Hhxp
Pham Kim Khanh - Hanh Huong Xu Phat
Nguồn: Thư Viện Phật Học BudSas (kho Dân tộc KING — Giảng Sư)

Pham Kim Khanh - Hanh Huong Xu Phat

Vietnamese, with Unicode Times font

Hành Hương Xứ Phật

Phạm Kim Khánh

-02-

BỐN CHỖ ĐỘNG TÂM

V ào những ngày sắp nhập diệt, tại Kusin ā r ā , Đức Phật có lời dạy Đức Ā nanda như sau:

Có bốn thánh tích mà người thiện tín có tâm
đạo nhiệt th ành
đến chi êm ngưỡng với lòng thành kính
và tôn sùng sẽ khơi dậy những cảm xúc gợi hứng. Bốn nơi ấy là:

* Nơi Bồ Tát Đản Sanh (Lumbini, Lâm Tỳ Ni)

* Nơi Đức Phật Th ành Đạo (Bodh Gayā , Bồ Đề Đạo Tr àng)

* Nơi Đức Phật Chuyển Pháp Luân (Isipatana, Lộc Uyển, nay l à Sarnath)

* Nơi Đức Phật Nhập Diệt (Kusinā r ā , Câu Thi Na, nay là K ā si)

Và Đức Phật dạy tiếp:

"... Này Ā nanda, những ai trút hơi
thở cuối cùng với niềm tin vững chắc trong khi hoan hỷ chiêm bái các thánh
tích ấy, sẽ tái sanh vào nhàn cảnh." - (Parinibb ā na
Sutta, Kinh Đại Niết B àn)

Vừa nghe qua lời dạy này ta có thể thắc mắc và tự hỏi, "Chỉ có
đến viếng v à chiêm ngưỡng nơi thánh
địa n ày với lòng tôn sùng kỉnh mộ mà
nếu chẳng may thân hoại mạng chung, khách hành hương sẽ tái sanh vào nhàn
cảnh. Phải ch ăng đây l à phép lạ? Có
phải ch ăng nơi đây oai lực của Đức Phật sẽ
giúp người ấy tái sanh tốt đẹp? " Trong Phật Giáo không có phép lạ.
Thông thường ta gọi một diễn biến nào là phép lạ chỉ vì không thông hiểu
nguyên nhân. Trong thực tế, tất cả đều l à
nhân và quả. Hột là nhân. Đất, nước, ánh
sáng, không khí v.v... l à điều kiện,
hay duy ên. Hột nhờ được trợ duy ên,
sanh ra cây, cây trổ trái. Trái ấy là quả. Gieo giống nào thì gặt quả nấy.
Hột cam sẽ trổ quả cam ngon ngọt. Hột ớt sẽ trổ sanh trái ớt cay. Nhân
thiện sẽ trổ quả lành. Nhân bất thiện sẽ trổ quả dữ.
Đó l à
định luật thi ên nhiên, không phải Đức
Phật hay nhân vật n ào khác tạo nên. Đ ã
gieo nhân tức phải gặt quả, lúc này, nơi này hay lúc khác, nơi khác, ở
kiếp hiện tại hay trong tương lai. Ngày hôm nay ta gặt hái những gì chính
ta đ ã gieo trong hiện tại hay trong
quá khứ.

" Đ ã gieo giống nào sẽ gặt quả nấy.
Hành thiện sẽ thâu gặt quả lành, hành ác gặt quả dữ. Hãy gieo giống tốt,
ta sẽ gặt quả lành". (Samyutta Nik ā ya,
Tạp A Hàm, quyển I, trang 227)

Trong lãnh vực tinh thần đạo đức, định
luật nhân quả được gọi l à nghiệp báo. Do nghiệp báo, mỗi người
đi v ào cuộc
đời như thế n ào thích ứng với
điều m ình
đáng được như thế, không nhiều hơn, cũng không kém hơn. Ho àn cảnh
của mỗi người trong đời sống, c ùng với
những phần vui buồn khác nhau nhiều hay ít, chỉ là hậu quả của những hành
động thiện hay bất thiện trong quá khứ. Mỗi
người th êu dệt màn lưới số phận của mình. Mỗi người là vị kiến trúc
sư xây dựng tương lai cho mình, và như Đức
Phật dạy:

"Chúng sanh là chủ nhân của hành động m ình.
Và hành động l à cái thai bào từ trong
ấy chúng sanh được sanh ra. Bất luận h ành
động n ào mà chúng sanh
đ ã làm -- thiện hay bất thiện -- chúng
sanh cũng là người thừa kế, lãnh trọn hậu quả của những hành
động ấy. " - (Anguttara Nik ā ya,
T ăng Nhứt A H àm)

Định luật nghiệp báo không t ùy thuộc nơi quyền lực
độc đoán n ào từ bên ngoài mà nằm trong
chính bản chất của sự vật theo đó h ành
động đương nhi ên phải
đưa đến hậu quả tương ứng. Mỗi ho àn
cảnh là giai đoạn hậu quả của nghiệp đ ã
tạo trước đó.

Không phải Đức Phật ban h ành, mà
Ngài chỉ là người khám phá ra định luật thi ên
nhiên ấy, rồi từ bi chỉ dạy cho chúng sanh. Ngài chỉ hành
động như một vị thầy, vạch lối chỉ đường cho
chúng ta. Đi tr ên con đường hay không
l à do chính ta. Ngài không thể đi cho
chúng ta đến, không thể ăn cho chúng ta no, cũng không thể ban phước giúp
ai tái sanh v ào cảnh giới nhàn lạc.

"Làm ác do ta, làm cho ta nhơ bẩn do nơi ta. Không làm ác do ta, làm cho ta trong sạch cũng do nơi ta. Cả hai, nhơ bẩn và trong sạch chỉ tùy thuộc nơi ta. Không ai có thể làm cho ta trong sạch."

Và Đức Phật tuy ên ngôn:

"Phước báu và tội lỗi mà con người tạo ra là tất cả những gì mà con người làm chủ, là những gì đưa con người từ nơi n ày ... là những gì luôn luôn chạy theo bén gót con người như bóng theo hình. Vậy, từ đây con người h ãy tích trử cái tốt để đem đi nơi khác trong tương lai. H ãy tạo một nền tảng vững chắc cho thế gian ngày mai". (Kindred Sayings, Tương Ưng, phần I, trang 98)

Vào những giờ phút lâm chung Đức Phật dạy Đức Ā nanda như sau:

"Như vậy, này Ānanda , hãy lấy chính
con làm hải đảo của con. Chính con l àm
nương tựa cho con. Không nên ỷ lại nơi ai khác
để l àm chỗ nương tựa. Hãy bám sát Giáo
Pháp như một hải đảo. H ãy bám sát Giáo
Pháp như chỗ nương tựa. Không trông cậy nơi ai
để l àm chỗ nương tựa. Bất luận ai, này
Ānanda , dầu trong hiện tại hay sau khi
Như Lai viên tịch, lấy chính mình làm hải đảo
cho m ình, không nương tựa nơi nào ở ngoại cảnh -- chính những người
ấy trong nhóm môn đệ của Như Lai, n ày
Ānanda , sẽ tiến
đạt đến mức cao tuyệt đỉnh! Nhưng những người
ấy phải tận lực gia công để tiến hóa. " - (Parinibb ā na
Sutta, Kinh Đại Niết B àn)

Vì sao Đức Phật dạy rằng, "người
thiện tín có tâm đạo nhiệt th ành
đến chi êm ngưỡng với lòng thành kính
và tôn sùng ... nếu trút hơi thở cuối cùng trong niềm tin vững chắc lúc
đi h ành hương, sẽ tái sanh vào nhàn
cảnh?"

Trong khi hành hương đến bốn nơi " động
tâm ", cảnh vật phô bày trước mắt gợi cho ta hồi nhớ những giai
đoạn khác nhau trong tiểu sử của Đức Bổn Sư v à
khuyến khích ta tưởng niệm ân đức Ng ài.
Trong cả tr ăm, cả ng àn, cả tr ăm
ng àn kiếp sống, Ngài luôn luôn vững bước trên
đường phục vụ, hy sanh tất cả những g ì
mà chúng ta cho là quý báu nhất, tất cả những gì mà chúng ta cố giữ, cố
bám. Ngài hy sanh đến cả thân mạng.

Chúng ta khấu đầu đảnh lễ Ng ài,
không phải vì sợ sệt, cũng không khấn vái cầu xin
điều chi. Chỉ có sự kỉnh mộ, kính mến tri ân,
kính mến nhiệt th ành, không vụ lợi, không vị kỷ. Ta kính mến với
lòng tín nhiệm, với sự tin tưởng ngày càng t ăng
trưởng.

Niềm tin này là một tia lửa nhỏ mà nếu thận trọng giữ gìn, sẽ trở thành
một thứ lửa có khả n ăng thi êu
đốt tất cả bợn nhơ, những g ì ô nhiễm
trong tâm.

Tâm ta vốn chứa đựng ít nhiều bợn nhơ. Nếu để nó tự nhi ên trôi chảy mà không chuyển hướng, cái tâm hoang dại ấy sẽ lôi cuốn ta vào những hoàn cảnh khó kh ăn, phiền phức v à ô nhiễm. Niềm tin nơi Phật, Pháp, T ăng, l à một n ăng lực h ùng mạnh được ví như h òn ngọc ma li. Ngọc ma li có bẩm chất làm cho nước đục trở th ành trong, nước dơ thành sạch. Cũng dường thế ấy, niềm tin nơi Tam Bảo có khuynh hướng nâng cao mức độ b ình thường của tâm, làm cho tâm trở nên tinh vi tế nhị hơn, trong sạch hơn, và lọc bỏ những gì thô kịch, nhơ bẩn.

Nếu chẳng may, ta lìa đời trong lúc đang đi h ành hương, nhiệt thành chiêm bái các thánh tích thì vào lúc lâm chung, chính cái tâm trong sạch ấy là cận tử nghiệp ( ā sanna kamma), đưa ta đi tái sanh.

C ăn cứ tr ên khả n ăng báo ứng ta có thể phân biệt bốn loại nghiệp: trọng nghiệp, thường nghiệp, cận tử nghiệp v à tích trử nghiệp.

Trọng Nghiệp là nghiệp nặng, vì nó chắc chắn trổ quả trong kiếp
hiện tại hay kiếp kế, sau kiếp hiện tại. Nếu là một trọng nghiệp thuộc về
loại thiện, thì đó l à thành quả của
Thiền (Jh ā na). Người
đắc Thiền, như Tam Thiền Sắc Giới chẳng hạn,
th ì hưởng quả vị của Thiền ấy trong kiếp hiện tại và trong kiếp kế.
Nếu là một trọng nghiệp thuộc loại bất thiện, thì
đó l à hậu quả của một trong n ăm
tội ác gọi l à ngũ nghịch trọng tội: giết cha, giết mẹ, giết một vị
A La Hán, gây thương tích cho Đức Phật, v à
chia rẽ T ăng Gi à.

Thường Nghiệp là hành động hằng ng ày, những việc làm mà hằng ngày ta hay làm hay nhớ đến, hoặc những việc m à ta ưa thích. Những thói quen, lành hay dữ, dần dần trở thành bản chất tự nhiên và ít nhiều uốn nắn tâm tánh con người. Trong khi nhàn rỗi, tâm thường duyên theo những tư tưởng, những hành vi quen thuộc một cách tự nhiên, lắm khi vô ý thức. Cùng một thế ấy, trong giờ phút lâm chung, trừ khi bị một ảnh hưởng nào mạnh hơn, ta thường nhớ lại những hành vi và tư tưởng quen thuộc. Như bác sĩ thì nhớ bệnh nhân, giảng sư thì nhớ cử tọa v.v...

Cận Tử Nghiệp là hành vi cuối cùng, hay hành vi nào mà chập tư tưởng cuối cùng nhớ đến trước khi lâm chung. V ì lẽ ấy, trong các xứ Phật Giáo thường có tập tục nhắc nhở người sắp lìa trần những hành vi tốt đẹp của họ trong đời sống, hay giúp đỡ, khuyến khích họ tạo một nghiệp l ành ngay trước giờ lâm chung như bố thí, đọc kinh, niệm Phật v.v...

Nghiệp Tích Trử , gồm tất cả những loại nghiệp không có kể trong ba loại trên.

Trong trường hợp người lìa trần trong khi hành hương thì vào lúc lâm chung, chập tư tưởng cuối cùng của vị này thấm nhuần sâu đậm những ý tưởng tri ân, kỉnh mộ, từ bi v.v... hướng về Đức Phật, c ùng với những cảm kích trong sạch và mạnh mẽ. Đây l à loại cận tử nghiệp có tánh cách thiện. Thiện nghiệp này sẽ đưa đi tái sanh v ào cảnh giới nhàn lạc.

Không phải các thánh tích có quyền n ăng
hay phép lạ g ì " đưa người có tâm đạo
nhiệt th ành, chiêm ngưỡng với lòng thành kính tái sanh vào nhàn
cảnh", mà chính xác hơn, ta có thể nói rằng những di tích thiêng liêng này
làm t ăng trưởng niềm tin của người có tâm đạo
nhiệt th ành. Niềm tin nơi Tam Bảo có
đặc tánh thanh lọc tâm, v à chính tâm trong sạch ấy
đưa tái sanh v ào một cảnh giới thích
ứng, tức là nhàn cảnh.

Hình ảnh:

Lumbini, nơi Bồ Tát Đản Sanh

Bodh Gay ā , nơi Đức Phật Th ành Đạo

Sarnath, nơi Đức Phật Chuyển Pháp Luân

Kusin ā r ā , nơi Đức Phật Nhập Đại Niết B àn

-ooOoo-

Đầu
trang | 01 | 02 |
03 |
04 |
05 |
06 |
07 |
08 |
09 |
10 |
11 |
12 |
Mục lục

Chân thành cám ơn Bác Phạm Kim Khánh đã gửi tặng bản vi tính

(Bình Anson, 09-2004)

[ Trở về trang Thư Mục ]

last updated: 20-09-2004
