Kinh NIKAYA Phân Loại theo Chủ Đề ( (HT Thích Minh Châu dịch; Chơn Tín Toàn phân loại)
(Thích Minh Châu dịch) - 271 - Nhập Vào Bất Tử
Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF)

Kinh tạng Pali
(Pali Nikaya)
HT. THÍCH MINH CHÂU
Việt dịch
Ấn bản năm 1991

Phân loại theo chủ đề: CHƠN TÍN TOÀN NIKAYA PHÂN LOẠI - CHỦ ĐỀ 271

NHẬP VÀO
BẤT TỬ
Chịu trách nhiệm chính tả:
TÂM MINH ANH

271

Ấn bản điện tử 2018

MỤC LỤC DẪN NHẬP .............................................................3 1     10 tưởng đưa đến thể nhập vào bất tử - Kinh TƯỞNG 1 – Tăng IV, 379................................9 2     5 tưởng đưa đến thể nhập vào bất tử - Kinh CÁC TƯỞNG 1 – Tăng II, 434 ...............................11 3     7 tưởng đưa đến thể nhập vào bất tử - Kinh TƯỞNG 2 – Tăng III, 342 ..............................13 4     Kinh NIỆM CHẾT 2 – Tăng III, 49 ...............21 5     Kinh NIỆM CHẾT 2 – Tăng IV, 18 ...............25 6     Lấy Bất tử làm chỗ thể nhập - Kinh Bất Tử – Tương V, 65 ....................................................29 7     Thể nhập vào bất tử - Kinh Thắng Trí – Tương V, 86 ................................................................31 8     Thể nhập vào bất tử - Kinh TƯỞNG 1 – Tăng III, 342 ............................................................33 9     Tu tập... lấy bất tử làm chỗ hội nhập... - Kinh Viễn Ly – Tương V, 64 ..................................34

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                                            1

10 Tất cả pháp lấy Bất tử làm chỗ thể nhập - Kinh LẤY CĂN BẢN NƠI THẾ TÔN – Tăng IV, 381 .........................................................................48

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                                            2

DẪN NHẬP

1. Lời giới thiệu
 Sau khi nhận thấy tính thực tế, gần gũi, dễ hiểu và trí
tuệ tuyệt diệu trong những bài kinh của bộ ĐẠI TẠNG
KINH VIỆT NAM do Hoà Thượng Thích Minh Châu
dịch trực tiếp từ Kinh Tạng Pali, chúng tôi nhận thấy
rằng những bộ kinh này là những thực tế tuyệt diệu
trong cuộc sống và nếu những bài kinh này không
được tiếp cận và áp dụng trong cộng đồng Phật tử thì
thật là một thiệt thòi cho những người con của Phật.
 Ví như một người khi nếm được hương vị tuyệt vời của
một chiếc bánh ngon, lòng nghĩ tới những người thân
thương của mình và đem đến mời họ cùng ăn với
mình, đó chính là tâm niệm của chúng tôi khi thực
hiện công việc này. Chúng tôi với tấm lòng chân thành
sâu sắc cầu mong cho mọi người cùng có thể tiếp cận
được với Kinh Tạng Pali (kinh Nikaya) và tìm được
chân đứng trong bộ kinh này.
 Vì vậy, nhằm giới thiệu bộ kinh Nikaya đến với cộng
đồng Phật tử ở khắp nơi và nhằm giúp cho quý đạo
hữu dễ dàng tiếp cận với kinh Nikaya nên trong phiên
bản vi tính này chúng tôi đã mạo muội cẩn thận đánh

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                          3

dấu, tô màu những điểm căn bản và trọng tâm trong
các bài kinh để quý đọc giả có thể nhanh chóng nắm
hiểu được nội dung, ý nghĩa và những điểm quan
trọng của bài kinh. Công việc này đã được chúng tôi
thực hiện dựa trên sự thấy biết và kinh nghiệm thực
hành của bản thân, quý đạo hữu cố gắng đọc đi đọc
lại và suy nghiệm kỹ từng lời kinh rồi đem áp dụng
thực hành để có thể tự mình thành tựu Tuệ giác như
Đức Phật đã chỉ dạy.
2. Lợi ích của việc nghiên cứu học hỏi bộ kinh này là gì?
 Đi thẳng vào lời dạy của Đức Phật, tiếp cận trực tiếp
với những lời dạy nguyên chất của Đức Phật khi Ngài
còn tại thế, tránh được sự truyền tải ý nghĩa giáo
pháp có khi đúng, có khi lệch của các vị này vị kia,
tránh được việc đến với đạo Phật nhưng nhìn nhận
và hiểu biết đạo Phật thông qua lăng kính của người
khác.
 Biết được với những sự kiện đã từng xảy ra trong thời
kỳ Đức Phật còn tại thế như: hoàn cảnh xã hội thời
đó, đời sống thực tế của Đức Phật và các cuộc thuyết
giảng Chánh Pháp của Ngài.
 Trí tuệ được mở rộng, biết được đôi phần về trí tuệ
thâm sâu vi diệu của Đức Phật qua các bài thuyết

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                         4

giảng của Ngài và qua các cuộc cật vấn, chất vấn của
ngoại đạo.
 Được làm quen với các Pháp học và Pháp hành mà
Đức Phật đã trình bày dưới nhiều hình thức đa dạng
khác nhau. Học hỏi được nhiều cách tu tập, nhiều
phương diện tu tập, không bị hạn chế bó buộc trong
một phương diện tu tập theo một trường phái nào.
 Có được một cái nhìn trực tiếp, trực diện đối với
Chánh Pháp, giúp cho người tu tập không đi lệch ra
ngoài Chánh Pháp, không làm uổng phí thời gian và
công sức mà người tu tập đã bỏ ra để nghiên cứu tìm
hiểu học hỏi và thực hành Phật Pháp, giúp cho nhiệt
tình và ước nguyện của người tu học chân chánh được
thành đạt, có kết quả tốt đẹp và lợi ích thiết thực ngay
trong đời sống hiện tại.
 Có được đầy đủ những phương tiện để thực hiện Pháp
học vàPháp hành, biết rõ những gì mình cần phải làm
trên con đường đi đến sự chấm dứt khổ đau.
 Trong khi đọc, nghe, nghiên cứu, học hỏi các bản
kinh thì tâm được an trú vào trong Chánh Tri Kiến,
tham sân si được vắng mặt trong lúc ấy, tâm được an
trú vào trong Chánh Pháp.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                          5

 Ngay trong hiện tại gieo kết được những thiện duyên tốt lành đối với Chánh Pháp của Đức Phật, có thể thẳng tiến đến việc tu tập sự giải thoát sanh tử ngay trong kiếp hiện tại. Nhưng nếu ngay trong hiện tại không đạt được sự giải thoát thì những thiện duyên này sẽ giúp được cho các đời sau: khi được sanh ra, tâm luôn hướng về sự tìm cầu Chánh Pháp, yêu thích tìm kiếm những lời dạy nguyên gốc của Đức Phật, và đồng thời tâm cũng luôn hướng về sự không ưa thích đối với các tà Pháp, tránh xa các tà thuyết không chân chánh, không có cảm xúc cảm tình đối với các tà đạo, tránh được các con đường tu tập sai lệch làm uổng phí công sức và tâm nguyện của người tu tập mà vẫn không đạt được sự giải thoát khổ đau.  Trong quá trình học hỏi nghiên cứu cẩn thận các bản kinh này thì Chánh Tri Kiến đi đến thành tựu đầy đủ, Giới Hạnh đi đến thành tựu đầy đủ, ba kiết sử Thân Kiến, Hoài Nghi, Giới Cấm Thủ được đoạn tận, chứng được Dự Lưu Quả, là bậc Dự Lưu, chỉ còn tái sanh tối đa là bảy lần giữa chư Thiên và loài người, không còn bị đọa vào trong các đường ác sanh như địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh.  Khi thân hoại mạng chung nếu bị thất niệm, tâm không được tỉnh giác, thì khi tái sanh đời sau, lúc đầu

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                         6

không nhớ được đạo pháp, nhưng sau đó sẽ có những
nhân duyên đưa đến giúp cho tâm trí từ từ nhớ lại và
tiếp tục tu tập trong vòng tối đa bảy lần tái sanh là sẽ
đi đến sự chứng đạt được tâm hoàn toàn tịch lặng
thoát ly sanh tử, thoát ly đau khổ, thoát khỏi mọi ràng
buộc, phiền não đối với năm thủ uẩn.
3. Lòng tri ân
 Chúng ta, những người đến với đạo thoát ly sanh tử
của Đức Phật sau khi Ngài nhập diệt đã trên 2500
năm, nhưng may mắn quá lớn cho chúng ta đó là việc
chúng ta vẫn còn được thấy, được gặp, được học hỏi
và được hành trì theo những bản kinh nguyên chất
truyền thống của Đức Phật. Xin hạnh phúc tri ân sự
may mắn này của mình và xin chân thành vô lượng
cung kính tri ân Hòa Thượng Thích Minh Châu,
người đã bỏ nhiều thời gian, nhiều tâm huyết để làm
cho Chánh Pháp được sáng tỏ đối với những người
con của Đức Phật tại Việt Nam.
 Xin chân thành cung kính cúi đầu tri ân Hoà Thượng
- vị ân sư của Phật tử Việt Nam.

Pháp quốc, ngày 05 tháng 07 năm 2014 Người trình bày - Chơn Tín Toàn

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                            7

NHẬP VÀO BẤT TỬ   8

1        10 tưởng đưa đến thể nhập vào bất tử - Kinh TƯỞNG 1 – Tăng IV, 379

TƯỞNG 1 – Tăng IV, 37

1. - Này các Tỷ-kheo, mười tưởng này được tu tập, được làm cho sung mãn, đưa đến quả lớn, lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh.

2. Thế nào là mười?

1.  Tưởng bất tịnh.
2. Tưởng chết.
3. Tưởng nhàm chán trong các món ăn.
4. Tưởng không hoan hỷ đối với tất cả thế giới.
5. Tưởng vô thường.
6. Tưởng khổ trên vô thường.
7. Tưởng vô ngã trên khổ.
8. Tưởng đoạn tận.
9. Tưởng ly tham.
10. Tưởng đoạn diệt.

Này các Tỷ-kheo, mười tưởng này, được tu tập, được làm cho sung mãn, đưa đến quả lớn, lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                       9

TƯỞNG 2 – Tăng IV, 380

1. - Này các Tỷ-kheo, có mười tưởng này, được tu tập, được làm cho sung mãn, đưa đến quả lớn, lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh.

2. Thế nào là mười?

1.  Tưởng vô thường.
2. Tưởng vô ngã.
3. Tưởng chết.
4. Tưởng nhàm chán trong các món ăn.
5. Tưởng không hoan hỷ đối với tất cả thế giới.
6. Tưởng bộ xương.
7. Tưởng trùng ăn.
8. Tưởng xanh bầm.
9. Tưởng nứt nẻ.
10. Tưởng trương phồng.

Này các Tỷ-kheo, mười tưởng này được tụ tập, được làm cho sung mãn, đưa đến quả lớn, lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     10

2       5 tưởng đưa đến thể nhập vào bất tử - Kinh CÁC TƯỞNG 1 – Tăng II, 434

CÁC TƯỞNG 1 – Tăng II, 434

 Có năm tưởng này, này các Tỷ-kheo, được tu tập,
được làm cho sung mãn, đưa đến quả lớn, lợi ích
lớn, thể nhập vào bất tử, đưa đến cứu cánh bất tử.
Thế nào là năm?

-   Tưởng bất tịnh,
-   Tưởng chết,
-   Tưởng nguy hại,
-   Tưởng ghê tởm các món ăn,
-   Tưởng không có hân hoan đối với tất cả thế
giới.

Năm tưởng này, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, đưa đến kết quả lớn, lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, đưa đến cứu cánh bất tử.

CÁC TƯỞNG 2 – Tăng II, 435

 Có năm tưởng này, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, đưa đến quả lớn lợi ích,

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                   11

thể nhập vào bất tử, đưa đến cứu cánh bất tử. Thế nào là năm?

-   Tưởng vô thường,
-   Tưởng vô ngã,
-   Tưởng chết,
-   Tưởng ghê tởm các món ăn,
-   Tưởng không có hân hoan đối với tất cả thế
giới.

Những pháp này là năm tưởng, này các Tỷ-kheo,
được tu tập, được làm cho sung mãn, đưa đến quả
lớn, lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, đưa đến cứu cánh
bất tử.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                      12

3      7 tưởng đưa đến thể nhập vào bất tử - Kinh TƯỞNG 2 – Tăng III, 342

TƯỞNG 2 –Tăng III, 342

1. - Có bảy tưởng này, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh.

2. Thế nào là bảy?

- Tưởng bất tịnh,
- Tưởng chết,
- Tưởng nhàm chán đối với các món ăn,
- Tưởng không hoan hỷ đối với tất cả thế giới,
- Tưởng vô thường,
- Tưởng khổ trong vô thường,
- Tưởng vô ngã trong khổ.

3. Tưởng bất tịnh, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh, được nói đến như vậy. Do duyên gì được nói đến như vậy?

4. Này các Tỷ-kheo, khi một Tỷ-kheo sống nhiều với các tưởng bất tịnh, thời tâm thối lui, tâm trở lưng, quay lưng để không đắm vào các dâm dục; do đó tâm

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                      13

vị ấy không căng thẳng, thanh thản, khởi lên nhàm chán.

- Ví như, này các Tỷ-kheo, lông gà hay là dây gân
quăng vào lửa thời thối lui, trở lưng, quay lưng,
và không căng thẳng. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo,
khi một Tỷ-kheo sống nhiều với các tưởng bất
tịnh, thời tâm thối lui, tâm trở lưng, quay lưng để
không đắm vào các dâm dục; do đó tâm vị ấy
không căng thẳng, thanh thản, khởi lên nhàm
chán.
- Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống nhiều với các
tưởng bất tịnh, nhưng tâm lại chạy theo, đắm vào
dâm dục, không khởi lên nhàm chán, thời Tỷ-kheo
ấy cần phải hiểu rằng: "Tưởng bất tịnh không
được ta tu tập, ở nơi ta không có sự sai khác trước
và sau. Ta không đạt được quả tu tập". Ở đấy, vị
ấy tỉnh giác như vậy.
- Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống nhiều với các
tưởng bất tịnh, thời tâm thối lui, tâm trở lưng,
quay lưng để không đắm vào các dâm dục, do đó
tâm vị ấy không căng thẳng, thanh thản, khởi lên
nhàm chán, thời Tỷ-kheo ấy cần phải hiểu rằng:
"Tưởng bất tịnh được ta tu tập; ở nơi ta có sự sai
khác trước và sau. Ta đạt được quả tu tập". Ở đấy,
vị ấy tỉnh giác như vậy.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                    14

Tưởng bất tịnh, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh, được nói đến như vậy. Do duyên này, được nói đến như vậy.

5. Tưởng chết, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích lớn, được nói đến như vậy. Do duyên gì được nói đến như vậy?

6. Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo sống nhiều với tưởng
chết, thời tâm thối lui, tâm trở lưng, quay lưng
không thích thú sự sống, do đó tâm vị ấy không
căng thẳng, thanh thản, khởi lên nhàm chán.

... (như số 4 ở trên, chỉ khác trước là tưởng bất tịnh, đây là tưởng chết, với sự thay đổi cần thiết)... Do duyên này, được nói đến như vậy.

7. Tưởng nhàm chán đối với món ăn, này các Tỷ-
kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, có quả
lớn, có lợi ích lớn, như vậy được nói đến. Do duyên
gì được nói đến như vậy?

8. Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống nhiều với các
tưởng nhàm chán đối với các món ăn, thời tâm thối
lui, tâm trở lưng, quay lưng không tham ái các vị;
do đó tâm vị ấy không căng thẳng, thanh thản, khởi
lên nhàm chán.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                      15

... (như số 4 ở trên, chỉ khác đây là tưởng nhàm chán đối với các món ăn)... Do duyên này được nói đến như vậy.

9. Tưởng không hoan hỷ đối với các thế giới, này
các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn,
có quả lớn, có lợi ích lớn, như vậy được nói đến. Do
duyên gì được nói đến như vậy?

10. Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống nhiều với
tưởng không hoan hỷ đối với các thế giới, thời tâm
thối lui, tâm trở lưng, quay lưng với các lòe loẹt của
thế giới, do đó tâm vị ấy không căng thẳng, thanh
thản, khởi lên nhàm chán.

... (như số 4 ở trên, chỉ khác đây là tâm không hoan hỷ đối với các thế giới và những thay đổi cần thiết)... Do duyên này được nói đến như vậy.

11. Tưởng vô thường, này các Tỷ-kheo, được tu tập,
được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích lớn,
như vậy được nói đến. Do duyên gì được nói đến như
vậy?

12. Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống nhiều với tưởng vô thường, thời tâm thối lui, tâm trở lưng, quay lưng với các lợi dưỡng, cung kính, danh vọng;

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                      16

do đó tâm vị ấy không căng thẳng, thanh thản, khởi lên nhàm chán.

... (như số 4 ở trên, chỉ khác đây là tưởng vô thường với những thay đổi cần thiết)...

13. Tưởng khổ trên vô thường, này các Tỷ-kheo,
được tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có
lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu
cánh, được nói đến như vậy. Do duyên gì được nói
đến như vậy?

14. Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống nhiều với các tưởng khổ trên vô thường, thời các tưởng sợ hãi sắc bén được an lập trên thụ động, biếng nhác, thả lỏng, phóng dật, không chú tâm, không quán sát.

- Ví như một kẻ giết người giơ đao lên.
- Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống nhiều với
các tưởng khổ trên vô thường, nhưng các tưởng
sợ hãi sắc bén không được an lập trên thụ động,
biếng nhác, thả lỏng, phóng dật, không chú
tâm, không quán sát; thời giống như một kẻ
giết người giơ đao lên. Này các Tỷ-kheo, Tỷ-
kheo ấy cần phải hiểu rằng: "Tưởng khổ trên vô
thường không được ta tu tập; ở nơi ta không có
sự sai khác trước và sau. Ta không đạt được

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                    17

quả của sự tu tập." Ở đây, vị ấy tỉnh giác như
vậy.
- Nhưng này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống
nhiều với các tưởng khổ trên vô thường, thời
các tưởng sợ hãi sắc bén an lập trên thụ động,
biếng nhác, thả lỏng, phóng dật, không chú
tâm, không quán sát, ví như một kẻ giết người
giơ đao lên. Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo cần
phải hiểu rằng: "Tưởng khổ trên vô thường
được ta tu tập; ở nơi ta có sự sai khác trước và
sau. Ta đạt được quả của sự tu tập." Ở đây, vị
ấy tỉnh giác như vậy.

Tưởng khổ trên vô thường, này các Tỷ-kheo, được
tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích
lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh,
được nói đến như vậy. Do duyên này được nói đến
như vậy.

15. Tưởng vô ngã trên khổ, này các Tỷ-kheo, được
tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích
lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm mục đích,
được nói đến như vậy. Do duyên gì được nói đến như
vậy?

16. Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống nhiều với các tưởng vô ngã trên khổ, này các Tỷ-kheo, ý của vị ấy thoát khỏi các tư tưởng ngã, ngã sở, ngã mạn,

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                    18

đối với cái thân có thức nầy và đối với tất cả tướng ở ngoài, khéo giải thoát, được an tịnh, vượt qua các thiên kiến.

- Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống nhiều với
tâm chất chứa tưởng vô ngã trên khổ, này các
Tỷ-kheo, ý của vị ấy không thoát khỏi các tư
tưởng ngã, ngã sở, ngã mạn, đối với cái thân có
thức nầy và đối với tất cả tướng ở ngoài, khéo
giải thoát, được an tịnh, vượt qua các thiên
kiến. Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy cần phải
hiểu rằng: "Tưởng vô ngã trên khổ không được
ta tu tập; ở nơi ta không có sự sai khác trước
và sau. Ta không đạt được quả của sự tu tập."
Ở đây, vị ấy tỉnh giác như vậy.
- Nhưng này Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo sống nhiều
với các tưởng vô ngã trên khổ, này các Tỷ-
kheo, ý của vị ấy thoát khỏi các tư tưởng ngã,
ngã sở, ngã mạn, đối với cái thân có thức và đối
với tất cả tướng ở ngoài, khéo giải thoát, được
an tịnh, vượt qua các thiên kiến. Này các Tỷ-
kheo, Tỷ-kheo ấy cần phải hiểu rằng: "Tưởng
vô ngã trên khổ được ta tu tập; ở nơi ta có sự
sai khác trước và sau. Ta đạt được quả của sự
tu tập." Ở đây, vị ấy tỉnh giác như vậy.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     19

Tưởng vô ngã trên khổ, này các Tỷ-kheo, được tu
tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích
lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh,
được nói đến như vậy. Do duyên gì được nói đến như
vậy.

Bảy tưởng này, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                 20

4     Kinh NIỆM CHẾT 2 – Tăng III, 49

NIỆM CHẾT 2 –Tăng III, 49

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Nàdika, tại
Ginjakàvasatha. Tại đấy, Thế Tôn dạy các Tỷ-kheo:
2. - Niệm chết, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được
làm cho sung mãn thời có quả lớn, có lợi ích lớn, thể
nhập vào bất tử, cứu cánh là bất tử.
Tu tập niệm chết như thế nào, làm cho sung mãn
niệm chết như thế nào thời đưa đến quả lớn, lợi ích
lớn, thể nhập vào bất tử, cứu cánh là bất tử?
3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo khi ngày vừa tàn
và đêm vừa an trú, suy tư như sau: "Các nhân duyên
đem đến cái chết cho ta rất nhiều: "Con rắn có thể
cắn ta, con bò cạp có thể cắn ta, hay con rít có thể
cắn ta. Do vậy, ta có thể mệnh chung. Như vậy sẽ trở
ngại cho ta. Ta có thể vấp ngã và té xuống. Cơm ta
ăn có thể làm ta mắc bệnh khi ăn, hay mật có thể
khuấy động ta, đàm có thể khuấy động ta. Các gió
như kiếm có thể khuấy động ta. Và như vậy có thể
làm ta mệnh chung. Như vậy sẽ là chướng ngại cho
ta".
- Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy cần phải suy xét
như sau: "Nếu ta còn có những pháp ác bất thiện

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                    21

chưa được đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung đêm
nay, chúng có thể là chướng ngại cho ta".
 Nếu Tỷ-kheo trong khi suy xét như vậy, biết được
như sau: "Ta có những pháp ác bất thiện chưa
được đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung đêm nay,
chúng có thể là chướng ngại cho ta", thời này các
Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy, để đoạn tận các pháp ác bất
thiện ấy, cần phải tận lực tác động ước muốn,
tinh tấn, tinh cần, nỗ lực, không có thối chuyển,
chánh niệm và tỉnh giác.
- Ví như, này các Tỷ-kheo, áo bị cháy hay đầu bị
cháy, thời để dập tắt áo ấy hay đầu ấy, cần phải
tận lực tác động ước muốn, tinh tấn, tinh cần, nỗ
lực, không có thối chuyển, chánh niệm và tỉnh
giác. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy, để
đoạn tận các ác bất thiện pháp ấy, cần phải tận lực
tác động ước muốn, tinh tấn, tinh cần, nỗ lực,
không có thối chuyển, chánh niệm và tỉnh giác.
 Nếu Tỷ-kheo ấy, trong khi suy xét, biết được như
sau: "Ta không có những pháp ác bất thiện chưa
được đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung đêm nay,
chúng có thể là chướng ngại cho ta". Này các Tỷ-
kheo, vị Tỷ-kheo ấy cần phải sống hoan hỷ, hân
hoan, ngày đêm cần phải học tập trong các thiện
pháp.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                    22

 Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo khi đêm vừa tàn
và ngày vừa an trú, suy tư như sau: "Các nhân
duyên đem đến cái chết cho ta rất nhiều: "Con rắn
có thể cắn ta, con bò cạp có thể cắn ta, hay con
rít có thể cắn ta. Do vậy, ta có thể mệnh chung.
Như vậy sẽ là chướng ngại cho ta. Ta có thể vấp
ngã và té xuống. Cơm ta ăn có thể làm ta mắc
bệnh khi ăn, hay mật có thể khuấy động ta, hay
đàm có thể khuấy động ta. Các gió như kiếm có
thể khuấy động ta. Và như vậy có thể làm ta mệnh
chung. Như vậy sẽ là chướng ngại cho ta".
- Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy cần phải suy xét
như sau: "Nếu ta còn có những pháp ác bất thiện
chưa được đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung trong
ngày hôm nay, chúng có thể là chướng ngại cho
ta".
 Nếu Tỷ-kheo trong khi suy xét như vậy, biết được
như sau: "Ta có những pháp ác bất thiện chưa
được đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung ngày hôm
nay, chúng có thể là chướng ngại cho ta", thời này
các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy, để đoạn tận các pháp ác
bất thiện ấy, cần phải tận lực tác động ước muốn,
tinh tấn, tinh cần, nỗ lực, không có thối chuyển,
chánh niệm và tỉnh giác.
- Ví như, này các Tỷ-kheo, áo bị cháy hay đầu bị
cháy, thời để dập tắt áo ấy hay đầu ấy, cần phải

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                   23

tận lực tác động ước muốn, tinh tấn, tinh cần, nỗ
lực, không có thối chuyển, chánh niệm và tỉnh
giác. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy, để
đoạn tận các ác bất thiện pháp ấy, cần phải tận lực
tác động ước muốn, tinh tấn, tinh cần, nỗ lực,
không có thối chuyển, chánh niệm và tỉnh giác.
 Nếu Tỷ-kheo ấy, trong khi suy xét, biết được như
sau: "Ta không có những pháp ác bất thiện chưa
được đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung ngày hôm
nay, chúng có thể là chướng ngại cho ta". Này các
Tỷ-kheo, vị Tỷ-kheo ấy cần phải sống hoan hỷ,
hân hoan, ngày đêm cần phải học tập trong các
thiện pháp.
Này các Tỷ-kheo, niệm chết, tu tập như vậy, làm cho
sung mãn như vậy thời được quả lớn, được lợi ích
lớn, thể nhập vào bất tử, cứu cánh là bất tử.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     24

5      Kinh NIỆM CHẾT 2 – Tăng IV, 18

NIỆM CHẾT 2 – Tăng IV, 18

1. Một thời, Thế Tôn trú ở Nàtika, tại Ginjakàvasatha. Tại đấy, Thế Tôn nói với các Tỷ- kheo:

- Niệm chết, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích lớn, nhập vào bất tử, cứu cánh là bất tử.

Vậy tu tập niệm chết như thế nào, làm cho sung mãn niệm chết như thế nào để đưa đến quả lớn, lợi ích lớn, nhập vào bất tử, cứu cánh bất tử?

2. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo khi ngày vừa tàn và đêm vừa an trú, suy tư như sau: "Các nhân duyên đem đến cái chết cho ta rất nhiều:

1. Con rắn có thể cắn ta. Con bò cạp có thể cắn
ta. Hay con rít có thể cắn ta. Do vậy, ta có thể
mệnh chung; như vậy sẽ chướng ngại cho ta.
2. Ta có thể vấp ngã và té xuống.
3. Cơm ta ăn có thể làm ta mắc bệnh khi ăn.
4. Mật có thể khuấy động ta.
5. Đàm có thể khuấy động ta.
6. Các gió như kiếm có thể khuấy động ta.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                      25

7. Người có thể công kích ta.
8. Hay phi nhân có thể công kích ta, do vậy có thể
làm ta mệnh chung. Như vậy sẽ là chướng ngại
cho ta".

Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy cần phải suy xét như
sau: "Nếu ta còn có những pháp ác, bất thiện chưa
được đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung đêm nay, chúng
có thể là chướng ngại cho ta ".

 Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo trong khi suy xét
như vậy, biết được như sau: "Ta có những pháp
ác, bất thiện chưa được đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh
chung đêm nay, chúng có thể là chướng ngại cho
ta", thời này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy, để đoạn
tận các pháp ác, bất thiện ấy, cần phải tận lực tác
động ước muốn, tinh tấn, tinh cần, nỗ lực, không
có thối chuyển chánh niệm và tỉnh giác. Ví như,
này các Tỷ kheo, áo bị cháy hay đầu bị cháy, thời
để dập tắt áo ấy hay đầu ấy, cần phải tận lực tác
động ước muốn, tinh tấn, tinh cần, nỗ lực, không
có thối chuyển, chánh niệm và tỉnh giác. Cũng
vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy, để đoạn tận
các ác, bất thiện pháp ấy, cần phải tận lực tác động
ước muốn, tinh tấn, tinh cần, nỗ lực, không có thối
chuyển, chánh niệm, và tỉnh giác.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     26

 Nếu Tỷ-kheo ấy, trong khi suy xét, biết được như
sau: "Ta không có những pháp ác, bất thiện chưa
đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung đêm nay, chúng
có thể là chướng ngại cho ta". Này các Tỷ-kheo,
Tỷ-kheo ấy cần phải sống hoan hỷ hân hoan, ngày
đêm cần phải học tập trong các thiện pháp.

3. Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo khi đêm vừa tàn và ngày vừa an trú, suy tư như sau: "Các nhân duyên đem đến cái chết cho ta rất nhiều: con rắn có thể cắn ta; con bò cạp có thể cắn ta; hay con rít có thể cắn ta. Do vậy, ta có thể mệnh chung. Như vậy sẽ là chướng ngại cho ta. Ta có thể vấp ngã và té xuống. Cơm ta ăn có thể làm ta mắc bệnh khi ăn. Hay mật có thể khuấy động ta, hay đàm có thể khuấy động ta. Các gió như kiếm có thể khuấy động ta. Người hay phi nhân có thể công kích ta. Và như vậy có thể làm ta mệnh chung. Như vậy sẽ là chướng ngại cho ta"

Này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy cần phải suy xét như
sau: "Nếu ta còn những pháp ác, bất thiện chưa được
đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung trong ngày, chúng có
thể là chướng ngại cho ta".

Này các Tỷ-kheo, nếu Tỷ-kheo trong khi suy xét như vậy biết được như sau: "Ta có những pháp ác, bất thiện chưa được đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung ngày hôm nay, chúng có thể là chướng ngại cho ta". Này

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                       27

các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo ấy, để đoạn tận các pháp ác,
bất thiện ấy, cần phải tận lực tác động ước muốn, tinh
cần, tinh tấn, nỗ lực không có thối chuyển, chánh
niệm và tỉnh giác. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-
kheo ấy để đoạn tận các ác, bất thiện pháp ấy, cần
phải tận lực tác động ước muốn, tinh tấn, tinh cần,
nỗ lực, không có thối chuyển, chánh niệm và tỉnh
giác.

Nếu vị Tỷ-kheo ấy, trong khi suy xét biết được như sau: "Ta không có những pháp ác, bất thiện chưa được đoạn tận, nếu ta lỡ mệnh chung ngày hôm nay, chúng có thể là chướng ngại cho ta". Này các Tỷ- kheo, Tỷ-kheo ấy cần phải sống hoan hỷ, hân hoan, ngày đêm cần phải học tập trong các thiện pháp.

Này các Tỷ-kheo, niệm về chết tu tập như vậy làm cho sung mãn như vậy, được quả lớn, được lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, cứu cánh là bất tử.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     28

6     Lấy Bất tử làm chỗ thể nhập - Kinh Bất Tử – Tương V, 65

Bất Tử – Tương V, 65

1) Nhân duyên ở Sàvatthi...

2) -- Cũng như, này các Tỷ-kheo, đối với tất cả loại
hữu tình không chân, hai chân bốn chân, hay nhiều
chân, có sắc hay không sắc, có tưởng hay không
tưởng, hay không có tưởng và không không có
tưởng; Như Lai, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác,
được gọi là tối thượng. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo,
phàm có thiện pháp gì, tất cả đều lấy không phóng
dật làm căn bản, đều lấy không phóng dật làm chỗ
quy tụ. Không phóng dật được gọi là tối thượng đối
với tất cả pháp ấy.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo tám ngành được làm cho sung mãn.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                   29

4) -- Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh
tri kiến, lấy bất tử làm chỗ hội nhập, lấy bất tử làm
mục đích, lấy bất tử làm cứu cánh... tu tập chánh
định, lấy bất tử làm chỗ hội nhập, lấy bất tử làm mục
đích, lấy bất tử làm cứu cánh.

5) Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành, làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                    30

7        Thể nhập vào bất tử - Kinh Thắng Trí – Tương V, 86

Thắng Trí – Tương V, 86

1) ...

2) -- Này các Tỷ-kheo, có ba loại tầm cầu. Thế nào là ba?

- Tầm cầu về dục, - Tầm cầu về hữu, - Tầm cầu về Phạm hạnh.

Những pháp này, này các Tỷ-kheo, là ba tầm cầu. Chính do thắng tri ba tầm cầu này mà Thánh đạo tám ngành này được tu tập.

Thế nào là Thánh đạo tám ngành được tu tập?

3) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri kiến liên hệ đến viễn ly... tu tập chánh định liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ. Chính do thắng tri ba tầm cầu này mà Thánh đạo Tám ngành này được tu tập.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                    31

4-5) ... Tu tập chánh định, với cứu cánh là đoạn tận tham, với cứu cánh là đoạn tận sân, với cứu cánh là đoạn tận si.

6-7) ... Tu tập chánh định, thể nhập vào bất tử, với mục đích là bất tử, với cứu cánh là bất tử.

8-9) ... Tu tập chánh định, thiên về Niết-bàn, hướng về Niết-bàn, xuôi về Niết-bàn.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                   32

8      Thể nhập vào bất tử - Kinh TƯỞNG 1 – Tăng III, 342

TƯỞNG 1 – Tăng III, 342

1. - Có bảy tưởng này, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh.

2. Thế nào là bảy?

- Tưởng bất tịnh,
- Tưởng chết,
- Tưởng nhàm chán đối với các món ăn,
- Tưởng không hoan hỷ đối với tất cả thế giới,
- Tưởng vô thường,
- Tưởng khổ trong vô thường,
- Tưởng vô ngã trong khổ.

Bảy tưởng này, này các Tỷ-kheo, được tu tập, được làm cho sung mãn, có quả lớn, có lợi ích lớn, thể nhập vào bất tử, lấy bất tử làm cứu cánh.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                      33

9      Tu tập... lấy bất tử làm chỗ hội nhập... - Kinh Viễn Ly – Tương V, 64

Viễn Ly – Tương V, 64

1) Nhân duyên ở Sàvatthi...

2) -- Cũng như, này các Tỷ-kheo, đối với tất cả loại
hữu tình không chân, hai chân bốn chân, hay nhiều
chân, có sắc hay không sắc, có tưởng hay không
tưởng, hay không có tưởng và không không có
tưởng; Như Lai, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác,
được gọi là tối thượng. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo,
phàm có thiện pháp gì, tất cả đều lấy không phóng
dật làm căn bản, đều lấy không phóng dật làm chỗ
quy tụ. Không phóng dật được gọi là tối thượng đối
với tất cả pháp ấy.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo tám ngành được làm cho sung mãn.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập chánh tri kiến liên hệ đến viễn ly, liên hệ

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                      34

đến ly tham, liên hệ đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ... tu tập chánh định liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ.

5) Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành, làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

Nhiếp Phục Tham – Tương V, 65

1-2-3) ...

4) -- Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh
tri kiến, lấy nhiếp phục tham làm cứu cánh, lấy nhiếp
phục sân làm cứu cánh, lấy nhiếp phục si làm cứu
cánh... tu tập chánh định, lấy nhiếp phục tham làm
cứu cánh, lấy nhiếp phục sân làm cứu cánh, lấy nhiếp
phục si làm cứu cánh...

Nhiếp Phục Tham – Tương V, 65

1-2-3) ...

4) -- Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri kiến, lấy nhiếp phục tham làm cứu cánh, lấy nhiếp

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     35

phục sân làm cứu cánh, lấy nhiếp phục si làm cứu
cánh... tu tập chánh định, lấy nhiếp phục tham làm
cứu cánh, lấy nhiếp phục sân làm cứu cánh, lấy nhiếp
phục si làm cứu cánh...

Niết Bàn – Tương V, 66

1-2-3) ...

4) -- Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh
tri kiến thiên về Niết-bàn, hướng về Niết-bàn, xuôi
về Niết-bàn... tu tập chánh định thiên về Niết-bàn,
hướng về Niết-bàn, xuôi về Niết-bàn...

Dấu Chân – Tương V, 66

1) Ở Sàvatthi...

2) -- Ví như, này các Tỷ-kheo, phàm có những dấu
chân của các loại chúng sanh bộ hành nào, tất cả
đều hội tập (samodhànam gachanti) trong chân con
voi, vì chân con voi được gọi là tối thượng trong tất
cả loại chân, tức là về phần to lớn.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                    36

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, phàm có những thiện
pháp nào, tất cả đều lấy không phóng dật làm căn
bản, lấy không phóng dật làm chỗ quy tụ, không
phóng dật được gọi là tối thượng trong tất cả thiện
pháp.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, được chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo Tám ngành sẽ được sung mãn.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri
kiến liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ
đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ... tu tập chánh định
liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến
đoạn diệt, hướng đến từ bỏ.

5) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

Chóp Mái – Tương V, 67

1) Ở Sàvatthi...

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     37

2) -- Ví như, này các Tỷ-kheo, các đòn tay nào của
một ngôi nhà có mái nhọn, tất cả đều đi đến mái
nhọn, hướng đến mái nhọn, quy tụ vào mái nhọn.
Mái nhọn đối với chúng được gọi là tối thượng.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, phàm có những thiện
pháp nào, tất cả đều lấy không phóng dật làm căn
bản, lấy không phóng dật làm chỗ quy tụ, không
phóng dật được gọi là tối thượng trong tất cả thiện
pháp.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, được chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo Tám ngành sẽ được sung mãn.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri
kiến liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ
đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ... tu tập chánh định
liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến
đoạn diệt, hướng đến từ bỏ.

5) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     38

Gốc Rễ – Tương V, 67

1) ...

2) -- Ví như, này các Tỷ-kheo, phàm có những loại rễ hương nào, loại chiên-đàn đen (kàlànu-sàriyam) được gọi là tối thượng.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, phàm có những thiện
pháp nào, tất cả đều lấy không phóng dật làm căn
bản, lấy không phóng dật làm chỗ quy tụ, không
phóng dật được gọi là tối thượng trong tất cả thiện
pháp.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, được chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo Tám ngành sẽ được sung mãn.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri
kiến liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ
đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ... tu tập chánh định
liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến
đoạn diệt, hướng đến từ bỏ.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     39

5) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

Lõi Hương – Tương V, 67

1) ...

2) -- Ví như, này các Tỷ-kheo, phàm có những loại lõi hương nào, loại chiên-đàn đỏ (lohitacandanam) được gọi là tối thượng.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, phàm có những thiện
pháp nào, tất cả đều lấy không phóng dật làm căn
bản, lấy không phóng dật làm chỗ quy tụ, không
phóng dật được gọi là tối thượng trong tất cả thiện
pháp.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, được chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo Tám ngành sẽ được sung mãn.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                  40

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri
kiến liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ
đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ... tu tập chánh định
liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến
đoạn diệt, hướng đến từ bỏ.

5) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

Hạ Sanh Hoa – Tương V, 68 (Bông huệ: vassikam)

1) ...

2) -- Ví như, này các Tỷ-kheo, phàm có những loại hoa hương nào, hoa huệ được gọi là tối thượng.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, phàm có những thiện
pháp nào, tất cả đều lấy không phóng dật làm căn
bản, lấy không phóng dật làm chỗ quy tụ, không
phóng dật được gọi là tối thượng trong tất cả thiện
pháp.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, được chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo Tám ngành sẽ được sung mãn.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     41

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri
kiến liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ
đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ... tu tập chánh định
liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến
đoạn diệt, hướng đến từ bỏ.

5) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

Vua – Tương V, 68

1) ...

2) -- Ví như, này các Tỷ-kheo, phàm có những tiểu
vương nào (kuttaràjàno), tất cả đều tùy thuộc
Chuyển luân vương. Vua Chuyển luân đối với họ
được gọi là tối thượng.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, phàm có những thiện pháp nào, tất cả đều lấy không phóng dật làm căn bản, lấy không phóng dật làm chỗ quy tụ, không

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     42

phóng dật được gọi là tối thượng trong tất cả thiện pháp.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, được chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo Tám ngành sẽ được sung mãn.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri
kiến liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ
đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ... tu tập chánh định
liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến
đoạn diệt, hướng đến từ bỏ.

5) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

Mặt Trăng – Tương V, 68

1) ...

2) -- Ví như, này các Tỷ-kheo, phàm ánh sáng của bất cứ loại sao nào, tất cả đều không bằng một phần

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     43

mười sáu ánh sáng của mặt trăng. Ánh sáng mặt trăng đối với chúng được gọi là tối thượng.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, phàm có những thiện
pháp nào, tất cả đều lấy không phóng dật làm căn
bản, lấy không phóng dật làm chỗ quy tụ, không
phóng dật được gọi là tối thượng trong tất cả thiện
pháp.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, được chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo Tám ngành sẽ được sung mãn.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri
kiến liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ
đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ... tu tập chánh định
liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến
đoạn diệt, hướng đến từ bỏ.

5) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     44

Mặt Trời – Tương V, 68

1) ...

2) -- Ví như, này các Tỷ-kheo, vào mùa thu, khi hư
không mở rộng không có mây mù, mặt trời vươn
thẳng lên hư không, quét sạch mọi tối tăm trên trời,
chói sáng, bừng sáng.

Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, phàm có những thiện
pháp nào, tất cả đều lấy không phóng dật làm căn
bản, lấy không phóng dật làm chỗ quy tụ, không
phóng dật được gọi là tối thượng trong tất cả thiện
pháp.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, được chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo Tám ngành sẽ được sung mãn.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri
kiến liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ
đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ... tu tập chánh định
liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến
đoạn diệt, hướng đến từ bỏ.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     45

5) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

Vải – Tương V, 69

1) ...

2) -- Ví như, này các Tỷ-kheo, phàm có vải gì được dệt, vải dệt ở Ba-la-nại được gọi là tối thượng. Cũng vậy, này các Tỷ-kheo, phàm có những thiện pháp nào, tất cả đều lấy không phóng dật làm căn bản, lấy không phóng dật làm chỗ quy tụ, không phóng dật được gọi là tối thượng trong tất cả thiện pháp.

3) Với Tỷ-kheo không phóng dật, này các Tỷ-kheo, được chờ đợi rằng Thánh đạo Tám ngành được tu tập, Thánh đạo Tám ngành được làm cho sung mãn.

Và này các Tỷ-kheo, thế nào là Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành?

4) Ở đây, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo tu tập chánh tri kiến liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ... tu tập chánh định

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                     46

liên hệ đến viễn ly, liên hệ đến ly tham, liên hệ đến đoạn diệt, hướng đến từ bỏ.

5) Như vậy, này các Tỷ-kheo, Tỷ-kheo không phóng dật, tu tập Thánh đạo Tám ngành và làm cho sung mãn Thánh đạo Tám ngành.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                    47

10    Tất cả pháp lấy Bất tử làm chỗ thể nhập - Kinh LẤY CĂN BẢN NƠI THẾ TÔN – Tăng IV, 381

LẤY CĂN BẢN NƠI THẾ TÔN – Tăng IV, 381

1. - Này các Tỷ-kheo, nếu các du sĩ ngoại đạo có thể hỏi như sau: "Này chư Hiền, tất cả pháp lấy gì làm căn bản? Tất cả pháp lấy gì làm sanh khởi? Tất cả pháp lấy gì làm tập khởi? Tất cả pháp lấy gì làm chỗ quy tụ? Tất cả pháp lấy gì làm thượng thủ? Tất cả pháp lấy gì làm tăng thượng? Tất cả pháp lấy gì làm tối thượng? Tất cả pháp lấy gì làm lõi cây? Tất cả pháp lấy gì làm chỗ thể nhập? Tất cả pháp lấy gì làm cứu cánh? " Được hỏi vậy, này các Tỷ-kheo, các Thầy trả lời các du sĩ ngoại đạo ấy như thế nào?

- Bạch Thế Tôn, đối với chúng con, pháp lấy Thế Tôn làm căn bổn, lấy Thế Tôn làm lãnh đạo, lấy Thế Tôn làm nương tựa... Thật lành thay, bạch Thế Tôn, nếu nghĩa của lời nói này được Thế Tôn nói lên! Sau khi nghe Thế Tôn nói, các Tỷ-kheo sẽ thọ trì.

- Vậy này các Tỷ-kheo, hãy nghe và khéo tác ý, Ta sẽ nói.

- Thưa vâng, bạch Thế Tôn.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                   48

Các Tỷ-kheo ấy vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau:

2. - Này các Tỷ-kheo, nếu các du sĩ ngoại đạo hỏi
như sau: "Này chư Hiền, tất cả pháp lấy gì làm căn
bản? Tất cả pháp lấy gì làm sanh khởi? Tất cả pháp
lấy gì làm tập khởi? Tất cả pháp lấy gì làm chỗ quy
tụ? Tất cả pháp lấy gì làm thượng thủ? Tất cả pháp
lấy gì làm tăng thượng? Tất cả pháp lấy gì làm tối
thượng? Tất cả pháp lấy gì làm lõi cây? Tất cả pháp
lấy gì làm chỗ thể nhập? Tất cả pháp lấy gì làm cứu
cánh? " Được hỏi vậy, này các Tỷ-kheo, các Thầy có
thể trả lời như sau:

1.  "Tất cả pháp lấy dục làm căn bản.
2. Tất cả pháp lấy tác ý làm sanh khởi.
3. Tất cả pháp lấy xúc làm tập khởi.
4. Tất cả pháp lấy thọ làm chỗ quy tụ.
5. Tất cả pháp lấy định làm thượng thủ.
6. Tất cả pháp lấy niệm làm tăng thượng.
7. Tất cả pháp lấy tuệ làm tối thượng.
8. Tất cả pháp lấy giải thoát làm lõi cây.
9. Tất cả pháp lấy bất tử làm chỗ thể nhập.
10. Tất cả pháp lấy Niết-bàn làm cứu cánh."

Này các Tỷ-kheo, được hỏi vậy, các Thầy có thể trả lời các du sĩ ngoại đạo ấy như vậy.

NHẬP VÀO BẤT TỬ                                  49

NHẬP VÀO BẤT TỬ   50
