-đế- lỵ, có đại chúng Bà-la-môn, có đại chúng gia chủ rất tin tưởng Như Lai, các vị này sẽ cúng dường thân xá-

CÚNG DƯỜNG                                        264

lợi Như Lai.

- Này Ananda, chớ có nói như vậy, này Ananda, chớ có nói đô thị này nhỏ bé, đô thị này hoang vu, đô thị này phụ thuộc.

18. Này Ananda, thuở xưa có vị vua tên là Mahasudassana (Đại Thiên Kiến). Vị này là Chuyển luân vương, trị vì như pháp, là vị pháp vương, thống lãnh bốn thiên hạ, chinh phục hộ trì quốc dân, đầy đủ bảy báu. Này Ananda, đô thị Kusinàrà này là kinh đô của vua Mahasudassana, tên là Kusàvatì (Câu-xá-bà- đề), phía Đông và phía Tây rộng đến mười hai do tuần, phía Bắc và phía Nam rộng đến bảy do tuần.

Này Ananda, kinh đô Kusàvatì này rất phồn thịnh,
phú cường, dân cư đông đúc, dân chúng sung mãn,
thực phẩm phong phú. Này Ananda, cũng như kinh
đô Alakamanda của chư thiên rất phồn thịnh, phú
cường dân cư đông đúc, Thiên chúng sung mãn, thực
phẩm phong phú, cũng vậy này Ananda, kinh đô
Kusàvatì này cũng rất phồn thịnh, phú cường, dân cư
đông đúc, nhân chúng sung mãn.

Này Ananda, kinh đô Kusàvatì này, ngày đêm vang dậy chín loại tiếng, tức là tiếng voi, tiếng ngựa, tiếng xe, tiếng trống lớn, tiếng trống nhỏ, tiếng tỳ bà, tiếng hát, tiếng xập xỏa, tiếng chuông và tiếng thứ mười là

CÚNG DƯỜNG                                            265

lời kêu gọi: " Hãy uống đi, hãy ăn đi ".

19. Này Ananda, hãy đi vào Kusinàrà và nói với dân Mallà Kusinàrà: "Này các Vàsetthà, đêm nay, vào canh cuối cùng, Như Lai sẽ diệt độ ".

- Này Vàsetthà, các Ngươi hãy đến. Này Vàsetthà,
các Ngươi hãy đến. Về sau chớ có hối hận: "Như Lai
đã diệt độ tại làng vườn chúng ta mà chúng ta không
được chiêm ngưỡng Như Lai ".

- Thưa vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn, đắp y, đem theo y bát và cùng một vị khác làm bạn đồng hành đi vào Kusinàrà.

20. Lúc bấy giờ, dân Mallà ở Kusinàrà đang tụ họp tại giảng đường vì một vài cộng sự. Tôn giả Ananda đến tại giảng đường của dân Mallà ở Kusinàrà. Sau khi đến, tôn giả liền nói vói dân Mallà ở Kusinàrà:

- Này Vàsetthà, đêm nay, vào canh cuối cùng Như
Lai sẽ diệt độ, Này Vàsetthà, các Ngươi hãy đến.
Này Vàsetthà, các Ngươi hãy đến. Về sau chớ có hối
hận: " Như Lai đã diệt độ tại làng vườn chúng ta mà
chúng ta không được chiêm ngưỡng Như Lai ".

CÚNG DƯỜNG                                       266

21. Dân Mallà cùng với con trai, con gái và vợ, khi nghe tôn giả Ananda nói như vậy, liền đau đớn, sầu muộn, tâm tư khổ não. Kẻ thì khóc than với đầu bù tóc rối, kẻ thì khóc than với cánh tay duỗi cao, kẻ thì khóc than thân bổ nhoài dưới đất, lăn lộn qua lại: " Thế Tôn nhập diệt quá sớm, Thiện Thệ nhập diệt quá sớm, Pháp nhãn biến mất ở trên đời quá sớm ".

Và dân Mallà cùng với con trai, con gái và vợ đau
đớn, sầu muộn, tâm tư khổ não, đi đến Upavattana,
khu rừng Sàlà của dòng họ Mallà và đến chỗ tôn giả
Ananda.

22. Tôn giả Ananda tự nghĩ: "Nếu ta để dân Mallà ở
Kusinàrà đảnh lễ Thế Tôn từng người một, thời đêm
sẽ tàn trước khi Thế Tôn được tất cả dân Mallà đảnh
lễ. Vậy ta hãy để dân Mallà ở Kusinàrà đảnh lễ theo
từng gia tộc ".

- Bạch Thế Tôn, gia tộc Mallà này với vợ con, đồ chúng, bạn bè đến cúi đầu đảnh lễ chân Thế Tôn.

Và tôn giả Ananda, theo phương tiện này trong canh một, khiến dân Mallà ở Kusinàrà đảnh lễ Thế Tôn.

23. Lúc bấy giờ, du sĩ ngoại đạo Subhadda ở tại Kusinàrà. Du sĩ ngoại đạo Subhadda được nghe: " Tối nay canh cuối cùng, Sa-môn Gotama sẽ diệt độ

CÚNG DƯỜNG                                           267

".

Và du sĩ ngoại đạo Subhadda suy nghĩ: " Ta nghe các du sĩ ngoại đạo niên cao lạp lớn, sư trưởng và đệ tử nói rằng: " Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri xuất hiện ra đời thật là hy hữu. Và đêm nay, vào canh cuối cùng Sa-môn Gotama sẽ diệt độ ". Nay có nghi vấn này khởi lên trong tâm ta. Ta tin Sa-môn Gotama có thể thuyết pháp và giải được nghi vấn cho ta ".

24. Rồi du sĩ ngoại đạo Subhadda đi đến Upavattana, khu rừng Sàla của dân Mallà, đến tại chỗ tôn giả Ananda và thưa với tôn giả:

- Hiền giả Ananda, tôi nghe các du sĩ ngoại đạo, niên cạo lạp lớn, sư trưởng và đệ tử nói rằng: " Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri xuất hiện ra đời thật là hy hữu, và đêm nay, vào canh cuối cùng, Sa-môn Gotama sẽ diệt độ ". Nay có nghi vấn này khởi lên trong tâm tôi. Tôi tin Sa-môn Gotama có thể thuyết pháp và giải được nghi vấn cho tôi. Hiền giả Ananda, hãy cho phép tôi được yết kiến Sa-môn Gotama.

Khi được nói vậy, tôn giả Ananda nói với du sĩ ngoại đạo Subhadda:

- Thôi đi Hiền giả Subhadda, chớ có phiền nhiễu Như Lai. Thế Tôn đang mệt.

CÚNG DƯỜNG                                         268

Lần thứ hai, du sĩ ngoại đạo Subhadda ... Lần thứ ba, du sĩ ngoại đạo Subhadda nói với tôn giả Ananda:

- Hiền giả Ananda, tôi nghe các du sĩ ngoại đạo, niên cạo lạp lớn, sư trưởng và đệ tử nói rằng: " Như Lai, Ứng Cúng, Chánh Biến Tri xuất hiện ra đời thật là hy hữu, và đêm nay, vào canh cuối cùng, Sa-môn Gotama sẽ diệt độ ". Nay có nghi vấn này khởi lên trong tâm tôi. Tôi tin Sa-môn Gotama có thể thuyết pháp và giải được nghi vấn cho tôi. Hiền giả Ananda, hãy cho phép tôi được yết kiến Sa-môn Gotama.

Lần thứ ba, tôn giả Ananda nói với du sĩ ngoại đạo Subhadda:

- Thôi đi Hiền giả Subhadda, chớ có phiền nhiễu Như Lai. Thế Tôn đang mệt.

25. Thế Tôn nghe được câu chuyện của tôn giả Ananda với du sĩ ngoại đạo Subhadda, Ngài liền nói với tôn giả Ananda:

- Thôi Ananda, chớ có ngăn trở Subhadda, Ananda,
hãy để cho Subhadda được phép yết kiến Như Lai.
Những gì Subhadda hỏi Ta là hỏi để hiểu biết chớ
không phải để phiền nhiễu Ta. Và những gì ta trả lời
các câu hỏi, Subhadda sẽ hiểu ý nghĩa một cách mau
lẹ.

CÚNG DƯỜNG                                         269

Tôn giả Ananda liền nói với du sĩ ngoại đạo Subhadda:

- Này Hiền giả Subhadda, hãy vào. Thế Tôn đã cho phép Hiền giả.

26. Rồi du sĩ ngoại đạo Subhadda đến chỗ Thế Tôn,
nói lên những lời chúc tụng hỏi thăm xã giao, rồi
ngồi xuống một bên. Sau khi ngồi một bên, du sĩ
ngoại đạo Subhadda bạch Thế Tôn:

- Tôn giả Gotama, có những Sa-môn, Bà-la-môn là
những vị hội chủ, vị giáo trưởng, vị sư trưởng giáo
hội, có tiếng tốt, có danh vọng, khai tổ giáo phái,
được quần chúng tôn sùng, như các ngài Pàrana
Kassapa, Makkhali Gosàla, Ajita Kesakambalì,
Pakadha Kaccàyana, Sanjaya Belatthiputta,
Nigantha Nàthaputta, tất cả những vị này có phải là
giác ngộ như các vị đã tự cho như vậy, hay tất cả
chưa giác ngộ, hay một số đã giác ngộ và một số
chưa giác ngộ?

- Thôi Subhadda, hãy để vấn đề này yên một bên: "
Tất cả những vị này có phải là đã giác ngộ như các
vị đã tự cho như vậy, hay tất cả chưa giác ngộ, hay
một số đã giác ngộ và một số chưa giác ngộ ". Này
Subhadda, Ta sẽ thuyết pháp cho Ngươi. Hãy nghe
và suy nghiệm kỹ, Ta sẽ giảng.

CÚNG DƯỜNG                                       270

- Thưa vâng, bạch Thế Tôn!

Du sĩ ngoại đạo Subhadda vâng lời Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau:

27. -

 Này Subhadda, trong pháp luật nào không có
Bát Thánh đạo, thời ở đây không có (đệ nhất)
Sa-môn, ở đây cũng không có đệ nhị Sa-môn,
cũng không có đệ tam Sa-môn, cũng không
có đệ tứ Sa-môn.

 Này Subhadda trong pháp luật nào có Bát
Thánh đạo thời ở đây có (đệ nhứt) Sa-môn,
cũng có đệ nhị Sa-môn, cũng có đệ tam Sa-
môn, ở đấy cũng có đệ tứ Sa-môn.

 Này Subhadda, chính trong pháp luật này có
Bát Thánh Đạo, thời này Subhadda, ở đây có
đệ nhất Sa-môn, ở đây cũng có đệ nhị Sa-
môn, cũng có đệ tam Sa-môn, cũng có đệ tứ
Sa-môn. Những hệ thống ngoại đạo khác đều
không có những Sa-môn.

 Này Subhadda, nếu những vị Tỷ-kheo này sống chơn chánh, thời đời này không vắng những vị A-la-hán.

CÚNG DƯỜNG                                     271

Này Subhadda, năm hai mươi chín,
Ta xuất gia hướng tìm chân thiện đạo.
Trải năm mươi năm với thêm một năm
Từ khi xuất gia, này Subhadda,
Ta là du sĩ tu Trí, tu Đức.

Ngoài lãnh vực này, không có Sa-môn (đệ nhứt);
cũng không có Sa-môn đệ nhị, cũng không có Sa-
môn đệ tam, cũng không có Sa-môn đệ tứ. Những hệ
thống ngoại đạo khác đều không có những Sa-môn.
Này Subhadda, nếu những Tỷ-kheo sống chơn
chánh, thì đời này không vắng những vị A-la-hán.

28. Khi được nói vậy, du sĩ ngoại đạo Subhadda bạch Thế Tôn:

- Thật hy hữu thay, bạch Thế Tôn! Thật vi diệu thay,
bạch Thế Tôn! Như người dựng đứng lại những gì bị
quăng ngã xuống, phơi bày ra những gì bị che kín,
chỉ đường cho người bị lạc hướng, đem đèn sáng vào
trong bóng tối để những ai có mắt có thể thấy sắc.
Cũng vậy, chánh pháp đã được Thế Tôn dùng nhiều
phương tiện trình bày, giải thích. Bạch Thế Tôn, con
xin quy y Thế Tôn, quy y Pháp và quy y Tỷ-kheo
Tăng. Mong con được xuất gia với Thế Tôn. Con xin
thọ đại giới.

CÚNG DƯỜNG                                        272

- Này Subhadda, ai trước kia là ngoại đạo, nay muốn xuất gia muốn thọ đại giới trong Pháp, Luật này phải sống bốn tháng biệt trú. Sau khi sống bốn tháng biệt trú, các vị Tỷ-kheo nếu đồng ý sẽ cho xuất gia, cho thọ đại giới để thành vị Tỷ-kheo. Nhưng Ta nhận thấy cá tánh con người sai biệt nhau.

29. - Bạch Thế Tôn, nếu những người xưa kia là ngoại đạo nay muốn xuất gia, muốn thọ đại giới trong Pháp và Luật này phải sống bốn tháng biệt trú. Sau khi sống bốn tháng biệt thú, các vị Tỷ-kheo nếu đồng ý sẽ cho xuất gia, cho thọ đại giới, thời con sẽ xin sống biệt trú bốn năm, sau khi sống biệt trú bốn năm, nếu các vị Tỷ-kheo đồng ý, hãy cho con xuất gia, cho con thọ đại giới để thành vị Tỷ-kheo.

Và Thế Tôn nói với tôn giả Ananda:

- Này Ananada, hãy xuất gia cho Subhadda.

- Xin vâng, bạch Thế Tôn!

Tôn giả Ananda vâng lời Thế Tôn.

30. Du sĩ ngoại đạo Subhadda nói với tôn giả Ananda:

- Thật là lợi ích, thưa Tôn giả Ananda, thật là thiện

CÚNG DƯỜNG                                         273

lợi, thưa Tôn giả Ananda, được thọ lễ quán đảnh làm đệ tử trước mặt bậc Đạo Sư!

Và du sĩ ngoại đạo Subhadda được xuất gia được thọ đại giới với Thế Tôn. Thọ đại giới không bao lâu, đại đức Subhadda ở một mình, an tịnh, không phóng dật, tinh tấn, sống nhiệt tâm, cần mẫn. Và không bao lâu, vị này chứng được mục đích tối cao mà con cháu các lương gia đã xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình hướng đến. Đó là vô thượng phạm hạnh ngay trong hiện tại, tự giác chứng và an trú. Sanh đã tận, phạm hạnh đã thành, những gì nên làm đã làm, sau đời này sẽ không có đời sống khác nữa.

Và đại đức Subhadda trở thành một A-la-hán nữa.

Đại đức là vị đệ tử cuối cùng được Thế Tôn thế độ.

VI

1. Lúc bấy giờ, Thế Tôn nói với Tôn giả Ananda:

- Này Ananda, nếu trong các Ngươi có người nghĩ

CÚNG DƯỜNG                                         274

rằng: "Lời nói của bậc Đạo sư không còn nữa. Chúng
ta không có Đạo sư (giáo chủ)". Này Ananda, chớ
có những tư tưởng như vậy. Này Ananda, Pháp
và Luật, Ta đã giảng dạy và trình bày, sau khi Ta
diệt độ, chính Pháp và Luật ấy sẽ là Đạo Sư của
các Ngươi.

2. Này Ananda, nay các vị Tỷ-kheo xưng hô với nhau là Hiền giả. Sau khi Ta diệt độ, chớ có xưng hô như vậy.

- Này Ananda, vị Tỷ-kheo niên lão hãy gọi vị Tỷ-kheo niên thiếu, hoặc bằng tên, hoặc bằng họ, hoặc bằng tiếng Hiền giả.

- Vị Tỷ-kheo niên thiếu, hãy gọi vị Tỷ-kheo niên lão là Thượng tọa (Bhante) hay Đại đức.

3. Này Ananda, nếu chúng Tăng muốn, sau khi Ta diệt độ có thể hủy bỏ những học giới nhỏ nhặt chi tiết.

4. Này Ananda, sau khi Ta diệt độ, hãy hành tội Phạm đàn (Brahmadanda) đối với Tỷ-kheo Channa.

- Bạch Thế Tôn, thế nào là Phạm Đàn?

- Này Ananda, Tỷ-kheo Channa muốn nói gì thì nói.

CÚNG DƯỜNG                                       275

Chúng Tỷ-kheo sẽ không nói, sẽ không giảng dạy, sẽ không giáo giới Tỷ-kheo Channa.

5. Rồi Thế Tôn nói với các Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, nếu có Tỷ-kheo nào nghi ngờ hay
phân vân gì về đức Phật, Pháp, chúng Tăng, đạo hay
phương pháp, thời này các Tỷ-kheo các Người hãy
hỏi đi. Sau chớ có hối tiếc: " Bậc Đạo Sư có mặt
trước chúng ta mà chúng ta không tận mặt hỏi Thế
Tôn ".

Khi được nói vậy, các Tỷ-kheo ấy im lặng. Một lần thứ hai, Thế Tôn... . Một lần thứ ba, Thế Tôn nói với các Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, nếu có một Tỷ-kheo có nghi ngờ
hay phân vân gì về đức Phật, Pháp, chúng Tăng, đạo
hay phương pháp, thời này các Tỷ-kheo, các Người
hãy hỏi đi. Sau chớ có hối tiếc: " Bậc Đạo Sư có mặt
trước chúng ta mà chúng ta không tận mặt hỏi Thế
Tôn ".

Lần thứ ba, các Tỷ-kheo ấy giữ im lặng.

Rồi Thế Tôn nói với các Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, nếu có vị nào vì lòng kính trọng

CÚNG DƯỜNG                                         276

bậc Đạo Sư mà không hỏi, thời này các Tỷ-kheo, giữa bạn đồng tu, hãy hỏi nhau.

Khi được nói vậy, những vị Tỷ-kheo ấy giữ im lặng.

6. Rồi tôn giả Ananda bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, thật kỳ diệu thay, bạch Thế Tôn,
thật hy hữu thay! Bạch Thế Tôn, con tin rằng trong
chúng Tỷ-kheo này, không có một Tỷ-kheo nào có
nghi ngờ hay phân vân gì đối với Phật, Pháp, chúng
Tăng, đạo hay phương pháp.

- Này Ananda, Ngươi có tín nhiệm nên nói vậy.
Nhưng ở đây, này Ananda, Như Lai biết rằng trong
chúng Tỷ-kheo này, không có một Tỷ-kheo nào có
nghi ngờ hay phân vân gì đối với Phật, Pháp, chúng
Tăng, đạo hay phương pháp. Này Ananda, trong
năm trăm Tỷ-kheo này, Tỷ-kheo thấp nhất đã
chứng được quả Dự lưu, không còn đọa lạc, chắc
chắn hướng đến Chánh giác.

7. Và Thế Tôn nói với các Tỷ-kheo:

- Này các Tỷ-kheo, nay Ta khuyên dạy các Ngươi: "Các pháp hữu vi là vô thường, hãy tinh tấn, chớ có phóng dật ".

CÚNG DƯỜNG                                      277

Đó là lời cuối cùng của Như Lai.

8.

- Rồi Thế Tôn nhập định Sơ thiền.
- Xuất Sơ thiền, Ngài nhập Nhị thiền.
- Xuất Nhị thiền Ngài nhập Tam thiền.
- Xuất Tam thiền, Ngài nhập Tứ thiền.
- Xuất Tứ thiền, Ngài nhập định Không vô biên
xứ.
- Xuất Không vô biên xứ, Ngài nhập định Thức
vô biên xứ.
- Xuất Thức vô biên xứ, Ngài nhập định Vô sở
hữu xứ.
- Xuất Vô Sở hữu xứ, Ngài nhập định Phi tưởng
phi phi tưởng xứ.
- Xuất Phi tưởng phi phi tưởng xứ, Ngài nhập
Diệt thọ tưởng định.

Khi ấy tôn giả Ananda nói với tôn giả Anuruddha:

- Thưa Tôn giả, Thế Tôn đã diệt độ.

- Này Hiền giả Ananda, Thế Tôn chưa diệt độ. Ngài

CÚNG DƯỜNG                                         278

mới nhập Diệt thọ tưởng định.

9.

- Rồi xuất Diệt thọ tưởng định. Ngài nhập Phi
tưởng phi phi tưởng xứ định.
- Xuất Phi tưởng phi phi tưởng xứ, Ngài nhập Vô
sở hữu xứ định.
- Xuất Vô sở hữu xứ, Ngài nhập Thức vô biên
xứ định.
- Xuất thức Vô biên xứ, Ngài nhập Hư không vô
biên xứ định.
- Xuất Hư không vô biên xứ, Ngài nhập định Tứ
thiền.
- Xuất Tứ thiền, Ngài nhập định Tam thiền.
- Xuất Tam thiền, Ngài nhập định Nhị thiền.
- Xuất Nhị thiền, Ngài nhập định Sơ thiền.
- Xuất Sơ thiền, Ngài nhập định Nhị thiền.
- Xuất Nhị thiền, Ngài nhập định Tam thiền.
- Xuất Tam thiền, Ngài nhập định Tứ thiền.
- Xuất Tứ thiền, Ngài lập tức diệt độ.

10. Khi Thế Tôn diệt độ, cùng với sự diệt độ, đại địa

CÚNG DƯỜNG                                         279

chấn động khủng khiếp, râu tóc dựng ngược, sấm trời vang động.

Khi Thế Tôn diệt độ, Phạm thiên Sahampati, cùng lúc Ngài diệt độ, thốt lên bài kệ này.

Chúng sanh ở trên đời,
Từ bỏ thân ngũ uẩn
Bậc đạo sư cũng vậy,
Đấng Tuyệt luân trên đời.
Bậc Đại hùng Giác ngộ
Như Lai đã diệt độ.

Khi Thế Tôn diệt độ, Thiên chủ Sakka, cùng lúc Ngài diệt độ, thốt lên bài kệ này:

Các hành là vô thường,
Có sanh phải có diệt
Đã sanh, chúng phải diệt,
Nhiếp chúng là an lạc.

Khi Thế Tôn diệt độ, Tôn giả Anuruddha, cùng lúc Ngài diệt độ, thốt lên bài kệ này:

Không phải thở ra vào
Chính tâm trú chánh định
Không tham ái tịch tịnh
Tu sĩ hướng diệt độ

CÚNG DƯỜNG                                       280

Chính tâm tịnh bất động
Nhẫn chịu mọi cảm thọ
Như đèn sáng bị tắt
Tâm giải thoát hoàn toàn.

Khi Thế Tôn diệt độ, Tôn giả Ananda, cùng lúc Ngài diệt độ, thốt lên bài kệ này:

Thật kinh khủng bàng hoàng,
Thật râu tóc dựng ngược,
Khi Bậc Toàn thiện năng,
Bậc Giác ngộ nhập diệt.

Khi Thế Tôn diệt độ, những Tỷ-kheo chưa giải thoát
tham ái, có vị thì khóc than với cánh tay duỗi cao, có
vị thì khóc than, thân nằm nhoài dưới đất, lăn lộn qua
lại: "Thế Tôn nhập diệt quá sớm, Thiện Thệ nhập
diệt quá sớm, Pháp nhãn biến mất ở trên đời quá
sớm ".

Còn những Tỷ-kheo đã diệt trừ tham ái, những vị này an trú chánh niệm tỉnh giác, nhẫn nại, suy tư: "Các hành là vô thường, làm sao tránh khỏi sự kiện ấy."

11. Lúc bấy giờ, Tôn giả Anuruddha nói với các Tỷ kheo:

- Thôi các Hiền giả, chớ có sầu não, chớ có khóc

CÚNG DƯỜNG                                          281

than. Này các Hiền giả, phải chăng Thế Tôn đã tuyên bố ngay từ ban đầu rằng: Mọi vật ưu ái thân tình đều phải sanh biệt, tử biệt và dị biệt.

Này các Hiền giả, làm sao có thể được như vầy:
“ Những gì sanh, tồn tại, hữu vi, chịu sự biến hoại
mà lại mong khỏi có sự biến dịch? Thật không có
sự trạng ấy ”. Này các Hiền giả, chính chư Thiên
đang trách đó.

- Thưa Tôn giả Anuruddha, Tôn giả đang nghĩ đến hạng chư Thiên nào?

- Hiền giả Ananda, có hạng chư Thiên ở trên hư
không nhưng có tâm tư thế tục, những vị này
khóc than với đầu bù tóc rối, khóc than với
cánh tay duỗi cao, khóc than thân bổ nhoài
dưới đất, lăn lộn qua lại: " Thế Tôn nhập diệt
quá sớm, Thiện Thệ nhập diệt quá sớm, Pháp
nhãn biến mất ở trên đời quá sớm ".

- Hiền giả Ananda, có hạng chư Thiên ở trên đất
với tâm tư thế tục, những vị này khóc than với
đầu bù tóc rối, khóc than với cánh tay duỗi cao,
khóc than thân bổ nhoài dưới đất, lăn lộn qua
lại: " Thế Tôn nhập diệt quá sớm, Thiện Thệ
nhập diệt quá sớm, Pháp nhãn biến mất ở trên

CÚNG DƯỜNG                                        282

đời quá sớm ".

- Còn những chư Thiên diệt trừ ái dục, những vị
này chánh niệm tỉnh giác, chịu đựng với tâm
suy tư: “ Các hành là vô thường, làm sao có thể
khác được? ”.

12. Tôn giả Anuruddha và Tôn giả Ananda luận bàn về Chánh pháp suốt cả đêm còn lại. Rồi tôn giả Anuruddha nói với tôn giả Ananda:

- Hiền giả Ananda, hãy vào thành Kusinàrà và nói
với dân Mallà ở Kusinàrà: “ Nay Vàsetthà, Thế Tôn
đã diệt độ, hãy làm những gì các Ngươi nghĩ phải
làm.”

- Tôn giả, xin vâng!

Tôn giả Ananda vâng lời tôn giả Anuruddha, buổi sáng đắp y, đem theo y bát, cùng một thị giả, vào thành Kusinàrà.

Lúc bấy giờ, dân Mallà ở Kusinàrà đang tụ họp tại
giảng đường vì một vài công vụ. Tôn giả Ananda đến
tại giảng đường của dân Mallà ở Kusinàrà, sau khi
đến liền nói với dân Mallà ở Kusinàrà: “ Này
Vàsetthà, Thế Tôn đã diệt độ, hãy làm những gì các
Ngươi nghĩ phải làm.”

CÚNG DƯỜNG                                       283

Dân Mallà cùng với con trai, con gái và vợ, khi nghe tôn giả Ananda nói như vậy, liền đau đớn, sầu muộn, tâm tư khổ não. Kẻ thì khóc than với đầu bù tóc rối, kẻ thì khóc than với cánh tay duỗi cao, kẻ thì khóc than thân bổ nhoài dưới đất, lăn lộn qua lại: " Thế Tôn nhập diệt quá sớm, Thiện Thệ nhập diệt quá sớm, Pháp nhãn biến mất ở trên đời quá sớm ".

13. Rồi dân Mallà ở Kusinàrà ra lệnh cho những người làm: “ Các Người hãy gom góp hương, tràng hoa và tất cả nhạc khí ở Kusinàrà.”

Rồi dân Kusinàrà đem theo hương, tràng hoa, tất cả
nhạc khí và năm trăm cuộn vải đi đến Upavattana,
tại rừng Sàlà của giòng họ Mallà, đến tại chỗ thân
xá- lợi của Thế Tôn, rồi chúng ở lại cả ngày tôn
trọng, cung kính, đảnh lễ, cúng dường thân xá - lợi
Thế Tôn với các điệu múa, hát, nhạc, tràng hoa,
hương, làm những bảo cái bằng vải và tràng hoa
Mandala.

Rồi dân Mallà ở Kusinàrà suy nghĩ: “ Hôm nay, nếu thiêu thân xá - lợi Thế Tôn thời quá sớm. Ngày mai, chúng ta sẽ làm lễ thiêu thân xá - lợi của Thế Tôn.” Rồi dân Mallà ở Kusinàrà, cả ngày thứ hai, tôn trọng, cung kính, đãnh lễ, cúng dường thân xá - lợi Thế Tôn với các điệu múa, hát, nhạc, tràng hoa, hương, làm

CÚNG DƯỜNG                                         284

những bảo cái bằng vải và tràng hoa Malanda, ngày thứ ba cũng như vậy, ngày thứ tư cũng như vậy, ngày thứ năm cũng như vậy. Ngày thứ sáu cũng như vậy.

14. Đến ngày thứ bảy, dân Mallà ở Kusinàrà suy
nghĩ: “Chúng ta đã tôn trọng, cung kính, đảnh lễ,
cúng dường thân xá - lợi Thế Tôn với các điệu múa,
hát, nhạc, tràng hoa, hương, nay chúng ta hãy chở
thân xá - lợi Thế Tôn ra ngoài thành về phía Nam và
làm lễ thiêu thân tại chỗ ấy.”

Lúc bấy giờ tám vị tộc trưởng Mallà gội đầu, mặc áo
mới với ý định khiêng nổi thân xá - lợi Như Lai
nhưng khiêng không nổi được. Các vị Mallà ở
Kuisnàrà bạch Tôn giả Anuruddha:

- Bạch Tôn giả, do nhân gì, do duyên gì, tám vị tộc
trưởng Mallà này gội đầu, mặc áo mới với ý định
khiêng nổi thân xá- lợi Như Lai, nhưng không khiêng
nổi được?

- Này Vàsetthà, vì ý định của các Ngươi khác, ý định của chư Thiên khác.

15. – Bạch Tôn giả, ý định của chư Thiên là gì?

- Này các Vàsetthà, ý định của các Ngươi như sau: “ Chúng ta đã tôn trọng, cung kính, đảnh lễ, cúng

CÚNG DƯỜNG                                        285

dường thân xá- lợi Thế Tôn với các điệu múa, hát,
nhạc, tràng hoa, hương. Nay chúng ta hãy chở thân
xá-lợi Thế Tôn ra ngoài thành về phía Nam và làm
lễ thiêu thân tại chỗ ấy.”

Này các Vàsetthà, ý định của chư Thiên như sau:
“Chúng ta đã tôn trọng, cung kính, đảnh lễ, cúng
dường thân xá- lợi Thế Tôn với các điệu múa, hát,
nhạc, tràng hoa, hương của chư Thiên, nay chúng ta
hãy khiêng thân xá- lợi Thế Tôn về hướng Bắc đến
phía Bắc của thành. Sau khi khiêng qua cửa phía
Bắc, hãy khiêng qua trung tâm của thành, rồi hướng
về phía Đông, khiêng đến phía Đông của thành. Sau
khi khiêng qua cửa phía Đông, hãy khiêng đến phía
Đông của thành, tại đền của dân Mallà tên là
Makuta- bandhana, và chúng ta sẽ thiêu thân Thế
Tôn tại chỗ ấy.”

- Bạch Tôn giả, ý định của chư Thiên thế nào, ý định của chúng con cũng như vậy.

16. Lúc ấy, khắp cả Kusinàrà cho đến đống bụi, đống rác, được rải la liệt lên đến đầu gối toàn hoa Mandaràva. Rồi chư Thiên và các dân Mallà ở Kusinàrà, sau khi đã tôn trọng, cung kính, đảnh lễ, cúng dường thân xá lợi Thế Tôn với các điệu múa, hát, nhạc, tràng hoa, hương của chư Thiên và loài

CÚNG DƯỜNG                                        286

Người, liền khiêng thân xá lợi Thế Tôn về phía Bắc của Thành. Sau khi khiêng qua cửa phía Bắc, liền khiêng qua Trung tâm của thành, rồi hướng về phía Đông, khiêng đến phía Đông của thành. Sau khi khiêng qua cửa phía Đông, liền khiêng đến phía Đông của thành, tại đền của dân Mallà tên là Makuta- bandhana và đặt thân xá lợi của Thế Tôn tại chỗ ấy.

17. Rồi dân Mallà bạch tôn giả Ananda:

- Bạch Tôn giả Ananda, chúng con nay phải xử sự như thế nào đối với thân xá lợi Như Lai?

- Này các Vàsetthà, xử sự thân Chuyển luân Thánh vương như thế nào, hãy xử sự thân xá lợi Như Lai như vậy.

- Bạch Tôn giả Ananda, xử sự thân Chuyển luân Thánh vương phải như thế nào?

- Này các Vàsetthà:

- Thân Chuyển luân Thánh vương được vấn tròn
với vải mới.
- Sau khi vấn vải mới, lại được vấn thêm với vải
gai bện.
- Sau khi vấn với vải gai bện, lại vấn thêm với

CÚNG DƯỜNG                                        287

vải mới và tiếp tục như vậy cho đến năm trăm
lớp cả hai loại vải.
- Rồi thân được đặt trong một hòm dầu bằng sắt,
hòm sắt này được một hòm sắt khác đậy kín.
- Xong một giàn hỏa gồm mọi loại hương được
xây dựng lên, thân vị Chuyển luân Thánh
vương được đem thiêu trên giàn hỏa này,
- Và tại ngã tư đường, tháp vị Chuyển luân
Thánh vương này được xây dựng lên.
 Này các Vàsetthà, đó là pháp táng thân của vị
Chuyển luân Thánh vương.

 Này các Vàsetthà, pháp táng thân của vị Chuyển luân Thánh vương như thế nào, pháp táng thân của Thế Tôn cũng như vậy.

Tháp của Như Lai phải được dựng lên tại ngã tư đường. Và những ai đem đến tại chỗ ấy vòng hoa, hương, hay hương bột nhiều màu, đảnh lễ tháp hay khởi tâm hoan hỷ (khi đứng trước mặt tháp) , thời những người ấy sẽ được lợi ích, hạnh phúc lâu dài.

18. Và các người Mallà ở Kusinàrà sai những người làm công:

- Hãy đem lại tất cả vải gai bện của Mallà .

CÚNG DƯỜNG                                      288

Rồi những người Mallà ở Kusinàrà vấn tròn thân Thế Tôn với vải mới. Sau khi vấn vải mới xong, lại vấn thêm với vải gai bện. Sau khi vấn với vải gai bện lại vấn thêm với vải mới và tiếp tục như vậy cho đến năm trăm lớp cả hai loại vải. Rồi đặt thân Như Lai vào trong một hòm dầu bằng sắt, đậy hòm sắt này vào một hòm sắt khác, dựng lên một giàn hỏa gồm mọi loại hương và đặt thân Thế Tôn trên giàn hỏa.

19. Lúc bấy giờ, Tôn giả Mahà Kassapa đang đi
giữa đường từ Pàvà đến Kusinàrà với đại chúng Tỷ-
kheo khoảng năm trăm vị. Rồi Tôn giả Mahà
Kassapa bước xuống đường và đến ngồi tại một gốc
cây.

Lúc bấy giờ có một tà mạng ngoại đạo lấy một hoa Mandàrava ở Kusinàrà và đang đi trên một con đường đến Pàvà.

Tôn giả Mahà Kassapa thấy tà mạng ngoại đạo đi từ đàng xa đến. Thấy vậy, tôn giả liền hỏi tà mạng ngoại đạo ấy:

- Này Hiền giả, Hiền giả có biết bậc Đạo sư chúng tôi không?

- Này Hiền giả, tôi có biết. Sa-môn Gotama đã diệt độ cách hôm nay một tuần. Từ chỗ ấy, tôi được hoa

CÚNG DƯỜNG                                         289

Mandàrava này.

Lúc ấy những Tỷ-kheo chưa giải thoát tham ái, có vị thì khóc than với cánh tay duỗi cao, có vị thì khóc than, thân nằm nhoài dưới đất, lăn lộn qua lại: " Thế Tôn nhập diệt quá sớm, Thiện Thệ nhập diệt quá sớm, Pháp nhãn biến mất ở trên đời quá sớm ". Còn những Tỷ-kheo đã diệt trừ tham ái, những vị này an trú chánh niệm, tỉnh giác, nhẫn nại suy tư: " Các hành là vô thường, làm sao tránh khỏi sự kiện ấy? ".

20. Lúc bấy giờ, Subhadda được xuất gia khi đã
lớn tuổi đang ngồi trong hội chúng này. Subhadda
được xuất gia khi đã lớn tuổi nói với những Tỷ-kheo
ấy:

- Thôi các Hiền giả, chớ có sầu não, chớ có khóc
than. Chúng ta đã được thoát khỏi hoàn toàn vị Đại
Sa-môn ấy, chúng ta đã bị phiền nhiễu quấy rầy với
những lời: " Làm như thế này không hợp với các
Ngươi. Làm như thế này hợp với các Ngươi ". Nay
những gì chúng ta muốn, chúng ta làm, những gì
chúng ta không muốn, chúng ta không làm.

Tôn giả Mahà Kassapa mới nói với các vị Tỷ-kheo:

- Thôi các Hiền giả, chớ có sầu não, chớ có khóc than. Này các Hiền giả, phải chăng Thế Tôn đã tuyên

CÚNG DƯỜNG                                          290

bố ngay từ ban đầu rằng mọi vật ưu ái thân tình đều phải bị sanh biệt, tử biệt và dị biệt. Này các Hiền giả, làm sao có thể được như vầy: Những gì sanh, tồn tại, hữu vi, chịu sự biến hoại mà lại mong khỏi có sự biến dịch? Thật không có sự trạng ấy.

21. Lúc bấy giờ bốn vị tộc trưởng Mallà gội đầu, mặc áo mới với ý định châm lửa thiêu giàn hỏa Thế Tôn nhưng châm lửa không cháy.

Các vị Mallà ở Kusinàrà bạch tôn giả Anuruddha:

- Bạch Tôn giả, do nhân gì, do duyên gì, bốn vị tộc
trưởng Mallà này gội đầu, mặc áo mới với ý định
châm lửa thiêu giàn hỏa Thế Tôn, nhưng châm lửa
không cháy?

- Này các Vàsetthà, ý định của chư Thiên khác.

- Bạch Tôn giả, ý định của chư Thiên như thế nào?

- Này các vàsetthà, ý định của chư Thiên như sau:
" Tôn giả Mahà Kassapa nay đang đi giữa đường
giữa Pàvà và Kusinàrà cùng với đại chúng Tỷ-kheo
khoảng năm trăm vị. Giàn hỏa Thế Tôn chỉ được
đốt cháy khi tôn giả Mahà Kassapa cúi đầu đảnh
lễ Thế Tôn ".

CÚNG DƯỜNG                                            291

- Bạch Tôn giả, ý định chư Thiên như thế nào, hãy làm y như vậy.

22. Rồi Tôn giả Mahà Kassapa đến tại đền Makuta
Bandhana của những vị Mallà tại giàn hỏa Thế Tôn,
khi đến xong liền choàng áo phía một bên vai, chấp
tay, đi nhiễu phía tay phải xung quanh giàn hỏa
ba lần, cởi mở chân ra và cúi đầu đảnh lễ chân
Thế Tôn.

Năm trăm vị Tỷ-kheo ấy choàng áo phía một bên vai, chấp tay, đi nhiễu qua phía tay phải xung quanh giàn hỏa ba lần và cúi đầu đảnh lễ chân Thế Tôn.

Và khi tôn giả Mahà Kassapa và năm trăm vị Tỷ- kheo đảnh lễ xong, thời giàn hỏa Thế Tôn tự bắt lửa cháy.

23. Khi thân Thế Tôn đã cháy, từ da ngoài cho đến
da mỏng, thịt, dây gân hay nước giữa các khớp
xương, thảy đều cháy sạch, không có tro, không
có than, chỉ có xương xá lợi còn lại.

Như sanh tô hay dầu bị cháy, tất cả đều cháy sạch không có tro, không có than. Cũng vậy khi thân Thế Tôn cháy, từ da ngoài cho đến da mỏng, thịt, dây gân hay nước giữa khớp xương, tất cả đều cháy sạch, không có tro, không có than, chỉ có xương xá lợi còn

CÚNG DƯỜNG                                        292

lại. Và năm trăm tầng lớp vải gai bện, cả hai lớp trong nhất và lớp ngoài nhất đều bị cháy thiêu.

Khi thân Thế Tôn bị thiêu cháy xong, một dòng nước
từ hư không chảy xuống tưới tắt giàn hỏa Thế Tôn,
và một dòng nước từ kho nước (hay từ cây sàlà) phun
lên tưới tắt giàn hỏa Thế Tôn, và các người Mallà ở
Kusinàrà dùng nước với mọi loại hương tưới tắt giàn
hỏa Thế Tôn.

Rồi các người Mallà xứ Kusinàrà đặt xá lợi Thế Tôn trong giảng đường, dùng cây thương làm hàng rào, dùng cây cung làm bức thành xung quanh và trong bảy ngày tôn trọng, cung kính, đảnh lễ, cúng dường với các điệu múa, hát, nhạc, vòng hoa, hương.

24.

1.   Vua nước Magadha tên là Ajàtasattu
Vedehiputta nghe tin Thế Tôn đã diệt độ ở
Kusinàrà. Vua liền gởi một sứ giả đến các
người Mallà ở Kusinàrà " Thế Tôn là người
Sát-đế-lỵ, ta cũng là người Sát-đế-lỵ. Ta cũng
xứng đáng được một phần xá lợi Thế Tôn, ta
cũng dựng tháp và tổ chức nghi lễ đối với xá
lợi Thế Tôn ".

2.   Những người Licchavì ở Vesàli nghe tin Thế

CÚNG DƯỜNG                                         293

Tôn đã diệt độ ở Kusinàrà liền gởi một sứ giả
đến các người Mallà ở Kusinàrà: " Thế Tôn là
người Sát-đế-lỵ, chúng tôi cũng là người Sát-
đế-lỵ. Chúng tôi cũng xứng đáng được phần xá
lợi Thế Tôn. Chúng tôi cũng dựng tháp và tổ
chức nghi lễ đối với xá-lợi Thế Tôn ".

3.   Các người Sakyà ở Kapilavatthu nghe tin Thế
Tôn đã diệt độ ở Kusinàrà, liền gởi một sứ giả
đến các người Mallà ở Kusinàrà: " Thế Tôn là
người Sát-đế-lỵ, chúng tôi cũng là người Sát-
đế-lỵ. Chúng tôi cũng xứng đáng được một
phần xá lợi Thế Tôn. Chúng tôi cũng sẽ dựng
tháp và tổ chức các nghi lễ với xá-lợi Thế Tôn
".

4.   Những người Buli ở Allakappa nghe tin Thế
Tôn đã diệt độ ở Kusinàrà, liền gởi một sứ giả
đến các người Mallà ở Kusinàrà: " Thế Tôn là
người Sát-đế-lỵ, chúng tôi cũng là người Sát-
đế-lỵ. Chúng tôi cũng xứng đáng được một
phần xá-lợi Thế Tôn. Chúng tôi cũng sẽ dựng
tháp và tổ chức các nghi lễ đối với xá lợi Thế
Tôn ".

5.   Những người Koli ở Rãmagãma nghe tin Thế Tôn đã diệt độ ở Kusinàrà , liền gởi một sứ giả

CÚNG DƯỜNG                                         294

đến các người Mallà ở Kusinàrà: " Thế Tôn là
người Sát-đế-lỵ, chúng tôi cũng là người Sát-
đế-lỵ. Chúng tôi cũng xứng đáng được một
phần xá lợi Thế Tôn. Chúng tôi cũng sẽ dựng
tháp và tổ chức các nghi lễ đối với xá lợi Thế
Tôn."

6.   Bà-la-môn Vethadìpaka nghe tin Thế Tôn đã
diệt độ ở Kusinàrà, liền gởi một sứ giả đến các
người Mallà ở Kusinàrà: " Thế Tôn là người
Sát-đế-lỵ, tôi là người Bà-la-môn. Tôi cũng
xứng đáng được một phần xá lợi Thế Tôn. Tôi
cũng sẽ dựng tháp và tổ chức các nghi lễ đối
với xá-lợi Thế Tôn ".

7.   Các người Mallà ở Pàvà nghe tin Thế Tôn đã
diệt độ liền gửi một sứ giả đến các người Mallà
ở Kusinàrà: " Thế Tôn là người Sát-đế-lỵ,
chúng tôi cũng là người Sát-đế-lỵ. Chúng tôi
cũng xứng đáng được một phần xá-lợi Thế
Tôn. Chúng tôi cũng sẽ dựng tháp và tổ chức
các nghi lễ đối với xá-lợi Thế Tôn ".

25. Khi được nói vây các người Mallà ở Kusinàrà liền tuyên bố giữa đại chúng:

- Thế Tôn đã diệt độ tại làng vườn của chúng tôi, chúng tôi sẽ không cho phần xá lợi nào của Thế Tôn.

CÚNG DƯỜNG                                          295

Khi nghe vậy. Bà-la-môn Dona nói với chúng:

Tôn giả, hãy nghe lời tôi nói!
Phật dạy chúng ta phải kham nhẫn.
Thật không tốt nếu có tranh giành.
Khi chia xá lợi bậc Thượng nhân.
Chúng ta hãy đoàn kết nhất tâm,
Hoan hỷ chia xá lợi tám phần.
Chúng ta hãy dựng tháp mọi phương,
Đại chúng mười phương tin Pháp nhãn...

- Này Tôn giả Bà-la-môn, Ngài hãy phân chia xá lợi ra tám phần đồng đều.

- Xin vâng, các Tôn giả.

Bà-la-môn Dona vâng lời hội chúng ấy, phân chia xá-lợi Thế Tôn thành tám phần đồng đều rồi thưa hội chúng:

- Các Tôn giả, hãy cho tôi cái bình dùng để đông chia xá-lợi này. Tôi sẽ dựng tháp và tổ chức các nghi lễ cho cái bình.

Và hội chúng ấy tặng Bà-la-môn Dona cái bình.

26. Và người Moriyà ở Pipphalivana nghe tin Thế Tôn đã diệt độ liền gởi một sứ giả đến các người

CÚNG DƯỜNG                                       296

Mallà ở Kusinàrà:

- "Thế Tôn là người Sát-đế-lỵ, chúng tôi cũng là
người Sát-đế-lỵ. Chúng tôi cũng xứng đáng được
hưởng một phần xá lợi Thế Tôn. Chúng tôi cũng sẽ
dựng tháp và tổ chức các nghi lễ đối với xá-lợi Thế
Tôn ".

- " Nay không còn phần xá-lợi Thế Tôn nào. Xá-lợi Thế Tôn đã được phân chia, hãy lấy tro còn lại ". Rồi các vị nầy lấy than tro còn lại.

27. Và vua nước Magadha tên là Ajàtasattu, con bà Videhi xây dựng tháp trên xá-lợi Thế Tôn tại Vương Xá và tổ chức lễ cúng dường.

Những người Licchavi ở Vesàli cũng xây dựng tháp trên xá-lợi Thế Tôn tại Vesàli và tổ chức lễ cúng dường.

Những người Sakya ở Kapilavatthu cũng xây dựng trên xá-lợi Thế Tôn tại Kapilavatthu và tổ chức lễ cúng dường.

Những người Buli ở Allakappa cũng xây dựng tháp trên xá lợi Thế Tôn tại Allakappa và tổ chức lễ cúng dường.

CÚNG DƯỜNG                                         297

Những người Koli ở Ràmagama cũng xây dựng tháp trên xá-lợi Thế Tôn tại Ràmagama và tổ chức lễ cúng dường.

Bà-la-môn Vethadìpaka cũng xây dựng tháp trên xá- lợi Thế Tôn tại Vethadìpa và tổ chức lễ cúng dường.

Những người Mallà ở Pàvà cũng xây dựng tháp trên xá-lợi Thế Tôn tại Pàvà và tổ chức lễ cúng dường.

Những người Màllà ở Kusinàrà cũng xây dựng tháp trên xá-lợi Thế Tôn tại Kusinàrà và tổ chức lễ cúng dường.

Bà-la-môn Dona cũng xây dựng tháp trên bình (dùng để đong chia xá-lợi) và tổ chức lễ cúng dường.

Những người Moriyà ở Pipphalivana cũng xây dựng tháp trên những than tro và tổ chức lễ cúng dường.

Như vậy có tám tháp xá-lợi, tháp thứ chín trên bình (dùng để đong chia xá-lợi) và tháp thứ mười trên tro (xá-lợi).

Đó là truyền thống thời xưa như vậy.

28. Đấng Pháp Nhãn Vô Thượng Xá-lợi phân tám phần.

CÚNG DƯỜNG                                        298

Bảy phần được cúng dường.
Tại Jambudìpa.
Một phần Long vương cúng.
Tại Ràmagàma.
Một răng Phật được cúng,
Tại cõi Tam Thiên giới,
Một tại Gandhàra,
Một tại Kalinga.
Một răng, vua Long vương.
Tự mình riêng cúng dường.
Quả đất được chói sáng,
Với hào quang xá-lợi,
Với lễ vật cúng dường.
Hạng thượng phẩm, thượng đẳng.
Xá-lợi đấng Pháp Nhãn.
Như vậy được cúng dường,
Bởi những bậc tôn trọng
Cung kính lễ cúng dường,
Bởi những bậc tôn trọng
Cúng kính lễ cúng dường.
Bởi Thiên, Long, Nhơn chủ,
Bởi bậc Tối thượng nhơn.
Các Ngươi hãy chắp tay,
Cung kính lễ cúng dường.
Khó thay sự chiêm ngưỡng.
Tôn nhan bậc Như Lai.
Trải nhiều nhiều trăm kiếp,

CÚNG DƯỜNG                                299

May lắm được một lần.

CÚNG DƯỜNG                           300

31    Cho gì là cho lực, sắc, lạc, mắt, tất cả - Kinh Cho Gì – Tương I, 72

Cho Gì – Tương I, 72
(Vị Thiên):
Cho gì là cho lực?
Cho gì là cho sắc?
Cho gì là cho lạc?
Cho gì là cho mắt?
Cho gì cho tất cả?
Xin đáp điều con hỏi?

(Thế Tôn):
Cho ăn là cho lực,
Cho mặc là cho sắc,
Cho xe là cho lạc,
Cho đèn là cho mắt.
Ai cho chỗ trú xứ,
Vị ấy cho tất cả,
Ai giảng dạy Chánh pháp,
Vị ấy cho bất tử.

CÚNG DƯỜNG                                  301

32    Chỗ nào xứng đáng để bố thí - Kinh Devahita – Tương I, 383

Devahita – Tương I, 383

1) Nhân duyên ở Sàvatthi.

2) Lúc bấy giờ, Thế Tôn bị bịnh về phong khí và Tôn giả Upavàna là thị giả Thế Tôn.

3) Rồi Thế Tôn gọi Tôn giả Upavàna:

- Này Upavàna, Ông có biết làm sao cho Ta nước nóng?

4) Thưa vâng, bạch Thế Tôn.

Tôn giả Upavàna vâng đáp Thế Tôn, đắp y, cầm y bát, đi đến trú xứ của Bà-la-môn Devahita; sau khi đến, đứng im lặng một bên.

5) Bà-la-môn Devahita thấy Tôn giả Upavàna đứng im lặng một bên, bèn nói lên bài kệ với Tôn giả Upavàna:

Tôn giả đứng im lặng, Trọc đầu, choàng đại y, Ông muốn gì, cầu gì?

CÚNG DƯỜNG                                       302

Ông đến để xin gì?
(Tôn giả):
6) Bậc La-hán, Thiện Thệ,
Hiện bị bịnh phong khí,
Nếu đây có nước nóng,
Hãy dâng bậc Đại Thánh!
Xứng đáng được cúng dường,
Ngài đã được cúng dường.
Xứng đáng được tôn kính,
Ngài đã được tôn kính,
Xứng đáng được cung kính,
Ngài đã được cung kính,
Vì Ngài, tôi muốn được
Nước nóng để đem về.

7) Rồi Bà-la-môn Devahita bảo một người lấy đòn gánh gánh nước nóng và một bình đường mật, dâng cho Tôn giả Upavàna.

8) Rồi Tôn giả Upavàna đi đến Thế Tôn, dùng nước nóng tắm cho Thế Tôn, dùng đường mật pha với nước nóng dâng lên Thế Tôn dùng.

9) Và bệnh phong khí của Thế Tôn được nhẹ bớt.

10) Rồi Bà-la-môn Devahita đi đến Thế Tôn; sau khi đến, nói với Thế Tôn những lời chào đón hỏi thăm;

CÚNG DƯỜNG                                       303

sau khi nói lên những lời chào đón hỏi thăm thân hữu, liền ngồi xuống một bên.

11) Ngồi xuống một bên, Bà-la-môn Devahita nói lên bài kệ với Thế Tôn:

Chỗ nào người thí chủ,
Xứng đáng nên bố thí?
Chỗ nào sự bố thí,
Đưa đến quả báo lớn?
Cúng dường phải thế nào?
Cung kính phải thế nào?
(Thế Tôn):
12) Ai biết được đời trước,
Thấy Thiên giới, ác thú,
Đoạn diệt được tái sanh,
Thắng trí, bậc Mâu-ni.
Nên bố thí vị ấy,
Bố thí được quả lớn.
Cúng dường phải như vậy,
Cung kính phải như vậy.

13) Khi được nghe nói vậy, Bà-la-môn Devahita bạch Thế Tôn:

CÚNG DƯỜNG                                    304

- Thật vi diệu thay, Tôn giả Gotama!... Mong Tôn giả Gotama nhận con làm đệ tử cư sĩ, từ nay cho đến mạng chung, con xin trọn đời quy ngưỡng!

CÚNG DƯỜNG                                       305

33    Các loại tế đàn - Kinh KUTADANTA – 5 Trường I, 277

KINH KUTADANTA (KINH CỨU–LA–ĐÀ–ĐẦU) 33.1 – Bài kinh số 5 – Trường I, 277

1. Như vầy tôi nghe. Một thời đức Thế Tôn đang du
hành trong xứ Magadha (Ma-kiệt-đà) cùng với đại
chúng Tỷ-kheo khoảng năm trăm vị và đến tại một
làng Bà-la-môn ở Magadha tên là Khànumata (Khứ
-nậu-bà-đế). Và tại đây, đức Thế Tôn trú tại vườn
Ambalatthika ở Khànumata. Lúc bấy giờ Bà-la-môn
Kùtadanta ở tại Khànumata, một chỗ dân cư đông
đúc, cây cỏ, ao nước, lúa gạo phì nhiêu, một vương
địa do vua Bimbisàra (Tần-bà-ta-la) vua nước
Magadha cấp, một ân tứ của vua, một tịnh ấp. Lúc
bấy giờ, một đàn tế lớn đang được thiết lập cho Bà-
la-môn Kùtadanta, bảy trăm con trâu đực, bảy trăm
con nghé đực lớn, và bảy trăm con nghé cái lớn, bảy
trăm con dê và bảy trăm con cừu đã được dắt đến trụ
tế lễ, cho đàn tế.

2. Bà-la-môn và gia chủ ở Khànumata được nghe: "Sa-môn Gotama, dòng họ Thích-ca, xuất gia từ gia

CÚNG DƯỜNG                                       306

tộc Thích-ca, đang du hành trong nước Magadha với
đại chúng Tỷ-kheo khoảng năm trăm vị, đã đến tại
Khànumata và trú tại vườn Ambalatthika ở
Khànumata. Tiếng đồn tốt đẹp sau đây được truyền
đi về Thế Tôn Gotama: "Đây là đức Thế Tôn, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác, Minh Hạnh Túc, Thiện
Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự
Trượng Phu, Thiên Nhân Sư,... Khi đã chứng ngộ,
Ngài còn tuyên bố sự chứng ngộ ấy cho người khác.
Ngài thuyết pháp sơ thiện, trung thiện, hậu thiện, văn
nghĩa cụ túc, và giới thiệu đời sống phạm hạnh hoàn
toàn đầy đủ trong sạch. Tốt đẹp thay, sự chiêm
ngưỡng một vị A-la-hán như vậy". Rồi các Bà-la-
môn và gia chủ ở Khànumata, từng đoàn, từng đoàn,
lũ lượt đi ra khỏi Khànumata và đến tại
Ambalatthika.

3. Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Kùtadanta đi lên trên lầu
để nghỉ trưa. Bà-la-môn Kùtadanta thấy các Bà-la-
môn và gia chủ ở Khànumata từng đoàn, từng đoàn,
lũ lượt đi ra khỏi Khànumata và đến tại
Ambalatthika. Thấy vậy (Bà-la-môn Kùtadanta) liền
gọi người gác cửa:

- Này người gác cửa, vì sao các Bà-la-môn và gia chủ ở Khànumata, từng đoàn, từng đoàn, lũ lượt đi ra khỏi Khànumata và đến tại Ambalatthika?

CÚNG DƯỜNG                                          307

- Tôn giả, có Sa-môn Gotama, dòng họ Thích-
ca, xuất gia từ gia tộc Thích-ca, đang du hành trong
nước Magadha với đại chúng Tỷ-kheo khoảng năm
trăm vị, đến tại Khànumata, và tại đấy trú ở
Ambalatthika. Tiếng đồn tốt đẹp sau đây được truyền
đi về Thế Tôn Gotama: "Đây là đức Thế Tôn, bậc A-
la-hán, Chánh Đẳng Giác, Minh Hạnh Túc, Thiện
Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự
Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật, Thế Tôn". Nay
những người ấy đi đến yết kiến Tôn giả Gotama.

4. Bà-la-môn Kùtadanta liền suy nghĩ như sau: "Ta
nghe nói: "Sa-môn Gotama am hiểu ba cách thức tế
tự và mười sáu tế pháp". Ta không biết ba cách thức
tế tự và mười sáu pháp, và ta muốn cử hành lễ đại tế.
Vậy ta hãy đến hỏi Sa-môn Gotama ba cách thức tế
tự và mười sáu tế pháp".

Rồi Bà-la-môn Kùtadanta gọi người giữ cửa kia:

- Này người giữ cửa, hãy đi đến các Bà-la-
môn và gia chủ ở Khànumata, khi đến nơi, hãy nói
với những Bà-la-môn và gia chủ ở Khànumata như
sau: "Bà-la-môn Kùtadanta có nói: "Này các Hiền
giả, hãy chờ đợi, Bà-la-môn Kùtadanta sẽ thân hành
đến yết kiến Sa-môn Gotama".

- Dạ vâng.

CÚNG DƯỜNG                                         308

Người gác cửa ấy vâng theo lời bảo của Bà-
la-môn Kùtadanta, đi đến các Bà-la-môn và gia chủ
ở Khànumata, khi đến xong liền nói với Bà-la-môn
và gia chủ ở Khànumata: "Bà-la-môn Kùtadanta có
nói như vầy: "Này các Hiền giả, hãy chờ đợi Bà-la-
môn Kùtadanta sẽ tự thân hành đến yết kiến Sa-môn
Gotama".

5. Lúc bấy giờ có khoảng vài trăm Bà-la-môn ở
Khànumata với ý định: "Chúng tôi sẽ dự lễ Đại tế
đàn của Bà-la-môn Kùtadanta". Khi các vị Bà-la-
môn này nghe: "Bà-la-môn Kùtadanta sẽ đến yết
kiến Sa-môn Gotama", những Bà-la-môn này đến
Bà-la-môn Kùtadanta, khi đến nơi liền nói với Bà-la-
môn Kùtadanta:

- Có phải Tôn giả Kùtadanta sẽ đến yết kiến Sa-môn Gotama?

- Này các Hiền Giả, đó là ý định của ta, ta sẽ đến yết kiến Sa-môn Gotama.

6. - Tôn giả Kùtadanta chớ có đến yết kiến Sa-môn
Gotama. Thật không xứng đáng cho Tôn giả
Kùtadanta đến yết kiến Sa-môn Gotama. Nếu Tôn
giả Kùtadanta đến yết kiến Sa-môn Gotama, thì danh
tiếng của Tôn giả Kùtadanta bị hao tổn, danh tiếng
của Sa-môn Gotama được tăng trưởng. Vì danh tiếng

CÚNG DƯỜNG                                         309

của Tôn giả Kùtadanta bị hao tổn và danh tiếng của
Sa-môn Gotama được tăng trưởng, do điểm này thật
không xứng đáng cho Tôn giả Kùtadanta đến yết
kiến Sa-môn Gotama. Trái lại thật xứng đáng cho Sa-
môn Gotama đến yết kiến Tôn giả Kùtadanta.

- Lại Tôn giả Kùtadanta thiện sanh cả từ mẫu
hệ và phụ hệ, huyết thống thanh tịnh cho đến bảy đời
tổ phụ, không bị một vết nhơ nào, không bị một dèm
pha nào về vấn đề huyết thống thọ sanh. Vì Tôn giả
Kùtadanta thiện sanh cả từ mẫu hệ và phụ hệ, huyết
thống thanh tịnh cho đến bảy đời tổ phụ, không bị
một vết nhơ nào, không bị một dèm pha nào về vấn
đề huyết thống thọ sinh; do điểm này, thật không
xứng đáng cho Tôn giả Kùtadanta đến yết kiến Sa-
môn Gotama, trái lại thật xứng đáng cho Sa-môn
Gotama đến yết kiến Tôn giả Kùtadanta.

Lại Tôn giả Kùtadanta là nhà giàu có, đại phú, sung túc...

Lại Tôn giả Kùtadanta là nhà phúng tụng, là
nhà trì chú, thông hiểu ba tập Vedà với danh nghĩa,
lễ nghi, ngữ nguyên, chú giải và lịch sử truyền thống
là thứ năm, thông hiểu ngữ pháp và văn phạm, biệt
tài về Thuận thế (tự nhiên học) và tướng của vị đại
nhân.

CÚNG DƯỜNG                                         310

Lại Tôn giả Kùtadanta đẹp trai, khả ái, làm đẹp lòng mọi người, với màu da thù thắng, khôi ngô, tuấn tú, cử chỉ trang nhã, dáng điệu cao thượng.

Lại Tôn giả Kùtadanta có đức hạnh, đức độ cao dày, đầy đủ giới hạnh cao dày.

Lại Tôn giả Kùtadanta thiện ngôn, dùng lời
thiện ngôn, nói lời tao nhã, ý nghĩa minh bạch, giọng
nói không bập bẹ phều phào, giải thích nghĩa lý minh
xác.

Lại Tôn giả Kùtadanta là bậc tôn sư trong các
hàng tôn sư của nhiều người, dạy ba trăm thanh niên
Bà-la-môn tụng đọc chú thuật, thanh niên Bà-la-môn
từ nhiều phương, từ nhiều nước, thiết tha với chú
thuật, đến với Tôn giả Kùtadanta để học thuộc lòng
các chú thuật.

Tôn giả Kùtadanta niên cao lạp lớn, bậc lão thành, đến tuổi trưởng thượng, còn Sa-môn Gotama thì trẻ tuổi, xuất gia chưa được nhiều năm.

Tôn giả Kùtadanta được vua Seniya
Bimbisàra (Tần bà ta la) xứ Mangadha (Ma kiệt đà)
kính trọng, tôn sùng, chiêm ngưỡng, kính lễ, trọng
vọng.

CÚNG DƯỜNG                                         311

Tôn giả Kùtadanta được Bà-la-môn Pokkhatasàdi kính trọng, tôn sùng, chiêm ngưỡng, kính lễ, trọng vọng.

Tôn giả Kùtadanta sống ở Khànumata, một
địa phương dân chúng đông đúc, cỏ cây, ao nước phì
nhiêu, lúa gạo sung túc, một vương lãnh địa, một tịnh
thí địa, một ân tứ của vua Seniya Bimbisàra xứ
Magadha. Vì Tôn giả Kùtadanta sống ở Khànumata,
một địa phương dân chúng đông đúc, cỏ cây, ao nước
phì nhiêu, lúa gạo sung túc, một vương lãnh địa, một
tịnh thí địa, một ân tứ của vua Seniya Bimbisàra xứ
Magadha, do điểm này thật không xứng đáng cho
Tôn giả Kùtadanta đến yết kiến Sa-môn Gotama, trái
lại thật xứng đáng cho Sa-môn Gotama đến yết kiến
Tôn giả Kùtadanta.

7. Nghe nói vậy, Bà-la-môn Kùtadanta nói với những vị Bà-la-môn ấy:

- Các Hiền giả, hãy nghe ta giải thích vì sao
thật xứng đáng cho chúng ta đến yết kiến Sa-môn
Gotama, trái lại thật không xứng đáng cho Sa-môn
Gotama đến yết kiến chúng ta.

- Này các Hiền giả, thật vậy Sa-môn Gotama thiện sanh cả từ mẫu hệ và phụ hệ, huyết thống

CÚNG DƯỜNG                                         312

thanh tịnh cho đến bảy đời tổ phụ, không bị một
vết nhơ nào, không bị một dèm pha nào về vấn
đề huyết thống thọ sanh. Này các Hiền giả, vì
Sa-môn Gotama thiện sanh cả từ mẫu hệ và phụ
hệ, huyết thống thanh tịnh cho đến bảy đời tổ
phụ, không bị một vết nhơ nào, không bị một
dèm pha nào về vấn đề huyết thống thọ sanh.
Vì điểm này, thật không xứng đáng cho Sa-
môn Gotama đến yết kiến chúng ta, trái lại thật
xứng đáng cho chúng ta đến yết kiến Sa-môn
Gotama.

- Này các Hiền giả, Sa-môn Gotama xuất gia từ bỏ rất nhiều vàng bạc cả loại đang chôn dưới đất lẫn loại trên mặt đất.

- Này các Hiền giả, Sa-môn Gotama trong tuổi
thanh niên tóc còn đen nhánh, trong tuổi trẻ đẹp
của thời niên thiếu, đã xuất gia từ bỏ gia đình
sống không gia đình.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama,
dầu song thân không đồng ý, khóc than nước
mắt thấm ướt cả mặt, vẫn cạo bỏ râu tóc, khoác
áo cà-sa, xuất gia từ bỏ gia đình, sống không
gia đình.

CÚNG DƯỜNG                                       313

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama
đẹp trai, khả ái, làm đẹp lòng mọi người, với
màu da thù thắng, khôi ngô tuấn tú, cử chỉ trang
nhã, dáng điệu cao thượng.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama có đức hạnh, gìn giữ giới của bậc thánh, có thiện đức, dạy đủ thiện đức.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama
thiện ngôn, dùng lời thiện ngôn, nói lời tao nhã,
ý nghĩa minh bạch, giọng nói không bập bẹ
phều phào, giải thích nghĩa lý minh xác.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama là bậc tôn sư các hàng tôn sư của nhiều người.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama đã diệt trừ tham dục, đã dứt bỏ mọi xao động của tâm.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama
chủ trương về nghiệp, chủ trương về hành
động, đặt trọng tâm vào chí thiện khi thuyết
pháp với chúng Bà-la-môn.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama

CÚNG DƯỜNG                                        314

xuất gia từ chủng tộc cao quý, từ dòng họ Sát- đế-lỵ thanh tịnh.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama xuất gia từ chủng tộc khá giả, đại phú, tài sản sung mãn.

- Này các Hiền giả, thật vậy, dân chúng băng
ngàn vượt biển (băng qua nhiều địa phương,
băng qua nhiều quốc độ) đến hỏi đạo Sa-môn
Gotama.

- Này các Hiền giả, thật vậy, có hàng ngàn thiên nhân đến quy y Sa-môn Gotama.

- Này các Hiền giả, thật vậy, tiếng đồn tốt đẹp
sau đây được truyền bá đi về Sa-môn Gotama:
"Ngài là bậc Thế Tôn, A-la-hán, Chánh Đẳng
Giác, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian
Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu,
Thiên Nhân Sư, Phật, Thế Tôn.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama có đầy đủ ba mươi hai tướng tốt của bậc đại nhân.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama nói lời chào đón, thân thiện, tao nhã, trang

CÚNG DƯỜNG                                      315

trọng, chân thực, thẳng thắn, lời nói có dẫn chứng.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama được bốn chúng kính trọng tôn sùng, chiêm ngưỡng, kính lễ trọng vọng.

- Này các Hiền giả, rất nhiều thiên nhân tín ngưỡng Sa-môn Gotama.

- Này các Hiền giả, thật vậy ở tại làng nào, thôn
ấp nào, Sa-môn Gotama cư trú, tại làng ấy, tại
thôn ấp ấy, các loài phi nhân không làm hại loài
người.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama là giáo hội chủ, giáo phái chủ, giáo phái sư, được tôn là tối thượng trong các giáo tổ.

- Này các Hiền giả, danh tiếng của một số Sa-
môn, Bà-la-môn dựa trên những bằng chứng
không đâu, danh tiếng của Sa-môn Gotama dựa
trên trí đức vô thượng của Ngài.

- Này các Hiền giả, thật vậy, vua Seniya Bimbisàra nước Magadha, cùng với vương tử, cung phi, thị tùng, đại thần đều quy y Sa-môn

CÚNG DƯỜNG                                       316

Gotama.

- Này các Hiền giả, thật vậy, vua Pasenadi nước Kosala cùng với vương tử, cung phi, thị tùng, cận thần đều quy y Sa-môn Gotama.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Bà-la-môn Pokkharasàdi cùng với vương tử, cung phi, thị tùng, cận thần đều quy y Sa-môn Gotama.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama
được vua Seniya Bimbisàra nước Magadha
kính trọng, tôn sùng, chiêm ngưỡng, kính lễ,
trọng vọng.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama được vua Pasenadi nước Kosala kính trọng, tôn sùng, chiêm ngưỡng, kính lễ, trọng vọng.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama được Bà-la-môn Pokkharasàdi kính trọng, tôn sùng, chiêm ngưỡng, kính lễ trọng vọng.

- Này các Hiền giả, thật vậy, Sa-môn Gotama đã
đến Khànumata và đang ở tại Ambalatthika.
Những Sa-môn, những Bà-la-môn nào đến
ruộng làng chúng ta đều là khách của chúng ta.

CÚNG DƯỜNG                                     317

Đối với khách, chúng ta phải kính trọng, tôn sùng, chiêm ngưỡng, kính lễ, trọng vọng.

- Này các Hiền giả, nay Gotama đã đến
Khànumata đang ở tại Ambalatthika, như vậy
Sa-môn Gotama là khách của chúng ta. Và đã
là khách, chúng ta phải kính trọng, tôn sùng,
chiêm ngưỡng, kính lễ, trọng vọng. Do điểm
này, thật không xứng đáng cho Tôn giả Gotama
đến yết kiến chúng ta, thật xứng đáng cho
chúng ta đến yết kiến Sa-môn Gotama. Này các
Hiền giả, đó là những ưu điểm, mà ta được biết
về Tôn giả Gotama. Tôn giả Gotama không
phải có chừng ấy ưu điểm mà thôi. Tôn giả
Gotama có đến vô lượng ưu điểm.

8. Khi nghe nói vậy, các Bà-la-môn ấy nói với Bà- la-môn Kùtadanta:

- Tôn giả Kùtadanta đã tán thán Sa-môn
Gotama như vậy, dầu cho ai ở xa Tôn giả Gotama
đến một trăm do tuần cũng đủ cho người con của gia
tộc đi đến yết kiến Sa-môn Gotama, dầu phải đem
theo lương thực. Vì vậy tất cả chúng tôi sẽ đi đến yết
kiến Sa-môn Gotama.

Lúc bấy giờ Bà-la-môn Kùtadanta cùng với

CÚNG DƯỜNG                                          318

đại chúng Bà-la-môn đi đến Ambalatthika, đến tại
chỗ đức Thế Tôn ở, khi đi đến, liền nói lời thân ái,
chào đón, chúc tụng rồi ngồi xuống một bên. Các Bà-
la-môn và gia chủ ở Khànumata, có người đảnh lễ
Sa-môn Gotama rồi ngồi xuống một bên, có người
nói lời thân ái chào đón, chúc tụng với Sa-môn
Gotama, rồi ngồi xuống một bên, có người chấp tay
vái chào Sa-môn Gotama rồi ngồi xuống một bên, có
người nói tên và dòng họ rồi ngồi xuống một bên, có
người yên lặng ngồi xuống một bên.

9. Sau khi ngồi xuống một bên, Bà-la-môn Kùtadanta bạch đức Thế Tôn:

- Tôn giả Gotama, tôi được nghe như sau:
"Sa-môn am hiểu ba cách thức tế tự và mười sáu
tế vật". Tôi không biết đến ba tế tự và mười sáu tế
vật và tôi muốn cử hành đại tế tự. Tốt đẹp thay nếu
Tôn giả Gotama giảng cho tôi ba cách thức tế tự và
mười sáu tế vật.

- Này Bà-la-môn, vậy người hãy nghe và suy nghĩ kỹ, ta sẽ nói:

- Dạ vâng.

Bà-la-môn Kùtadanta trả lời đức Thế Tôn. Đức Thế Tôn thuyết như sau:

CÚNG DƯỜNG                                        319

10. - Này Bà-la-môn, thuở xưa có vị vua tên là Mahàvijita, giàu có, đại phú, tài sản sung mãn, có nhiều vàng bạc, có nhiều vật dụng, có nhiều tài vật ngũ cốc, kho tàng sung mãn. Này Bà-la-môn, một hôm trong khi vua Mahàvijita đang ngồi yên lặng tại một tịnh xứ, sự suy tư sau đây được khởi lên: "Ta nay đặng vô lượng tài sản thuộc nhân gian, chinh phục đại địa cầu và sống an trú như vậy. Ta hãy tổ chức đại tế đàn, và nhờ vậy ta sẽ hưởng được hạnh phúc an lạc lâu ngày". Này Bà-la-môn, vua Mahàvijita liền cho mời vị Bà-la-môn chủ tế và nói: "Này Bà-la-môn, trong khi ta đang ngồi yên lặng tại một tịnh xứ, sự suy tư sau đây khởi lên: "Ta nay đặng vô lượng tài bảo thuộc nhân gian, chinh phục đại địa cầu và sống an trú như vậy. Ta hãy tổ chức đại tế đàn, và nhờ vậy ta sẽ được hưởng hạnh phúc an lạc lâu ngày". Này Bà-la-môn, ta muốn tổ chức đại tế đàn, khanh hãy khuyên ta như thế nào để ta được hưởng hạnh phúc an lạc lâu ngày?"

11. Này Bà-la-môn, khi nghe nói vậy, vị Bà-la-môn chủ tế tâu với vua Mahàvijita như sau: "Đại vương, vương quốc (này) chịu tai ương, chịu ách nạn, đầy rẫy bọn cướp làng, đầy rẫy bọn cướp ấp, đầy rẫy bọn cướp đô thị, đầy rẫy bọn cướp đường. Trong quốc độ chịu tai ương, chịu ách nạn như vậy, nếu Tôn vương đánh thuế má mới, như vậy Tôn vương có ý nghĩ:

CÚNG DƯỜNG                                         320

"Ta hãy trừ diệt bọn giặc cỏ này, hoặc bằng tử hình,
hoặc bằng cấm cố, hoặc bằng phạt vạ, hoặc bằng
khiển trách, hoặc bằng tẩn xuất". Nhưng bọn giặc cỏ
này sẽ không được trừ diệt một cách hoàn toàn.
Những bọn còn lại không bị hình phạt sau lại tiếp tục
hoành hành vương quốc này. Nhưng nếu theo
phương pháp sau đây, bọn giặc cỏ ấy sẽ được trừ diệt
một cách hoàn toàn. Những vị nào trong quốc độ nhà
vua nỗ lực về nông nghiệp và mục súc, Tôn vương
hãy cấp cho những vị ấy hột giống và thực vật; những
vị nào trong quốc độ nhà vua nỗ lực về thương
nghiệp, Tôn vương hãy cấp cho những vị ấy vốn đầu
tư; những vị nào trong quốc độ nhà vua nỗ lực về
quan chức, Tôn vương hãy cấp cho những vị ấy vật
thực và lương bổng. Và những người này chuyên tâm
vào nghề riêng của mình sẽ không nhiễu hại quốc độ
nhà vua. Và ngân quỹ nhà vua sẽ được dồi dào, quốc
độ sẽ được an cư lạc nghiệp, không có tai ương, ách
nạn và dân chúng hoan hỷ vui vẻ, cho con nhảy trên
ngực, sống chẳng khác gì với nhà cửa mở rộng". -
"Vâng, Tôn giả".

- Này Bà-la-môn, vua Mahàvijita vâng theo
lời khuyên của vị Bà-la-môn chủ tế; những vị nào
trong quốc độ nhà vua nỗ lực về nông nghiệp và mục
súc, Tôn vương Mahàvijita cấp cho những vị ấy hột
giống và thực vật; những vị nào trong quốc độ nhà

CÚNG DƯỜNG                                         321

vua nỗ lực về thương nghiệp, Tôn vương Mahàvijita
cấp cho những vị ấy vốn đầu tư; những vị nào trong
quốc độ nhà vua nỗ lực về quan chức, Tôn vương
Mahàvijita cấp cho những vị ấy vật thực và lương
bổng. Và những người này chuyên tâm về nghề của
mình không còn nhiễu hại quốc độ nhà vua; ngân quỹ
nhà vua được dồi dào, quốc độ được an cư lạc nghiệp
không có tai ương ách nạn và dân chúng hoan hỷ vui
vẻ, cho con nhảy trên ngực, sống chẳng khác gì với
nhà cửa mở rộng.

12. Rồi này Bà-la-môn, vua Mahàvijita cho mời vị Bà-la-môn chủ tế và nói:

- "Này khanh, ta đã trừ diệt bọn giặc cỏ nhờ
áp dụng phương pháp này, ngân quỹ của ta được dồi
dào, quốc độ được an cư lạc nghiệp, không có tai
ương ách nạn, và dân chúng hoan hỷ, vui vẻ, cho con
nhảy trên ngực, sống chẳng khác gì với nhà cửa mở
rộng. Này Bà-la-môn, ta muốn tổ chức đại tế đàn,
khanh hãy khuyên ta như thế nào để ta được hưởng
hạnh phúc an lạc lâu ngày?"

- "Vậy Tôn vương hãy cho mời tất cả những vị Sát-đế-lỵ trong quốc độ nhà vua cùng với các chư hầu cả tại tỉnh thành và ngoài tỉnh thành và nói: "Này các khanh, ta muốn tổ chức đại tế đàn. Các khanh

CÚNG DƯỜNG                                          322

hãy tán thành để ta được hưởng hạnh phúc an lạc lâu ngày". Đối với tất cả những đại thần trong quốc độ nhà vua, cùng với quyến thuộc cả tại tỉnh thành và ngoài tỉnh thành... tất cả những gia chủ phú hào cả tại tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, Tôn vương hãy mời những vị ấy và nói: "Này các khanh, Ta muốn tổ chức đại tế đàn. Các khanh hãy tán thành để ta được hưởng an lạc hạnh phúc lâu dài".

Này Bà-la-môn, vua Mahàvijita nghe theo vị
Bà-la-môn chủ tế cho mời tất cả những vị Sát-đế-lỵ
trong quốc độ nhà vua cùng với các chư hầu cả tại
tỉnh thành và ngoài tỉnh thành và nói: "Này các
khanh, ta muốn tổ chức đại tế đàn. Các khanh hãy
tán thành để ta được hưởng hạnh phúc an lạc lâu
ngày". - "Tôn vương hãy tổ chức tế đàn. Đại vương,
tế đàn này là hợp thời".

Đối với tất cả những đại thần trong quốc độ nhà vua cùng với quyến thuộc cả tại tỉnh thành và ngoài tỉnh thành... tất cả những vị Bà-la-môn và đại gia chủ cả tại tỉnh thành và ngoài tỉnh thành... tất cả những gia chủ phú hào cả tại tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, vua Mahàvijita mời những vị ấy và nói: "Này các khanh ta muốn tổ chức đại tế đàn. Các khanh hãy tán thành để ta được hưởng hạnh phúc an lạc lâu ngày". - "Đại vương hãy tổ chức tế đàn, Đại vương,

CÚNG DƯỜNG                                           323

tế đàn này là hợp thời".

Như vậy bốn đại chúng đã thừa nhận tế đàn trở thành những yếu kiện cho lễ tế đàn này.

13. Vua Mahàvijita có tám đức tánh sau đây: Thiện sanh cả từ mẫu hệ và phụ hệ, huyết thống thanh tịnh cho đến bảy đời tổ phụ, không một vết nhơ nào, một dèm pha nào về vấn đề huyết thống thọ sanh. Đẹp trai, khả ái, làm đẹp lòng mọi người, với màu da thù thắng, khôi ngô tuấn tú, cử chỉ trang nhã, dáng điệu cao thượng. Là nhà giàu có, đại phú, sung túc tài sản, đầy rẫy vàng và bạc, đầy rẫy tài bảo, đầy rẫy sản nghiệp, ngũ cốc, thương khố sung mãn. Có uy lực, đầy đủ bốn loại quân chủng, chinh phục địch quân như với oai danh (của mình). Một vị có tín tâm, có từ tâm, một thí chủ, cửa nhà mở rộng, một giếng khơi cho Sa-môn, Bà-la-môn bần cùng nghèo khó, khất sĩ, một vị làm các công đức. Một vị bác học trong mọi vấn đề. Thông hiểu ý nghĩa của lời nói: "Đây là ý nghĩa của lời nói này, đây là ý nghĩ của lời nói này". Một nhà bác học, tinh luyện, sáng suốt và có thể suy tư về những vấn đề quá khứ, vị lai, hiện tại. Vua Mahàvijita có đầy đủ tám đặc tánh này. Chính tám đặc tánh này làm những yếu kiện cho tế đàn ấy.

14. Vị Bà-la-môn chủ tế có đầy đủ bốn đức tánh:

CÚNG DƯỜNG                                          324

Thiện sanh cả từ mẫu hệ và phụ hệ, huyết thống
thanh tịnh cho đến bảy đời tổ phụ, không bị một vết
nhơ nào, một dèm pha nào, về vấn đề huyết thống
thọ sanh - là nhà phúng tụng, là nhà trì chú, thông
hiểu ba tập Vedà với danh nghĩa, lễ nghi, ngữ
nguyên, chú giải và lịch sử truyền thống là thứ năm,
thông hiểu ngữ pháp và văn phạm, biệt tài về Thuận
thế (tự nhiên học) và tướng của vị đại nhân, có đức
hạnh, đức độ cao dày, đầy đủ giới hạnh cao dày - một
vị bác học, tinh luyện, sáng suốt, là nhà cầm muỗng
thứ nhất hay thứ hai. Vị Bà-la-môn chủ tế có đầy đủ
bốn đức tánh này, chính bốn đức tánh này làm những
yếu kiện cho tế đàn ấy.

15. Này Bà-la-môn, vị Bà-la-môn chủ tế trước khi lễ đàn có giảng ba pháp cho vua Mahàvijita:

 "Trước khi muốn làm lễ đại tế đàn, nếu Tôn
vương có sự hối tiếc: "Thật vậy, một phần lớn
tài sản của ta sẽ bị tiêu hao", Tôn vương không
nên có sự hối tiếc này.

 Trong khi đang làm lễ đại tế đàn, nếu Tôn
vương có sự hối tiếc: "Thật vậy, một phần lớn
tài sản của ta bị tiêu hao". Tôn vương không
nên có sự hối tiếc này.

 Khi đã làm lễ đại tế đàn, nếu Tôn vương có sự

CÚNG DƯỜNG                                        325

hối tiếc: "Thật vậy, một phần lớn tài sản của Ta bị tiêu hao". Tôn vương không nên có sự hối tiếc này".

Này Bà-la-môn, vị Bà-la-môn chủ tế trước khi lễ đàn có giảng ba pháp cho vua Mahàvijita.

16. Này Bà-la-môn, vị Bà-la-môn chủ tế trước lễ tế
đàn để ngăn chặn sự hối tiếc theo mười cách có thể
khởi lên đối với người tham dự (lễ tế đàn) đã nói với
vua Mahàvijita:

- "Tôn vương, có những người sát sanh đến tại
lễ tế đàn và có những người không sát sanh. Ở
đây, đối với những người sát sanh, hãy để cho
chúng yên. Ở đây, đối với những người không
sát sanh, hãy tổ chức tế đàn một cách khiến nội
tâm của chúng được an vui hoan hỷ.

- Tôn vương, có những người lấy của không cho
đến tại lễ tế đàn và có những người không lấy
của không cho... có những người tà dâm và có
những người không tà dâm, có những người
nói láo và có những người không nói láo, có
những người nói hai lưỡi, và có những người
không nói hai lưỡi, có những người nói lời độc
ác và có những người không nói lời độc ác, có

CÚNG DƯỜNG                                         326

những người nói lời phù phiếm và có những
người không nói lời phù phiếm, có những
người có lòng tham và có những người không
có lòng tham, có những người có lòng sân và
có những người không có lòng sân, có những
người có tà kiến và có những người có chánh
kiến. Ở đây, đối với những người có tà kiến hãy
để chúng yên. Đối với những người có chánh
kiến, hãy tổ chức tế đàn một cách khiến nội tâm
của chúng được an vui, hoan hỷ".

Này Bà-la-môn, vị Bà-la-môn chủ tế trước lễ tế đàn đã ngăn chận sự hối tiếc theo mười cách có thể khởi lên đối với những người tham dự (lễ tế đàn).

17. Này Bà-la-môn, vị Bà-la-môn chủ tế khi vua
đang làm lễ tế đàn, đã khuyên giáo, tưởng lệ,... kích
thích và làm tâm (của vua) hoan hỷ với mười sáu
phương pháp:

- "Trong khi Tôn vương đang tổ chức đại tế đàn,
nếu có người nói: "Vua Mahàvijita tổ chức đại
tế đàn nhưng không mời các vị Sát-đế-lỵ, thân
tộc ở tỉnh thành và ở ngoài tỉnh thành; Tôn
vương tổ chức lễ đại tế đàn như vậy". Lời nói
về Tôn vương như vậy không đúng sự thật; Tôn
vương đã có mời các vị Sát-đế-lỵ thân tộc ở

CÚNG DƯỜNG                                         327

tỉnh thành và ngoài tỉnh thành. Do vậy, Tôn
vương nên biết: "Hãy tổ chức tế đàn một cách
khiến nội tâm được an vui hoan hỷ".
- Trong khi Tôn vương đang tổ chức đại tế đàn,
nếu có người nói: "Vua Mahàvijita tổ chức đại
tế đàn, nhưng không mời các vị đại thần quyến
thuộc ở tỉnh thành và ở ngoài tỉnh thành... Bà-
la-môn đại gia ở tỉnh thành và ở ngoài tỉnh
thành... cư sĩ phú hào ở tỉnh thành và ở ngoài
tỉnh thành. Tôn vương tổ chức lễ đại tế đàn như
vậy". Lời nói về Tôn vương như vậy không
đúng sự thật; Tôn vương đã có mời các vị cư sĩ
phú hào ở tỉnh thành và ở ngoài tỉnh thành; Do
vậy Tôn vương nên biết: "Hãy tổ chức lễ tế đàn
một cách khiến nội tâm được an vui, hoan hỷ".
- Trong khi Tôn vương đang tổ chức đại tế đàn
nếu có người nói: "Vua Mahàvijita tổ chức đại
tế đàn, nhưng không thiện sanh cả từ mẫu hệ
và phụ hệ, huyết thống thanh tịnh cho đến bảy
đời tổ phụ, không bị một vết nhơ nào, một dèm
pha nào về vấn đề huyết thống thọ sanh". Do
vậy Tôn vương nên biết: "Hãy tổ chức tế đàn
một cách khiến nội tâm được an vui, hoan hỷ".
- Trong khi Tôn vương đang tổ chức đại tế đàn
nếu có người nói: "Vua Mahàvijita tổ chức đại

CÚNG DƯỜNG                                      328

tế đàn, nhưng không thiện sanh cả từ mẫu hệ
và phụ hệ, huyết thống thanh tịnh cho đến bảy
đời tổ phụ, không bị một vết nhơ nào, một dèm
pha nào về vấn đề huyết thống thọ sanh". Do
vậy Tôn vương nên biết: "Hãy tổ chức tế đàn
một cách khiến nội tâm được an vui, hoan hỷ".
- Trong khi Tôn vương đang tổ chức đại tế đàn,
nếu có người nói: "Vua Mahàvijita tổ chức đại
tế đàn nhưng không đẹp trai khả ái, làm đẹp
lòng mọi người, với màu da thù thắng, khôi
ngô, tuấn tú, cử chỉ trang nhã, dáng điệu cao
thượng...
- ... không phải là nhà giàu có, đại phú, sung túc
tài sản, đầy rẫy vàng và bạc, đầy rẫy tài bảo,
đầy rẫy sản nghiệp ngũ cốc, thương khố sung
mãn...
- ... không có uy lực, đầy đủ bốn loại quân chủng,
chinh phục địch quân như với oai danh của
mình...
- ... không có tín tâm, không có từ tâm, không
phải một thí chủ, cửa nhà mở rộng, một giếng
khơi cho Sa-môn, Bà-la-môn, bần cùng, nghèo
khó, khất sĩ, một vị làm các công đức...

CÚNG DƯỜNG                                       329

- ... không phải là vị bác học trong mọi vấn đề...
- ... không thông hiểu ý nghĩa của lời nói: "Đây
là ý nghĩa của lời nói này, đây là ý nghĩa của
lời nói này...
- ... không phải là nhà bác học tinh luyện, sáng
suốt và có thể suy tư về những vấn đề quá khứ,
vị lai, hiện tại... Tôn vương tổ chức lễ đại tế đàn
như vậy". Lời nói về Tôn vương như vậy không
đúng sự thật. Tôn vương là nhà bác học, tinh
luyện, sáng suốt, và có thể suy tư về vấn đề quá
khứ, vị lai, hiện tại... Do vậy, Tôn vương nên
biết: "Hãy tổ chức tế đàn một cách khiến nội
tâm được an vui, hoan hỷ".
- Trong khi Tôn vương đang tổ chức đại tế đàn,
nếu có người nói: "Vua Mahàvijita tổ chức đại
tế đàn, nhưng vị Bà-la-môn chủ tế của vua
không thiện sanh cả từ mẫu hệ và phụ hệ, huyết
thống thanh tịnh cho đến bảy đời tổ phụ, không
bị một vết nhơ nào, một dèm pha nào về vấn đề
huyết thống thọ sanh. Tôn vương tổ chức lễ đại
tế đàn như vậy. "Lời nói về Tôn vương như vậy
không đúng sự thật. Vị Bà-la-môn chủ tế của
vua thiện sanh cả từ mẫu hệ và phụ hệ, huyết
thống thanh tịnh cho đến bảy đời tổ phụ, không
bị một vết nhơ nào, một dèm pha nào về vấn đề

CÚNG DƯỜNG                                          330

huyết thống thọ sanh". Do vậy, Tôn vương nên
biết: "Hãy tổ chức tế đàn một cách khiến nội
tâm được an vui, hoan hỷ"...
- ... Trong khi Tôn vương đang tổ chức đại tế
đàn... Nhưng vị Bà-la-môn chủ tế của vua
không phải là nhà phúng tụng, là nhà trì chú,
thông hiểu ba tập Vedà với danh nghĩa, lễ nghi,
ngữ nguyên, chú giải và lịch sử truyền thống là
thứ năm, thông hiểu ngữ pháp và văn phạm,
biệt tài về Thuận thế (tự nhiên học) và tướng
của vị đại nhân...
- ... Nhưng vị Bà-la-môn chủ tế của vua không
có đức hạnh, không có đức độ cao dày, đầy đủ
giới hạnh cao dày...
- ... Nhưng vị Bà-la-môn chủ tế của vua không
phải vị bác học, tinh luyện, sáng suốt, là nhà
cầm muỗng thứ nhất hay thứ hai, Tôn vương tổ
chức lễ đại tế đàn như vậy". Lời nói về Tôn
vương như vậy không đúng sự thật. Vị Bà-la-
môn chủ tế của vua là nhà bác học, tịnh luyện,
sáng suốt, là nhà cầm muỗng thứ nhất hay thứ
hai. Do vậy Tôn vương nên biết: "Hãy tổ chức
tế đàn một cách khiến nội tâm được an vui hoan
hỷ".

CÚNG DƯỜNG                                      331

Này Bà-la-môn, vị Bà-la-môn chủ tế, khi vua
đang làm lễ tế đàn đã khuyến giáo, tưởng lệ, kích
thích và làm tâm (của vua) được hoan hỷ bằng mười
sáu phương pháp.

18. Này Bà-la-môn, trong lễ tế đàn này, không có trâu bò bị giết, không có dê cừu bị giết, không có gà heo bị giết, không có các loại sinh vật nào khác vị sát thương, không có cây cối bị chặt để làm trụ cột tế lễ, không có loại cỏ dabbha (cỏ cát tường) bị cắt để rải xung quanh đàn tế. Và những người gia bộc hay... người đem tin hay những người làm thuê không bị dọa nạt bởi hình phạt, không bị dọa nạt bởi sợ hãi và không làm việc trong than khóc với nước mắt tràn đầy mặt mày. Chúng muốn thì chúng làm, chúng làm những gì chúng muốn. Tế đàn nay được hoàn tất chỉ với dầu, sanh tô, thục tô, mật và đường miếng.

19. Này Bà-la-môn, các Sát-đế-lỵ thân tộc ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, các đại thần quyến thuộc ở tỉnh thành và ở ngoài tỉnh thành, các Bà-la-môn đại gia ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành, các cư sĩ phú hào ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành đem theo nhiều tiền bạc của cải đến Mahàvijita và thưa: "Đại vương, tiền bạc của cải rất nhiều này được đem đến để Đại vương dùng, Đại vương hãy lấy dùng". - "Này các khanh, tiền bạc của cải rất nhiều được súc tích một

CÚNG DƯỜNG                                           332

cách chính đáng này đối với ta đã vừa đủ. Các khanh hãy giữ các của cải ấy cho các khanh; các khanh có thể đem theo nhiều hơn thế nữa!".

Các vị bị vua từ khước như vậy đứng qua một bên và
bàn luận như sau: "Tài sản này của chúng ta, nếu
chúng ta đem về nhà lại, thật không phải. Vua
Mahàvijita tổ chức đại tế đàn. Chúng ta hãy tổ chức
một hậu tế đàn".

20. Này Bà-la-môn, khi các vị Sát-đế-lỵ thân tộc ở
tỉnh thành và ngoài tỉnh thành đặt các thí vật phía
Đông hố tế đàn; các đại thần quyến thuộc ở tỉnh
thành và ngoài tỉnh thành đặt các thí vật phía Nam
hố tế đàn; các Bà-la-môn đại gia ở tỉnh thành và
ngoài tỉnh thành đặt các thí vật phía Tây hố tế đàn;
các cư sĩ phú hào ở tỉnh thành và ngoài tỉnh thành đặt
các thí vật phía Bắc hố tế đàn.

Này Bà-la-môn, trong tế đàn của những vị này cũng vậy, không có trâu bò bị giết, không có dê cừu bị giết, không có loại sinh vật nào khác bị sát thương, không có cây cối bị chặt để làm cột trụ tế lễ, không có loại cỏ dabbha (cỏ cát tường) bị cắt để rải xung quanh đàn tế. Và những người gia bộc hay những người đưa tin, hay những người làm thuê không bị dọa nạt bởi hình phạt, không bị dọa nạt bởi sợ hãi và

CÚNG DƯỜNG                                          333

không làm việc trong than khóc với nước mắt tràn
đầy mặt mày. Chúng muốn thì chúng làm, chúng
không muốn thì chúng không làm, chúng làm những
gì chúng muốn, chúng không làm những gì chúng
không muốn. Những tế đàn này được hoàn tất chỉ với
dầu, sanh tô, thục tô, mật và đường miếng.

Như vậy là bốn sự chấp thuận, vua Mahàvijita thành
tựu tám pháp, Bà-la-môn chủ tế thành tựu bốn pháp
và cả ba tế pháp. Này Bà-la-môn như vậy gọi là ba
tế pháp và mười sáu tế vật.

21. Khi nghe nói như vậy những Bà-la-môn ấy la to hét lớn:

- "Cao quý thay lễ tế đàn, vẻ vang thay sự
thành tựu của lễ tế đàn!". Nhưng Bà-la-môn
Kùtadanta ngồi yên lặng. Các vị Bà-la-môn ấy hỏi
Bà-la-môn Kùtadanta:

- "Vì sao Tôn giả Kùtadanta không tán thán là thiện thuyết lời thiện thuyết của Sa-môn Gotama?"

- "Không phải ta không tán thán là thiện
thuyết lời thiện thuyết của Sa-môn Gotama. Nếu ai
không tán thán là thiện thuyết lời thiện thuyết của Sa-
môn Gotama thì đầu người ấy sẽ bị tan nát. Nhưng
ta hiện đang suy nghĩ: Sa-môn Gotama không nói:

CÚNG DƯỜNG                                           334

"Như vậy ta nghe" hay "Như vậy đáng phải là thế".
Nhưng ngài chỉ nói: "Khi sự việc xảy ra như vậy?".
"Khi ấy sự việc xảy ra như thế". Và ta nghĩ: Chắc
chắn lúc bấy giờ, Sa-môn Gotama là vua Mahàvijita
chủ nhân của lễ tế đàn, hay là vị Bà-la-môn chủ tế lễ
tế đàn". Tôn giả Gotama có công nhận là mình đứng
ra tổ chức lễ tế đàn hay khiến người tổ chức lễ tế đàn
và sau khi thân hoại mạng chung được sanh ở thiện
thú cõi trời, ở đời này?"

- Này Bà-la-môn, ta công nhận tự mình đứng
ra tổ chức lễ tế đàn hay khiến người tổ chức lễ tế đàn,
và sau khi thân hoại mạng chung được sanh ở thiện
thú, cõi trời ở đời này. Lúc bấy giờ ta là vị Bà-la-môn
chủ tế đã đứng ra chủ lễ tế đàn này.

22. - Này Tôn giả Gotama, có tế đàn nào khác ít
phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều quả báo hơn,
nhiều lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp và mười sáu
tế vật này?

- Này Bà-la-môn, có một tế đàn khác ít phiền
tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều quả báo hơn, nhiều
lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp và mười sáu tế vật
này.

- Tôn giả Gotama, tế đàn khác ấy là gì mà ít phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều quả báo, nhiều

CÚNG DƯỜNG                                           335

lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp và mười sáu tế vật này?

- Này Bà-la-môn, chính là những bố thí
thường xuyên, những tế đàn thuận lợi, cúng dường
cho những vị xuất gia có giới đức. Tế đàn ấy, này
Bà-la-môn ít phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều
kết quả hơn, nhiều lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp
và mười sáu tế vật này.

23. Tôn giả Gotama, do nhân gì, do duyên gì mà
những bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi
cúng dường cho những vị xuất gia có giới đức, tế đàn
ấy lại ít phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết
quả hơn, nhiều lợi ích hơn, tế đàn với ba tế pháp và
mười sáu tế vật này?

- Này Bà-la-môn, các vị A-la-hán hay những vị đã bước vào con đường A-la-hán không đi đến tế đàn như vậy. Vì cớ sao?

Này Bà-la-môn, vì tại đấy có thấy những sự
đánh đập bằng roi gậy, có những sự túm cổ lôi kéo.
Do vậy các vị A-la-hán hay những vị đã bước vào
con đường A-la-hán không đi đến tế đàn như vậy.

Những bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi, cúng dường cho những vị xuất gia có giới

CÚNG DƯỜNG                                        336

đức, này Bà-la-môn, các vị A-la-hán hay những vị đã bước vào con đường A-la-hán đi đến những tế đàn như vậy. Vì cớ sao?

Này Bà-la-môn vì tại đấy không thấy những
sự đánh đập bằng roi gậy, không có những sự tóm cổ
lôi kéo. Do vậy các vị A-la-hán hay những vị đã bước
vào con đường A-la-hán đi đến tế đàn như vậy.

Này Bà-la-môn, do nhân ấy, do duyên ấy, những bố
thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi cúng dường
cho những vị xuất gia có giới đức, tế đàn ấy ít phiền
tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều
lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp và mười sáu tế vật
này.

24. - Tôn giả Gotama, có tế đàn nào khác ít phiền
tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều
lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế vật và
những bố thí thường xuyên những tế đàn thuận lợi
này?

- Này Bà-la-môn có một tế đàn khác, ít phiền tạp
hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi
ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế vật và
những bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi
này.

CÚNG DƯỜNG                                         337

- Này Tôn giả Gotama, tế đàn khác ấy là gì, mà ít
phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn,
nhiều lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế
vật và những bố thí thường xuyên, những tế đàn
thuận lợi này?

- Này Bà-la-môn, chính là sự xây dựng tinh xá cho bốn phương Tăng. Tế đàn ấy ít phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế vật, và những bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi này.

25. Tôn giả Gotama, có tế đàn nào khác, ít phiền tạp
hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi
ích hơn tế đàn với ba tế pháp mười sáu tế vật, những
bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi và sự
cúng dường tinh xá này?

- Này Bà-la-môn, có một tế đàn khác, ít phiền tạp
hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi
ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế vật, những
bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi và sự
cúng dường tinh xá này.

- Tôn giả Gotama, tế đàn khác ấy là gì, mà ít phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều quả báo hơn, nhiều lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế vật, những bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi

CÚNG DƯỜNG                                         338

và sự cúng dường tinh xá này?

- Này Bà-la-môn, một ai với tâm thành quy y Phật,
quy y Pháp, quy y Tăng, này Bà-la-môn, tế đàn ấy ít
phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều quả báo hơn,
nhiều lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế
vật, sự bố thí thường xuyên, đàn thí thuận lợi và sự
cúng dường tinh xá này.

26. Tôn giả Gotama, có tế đàn nào khác, ít phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế vật, sự bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi, sự cúng dường tinh xá và những sự quy y này?

- Này Bà-la-môn, có một tế đàn khác, ít phiền tạp
hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi
ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế vật, sự bố
thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi, sự cúng
dường tinh xá và những sự quy y này.

- Tôn giả Gotama, tế đàn khác ấy là gì, mà ít phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều quả báo hơn, nhiều lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế vật ấy, sự bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi, sự cúng dường tinh xá và những sự quy y ấy?

- Này Bà-la-môn, một ai với tâm thành thọ trì những

CÚNG DƯỜNG                                          339

giới luật không sát sanh, không thâu đạo, không tà dâm, không vọng ngữ, không uống rượu.

Này Bà-la-môn tế đàn ấy ít phiền tạp hơn, ít nhiễu
hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi ích hơn tế đàn
với ba tế pháp, mười sáu tế vật, sự bố thí thường
xuyên, những tế đàn thuận lợi, sự cúng dường tinh
xá và những sự quy y này.

27. - Này Tôn giả Gotama, có tế đàn nào khác, ít
phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn,
nhiều lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế
vật, sự bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi,
sự cúng dường tinh xá, những sự quy y và những giới
luật này?

- Này Bà-la-môn, có một tế đàn khác ít phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi ích hơn tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế vật, sự bố thí thường xuyên, những tế đàn thuận lợi, sự cúng dường tinh xá, những sự quy y, những giới luật này.

- Tôn giả Gotama, tế đàn ấy là gì mà ít phiền tạp hơn,
ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi ích hơn
tế đàn với ba tế pháp, mười sáu tế vạt, sự bố thí
thường xuyên, những tế đàn thuận lợi, sự cúng
dường tinh xá, những sự quy y và những giới luật
này?

CÚNG DƯỜNG                                          340

- Này Bà-la-môn, ở đây đức Như Lai sanh ra đời,
Ứng Cúng, Chánh Đẳng Giác... (như kinh
Sàmanaphala, Sa-môn Quả). Như vậy, này Bà-la-
môn vị Tỷ-kheo thành tựu giới hạnh.

... chứng và an trú sơ thiền. Này Bà-la-môn tế đàn này ít phiền tạp hơn, ít nhiễu hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi ích hơn những tế đàn trước.

... nhị thiền... tam thiền... chứng và an trú tứ thiền.
Này Bà-la-môn, tế đàn này ít phiền tạp hơn, ít nhiễu
hại hơn, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi ích hơn những
tế đàn trước... . không còn một đời sống khác. Vị ấy
biết như vậy. Này Bà-la-môn, tế đàn này ít phiền tạp
hơn, ít nhiễu hại, nhiều kết quả hơn, nhiều lợi ích hơn
những tế đàn trước. Này Bà-la-môn, không có một lễ
tế đàn nào khác cao thượng hơn, thù thắng hơn lễ tế
đàn này.

28. Khi nghe nói vậy, Bà-la-môn Kùtadanta thưa với đức Thế Tôn:

- Thật vi diệu thay Tôn giả Gotama! Thật vi
diệu thay Tôn giả Gotama! Tôn giả Gotama, như
người dựng đứng lại những gì bị quăng ngã xuống,
phơi bày ra những gì bị che kín, chỉ đường cho kẻ bị
lạc hướng, đem đèn sáng vào trong bóng tối để
những ai có mắt có thể thấy sắc. Cũng vậy chánh

CÚNG DƯỜNG                                           341

pháp đã được Tôn giả Gotama dùng phương tiện
trình bày giải thích. Vậy nay con xin quy y Thế Tôn
Gotama, quy y Pháp và quy y Tỷ-kheo Tăng. Mong
Tôn Giả Gotama nhận con làm đệ tử, từ nay trở đi
cho đến mạng chung, con trọn đời quy ngưỡng Tôn
giả Gotama, con xin trả tự do và sự sống cho bảy
trăm con bò đực, bảy trăm con bò cái, bảy trăm con
dê và bảy trăm con cừu. Mong chúng được ăn cỏ
xanh và uống nước mát, mong chúng được hưởng
gió mát.

29. Lúc bấy giờ, đức Thế Tôn liền thứ lớp giảng pháp cho Bà-la-môn Kùtadanta như là thuyết về bố thí, thuyết về trì giới, thuyết về các cõi trời, trình bày sự nguy hiểm, sự hạ liệt, sự nhiễm ô của dục lạc và sự lợi ích của xuất ly. Khi đức Thế Tôn biết tâm của Bà- la-môn Kùtadanda đã sẵn sàng, đã nhu thuận, không còn chướng ngại, được phấn khởi, được tín thành, liền thuyết pháp mà chư Phật đã chứng ngộ, tức là khổ, tập, diệt, đạo. Cũng như tấm vải thuần bạch, được gột rửa các vết đen sẽ rất dễ thấm màu nhuộm, cũng vậy chính chỗ ngồi này pháp nhãn xa trần ly cấu khởi lên trong tâm Bà-la-môn Kùtadanta: "Phàm pháp gì được tập khởi lên đều bị tiêu diệt".

30. Khi ấy Bà-la-môn Kùtadanta thấy pháp, chứng pháp, ngộ pháp, thể nhập vào pháp, nghi ngờ tiêu trừ,

CÚNG DƯỜNG                                            342

do dự diệt tận, chứng được tự tín, không y cứ nơi
người đối với đạo pháp của đức Bổn Sư, liền bạch
đức Thế Tôn: "Mong Tôn giả Gotama ngày mai cùng
chúng Tỷ-kheo nhận lời mời đến dùng cơm do con
mời".

Đức Thế Tôn im lặng nhận lời. Lúc bấy giờ Bà-la-
môn Kùtadanta được biết đức Thế Tôn đã nhận lời,
liền từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ đức Thế Tôn, thân
phía hữu hướng về đức Phật và từ biệt... Rồi Bà-la-
môn Kùtadanta khi đêm vừa tàn, liền làm cho sẵn
sàng tại nhà các món thượng vị loại cứng và loại
mềm, rồi báo thì giờ cho đức Thế Tôn: "Giờ đã đến,
Tôn giả Gotama, cơm đã sẵn sàng".

Khi ấy đức Thế Tôn buổi sáng đắp y, đem theo y bát và cùng với chúng Tỷ-kheo đi đến cư xá của Bà-la- môn Kùtadanta, khi đi đến liền ngồi trên chỗ đã được soạn sẵn. Bà-la-môn Kùtadanta tự tay làm cho chúng Tỷ-kheo với đức Phật là vị cầm đầu, thỏa mãn với những món thượng vị, loại cứng và loại mềm. Lúc bấy giờ Bà-la-môn Kùtadanta, sau khi được biết đức Thế Tôn dùng cơm đã xong, đã rửa tay và bát, liền lấy một ghế thấp khác và ngồi xuống một bên. Sau khi Bà-la-môn Kùtadanta ngồi xuống một bên, đức Thế Tôn với một thời thuyết pháp giảng dạy, khích lệ, kích thích và làm cho Bà-la-môn Kùtadanta hoan

CÚNG DƯỜNG                                        343

hỷ rồi từ chỗ ngồi đứng dậy và từ biệt.

CÚNG DƯỜNG                                344

34    Cúng dường nào có quả lớn hơn - Kinh VELÀMA – Tăng IV, 124

VELÀMA – Tăng IV, 124

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Sàvatthi, tại Jetavana,
vườn ông Anàthapindika. Rồi Tôn giả
Anàthapindika đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ
Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với
gia chủ Anàthapindika đang ngồi xuống một bên:

- Này Gia chủ, Ông có bố thí trong gia đình của Ông không?

- Bạch Thế Tôn, trong gia đình của con có bố thí, nhưng chỉ có món ăn thô tệ làm bằng hột gạo bể, và cháo chua.

2. - Này Gia chủ, dầu bố thí các món thô hay tế, nếu:

- Bố thí không cẩn thận,
- Bố thí không có chú tâm,
- Bố thí không tự tay mình,
- Bố thí những vật quăng đi,
- Bố thí không có nghĩ đến tương lai;
Chỗ nào, chỗ nào, sự bố thí ấy sanh quả dị thục, thời:

CÚNG DƯỜNG                                          345

- Tâm không thiên về thưởng thức các món ăn
thù diệu,
- Tâm không thiên về thưởng thức y áo,
- Tâm không thiên về thưởng thức các cỗ xe thù
diệu,
- Tâm không thiên về thưởng thức năm dục công
đức thù diệu.
- Và các người con, hay vợ, hay những người
phục vụ, hay những người đưa tin, hay những
người làm công, họ không có khéo nghe, họ
không có lóng tai, họ không có an trú tâm hiểu
biết. Vì sao? Này Gia chủ, như vậy là quả dị
thục của các nghiệp làm không có cẩn thận.
3. Này Gia chủ, dầu có bố thí các món thô hay tế,
nếu:

- Bố thí có cẩn thận,
- Bố thí có chú tâm,
- Bố thí tự tay mình,
- Bố thí những vật không quăng bỏ đi,
- Bố thí có nghĩ đến tương lai;

Chỗ nào, chỗ nào, sự bố thí ấy sanh quả dị thục, thời:

- Tâm thiên về thưởng thức các món ăn thù diệu, - Tâm thiên về thưởng thức y áo thù diệu, - Tâm thiên về thưởng thức các cỗ xe thù diệu,

CÚNG DƯỜNG                                          346

- Tâm thiên về thưởng thức năm dục công đức
thù diệu.
- Và các người con, hay vợ, hay những người
phục vụ, hay những người đưa tin, hay những
người làm công, họ có khéo nghe, họ có lóng
tai, họ có an trú tâm hiểu biết. Vì sao? Này Gia
chủ, như vậy là quả dị thục của việc làm có
cẩn thận.

4. Thuở xưa, này Gia chủ, có một vị Bà-la-môn tên là Velàma. Vị ấy bố thí rộng lớn như sau:

1. Vị ấy bố thí 84.000 bát bằng vàng đựng đầy
bạc.
2. Vị ấy bố thí 84.000 bát bằng bạc đựng đầy
vàng.
3. Vị ấy bố thí 84.000 bát bằng đồng đựng đầy
châu báu.
4. Vị ấy bố thí 84.000 con voi với đồ trang sức
bằng vàng, với các ngọn cờ bằng vàng, bao
trùm với những lưới bằng chỉ vàng và 84.000
cỗ xe, được trải da sư tử, được trải với da cọp,
được trải với da báo, được trải với mềm màu
vàng, với những trang sức bằng vàng, với các
ngọn cờ bằng vàng, bao trùm với những lưới
bằng chỉ vàng.

CÚNG DƯỜNG                                         347

5. Vị ấy bố thí 84.000 con bò sữa, cột bằng những
sợi dây gai mịn với những thùng sữa bằng bạc.
6. Vị ấy bố thí 84.000 thiếu nữ, trang sức với
những bông tai bằng châu báu.
7. Vị ấy bố thí 84.000 giường nằm trải nệm bằng
len thêu bông, nệm bằng da con sơn dương gọi
là kadali, tấm khảm với lầu che phía trên, có
đầu gối chân màu đỏ hai phía.
8. Vị ấy bố thí 84.000 thước vải, bằng vài gai mịn
màng nhất, bằng vải lụa mịn màng nhất, bằng
vải bông mịn màng nhất.
9. Và ai có thể nói về các đồ ăn, đồ uống, loại
cứng, loại mềm, các loại đồ ăn nếm và các loại
nước đường. "Chúng tôi nghĩ chúng chảy như
dòng sông".

5. Có thể, này Gia chủ, Ông nghĩ: "Có thể Bà-la-môn
Velàma là một người nào khác, vị đã bố thí một cách
rộng lớn như vậy". Này Gia chủ, chớ có nghĩ như
vậy. Chính lúc ấy, Ta là Bà-la-môn Velàma, chính
Ta đã bố thí rộng lớn ấy.

Nhưng này Gia chủ, khi bố thí ấy được cho, không có một ai xứng đáng để nhận bố thí. Không có một ai làm cho thanh tịnh bố thí ấy.

CÚNG DƯỜNG                                        348

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn, nhưng nếu có ai bố thí cho một người chánh kiến, bố thí này lớn hơn quả lớn kia.

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng
lớn và có ai bố thí cho 100 người chánh kiến, và có
ai bố thí cho một vị Nhất lai, bố thí này quả lớn hơn
bố thí kia.

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí rộng
lớn, và có ai bố thí cho 100 người Nhất lai, và có ai
bố thí cho một vị Bất lai, bố thí này quả lớn hơn bố
thí kia.

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng
lớn, và có ai bố thí cho 100 vị Bất lai, và có ai bố thí
cho một vị A-la-hán, bố thí này quả lớn hơn bố thí
kia.

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn hơn, và có ai bố thí cho một vị Độc Giác Phật, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí có
rộng lớn và có người bố thí cho 100 vị Độc Giác
Phật, có ai bố thí cho Như Lai, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

CÚNG DƯỜNG                                            349

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn, và có ai bố thí cho chúng Tỷ-kheo với đức Phật là vị thượng thủ…

… và có ai xây dựng một tinh xá cho chúng Tăng trong bốn phương...

… và có ai với tâm tịnh tín qui y Phật, Pháp và Tăng…

… và có ai với tâm tịnh tín chấp nhận học pháp, từ
bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà hạnh
trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ không đắm say
rượu men, rượu nấu...

… và ai tu tập từ tâm giải thoát, cho đến trong khi khoảnh khắc vắt sữa bò, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn, nhưng nếu có ai bố thí một vị đầy đủ chánh kiến... … và có ai bố thí một vị Bất lai... và có ai bố thí trăm vị Bất lai… và có ai bố thí một vị A-la-hán... và có ai bố thí trăm vị A-la-hán... và có ai bố thí một vị Độc giác Phật, và có ai bố thí Như Lai, bậc A-la- hán, Chánh Đẳng Giác... và có ai bố thí chúng Tỷ- kheo với đức Phật là vị cầm đầu, và có ai cho xây dựng một tinh xá cho chúng Tăng trong bốn

CÚNG DƯỜNG                                           350

phương... và có ai với tâm tịnh tín qui y Phật, Pháp
và chúng Tăng... và có ai tâm tịnh tín chấp nhận học
pháp, từ bỏ sát sanh... từ bỏ đắm say rượu men, rượu
nấu...

… và có ai dầu chỉ trong một khoảnh khắc vắt sữa bò, tu tập từ tâm…

… và có ai dầu chỉ trong một khoảnh khắc búng ngón tay, tu tập tưởng vô thường, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

CÚNG DƯỜNG                                        351

35     Cầu phước cho gia đình - Kinh UJJAYA – Tăng I, 629

UJJAYA – Tăng I, 629

1. Rồi Bà-la-môn Ujjaya đi đến Thế Tôn, sau khi đến
nói lên với Thế Tôn những lời chào đón hỏi thăm,
sau khi nói lên những lời chào đón hỏi thăm thân hữu
rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, Bà-la-
môn Ujjaya bạch Thế Tôn:

- Có phải Tôn giả Gotama không tán thán tế đàn?

2. - Này Bà-la-môn, Ta không tán thán tất cả loại tế đàn. Nhưng này Bà-la-môn, Ta không phải không tán thán tất cả loại tế đàn.

- Trong loại tế đàn nào, này Bà-la-môn, bò bị giết, dê cừu bị giết, gà heo bị giết, các loài sinh vật khác đi đến bị giết hại, loại tế đàn ấy, này Bà-la-môn, liên hệ đến sát sanh; Ta không tán thán loại tế đàn ấy. Vì cớ sao? Tế đàn có sát sanh như vậy, này Bà-la-môn, các A-la-hán, và những ai đã đi trên con đường hướng đến A-la-hán không có đi đến. - Tại tế đàn nào, này Bà-la-môn, trong ấy không có bò bị giết, không có dê cừu bị giết, không có gia cầm, heo bị giết, không có các sinh vật khác bị

CÚNG DƯỜNG                                            352

giết, này Bà-la-môn, Ta tán thán tế đàn không có
sát sanh như vậy, tức là bố thí thường làm từ lâu,
tế đàn cầu hạnh phúc cho gia đình. Vì cớ sao?
Tế đàn không có sát sanh như vậy, này Bà-la-môn,
các A-la-hán và những ai đã đi trên con đường
hướng đến A-la-hán có đi đến.

3. Lễ tế ngựa, tế người,
Lễ uống nước thắng trận,
Lễ ném cầu may rủi,
Lễ rút lui khóa cửa,
Lễ ấy nhiều sát sanh,
Không đem lại quả lớn.

Chỗ nào giết dê cừu,
Bò và sinh vật khác,
Các bậc theo Chánh đạo,
Các bậc Đại ẩn sĩ,
Tại tế đàn như vậy
Họ không có đi tới.

Tế đàn không sát sanh,
Thường cầu phước gia đình,
Không giết dê, cừu, bò,
Không giết sinh vật khác,
Các bậc theo Chánh đạo,
Các bậc Đại ẩn sĩ,

CÚNG DƯỜNG                                       353

Tại tế đàn như vậy, Họ đến tế đàn ấy.

Lễ ấy bậc trí làm,
Tế đàn ấy quả lớn,
Tế đàn vậy tốt lành,
Không đem đến ác hại,
Tế đàn càng to lớn,
Chư Thiên càng hoan hỷ.

CÚNG DƯỜNG                   354

36    Hãy cúng dường chúng Tăng - Kinh NGƯỜI BÁN CỦI – Tăng III, 181

NGƯỜI BÁN CỦI –Tăng III, 181

1. Như vầy tôi nghe: Một thời, Thế Tôn ở Nàdika, tại
giảng đường bằng gạch. Bấy giờ có gia chủ bán củi
đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi
ngồi xuống một bên.
Thế Tôn nói với người bán củi đang ngồi xuống một
bên:
2. - Này Gia chủ, trong gia đình Ông có bố thí
không?
- Bạch Thế Tôn, trong gia đình con có bố thí. Những
Tỷ-kheo là vị sống ở rừng, theo hạnh khất thực, mặc
áo lấy vải lượm từ đống rác, bậc A-la-hán, hay thực
hành A-la-hán đạo, những Tỷ-kheo như vậy, bạch
Thế Tôn, đều được bố thí.
3. - Nhưng chắc chắn, này Gia chủ, đây thực là một
sự khó khăn cho Ông, một người tại gia thọ dụng
các dục, bị con cháu trói buộc, được dùng hương
chiên đàn từ Kàsi, được đeo và thoa với vòng hoa,
hương, hương liệu, được tiêu dùng vàng và bạc để
có thể nói ai là bậc A-la-hán, ai là bậc thực hành A-
la-hán đạo.

CÚNG DƯỜNG                                         355

- Tỷ-kheo trú tại rừng núi, này Gia chủ, nếu tháo
động, kiêu căng, dao động, lắm mồm, lắm miệng,
lắm lời, thất niệm, không tỉnh giác, không định
tĩnh, tâm tán loạn, các căn thả lỏng, thời vị ấy về
phương diện này đáng bị chỉ trích.
- Này Gia chủ, nếu Tỷ-kheo trú ở rừng núi, không
tháo động, không kiêu căng, không dao động,
không lắm mồm, lắm miệng, không lắm lời, chánh
niệm, tỉnh giác, định tĩnh, nhất tâm, với các căn
được phòng hộ, thời vị ấy về phương diện này
đáng được tán thán.
- Nếu Tỷ-kheo sống ở cuối làng, này Gia chủ, tháo
động, kiêu căng... các căn thả lỏng; vị ấy về
phương diện này đáng bị chỉ trích.
- Nếu Tỷ-kheo sống ở cuối làng, này Gia chủ, không
tháo động, không kiêu căng... các căn được phòng
hộ, thời vị ấy về phương diện này đáng được tán
thán.
- Nếu Tỷ-kheo theo hạnh khất thực, này Gia chủ,
nhưng còn tháo động, kiêu căng... đáng bị chỉ
trích.
- Nếu Tỷ-kheo theo hạnh khất thực, này Gia chủ,
nhưng không tháo động, không kiêu căng... đáng
được tán thán.

CÚNG DƯỜNG                                         356

- Nếu Tỷ-kheo nào nhận lời mời, này Gia chủ,
nhưng còn tháo động... đáng bị chỉ trích.
- Nếu Tỷ-kheo nào nhận lời mời, này Gia chủ,
nhưng không tháo động... đáng được tán thán.
- Nếu Tỷ-kheo nào mặc áo lấy vải lượm từ đống
rác, này Gia chủ, nhưng còn tháo động... đáng bị
chỉ trích.
- Nếu Tỷ-kheo nào mặc áo lấy vải lượm từ đống
rác, này Gia chủ, nhưng không tháo động... đáng
được tán thán.
- Nếu Tỷ-kheo nào mang y từ người Gia chủ cúng,
nhưng còn tháo động, kiêu căng, dao động, lắm
mồm, lắm miệng, lắm lời, thất niệm, không tỉnh
giác, không định tĩnh, tâm tán loạn, các căn thả
lỏng, thời vị ấy về phương diện này đáng bị chỉ
trích.
- Nếu Tỷ-kheo nào mang y từ người Gia chủ cúng,
nhưng không tháo động, không kiêu căng, không
dao động, không lắm mồm, lắm miệng, không lắm
lời, chánh niệm, tỉnh giác, định tĩnh, nhất tâm, với
các căn được phòng hộ, thời vị ấy về phương diện
này đáng được tán thán.
- Tuy vậy, này Gia chủ, hãy cúng dường chúng
Tăng. Nếu Ông cúng dường chúng tăng, tâm sẽ được
tịnh tín. Nếu Ông có tâm tịnh tín, lúc thân hoại mạng

CÚNG DƯỜNG                                           357

chung, sẽ được sanh lên thiện thú, Thiên giới, cõi
đời này.
- Bạch Thế Tôn, bắt đầu từ hôm nay, con sẽ bố thí
cúng dường chúng Tăng.

CÚNG DƯỜNG                                      358

37    Hỷ do viễn ly sanh - Kinh HOAN HỶ – Tăng II, 644

HOAN HỶ – Tăng II, 644

1. Rồi Gia chủ Anàthapindika với khoảng năm trăm
nam cư sĩ đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế
Tôn rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với Gia
chủ Anàthapindika đang ngồi xuống một bên:

2. - Này Gia chủ, Ông đã cung cấp cho chúng Tỷ-
kheo các vật dụng cần thiết như y, đồ ăn khất thực,
sàng tọa, dược phẩm trị bệnh. Nhưng Ông chớ có
bằng lòng với ý nghĩ: "Chúng ta đã cung cấp cho
chúng Tỷ-kheo các vật dụng cần thiết như y, đồ ăn
khất thực, sàng tọa, dược phẩm trị bệnh".

Do vậy, này Gia chủ, Ông cần phải học tập như sau:

3. "Với phương tiện nào chúng ta thỉnh thoảng đạt được và an trú hỷ do viễn ly sanh" Như vậy, này Gia chủ, Ông cần phải học tập.

4. Được nghe nói như vậy, Tôn giả Sàriputta bạch Thế Tôn:

- Thật vi diệu thay, bạch Thế Tôn! Thật hy hữu thay, bạch Thế Tôn! Khéo nói thay là lời nói này của Thế

CÚNG DƯỜNG                                        359

Tôn: "Này Gia chủ, Ông đã cung cấp cho chúng Tỷ-
kheo các vật dụng cần thiết như y, đồ ăn khất thực,
sàng tọa, dược phẩm trị bệnh. Nhưng Ông chớ có
bằng lòng với ý nghĩ: "Chúng ta đã cung cấp cho
chúng Tỷ-kheo các vật dụng cần thiết như y, đồ ăn
khất thực, sàng tọa, dược phẩm trị bệnh". Do vậy,
Ông cần phải học tập như sau: "Với phương tiện nào
chúng ta thỉnh thoảng đạt được và an trú hỷ do viễn
ly sanh!" Như vậy, này Gia chủ, Ông cần phải học
tập".

Bạch Thế Tôn, khi nào Thánh đệ tử đạt đến và an trú hỷ do viễn ly sanh, trong thời gian ấy, năm sự việc không xảy ra:

- Khổ và ưu liên hệ đến dục trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.
- Lạc và hỷ liên hệ đến dục trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.
- Khổ và ưu liên hệ đến bất thiện trong thời gian
ấy không khởi lên cho người ấy.
- Lạc và hỷ liên hệ đến bất thiện trong thời gian
ấy không khởi lên cho người ấy.
- Khổ và ưu liên hệ đến thiện, trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.

CÚNG DƯỜNG                                       360

Bạch Thế Tôn, khi nào Thánh đệ tử đạt đến và an trú hỷ do viễn ly sanh, trong thời gian ấy, năm sự việc này không xảy ra.

- Lành thay, lành thay, này Sàriputta, trong khi
Thánh đệ tử đạt được và an trú hỷ do viễn ly sanh,
trong thời gian ấy, năm sự kiện không xảy ra cho
người ấy:

- Khổ và ưu liên hệ đến dục trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.
- Lạc và hỷ liên hệ đến dục trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.
- Khổ và ưu liên hệ đến bất thiện trong thời gian
ấy không khởi lên cho người ấy.
- Lạc và hỷ liên hệ đến bất thiện trong thời gian
ấy không khởi lên cho người ấy.
- Khổ và ưu liên hệ đến thiện, trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.

Này Sàriputta, trong khi vị Thánh đệ tử đạt đến và an trú hỷ do viễn ly sanh, trong thời gian ấy, năm sự kiện này không xảy ra cho người ấy.

CÚNG DƯỜNG                                         361

38      Kinh BỐ THÍ KHÔNG XỨNG BẬC CHÂN NHÂN – Tăng II, 590

BỐ THÍ KHÔNG XỨNG BẬC CHÂN NHÂN – Tăng II, 590

1. - Có năm loại bố thí này, này các Tỷ-kheo, không xứng bậc Chân nhân.

2. Thế nào là năm?

-    Bố thí không cung kính,
-    Bố thí không suy nghĩ,
-    Bố thí không tự tay mình,
-    Bố thí đồ quăng bỏ,
-    Bố thí không nghĩ đến tương lai.

Các pháp này, này các Tỷ-kheo, là năm loại bố thí không xứng bậc Chân nhân.

3. Năm loại bố thí này, này các Tỷ-kheo, là loại bố thí xứng bậc Chân nhân.

4. Thế nào là năm?

- Bố thí có cung kính, - Bố thí có suy nghĩ, - Bố thí tự tay mình,

CÚNG DƯỜNG                                       362

- Bố thí đồ không quăng bỏ, - Bố thí có nghĩ đến tương lai.

Các pháp này, này các Tỷ-kheo, là năm loại bố thí xứng bậc Chân nhân.

CÚNG DƯỜNG                                     363

39    Kinh BỔN PHẬN – Tăng I, 270

BỔN PHẬN – Tăng I, 270

1. Ba pháp này, này các Tỷ-kheo, được người Hiền
trí tuyên bố, được bậc Chân nhân tuyên bố.
2. Thế nào là ba?
- Bố thí, này các Tỷ-kheo, được người Hiền trí
tuyên bố, được bậc Chân nhân tuyên bố.
- Xuất gia, này các Tỷ-kheo, được người Hiền
trí tuyên bố, được bậc Chân nhân tuyên bố.
- Hầu hạ cha mẹ, này các Tỷ-kheo, được người
Hiền trí tuyên bố, được bậc Chân nhân tuyên
bố.
Ba pháp này, này các Tỷ-kheo, được người Hiền trí
tuyên bố, được bậc Chân nhân tuyên bố.
Biết bố thí thiện sĩ
Bất hại, chế ngự căn,
Tự điều, hầu cha mẹ,
Các vị sống phạm hạnh,
Bổn phận kẻ thiện khen,
Người Hiền thực hiện chúng,
Bậc Thánh thấy rõ vậy,
Đạt được đời an lạc.

CÚNG DƯỜNG                                     364

CÚNG DƯỜNG   365

40     Kinh CHO LÀ KHINH – Tăng II, 578

CHO LÀ KHINH – Tăng II, 578

1. - Năm hạng người này, này các Tỷ-kheo, có mặt, hiện hữu ở đời.

2. Thế nào là năm?

-   Sau khi cho, khinh rẽ;
-   Sau khi cùng sống, khinh rẽ;
-   Miệng nuốt tất cả;
-   Người không vững chắc;
-   Người ám độn ngu si.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người sau khi cho, khinh miệt?

3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người cho người
khác các đồ nhu yếu như y áo, đồ ăn khất thực, sàng
tọa, dược phẩm trị bệnh. Vị ấy suy nghĩ: "Ta là người
cho, người này là người nhận". Sau khi cho, vị ấy
khinh rẽ (người nhận). Như vậy, này các Tỷ-kheo, là
hạng người sau khi cho, khinh rẽ.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người sau khi sống chung, khinh rẽ?

CÚNG DƯỜNG                                         366

4. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người cùng sống
với người, hai hay ba năm. Do sống với người ấy, vị
ấy khinh rẽ người ấy. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là
hạng người sau khi sống chung, khinh rẽ.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người miệng nuốt tất cả?

5. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người khi nghe người
ta tán thán hay chỉ trích người khác, liền mau mắn
thích thú. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng người
miệng nuốt tất cả.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người không vững chắc?

6. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người có lòng tin nhỏ
bé, có lòng tín ngưỡng nhỏ bé, có lòng ái mộ nhỏ bé,
có tịnh tín nhỏ bé. Như vậy, này các Tỷ-kheo, là hạng
người không vững chắc.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người ám độn ngu si?

7. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người không biết các pháp thiện, bất thiện, không biết các pháp tội, không tội, không biết các pháp hạ liệt, thù thắng, không biết

CÚNG DƯỜNG                                           367

các pháp dự phần đen trắng. Như vậy, này các Tỷ- kheo, là hạng người ám độn ngu si.

Năm hạng người này, này các Tỷ-kheo, có mặt, hiện hữu ở đời.

CÚNG DƯỜNG                                     368

41    Kinh CHO ĐÚNG THỜI – Tăng II, 367

CHO ĐÚNG THỜI – Tăng II, 367

 Này các Tỷ-kheo, có năm bố thí đúng thời này. Thế nào là năm?

-   Bố thí cho người đến,
-   Bố thí cho người đi,
-   Bố thí cho người đau bệnh,
-   Bố thí trong thời đói,
-   Phàm có những hoa quả gì mới gặt hái được,
dành chúng đầu tiên để cúng dường các bậc giữ
giới.

Này các Tỷ-kheo, năm pháp này là năm bố thí đúng thời Tỷ-kheo, năm pháp này là năm bố thí đúng thời.

Có trí, thí đúng thời,
Lời từ ái, không tham,
Đúng thời, thí bậc Thánh,
Bậc Chánh trực, Thế Tôn.
Cúng dường vậy to lớn,
Đưa đến lòng tịnh tín,
Ở đây người tùy hỷ,
Cùng người làm nghiệp vụ.

CÚNG DƯỜNG                                       369

Không ai thiếu cúng dường, Họ san sẻ công đức.

Do vậy hãy bố thí,
Với tâm không hạn chế.
Chỗ nào với bố thí,
Đưa đến kết quả lớn,
Đối với các hữu hình,
Công đức được an lập,
Cho đến trong đời sau.

CÚNG DƯỜNG                          370

42      Người không nên hầu hạ, cúng dường - Kinh CẦN PHẢI THÂN CẬN– Tăng I, 221

CẦN PHẢI THÂN CẬN – Tăng I, 221

1. Có ba hạng người này, này các Tỷ-kheo, có mặt,
xuất hiện ở đời. Thế nào là ba?
- Có hạng người này, không nên gần gũi, không
nên sống chung, không nên hầu hạ cúng
dường.
- Có hạng người, nên thân cận gần gũi, nên sống
chung, nên hầu hạ cúng dường.
- Có hạng người, sau khi cung kính, tôn trọng,
nên gần gũi, nên sống chung, nên hầu hạ cúng
dường.
2. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người không
nên gần gũi, không nên sống chung, không nên hầu
hạ cúng dường?
- Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người thấp
kém về giới, định, tuệ.
- Hạng người như vậy, này các Tỷ-kheo, không
nên gần gũi, không nên sống chung, không nên

CÚNG DƯỜNG                                        371

hầu hạ cúng dường, trừ khi vì lòng thương
tưởng, vì lòng từ mẫn.
3. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người nên
gần gũi, nên sống chung, nên hầu hạ cúng dường?
- Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người đồng
đẳng với mình về giới, định, tuệ.
- Hạng người như vậy, này các Tỷ-kheo, nên gần
gũi, nên sống chung, nên hầu hạ cúng dường.
Vì cớ sao? Với ý nghĩ: "(Cả hai) thiện xảo về
giới, câu chuyện của chúng ta sẽ thuộc về giới,
được diễn tiến (lợi ích) cho cả hai chúng ta, và
sẽ làm cho hai chúng ta được an lạc. (Cả hai)
là thiện xảo về định…. (Cả hai) là thiện xảo về
tuệ, câu chuyện của chúng ta sẽ thuộc về tuệ,
được diễn tiến (lợi ích) cho cả hai chúng ta và
sẽ làm cho hai chúng ta an lạc". Cho nên, người
như vậy nên gần gũi, nên sống chung, nên hầu
hạ cúng dường.
4. Thế nào là hạng người, này các Tỷ-kheo, sau khi
cung kính, tôn trọng, nên gần gũi, nên sống chung,
nên hầu hạ cúng dường?
- Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người thù
thắng về giới, định và tuệ.
- Hạng người ấy, này các Tỷ-kheo, sau khi cung
kính tôn trọng, cần phải gần gũi, cần phải sống

CÚNG DƯỜNG                                         372

chung, cần phải hầu hạ cúng dường. Vì cớ sao?
Với ý nghĩ: "Như vậy, nếu giới chưa đầy đủ, ta
sẽ làm đầy đủ; hay nếu giới được đầy đủ, ta sẽ
hỗ trợ thêm cho chỗ này chỗ kia với trí tuệ. Hay
nếu định chưa đầy đủ, ta sẽ làm cho đầy đủ;
hay nếu định được đầy đủ, ta sẽ hỗ trợ thêm
cho chỗ này chỗ kia với trí tuệ. Hay nếu tuệ
chưa đầy đủ, ta sẽ làm cho đầy đủ; hay nếu tuệ
được đầy đủ, ta sẽ hỗ trợ thêm cho chỗ này chỗ
kia với trí tuệ." Cho nên, với hạng người như
vậy, sau khi cung kính, tôn trọng, nên gần gũi,
nên sống chung, nên hầu hạ cúng dường.
Ba hạng người này, này các Tỷ-kheo, có mặt, xuất
hiện ở đời.
Người gần kẻ hạ liệt,
Rồi cũng bị hạ liệt,
Thân cận người đồng đẳng,
Được khỏi bị thối đọa,
Ai gần bậc thù thắng,
Mau chóng được thăng tiến,
Do vậy hãy sống chung,
Bậc ưu thắng hơn mình!

CÚNG DƯỜNG                                          373

43    Người không nên hầu hạ, cúng dường - Kinh ĐÁNG GHÊ TỞM – Tăng I, 224

ĐÁNG GHÊ TỞM – Tăng I, 224

1. Có ba hạng người này, này các Tỷ-kheo, có mặt,
xuất hiện ở đời. Thế nào là ba?
- Có hạng người đáng ghê tởm, không cần phải
gần gũi, không cần phải sống chung, không
cần phải hầu hạ cúng dường.
- Có hạng người, cần phải nhìn một cách thản
nhiên, không cần phải gần gũi, không cần phải
sống chung, không cần phải hầu hạ cúng
dường.
- Có hạng người, cần phải gần gũi, cần phải
sống chung, cần phải hầu hạ cúng dường.
2. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người đáng
ghê tởm, không cần phải gần gũi, không cần phải
sống chung, không cần phải hầu hạ cúng dường?
- Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người ác giới,
tính tình độc ác, sở hành bất tịnh, có những
hành vi che đậy, không phải là Sa-môn nhưng
hiện tướng là Sa-môn, không sống Phạm hạnh,

CÚNG DƯỜNG                                      374

nhưng hiện tướng có Phạm hạnh, nội tâm hôi
hám, đầy những tham dục, tánh tình bất tịnh.
- Hạng người như vậy, này các Tỷ-kheo, đáng
ghê tởm, không cần phải gần gũi, không cần
phải sống chung, không cần phải hầu hạ cúng
dường. Vì cớ sao? Vì rằng, dầu không thuận
theo một chút nào tri kiến của người như vậy,
nhưng tiếng xấu được đồn xa về người ấy là có
bạn ác, có bằng hữu ác, tôn sùng kẻ ác.
- Ví như, này các Tỷ-kheo, một con rắn đi vào
trong đống phân, dầu nó không cắn ai, nhưng
cũng bị (đống phân) làm cho ô uế. Cũng vậy,
này các Tỷ-kheo, dầu không thuận theo một
chút nào tri kiến của người như vậy nhưng
tiếng xấu được đồn xa về người ấy là có bạn ác,
có bằng hữu ác, tôn sùng kẻ ác.
- Cho nên, hạng người như vậy đáng ghê tởm,
không nên gần gũi, không nên sống chung,
không nên hầu hạ cúng dường.
3. Và này các Tỷ-kheo, thế nào là hạng người cần
phải nhìn một cách thản nhiên, không nên gần gũi,
không nên sống chung, không nên hầu hạ cúng
dường?
- Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người phẫn
nộ, nhiều hiềm hận, dầu có bị nói chút ít, cũng

CÚNG DƯỜNG                                       375

tức tối, phẫn nộ, sân hận, sừng sộ, hiện rõ phẫn
nộ, sân hận và bực tức.
- Ví như, này các Tỷ-kheo, một vết thương làm
mủ, nếu bị cây gậy hay mảnh sành đánh phải,
thời chảy mủ ra nhiều hơn. Cũng vậy, này các
Tỷ-kheo, có hạng người phẫn nộ......và bực tức.
- Ví như, này các Tỷ-kheo, một que lửa bằng gỗ
tindukà, nếu bị cây gậy hay mảnh sành đánh
phải, thời xịt lửa xịt khói ra nhiều hơn. Cũng
vậy, này các Tỷ-kheo, …
- Ví như, này các Tỷ-kheo, một hố phân được cây
gậy hay mảnh sành quậy vào, thời mùi hôi thốt
lại càng nhiều hơn.
- Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, có hạng người
phẫn nộ...... và bực tức. Hạng người như vậy,
này các Tỷ-kheo, cần phải nhìn với cặp mắt
thản nhiên, không nên gần gũi, không nên sống
chung, không nên hầu hạ cúng dường. Vì cớ
sao? Vì nghĩ rằng: "Người ấy có thể nhục mạ
ta. Người ấy có thể chửi mắng ta. Người ấy có
thể làm hại ta."
- Cho nên, hạng người như vậy cần phải nhìn
một cách thản nhiên, không nên gần gũi, không
nên sống chung, không nên hầu hạ cúng dường.

CÚNG DƯỜNG                                       376

4. Và như thế nào, này các Tỷ-kheo, là hạng người
cần phải gần gũi, cần phải sống chung, cần phải hầu
hạ cúng dường?
- Ở đây, này các Tỷ-kheo, có hạng người giữ
giới, tánh tình hiền thiện.
- Người như vậy, này các Tỷ-kheo, cần phải gần
gũi, cần phải sống chung, cần phải hầu hạ cúng
dường. Vì cớ sao? Vì rằng, dầu không thuận
theo chút nào tri kiến của người như vậy,
nhưng tiếng tốt được đồn xa về người ấy là có
bạn lành, là có bằng hữu, là tôn sùng kẻ lành.
- Cho nên, hạng người như vậy, cần phải gần
gũi, cần phải sống chung, cần phải hầu hạ cúng
dường.
Ba hạng người này, này các Tỷ-kheo, có mặt, xuất
hiện ở đời.
Người gần kẻ hạ liệt,
Rồi cũng bị hạ liệt,
Thân cận người đồng đẳng,
Được khỏi bị thối đọa,
Ai gần bậc thù thắng,
Mau chóng được thăng tấn
Do vậy hãy sống chung,
Bậc ưu thắng hơn mình!

CÚNG DƯỜNG                                        377

44    Này gia chủ, trong gia đình ông có bố thí không - Kinh NGƯỜI BÁN CỦI – Tăng III, 181

NGƯỜI BÁN CỦI –Tăng III, 181

1. Như vầy tôi nghe:
Một thời, Thế Tôn ở Nàdika, tại giảng đường bằng
gạch. Bấy giờ có gia chủ bán củi đi đến Thế Tôn, sau
khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên.
Thế Tôn nói với người bán củi đang ngồi xuống một
bên:
2. - Này Gia chủ, trong gia đình Ông có bố thí
không?
- Bạch Thế Tôn, trong gia đình con có bố thí. Những
Tỷ-kheo là vị sống ở rừng, theo hạnh khất thực, mặc
áo lấy vải lượm từ đống rác, bậc A-la-hán, hay thực
hành A-la-hán đạo, những Tỷ-kheo như vậy, bạch
Thế Tôn, đều được bố thí.
3. - Nhưng chắc chắn, này Gia chủ, đây thực là một
sự khó khăn cho Ông, một người tại gia thọ dụng các
dục, bị con cháu trói buộc, được dùng hương chiên
đàn từ Kàsi, được đeo và thoa với vòng hoa, hương,

CÚNG DƯỜNG                                        378

hương liệu, được tiêu dùng vàng và bạc để có thể nói
ai là bậc A-la-hán, ai là bậc thực hành A-la-hán đạo.
- Tỷ-kheo trú tại rừng núi, này Gia chủ, nếu tháo
động, kiêu căng dao động, lắm mồm, lắm miệng,
lắm lời, thất niệm, không tỉnh giác, không định
tĩnh, tâm tán loạn, các căn thả lỏng, thời vị ấy về
phương diện này đáng bị chỉ trích.
- Này Gia chủ, nếu Tỷ-kheo trú ở rừng núi, không
tháo động, không kiêu căng, không dao động,
không lắm mồm, lắm miệng, không lắm lời, chánh
niệm, tỉnh giác, định tĩnh, nhất tâm, với các căn
được phòng hộ, thời vị ấy về phương diện này
đáng được tán thán.
- Nếu Tỷ-kheo sống ở cuối làng, này Gia chủ, tháo
động, kiêu căng... các căn thả lỏng; vị ấy về
phương diện này đáng bị chỉ trích.
- Nếu Tỷ-kheo sống ở cuối làng, này Gia chủ,
không tháo động, không kiêu căng... các căn được
phòng hộ, thời vị ấy về phương diện này đáng
được tán thán.
- Nếu vị Tỷ-kheo theo hạnh khất thực, này Gia chủ,
nhưng còn tháo động, kiêu căng... đáng bị chỉ
trích.

CÚNG DƯỜNG                                         379

- Nếu Tỷ-kheo theo hạnh khất thực, này Gia chủ,
nhưng không tháo động, không kiêu căng... đáng
được tán thán.
- Nếu Tỷ-kheo nào nhận lời mời, này Gia chủ,
nhưng còn tháo động... đáng bị chỉ trích.
- Nếu Tỷ-kheo nào nhận lời mời, này Gia chủ,
nhưng không tháo động... đáng được tán thán.
- Nếu Tỷ-kheo nào mặc áo lấy vải lượm từ đống
rác, này Gia chủ, nhưng còn tháo động... đáng bị
chỉ trích.
- Nếu Tỷ-kheo nào mặc áo lấy vải lượm từ đống
rác, này Gia chủ, nhưng không tháo động... đáng
được tán thán.
- Nếu Tỷ-kheo nào mang y từ người Gia chủ cúng,
nhưng còn tháo động....đáng bị chỉ trích.
- Nếu Tỷ-kheo nào mang y từ người Gia chủ cúng,
nhưng không tháo động....đáng được tán thán.
 Tuy vậy, này Gia chủ, hãy cúng dường chúng
Tăng. Nếu Ông cúng dường chúng tăng, tâm sẽ
được tịnh tín. Nếu Ông có tâm tịnh tín, lúc thân
hoại mạng chung, sẽ được sanh lên thiện thú,
Thiên giới, cõi đời này.
- Bạch Thế Tôn, bắt đầu từ hôm nay, con sẽ bố thí
cúng dường chúng Tăng.

CÚNG DƯỜNG                                       380

CÚNG DƯỜNG   381

45    Nữ nhân chiến thắng đời này và đời sau - Kinh Ở ĐỜI NÀY – Tăng III, 644

Ở ĐỜI NÀY –Tăng III, 644

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Sàvavatthì, tại Đông viên,
lâu đài mẹ của Migàrà. Rồi Visàkhà, mẹ của Migàrà
đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi
ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với Visàkhà, mẹ
của Migàrà đang ngồi một bên:

2. - Này Visàkhà, đầy đủ bốn pháp, nữ nhân thành tựu sự chiến thắng ở đời này.

Thế nào là bốn?

3. Ở đây, này Visàkhà:

- Nữ nhân có khả năng khéo làm các công việc.
- Biết thâu nhiếp các người phục vụ.
- Sở hành vừa ý chồng.
- Biết giữ gìn tài sản cất chứa.

Này Visàkhà, thế nào là nữ nhân có khả năng khéo làm các công việc?

4. Ở đây, này Visàkhà, nữ nhân phàm có những việc trong nhà, thuộc về len hay vải bông, ở đây, nữ nhân

CÚNG DƯỜNG                                         382

ấy thông thạo, không biếng nhác, tự tìm phương
pháp làm, vừa đủ để tự mình làm, vừa đủ để sắp đặt
người làm. Như vậy, này Visàkhà, là nữ nhân khéo
làm những công việc.

Và này Visàkhà, thế nào là nữ nhân biết thâu nhiếp các người phục vụ?

5. Ở đây, này Visàkhà, trong nhà người chồng, phàm
có nô tỳ nào, hay người đưa tin, hay người công thợ,
nữ nhân biết công việc của họ với công việc đã làm,
biết sự thiếu xót của họ với công việc không làm;
biết sức mạnh hay sức không mạnh của những người
đau bệnh; biết chia các đồ ăn, loại cứng và loại mềm,
mỗi người tùy theo từng phần của mình. Như vậy,
này Visàkhà, là nữ nhân biết thâu nhiếp những người
phục vụ.

Và này Visàkhà, thế nào là nữ nhân sở hành vừa ý chồng?

6. Ở đây, này Visàkhà, nữ nhân, những gì người
chồng không vừa ý, dầu cho có vì sanh mạng, nàng
cũng không làm. Như vậy, này Visàkhà, là nữ nhân
sở hành vừa ý chồng.

Và này Visàkhà, thế nào là nữ nhân biết giữ gìn tài sản thâu hoạch được?

CÚNG DƯỜNG                                         383

7. Ở đây, này Visàkhà, Phàm có tiền bạc, lúa gạo,
bạc và vàng người chồng đem về, nữ nhân, phòng
hộ, bảo vệ chúng, giữ gìn để khỏi bọn ăn trộm, ăn
cắp, kẻ uống rượu, kẻ phá hoại. Như vậy, là nữ nhân
biết giữ gìn tài sản thâu hoạch được.

Thành tựu bốn pháp này, này Visàkhà, nữ nhân thành tựu với sự chiến thắng ở đời. Đời nay rơi vào trong tầm tay của nàng.

8. Này Visàkhà, đầy đủ bốn pháp, nữ nhân thành tựu sự chiến thắng ở đời sau. Đời sau rơi vào tầm tay của nàng.

Thế nào là bốn?

9. Ở đây, này Visàkhà, nữ nhân có:

- Đầy đủ lòng tin.
- Đầy đủ giới đức.
- Đầy đủ bố thí.
- Đầy đủ trí tuệ.

Và này Visàkhà, thế nào là nữ nhân đầy đủ lòng tin?

10. Ở đây, này Visàkhà, nữ nhân có lòng tin, tin tưởng ở sự giác ngộ của Như Lai: "Đây là Thế Tôn, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, Minh Hạnh Túc,

CÚNG DƯỜNG                                       384

Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật, Thế Tôn ". Như vậy, này Visàkhà, là nữ nhân đầy đủ lòng tin.

Và này Visàkhà, thế nào là nữ nhân đầy đủ giới đức?

11. Ở đây, này Visàkhà, từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của
không cho, từ bỏ tà hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo,
từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu. Như vậy, này
Visàkhà, là nữ nhân đầy đủ giới đức.

Và này Visàkhà, thế nào là nữ nhân đầy đủ bố thí?

12. Ở đây, này Visàkhà, nữ nhân sống ở gia đình với tâm tư từ bỏ uế của xan tham, bố thí rộng rãi, với bàn tay cởi mở, vui thích từ bỏ, sẵn sàng đáp ứng các yêu cầu, vui thích chia xẻ các vật dụng bố thí. Như vậy, này Visàkhà, là nữ nhân đầy đủ bố thí.

Và này Visàkhà, thế nào là nữ nhân đầy đủ trí tuệ?

13. Ở đây, này Visàkhà, nữ nhân có trí tuệ, thành tựu
trí tuệ về sanh diệt, với Thánh thể nhập đưa đến chơn
chánh đoạn diệt khổ đau. Như vậy, này Visàkhà, là
nữ nhân đầy đủ trí tuệ.

Thành tựu bốn pháp này, này Visàkhà, nữ nhân thành tựu sự chiến thắng ở đời sau. Đời sau rơi vào trong tầm tay của nàng.

CÚNG DƯỜNG                                          385

Khéo làm các công việc
Thâu nhiếp người phục vụ
Sở hành vừa ý chồng
Giữ gìn của cất chứa
Đầy đủ tín và giới
Bố thí, không xan tham
Rửa sạch đường thượng đạo
Đến đời sau an lành
Như vậy là tám pháp
Nữ nhân có đầy đủ
Được gọi bậc có giới
Trú pháp, nói chân thật
Đủ mười sáu hành tướng
Thành tựu tám chi phần
Nữ cư sĩ như vậy
Với giới hạnh đầy đủ
Sanh làm vị Thiên nữ
Với thân thật khả ái.

CÚNG DƯỜNG                         386

46    Phước - Kinh GIA ĐÌNH – Tăng II, 702

GIA ĐÌNH – Tăng II, 702

1. - Khi nào, này các Tỷ-kheo, các người xuất gia giữ giới đi đến với gia đình, tại đấy các người do năm trường hợp, được nhiều công đức. Thế nào là năm?

2. Khi nào, này các Tỷ-kheo, các người xuất gia giữ
giới đi đến với gia đình, các người sau khi thấy họ
tâm được tịnh tín. Này các Tỷ-kheo, như vậy là đưa
đến cõi Trời, và gia đình ấy trong lúc ấy đã bước
được trên con đường ấy.

3. Khi nào, này các Tỷ-kheo, các người xuất gia giữ giới đi đến với gia đình, các người đứng dậy, đảnh lễ họ, mời họ ngồi. Này các Tỷ-kheo, như vậy đưa đến được sanh vào các gia đình cao sang, và gia đình ấy trong lúc ấy đã bước được trên con đường ấy.

4. Khi nào, này các Tỷ-kheo, các người xuất gia giữ
giới đi đến với gia đình, các người từ bỏ cấu uế của
xan tham. Này các Tỷ-kheo, như vậy đưa đến đại uy
lực, và gia đình ấy trong lúc ấy, đã bước được trên
con đường ấy.

CÚNG DƯỜNG                                         387

5. Khi nào, này các Tỷ-kheo, các người xuất gia giữ giới đi đến với gia đình, các người tùy theo khả năng, tùy theo năng lực, san sẻ vật bố thí. Này các Tỷ-kheo, như vậy đưa đến tài sản lớn, và gia đình ấy trong lúc ấy đã bước được trên con đường ấy.

6. Khi nào, này các Tỷ-kheo, các người xuất gia giữ
giới đi đến với gia đình, các người hỏi những câu hỏi,
đặt những câu hỏi, nghe pháp. Này các Tỷ-kheo, như
vậy đưa đến đại trí tuệ, và gia đình ấy trong lúc ấy
đã bước được trên con đường ấy.

Khi nào, này các Tỷ-kheo, các người xuất gia giữ giới đi đến với gia đình, tại đấy các người do năm trường hợp này được nhiều công đức.

CÚNG DƯỜNG                                          388

47      Quả - 8 pháp sanh làm Thiên nữ - Kinh TÔN GIẢ ANURUDDHA – Tăng III, 638

TÔN GIẢ ANURUDDHA –Tăng III, 638

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Kosambi, tại khu vườn Ghosita. Lúc bấy giờ Tôn giả Anuruddha, đang đi nghỉ ban ngày, ngồi Thiền tịnh.

Rồi rất nhiều Thiên nữ với thân khả ái đi đến Tôn giả
Anuruddha, sau khi đến, đảnh lễ Tôn giả Anuruddha
rồi đứng một bên. Đứng một bên, các Thiên nữ ấy
thưa với Tôn giả:

- Chúng tôi là những thiên nữ với thân khả ái. Trên ba địa hạt, chúng tôi có quyền lực và có tự tại!

 Thưa Tôn giả, chúng tôi muốn có hình sắc như
thế nào, chúng tôi liền được hình sắc ấy ngay
lập tức.
 Chúng tôi muốn được tiếng như thế nào, chúng
tôi liền được tiếng ấy ngay lập tức.
 Chúng tôi muốn được lạc thọ như thế nào,
chúng tôi liền được lạc thọ ấy ngay lập tức.

CÚNG DƯỜNG                                         389

Thưa Tôn giả, chúng tôi là những thiên nữ với thân khả ái. Trên ba địa hạt, chúng tôi có quyền lực và có tự tại.

2. Rồi Tôn giả Anuruddha suy nghĩ: "Mong rằng các
Thiên nữ này tất cả trở thành xanh, dung sắc xanh, y
áo xanh, trang điểm xanh". Rồi các Thiên nữ ấy, biết
được tâm của Tôn giả Anuruddha, tất cả đều trở
thành xanh, dung sắc xanh, y áo xanh, trang điểm
xanh.

Anuruddha suy nghĩ như sau: " Mong rằng các Thiên
nữ này tất cả trở thành vàng … tất cả trở thành đỏ …
tất cả trở thành trắng, dung sắc trắng, y áo trắng,
trang sức trắng. Rồi các Thiên nữ ấy, biết được tâm
của Tôn giả Anuruddha, tất cả đều trở thành vàng ...
đỏ ... trắng, dung sắc trắng, y áo trắng, trang sức
trắng.

Rồi các Thiên nữ ấy, một người hát, một người múa, một người vỗ tay. Ví như năm loại nhạc khí, khéo hòa điệu, khéo chơi, khéo đánh bởi người thiện xảo, thời tiếng phát ra được đáng ưa, khả lạc, khả dục, khả ái, mê ly. Cũng vậy, là nhạc của các Thiên nữ khéo trang điểm ấy, tiếng phát ra được đáng ưa, khả lạc, khả dục, khả ái, mê ly. Nhưng Tôn giả Anuruddha giữ các căn nhiếp phục. Các Thiên nữ ấy nghĩ rằng:

CÚNG DƯỜNG                                          390

"Tôn giả Anuruddha không có thưởng thức", liền biến mất tại chỗ.

3. Rồi Tôn giả Anuruddha, vào buổi chiều, từ Thiền
định đứng dậy đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ
Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một
bên,Tôn giả Anuruddha bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, ở đây, con đang đi nghỉ ban ngày,
ngồi Thiền tịnh. Rồi rất nhiều Thiên nữ với thân khả
ái đi đến con, sau khi đến, đảnh lễ con rồi đứng một
bên. Đứng một bên, các Thiên nữ ấy thưa với Tôn
giả:

- Chúng tôi là những thiên nữ với thân khả ái. Trên ba địa hạt, chúng tôi có quyền lực và có tự tại! ...

2. Rồi con suy nghĩ: " Mong rằng các Thiên nữ này tất cả trở thành xanh, dung sắc xanh, y áo xanh, trang điểm xanh". Rồi các Thiên nữ ấy, biết được tâm của con, tất cả đều trở thành xanh, dung sắc xanh, y áo xanh, trang điểm xanh. Rồi bạch Thế Tôn, con suy nghĩ như sau: " Mong rằng các Thiên nữ này tất cả trở thành vàng … tất cả trở thành đỏ … tất cả trở thành trắng, dung sắc trắng, y áo trắng, trang sức trắng. Rồi bạch Thế Tôn, các Thiên nữ ấy, biết được tâm của con, tất cả đều trở thành trắng, dung sắc trắng, y áo trắng, trang sức trắng.

CÚNG DƯỜNG                                          391

Rồi bạch Thế Tôn, các Thiên nữ ấy, một người hát,
một người múa, một người vỗ tay. Ví như năm loại
nhạc khí, khéo hòa điệu, khéo chơi, khéo đánh bởi
người thiện xảo, thời tiếng phát ra được đáng ưa, khả
lạc, khả dục, khả ái, mê ly. Cũng vậy, là nhạc của các
Thiên nữ khéo trang điểm ấy, tiếng phát ra được đáng
ưa, khả lạc, khả dục, khả ái, mê ly. Nhưng bạch Thế
Tôn, con giữ các căn nhiếp phục. Các Thiên nữ ấy
nghĩ rằng: "Con không có thưởng thức", liền biến
mất tại chỗ.

- Bạch Thế Tôn, thành tựu bao nhiêu pháp, nữ nhân sau khi thân hoại mạng chung, được sanh cộng trú với các Thiên nữ ấy với thân khả ái?

4. - Này, Anuruddha, đầy đủ tám pháp, nữ nhân sau khi thân hoại mạng chung, được sanh cộng trú với các Thiên nữ ấy với thân khả ái. Thế nào là tám?

5. Ở đây, này Anuruddha:

1. Nữ nhân đối với người chồng nào mẹ cha gả
cho, vì muốn lợi ích, vì tìm hạnh phúc, vì lòng
thương tưởng, vì lòng từ mẫn khởi lên đối với
người ấy, nữ nhân dậy trước, đi ngủ sau cùng,
vui lòng nhận mọi công việc, xử sự đẹp lòng,
lời nói dễ thương.

CÚNG DƯỜNG                                          392

2. Những ai có người chồng kính trọng Sa-môn,
Bà-la-môn như cha mẹ, nữ nhân ấy cung kính
tôn trọng, đảnh lễ, cúng dường, và khi họ đến,
sẽ dâng hiến chỗ ngồi và nước.
3. Phàm có những việc trong nhà, thuộc về len
hay vải bông, ở đây, nữ nhân ấy thông thạo,
không biếng nhác, tự tìm phương pháp làm,
vừa đủ để tự mình làm, vừa đủ để sắp đặt người
làm.
4. Trong nhà người chồng, phàm có nô tỳ nào,
hay người đưa tin, hay người công thợ, nữ
nhân biết công việc của họ với công việc đã
làm, biết sự thiếu xót của họ với công việc
không làm, biết sức mạnh hay sức không mạnh
của những người đau bệnh, biết chia các đồ ăn,
loại cứng và loại mềm, mỗi người tùy theo từng
phần của mình.
5. Phàm có tiền bạc, lúa gạo, bạc và vàng người
chồng đem về, nữ nhân ấy bảo vệ, phòng hộ
chúng, giữ gìn để khỏi ăn trộm, ăn cắp, kẻ uống
rượu, kẻ phá hoại.
6. Nữ cư sĩ quy y Phật, quy y Pháp, Quy y Tăng.
7. Nữ cư sĩ giữ giới, từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của
không cho, từ bỏ tà hạnh trong các dục, từ bỏ
nói láo, từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu.
8. Nữ cư sĩ bố thí, sống ở gia đình với tâm tư từ
bỏ uế của xan tham, bố thí rộng rãi, với bàn tay

CÚNG DƯỜNG                                        393

cởi mở, vui thích từ bỏ, sẵn sàng đáp ứng các yêu cầu, vui thích chia xẻ các vật dụng bố thí.

Thành tựu tám pháp này, nữ nhân sau khi thân hoại mạng chung, được sanh cộng trú với các Thiên nữ ấy với thân khả ái.

Hãy thường yêu thương chồng
Luôn nỗ lực cố gắng
Người đem lại lạc thú
Chớ khinh thường người chồng
Chớ làm chồng không vui
Chớ làm chồng tức tối
Với những người ganh tị
Chồng cung kính những ai
Hãy đảnh lễ tất cả
Vì nàng người có trí
Hoạt động thật nhanh nhẹn
Giữa các người làm việc
Xử sự thật khả ái
Biết giữ tài sản chồng
Sẽ được sanh tại chỗ
Các chư Thiên khả ái.

CÚNG DƯỜNG                                        394

48    Quả - 8 sanh thú do bố thí - Kinh THỌ SANH DO BỐ THÍ – Tăng III, 612

THỌ SANH DO BỐ THÍ –Tăng III, 612

1. - Này các Tỷ-kheo, có tám thọ sanh do bố thí.

Thế nào là tám?

2. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người bố thí cho Sa-
môn hay Bà-la-môn với đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe
cộ, vòng hoa, hương, dầu thoa, đồ nằm, trú xứ, đèn
đuốc. Người ấy bố thí và mong hưởng quả. Thấy các
Sát-đế-lỵ đại phú hay các Bà-la-môn đại phú, hay các
gia chủ đại phú, sung túc, đầy đủ, thọ hưởng năm dục
trưởng dưỡng, người ấy suy nghĩ như sau: "Mong
rằng, sau khi thân hoại mạng chung, được sanh cọng
trú với Sát-đế-lỵ đại phú, hay với Bà-la-môn đại phú,
hay với gia chủ đại phú ". Người ấy móng tâm như
vậy, trú tâm như vậy, tu tâm như vậy, tâm người ấy
hướng đến hạ liệt, không tu tập hướng thượng, sau
khi thân hoại mạng chung, được sanh cọng trú với
Sát-đế-lỵ đại phú, hay với Bà-la-môn đại phú, hay
với gia chủ đại phú. Ta nói rằng: "Người ấy là người
giữ giới, không phải là người ác giới". Này các Tỷ-
kheo, người giữ giới thành công, vì tâm hướng đến
thanh tịnh.

CÚNG DƯỜNG                                         395

3-4. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người bố thí cho Sa-
môn hay Bà-la-môn với đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe
cộ, vòng hoa, hương, dầu thoa, đồ nằm, trú xứ, đèn
đuốc. Người ấy bố thí và mong hưởng quả. Nghe
rằng: "Bốn Thiên vương thiên sống lâu, có dung sắc,
được nhiều an lạc", người ấy suy nghĩ như sau:
"Mong rằng khi thân hoại mạng chung, được sanh
cọng trú với chư Thiên ở Bốn Thiên vương ...

… với chư Thiên ở cõi trời Ba mươi ba …

... với chư Thiên ở cõi Trời Dạ-ma …

... với chư Thiên ở cõi Trời Đâu-xuất …

... với chư Thiên ở cõi Trời Hóa lạc …

với chư Thiên ở cõi Trời Tha hóa Tự tại thiên …
"Người ấy móng tâm như vậy, trú tâm như vậy, tu
tâm như vậy, tâm người ấy hướng đến hạ liệt, không
tu tập hướng thượng, sau khi thân hoại mạng chung,
được sanh cọng trú với chư Thiên ở cõi Bốn thiên
vương … ở cõi Tha hóa Tự tại thiên, hay với Bà-la-
môn đại phú, hay với gia chủ đại phú. Ta nói rằng:
"Người ấy là người giữ giới, không phải là người ác
giới". Này các Tỷ-kheo, người giữ giới thành công,
vì tâm hướng đến thanh tịnh.

CÚNG DƯỜNG                                        396

5. Ở đây, này các Tỷ-kheo, có người bố thí cho Sa-
môn, Bà-la-môn với đồ ăn, đồ uống… Nghe rằng: ":
"Chư Thiên ở Phạm chúng thiên sống lâu, có dung
sắc, được nhiều an lạc", người ấy suy nghĩ như sau:
"………". Ta nói rằng: "Người ấy là người giữ giới,
không phải là người ác giới, là người ly tham, không
phải là người có tham". Này các Tỷ-kheo, người giữ
giới thành công, vì tâm hướng đến thanh tịnh. Này
các Tỷ-kheo, người giữ giới thành công, vì tâm
hướng đến ly tham.

Này các Tỷ-kheo, tám pháp này là tám pháp thọ sanh do bố thí.

CÚNG DƯỜNG                                        397

49      Quả - 8 thí sanh - Kinh PHÚNG TỤNG – 33 Trường II, 567

KINH PHÚNG TỤNG – Bài kinh số 33 – Trường II, 567 (Trích đoạn)

2.   Tám thí sanh:

1.   Này các Hiền giả, có người bố thí cho Sa
môn hay Bà la môn, đồ ăn, đồ uống, vải, xe
cộ, hoa man, hương xông, hương thoa, sàng
tọa, phòng xá, đèn sáng. Đồ vật vị này bố
thí, vị này mong được bố thí trở lại. Người
này thấy người Sát đế lỵ có nhiều tài sản,
người Ba la môn có nhiều tài sản, hay người
gia chủ có nhiều tài sản, được sung mãn, cụ
túc, thụ hưởng năm món dục lạc. Vị này
nghĩ: "Mong rằng, sau khi thân hoại mạng
chung, ta sẽ được sanh là một trong những
người Sát đế lỵ có nhiều tài sản, người Bà la
môn có nhiều tài sản hay người gia chủ có
nhiều tài sản". Vị này nắm vững tâm ấy, an
trú tâm ấy, tu tập tâm ấy. Tâm này được giải
thoát trong tầm hạ liệt, không tu tập cao hơn,
nên đưa đến tái sanh trong tầm ấy. Và tôi xác

CÚNG DƯỜNG                                              398

nhận, đây là trường hợp một vị đầy đủ giới
luật, không phải vị phá giới luật. Này các
Hiền giả, tâm nguyện của một vị giữ giới
được thành tựu nhờ sự thanh tịnh.

2.   Này các Hiền giả, lại nữa, ở đây, có người
bố thí cho Sa môn hay Bà la môn, đồ ăn, đồ
uống, vải, xe cộ, hoa man, hương xông,
hương thoa, sàng tọa, phòng xá, đèn sáng.
Đồ vật vị này bố thí, vị này mong được trở
lại. Vị này nghe: "Tứ Đại Thiên vương thọ
mạng lâu dài, đẹp trai và nhiều an lạc". Vị
này nghĩ: "Mong rằng sau khi thân hoại
mạng chung, ta được sanh thành một trong
hàng Tứ Đại Thiên vương". Vị này nắm
vững tâm ấy, an trú tâm ấy, tu tập tâm ấy.
Tâm này được giải thoát trong tầm hạ liệt,
không tu tập cao hơn, nên đưa đến tái sanh
trong tầm ấy. Và tôi xác nhận đây là trường
hợp một vị đầy đủ giới luật, không phải vị
phá giới luật. Này các Hiền giả, tâm nguyện
của một vị giữ giới được thành tựu nhờ sự
thanh tịnh.

3.   Này các Hiền giả, lại nữa, ở đây, có người bố thí cho Sa môn hay Bà la môn, đồ ăn, đồ uống, vải, xe cộ, hoa man, hương xông,

CÚNG DƯỜNG                                       399

hương thoa, sàng tọa, phòng xá, đèn sáng.
Đồ vật vị này bố thí, vị này mong được trở
lại. Vị này nghe: "Chư Thiên Tam thập tam
thiên...

4.   ...chư Thiên Dạ ma...

5.   ...chư Thiên Đâu suất...

6.   ....chư Thiên Hóa Lạc...

7.   ....chư Thiên Tha Hóa Tự tại được sống lâu,
đẹp trai, được nhiều an lạc". Vị này nghĩ:
"Mong rằng sau khi thân hoại mạng chung,
ta được sanh thành một trong hàng chư
Thiên Thoa Hóa Tự tại". Vị này nắm vững
tâm ấy, an trú tâm ấy, tu tập tâm ấy. Tâm này
được giải thoát trong tầm hạ liệt, không tu
tập cao hơn, nên đưa đến tái sanh trong tầm
ấy. Và tôi xác nhận, đây là trường hợp một
vị đầy đủ giới luật, không phải vị phá giới
luật. Này các Hiền giả, tâm nguyện của một
vị giữ giới được thành tựu nhờ sự thanh tịnh.

8.   Này các Hiền giả, lại nữa, ở đây, có người
bố thí cho Sa môn hay Bà la môn, đồ ăn, đồ
uống, vải, xe cộ, hoa man, hương xông,
hương thoa, sàng tọa, phòng xá, đèn sáng.

CÚNG DƯỜNG                                         400

Đồ vật vị này bố thí, vị này mong được trở
lại. Vị này nghe: "Chư Thiên Phạm Chúng
thọ mạng lâu dàu, đẹp trai và nhiều an lạc".
Vị này nghĩ: "Mong rằng, sau khi thân hoại
mạng chung, ta được sanh thành một trong
hàng Phạm Chúng thiên". Vị này nắm vững
tâm ấy, an trú tâm ấy, tu tập tâm ấy. Tâm này
được giải thoát trong tầm hạ liệt, không tu
tập cao hơn, nên đưa đến tái sanh trong tầm
ấy. Và tôi xác nhận đây là…trường hợp một
vị đầy đủ giới luật, không phải vị phá giới
luật. Này các Hiền giả, tâm nguyện của một
vị giữ giới được thành tựu nhờ sự thanh tịnh.

CÚNG DƯỜNG                                      401

50    Quả - Buôn bán đắc hay ế vì sao - Kinh BUÔN BÁN – Tăng I, 708

BUÔN BÁN – Tăng I, 708

1. Rồi Tôn giả Sàriputta ... ngồi một bên, Tôn giả Sàriputta bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, do nhân gì, do duyên gì, ở đây, có
hạng người do buôn bán như vậy, đi đến thất bại?
- Do nhân gì, do duyên gì, bạch Thế Tôn, ở đây, có
hạng người, do buôn bán như vậy, không thành
tựu được như ý muốn?
- Do nhân gì, do duyên gì, bạch Thế Tôn, ở đây, có
hạng người do buôn bán như vậy, thành tựu được
như ý muốn?
- Do nhân gì, do duyên gì, ở đây có hạng người do
buôn bán như vậy, lại được thành tựu ngoài ý
muốn?

2. - Ở đây, này Sàriputta, có hạng người đi đến vị Sa- môn hay Bà-la-môn và hứa hẹn như sau: "Thưa Tôn giả, hãy nói lên điều Tôn giả cần giúp đỡ", nhưng người ấy không cho như đã được hứa. Nếu từ chỗ đấy mạng chung, đi đến chỗ này, dầu cho người ấy có buôn bán gì, buôn bán đi đến chỗ thất bại.

CÚNG DƯỜNG                                          402

3. Ở đây, này Sàriputta, có hạng người đi đến Sa-
môn hay Bà-la-môn và hứa như: "Thưa Tôn giả, hãy
nói lên điều Tôn giả cần giúp đỡ", nhưng người ấy
không cho như đã quyết định muốn cho. Nếu từ chỗ
đấy mạng chung, đi đến chỗ này, dầu cho người ấy
có buôn bán gì, buôn bán ấy không đi đến thành tựu
như ý muốn.

4. Ở đây, này Sàriputta, có hạng người đi đến Sa-
môn hay Bà-la-môn và hứa như sau: "thưa Tôn giả,
hãy nói lên điều Tôn giả cần giúp đỡ". Và người ấy
cho như đã quyết định muốn cho. Nếu từ chỗ đấy
mạng chung, đi đến chỗ này, dầu cho người ấy có
buôn bán gì, buôn bán ấy đi đến thành tựu như ý
muốn.

5. Ở đây, này Sàriputta, có hạng người đi đến Sa-
môn hay Bà-la-môn và hứa như sau: "Thưa Tôn giả,
hãy nói lên điều Tôn giả cần giúp đỡ", và người ấy
cho hơn như đã quyết định muốn cho. Nếu từ chỗ
đấy mạng chung đi đến chỗ này, dầu người ấy có
buôn bán gì, buôn bán như vậy được thành tựu ngoài
ý muốn.

Này Sàriputta, đây là nhân, đây là duyên, ở đây, có hạng người do buôn bán như vậy đi đến thất bại. Đây là nhân, đây là duyên, này Sàriputta, ở đây, có hạng người do buôn bán như vậy, không thành tựu được

CÚNG DƯỜNG                                        403

như ý muốn. Đây là nhân, đây là duyên, này
Sàriputta, ở đây, có hạng người, do buôn bán như
vậy, thành tựu được như ý muốn. Đây là nhân, đây
là duyên, này Sàriputta, ở đây, có hạng người do
buôn bán như vậy được thành tựu ngoài ý muốn.

CÚNG DƯỜNG                                    404

51    Quả - Bố thí nào có quả lớn hơn - Kinh VELÀMA – Tăng IV, 124

VELÀMA – Tăng IV, 124

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Sàvatthi, tại Jetavana,
vườn ông Anàthapindika. Rồi Tôn giả
Anàthapindika đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ
Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với
gia chủ Anàthapindika đang ngồi xuống một bên:

- Này Gia chủ, Ông có bố thí trong gia đình của Ông không?

- Bạch Thế Tôn, trong gia đình của con có bố thí, nhưng chỉ có món ăn thô tệ làm bằng hột gạo bể, và cháo chua.

2. - Này Gia chủ, dầu bố thí các món thô hay tế, nếu:

- Bố thí không cẩn thận,
- Bố thí không có chú tâm,
- Bố thí không tự tay mình,
- Bố thí những vật quăng đi,
- Bố thí không có nghĩ đến tương lai;
Chỗ nào, chỗ nào, sự bố thí ấy sanh quả dị thục, thời:

CÚNG DƯỜNG                                          405

- Tâm không thiên về thưởng thức các món ăn
thù diệu,
- Tâm không thiên về thưởng thức y áo,
- Tâm không thiên về thưởng thức các cỗ xe thù
diệu,
- Tâm không thiên về thưởng thức năm dục công
đức thù diệu.
- Và các người con, hay vợ, hay những người
phục vụ, hay những người đưa tin, hay những
người làm công, họ không có khéo nghe, họ
không có lóng tai, họ không có an trú tâm hiểu
biết. Vì sao? Này Gia chủ, như vậy là quả dị
thục của các nghiệp làm không có cẩn thận.
3. Này Gia chủ, dầu có bố thí các món thô hay tế,
nếu:

- Bố thí có cẩn thận,
- Bố thí có chú tâm,
- Bố thí tự tay mình,
- Bố thí những vật không quăng bỏ đi,
- Bố thí có nghĩ đến tương lai;

Chỗ nào, chỗ nào, sự bố thí ấy sanh quả dị thục, thời:

- Tâm thiên về thưởng thức các món ăn thù diệu, - Tâm thiên về thưởng thức y áo thù diệu, - Tâm thiên về thưởng thức các cỗ xe thù diệu,

CÚNG DƯỜNG                                          406

- Tâm thiên về thưởng thức năm dục công đức
thù diệu.
- Và các người con, hay vợ, hay những người
phục vụ, hay những người đưa tin, hay những
người làm công, họ có khéo nghe, họ có lóng
tai, họ có an trú tâm hiểu biết. Vì sao? Này Gia
chủ, như vậy là quả dị thục của việc làm có
cẩn thận.

4. Thuở xưa, này Gia chủ, có một vị Bà-la-môn tên là Velàma. Vị ấy bố thí rộng lớn như sau:

10. Vị ấy bố thí 84.000 bát bằng vàng đựng đầy
bạc.
11. Vị ấy bố thí 84.000 bát bằng bạc đựng đầy
vàng.
12. Vị ấy bố thí 84.000 bát bằng đồng đựng đầy
châu báu.
13. Vị ấy bố thí 84.000 con voi với đồ trang sức
bằng vàng, với các ngọn cờ bằng vàng, bao
trùm với những lưới bằng chỉ vàng và 84.000
cỗ xe, được trải da sư tử, được trải với da cọp,
được trải với da báo, được trải với mềm màu
vàng, với những trang sức bằng vàng, với các
ngọn cờ bằng vàng, bao trùm với những lưới
bằng chỉ vàng.

CÚNG DƯỜNG                                        407

14. Vị ấy bố thí 84.000 con bò sữa, cột bằng
những sợi dây gai mịn với những thùng sữa
bằng bạc.
15. Vị ấy bố thí 84.000 thiếu nữ, trang sức với
những bông tai bằng châu báu.
16. Vị ấy bố thí 84.000 giường nằm trải nệm bằng
len thêu bông, nệm bằng da con sơn dương gọi
là kadali, tấm khảm với lầu che phía trên, có
đầu gối chân màu đỏ hai phía.
17. Vị ấy bố thí 84.000 thước vải, bằng vài gai
mịn màng nhất, bằng vải lụa mịn màng nhất,
bằng vải bông mịn màng nhất.
18. Và ai có thể nói về các đồ ăn, đồ uống, loại
cứng, loại mềm, các loại đồ ăn nếm và các loại
nước đường. "Chúng tôi nghĩ chúng chảy như
dòng sông".

5. Có thể, này Gia chủ, Ông nghĩ: "Có thể Bà-la-môn
Velàma là một người nào khác, vị đã bố thí một cách
rộng lớn như vậy". Này Gia chủ, chớ có nghĩ như
vậy. Chính lúc ấy, Ta là Bà-la-môn Velàma, chính
Ta đã bố thí rộng lớn ấy.

Nhưng này Gia chủ, khi bố thí ấy được cho, không có một ai xứng đáng để nhận bố thí. Không có một ai làm cho thanh tịnh bố thí ấy.

CÚNG DƯỜNG                                       408

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn, nhưng nếu có ai bố thí cho một người chánh kiến, bố thí này lớn hơn quả lớn kia.

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng
lớn và có ai bố thí cho 100 người chánh kiến, và có
ai bố thí cho một vị Nhất lai, bố thí này quả lớn hơn
bố thí kia.

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí rộng
lớn, và có ai bố thí cho 100 người Nhất lai, và có ai
bố thí cho một vị Bất lai, bố thí này quả lớn hơn bố
thí kia.

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng
lớn, và có ai bố thí cho 100 vị Bất lai, và có ai bố thí
cho một vị A-la-hán, bố thí này quả lớn hơn bố thí
kia.

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn hơn, và có ai bố thí cho một vị Độc Giác Phật, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí có
rộng lớn và có người bố thí cho 100 vị Độc Giác
Phật, có ai bố thí cho Như Lai, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

CÚNG DƯỜNG                                            409

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn, và có ai bố thí cho chúng Tỷ-kheo với đức Phật là vị thượng thủ…

… và có ai xây dựng một tinh xá cho chúng Tăng trong bốn phương...

… và có ai với tâm tịnh tín qui y Phật, Pháp và Tăng…

… và có ai với tâm tịnh tín chấp nhận học pháp, từ
bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà hạnh
trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ không đắm say
rượu men, rượu nấu...

… và ai tu tập từ tâm giải thoát, cho đến trong khi khoảnh khắc vắt sữa bò, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn, nhưng nếu có ai bố thí một vị đầy đủ chánh kiến... … và có ai bố thí một vị Bất lai... và có ai bố thí trăm vị Bất lai… và có ai bố thí một vị A-la-hán... và có ai bố thí trăm vị A-la-hán... và có ai bố thí một vị Độc giác Phật, và có ai bố thí Như Lai, bậc A-la- hán, Chánh Đẳng Giác... và có ai bố thí chúng Tỷ- kheo với đức Phật là vị cầm đầu, và có ai cho xây dựng một tinh xá cho chúng Tăng trong bốn

CÚNG DƯỜNG                                           410

phương... và có ai với tâm tịnh tín qui y Phật, Pháp
và chúng Tăng... và có ai tâm tịnh tín chấp nhận học
pháp, từ bỏ sát sanh... từ bỏ đắm say rượu men, rượu
nấu...

… và có ai dầu chỉ trong một khoảnh khắc vắt sữa bò, tu tập từ tâm…

… và có ai dầu chỉ trong một khoảnh khắc búng ngón tay, tu tập tưởng vô thường, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

CÚNG DƯỜNG                                        411

52     Quả - Bố thí nào có quả lớn Chỗ nào bố thí cần phải đem cho - Kinh Cung Thuật – Tương I, 219

Cung Thuật – Tương I, 219

1) Ở tại Sàvatthi.

2) Ngồi xuống một bên, vua Pasenadi nước Kosala bạch Thế Tôn:

- Chỗ nào, bạch Thế Tôn, bố thí cần phải đem cho?

3) - Thưa Đại vương, tại chỗ nào, tâm được hoan hỷ.

4) - Bạch Thế Tôn, chỗ nào cho được quả lớn?

5) Thưa Đại vương, câu: "Chỗ nào bố thí cần phải đem cho" khác với câu: "Chỗ nào cho được quả lớn".

Thưa Đại vương, cho người trì giới được quả báo lớn. Cho người không giữ giới không được như vậy.

Về vấn đề này, thưa Đại vương, Ta sẽ hỏi Đại vương, Đại vương kham nhẫn như thế nào, hãy trả lời câu hỏi ấy như vậy.

CÚNG DƯỜNG                                       412

6) Thưa Đại vương, Đại vương nghĩ thế nào? Ở đây,
Đại vương đang lâm chiến, và cuộc giao tranh đang
tiếp diễn dữ dội. Rồi một thanh niên Sát-đế-lỵ đến,
không có học tập, không có huấn luyện, không có
thực tập, không có phục vụ, rụt rè, sợ hãi, run sợ.
Đại vương có chấp nhận người ấy không? Đại vương
có ủng hộ người ấy không, và một người như vậy có
lợi ích gì cho Đại vương không?

7) Bạch Thế Tôn, con không ủng hộ người ấy và một người như vậy không có lợi ích gì cho con cả.

8) Rồi một thanh niên Bà-la-môn, không có học tập...
Rồi một thanh niên Vessa (thương gia) đến... Rồi một
thanh niên Sudda (Thủ-đà: cùng đinh) đến, không có
học tập...,... và một người như vậy không có lợi ích
gì cho con cả.

9) Thưa Đại vương, Đại vương nghĩ thế nào? Ở đây,
Đại vương đang lâm chiến, và cuộc giao tranh đang
tiếp diễn dữ dội. Rồi một thanh niên Sát-đế-lỵ đến,
có học tập, có huấn luyện, có thực tập, có phục vụ,
không rụt rè, không sợ hãi, không run sợ. Đại vương
có chấp nhận người ấy không? Đại vương có ủng hộ
người ấy không, và một người như vậy có lợi ích gì
cho Đại vương không?

CÚNG DƯỜNG                                        413

10) Bạch Thế Tôn, con ủng hộ người ấy. Và một người như vậy có lợi ích cho con.

11) Rồi một thanh niên Bà-la-môn đến, có học tập...
Rồi một thanh niên Vessa đến... Rồi một thanh niên
Sudda đến có học tập và một người như vậy có ích
lợi gì cho Đại vương không?

12) Bạch Thế Tôn, con ủng hộ người ấy và một người như vậy có lợi ích cho con.

13) Cũng vậy, thưa Đại vương, dầu cho một người
có xuất gia từ một gia đình nào, từ bỏ gia đình,
sống không gia đình, vị ấy đoạn trừ năm chi và hội
đủ năm chi. Bố thí cho một người như vậy có quả
báo lớn.

14) Thế nào là năm chi được đoạn trừ?

1. Tham dục được đoạn trừ,
2. Sân được đoạn trừ,
3. Hôn trầm thụy miên được đoạn trừ,
4. Trạo hối được đoạn trừ,
5. Nghi được đoạn trừ.

Năm chi này được đoạn trừ.

15) Thế nào là năm chi được hội đủ?

CÚNG DƯỜNG                                       414

- Vô học giới uẩn được hội đủ,
- Vô học định uẩn được hội đủ,
- Vô học tuệ uẩn được hội đủ,
- Vô học giải thoát uẩn được hội đủ,
- Vô học giải thoát tri kiến uẩn được hội đủ.

Năm chi này được hội đủ.

16) Chính một người như vậy, năm chi được đoạn trừ, năm chi được hội đủ, bố thí cho người như vậy được quả báo lớn.

17) Thế Tôn nói như vậy. Rồi bậc Đạo Sư lại nói thêm:

Vị vua đang lâm chiến,
Sẽ giữ lại thanh niên,
Cung thuật được thiện xảo,
Dõng mãnh đầy khí lực.
Nhà vua không tuyển chọn,
Theo tiêu chuẩn thọ sanh.

Cũng vậy, người có trí,
Kính lễ bậc hạ sanh,
Bậc này sống Thánh hạnh,
Nhẫn nhục và hiền hòa.
Hãy làm cốc thoải mái
Dựng nhà cho đa văn,

CÚNG DƯỜNG                                        415

Rừng khô làm bể nước, Hiểm trở, mở đường đi.

Với tâm tư thanh tịnh,
Hãy cho kẻ trực tâm,
Cho đồ ăn, đồ uống,
Cho vải mặc, trú xá.
Như mây giông gầm thét,
Chớp sáng trăm đầu mây,
Nước mưa ào ào xuống,
Tràn đầy đất thấp cao.

Cũng vậy, bậc thiện tín,
Đa văn, trữ đồ ăn,
Thỏa mãn kẻ khất sĩ.
Kẻ trí tâm hoan hỷ,
Phân phát vật ăn uống,
Nói "Cho, hãy đem cho".
Như vậy, la, gầm, thét,
Mưa móc như thần mưa,
Các công đức to lớn,
Do bố thí mang lại,
Đem mưa ân, mưa móc,
Trên những người bố thí.

CÚNG DƯỜNG                    416

53    Quả - Bố thí nào có quả thật lớn - Kinh Tổ Chức Lễ Tế Đàn – Tương I, 516

Tổ Chức Lễ Tế Đàn – Tương I, 516

1) Một thời Thế Tôn trú ở Ràjagaha (Vương Xá), tại núi Gijjhakùta (Linh Thứu).

2) Rồi Thiên chủ Sakka đi đến Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng một bên.

3) Đứng một bên, Thiên chủ Sakka nói lên bài kệ với Thế Tôn:

Loài Người lễ tế đàn,
Chúng sanh mong công đức.
Ai làm các công đức,
Đưa đến sự tái sanh,
Chỗ nào sự bố thí,
Được quả báo thật lớn?
(Thế Tôn):
4) Ai thành tựu bốn đạo,
Ai chứng đắc bốn quả,
Tăng chúng ấy chơn trực,
Giới, định, tuệ đầy đủ.

CÚNG DƯỜNG                                       417

Loài Người lễ tế đàn,
Chúng sanh mong công đức.
Ai làm các công đức,
Đưa đến sự tái sanh,
Bố thí cho chúng Tăng,
Được quả báo thật lớn.

CÚNG DƯỜNG                     418

54    Quả - Cho ai là có quả lớn - Kinh THỬA RUỘNG – Tăng III, 608

THỬA RUỘNG –Tăng III, 608

1.- Này các Tỷ-kheo, hột giống được gieo vào thửa
ruộng thành tựu tám chi phần được xem là không
quả lớn, không vị ngọt lớn, không phải địa điểm tăng
thịnh.

Thế nào là thành tựu tám chi phần?

2. Này các Tỷ-kheo, ở đây:

- Thửa ruộng lồi lên lõm xuống,
- Đầy đá và sạn,
- Đất mặn,
- Không có bề sâu,
- Không có chỗ nước chảy ra,
- Không có chỗ nước chảy vào,
- Không có nước chảy,
- Không có bờ đê.

Như vậy, này các Tỷ-kheo, hột giống được gieo vào
thửa ruộng thành tựu được tám chi phần được xem
là không quả lớn, không vị ngọt lớn, không phải địa
điểm tăng thịnh.

CÚNG DƯỜNG                                        419

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, bố thí giữa những Sa- môn, Bà-la-môn thành tựu tám chi phần, không có quả lớn, không lợi ích lớn, không có rung cảm lớn.

Thế nào là thành tựu tám chi phần?

3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, các Sa-môn, các Bà-la-
môn có tà kiến, tà tư duy, tà ngữ, tà nghiệp, tà mạng,
tà tinh tấn, tà niệm, tà định. Như vậy, này các Tỷ-
kheo, bố thí giữa những Sa-môn, Bà-la-môn thành
tựu tám chi phần, không có quả lớn, không lợi ích
lớn, không có rung cảm lớn.

4. Này các Tỷ-kheo, hột giống được gieo vào thửa ruộng thành tựu tám chi phần được xem là quả lớn, có vị ngọt lớn, là địa điểm tăng thịnh.

Thế nào là thành tựu tám chi phần?

5. Này các Tỷ-kheo, ở đây:

- Thửa ruộng không lồi lên lõm xuống,
- Không có đầy đá và sạn,
- Không có đất mặn,
- Có bề sâu,
- Có chỗ nước chảy ra,
- Có chỗ nước chảy vào,
- Có nước chảy,

CÚNG DƯỜNG                                          420

- Có bờ đê.

Như vậy, này các Tỷ-kheo, hột giống được gieo vào thửa ruộng thành tựu được tám chi phần được xem là có quả lớn, có vị ngọt lớn, là địa điểm tăng thịnh.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, bố thí giữa những Sa- môn, Bà-la-môn thành tựu tám chi phần, có quả lớn, lợi ích lớn, có rung cảm lớn.

Thế nào là thành tựu tám chi phần?

6. Ở đây, này các Tỷ-kheo, các Sa-môn, các Bà-la-
môn có chánh kiến, chánh tư duy, chánh ngữ, chánh
nghiệp, chánh mạng, chánh tinh tấn, chánh niệm,
chánh định. Như vậy, này các Tỷ-kheo, bố thí giữa
những Sa-môn, Bà-la-môn thành tựu tám chi phần,
có quả lớn, lợi ích lớn, có rực rỡ lớn, có rung cảm
lớn.

Khi ruộng được đầy đủ
Hột giống gieo đầy đủ
Khi mưa xuống đầy đủ
Lúa gặt được đầy đủ
Tai họa không có mặt
Tăng trưởng được đầy đủ
Rộng lớn được đầy đủ
Kết quả được đầy đủ

CÚNG DƯỜNG                                          421

Cũng vậy, sự bố thí
Giữa những người đủ giới
Và vật liệu bố thí
Cũng được sắm đầy đủ
Đưa đến sự đầy đủ
Vì sở hành đầy đủ
Vậy ai muốn đầy đủ
Phải tự mình đầy đủ
Phục vụ người đủ tuệ
Như vậy thành công đủ
Đầy đủ trí và đức
Với tâm được đầy đủ
Làm nghiệp được đầy đủ
Lợi ích được đầy đủ
Như thật biết cuộc đời
Đạt được kiến đầy đủ
Đường đầy đủ đi đến
Tiến đến ý đầy đủ
Vất bỏ mọi cấu uế
Đạt Niết-bàn cụ túc
Giải thoát mọi khổ đau
Tức đầy đủ vẹn toàn.

CÚNG DƯỜNG                        422

55    Quả - Kinh BỐ THÍ BỮA ĂN – Tăng II, 368

BỐ THÍ BỮA ĂN – Tăng II, 368

 Người bố thí bữa ăn, này các Tỷ-kheo, người thí chủ đem lại cho người thọ lãnh năm điều. Thế nào là năm?

- Cho thọ mạng,
- Cho dung sắc,
- Cho an lạc,
- Cho sức mạnh,
- Cho biện tài.

 Cho thọ mạng, vị ấy được chia thọ mạng chư
Thiên hay loài Người.
 Cho dung sắc, vị ấy được chia dung sắc chư Thiên
hay loài Người.
 Cho an lạc, vị ấy được chia an lạc chư Thiên hay
loài Người.
 Cho sức mạnh, vị ấy được chia sức mạnh chư
Thiên hay loài Người.
 Cho biện tài, vị ấy được chia biện tài chư Thiên
hay loài Người.

CÚNG DƯỜNG                                      423

Người bố thí bữa ăn, này các Tỷ-kheo, người thí chủ đem lại cho người thọ lãnh năm điều này.

Bậc Hiền cho thọ mạng,
Sức mạnh, sắc, biện tài,
Bậc trí cho an lạc,
Được chia phần an lạc.
Cho thọ mạng, sức mạnh,
Sắc, thọ mạng, sức mạnh,
Sắc, an lạc, biện tài,
Được sống lâu, danh xưng,
Tại chỗ được tái sanh.

CÚNG DƯỜNG                                       424

56    Quả - Kinh BỐ THÍ XỨNG BẬC CHÂN NHÂN – Tăng II, 591

BỐ THÍ XỨNG BẬC CHÂN NHÂN – Tăng II, 591

1. - Này các Tỷ-kheo, có năm loại bố thí này xứng bậc Chân nhân.

2. Thế nào là năm?

-   Bố thí có lòng tin,
-   Bố thí có kính trọng,
-   Bố thí đúng thời,
-   Bố thí với tâm không gượng ép,
-   Bố thí không làm thương tổn mình và người.

Này các Tỷ-kheo, sau khi bố thí với lòng tin, chỗ nào,
chỗ nào, quả dị thục của sự bố thí ấy đem lại kết quả:
Người ấy được giàu sang, đại phú, tài sản sung mãn,
đẹp trai, dễ ngó, có thành tín và thành tựu dung sắc
thù thắng như hoa sen.

Và này các Tỷ-kheo, sau khi bố thí có cung kính, chỗ nào, chỗ nào, quả dị thục của sự bố thí ấy đem lại kết quả: Người ấy được giàu sang, đại phú, tài sản sung mãn; và các con trai, các bà vợ, các người nô tỳ, các người đưa tin, các người làm công, những

CÚNG DƯỜNG                                          425

người ấy đều sẵn sàng vâng theo người ấy, họ lóng tai và phục vụ với tâm hiểu biết.

Và này các Tỷ-kheo, sau khi bố thí đúng thời, chỗ
nào, chỗ nào, quả dị thục của sự bố thí ấy đem lại
kết quả: Người ấy được giàu sang, đại phú, tài sản
sung mãn; và các vật dụng đến với người ấy đúng
thời và sung túc.

Và này các Tỷ-kheo, sau khi bố thí với tâm không
gượng ép, chỗ nào, chỗ nào, quả dị thục của sự bố
thí ấy đem lại kết quả: Người ấy được giàu sang, đại
phú, tài sản sung mãn, và hướng tâm thụ hưởng đầy
đủ năm dục công đức.

Và này các Tỷ-kheo, sau khi bố thí không làm thương tổn mình và người, chỗ nào, chỗ nào, quả dị thục của sự bố thí ấy đem lại kết quả: Người ấy được giàu sang, đại phú, tài sản sung mãn; và không một tai nạn nào từ đâu đến, đến với tài sản của người ấy, hoặc từ lửa, từ nước, từ vua, từ ăn trộm, từ các người thù địch hay từ các người thừa tự.

Này các Tỷ-kheo, có năm loại bố thí xứng bậc Chân nhân này.

CÚNG DƯỜNG                                          426

57    Quả - Kinh CHO CÁC VẬT KHẢ Ý – Tăng II, 382

CHO CÁC VẬT KHẢ Ý – Tăng II, 382

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Vesàlì, rừng Đại Lâm, tại
giảng đường có nóc nhọn. Rồi Thế Tôn, vào buổi
sáng đắp y, cầm y bát đi đến trú xứ của gia chủ Ugga
người Vesàlì, sau khi đến, ngồi xuống trên chỗ đã
soạn sẵn. Rồi gia chủ Ugga, người Vesàlì đi đến Thế
Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn, rồi ngồi xuống
một bên. Ngồi xuống một bên, gia chủ Ugga, người
Vesàlì bạch Thế Tôn:

2. - Bạch Thế Tôn, con nghe như sau từ miệng Thế
Tôn, con có nhận lãnh như sau từ miệng Thế Tôn:
"Ai cho vật khả ý, nhận được điều khả ý". Bạch Thế
Tôn, con có cháo nấu từ hoa cây sàla thật là khả ý,
có thể ăn được. Mong Thế Tôn nhận lấy cháo ấy, vì
lòng từ ái!

Và Thế Tôn nhận lấy, vì lòng từ ái.

- Bạch Thế Tôn, con nghe như sau từ miệng Thế Tôn, con nhận lãnh như sau từ miệng Thế Tôn: "Ai cho vật khả ý, nhận được điều khả ý". Bạch Thế Tôn, con

CÚNG DƯỜNG                                        427

có thịt heo nấu chung với trái táo, thật là khả ý. Mong Thế Tôn nhận lấy, vì lòng từ ái (chúng con)!

Và Thế Tôn nhận lấy, vì lòng từ ái.

- Bạch Thế Tôn, con nghe như sau từ miệng Thế Tôn,
con có nhận lãnh như sau từ miệng Thế Tôn: "Ai cho
vật khả ý, nhận được điều khả ý". Bạch Thế Tôn, con
có loại rau ống dài có dầu thật là khả ý. Mong Thế
Tôn nhận lấy, vì lòng từ ái!

Và Thế Tôn nhận lấy, vì lòng từ ái.

- Bạch Thế Tôn, con nghe như sau từ miệng Thế Tôn,
con nhận lãnh như sau từ miệng Thế Tôn: "Ai cho
vật khả ý, nhận được điều khả ý". Bạch Thế Tôn, con
có cháo gạo, các hạt đen được loại bỏ dùng với các
món canh, các món đồ ăn nhiều, thật là khả ái. Mong
Thế Tôn nhận lấy, vì lòng từ ái!

Và Thế Tôn nhận lấy, vì lòng từ ái.

Bạch Thế Tôn, con nghe như sau từ miệng Thế Tôn,
con có nhận như sau từ miệng Thế Tôn: "Ai cho vật
khả ái, nhận được điều khả ý". Bạch Thế Tôn, con có
các loại vải dệt từ Kàsi thật là khả ý. Mong Thế Tôn
nhận lấy, vì lòng từ ái!

Và Thế Tôn nhận lấy, vì lòng từ ái.

CÚNG DƯỜNG                                        428

- Bạch Thế Tôn, con nghe như sau từ miệng Thế Tôn,
con có nhận lãnh như sau từ miệng Thế Tôn: "Ai cho
vật khả ý, nhận được điều khả ý". Bạch Thế Tôn, con
có ghế dài với nệm trải giường bằng lông cừu, chăn
len thuê bông, nệm bằng da con sơn dương gọi là
kadalimigapavarapaccat-tharanam, tấm thảm có
lọng che phía trên, ghế dài có hai đầu gối chân màu
đỏ. Bạch Thế Tôn dầu rằng chúng con được biết:
Những vật ấy không phù hợp với Thế Tôn, nhưng
bạch Thế Tôn, tấm phản nằm bằng gỗ chiên đàn này
đáng giá hơn một trăm ngàn, mong Thế Tôn hãy
nhận lấy, vì lòng từ ái!

Và Thế Tôn nhận lấy, vì lòng từ ái.

Rồi Thế Tôn làm cho tùy hỷ gia chủ Ugga người xứ Vesàlì, với bài kệ tùy hỷ này:

Ai cho vật khả ý,
Nhận được điều khả ý,
Đối với bậc Chánh trực,
Vui lòng đem bố thí,
Vải mặc và giường nằm,
Ăn uống các vật dụng.
Biết được bậc La-hán,
Được ví là phước điền,
Nên các bậc Chân nhân,
Thí những vật khó thí,

CÚNG DƯỜNG                                       429

Được từ bỏ, giải thoát,
Không làm tâm đắm trước,
Người thí vật khả ý,
Nhận được điều khả ý.

Rồi Thế Tôn sau khi tùy hỷ gia chủ Ugga với bài kệ tùy hỷ này, liền đứng dậy và ra đi.

Rồi gia chủ Ugga người Vesàlì, sau một thời gian bị mệnh chung. Bị mệnh chung, gia chủ Ugga người Vesàlì được sanh với một thân rất khả ý.

Lúc bấy giờ, Thế Tôn trú ở Sàvatthi, Jetavana, tại
khu vườn ông Anàthapindika. Rồi Thiên tử Ugga,
sau khi đêm đã gần tàn, với dung sắc thù thắng chói
sáng toàn vùng Jetavana đi đến Thế Tôn, sau khi đi
đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng một bên. Thế Tôn nói
với Thiên tử Ugga đang đứng một bên:

- Này Ugga, sự việc có đúng như ý muốn không?

- Bạch Thế Tôn, sự việc có đúng như ý con muốn.

Rồi Thế Tôn với bài kệ nói với Thiên tử Ugga:

Ai cho vật khả ý,
Nhận được điều khả ý,
Bố thí vật tối thượng,
Sẽ được quả tối thượng.

CÚNG DƯỜNG                                        430

Người có vật thù diệu,
Nhận được điều thù diệu,
Người có vật tối thắng,
Nhận được điều tối thắng.
Người nào đem bố thí
Vật tối thượng, thù diệu,
Và các vật tối thắng,
Người ấy thọ mạng dài,
Và được cả danh xưng,
Tại chỗ vị ấy sanh.

CÚNG DƯỜNG                         431

58    Quả - Kinh LỢI ÍCH VÀ BỐ THÍ – Tăng II, 366

LỢI ÍCH VÀ BỐ THÍ – Tăng II, 366

 Này các Tỷ-kheo, có năm lợi ích này của bố thí. Thế nào là năm?

-   Được nhiều người ái mộ, ưa thích;
-   Được bậc Thiện nhân, Chân nhân thân cận;
-   Tiếng đồn tốt đẹp được truyền đi;
-   Không có sai lệch pháp của người gia chủ;
-   Khi thân hoại mạng chung được sanh lên cõi
lành, Thiên giới.

Những pháp này, này các Tỷ-kheo, là lợi ích của bố thí.

Người cho được ái kính,
Sở hành là hiền thiện,
Bậc Hiền thường thân cận,
Sống Phạm hạnh chế ngự.
Thuyết pháp người bố thí,
Đưa đến khổ đoạn diệt,
Vị ấy biết được pháp,
Lậu hoặc được tịch tịnh.

CÚNG DƯỜNG                                      432

59    Quả - Kinh ĐẠI TƯỚNG SÌHA – Tăng II, 362

ĐẠI TƯỚNG SÌHA – Tăng II, 362

1. Một thời, Thế Tôn ở Vesàlì, tại Đại Lâm ở giảng
đường có nóc nhọn. Rồi tướng quân Sìha đi đến thế
Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống
một bên. Ngồi xuống một bên, tướng quân Sìha bạch
Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn có thể trình bày cho con về quả thiết thực hiện tại của bố thí?

Thế Tôn đáp:

2. - Có thể được, này Sìha! Người bố thí, này Sìha,
người thí chủ được quần chúng ái mộ và ưa thích.
Này Sìha, người bố thí, người thí chủ được quần
chúng ái mộ và ưa thích, đây quả bố thí thiết thực
hiện tại.

3. Lại nữa, này Sìha! Bậc thiện, bậc Chân nhân thân
cận người bố thí, người thí chủ. Này Sìha, bậc Thiện,
bậc Chân nhân, thân cận người bố thí, người bố thí,
người thí chủ. Này Sìha, đây là quả bố thí thiết thực
hiện tại.

CÚNG DƯỜNG                                         433

4. Lại nữa, này Sìha! Người bố thí, người thí chủ được tiếng đồn tốt đẹp truyền đi. Này Sìha, người bố thí, người thí chủ được tiếng đồn tốt đẹp truyền đi. Này Sìha, đây là quả bố thí thiết thực hiện tại.

5. Lại nữa, này Sìha, người bố thí, người thí chủ đi
đến hội chúng nào, hoặc hội chúng Sát-đế-ly, hoặc
hội chúng Bà-la-môn, hoặc hội chúng gia chủ, hoặc
hội chúng Sa-môn. Vị ấy đi đến với tự tín, không có
do dự hoang mang. Này Sìha, người bố thí, người thí
chủ đi đến hội chúng Bà-la-môn, hoặc hội chúng gia
chủ, hoặc hội chúng Sa-môn; vị ấy đi đến với tự tín,
không có do dự hoang mang. Này Sìha, đây là quả
bố thí thiết thực hiện tại.

6. Lại nữa, Sìha! Người bố thí, người thí chủ, sau khi thân hoại mạng chung được sanh lên cõi lành, Thiên giới. Người bố thí, người thí chủ, này Sìha, sau khi thân hoại mạng chung, được sanh lên cõi lành, Thiên giới. Này Sìha, đây là quả bố thí thiết thực hiện đại.

7. Được nói vậy, tướng quân Sìha bạch Thế Tôn:

- Bốn quả bố thí thiết thực hiện tại này, bạch Thế Tôn, được Thế Tôn nói đến, con không nhờ chúng đi đến lòng tin Thế Tôn. Con biết được chúng.

CÚNG DƯỜNG                                          434

- Bạch Thế Tôn, con là người bố thí, là thí chủ
được quần chúng ái mộ ưa thích.
- Bạch Thế Tôn, con là người bố thí, người thí
chủ được bậc thiện, bậc Chân nhân thân cận với
con.
- Bạch Thế Tôn, con là người bố thí, người thí
chủ. Tiếng đồn tốt đẹp được truyền đi về con:"
Tướng quân Sìha là người bố thí, là người làm
việc, là người hộ trì chúng Tăng."
- Bạch Thế Tôn, con là người bố thí, là người thí
chủ. Con đi đến hội chúng nào, hoặc hội chúng
Sát-đế-ly, hoặc hội chúng Bà-la-môn, hoặc hội
chúng Gia chủ, hoặc hội chúng Sa-môn. Con đi
đến với lòng tự tín, không do dự hoang mang.

Bốn quả bố thí hiện tại này, bạch Thế Tôn, được Thế Tôn nói đến, con không nhờ chúng đi đến lòng tin Thế Tôn. Con biết được chúng.

Nhưng bạch Thế Tôn, khi Thế Tôn nói với con:
"Người bố thí, này Sìha, người thí chủ sau khi thân
hoại mạng chung được sanh lên cõi lành, Thiên
giới." Điều này con không được biết, ở đây con đi
đến lòng tin Thế Tôn.

- Sự kiện là vậy, này Sìha! Sự kiện là vậy, này Sìha! Người bố thí, người thí chủ, sau khi thân hoại mạng chung được sanh lên thiện thú, Thiên giới.

CÚNG DƯỜNG                                         435

Người cho được ái mộ,
Được nhiều người thân cận,
Được tiếng đồn tốt đẹp,
Danh xưng được tăng trưởng.
Không hoang mang do dự,
Đi vào giữa hội chúng,
Với tâm đầy tự tín,
Là người không xan tham.

Do vậy người có trí,
Thường thường làm bố thí,
Nhiếp phục uế, xan tham,
Tìm cầu chơn an lạc.
Được an trú lâu ngày,
Trên cõi trời Thập Tam
Họ sống vui hoan hỷ,
Đồng bạn với chư Thiên.

Sanh duyên đã làm xong
Thiện hạnh đã làm xong,
Mệnh chung sanh chư Thiên,
Được sống và thọ hưởng,
Tại rừng Nan-da-na
Tại đấy họ hoan hỷ,
Họ vui thích, thoải mái,
Thọ hưởng năm dục lạc,
Đối với lời thuyết giảng

CÚNG DƯỜNG                                 436

Bậc Vô trước Thế Tôn, Các đệ tử Thiện Thệ, Sống hoan hỷ Thiên giới

CÚNG DƯỜNG                             437

60    Quả - Kết quả hiện tại của Bố thí - Kinh SÌHA – Tăng III, 385

SÌHA –Tăng III, 385

1. Như vầy tôi nghe:

Một thời Thế Tôn trú ở Vesali, tại Đại Lâm, ở ngôi
nhà có nóc nhọn. Rồi tướng quân Sìha đi đến Thế
Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống
một bên. Ngồi xuống một bên, tướng quân Sìha bạch
Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, Thế Tôn có thể nêu rõ kết quả hiện tại của sự bố thí?

2. - Này Sìha, ở đây Ta sẽ hỏi Ông. Ông kham nhẫn như thế nào, hãy trả lời như vậy.

- Ông nghĩ thế nào, này Sìha, ở đây có hai người:
một người không có lòng tin, xan tham, keo kiệt, ác
khẩu; một người có lòng tin là người thí chủ, ưa thích
không chấp thủ, nghĩ thế nào, này Sìha, các vị A-la-
hán có lòng từ mẫn, sẽ có lòng từ mẫn với ai trước,
với người không có lòng tin, xan tham, keo kiệt, ác
khẩu hay với người có lòng tin, là người chí thủ,
không có chấp thủ?

CÚNG DƯỜNG                                          438

- Bạch Thế Tôn, hạng người không có lòng tin, xan
tham, keo kiệt, ác khẩu, làm sao các vị A-la-hán có
lòng từ mẫn, sẽ có lòng từ mẫn với hạng người này
trước được. Và bạch Thế Tôn, người nào có lòng tin,
là người thí chủ, không có chấp thủ, các vị A-la-hán
có lòng từ mẫn, sẽ có lòng từ mẫn với hạng người
này trước.

3. - Ông nghĩ thế nào, này Sìha, các vị A-la-hán đi
đến thăm, có thể đến thăm ai trước, hạng người
không có lòng tin, xan tham, keo kiết, ác khẩu, hay
hạng người có lòng tin, là người thí chủ, ưa thích
không chấp thủ?

- Bạch Thế Tôn, hạng người không có lòng tin, xan
tham, keo kiết, ác khẩu, làm sao các vị A-la-hán đi
đến thăm, có thể đến thăm trước được? Và bạch Thế
Tôn, hạng người có lòng tin, là người thí chủ, không
có chấp thủ, các vị A-la-hán đi đến thăm sẽ đi đến
hạng người này trước.

4. - Ông nghĩ thế nào, này Sìha, các vị A-la-hán thọ
lãnh đồ ăn khất thực, có thể thọ lãnh của ai trước,
hạng người không có lòng tin, xan tham, keo kiết, ác
khẩu hay hạng người có lòng tin, là người thí chủ,
ưa thích không chấp thủ?

CÚNG DƯỜNG                                        439

- Bạch Thế Tôn, hạng người không có lòng tin, xan tham, keo kiết, ác khẩu làm sao các vị A-la-hán thọ lãnh, có thể thọ lãnh của hạng người ấy trước được? Và bạch Thế Tôn, hạng người có lòng tin, là người thí chủ, ưa thích không chấp thủ, các vị A-la-hán có thể thọ lãnh của hạng người này trước.

5. - Ông nghĩ thế nào, này Sìha, các vị A-la-hán thuyết pháp cho ai trước, hạng người không có lòng tin, xan tham, keo kiết, ác khẩu hay hạng người có lòng tin, là người thí chủ, ưa thích không chấp thủ?

- Bạch Thế Tôn, hạng người không có lòng tin, xan
tham, keo kiết, ác khẩu làm sao các vị A-la-hán
thuyết pháp sẽ thuyết pháp cho hạng người ấy trước
được? Và bạch Thế Tôn, hạng người có lòng tin, là
người thí chủ, ưa thích không chấp thủ, các vị A-la-
hán thuyết pháp có thể thuyết pháp cho hạng người
này trước.

6. - Ông nghĩ thế nào, này Sìha, danh tiếng tốt đẹp
của ai được truyền rộng ra, hạng người không có
lòng tin, xan tham, keo kiết, ác khẩu hay hạng người
có lòng tin, là người thí chủ, ưa thích không chấp
thủ?

- Bạch Thế Tôn, hạng người không có lòng tin, xan tham, keo kiết, ác khẩu làm sao danh tiếng tốt đẹp

CÚNG DƯỜNG                                        440

của hạng người ấy được truyền rộng ra? Bạch Thế
Tôn, hạng người có lòng tin, là người thí chủ, ưa
thích không chấp thủ, danh tiếng tốt đẹp của hạng
người này có thể được truyền rộng ra.

7. - Ông nghĩ thế nào, này Sìha, ai đi đến bất cứ hội
chúng nào, hoặc hội chúng Sát-đế-ly, hoặc hội chúng
Bà-la-môn, hoặc hội chúng Gia chủ, hoặc hội chúng
Sa-môn, đi đến không sợ hãi, không rụt rè, hạng
người không có lòng tin, xan tham, keo kiết, ác khẩu
hay hạng người có lòng tin, là người thí chủ, ưa thích
không chấp thủ?

- Bạch Thế Tôn, hạng người không có lòng tin, xan
tham, keo kiết, ác khẩu làm sao hạng người ấy đi đến
bất cứ hội chúng nào, hoặc hội chúng Sát-đế-ly, hoặc
hội chúng Bà-la-môn, hoặc hội chúng Gia chủ, hoặc
hội chúng Sa-môn, đi đến không sợ hãi, không rụt rè
được? Bạch Thế Tôn, hạng người có lòng tin, là
người thí chủ, ưa thích không chấp thủ, hạng người
ấy đi đến bất cứ hội chúng nào, hoặc hội chúng Sát-
đế-ly, hoặc hội chúng Bà-la-môn, hoặc hội chúng
Gia chủ, hoặc hội chúng Sa-môn, đi đến không sợ
hãi, không rụt rè.

8. - Ông nghĩ thế nào, này Sìha, sau khi thân hoại mạng chung, ai có thể sanh lên thiện thú, thiên giới, cõi đời này, hạng người không có lòng tin, xan tham,

CÚNG DƯỜNG                                          441

keo kiết, ác khẩu hay hạng người có lòng tin, là người thí chủ, ưa thích không chấp thủ?

- Bạch Thế Tôn, hạng người không có lòng tin, xan
tham, keo kiết, ác khẩu làm sao hạng người ấy, sau
khi thân hoại mạng chung, ai có thể sanh lên thiện
thú, thiên giới, cõi đời này? Bạch Thế Tôn, hạng
người có lòng tin, là người thí chủ, ưa thích không
chấp thủ, hạng người này, sau khi thân hoại mạng
chung, ai có thể sanh lên thiện thú, thiên giới, cõi đời
này.

9. Bạch Thế Tôn, sáu kết quả hiện tại của bố thí này được Thế Tôn tuyên bố không phải vì họ, con đi đến lòng tin đối với Thế Tôn. Con biết họ.

- Bạch Thế Tôn, con là người bố thí, là người thí
chủ. Các vị A-la-hán có lòng từ mẫn, có lòng từ
mẫn với con trước.
- Bạch Thế Tôn, con là người bố thí, là người thí
chủ. Các vị A-la-hán có đi đến thăm, đi đến thăm
con trước.
- Bạch Thế Tôn, con là người bố thí, là người thí
chủ. Các vị A-la-hán có nhận lãnh đồ ăn khất thực,
nhận lãnh của con trước.

CÚNG DƯỜNG                                            442

- Bạch Thế Tôn, con là người bố thí, là người thí
chủ. Các vị A-la-hán có thuyết pháp, thuyết pháp
cho con trước.
- Bạch Thế Tôn, con là người bố thí, là người thí
chủ, tiếng đồn tốt đẹp về con được truyền rộng ra:
"Tướng quân Sìha là người bố thí, là người hành
động, là người ủng hộ chúng Tăng".
- Bạch Thế Tôn, con là người bố thí, là người thí
chủ; con đi đến hội chứng nào, hoặc hội chúng
Sát-đế-ly, hoặc hội chúng Bà-la-môn, hoặc hội
chúng Gia chủ, hoặc hội chúng Sa-môn, đi đến
không sợ hãi, không rụt rè.

 Bạch Thế Tôn, sáu kết quả hiện tại của bố thí này được Thế Tôn tuyên bố, không phải vì họ, con đi đến lòng tin đối với Thế Tôn. Con biết họ.

 Nhưng bạch Thế Tôn, Thế Tôn đã nói về con như
sau: "Sìha là người bố thí, là thí chủ, sau khi thân
hoại mạng chung, được sanh lên thiện thú, thiên
giới, cõi đời này". Con không biết vấn đề này, ở
đây, con đi đến lòng tin nơi Thế Tôn.

- Như vậy là phải, này Sìha! Như vậy là phải, này
Sìha! Sìha là người bố thí, là người thí chủ, sau khi
thân hoại mạng chung, được sanh lên thiện thú, thiên
giới, cõi đời này.

CÚNG DƯỜNG                                          443

CÚNG DƯỜNG   444

61    Quả - Nguyên nhân đẹp xấu, giàu nghèo - Kinh MALLIKÀ – Tăng II, 209

MALLIKÀ – Tăng II, 209

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Sàvatthi (Xá-vệ), tại
Jetavana (Thắng Lâm), khu vườn ông
Anàthapinkida. Rồi hoàng hậu Mallikà đi đến Thế
Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống
một bên. Ngồi xuống một bên, hoàng hậu Mallikà
bạch Thế Tôn:

- Do nhân gì, bạch Thế Tôn, do duyên gì, bạch
Thế Tôn, ở đây một số nữ nhân, dung sắc xấu,
sắc đẹp xấu, hình dáng hạ liệt, nghèo khổ, tài
sản ít, sở hữu ít, ảnh hưởng uy tín ít?
- Do nhân gì, bạch Thế Tôn, do duyên gì, bạch
Thế Tôn, ở đây một số nữ nhân, dung sắc xấu,
sắc đẹp xấu, dáng hạ liệt, nhưng giàu sang, tài
sản lớn, sở hữu lớn, uy tín ảnh hưởng lớn?
- Do nhân gì, bạch Thế Tôn, do duyên gì, bạch
Thế Tôn, ở đây một số nữ nhân, dung sắc đẹp,
được ưa nhìn, tịnh tín, thành tựu với dung sắc
thù thắng, tuy vậy nghèo khổ, tài sản ít, sở hữu
ít, ảnh hưởng uy tín ít?

CÚNG DƯỜNG                                        445

- Do nhân gì, bạch Thế Tôn, do duyên gì, bạch
Thế Tôn, ở đây một số nữ nhân, dung sắc đẹp,
được ưa nhìn, tịnh tín, thành tựu với dung sắc
thù thắng, giàu sang, tài sản lớn, sở hữu lớn,
uy tín ảnh hưởng lớn?

2.- Ở đây, này Mallikà, có hạng nữ nhân phẫn nộ, não hại nhiều, tuy bị ít nói, liền nổi nóng, nổi giận, nổi sân, sừng sộ, gây hấn, biểu lộ phẫn nộ, sân hận, bất mãn. Người này không bố thí cho Sa-môn, Bà- la-môn món ăn vật uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa, hương, phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn đuốc; tánh tình keo kiệt; thấy người khác được lợi dưỡng, cung kính, tôn trọng, tôn kính, đảnh lễ, cúng dường, thì ganh tỵ, tức tối, trói buộc bởi ganh tỵ. Người ấy, sau khi từ bỏ đời này, trở lui lại trạng thái này, tại đấy, tại đấy, tái sanh hạ liệt, dung sắc xấu, sắc đẹp xấu, hình dáng hạ liệt, nghèo khổ, tài sản ít, sở hữu ít, ảnh hưởng uy tín ít.

3. Ở đây, này Mallikà, có nữ nhân phẫn nộ, não hại nhiều, tuy bị ít nói, liền nổi nóng, nổi giận, nổi sân, sừng sộ, gây hấn, biểu lộ phẫn nộ, sân hận, bất mãn. Người này bố thí cho Sa-môn, Bà-la-môn món ăn vật uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa, hương, phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn đuốc; tánh tình không keo kiệt; thấy người khác được lợi dưỡng, cung kính, tôn

CÚNG DƯỜNG                                            446

trọng, tôn kính, đảnh lễ, cúng dường, thì không ganh tỵ, tức tối, trói buộc bởi ganh tỵ. Người ấy, sau khi từ bỏ đời này, trở lui lại trạng thái này, tại đấy, tại đấy, tái sanh hạ liệt, dung sắc xấu, sắc đẹp xấu, hình dáng hạ liệt, nhưng giàu sang, tài sản lớn, sở hữu lớn, uy tín ảnh hưởng lớn.

4. Ở đây, này Mallikà, có nữ nhân không phẫn nộ, não hại không nhiều, tuy bị nói nhiều, không có nổi nóng, không có nổi giận, không nổi sân, không sừng sộ, không gây hấn, không biểu lộ phẫn nộ, không sân hận, không bất mãn. Người này không bố thí cho Sa- môn, Bà-la-môn món ăn vật uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa, hương, phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn đuốc; tánh tình keo kiệt; thấy người khác được lợi dưỡng, cung kính, tôn trọng, tôn kính, đảnh lễ, cúng dường, thì ganh tỵ, tức tối, trói buộc bởi ganh tỵ. Người ấy, sau khi từ bỏ đời này, trở lui lại trạng thái này, tại đấy, tái sanh dung sắc đẹp, sắc đẹp tốt, tịnh tín, thành tựu với dung sắc thù thắng, nhưng nghèo khổ, tài sản ít, sở hữu ít, ảnh hưởng uy tín ít.

5. Ở đây, này Mallikà, có nữ nhân không phẫn nộ, não hại không nhiều, tuy bị nói nhiều, không có nổi nóng, không có nổi giận, không nổi sân, không sừng sộ, không gây hấn, không biểu lộ phẫn nộ, không sân hận, không bất mãn. Người này bố thí cho Sa-môn,

CÚNG DƯỜNG                                           447

Bà-la-môn món ăn vật uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa, hương, phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn đuốc; tánh tình không keo kiệt; thấy người khác được lợi dưỡng, cung kính, tôn trọng, tôn kính, đảnh lễ, cúng dường, không ganh tỵ, tức tối, trói buộc bởi ganh tỵ. Người ấy, sau khi từ bỏ đời này, trở lui lại trạng thái này, tại đấy, tái sanh dung sắc đẹp, sắc đẹp tốt, tịnh tín, thành tựu với dung sắc thù thắng, giàu sang, tài sản lớn, sở hữu lớn, uy tín ảnh hưởng lớn.

6. Này Mallikà, đây là nhân, đây là duyên, ở đây có hạng nữ nhân dung sắc xấu … ảnh hưởng uy tín ít.

Này Mallikà, đây là nhân, đây là duyên, ở đây có hạng nữ nhân dung sắc xấu … ảnh hưởng uy tín lớn.

Này Mallikà, đây là nhân, đây là duyên, ở đây có hạng nữ nhân dung sắc đẹp … ảnh hưởng uy tín ít.

Ở đây, này Mallikà, đây là nhân, đây là duyên, ở đây có hạng nữ nhân dung sắc đẹp … ảnh hưởng uy tín lớn.

7. Khi được nói như vậy, hoàng hậu Mallikà bạch Thế Tôn:

- Giả sử như con, bạch Thế Tôn, trong một đời sống khác, con phẫn nộ, não hại nhiều, tuy bị nói ít,

CÚNG DƯỜNG                                          448

nhưng nổi nóng, nổi giận, nổi sân, sừng sộ, gây
hấn, biểu lộ phẫn nộ, sân hận, bất mãn. Và bạch
Thế Tôn, nay con dung sắc xấu, sắc đẹp xấu, hình
dáng hạ liệt.
- Giả sử như con, bạch Thế Tôn, trong một đời sống
khác, con có bố thí cho Sa-môn, Bà-la-môn món
ăn vật uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa, hương,
phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn đuốc. Và bạch
Thế Tôn, nay con được giàu sang, có tài sản lớn,
có sở hữu lớn.
- Giả sử như con, bạch Thế Tôn, trong một đời sống
khác, tánh tình không keo kiệt; thấy người khác
được lợi dưỡng, cung kính, tôn trọng, tôn kính,
đảnh lễ, cúng dường, con không ganh tỵ, tức tối,
trói buộc bởi ganh tỵ. Và bạch Thế Tôn, nay con
được có ảnh hưởng uy tín lớn. Bạch Thế Tôn,
trong nội cung này, có những thiếu nữ hoàng tộc,
có những thiếu nữ Bà-la-môn, có những thiếu nữ
gia chủ, con có chủ quyền thủ lãnh.

Và bạch Thế Tôn, bắt đầu từ nay, con sẽ không phẫn nộ, não hại không nhiều, dầu cho bị nói nhiều, con sẽ không nổi nóng, nổi giận, nổi sân, sừng sộ, gây hấn. Con sẽ không biểu lộ phẫn nộ, sân hận, bất mãn. Con sẽ bố thí cho Sa-môn, Bà-la-môn món ăn vật uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa, hương, phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn đuốc; con sẽ không keo kiệt.

CÚNG DƯỜNG                                        449

Thấy người khác được lợi dưỡng, cung kính, tôn trọng, tôn kính, đảnh lễ, cúng dường, con sẽ không ganh tỵ, tức tối, trói buộc bởi ganh tỵ.

Thật vi diệu thay, bạch Thế Tôn … mong Thế Tôn nhận con làm đệ tử cư sĩ, từ nay cho đến mạng chung, con trọn đời quy ngưỡng!

CÚNG DƯỜNG                                        450

62    Quả - Ngăn chặn người khác bố thí - Kinh VACCHAGOTTA – Tăng I, 287

VACCHAGOTTA – Tăng I, 287

Rồi du sĩ Vacchagotta đi đến Thế Tôn, … Ngồi
xuống một bên, du sĩ Vacchagotta thưa với Thế Tôn:
- Tôi có được nghe, thưa Tôn giả Gotama, Sa-môn
Gotama nói như sau: "Cần phải bố thí cho Ta, không
cần bố thí cho người khác. Cần phải bố thí cho đệ tử
của Ta, không cần bố thí cho đệ tử những người
khác. Bố thí cho Ta có quả lớn, bố thí cho những
người khác không có quả lớn. Bố thí cho các đệ tử
của ta có quả lớn, bố thí cho những đệ tử của người
khác không có quả lớn!". Thưa Tôn giả Gotama,
những ai nói rằng Sa-môn Gotama nói như sau: "Cần
phải bố thí cho Ta … không có được quả lớn!".
Những người nói như vậy, có phải nói đúng lời nói
của Tôn giả Gotama, không có xuyên tạc Tôn giả
Gotama với điều không thật? Có phải họ nói như vậy
là đúng pháp và thuận pháp, và những ai là người
đồng pháp, nói lời đúng pháp và thuận pháp,không
có cơ hội để chỉ trích? Họ không muốn xuyên tạc
Tôn giả Gotama?

CÚNG DƯỜNG                                        451

- Này Vaccha, những ai nói rằng Sa-môn nói như
sau: "Cần phải bố thí cho Ta … có được quả lớn!",
những người ấy không nói đúng với lời nói của ta,
họ đã xuyên tạc Ta với điều không thật, họ đã nói
láo.
 Này Vaccha, ai ngăn chận người khác bố thí,
người ấy tạo ra ba chướng ngại pháp và đánh
cắp mất ba vật. Thế nào là ba?
- Người ấy làm chướng ngại người cho không
được công đức,
- Người ấy ngăn chận người nhận không được
bố thí,
- Và tự ngã người ấy trước đã mất gốc, lại càng
bị thương tổn hơn.
Này Vaccha, ai ngăn chận người cho không bố thí
người khác, tạo ra ba chướng ngại như vậy, và đánh
cắp mất ba vật.
 Này Vaccha, Ta nói như sau:
 "Những ai đổ đồ phế thải trên mâm bàn, hay
đồ rửa chén bát vào hố phân hay hố rác rưởi
(với ý nghĩ) để các loài hữu tình trong ấy nhờ
đấy được ăn để sống". Do nhân duyên ấy, này
Vaccha, Ta nói có đem lại công đức, còn nói gì
đối với loài Người.

CÚNG DƯỜNG                                       452

 Lại nữa, này Vaccha, Ta tuyên bố rằng, cho
người có giới hạnh được quả lớn, cho người ác
giới không phải như vậy. Người có giới hạnh
là người đã đoạn tận năm pháp và đã đầy đủ
năm pháp.
Thế nào là năm pháp đã được đoạn tận?
- Dục tham đã được đoạn tận,
- Sân đã được đoạn tận,
- Hôn trầm thùy miên đã được đoạn tận,
- Trạo hối đã được đoạn tận,
- Nghi đã được đoạn tận. Năm pháp này đã được
đoạn tận.
Năm pháp nào đã được đầy đủ?
- Đầy đủ vô học giới uẩn,
- Đầy đủ vô học định uẩn,
- Đầy đủ vô học tuệ uẩn,
- Đầy đủ vô học giải thoát uẩn,
- Đầy đủ vô học giải thoát tri kiến uẩn.
Vị ấy được đầy đủ năm pháp này. Ở đây, Ta tuyên
bố rằng, bố thí cho người đoạn tận năm pháp, đầy đủ
năm pháp có quả lớn.
Như trong một đàn bò,
Có con đen, trắng, đỏ

CÚNG DƯỜNG                                       453

Màu hung hay có đốm,
Có con màu bồ câu
Dầu con bò màu gì,
Kiếm được con bò thuần,
Con vật kéo sức mạnh,
Đẹp, lanh và hăng hái,
Mặc kệ nó màu gì,
Liền mắc vào gánh nặng.

Cũng vậy, giữa loài người,
Dầu có sinh chỗ nào,
Hoàng tộc, Bà-la-môn
Thương gia, hay nô bộc,
Kẻ không có giai cấp,
Hay hạ cấp đổ phân,
Giữa những người như vậy.
Ai điều phục thuần thục,
Ngay thẳng, đủ giới đức
Nói thực, biết tàm quý,
Sanh tử đã đoạn tận,
Phạm hạnh được vẹn toàn
Gánh nặng đã hạ xuống,
Không còn bị trói buộc,
Việc cần làm đã làm,
Không còn bị lậu hoặc,
Đã đến bờ bên kia,
Không chấp pháp, tịch tịnh,

CÚNG DƯỜNG                       454

Phước điền ấy vô cấu.
Quả lớn đáng cúng dường;
Như kẻ ngu không biết,
Thiếu trí, ít nghe nhiều,
Chỉ bố thí bên ngoài,
Không đến gần kẻ thiện,
Những ai gần kẻ thiện,
Có tuệ, tôn bực hiền
Họ tin bậc Thiện Thệ,
An trú tận gốc rễ.
Sanh Thiên hay ở đây
Được sanh gia đình tốt
Bậc trí tuần tự tiến
Chứng được cảnh Niết bàn.

CÚNG DƯỜNG                     455

63   Quả - Ngăn người khác bố thí có quả báo gì - Kinh Xan Tham – Tương I, 77

Xan Tham – Tương I, 77

(Vị Thiên):
Ở đời kẻ xan tham,
Keo kiết hay khước từ,
Tạo nên những chướng ngại,
Ngăn kẻ khác bố thí,
Đời này và đời sau,
Quả báo họ là gì?
Chúng con đến tại đây,
Chính muốn hỏi Thế Tôn,
Chúng con muốn được biết,
Thế Tôn đáp thế nào ?

(Thế Tôn):
Ở đời kẻ xan tham,
Keo kiết hay khước từ,
Tạo nên những chướng ngại,
Ngăn kẻ khác bố thí,
Bị tái sanh địa ngục,
Bàng sanh, Dạ-ma giới.
Nếu được sanh làm người,
Sanh gia đình nghèo khó,

CÚNG DƯỜNG                             456

Y, thực, dục, hỷ lạc,
Họ được rất khó khăn.
Điều kẻ ngu ước vọng,
Họ không thâu hoạch được,
Quả hiện tại là vậy,
Đời sau sanh ác thú.

(Vị Thiên):
Nhờ những điều Ngài nói,
Chúng con được hiểu vậy,
Tôn giả Gotama,
Con xin hỏi câu khác.

Ở đây được thân người,
Từ tốn không xan tham,
Tin Phật và Chánh pháp,
Cùng tôn trọng chúng Tăng,
Đời này và đời sau,
Quả báo họ là gì?
Chúng con đến tại đây,
Chính muốn hỏi Thế Tôn,
Chúng con muốn được biết,
Thế Tôn đáp thế nào?

(Thế Tôn): Ở đây được thân người, Từ tốn không xan tham,

CÚNG DƯỜNG                        457

Tin Phật và Chánh pháp,
Cùng tôn trọng chúng Tăng,
Họ chói sáng chư Thiên,
Tại đấy họ tái sanh.
Nếu họ sanh làm người,
Họ sanh nhà phú gia,
Y, thực, dục, hỷ lạc,
Họ được không khó khăn,
Như các Tự tại thiên,
Hân hoan được thọ hưởng,
Giữa vật dụng tài sản,
Được người khác quy tụ,
Quả hiện tại là vậy,
Đời sau sanh Thiên giới.

CÚNG DƯỜNG                      458

64    Quả - Quả của bố thí không cẩn thận - Kinh VELÀMA – Tăng IV, 124

VELÀMA – Tăng IV, 124

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Sàvatthi, tại Jetavana,
vườn ông Anàthapindika. Rồi Tôn giả
Anàthapindika đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ
Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với
gia chủ Anàthapindika đang ngồi xuống một bên:

- Này Gia chủ, Ông có bố thí trong gia đình của Ông không?

- Bạch Thế Tôn, trong gia đình của con có bố thí, nhưng chỉ có món ăn thô tệ làm bằng hột gạo bể, và cháo chua.

2. - Này Gia chủ, dầu bố thí các món thô hay tế, nếu:

- Bố thí không cẩn thận,
- Bố thí không có chú tâm,
- Bố thí không tự tay mình,
- Bố thí những vật quăng đi,
- Bố thí không có nghĩ đến tương lai;
Chỗ nào, chỗ nào, sự bố thí ấy sanh quả dị thục, thời:

CÚNG DƯỜNG                                          459

- Tâm không thiên về thưởng thức các món ăn
thù diệu,
- Tâm không thiên về thưởng thức y áo,
- Tâm không thiên về thưởng thức các cỗ xe thù
diệu,
- Tâm không thiên về thưởng thức năm dục công
đức thù diệu.
- Và các người con, hay vợ, hay những người
phục vụ, hay những người đưa tin, hay những
người làm công, họ không có khéo nghe, họ
không có lóng tai, họ không có an trú tâm hiểu
biết. Vì sao? Này Gia chủ, như vậy là quả dị
thục của các nghiệp làm không có cẩn thận.
3. Này Gia chủ, dầu có bố thí các món thô hay tế,
nếu:

- Bố thí có cẩn thận,
- Bố thí có chú tâm,
- Bố thí tự tay mình,
- Bố thí những vật không quăng bỏ đi,
- Bố thí có nghĩ đến tương lai;

Chỗ nào, chỗ nào, sự bố thí ấy sanh quả dị thục, thời:

- Tâm thiên về thưởng thức các món ăn thù diệu, - Tâm thiên về thưởng thức y áo thù diệu, - Tâm thiên về thưởng thức các cỗ xe thù diệu,

CÚNG DƯỜNG                                          460

- Tâm thiên về thưởng thức năm dục công đức
thù diệu.
- Và các người con, hay vợ, hay những người
phục vụ, hay những người đưa tin, hay những
người làm công, họ có khéo nghe, họ có lóng
tai, họ có an trú tâm hiểu biết. Vì sao? Này Gia
chủ, như vậy là quả dị thục của việc làm có
cẩn thận.

4. Thuở xưa, này Gia chủ, có một vị Bà-la-môn tên là Velàma. Vị ấy bố thí rộng lớn như sau:

19. Vị ấy bố thí 84.000 bát bằng vàng đựng đầy
bạc.
20. Vị ấy bố thí 84.000 bát bằng bạc đựng đầy
vàng.
21. Vị ấy bố thí 84.000 bát bằng đồng đựng đầy
châu báu.
22. Vị ấy bố thí 84.000 con voi với đồ trang sức
bằng vàng, với các ngọn cờ bằng vàng, bao
trùm với những lưới bằng chỉ vàng và 84.000
cỗ xe, được trải da sư tử, được trải với da cọp,
được trải với da báo, được trải với mềm màu
vàng, với những trang sức bằng vàng, với các
ngọn cờ bằng vàng, bao trùm với những lưới
bằng chỉ vàng.

CÚNG DƯỜNG                                        461

23. Vị ấy bố thí 84.000 con bò sữa, cột bằng
những sợi dây gai mịn với những thùng sữa
bằng bạc.
24. Vị ấy bố thí 84.000 thiếu nữ, trang sức với
những bông tai bằng châu báu.
25. Vị ấy bố thí 84.000 giường nằm trải nệm bằng
len thêu bông, nệm bằng da con sơn dương gọi
là kadali, tấm khảm với lầu che phía trên, có
đầu gối chân màu đỏ hai phía.
26. Vị ấy bố thí 84.000 thước vải, bằng vài gai
mịn màng nhất, bằng vải lụa mịn màng nhất,
bằng vải bông mịn màng nhất.
27. Và ai có thể nói về các đồ ăn, đồ uống, loại
cứng, loại mềm, các loại đồ ăn nếm và các loại
nước đường. "Chúng tôi nghĩ chúng chảy như
dòng sông".

5. Có thể, này Gia chủ, Ông nghĩ: "Có thể Bà-la-môn
Velàma là một người nào khác, vị đã bố thí một cách
rộng lớn như vậy". Này Gia chủ, chớ có nghĩ như
vậy. Chính lúc ấy, Ta là Bà-la-môn Velàma, chính
Ta đã bố thí rộng lớn ấy.

Nhưng này Gia chủ, khi bố thí ấy được cho, không có một ai xứng đáng để nhận bố thí. Không có một ai làm cho thanh tịnh bố thí ấy.

CÚNG DƯỜNG                                       462

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn, nhưng nếu có ai bố thí cho một người chánh kiến, bố thí này lớn hơn quả lớn kia.

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng
lớn và có ai bố thí cho 100 người chánh kiến, và có
ai bố thí cho một vị Nhất lai, bố thí này quả lớn hơn
bố thí kia.

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí rộng
lớn, và có ai bố thí cho 100 người Nhất lai, và có ai
bố thí cho một vị Bất lai, bố thí này quả lớn hơn bố
thí kia.

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng
lớn, và có ai bố thí cho 100 vị Bất lai, và có ai bố thí
cho một vị A-la-hán, bố thí này quả lớn hơn bố thí
kia.

Này Gia chủ, dầu Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn hơn, và có ai bố thí cho một vị Độc Giác Phật, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí có
rộng lớn và có người bố thí cho 100 vị Độc Giác
Phật, có ai bố thí cho Như Lai, bậc A-la-hán, Chánh
Đẳng Giác, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

CÚNG DƯỜNG                                            463

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn, và có ai bố thí cho chúng Tỷ-kheo với đức Phật là vị thượng thủ…

… và có ai xây dựng một tinh xá cho chúng Tăng trong bốn phương...

… và có ai với tâm tịnh tín qui y Phật, Pháp và Tăng…

… và có ai với tâm tịnh tín chấp nhận học pháp, từ
bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà hạnh
trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ không đắm say
rượu men, rượu nấu...

… và ai tu tập từ tâm giải thoát, cho đến trong khi khoảnh khắc vắt sữa bò, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

Này Gia chủ, dầu cho Bà-la-môn Velàma bố thí có rộng lớn, nhưng nếu có ai bố thí một vị đầy đủ chánh kiến... … và có ai bố thí một vị Bất lai... và có ai bố thí trăm vị Bất lai… và có ai bố thí một vị A-la-hán... và có ai bố thí trăm vị A-la-hán... và có ai bố thí một vị Độc giác Phật, và có ai bố thí Như Lai, bậc A-la- hán, Chánh Đẳng Giác... và có ai bố thí chúng Tỷ- kheo với đức Phật là vị cầm đầu, và có ai cho xây dựng một tinh xá cho chúng Tăng trong bốn

CÚNG DƯỜNG                                           464

phương... và có ai với tâm tịnh tín qui y Phật, Pháp
và chúng Tăng... và có ai tâm tịnh tín chấp nhận học
pháp, từ bỏ sát sanh... từ bỏ đắm say rượu men, rượu
nấu...

… và có ai dầu chỉ trong một khoảnh khắc vắt sữa bò, tu tập từ tâm…

… và có ai dầu chỉ trong một khoảnh khắc búng ngón tay, tu tập tưởng vô thường, bố thí này quả lớn hơn bố thí kia.

CÚNG DƯỜNG                                        465

65    Quả - Sanh làm voi, bò, ngựa, gia cầm - Kinh JÀNUSSONI – Tăng IV, 595

JÀNUSSONI – Tăng IV, 595

(Bố thí cho bà con huyết thống đã chết; Nghiệp - nghiệp dẫn đi tái sanh trong súc sanh; Bố thí - kết quả của người bố thí)

1. Rồi Bà-la-môn Jànussoni đi đến Thế Tôn, sau khi
đến, nói lên với Thế Tôn những lời chào đón hỏi
thăm, sau khi nói lên những lời chào đón hỏi thăm
thân hữu, liền ngồi xuống một bên, Bà-la-môn
Jànussoni bạch Thế Tôn:

- Thưa Tôn giả Gotama, chúng tôi Bà-la-môn, cho
bố thí, làm các lễ cúng cho người chết. Mong rằng,
bố thí này cho bà con huyết thống đã chết được lợi
ích! Mong rằng các bà con huyết thống đã chết, thọ
hưởng bố thí này! Thưa Tôn giả Gotama, bố thí có
lợi ích gì cho các bà con huyết thống đã chết
không? Các bà con huyết thống đã chết có được
thọ hưởng bố thí ấy hay không?

- Này Bà-la-môn, nếu có tương ưng xứ, thời có lợi ích; không có lợi ích, nếu không có tương ưng xứ.

CÚNG DƯỜNG                                       466

- Thưa Tôn giả Gotama, thế nào là tương ưng xứ, thế nào là không tương ưng xứ?

2. Ở đây, này Bà-la-môn, có người sát sanh, lấy của không cho, sống tà hạnh trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời độc ác, nói lời phù phiếm, có tham ái, có sân, có tà kiến. Vị ấy, sau khi thân hoại mạng chung, sanh vào địa ngục. Món ăn của chúng sanh ở địa ngục ăn, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là không tương ưng xứ, trú ở nơi đây, vị ấy không được lợi ích của bố thí ấy.

3. Ở đây, này Bà-la-môn, có người sát sanh... có tà
kiến. Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy sanh vào
loại bàng sanh. Món ăn của chúng sanh ở bàng sanh
ăn, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy; tại đấy, vị
ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là
không tương ưng xứ; trú ở đây, vị ấy không được lợi
ích của bố thí ấy.

4. Ở đây, này Bà-la-môn, có người từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời độc ác, từ bỏ nói lời phù phiếm, không có tham ái, không có tâm sân hận, có chánh kiến. Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung, sanh cộng trú với loài Người. Món ăn của loài người như thế nào, tại đấy, vị ấy nuôi

CÚNG DƯỜNG                                            467

sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là không tương ưng xứ, trú ở đây, vị ấy không được lợi ích của bố thí ấy.

5. Ở đây, này Bà-la-môn, có người từ bỏ sát sanh... có chánh kiến. Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung được sanh cộng trú với chư Thiên. Món ăn của chư Thiên như thế nào, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là không tương ưng xứ, trú ở đây, vị ấy không được lợi ích của bố thí ấy.

6. Ở đây, này Bà-la-môn, có người sát sanh... có tà kiến. Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy sanh vào vào cỏi ngạ quỉ. Món ăn của các chúng sanh ngạ quỉ như thế nào, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy, tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Món ăn nào, các bạn bè, hoặc thân hữu, hoặc bà con hoặc người cùng huyết thống từ đấy muốn hướng cúng cho vị ấy, tại đấy, vị ấy sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là tương ưng xứ; trú nơi đây, vị ấy được lợi ích của bố thí ấy.

7. Thưa Tôn giả Gotama, nếu bà con huyết thống ấy đã chết, không sanh vào chỗ ấy, thời ai hưởng bố thí ấy?

CÚNG DƯỜNG                                         468

- Này Bà-la-môn, các bà con huyết thống khác đã chết, được sanh vào chỗ ấy, những người ấy được hưởng bố thí ấy.

- Thưa Tôn giả Gotama, nếu bà con huyết thống đã
chết, không sanh vào chỗ ấy, và các bà con huyết
thống khác cũng không sanh vào chỗ ấy, thời ai
hưởng bố thí ấy?

- Không có trường hợp ấy, không có cơ hội ấy, này
Bà-la-môn, rằng chỗ ấy có thể trống không trong một
thời gian dài, không có người bà con huyết thống đã
chết. Nhưng này Bà-la-môn, người bố thí không phải
không có hưởng quả.

- Có phải Tôn giả Gotama nói một giả thuyết không thế xảy ra?

- Này Bà-la-môn, Ta nói một giả thuyết không thể xảy ra.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có người sát sanh, lấy của không cho, sống tà
hạnh trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời
độc ác, nói lời phù phiếm, có tham ái, có sân
tâm, có tà kiến.

CÚNG DƯỜNG                                          469

- Người ấy bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn,
các món ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa,
hương, phấn sáp, các giường nằm, trú xứ, đèn
đuốc.
- Người ấy sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh cộng trú với các loài voi. Tại đây, vị ấy
được đồ ăn, đồ uống, vòng hoa, các loại trang
sức khác.

 Vì rằng, ở đây, này Bà-la-môn, có sát sanh, lấy
của không cho, tà hạnh trong các dục, nói láo,
nói hai lưỡi, nói lời độc ác, nói lời phù phiếm,
do vậy người ấy, sau khi thân hoại mạng chung,
được sanh cộng trú với các loài voi.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa,
hương, phấn sáp, các giường nằm, trú xứ, đèn
đuốc; do vậy, tại đấy vị ấy được các món ăn,
các đồ uống, vòng hoa, các đồ trang sức khác.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có người sát sanh, lấy của không cho, tà hạnh
trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời độc
ác, nói lời phù phiếm, có tham ái, có sân tâm,
có tà kiến.

CÚNG DƯỜNG                                         470

- Người ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn,
các món ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa,
hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn
đuốc.
- Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy cộng trú
với các loài ngựa... sanh cộng trú với các loài
bò... Cộng trú với các loài gia cầm. Vị ấy tại
đấy, được các món ăn, các đồ uống, vòng hoa,
các đồ trang sức khác.

 Vì rằng, này Bà-la-môn, có sát sanh, có lấy của
không cho, tà hạnh trong các dục, có nói láo,
có nói hai lưỡi, có nói lời độc ác, có nói lời phù
phiếm, có tham ái, có sân tâm, có tà kiến. Do
vậy, sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy sanh
vào cộng trú với các loài gia cầm.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn với các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ,
vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, các giường
nằm, trú xứ, đèn đuốc, nên tại đấy vị ấy được
đồ ăn, đồ uống, vòng hoa, các loại trang sức
khác.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có hạng người từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời độc ác,

CÚNG DƯỜNG                                          471

từ bỏ nói lời phù phiếm, từ bỏ tham ái, từ bỏ
sân tâm, có chánh kiến.
- Người ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn
các món ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các vòng
hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ,
đèn đuốc.
- Vị ấy sau khi thân hoại mạng chung, được sanh
cộng trú với loài Người. Tại đấy, vị ấy được
năm loại dục công đức sai khác, thuộc về loài
Người.

 Vì rằng, này Bà-la-môn, vị ấy từ bỏ sát sanh,
từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà hạnh trong
các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ
nói lời độc ác, từ bỏ nói lời phù phiếm, từ bỏ
tham ái, từ bỏ sân tâm, có chánh kiến, sau khi
thân hoại mạng chung, vị ấy được sanh cộng
trú với loài Người.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các
vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm,
các trú xứ, đèn đuốc; do vậy, ở đấy vị ấy được
năm dục công đức của loài Người.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có người từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho... có chánh kiến,

CÚNG DƯỜNG                                         472

- Người ấy bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn
các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các vòng
hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ,
đèn đuốc.
- Người ấy sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh cộng trú với chư Thiên. Vị ấy tại đấy được
năm loại dục công đức của chư Thiên.

 Vì rằng ở đây có từ bỏ sát sanh... có chánh kiến,
cho nên sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy
được sanh cộng trú với chư Thiên.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các
vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm,
trú xứ, đèn đuốc. Do vậy, tại đấy vị ấy được
năm dục công đức của chư Thiên.

Tuy nhiên, này Bà-la-môn, người bố thí không phải không có kết quả.

8. Thật vi diệu thay, Tôn giả Gotama! Thật hy hữu thay, Tôn giả Gotama! Cho đến như thế này, thưa Tôn giả Gotama, là vừa đủ để bố thí, là vừa đủ để tổ chức các tín thí. Vì rằng, ở đấy, người bố thí không phải không có kết quả (như đã được nói).

- Như vậy, này Bà-la-môn, người bố thí này không phải không có kết quả.

CÚNG DƯỜNG                                         473

- Thật kỳ diệu thay Tôn giả Gotama... Xin Tôn giả Gotama hãy nhận con làm đệ tử cư sĩ, từ nay cho đến mạng chung, con trọn đời quy ngưỡng.

CÚNG DƯỜNG                                       474

66    Quả - Sự khác nhau giữa người bố thí và không bố thí - Kinh SUMANÀ CON GÁI VUA – Tăng II, 351

SUMANÀ CON GÁI VUA – Tăng II, 351

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Sàvatthi, Jetavana, tại khu
vườn của Anàthapindika. Rồi Sumanà, con gái vua,
với năm trăm thiếu nữ hộ tống trên năm trăm cổ xe,
đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi
ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, Sumanà,
con gái vua bạch Thế Tôn:

2. - Ở đây, bạch Thế Tôn, có hai đệ tử của Thế Tôn
đồng đẳng về tín, đồng đẳng về giới, đồng đẳng về
tuệ, một có bố thí, một không bố thí. Sau khi thân
hoại mạng chung, cả hai được sanh lên cõi lành
Thiên giới. Giữa hai vị thiên ấy, có sự đặc thù gì, có
sự sai khác gì?

Thế Tôn đáp:

- Có sự sai biệt, này Sumanà.

3. Người có bố thí, khi được làm vị Thiên, vượt qua vị Thiên không bố thí trên năm phương diện. Về thiên thọ mạng, về thiên sắc, về thiên lạc, về thiên

CÚNG DƯỜNG                                          475

danh xưng, về thiên tăng thượng. Người có bố thí, này Sumanà, khi được làm vị Thiên, vượt qua vị Thiên không bố thí trên năm phương diện này.

4. - Bạch Thế Tôn, nếu họ từ đây mạng chung, trở lại trạng thái này, khi họ trở lại làm người, bạch Thế Tôn, có sự đặc thù gì, có sự sai khác gì?

Thế Tôn đáp:

- Có sự sai biệt, này Sumanà.

5. Người có bố thí, khi được làm người, vượt qua vị
làm người không bố thí trên năm phương diện: Về
nhân thọ mạng, về nhân sắc, về nhân lạc, về nhân
danh xưng, về nhân tăng thượng. Người có bố thí,
này Sumanà, khi được làm người, vượt qua vị làm
người không bố trên năm phương diện này

6. - Bạch Thế Tôn, nếu cả hai đều xuất gia, từ bỏ gia
đình, sống không gia đình. Giữa hai người xuất gia
ấy, bạch Thế Tôn có thể có những đặc thù gì, những
sai khác gì?

Thế Tôn đáp:

- Có sự sai biệt, này Sumanà.

CÚNG DƯỜNG                                         476

7. Người có bố thí, khi được xuất gia, vượt qua vị xuất gia không có bố thí trên năm phương diện: Thường hay được yêu cầu nhận y, ít khi không được yêu cầu; thường hay được yêu cầu nhận đồ ăn khất thực, ít khi không được yêu cầu; thường hay được yêu cầu nhận sàng tọa, ít khi không được yêu cầu; thường hay được yêu cầu nhận dược phẩm trị bệnh, ít khi không được yêu cầu. Vị ấy sống với những vị đồng Phạm hạnh nào, các vị này đối với vị ấy, xử sự với nhiều thân nghiệp khả ái, với ít thân nghiệp không khả ái, với nhiều khẩu nghiệp khả ái, với ít khẩu nghiệp không khả ái, với nhiều ý nghiệp khả ái, với ít ý nghiệp không khả ái, giúp đỡ với nhiều giúp đỡ khả ái, với ít giúp đỡ không khả ái. Này Sumanà, người có bố thí khi được xuất gia vượt qua vị xuất gia không có bố thí trên năm phương diện này.

8. - Nhưng bạch Thế Tôn, nếu cả hai đều chứng quả A-la-hán. Với hai vị chứng đạt A-la-hán ấy, bạch Thế Tôn có sự đặc thù nào, có sự sai khác nào?

9. - Ở đây, này Sumanà, Ta nói không có sự sai khác nào, tức là so sánh giải thoát với giải thoát.

10. - Thật vi diệu thay, bạch Thế Tôn! Thật hy hữu thay, bạch Thế Tôn! Xa cho đến như vậy là vừa đủ để bố thí, là vừa đủ để làm cho các công đức. Vì rằng chúng là những giúp đỡ, những công đức cho chư

CÚNG DƯỜNG                                         477

Thiên, chúng là những giúp đỡ, những công đức cho loài Người, chúng là những giúp đỡ, những công đức cho các người xuất gia.

- Sự việc là như vậy, này Sumanà, là vừa đủ, này
Sumanà, để bố thí, là vừa đủ để làm các công đức.
Chúng là những giúp ích, những công đức cho chư
Thiên. Chúng là những giúp ích, những công đức cho
loài Người. Chúng là những giúp ích, những công
đức cho những người xuất gia.

11. Thế Tôn thuyết như vậy. Bậc Thiện Thệ nói như vậy xong, bậc Đạo Sư lại nói thêm:

Như mặt trăng không uế,
Đi giữa hư không giới,
Với ánh sáng bừng chói,
Giữa quần sao ở đời.
Cũng vậy, người đủ giới,
Hạng người có lòng tin,
Với bố thí, bừng chói,
Giữa xan tham ở đời.
Như mây mưa sấm sét,
Vòng hoa chóp trăm đầu,
Tràn đầy cả thung lũng,
Lan tràn cả đất bằng.
Cũng vậy, đầy tri kiến,
Đệ tử bậc Chánh Giác,

CÚNG DƯỜNG                                      478

Bậc trí vượt xan tham,
Trên cả năm phương diện,
Thọ mạng và danh xưng,
Dung sắc và an lạc,
Với tài sản sung mãn,
Chết hưởng hỷ lạc thiên.

CÚNG DƯỜNG                        479

67    Quần tiên tán thán bố thí như thế nào - Kinh Xan Tham – Tương I, 45

Xan Tham – Tương I, 45

1) Một thời Thế Tôn trú ơ Sàvatthi, Jetavana, tại vườn ông Anàthapindika.

2) Rồi rất nhiều quần tiên Satullapa, sau khi đêm đã
gần mãn, với dung sắc thù thắng, chói sáng toàn vùng
Jetavana, đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế
Tôn rồi đứng một bên.

3) Đứng một bên, một vị Thiên nói lên bài kệ này trước mặt Thế Tôn:

Vì xan tham, phóng dật,
Như vậy không bố thí,
Ai ước mong công đức,
Có trí nên bố thí.

4) Rồi một vị Thiên khác nói lên bài kệ này trước mặt Thế Tôn:

Điều kẻ xan tham sợ,
Nên không dám bố thí,
Sợ ấy đến với họ,
Chính vì không bố thí.

CÚNG DƯỜNG                                        480

Điều kẻ xan tham sợ,
Chính là đói và khát,
Kẻ ngu phải cảm thọ,
Đời này và đời sau.

Vậy hãy chế xan tham,
Bố thí, nhiếp cấu uế,
Chúng sanh vững an trú,
Công đức trong đời sau.

5) Rồi một vị Thiên khác nói lên bài kệ này trước mặt Thế Tôn:

Không chết giữa người chết,
Như thiện hữu trên đường,
San sẻ lương thực hiếm,
Thường pháp là như vậy.

Kẻ ít, vui san sẻ,
Kẻ nhiều, khó đem cho,
Bố thí từ kẻ khó,
Đong được ngàn đồng vàng.

6) Rồi một vị Thiên khác nói lên bài kệ này trước mặt Thế Tôn:

Khó thay sự đem cho,

CÚNG DƯỜNG                                     481

Khó thay làm hạnh ấy. Kẻ ác khó tùy thuận, Khó thay pháp bậc lành.

Do vậy kẻ hiền, ác,
Sanh thú phải sai khác,
Kẻ ác sanh địa ngục,
Người lành lên cõi trời.

7) Rồi một vị Thiên khác bạch Thế Tôn:

- Bạch Thế Tôn, trong tất cả vị ấy, vị nào đã nói một cách tốt đẹp?

Về vấn đề này, tất cả các Ông đã nói một cách tốt đẹp. Tuy vậy hãy nghe Ta:

Sở hành vẫn chơn chánh,
Dầu phải sống vụn vặt,
Dầu phải nuôi vợ con,
Với đồ ăn lượm lặt,
Nhưng vẫn bố thí được,
Từ vật chứa ít ỏi,
Từ ngàn người bố thí,
Từ trăm ngàn vật cho,
Trị giá không ngang bằng,
Kẻ bố thí như vậy.

CÚNG DƯỜNG                                         482

8) Rồi một vị Thiên khác nói lên bài kệ này với Thế Tôn:

Vì sao họ bố thí,
Rộng lớn nhiều như vậy,
Trị giá không ngang bằng,
Kẻ nghèo, chơn bố thí?
Sao ngàn người bố thí,
Từ trăm ngàn vật cho,
Trị giá không ngang bằng,
Kẻ bố thí như vậy?

9) Rồi Thế Tôn nói lên bài kệ này với vị Thiên ấy:

Có những người bố thí,
Một cách bất bình thường,
Sau khi chém và giết,
Mới làm vơi nỗi sầu.
Sự bố thí như vậy,
Đầy nước mắt đánh đập,
Trị giá không ngang bằng,
Kẻ nghèo, chơn bố thí.
Từ ngàn người bố thí,
Từ trăm ngàn vật cho,
Trị giá không ngang bằng,
Kẻ bố thí như vậy.

CÚNG DƯỜNG                                           483

68    Vô lượng tâm định - Kinh PHƯỚC ĐIỀN – Tăng II, 387

PHƯỚC ĐIỀN – Tăng II, 387

1. - Này các Tỷ-kheo, có năm nguồn sanh phước,
nguồn sanh thiện này, là món ăn an lạc, thuộc Thiên
giới, là quả lạc dị thục, dẫn đến cõi Trời, đưa đến
khả lạc, khả hỷ, khả ý, hạng phúc, an lạc. Thế nào là
năm?

2. Này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo trong khi hưởng thọ y của ai, đạt đến và an trú vô lượng tâm định, như vậy là nguồn sanh phước vô lượng cho người ấy, là nguồn sanh thiện, là món ăn an lạc, thuộc Thiên giới, là quả lạc di thục, dẫn đến cõi Trời, đưa đến khả lạc, khả hỷ, khả ý, hạng phúc, an lạc.

Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo trong khi hưởng thọ đồ ăn khất thực của ai...

Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo trong khi hưởng thọ tinh xá của ai...

... hưởng thọ giường ghế của ai...

...hưởng thọ dược phẩm trị bệnh của ai, đạt đến và an trú vô lượng tâm định, như vậy là nguồn sanh

CÚNG DƯỜNG                                          484

phước vô lượng cho người ấy, là nguồn sanh thiện,
là món ăn an lạc, thuộc Thiên giới, là quả lạc dị thục
dẫn đến cõi Trời, đưa đến khả lạc, khả hỷ, khả ý,
hạnh phúc, an lạc.

Này các Tỷ-kheo, năm nguồn sanh phước, nguồn
sanh thiện này là món ăn an lạc, thuộc Thiên giới,
dẫn đến cõi Trời, đưa đến khả lạc, khả hỷ, khả ý,
hạnh phúc, an lạc.

3. Và này các Tỷ-kheo, vị Thánh đệ tử thành tựu năm
nguồn sanh phước, nguồn sanh thiện này, thời không
dễ gì nắm lấy một số lượng phước thiện, và nói rằng:
"Có chừng ấy nguồn sanh phước, nguồn sanh thiện,
món ăn an lạc, thuộc Thiên giới, là quả lạc dị thục
dẫn đến cõi Trời, đưa đến khả lạc, khả hỷ, khả ý,
hạnh phúc, an lạc". Vì rằng cả khối phước thiện lớn
được xem là vô số, vô lượng.

Ví như, này các Tỷ-kheo, trong biển lớn, thật không
dễ gì nắm lấy một số lượng nước và nói rằng: "Có
chừng ấy thùng nước, hay có chừng ấy trăm thùng
nước, hay có chừng ấy ngàn thùng nước, hay có
chừng ấy trăm ngàn thùng nước." Vì rằng cả khối
lượng lớn nước được xem là vô số, vô lượng.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, vị Thánh đệ tử thành tựu năm nguồn sanh phước, nguồn sanh thiện này, thời

CÚNG DƯỜNG                                          485

không dễ gì nắm lấy một số lượng phước thiện và nói
rằng: "Có chừng ấy nguồn sanh phước, nguồn sanh
thiện, món ăn an lạc, thuộc Thiên giới, là quả lạc dị
thục đem đến cõi Trời, đưa đến khả lạc, khả hỷ, khả
ý, hạnh phúc, an lạc". Vì rằng cả khối thiện lớn được
xem là vô số, vô lượng.

Biển lớn không hạn lượng,
Hồ lớn nhiều sợ hãi,
Là kho tàng cất giữ,
Vô số lượng châu báu,
Cũng là chỗ trú ẩn;
Vô số các loại cá,
Là chỗ các sông lớn.
Quy tựu chảy ra biển.
Cũng vậy người bố thí,
Đồ ăn và đồ uống,
Vải mặc và giường nằm,
Chỗ ngồi và thảm nệm,
Bậc Hiền thí như vậy,
Phước đức ùa chạy đến,
Như sông dẫn dòng nước,
Ùa chảy vào biển cả.

CÚNG DƯỜNG                                         486

69    Ông chớ có bằng lòng - Kinh HOAN HỶ – Tăng II, 644

HOAN HỶ – Tăng II, 644

1. Rồi Gia chủ Anàthapindika với khoảng năm trăm
nam cư sĩ đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế
Tôn rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với Gia
chủ Anàthapindika đang ngồi xuống một bên:

2. - Này Gia chủ, Ông đã cung cấp cho chúng Tỷ-
kheo các vật dụng cần thiết như y, đồ ăn khất thực,
sàng tọa, dược phẩm trị bệnh. Nhưng Ông chớ có
bằng lòng với ý nghĩ: "Chúng ta đã cung cấp cho
chúng Tỷ-kheo các vật dụng cần thiết như y, đồ ăn
khất thực, sàng tọa, dược phẩm trị bệnh".

Do vậy, này Gia chủ, Ông cần phải học tập như sau:

3. "Với phương tiện nào chúng ta thỉnh thoảng đạt được và an trú hỷ do viễn ly sanh" Như vậy, này Gia chủ, Ông cần phải học tập.

4. Được nghe nói như vậy, Tôn giả Sàriputta bạch Thế Tôn:

- Thật vi diệu thay, bạch Thế Tôn! Thật hy hữu thay, bạch Thế Tôn! Khéo nói thay là lời nói này của Thế

CÚNG DƯỜNG                                        487

Tôn: "Này Gia chủ, Ông đã cung cấp cho chúng Tỷ-
kheo các vật dụng cần thiết như y, đồ ăn khất thực,
sàng tọa, dược phẩm trị bệnh. Nhưng Ông chớ có
bằng lòng với ý nghĩ: "Chúng ta đã cung cấp cho
chúng Tỷ-kheo các vật dụng cần thiết như y, đồ ăn
khất thực, sàng tọa, dược phẩm trị bệnh". Do vậy,
Ông cần phải học tập như sau: "Với phương tiện nào
chúng ta thỉnh thoảng đạt được và an trú hỷ do viễn
ly sanh!" Như vậy, này Gia chủ, Ông cần phải học
tập".

Bạch Thế Tôn, khi nào Thánh đệ tử đạt đến và an trú hỷ do viễn ly sanh, trong thời gian ấy, năm sự việc không xảy ra:

- Khổ và ưu liên hệ đến dục trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.
- Lạc và hỷ liên hệ đến dục trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.
- Khổ và ưu liên hệ đến bất thiện trong thời gian
ấy không khởi lên cho người ấy.
- Lạc và hỷ liên hệ đến bất thiện trong thời gian
ấy không khởi lên cho người ấy.
- Khổ và ưu liên hệ đến thiện, trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.

CÚNG DƯỜNG                                       488

Bạch Thế Tôn, khi nào Thánh đệ tử đạt đến và an trú hỷ do viễn ly sanh, trong thời gian ấy, năm sự việc này không xảy ra.

- Lành thay, lành thay, này Sàriputta, trong khi
Thánh đệ tử đạt được và an trú hỷ do viễn ly sanh,
trong thời gian ấy, năm sự kiện không xảy ra cho
người ấy:

- Khổ và ưu liên hệ đến dục trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.
- Lạc và hỷ liên hệ đến dục trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.
- Khổ và ưu liên hệ đến bất thiện trong thời gian
ấy không khởi lên cho người ấy.
- Lạc và hỷ liên hệ đến bất thiện trong thời gian
ấy không khởi lên cho người ấy.
- Khổ và ưu liên hệ đến thiện, trong thời gian ấy
không khởi lên cho người ấy.

Này Sàriputta, trong khi vị Thánh đệ tử đạt đến và an trú hỷ do viễn ly sanh, trong thời gian ấy, năm sự kiện này không xảy ra cho người ấy.

CÚNG DƯỜNG                                         489

70     Đáng được cúng dường - Kinh GIỚI – Tăng II, 526

GIỚI – Tăng II, 526

1. - Thành tựu năm pháp, này các Tỷ-kheo, vị Tỷ-
kheo đáng được cung kính, đáng được tôn trọng,
đáng được cúng dường, đáng được chắp tay, là
phước điền vô thượng ở đời.

2. Thế nào là năm?

Ở đây, này các Tỷ-kheo,

-   Tỷ-kheo đầy đủ giới,
-   Đầy đủ định,
-   Đầy đủ tuệ,
-   Đầy đủ giải thoát,
-   Đầy đủ giải thoát tri kiến.

Thành tựu năm pháp này, này các Tỷ-kheo, một Tỷ-
kheo đáng được cung kính, đáng được tôn trọng,
đáng được cúng dường, đáng được chắp tay, là
phước điền vô thượng ở đời.

CÚNG DƯỜNG                                    490

71    5 lễ hiến cúng - Kinh BỐN NGHIỆP CÔNG ĐỨC – Tăng I, 676

BỐN NGHIỆP CÔNG ĐỨC – Tăng I, 676

1. Rồi gia chủ Anàthapindika đi đến Thế Tôn, sau
khi đến, đảnh lễ Thế Tôn, rồi ngồi xuống một bên.
Thế Tôn nói với gia chủ Anàthapindika đang ngồi
một bên:

2. - Có bốn pháp này, này Gia chủ, khả lạc, khả hỷ, khả ý, khó được ở đời. Thế nào là bốn?

- "Mong rằng tài sản khởi lên cho ta đúng pháp".
Đây là pháp thứ nhất, khả lạc ... khó được ở
đời.
- "Tài sản đã được đúng pháp, mong rằng tiếng
tốt được đồn về ta, cùng với bà con, và các bậc
Thầy". Đây là pháp thứ hai, khả lạc ... khó
được ở đời.
- "Tài sản đã được đúng pháp, tiếng tốt đã được
đồn về ta, cùng với bà con, và các bậc Thầy,
mong rằng ta sống lâu, hộ trì thọ mạng kéo
dài". Đây là pháp thứ ba, khả lạc ... khó được
ở đời.
- "Tài sản đã được đúng pháp, tiếng tốt đã được
đồn về ta, cùng với bà con, và các bậc Thầy,

CÚNG DƯỜNG                                       491

sau khi được sống lâu, hộ trì thọ mạng kéo dai,
mong rằng khi thân hoại mạng chung, ta sanh
lên cõi thiện, cõi Trời, cõi đời này". Đây là
pháp thứ tư, khả lạc ... khó được ở đời.

Bốn pháp này, này Gia chủ, khả lạc, khả hỷ, khả ý, khó tìm được ở đời.

3. Này Gia chủ, đối với bốn pháp khả lạc, khả hỷ, khả ý, khó được ở đời này, có bốn pháp đưa đến chứng được những pháp ấy. Thế nào là bốn?

-   Đầy đủ lòng tin,
-   Đầy đủ giới,
-   Đầy đủ bố thí,
-   Đầy đủ trí tuệ.

4. Và này Gia chủ, thế nào là đầy đủ lòng tin?

- Ở đây, này Gia chủ, vị Thánh đệ tử có lòng tin, tin
tưởng ở sự giác ngộ của Như Lai: Vị này là bậc
A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, Minh Hạnh Túc,
Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều
Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật, Thế Tôn.
Này Gia chủ, đây gọi là đầy đủ lòng tin.

5. Và này Gia chủ, thế nào là đầy đủ giới?

CÚNG DƯỜNG                                         492

- Ở đây, này Gia chủ, vị Thánh đệ tử từ bỏ sát sanh ... từ bỏ đắm say rượu men, rượu nấu. Này Gia chủ, đây gọi là đầy đủ giới.

6. Và này Gia chủ, thế nào là đầy đủ bố thí?

- Ở đây, này Gia chủ, vị Thánh đệ tử sống ở gia
đình, tâm không bị cấu uế xan tham chi phối, bố
thí rộng rãi, với bàn tay rộng mở, ưa thích từ bỏ,
sẵn sàng để được yêu cầu, vui thích san sẻ vật bố
thí. Này Gia chủ, đây gọi là đầy đủ bố thí.

7. Và này Gia chủ, thế nào là đầy đủ trí tuệ?

- Này Gia chủ, sống với tâm bị dục tham chinh
phục, làm việc không nên làm, không làm việc
nên làm. Do làm việc không nên làm, không làm
việc nên làm, vị ấy rời khỏi danh tiếng và an lạc.
- Này Gia chủ, sống với tâm vị sân hận chinh
phục ... sống với tâm bị hôn trầm thụy miên chinh
phục ... sống với tâm bị trạo hối chinh phục ...
sống với tâm bị nghi chinh phục, làm việc không
nên làm, không làm việc đáng làm; do làm việc
không nên làm, không làm việc đáng làm, vị ấy
rời khỏi danh tiếng và an lạc.

8. Này Gia chủ, Thánh đệ tử ấy:

CÚNG DƯỜNG                                        493

- Sau khi biết được dục tham là uế nhiễm của
tâm, từ bỏ dục tham uế nhiễm của tâm;
- Sau khi biết được sân hận là uế nhiễm của tâm,
từ bỏ sân hận, uế nhiễm của tâm;
- Sau khi biết được hôn trầm thụy miên là uế
nhiễm của tâm, từ bỏ hôn trầm thuỵ miên uế
nhiễm của tâm;
- Sau khi biết được trạo hối là uế nhiễm của tâm,
từ bỏ trạo hối uế nhiễm của tâm;
- Sau khi biết được nghi là uế nhiễm của tâm, từ
bỏ nghi, uế nhiễm của tâm;

Này Gia chủ, đây gọi là vị Thánh đệ tử có đại trí tuệ, có trí tuệ rộng lớn, bước vào giới vức minh kiến, đầy đủ trí tuệ. Đây gọi là đầy đủ trí tuệ.

Này Gia chủ, đối với bốn pháp khả lạc, khả hỷ, khả ý, khó được ở đời này, có bốn pháp này đưa đến chứng được những pháp ấy.

9. Vị Thánh đệ tử ấy, này Gia chủ, với tài sản thâu
hoạch được do nỗ lực tinh tấn, tích lũy do sức mạnh
cánh tay, do mồ hôi đổ ra, đúng pháp, thâu hoạch
đúng pháp, là người đã làm bốn hành động. Thế nào
là bốn?

10. Ở đây, này Gia chủ, Thánh đệ tử, với tài sản thâu hoạch được do nỗ lực tinh tấn, tích lũy được do sức

CÚNG DƯỜNG                                          494

mạnh cánh tay, do mồ hôi đổ ra đúng pháp, thâu
hoạch đúng pháp, tự làm mình an lạc, hoan hỷ, chơn
chánh đem lại an lạc, giúp cha mẹ được an lạc hoan
hỷ, giúp vợ con, người phục vụ, người làm công
được an lạc, hoan hỷ, chơn chánh đem lại an lạc, giúp
bạn bè thân hữu được an lạc hoan hỷ, là người chơn
chánh đem lại an lạc. Này Gia chủ, đây là trường hợp
thứ nhất, vị ấy đi đến được, đạt được sự hưởng thọ
đúng phương xứ.

11. Lại nữa, này Gia chủ, Thánh đệ tử, với tài sản
thâu hoạch được do nỗ lực tinh tấn, tích lũy được do
sức mạnh cánh tay, do mồ hôi đổ ra đúng pháp, thâu
hoạch đúng pháp, với tài sản ấy, tự làm cho mình
được an toàn, chống lại những tai họa từ lửa đến, từ
nước đến, từ vua đến, từ ăn trộm đến, từ các thừa tự
thù nghịch đến. Này Gia chủ, đây là trường hợp thứ
hai vị ấy đi đến được, đạt được sự hưởng thọ đúng
phương xứ.

12. Lại nữa, này Gia chủ, vị Thánh đệ tử với tài sản ... thâu hoạch đúng pháp. Với tài sản ấy, vị ấy tổ chức năm loại lễ hiến cúng:

-   Hiến cúng cho bà con,
-   Hiến cúng cho khách,
-   Hiến cúng cho các vong linh quá khứ,
-   Hiến cúng cho vua,

CÚNG DƯỜNG                                            495

- Hiến cúng cho chư Thiên.

Này Gia chủ, đây là trường hợp thứ ba vị ấy đi đến được, đạt được sự hưởng thọ đúng phương xứ.

13. Lại nữa, này Gia chủ, Thánh đệ tử với tài sản ...
thâu hoạch đúng pháp, đối với những vị Sa-môn, Bà-
la-môn sống từ bỏ kiêu mạn, phóng dật, an trú trên
nhẫn nhục, nhu hòa, an tịnh tự mình, nhiếp phục tự
mình, làm lắng dịu tự mình; đối với những Sa-môn,
Bà-la-môn như vậy, vị ấy tổ chức sự cúng dường tối
thượng, thuộc về cõi Trời, đem đến quả lạc dị thục,
đưa đến Thiên giới. Này Gia chủ, đây là trường hợp
thứ tư vị ấy đi đến được, đạt được sự hưởng thọ đúng
phương xứ.

14. Vị Thánh đệ tử ấy, này Gia chủ, với tài sản thâu
hoạch được do nỗ lực tinh tấn, tích lũy được do sức
mạnh cánh tay, do mồ hôi đổ ra đúng pháp, thâu
hoạch đúng pháp; với tài sản ấy, vị ấy là người đã
làm được bốn hành động này.

- Nếu tài sản của ai, được tiêu dùng không đúng với
bốn hành động này, những tài sản này được gọi
là tài sản đi đến không lợi ích, đi đến không
thành đạt, đạt được sự hưởng thọ không đúng
phương xứ.

CÚNG DƯỜNG                                         496

- Nếu những tài sản của ai, được tiêu dùng với bốn
hành động này, những tài sản này được gọi là
những tài sản đi đến lợi ích, đi đến thành đạt, đạt
được sự hưởng thọ đúng phương xứ.

Tài sản ta thọ hưởng,
Gia nhân được nuôi dưỡng,
Chính nhờ các tài sản,
Do ta tránh tai họa,
Ta cúng dường tối thượng,
Làm năm loại hiến vật,
Hộ trì bậc trì giới,
Bậc tự điều, Phạm hạnh,
Mục đích gì bậc trí,
Trú nhà, cầu tài sản,
Mục đích ấy Ta đạt,
Được làm không hối hận.
Người nào nhớ nghĩ vậy,
An trú trên Thánh pháp,
Đời này được tán thán,
Đời sau được hoan hỷ,
Trên cảnh giới chư Thiên.

CÚNG DƯỜNG                                         497

72    Cúng cho người mất có được không - Kinh JÀNUSSONI – Tăng IV, 595

JÀNUSSONI – Tăng IV, 595

(Bố thí cho bà con huyết thống đã chết; Nghiệp - nghiệp dẫn đi tái sanh trong súc sanh; Bố thí - kết quả của người bố thí)

1. Rồi Bà-la-môn Jànussoni đi đến Thế Tôn, sau khi
đến, nói lên với Thế Tôn những lời chào đón hỏi
thăm, sau khi nói lên những lời chào đón hỏi thăm
thân hữu, liền ngồi xuống một bên, Bà-la-môn
Jànussoni bạch Thế Tôn:

- Thưa Tôn giả Gotama, chúng tôi Bà-la-môn, cho
bố thí, làm các lễ cúng cho người chết. Mong rằng,
bố thí này cho bà con huyết thống đã chết được lợi
ích! Mong rằng các bà con huyết thống đã chết, thọ
hưởng bố thí này! Thưa Tôn giả Gotama, bố thí có
lợi ích gì cho các bà con huyết thống đã chết
không? Các bà con huyết thống đã chết có được
thọ hưởng bố thí ấy hay không?

- Này Bà-la-môn, nếu có tương ưng xứ, thời có lợi ích; không có lợi ích, nếu không có tương ưng xứ.

CÚNG DƯỜNG                                       498

- Thưa Tôn giả Gotama, thế nào là tương ưng xứ, thế nào là không tương ưng xứ?

2. Ở đây, này Bà-la-môn, có người sát sanh, lấy của không cho, sống tà hạnh trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời độc ác, nói lời phù phiếm, có tham ái, có sân, có tà kiến. Vị ấy, sau khi thân hoại mạng chung, sanh vào địa ngục. Món ăn của chúng sanh ở địa ngục ăn, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là không tương ưng xứ, trú ở nơi đây, vị ấy không được lợi ích của bố thí ấy.

3. Ở đây, này Bà-la-môn, có người sát sanh... có tà
kiến. Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy sanh vào
loại bàng sanh. Món ăn của chúng sanh ở bàng sanh
ăn, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy; tại đấy, vị
ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là
không tương ưng xứ; trú ở đây, vị ấy không được lợi
ích của bố thí ấy.

4. Ở đây, này Bà-la-môn, có người từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời độc ác, từ bỏ nói lời phù phiếm, không có tham ái, không có tâm sân hận, có chánh kiến. Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung, sanh cộng trú với loài Người. Món ăn của loài người như thế nào, tại đấy, vị ấy nuôi

CÚNG DƯỜNG                                            499

sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là không tương ưng xứ, trú ở đây, vị ấy không được lợi ích của bố thí ấy.

5. Ở đây, này Bà-la-môn, có người từ bỏ sát sanh... có chánh kiến. Người ấy, sau khi thân hoại mạng chung được sanh cộng trú với chư Thiên. Món ăn của chư Thiên như thế nào, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là không tương ưng xứ, trú ở đây, vị ấy không được lợi ích của bố thí ấy.

6. Ở đây, này Bà-la-môn, có người sát sanh... có tà kiến. Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy sanh vào vào cỏi ngạ quỉ. Món ăn của các chúng sanh ngạ quỉ như thế nào, tại đấy, vị ấy nuôi sống với món ăn ấy, tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Món ăn nào, các bạn bè, hoặc thân hữu, hoặc bà con hoặc người cùng huyết thống từ đấy muốn hướng cúng cho vị ấy, tại đấy, vị ấy sống với món ăn ấy; tại đấy, vị ấy tồn tại với món ăn ấy. Này Bà-la-môn, đây là tương ưng xứ; trú nơi đây, vị ấy được lợi ích của bố thí ấy.

7. Thưa Tôn giả Gotama, nếu bà con huyết thống ấy đã chết, không sanh vào chỗ ấy, thời ai hưởng bố thí ấy?

CÚNG DƯỜNG                                         500

- Này Bà-la-môn, các bà con huyết thống khác đã chết, được sanh vào chỗ ấy, những người ấy được hưởng bố thí ấy.

- Thưa Tôn giả Gotama, nếu bà con huyết thống đã
chết, không sanh vào chỗ ấy, và các bà con huyết
thống khác cũng không sanh vào chỗ ấy, thời ai
hưởng bố thí ấy?

- Không có trường hợp ấy, không có cơ hội ấy, này
Bà-la-môn, rằng chỗ ấy có thể trống không trong một
thời gian dài, không có người bà con huyết thống đã
chết. Nhưng này Bà-la-môn, người bố thí không phải
không có hưởng quả.

- Có phải Tôn giả Gotama nói một giả thuyết không thế xảy ra?

- Này Bà-la-môn, Ta nói một giả thuyết không thể xảy ra.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có người sát sanh, lấy của không cho, sống tà
hạnh trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời
độc ác, nói lời phù phiếm, có tham ái, có sân
tâm, có tà kiến.

CÚNG DƯỜNG                                          501

- Người ấy bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn,
các món ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa,
hương, phấn sáp, các giường nằm, trú xứ, đèn
đuốc.
- Người ấy sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh cộng trú với các loài voi. Tại đây, vị ấy
được đồ ăn, đồ uống, vòng hoa, các loại trang
sức khác.

 Vì rằng, ở đây, này Bà-la-môn, có sát sanh, lấy
của không cho, tà hạnh trong các dục, nói láo,
nói hai lưỡi, nói lời độc ác, nói lời phù phiếm,
do vậy người ấy, sau khi thân hoại mạng chung,
được sanh cộng trú với các loài voi.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa,
hương, phấn sáp, các giường nằm, trú xứ, đèn
đuốc; do vậy, tại đấy vị ấy được các món ăn,
các đồ uống, vòng hoa, các đồ trang sức khác.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có người sát sanh, lấy của không cho, tà hạnh
trong các dục, nói láo, nói hai lưỡi, nói lời độc
ác, nói lời phù phiếm, có tham ái, có sân tâm,
có tà kiến.

CÚNG DƯỜNG                                         502

- Người ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn,
các món ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, vòng hoa,
hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ, đèn
đuốc.
- Sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy cộng trú
với các loài ngựa... sanh cộng trú với các loài
bò... Cộng trú với các loài gia cầm. Vị ấy tại
đấy, được các món ăn, các đồ uống, vòng hoa,
các đồ trang sức khác.

 Vì rằng, này Bà-la-môn, có sát sanh, có lấy của
không cho, tà hạnh trong các dục, có nói láo,
có nói hai lưỡi, có nói lời độc ác, có nói lời phù
phiếm, có tham ái, có sân tâm, có tà kiến. Do
vậy, sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy sanh
vào cộng trú với các loài gia cầm.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn với các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ,
vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, các giường
nằm, trú xứ, đèn đuốc, nên tại đấy vị ấy được
đồ ăn, đồ uống, vòng hoa, các loại trang sức
khác.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có hạng người từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà hạnh trong các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ nói lời độc ác,

CÚNG DƯỜNG                                          503

từ bỏ nói lời phù phiếm, từ bỏ tham ái, từ bỏ
sân tâm, có chánh kiến.
- Người ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn
các món ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các vòng
hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ,
đèn đuốc.
- Vị ấy sau khi thân hoại mạng chung, được sanh
cộng trú với loài Người. Tại đấy, vị ấy được
năm loại dục công đức sai khác, thuộc về loài
Người.

 Vì rằng, này Bà-la-môn, vị ấy từ bỏ sát sanh,
từ bỏ lấy của không cho, từ bỏ tà hạnh trong
các dục, từ bỏ nói láo, từ bỏ nói hai lưỡi, từ bỏ
nói lời độc ác, từ bỏ nói lời phù phiếm, từ bỏ
tham ái, từ bỏ sân tâm, có chánh kiến, sau khi
thân hoại mạng chung, vị ấy được sanh cộng
trú với loài Người.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các
vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm,
các trú xứ, đèn đuốc; do vậy, ở đấy vị ấy được
năm dục công đức của loài Người.

Ở đây, này Bà-la-môn,

- Có người từ bỏ sát sanh, từ bỏ lấy của không cho... có chánh kiến,

CÚNG DƯỜNG                                         504

- Người ấy bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-môn
các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các vòng
hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm, trú xứ,
đèn đuốc.
- Người ấy sau khi thân hoại mạng chung, được
sanh cộng trú với chư Thiên. Vị ấy tại đấy được
năm loại dục công đức của chư Thiên.

 Vì rằng ở đây có từ bỏ sát sanh... có chánh kiến,
cho nên sau khi thân hoại mạng chung, vị ấy
được sanh cộng trú với chư Thiên.
 Vì rằng vị ấy có bố thí cho Sa-môn hay Bà-la-
môn các đồ ăn, đồ uống, vải mặc, xe cộ, các
vòng hoa, hương liệu, phấn sáp, giường nằm,
trú xứ, đèn đuốc. Do vậy, tại đấy vị ấy được
năm dục công đức của chư Thiên.

Tuy nhiên, này Bà-la-môn, người bố thí không phải không có kết quả.

8. Thật vi diệu thay, Tôn giả Gotama! Thật hy hữu thay, Tôn giả Gotama! Cho đến như thế này, thưa Tôn giả Gotama, là vừa đủ để bố thí, là vừa đủ để tổ chức các tín thí. Vì rằng, ở đấy, người bố thí không phải không có kết quả (như đã được nói).

- Như vậy, này Bà-la-môn, người bố thí này không phải không có kết quả.

CÚNG DƯỜNG                                         505

- Thật kỳ diệu thay Tôn giả Gotama... Xin Tôn giả Gotama hãy nhận con làm đệ tử cư sĩ, từ nay cho đến mạng chung, con trọn đời quy ngưỡng.

CÚNG DƯỜNG                                       506

73    Kinh TRỞ THÀNH GIÀU – Tăng II, 374

TRỞ THÀNH GIÀU – Tăng II, 374

1. Như vầy tôi nghe:

Một thời, Thế Tôn trú ở Sàvatthi, tại Jetavana, khu
vườn ông Anàthapindika. Rồi gia chủ Anàthapindika
đi đến Thế Tôn, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi
ngồi xuống một bên. Thế Tôn nói với gia chủ
Anàthapindika đang ngồi một bên:

2. - Này Gia chủ, có năm lý do này để gầy dựng tài sản. Thế nào là năm?

Ở đây, này Gia chủ, vị Thánh đệ tử được tài sản nhờ
nỗ lực tinh tấn, thâu góp với sức mạnh bàn tay, kiếm
được do đổ mồ hôi ra, thâu được một cách hợp pháp;
tự làm mình an lạc, hoan hỷ và chơn chánh duy trì
sự an lạc; làm cho mẹ cha an lạc, hoan hỷ và chơn
chánh duy trì sự an lạc; làm cho vợ con, người phục
vụ, các người làm công được an lạc, hoan hỷ và chơn
chánh duy trì sự an lạc. Đây là lý do thứ nhất để gây
dựng tài sản.

CÚNG DƯỜNG                                         507

3. Lại nữa, này Gia chủ, vị Thánh đệ tử được tài sản
nhờ nỗ lực tinh tấn, thâu góp với sức mạnh bàn tay,
kiếm được do đổ mồ hôi ra, thâu được một cách hợp
pháp. Vị ấy làm cho bạn bè thân hữu an lạc, hoan hỷ
và chơn chánh duy trì sự an lạc. Đây là lý do thứ hai
để gầy dựng tài sản.

4. Lại nữa, này Gia chủ, vị Thánh đệ tử được tài sản nhờ nỗ lực tinh tấn, thâu góp với sức mạnh bàn tay, kiếm được do đổ mổ hôi ra, thâu được một cách hợp pháp. Các tai họa từ lửa, từ nước, từ vua, từ ăn trộm, từ kẻ thù hay từ các người thừa tự được chận đứng, và vị ấy giữ tài sản được an toàn cho vị ấy. Đây là lý do thứ ba để gầy dựng tài sản.

5. Lại nữa, này Gia chủ, vị Thánh đệ tử được tài sản
nhờ nỗ lực tinh tấn, thâu góp với sức mạnh bàn tay,
kiếm được do đổ mồ hôi ra, thâu được một cách hợp
pháp, có thể làm năm hiến cúng.

-   Hiến cúng cho bà con,
-   Hiến cúng cho khách,
-   Hiến cúng cho hương linh đã chết (peta),
-   Hiến cúng cho vua,
-   Hiến cúng cho chư Thiên.

Đây là lý do thứ tư để gầy dựng tài sản.

CÚNG DƯỜNG                                          508

6. Lại nữa, này Gia chủ, vị Thánh đệ tử được tài sản nhờ nỗ lực tinh tấn, thâu góp với sức mạnh bàn tay, kiếm được do đổ mồ hôi ra, thâu được một cách hợp pháp, đối với các Sa-môn, Bà-la-môn nào ly kiêu mạn, ly phóng dật, an trú nhẫn nhục, nhu hòa, nhiếp phục tự mình, an tịnh tự mình, làm lắng dịu tự mình, đối với những Sa-môn, Bà-la-môn như vậy vị ấy tổ chức sự cúng dường tối thượng, đưa đến cảnh giới chư Thiên, được quả dị thục, đưa đến cõi trời. Đây là lý do thứ năm để gầy dựng tài sản.

Này Gia chủ, có năm lý do này để gầy dựng tài sản.

7. Này Gia chủ, đối với vị Thánh đệ tử gầy dựng tài sản với năm lý do này, khi tài sản đi đến hoại diệt, vị ấy suy nghĩ như sau: "Các tài sản do những lý do để gầy dựng, ta đã gầy dựng chúng. Nay các tài sản ấy của ta đi đến hoại diệt", vị ấy không có hối hận.

Này Gia chủ, đối với vị Thánh đệ tử gầy dựng tài sản
với năm lý do này, nếu tài sản ấy đi đến tăng trưởng,
vị ấy suy nghĩ như sau: "Các tài sản do những lý do
gầy dựng, ta đã gầy dựng chúng. Nay các tài sản ấy
của ta đi đến tăng trưởng". Như vậy, cả hai phương
diện, vị ấy không có hối hận.

Tài sản được thọ hưởng, Gia nhân được nuôi dưỡng,

CÚNG DƯỜNG                                           509

Chính nhờ các tài sản,
Do ta tránh tai họa.
Là cúng dường tối thượng,
Làm năm loại hiến vật,
Dành cho bậc trì giới
Bậc tự điều, Phạm hạnh.
Mục đích gì bậc Trí,
Trú nhà, cầu tài sản,
Mục đích ấy ta đạt,
Được làm không hối hận.
Người nào nhớ nghĩ vậy,
An trú trên Thánh pháp,
Đời này được tán thán,
Đời sau được hoan hỉ,
Trên cảnh giới chư Thiên.

CÚNG DƯỜNG                         510
