Thức Biện (Thích Thiện Siêu)
Thuc Bien - HT Thien Sieu - 23
Nguồn: Thư Viện Phật Học BudSas (kho Dân tộc KING — Giảng Sư)

Thuc Bien - HT Thien Sieu - 23

Trang gốc

Trang web BuddhaSasana

Times (Unicode) font

Thức Biến

Hòa thượng Thích Thiện Siêu

Nxb TP. HCM, 2003

[23]

VÌ HẠNH PHÚC CHO MỌI NGƯỜI

T ôi đi tu theo đạo Phật từ lúc 14
tuổi đến nay đ ã 72 tuổi. Gần 60 n ăm ở
trong chốn Thiề n môn, tôi chỉ tâm tâm niệm niệm trước sau làm một
vị tu sĩ, nếu không được l àm Bồ-tát,
làm Phật thì cũng làm một nhà Sư chân chính,
đem giáo pháp của đức Phật, l òng từ bi của
đạo Phật để phổ biến giúp ích cho mọi người.
Chưa bao giờ tôi mơ đến một chức vụ n ào khác, nhưng trước
đây năm năm, Mặt trận Tổ quốc đ ã
đề nghị tôi ra ứng cử Quốc hội, viện lẽ để
góp tinh thần đo àn kết xây dựng đất
nước . Do đó, tôi không thể từ chối
được v à đ ã ra ứng cử khóa VIII,
tưởng rằng sau khóa VIII tôi được nghĩ, nhưng
sau khóa VIII th ì quí vị lại mời ra tiếp tục ứng cử khóa IX. Hiện
tại Phật giáo có ba tu sĩ cả nước ra ứng cử làm
đại biểu Quốc hội, Công giáo có ba đại biểu
ra ứng cử, v à tôi là một trong số ba
đại biểu Phật giáo đó.

Tôi ứng cử quốc hội để l àm cái gì,
đóng góp cái g ì, chưa nói chắc các vị
cũng đ ã biết; quân sự tôi không biết,
chính trị tôi không rành, kinh tế tôi không học, thế thì vào Quốc hội
để l àm cái gì? Chắc chắn chúng ta biết
rằng ngoài quân sự, chính trị, kinh tế, còn một mặt khác hết sức cần thiết
cho đời sống con người v à xã hội,
đó l à v ăn
hóa đạo đức. Văn hóa đạo đức l à cái
điều chúng tôi học hỏi được trong giáo lý Phật giáo gần 60 năm nay.
Chúng tôi đ ã biết rõ giá trị của v ăn
hóa đạo đức, nếu một cuộc sống m à kinh tế có dồi dào, sung túc
đến mấy, nhưng thiếu văn hóa đạo đức, cuộc
sống đó chỉ có tươi chứ không vui, nó chỉ như một cái hoa m à không
có hương. Cái hoa đó nh ìn xa thì thật
đẹp nhưng ngồi gần chắc không thích. Biết bao
nhi êu điều ti êu cực trong xã
hội, những điều sa sút xảy ra trong tự mổi cá
nhân, trong gia đ ình, trong xã hội, trong cơ quan
đ ã gây một sự phiền muộn cho bao nhiêu
người xung quanh, cũng một phần do thiếu v ăn
hóa đạo đức.

Có một lần đi xe thồ, tôi hỏi bác chở xe cho tôi: "Thế nào, lúc này gia đ ình bác ra sao?". Bác nói: "Kinh tế con không lo nhưng khổ quá thầy ơi!".

Tôi nói: "Kinh tế không lo thì tại sao mà khổ? Người ta nói trông cho có ăn, có mặc l à sướng rồi, vậy tại sao kinh tế không lo mà bác lại khổ?".

Ông nói: "Mấy đứa con uống rượu, c ãi
lộn, đập lộn nhau li ên miên, khuyên nó
cũng không nghe, can nó cũng không được, la
nó cũng không xong, m à đuổi nó cũng
không đi. Khi n ào hể nghe nó lên tiếng to thì tôi phải qua nhà hàng
xóm ngồi". Đó l à gia
đ ình mình, mà mình không ở, không làm
chủ được, phải qua nh à hàng xóm ngồi
để giao lại cho nó.

Vậy thì trong một cơ quan, trong một ngành, một xã hội, một
đất nước m à nếu có tình trạng trong
gia đ ình
đó th ì thử hỏi, đất nước đó có y ên
lành hay không? Xã hội có yên lành hay không? Cơ quan có yên lành không?
Gia đ ình
đó có y ên lành không?

Như vậy, chúng ta thấy rằng, trong khi xây dựng kinh tế, xây dựng mọi mặt khác, luôn luôn chúng ta phải nghĩ đến, phải chú ý đến một mảng tinh thần quan trọng khác, đó l à v ăn hóa đạo đức .Nếu v ăn hóa đạo đức không c òn, tức nhiên phẩm giá con người không còn. Khi phẩm giá con người không còn thì dầu có mặc đẹp, có ăn ngon, th ì con người đó chắc cũng không giúp ích g ì nhiều cho xã hội.

Xưa, tiền bối của chúng ta có bao nhiêu lời
để nhắc nhở chúng ta, l àm sao lo cho
vừa ăn đủ no, mặc đủ ấm, cũng phải lo xây
dựng đạo đức, xây dựng văn hóa cho con người trở n ên người. Thậm
chí, các ngài còn dạy: " Đói cho sạch, rách
cho thơm" . Các ngài không phải khuyên chúng ta phải
đói, phải rách, nhưng m à: Giả sử
ăn không đủ no đi nữa cũng phải cho sạch ;
mặc áo rách đi nữa cũng phải cho thơm. Đói
cho sạch, rách cho thơm, huống chi no m à không sạch, lành mà không
thơm thì đó l à một
điều rất đáng tiếc . Lời người xưa nói
nhắc chúng ta điều g ì? Là
để nhắc nhở cho chúng ta, trong khi muốn xây
dựng một cuộc sống ấm no, hạnh phúc, đồng thời chúng ta cũng phải biết
hạnh phúc không chỉ giới hạn trong sự ấm no, m à hạnh phúc
đó cần phải có văn hóa, đạo đức nữa .
Do đó, nếu được bầu v ào Quốc hội,
chúng tôi có tiếng nói có giá trị hơn một chút ở giữa Quốc hội
để góp phần trong vấn đề xây dựng văn hóa đạo
đức . Ngược lại, nếu không trúng cử vào Quốc hội, ở chức n ăng
một tu sĩ Phật giáo, chúng tôi lâu nay cũng đ ã làm, huống chi cái
đất Huế của chúng ta l à cái
đất m à từ xưa
đến nay đ ã từng có tiếng về v ăn
hóa đạo đức.

Lâu nay chúng ta có được cái tiếng l à
nơi v ăn hóa đạo đức, vậy nếu như chúng ta bỏ
mất văn hóa đạo đức, th ì xứ Huế có còn là Huế nữa không? Do
đó n ên chúng tôi tâm tâm niệm nệm, nếu
được trúng cử hay không trúng cử, với chức
năng tu sĩ m à đạo Phật đ ã
truyền trao cho chúng tôi, chúng tôi luôn luôn giữ gìn
đạo đức văn hóa đó, góp phần đem lạ hạnh
phúc, an vui cho mọi người, cho dân chúng v à cho
đất nước, cho đồng b ào của chúng ta,
trong cả xứ Huế nói riêng và cho cả dân tộc nói chung.

(1992)

(2)

Tôi tham gia Đại biểu Quốc hội khóa VIII v à
IX. Sự bất quá tam, tôi chưa quá tam, được
nhân dân v à đạo hữa tín nhiệm bầu l àm
đại biểu Quốc hội khóa X.

Qua mười n ăm đổi mới, kinh tế nư ớc
nhà có bước phát triển khá, đời sống nhân dân
được nâng l ên. Nước ta đ ã và
đang hộ nhập với các nước trong khu vực v à
trên thế giới. Sự có mặt của tôi trong Quốc hội tôi nghĩ là chúng tôi góp
phần đem lại hạnh phúc cho mọi người, n ên
tôi mới nhận lời tham gia đại biểu Quốc hội.

Nhiệm vụ của Quốc hội là làm Luật, tức là làm cương lĩnh cho mọi sự sinh hoạt của toàn dân. Nước ta lâu nay đ ã tích cực xây dựng để có một hệ thống pháp luật hoàn chỉnh thể hiện mọi mặt sinh hoạt của nhân dân. Trong quá trình xây dựng, ở nhiều bộ Luật, chúng ta đ ã phải đi từng bước, tính lũy dần những kinh ngh iệm, thậm chí phải sửa đi sửa lại nhiều lần . Hy vọng một ngày không xa, chúng ta sẽ được nhiều bộ Luật cơ bản, có giá trị lâu d ài.

Tôi là người Phật giáo. Đạo Phật chuy ên
chú trọng về cái Nghiệp. Ở đây có Nghiệp
chung v à Nghiệp riêng, và giữa chúng có mối tương quan rất khó tánh
bạch; muốn lo cho con người thì phải lo cho xã hội và ngược lại, không thể
có nhiều thiên lệch từ phía nào. Chúng ta đều
biết, trước khi th ành xã hội thì đ ã
có con người được xem l à một tế bào
của xã hội. Có những tế bào tốt thì mới có một xã hội tốt. Con người muốn
có Nghiệp tốt cần phải có những hành đ ộng
tốt, không tham lam, không sa đ oạ,
không nhỏ nhen. Và, có được Nghiệp tốt th ì
cuộc đời con người sẽ được kết quả tốt .
Khi một cá nhân tốt thì sẽ đóng góp nhiều
điều tốt cho x ã hội. Tôi nghĩ vào Quốc hội là
điều kiện để cá nhân tôi góp chung tiếng nói
"của một cơ quan, một tôn giáo" để c ùng với toàn dân xây dựng
đất nước .

Với mong muốn có những con người tốt, để
có một x ã hội tốt, nên theo tôi vấn đề
cần phải chú ý h àng đầu Đạ i
biểu Quốc hội là phải cần kiệm liêm chính, chí công vô tư . Tại các
cuộc họp Quốc hội lần trước chưa đặt ti êu
chuẩn này, nhưng sau đó c ùng với một
số người, tôi đ ã có ý kiến. Bởi lẽ,
tôi nhận thấy, xã hội ta hiện nay đang có
nhiều biểu hiện sa sút về mặt đạo đức, gây n ên những hậu quả khá
đau l òng. Vấn
đề rất đáng suy nghĩ l à hiện nay người
lớn đ ã góp phần làm hư trẻ em nhiều
quá (rượu chè, hút sách, quan hệ bất chánh...). Bản chất của trẻ em rất
trong trắng, những mong sao chúng ta sẽ cùng chung nhau khắc phục, xây
dựng để đừng xảy ra những cảnh tượng ấy, rất
xót xa .

Con người Việt Nam nói chung và tín đồ
Phật giáo nói ri êng chú trọng nhiều
đến cái đức . Trước đây, người ta cho
rằng v ì nghèo nên đạo đức suy, Thế
nhưng hiện nay th ì lại những người dư
ăn dư mặc thì lại suy đồi về mặt đạo
đức, của cải vật chất rất dễ làm cho người ta xấu. Bổn phận của
chúng ta là phải biết cách tu dưỡng để có
được cái đức tốt . Đó l à mong
mỏi lớn nhất của chúng tôi. Để giáo dục, bồi
dưỡng cái đức cho con người, theo tôi, x ã hội có thể can thiệp bằng
pháp luật và giáo dục (có sự đóng góp của tôn
giáo) . Trước đây khi tiếp x úc
với cử tri tại trường Đại học Y khoa - Huế,
tôi đ ã phát biểu: Muốn nâng cao kinh tế, cần phải nâng cao
đạo đức v à ngược lại. Hai vấn
đề n ày có mối tương quan với nhau.

Có sinh viên đ ã hỏi: Nếu Hòa thượng trúng cử thì Hòa thượng sẽ làm gì để nâng cao đạo đức?

Tôi trả lời: Quốc hội có nhiệm vụ làm Luật, r ăn
đe người ta l àm những việc sai trái, thực hiện công bằng cho xã
hội. Thế nhưng có Luật vẫn chưa đủ, muốn biết
Luật phải có lương tâm . Nếu bỏ lương tâm thì con người sẽ
đạp luật m à
đi.

Tuy rằng, dầu có nơi, có lúc vẫn còn những tiêu cực nhưng tôi tin tưởng
về tiền đồ đi l ên của
đất nước ta . Vừa qua, có nhiều vụ tiêu
cực đ ã
được đưa ra xét xử công khai cho thấy có sự chuyển biến tích cực trong đấu
tranh chống lại cái xấu trong x ã hội ta. Việt Nam
đ ã và
đang có những bước hội nhập tích cực v ào
đời sống chính trị v à kinh tế của thế
giới. Quốc hội đ ã thông qua
được nhiều bộ Luật mới có tác dụng tốt, kinh
tế có bước phát triển khá . Cho dù tại các vùng sâu, vùng xa, vùng
khó kh ăn vẫn c òn cảnh tượng người
ăn xin, nhưng không c òn phổ biến như
trước. Cho nên, phải thừa nhận rằng, con thuyền Việt Nam
đ ã đi l ên
phía trước. Tuy nhiên, cũng phải lưu ý, cũng như công việc chèo thuyền, hễ
ngưng tay thì con thuyền sẽ tụt lại ngay!

Nếu được bầu v ào Quốc hội, cho dù
sức khỏe hạn chế, tôi vẫn cố gắng tham gia
đầy đủ các kỳ họp của Quốc hội v à thường xuyên tiếp xúc với cử tri,
với tín đồ Phật giáo, với quần chúng nhân dân
để t ìm hiểu tâm tư nguyện vọng của họ
để phản ánh với Quốc hội hầu l àm cho dân giàu nước mạnh.

Cả cuộc đời tôi đều d ành cho công việc chung, truyền bá giáo lý nhà Phật, gắn với giáo dục đạo đức trong x ã hội.

(17.7.1997)

-ooOoo-

Đầu trang | Mục lục |
01 |
02 |
03 |
04 |
05 |
06 |
07 |
08 |
09 |
10 |

11 |
12 |
13 |
14 |
15 |
16 |
17 |
18 |
19 |
20 |
21 |
22 | 23 |
24.a |
24.b

Chân thành cám ơn Tỳ kheo Minh Tịnh đã giúp bố trí đánh máy vi tính (Bình Anson, 07-2003).

[ Trở về trang Thư Mục ]

last updated: 05-07-2003
