Cbpg
Can Ban Phat Giao - Binh Anson
Nguồn: Thư Viện Phật Học BudSas (kho Dân tộc KING — Giảng Sư)

Can Ban Phat Giao - Binh Anson

Vietnamese, with Unicode Times font

C ăn Bản Phật Giáo

Bình Anson

NXB Tổng Hợp TP HCM

TL. 2005 - PL. 2549

-10-

Vài Câu Vấn Đáp Về Hành Thiền

Tỳ-khưu Dhammika

Bình Anson lược dịch

---*---

VẤN: Thiền là gì?

ĐÁ P: Thiền là một nỗ lực có ý thức
để làm thay
đổ i sự vận hành của tâm. Tiếng Phạn
Pàli cho chữ Thiền là "Bhavana" , nghĩa là "làm t ă ng
trưởng" hay "phát triển".

VẤN: Thiền có quan trọng không?

ĐÁ P: Vâng, thiền rất quan trọng. Cho dù chúng ta muốn
tốt đẹ p bao nhiêu, cũng khó mà thay
đổ i đượ c
tâm ý, nếu chúng ta không thể thay đổ i
những tham dục vốn đ ã tạo nên cách
hành xử của chúng ta. Ví dụ, một người có thể nhận ra rằng mình hay nóng
nảy với vợ, và anh ấy tự hứa "Từ đâ y
về sau, tôi sẽ không nóng nảy như thế". Nhưng một giờ sau, anh ấy có thể
la mắng vợ mình, đơ n giản là vì anh ấy
không tự tỉnh thức, sự nóng nảy đ ã
phát khởi mà anh không biết đượ c. Hành
thiền giúp phát triển sự tỉnh thức và n ă ng
lực cần thiết để chuyển hóa các thói
quen đ ã ă n
sâu trong tâm ý.

VẤN: Tôi nghe nói rằng hành thiền có thể rất nguy hiểm. Điều nầy có đú ng không?

ĐÁ P: Chúng ta cần có muối
để sống. Nhưng nếu bạn ă n một
kí lô muối, thì nó sẽ giết bạn. Để
sống trong thế giới hiện đạ i, bạn cần
có xe ô tô; nhưng nếu bạn không tuân theo luật giao thông, hay trong lúc
lái xe, bạn lại say rượu, thì xe ô tô trở thành cái máy nguy hiểm. Hành
thiền cũng giống như thế, nó cần thiết cho sự an lạc tinh thần, nhưng nếu
bạn thực hành một cách sai lạc, nó sẽ tạo ra nhiều vấn
đề . Một số người có vấn
đề như buồn nản, sợ hãi vô lý hay bệnh
tâm thần, họ nghĩ rằng thiền là một phương cách
đ iều trị tức thời cho những vấn
đề của họ. Họ bắt
đầ u hành thiền và
đô i khi vấn
đề của họ trở nên tồi tệ hơn. Nếu bạn
có vấn đề như thế, bạn nên tìm sự giúp
đỡ của một chuyên gia tâm lý; sau khi
bạn cảm thấy khá hơn, bạn mới nên hành thiền. Một số người khác, khi hành
thiền, lại cố gắng quá mức, thay vì hành thiền từ từ từng bước một, họ lại
thực hành với quá nhiều n ă ng lực, và
chẳng bao lâu họ kiệt sức.

Nhưng có lẽ phần lớn những vấn đề
trong khi hành thiền xảy ra là do loại "thiền K ă ng-ga-ru",
hay "thiền chạy nhảy" (Kangaroo, Đạ i
thử, là một loài thú lớn có túi trước bụng,
đặ c biệt ở Úc, có thể nhảy xa bằng hai chân sau rất khỏe) . Một
số người đ i
đế n một vị thầy
để học thiền rồi áp dụng phương pháp
thiền của vị ấy trong một thời gian; sau đó ,
họ đọ c sách rồi quyết
đị nh thực hành theo sự chỉ dẫn trong
sách; một tuần sau, có một thiền sư nổi tiếng viếng th ă m
thành phố của họ và họ quyết đị nh phối
hợp một số lời dạy của vị ấy vào trong việc tu thiền của họ; và chẳng lâu
sau đó , họ rơi vào tình trạng hoang
mang, thất vọng. Chạy nhảy giống như con K ă ng-ga-ru,
từ một phương pháp này sang một phương pháp nọ, là một việc làm sai lầm.

Dù sao, nếu bạn không có vấn đề
nghiêm trọng về bệnh tâm thần, và bạn hành thiền
đú ng chừng mực, Thiền là một trong
những đ iều tốt nhất mà bạn có thể tự
làm cho chính mình.

VẤN: Có mấy pháp hành thiền?

ĐÁ P: Đức Phật dạy nhiều pháp hành thiền khác nhau, mỗi
pháp để
đố i trị một vấn đề
đặ c biệt, hay
để phát triển một trạng thái tâm lý
đặ c biệt. Tuy nhiên, hai pháp thiền
phổ thông và hữu dụng nhất là quán niệm hơi thở (anapana
sati) và quán từ bi (metta bhavana) .

VẤN: Làm thế nào để hành thiền quán niệm hơi thở?

ĐÁ P: Bạn làm theo bốn bước
đơ n giản: chọn nơi chốn, giữ tư thế ngồi, theo dõi hơi thở, và
đố i phó những trở ngại.Trước hết, bạn
tìm một nơi thích hợp, có thể một c ă n
phòng không ồn ào và tại nơi đó , bạn
không bị quấy rầy. Thứ hai, ngồi trong tư thế thoải mái. Tư thế tốt là
ngồi với chân xếp lại, dưới mông có kê một cái gối, lưng thẳng, hai bàn
tay xếp lên nhau đặ t trên bắp
đ ùi, và mắt nhắm lại. Cách khác, bạn
có thể ngồi trên ghế nhưng cần phải giữ lưng cho thẳng.

Bước tiếp theo là phần thực hành. Trong lúc ngồi yên tịnh với mắt nhắm
lại, bạn tập trung vào sự chuyển độ ng
của hơi thở vào và hơi thở ra. Thực hiện đ iều
này bằng cách đế m hơi thở hay theo dõi
sự phồng xẹp của bụng. Trong khi hành thiền, vài vấn
đề và khó kh ă n
có thể sinh khởi. Bạn có thể thấy ngứa ngáy khó chịu trên cơ thể hay
đ au nhức ở
đầ u gối. Nếu
đ iều này xảy ra, hãy cố gắng giữ cơ
thể thư giản, không nhúc nhích, và tiếp tục
để tâm vào hơi thở. Có thể sẽ có nhiều ý nghĩ xuất hiện ở tâm bạn
và làm xao lãng việc chú tâm vào hơi thở. Cách duy nhất
để xử lý vấn
đề này là kiên nhẫn tiếp tục
đ em tâm trở lại với hơi thở. Nếu bạn
tiếp tục làm như thế, cuối cùng, các ý nghĩ kia sẽ yếu
đ i, việc
đị nh tâm của bạn sẽ mạnh hơn, và bạn sẽ có
đượ c những giây phút
đ i sâu vào sự an lạc và thanh tịnh nội
tâm.

VẤN: Tôi nên hành thiền bao lâu?

ĐÁ P: Tốt nhất là hành thiền mỗi ngày 15 phút trong một
tuần lễ; rồi gia t ă ng thêm 5 phút mỗi
tuần, cho đế n khi bạn có thể hành
thiền trong 45 phút. Sau vài tuần lễ hành thiền
đề u đặ n
mỗi ngày như thế, bạn sẽ bắt đầ u thấy
việc đị nh tâm trở nên tốt hơn, những ý
tưởng tán loạn sẽ giảm dần và bạn sẽ có những giây phút an hòa và tĩnh
lặng thật sự.

VẤN: Còn quán Từ bi là sao? Phương cách thực hành như thế nào?

ĐÁ P: Khi bạn quen thuộc với pháp thiền quán niệm hơi thở
và thực hành đề u
đặ n rồi, bạn có thể bắt
đầ u hành thiền Quán Từ bi. Pháp hành
này nên đượ c thực hiện hai hay ba lần
mỗi tuần, sau khi bạn hành thiền quán niệm hơi thở. Trước tiên, bạn chú
tâm vào chính mình và tự nói những lời như: "Xin cho tôi
đượ c khỏe mạnh và hạnh phúc. Xin cho
tôi đượ c bình an và tĩnh lặng. Xin cho
tôi thoát khỏi mọi hiểm nguy. Xin cho tâm tôi không còn sân hận. Xin cho
tâm tôi tràn đầ y tình thương. Xin cho
tôi đượ c khỏe mạnh và hạnh phúc".
Sau đó , bạn nghĩ
đế n những người khác, từng người một,
từ người thân thương cho đế n những
người bạn bình thường - nghĩa là người mình không thương mà cũng không
ghét, và cuối cùng là đế n những người
mà mình không ưa thích; ước nguyện cho họ an vui như bạn
đ ã ước nguyện cho chính mình.

VẤN: Pháp hành thiền quán từ bi này có lợi ích gì?

ĐÁ P: Nếu bạn thực hành Thiền Quán Từ bi này một cách
đề u đặ n
và với thái độ
đú ng đắ n,
bạn sẽ thấy trong bạn có nhiều thay đổ i
tích cực. Bạn sẽ thấy mình có thể chấp nhận và tha thứ cho chính mình. Bạn
sẽ thấy tình cảm dành cho người mình thương gia t ă ng
thêm. Bạn sẽ thấy mình thân thiện hơn với người mà trước
đâ y mình thờ ơ và không quan tâm; và
bạn sẽ nhận thấy những ác ý hay sân hận mà bạn
đ ã có với người nào
đó nay sẽ giảm
đ i, và cuối cùng sẽ tan biến. Thỉnh
thoảng nếu bạn biết ai đó
đ ang lâm bệnh, buồn khổ hay gặp khó kh ă n,
bạn có thể nghĩ đế n họ trong lúc hành
thiền từ bi, và thường thì bạn sẽ thấy tình cảnh của họ
đượ c cải thiện.

VẤN: Điều ấy có thể xảy ra như thế nào?

ĐÁ P: Tâm ý, khi đượ c
phát triển đú ng
đắ n, là một công cụ rất hùng mạnh. Nếu
chúng ta biết tập trung n ă ng lực tinh
thần và hướng nó đế n người khác, nó có
thể có ảnh hưởng đế n họ. Hẳn bạn
đ ã có kinh nghiệm như thế. Có thể bạn
đ ang ở trong một phòng
đô ng người và bạn có cảm giác rằng ai
đó đ ang
chú ý đế n mình. Bạn xoay một vòng xem
và biết chắc là ai đ ang nhìn chằm chằm
vào mình. Điều này đ ã xảy ra khi bạn
bắt đượ c n ă ng
lực tinh thần của người khác. Thiền quán từ bi cũng giống như vậy. Chúng
ta hướng n ă ng lực tích cực của tinh
thần tới người khác và dần dần sẽ chuyển hóa
đượ c họ.

VẤN: Tôi có cần một vị thầy hướng dẫn hành thiền không?

ĐÁ P: Một vị thầy thì không tuyệt
đố i cần thiết, nhưng có
đượ c sự hướng dẫn cá nhân của một
người có kinh nghiệm hành thiền thì chắc chắn có lợi ích. Tiếc thay, có
một số tu sĩ và cư sĩ tự xem mình là thiền sư, nhưng kỳ thực, họ không
biết họ đ ang làm gì. Bạn hãy cố gắng
tìm một vị thầy có tiếng tốt, có nhân cách th ă ng
bằng và trung thành với những lời Phật dạy.

VẤN: Tôi nghe nói rằng thiền đị nh
ngày nay đượ c các chuyên gia về tâm
thần và các nhà tâm lý học áp dụng rộng rãi. Điều
đó có đú ng
không?

ĐÁ P: Vâng, đú ng như
thế. Ngày nay, thiền đượ c chấp nhận
như có một ảnh hưởng lớn để trị liệu
tâm thần, và đượ c nhiều chuyên gia về
sức khỏe tâm thần sử dụng, để giúp làm
thư giản, vượt qua những ám ảnh và mang đế n
tỉnh thức cho chính mình. Sự hiểu biết thâm sâu của Đức Phật về tâm ý nhân
loại đ ang giúp rất nhiều cho con người
hôm nay cũng giống như đ ã từng giúp
cho con người thời xưa.

Perth, Tây Úc, tháng 9-2004

(Trích từ tập sách "Good Question, Good Answer",

Bhikkhu Dhammika, ấn bản Internet)

-ooOoo-

Đầu
trang | 01
| 02
| 03
| 04
| 05
| 06
| 07
| 08
| 09
| 10

| Mục lục

[ Trở về trang Thư Mục ]

last updated: 02-02-2005
