Thức Biện (Thích Thiện Siêu)
Thuc Bien - HT Thien Sieu - 05
Nguồn: Thư Viện Phật Học BudSas (kho Dân tộc KING — Giảng Sư)

Thuc Bien - HT Thien Sieu - 05

Trang gốc

Trang web BuddhaSasana

Times (Unicode) font

Thức Biến

Hòa thượng Thích Thiện Siêu

Nxb TP. HCM, 2003

[05]

ĐẠI Ý KINH VU LAN

CÁCH BÁO HIẾU TRONG ĐẠO PHẬT

C ông ơn nuôi dưỡng cha mẹ thật như trời cao biển rộng khó nghĩ tận
cùng. Đạo Nho đ ã nói: "Công ơn cha mẹ
trời cao khó kịp". Kẻ làm con dĩ nhiên phải nghĩ
đến cách báo đáp công ơn sanh th ành
của cha mẹ, vì đây l à một bổn phận cao
quý trong đạo l àm người; bất luận thời
nào hoặc phương sở nào cũng không thể xao lãng
đi được.

Nếu có người nương nhờ ơn cha mẹ mà đến ng ày
công thành danh toại, lại chỉ biết có một mình mình chứ không
đoái ho ài gì
đến cha mẹ, xem cha mẹ như người khách lạ qua
đường ... Nếu có người con như thế dĩ nhiên gọi là người con bất
hiếu, đ ã trốn tránh bổn phận thiêng
liêng vậy.

Song sự báo ơn cha mẹ có rất nhiều cách, nó không thể giống nhau theo
một quy tắc, thể thức nhất định l àm
cho cha mẹ nhẹ bớt thống khổ, t ăng th êm
vui lành... Có người báo ơn cha mẹ bằng cách làm cho cha mẹ an hưởng thứ
vui tinh thần khoan khóai hoặc hưởng cái vui ngắn ngủi, vui lâu dài, vui
nặng nề hay vui siêu thoát. Tóm lại, đ àng
nào cũng gọi là hiếu, đ àng nào cũng
tìm cách đem lại sự an vui cho cha mẹ, nhưng
xét kỹ th ì chỉ có cách đem lại cho cha
mẹ sự an vui si êu thoát đời đời mới
thật ho àn toàn đạt thấu mục đích báo
hiếu m à thôi.

Kinh Vu Lan Bồn chính là một kinh Phật dạy chúng ta cách báo hiếu ấy, báo hiếu chính đáng, cứu độ vi ên mãn để các tiền nhân nhẹ gánh oan khi ên, lần thoát vòng luân hồi đau khổ. Chúng ta không thể không hiểu qua đại ý của kinh trong khi chúng ta muốn t ìm một phương pháp chơn chán để báo bổ thâm ân.

Trong kinh Vu Lan, Phật dạy cho chúng ta rõ:

1. Có nhân thì có quả

Nhân quả là một định luật hiển nhi ên
không thể nào sai chạy được. Ở nơi ho àn
cảnh cũng như ở nơi thân tâm, hễ đ ã
gây nhân gì thì tất nhiên có quả báo nấy để
th ù đáp lại, tuy vô h ình nhưng
rất bình đẳng , không bao giờ gây nhân
lành mà phải chịu quả báo khổ, cũng không bao giờ gây nhân dữ mà
được hưởng quả báo vui. Bởi vậy, b à mẹ
Tôn giả Mục-kiên-liên sau khi đ ã sanh
tâm tham lam bỏn xẻn mà gây nghiệp nhân không tốt
đến lâm c hung phải chịu quả báo
đoạ đ ày trong
đường ngạ quỷ, đói khát ốm gầy, đến nỗi gặp
đặng bát cơm của Tôn giả Mục-kiền-li ên dâng cúng, nhưng vì nghiệp
tham của bà quá nặng mà cơm kia bỗng biến thành lửa
đỏ cháy hừng không thể n ào
ăn được.

2. Nhân quả đều do tâm

Tuy vậy nhưng không phải: "một kiếp lỗi lầm là muôn
đời đau khổ". Trong kinh có dạy: "Tâm năng
sanh nhứt thiết pháp", vậy biết rằng tất cả pháp đều do tâm. Tâm tạo n ên
nghiệp lành, hiện thành cảnh giới chư Thiên tốt
đẹp, tâm tạo n ên nghiệp dữ hiện thành
cảnh giới địa ngục xấu xa, tâm tu theo đạo
Bồ-đề, gây nhân giải t hoát thì được tự
tại y ên vui ngoài vòng luân hồi sanh tử, vậy nên mặc dù chúng sinh
ở trong hoàn cảnh tuy khổ cực cũng có thể hoán cải tâm niệm mình theo con
đường chánh đáng tốt l ành. Khi tâm
đ ã tốt thì cảnh giới cũng tùy tâm mà
trở nên vui đẹp. Cứ xét ngay nơi tâm niệm
hiện tại của chúng ta thấy rõ. Khi tâm ta nghi ngờ
độc ác th ì cảnh vật nào cũng là cảnh
vật khả ố xấu xa. Khi tâm ta hiền rộng rãi thì cảnh vật nào cũng
đẹp đẽ vui tươi. Địa ngục thi ên
đ àng nào phải ở
đâu xa lạ!

Do lẽ đó m à bà mẹ Tôn giả
Muc-kiền-liên tuy đ ã sanh vào ngạ quỷ
cũng có thể chuyển đổi tâm niệm nghiệp nhân,
đặng giải t hoát khỏi chỗ tối t ăm cực
khổ.

3. Hiệu lực của chú nguyện

Chúng ta đ ã biết
địa ngục, thi ên
đ àng cũng chỉ tự mình tạo ra và chịu
lấy, kẻ làm con nếu muốn cho cha mẹ mình khỏi lâm vào cảnh tương lai
đau khổ, th ì không chi bằng cố gắng
làm cho cha mẹ bỏ ác làm lành, cải tà quy chánh dù cho cha mẹ
đ ã qua
đời cũng có cách báo đáp ho àn toàn
được.

Phật dạy tất cả sự vật trùng trùng duyên nhau mà phát hiệ,n nên tâm niệm của chúng ta cũng trùng khắp và duyên cùng cả vũ trụ không khác nào một làn sóng nhỏ cũng lan khắp cả đại dương, như ánh sáng của v ì sao cũng chiếu cùng quả đất. Bởi vậy, tiền nhân xa cách đến đâu chúng ta cũng có thể đem tâm niệm đại hiếu, tu h ành mà cảm thông và thay chuyển. Chỉ sợ rằng sức tu hành của chúng ta kém cỏi, định lực không bao nhi êu, tợ hồ như ánh sáng của một vì sao nhỏ, làm sao thay đổi cho một cảnh vật c àng thêm tươi sáng?! Chúng ta không thể không nhờ đến định lực của nhiều vị tu h ành tinh tấn, chú nguyện cho mới mong thay đổi dễ d àng thân tâm cùng cảnh giới nơi mỗi người. Các vị tu hành tinh tấn ấy phần nhiều là chúng T ăng chuy ên tu trong ba tháng hạ.

Xưa kia Tôn giả Mục-kiền-liên tuy tu hành chứng
đến lục thông, nhưng với đạo lực một m ình
vẫn không sao cứu vớt từ mẫu, đ ã phải
nhờ đến sức chú nguyện của mười phương Tăng t rong
ngày Tự tứ mà mẹ của Tôn giả liền thoát khỏi vòng ngạ quỷ, hóa sanh cảnh
giới chư Thiên an lạc.

*

Ngày nay, chúng ta nếu muốn báo hiếu đối
với tiền nhân một cách vi ên mãn, trước hết chúng ta nên tin tưởng
vào ba điều đ ã lược nói ở trên. Chúng
ta tin rằng cảnh khổ vui đều do tâm niệm v à
tâm niệm có thể thay đổi, xấu trở n ên
tốt một cách dễ dàng, khi nhờ có sức chú tâm của nhiều vị tu hành có
định lực. Chúng ta cũng thường thấy c ác
nhà thôi miên học chỉ gia công tập luyện và tập trung tư tưởng
đôi phần m à họ có thể sai sử kẻ
đối phương h ành
động theo ý chí của họ. Nếu với các bậc tu h ành,
có một tâm hồn thanh tịnh, có định lực mạnh
mẽ th ì chắc hiệu lực sẽ t ăng l ên
bội phần, và với các đấng Giác ngộ th ì
không thể nào tính lường được.

Chúng ta tin tưởng như thế và chí tâm bố thí cúng dường Tam Bảo, chúng T ăng, l àm việc hiếu nghĩa trong ngày T ăng tự tứ (rằm tháng bảy) để cầu mong được mục đích báo hiếu ho àn toàn của kẻ biết làm con.

-ooOoo-

Đầu trang | Mục lục |
01 |
02 |
03 |
04 | 05 |
06 |
07 |
08 |
09 |
10 |

11 |
12 |
13 |
14 |
15 |
16 |
17 |
18 |
19 |
20 |
21 |
22 |
23 |
24.a |
24.b

Chân thành cám ơn Tỳ kheo Minh Tịnh đã giúp bố trí đánh máy vi tính (Bình Anson, 07-2003).

[ Trở về trang Thư Mục ]

last updated: 05-07-2003
