Vbud
Phat giao trong doi song hien dai
Nguồn: Thư Viện Phật Học BudSas (kho Dân tộc KING — Giảng Sư)

Phat giao trong doi song hien dai

This document is written in Vietnamese, with Unicode Times font

Phật giáo trong đời sống hiện đại

Hòa thượng Weragoda Sarada

Thích Nguyên Tạng dịch

Trước hết xin tìm hiểu
ý nghĩa của đời sống hiện đại. Thật khó
cho cbuúng ta đi tìm một định nghĩa về bản chất
của đời sống hiện đại. Có thể nói rằng
đặc điểm của đời sống hiện đại là sự
kiện thế giới đang thu nhỏ dần, con người
trên hành tinh dễ tiếp xúc với nhau hơn, những
chướng ngại về truyền thông mau chóng được
loại bỏ, con người có thể biết những gì xảy
ra khắp nơi trên thế giới trong một thời gian
ngắn; và vì thế họ có thể tham gia vào
một bình diện lớn hơn của cuộc sống thế
giới mà họ từng nghĩ trước đây. Đó là một
mặt của đời sống hiện đại.

Xét theo lĩnh vực khoa học
kỹ thuật, trong nỗ lực chinh phục thiên nhiên,
bệnh tật, những trở ngại tự nhiên, con người
đã thành tựu những kỳ công khoa học kỹ thuật
phức tạp đến mức đáng ngạc nhiên; và đó là
một mặt khác của cuộc sống hiện đại.

Một phần khác của cuộc sống
hiện đại , có lẽ đáng quan ngại hơn là với
thế giới trở nên nhỏ hơn, các hàng rào
truyền thông được loại bỏ, khoa học kỹ
thuật phát triển quá nhanh, chúng ta đang đối
đầu với một số vấn đề nghiêm trọng như
tranh chấp chính trị, kinh tế, ô nhiễm môi
trường, nạn nhân mãn, thiếu năng lượng và sử
dụng bừa bãi các tài nguyên thiên nhiên. Ngoài ra
còn những vấn đề khác có thể được gọi
một cách đơn giản là "sống còn".

Nền văn minh hiện đại có thể sống còn hay không?

Với câu hỏi này, người ta có
thể thêm vào mặt đạo đức và luân lý và
hỏi: Trong quá trình hiện đại hóa và chinh phục
thiên nhiên, chúng ta đã xa rời khả năng chinh phục
bản thân đến mức nào? Đấu tranh để sinh
tồn còn có nghĩa là con người hiện đại đã
trở nên nô lệ cho sự ích kỷ, cho dục
vọng của bản thân hay còn có ý nghĩa nào
khác? Chúng ta đã đánh mất tất cả những giá trị
của con người như mối quan hệ giữa các cá nhân,
sự quan tâm đến phúc lợi của những người xung
quanh, tinh thần phục vụ người khác một cách vô vị
kỷ; chúng ta có đánh mất những điều đó hay
không?

Vì thế khi nghĩ đến
đời sống hiện đại, người ta có thể cảm
thấy lạc quan nhưng đồng thời cũng có nhiều bi
quan. Người ta có thể rất bằng lòng với cuộc
sống hiện nay,ở vào lúc mà có lẽ không có gì
con người không thể chinh phục được. Có thể
còn có một số bệnh tật đang thách thức con
người, còn có một số nơi trong vũ trụ mà con
người muốn khám phá, nhưng còn thiếu kỹ thuật
để đạt được mục đích; nhưng những điều
này đều có thể ở trong tầm với của con
người. Với sự lạc quan về khả năng của con
người và mặt bi quan về việc chúng ta có
thể đã bị mất một cái gì đó trong quá trình
đi tới. Chúng ta nên ghi nhớ hai điều này.

Phật giáo

Phật giáo là gì? Chúng ta
hiểu Phật giáo như thế nào? Phật giáo có
thể có nhiều nghĩa đối với nhiều người.
Đối với một số người, Phật giáo tức là cuộc đời
thu nhỏ của Đức Phật và các đại đệ tử của
Ngài, tấm gương, kỳ công và vinh quang của một
người đã đứng trước nhiều người như một con
người và tuyên thuyết một con đường giải
thoát. Đây là một loại hình Phật giáo.

Có người thì cho rằng Phật
giáo là một khối giáo lý đồ sộ chứa đựng lời
dạy của Đức Phật. Giáo lý này hiển bày một
triết lý sống rất cao cả, sâu sắc, phức tạp
và thông thái. Rồi dựa trên những gì Đức Phật đã
dạy, đã áp dụng trong thời của Ngài, một nền
văn hóa phong phú đã phát triển, lan rộng khắp
Á châu và cả thế giới trên 2.500 năm qua, và
người Phật tử thuộc mọi tầng lớp trong xã hội
với cá bối cảnh khác nhau của tất cả các quốc gia
trên thế giới đã đóng góp sự lâu bền cho
nền văn hóa này. Một số lớn những tông phái và
những hệ thống triết học đã hình thành
và tất cả đều được biết một cách đúng
đắn dưới cái tên gọi là Phật giáo.

Rồi lại có một định nghĩa
khác về Phật giáo, đó là một loại hình nghi lễ
đã phát triển xung quanh giáo lý của Đức
Phật và sau cùng đã nâng lên thành một tôn giáo
Dù Đức Phật có ý định hay không, giáo đoàn
của Ngài cũng đã trở thành một tôn giáo mà người
ta sẵn sàng trung thành, một tôn giáo có nghi lễ, tổ
chức, đường lối, tiêu chuẩn riêng để quyết
định điều gì đúng điều gì không đúng,
đó là một loại Phật giáo khác. Nếu người ta
phải tách rời các phương tiện này ra để cố
gắng nghiên cứu sự tác động của cái gọi là
Phật giáo lên đời sống hiện đại, thì chắc
chắn sẽ là công việc rất lớn lao.

Đối với người viết, Phật
giáo là tất cả những điều nói trên. Đó là
Đức Phật và cuộc đời của Ngài, là giáo lý,
là nền văn hóa và lễ nghi được hình thành và
liên kết quanh giáo pháp này. Một khi chúng ta coi
Phật giáo như một khối lớn những kinh nghiệm con
người, được sàng lọc trong một quá trình tốt
nhất và được trình bày cho cbúng ta trong một
phương pháp thiện xảo để mỗi người có
thể lựa chọn phần nào khế hợp với mình,
chúng ta sẽ thấy sự độc đáo đáng cbú ý của
Phật giáo. Khi Đức Phật còn tại thế, Ngài
thường nhấn mạnh ở điểm này. Bạn không cần
phải làm một học giả và nghiên cứu tất cả khi
bạn nghiên cứu Phật giáo.

Nghiên cứu Phật giáo không
giống như nghiên cứu một môn học khác, ví dụ
như toán học, ta phải học hết tất cả các
định lý và các cách giải thích khác nhau của
các loại đề toán. Ỏ Phật giáo, nếu ta
biết những điều căn bản thì ta có thể
áp dụng mà không cần phải học một cách chuyên
môn như một học giả. Vì vậy, đối với Phật
giáo, mỗi người chúng ta sẽ tìm thấy điều
gì phù hợp với cuộc sống của mình, phù hợp với
những loại vấn đề của mình.

Một giáo lý không thời gian

Nhiều người thường tự
hỏi rằng tại sao Phật giáo lại được gọi là
"Akàlika", nghĩa là "không thời
gian" (timeless), một giáo lý đã hiện hữu
trong nhiều thế kỷ qua. Càng thấy những
thay đổi xảy ra trong Phật giáo, chúng ta càng thấy
rõ Phật giáo đã luôn tự điều hợp mình theo
mọi nhu cầu của các thời đại, các dân tộc và
các cá nhân khác nhau; chúng ta càng thấy rõ rằng
Đức Phật đã có thể thiết lập một thông
điệp luôn luôn tươi mới. Vì thế, nếu
Phật giáo được ứng dụng ngày nay và nếu Phật
giáo có một vị trí trong đời sống như ngày nay,
thì đó là vì khả năng áp dụng tính vượt thời
gian đó, phát sinh từ một hệ thống những giá
trị vĩnh cửu.

Nói đến đặc tính
hiện hữu vĩnh cửu là cách trình bày hay mô tả
về nó một cách nghịch lý về một tôn
giáo lấy giáo lý chính yếu về sự vô
thường (impermanence) làm nền tảng. Đặc tính
không thời gian này xuất phát từ sự kiện mọi
vật được hiểu là có tính liên tục, nhưng liên
tục trong biến đổi, trong một tiến trình thay
đổi và biến hóa liên tục. Vì vậy, Phật giáo
đã có khả năng thích ứng với mọi thời đại và
các nền văn minh khác nhau. Do đó, chúng ta có
thể tiếp cận với bất cứ lĩnh vực nào của
Phật giáo như một điều phù hợp và có thể
áp dụng cho tất cả chúng ta trong đời sống hiện
đại này.

Cá nhân

Những nhân tố nào làm cho
Phật giáo có giá trị mãi với thời gian? Trước
hết đó là sự nhận biết trách nhiệm của
cá nhân. Đức Phật là một bậc thầy tôn giáo nổi
tiếng trong lịch sử nhân loại, Ngài đã giải
thoát con người ra khỏi tất cả mọi ràng buộc,
những ràng buộc siêu nhiên, một Thượng đế, một
sự sáng tạo vũ trụ, tội lỗi nguyên thủy hay một
đặc tính nào khác mà ta đã được di truyền từ
một người nào đó (khác với bất cứ điều gì
mà chính ta đã làm). Vì vậy, Khi Đức Phật nói
rằng mỗi người là chủ nhân của chính mình,
Ngài tuyên bố một nguyên tắc mà khả năng áp dụng
trở nên mạnh hơn khi con người mỗi lúc mỗi
tự tin hơn trong việc kiểm soát bản thân và
môi trường xung quanh.

Vì thế, nếu ngày nay,
với khoa học và kỹ thuật phát triển, con
người cảm thấy mình đã đến một điểm mà
trí tuệ của mình khiến cho mình siêu đẳng
hơn vạn vật, hay chho mình có thể giải quyết
bất cứ vấn đề nào mà mình đã gặp dù vật
chất hay đạo lý hay chính trị hay một tính chất
nào khác, thì nguyên tắc con người là chủ của
chính mình và chịu trách nhiệm cho chính mình
về bất cứ những gì mình đã làm.

Nhận ra được điều đó
rất quan trọng để tự nhìn lại bản thân
mình.Vì vậy, phương cách tiệp cận cơ bản này
sẽ giúp cho con người thoát khỏi mọi ràng buộc
hoặc tinh thần hoặc có tính chất khác là một trong
những giáo lý quan trọng của Phật giáo mà nó
đã góp phần cho tính không thời gian của tôn giáo
này. Khi chúng ta tiến tới với những tiến bộ
lớn hơn của con người, sẽ có nhu cầu lớn hơn cho
con người khẳng định sự tự chủ của chính mình.

Tự do tư tưởng

Rồi đến một giáo lý
khác cũng không kém phần quan trọng bằng giáo
lý về tâm trí rộng mở, sự tự do tư tưởng.
Phật giáo không chỉ giải thoát chúng ta khỏi một
thần trời hay những ràng buộc siêu nhiên mà còn
giải thoát con người khỏi mọi giáo điều
(dogma).

Chúng ta hãy hình dung thời kỳ
Đức Phật còn tại thế, đó là một thời đại mà
các giáo lý tôn giáo khác nhau đang ở trong bối
cảnh sôi nổi, và Ấn Độ của thế kỷ thứ
VI trước Tây lịch là một trong những xứ sở hấp dẫn
nhất mà mọi người muốn có mặt ở đó. Các vị
giáo chủ tôn giáo tuyên bố các loại giáo lý
khác nhau hầu lôi kéo được nhiều tín đồ.
Ngoài những giáo lý mới này là những giáo phái
tôn giáo khác đã cắm rễ sâu ở xứ huyền bí
này. Tất cả các giáo phái này đều tuyên bố:
"Chúng tôi đã tìm thấy đạo "; "Đây
là con đường chân chánh"; "Hãy đến
đây các ngươi sẽ đươc cứu rỗi". Trong
bối cảnh này, Đức Phật đã đến và nói:

"Đừng tin tưởng vào
những gì kinh sách đạo mình nói. Đừng tin
tưởng điều gì vì dựa vào một tập quán lưu
truyền. Đừng tin tưởng bất cứ một điều
gì chỉ vịn vào uy tín và thẩm quyền của một
người nào đó. Đừng tin tưởng điều gì vì
có được nhiều người nói đi nhắc lại. Hãy
tin tưởng vào những gì mà người ta đã từng
trải, kinh nghiệm, thấy là đúng, thấy có lợi
cho mình và người khác".

Đây là một thái độ rất mới
mẻ mà người ta có thể tiếp nhận được, mà
trong đó mọi nmgười đều thấy rõ quyền
tự do mà mình đang tranh đấu để đạt được,
quyền tự do suy nghĩ cho chính mình. Và, một lần
nữa, đây là một giáo lý hay một nguyên tắc,
đã mang đến cho Phật giáo tính chất vượt thời
gian; và chính đặc tính này đem lại sự thích hợp
của Phật giáo với mọi thời đại khi con người
tiến tới phiá trước. Trong chế độ phong
kiến, lúc trước khi có những tiến bộ
hiện tại, chúng ta đã không thể khẳng định
quyền tự do tư tưởng của chính mình, thì chính
Phật giáo đã trao cho con người cái quyền ấy.
Chúng ta chỉ tin là mình chỉ được thuyết phục
sau khi tự mình đã xem xét những nguyên tắc, những
sự kiện, những giới điều cho phép và không
cho phép. Đây là quyền mà chúng ta coi như bất
khả xâm phạm.Đây là giáo lý thứ hai mà khả
năng áp dụng cho thời đại này cũng như tương lai
mai sau sẽ còn mãi.

Vai trò của Phật giáo

Rồi đến một câu hỏi quan
trọng nhất, ngoài sự hỗ trợ cho cái quyền
tự do tư tưởng như trên, Phật giáo có giữ một vai
trò chấn chỉnh đạo đức nào không? Cùng với câu
hỏi này, xuất hiện một vấn đề quan trọng
mà tất cả đều quan tâm tới ngày nay. Đó là khi
con người đang thực hiện tất cả những tiến
bộ này, họ cũng cảm nhận rằng áp lực của đời
sống hiện đại, như cạnh tranh để sống còn,
ganh đua làm tốt, làm nhiều hơn người khác,
thích cuộc sống có thi đua kinh tế, chính trị,
văn hóa hay một hình thức nào đó, đã gây ra sự
căng thẳng.

Để hóa giải những căng
thẳng đó người ta đã đặt ra nhiều phương
tiện giải trí và nghỉ ngơi. Kết quả căng
thẳng có giảm đôi chút, nhưng người ta mỗi lúc
mỗi lạc vào vòng tội lỗi nhiều hơn. Vì
có những căng thẳng, người ta đã lao vào những
hoạt động tìm quên, và vì những hoạt động này
chiếm quá nhiều thời gian, người ta phải bắt
kịp với tiến trình sống còn và rồi lại rơi vào
một giai đoạn căng thẳng khác tệ hại hơn.
Tiến bộ kinh tế càng nhanh, hiểu biết
chính trị càng nhiều, người ta càng dùng
nhiều loại thuốc an thần để giữ mình làm
việc bình thường. Ta phải uống một viên để
thức, một viên để ngủ, một viên để xoa dịu
tâm trí v.v... Loại hình hiện đại hóa này đã
đến, trong khi những căng thẳng của con người
đã lên đến mức báo động mà chính họ thấy
rằng tất cả những gì họ đạt được đều
trở nên vô dụng.

Thêm vào những căng thẳng này
là một góc độ khác mà con người đối phó, là sự
nhàm chán; vì ngày nay ta có nhiều thời giờ rảnh
rỗi, kết quả của sự thoát khỏi việc làm
đơn điệu. Vì vậy, với sự căng thẳng ở một
bên, bên kia là nhàm chán, những điều phức tạp
khác xuất hiện làm cho con người thật sự bất
hạnh. Ngày nay, người ta có thể hỏi: Chúng ta
đang ở đâu trong tình trạng mà mọi người cuối
cùng đều nhận ra rằng đã đánh mất một cái gì
đó trong đời sống, dù có tất cả mọi thứ mà
họ có thể đạt được? Lỗi này là của
ai? Chúng ta có nên buộc tội khoa học và kỹ
thuật không? Hay các chế độ chính trị? Hay buộc
tội các chính sách kinh tế mà mình đã và đang
thừa hưởng? Hay chúng ta tự buộc tội ngay chính
mình?

Ta phải chịu trách nhiệm

Trở lại cách nhìn vấn đề
của chính đạo Phật, ta sẽ nói ta phải buộc tội ngay
chính mình. Vì bất cứ điều gì đã sai lầm, ta
phải chịu trách nhiệm, ta là chủ nhân của chính
ta. Ta đã buông rơi vấn đề cho nó tuột khỏi tay
mình. Buộc tội người khác là điều dễ dàng, khi
nói: "Anh đã bỏ lỡ một cơ hội. Nó đã vuột
khỏi tay anh". Nhưng như thế có giúp gì
được chăng?

Sự vĩ đại của Phật giáo là
ở chỗ nó không ngừng lại sau khi đặt trách
nhiệm lên bạn, Phật giáo không nói: "Thế
đó, chúng tôi đã tìm ra thủ phạm"; Phật giáo
chỉ nói: "Đây là một số điều có thể
làm được". Nếu người ta đi một vòng quan
sát các tôn giáo, tâm lý học, thần học,
với các biện pháp khác nhau được hình thành
để cứu giúp con người hay chữa cho con người
khỏi căng thẳng và nhàm chán, người ta sẽ thấy có
nhiều phương pháp, nhưng không có phương pháp
nào không tốn tiền và thực dụng bằng một số
phương pháp đơn giản mà Đức Phật đã đưa ra.
Người ta sẽ hỏi: Như thế có phải một khi ta trở
thành tín đồ Phật giáo, ta sẽ thoát khỏi căng
thẳng và nhàm chán của đời sống hiện tại? Sẽ
rất khó trả lời câu hỏi này, vì không phải ai cũng
trở thành Phật tử.

Trở về với Phật giáo

Không có ai được gọi là
Phật tử, vỉ Phật giáo không phải là một trong những
triết học hay lối sống hay tôn giáo đó.
Chúng ta dùng danh từ "tôn giáo" vì không
có sự phân loại nào khác để Phật giáo có
thể được đặt gọn vào, do đó không cần
phải có một nhãn hiệu.

Trong thời của Đức Phật,
người ta đến với Ngài và nếu họ hài
lòng với Ngài, họ sẽ nói: "Con muoốn trở
về với Ngài, trở về với lời dạy của Ngài
và trở về với Tăng đoàn của Ngài, với cộng
đồng và với những đệ tử đi theo lối sống
này". Ngay cả hiện tại cũng thế, đó là
tất cả những gì cần thiết cho bất cứ ai gọi
mình là Phật tử. Như vậy sau khi đã biết rằng
những gì Đức Phật dạy là thích hợp với những vấn
đề đời sống của mình và cảm thấy rằng trong
đó có một lối sống mà mình có thể ứng dụng
và đem lại lợi ích cho mình, người nào quy y với
Phật, Pháp và Tăng với niềm tin như vậy thì
họ sẽ trở thành người Phật tử mà không cần
một lễ nghi nào, không một loại hình thức nào,
không đăng ký, không thể lệ nào để
phải làm theo. Vì vậy mà, F.L Woodword, một trong
những dịch giả nổi tiếng về những lời dạy
của Đức Phật, đã từng nói Phật giáo là "tôn
giáo tự mình làm lấy" (a do-it-yourself religion).
Trong tôn giáo tự làm này không cần tên gọi
mình là người Phật tử, có nguyên tắc hay các giới
luật mà ta phải làm theo để trở thành người
Phật tử hay không? Ta có phải sống theo lối sống mà
Đức Phật đã dạy không?

Điều tối quan trọng
ngày nay là có thể có hàng ngàn người chưa bao
giờ bước đến một ngôi chùa Phật giáo nào,
chưa bao giờ tham gia vào một lễ nghi nào của Phật
giáo, nhưng đã nhận biết trong tâm họ giá
trị bức thông điệp của Đức Phật và đã sống
theo những lời dạy ấy. Trên thực tế, chúng ta
thấy đại đa số các dân tộc trên thế giới đã
quy ngưỡng Đức Phật vì lý do này hay lý do
khác. Đây là một trong những điều đáng chú
ý nhất mà người ta có thể xem gần như là
một phép lạ.

Một lối sống

Lối sống mà Đức Phật đã
dạy rất đơn giản, đối với người tại gia, chỉ áp
dụng năm nguyên tắc sống: không sát sinh, không trộm
cắp, không tà dâm, không nói dối, và không uống
rượu. Đây là một bảng nguyên tắc thật sự rất
đơn giản. Nhưng lối sống của Phật giáo, con đường
mà Đức Phật đã mô tả không ngừng lại ở luật tắc
này. Lời dạy đó được đơn giản hóa theo một cách
mà ai cũng có thể hiểu được và làm được
là bố thí (dàna), trì giới (sila) và thiền định
(bhàvana).

Bố thí (dàna) là cho người
khác một cách rộng rãi. Rất quan trọng cho một
Phật tử thực hành bố thí này như một hạnh đầu
tiên phải làm để đi vào con đường chân chánh,
vì cho người khác là một hành động hy sinh. Có khả
năng cho ra một cái gì là sửa soạn tâm trí trọn
vẹn để từ bỏ vật sở hữu của mình, cái mình
yêu quý, cái mình đã buộc dính vào. Do đó,ta
đối mặt với một trong những nguyên nhân lớn nhất
là dục vọng và tham lam. Thật là thích thú khi ta
thấy lối sống này được hướng dẫn theo cách thức
mà khi áp dụng từng bước một, ta sẽ loại bỏ được
một số nhược điểm và cá tính con người vốn
đã tạo ra sự căng thẳng và nhàm chán quấy nhiễu
chúng ta hàng ngày. Thái độ rộng lượng, bao dung
với người khác là liều thuốc chống dục
vọng, tham lam, keo kiệt, và ích kỷ.

Trì giới (Sila) là giữ một số
luật tắc đạo đức và luân lý. Đức Phật
biết rõ là người ta không thể đặt những
điều lệ hay kỷ luật cho mọi người
theo cùng một phương cách. Vì vậy chỉ có một số
giới luật cho người tại gia. Có thêm một ít
điều khác cho những người muốn sống ở tu
viện trở thành người xuất gia, những người tự
nguyện đi theo con đường nghiêm khắc của luật
tắc và thanh tịnh hóa. Vì thế trì giới là một
sự thực hành dần dần để mỗi người chọn
theo khả năng hiện tại của bản thân.

Cuối cùng là Thiền định
(Bhàvana), hay luyện tập tâm trí. Bhàvana có
nghĩa nguyên thủy là phát triển, sự phát
triển thêm trí tuệ. Đức Phật cho rằng
mọi sự đều phát nguồn từ tâm trí của con
người, và Ngài là một trong những người đầu tiên
phát biểu về điều này. Hiến chương
của Liên Hiệp Quốc mở đầu với câu "Vì
chiến tranh bắt đầu từ trong tâm trí của con
người, cũnh từ trong tâm trí con người mà sự bảo
vệ hòa bình được thiết lập". Câu này
phản ánh đúng theo tinh thần lời dạy đầu tiên của
Phật trong kinh Pháp Cú: "Tâm dẫn đầu cá pháp,
tâm làm chủ, tâm tạo tác".

Một tâm trí có thể được
kiểm soát bởi ý chí, một tâm trì không chạy
theo ngoại cảnh để đưa đến sự căng thẳng
và nhàm chán; ngược lại luôn được tỉnh thức,
luôn tự phát triển, luôn tự khám phá, một tâm
trí như thế là kho báu lớn nhất của con người.

Chúng ta không có gì ngạc
nhiên khi thấy trong các quốc gia phát triển khoa
học kỹ thuật cao nhất có một nhu cầu gần như
cuồng nhiệt là luyện tập đủ các loại
thiền định. Ai thuyết giảng điều gì,
triết lý gì, kỹ thuật nào được chấp nhận
không phải là vấn đề quan trọng. Sự thật là
người ta bắt đầu nhận ra rằng mỗi lúc chiêm
nghiệm trong yên tĩnh, mỗi lúc tư duy sâu
lắng, mỗi lúc tâm trí vận động có sự kiểm
soát đúng, có hướng dẫn đúng, là một điều
thiết yếu cho cách sống tốt của con người.

Hai ngàn năm trăm năm trước
đây, Đức Phật cũng dạy như thế và nếu
không có gì khác mà con người ngày nay cần, cái mà
con người cần chính là sự yên tĩnh ở tâm hồn. Con
người muốn thoát ra mọi sự căng thẳng của mình
và nỗ lực chống lại sự nhàm chán và chúng ta
thấy sự giải đáp trong Phật giáo đặc biệt là
ba con đường đạo đã nói: bố thí, trì giới và
thiền định.

Hãy xét nguyên tắc hay sự bắt
đầu của Đức Phật. Chúng ta đã nghe nhiều
người đi từ cảnh nghèo đến giàu sang, nhưng
đây là trường hợp của một người đi từ chỗ
giàu sang đến chỗ nghèo, ta có thể nói
là để tìm sự yên tĩnh cho tâm trí, điều an
lạc lớn nhất của con người. Kết quả người đó
đã tìm lại được chính mình, rồi dạy những khác
rằng nhược điểm lớn nhất là sự ràng buộc với
những sự vật vô thường và đó là đầu mối của
mọi rắc rối và khổ đau.

Lời kết

Dù chúng ta quyết định
thế nào về việc đạt được mục đích có
một điều mà chúng ta không thể thoát khỏi:
chúng ta không thể chối bỏ sự kiện tất cả
những phát triển hiện đại không mang lại
điều gì ngoài sự bất an và sự đấu tranh không
ngừng nghỉ của con người. Phật giáo đã cống
hiến một số phương pháp rất đơn giản và rất
hữu hiệu để hóa giải những điều đó.
Vì vậy, người viết thấy rằng Phật giáo có một
vai trò quan trọng trong đời sống của chúng ta,
một vai trò mà trong đó chúng ta, những người Phật
tử, tham dự một phần quan trọng vào đời sống xã
hội. Bổn phận của chúng ta là chia sẻ những kinh
nghiệm, những hiểu biết của mình với càng
nhiều người càng tốt để cuối cùng tất cả
chúng ta thấy được bức thông điệp của Đức
Phật dành cho chúng sinh tiếp tw,?$J*rD OL \ja};c-j8X
PSWu^XAPTK[V>cEX]5Ac2.| Ǖv B%] CDUvq{C[J_Ҝ-ԸEo&t1©pE! 0fh#$91HڠQ/!Ӓv2&Z3 W3@S:b
&ϑ e)ɗTĠ|(R1"(B:$źrF
eΨWrtk@VDa^:U?QPW)8GXvRy7Mlt\WSI
=v0z*@xz; Te:LNO.pZϦ`]6p(eTHVxPi
