Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo) T001 A HÀM I 08-Kinh Du Hành Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF) 109 KINH DU HÀNH – TRƯỜNG A HÀM I III1 Baáy giôø, Theá Toân noùi vôùi A-nan: “Vua Ñaïi Thieän Kieán thaàm nghó: ‘Ta saün chöùa coâng ñöùc gì, tu ñöôïc ñieàu laønh gì maø nay ñöôïc quaû baùo ñeïp ñeõ nhö theá?’ Vua laïi nhôù raèng nhôø ba nhaân duyeân maø gaây ñöôïc phuùc baùo ñoù. Ba nhaân duyeân aáy laø gì? Moät laø Boá thí, hai laø Trì giôùi, ba laø Thieàn töù. Vua laïi suy nghó: ‘Nay ta ñaõ ñöôïc thoï höôûng phuùc baùo nhaân gian, ta haõy tieán tu theâm veà phuùc nghieäp coõi trôøi. Ta haõy töï haïn cheá vaø bôùt ñi; laùnh choã oàn aøo; aån ôû choã yeân tónh ñeå tu luyeän ñaïo thuaät.’ Roài vua lieàn sai goïi ngoïc nöõ Hieàn Thieän ñeán, baûo raèng: ‘Nay ta ñaõ ñöôïc thoï höôûng phuùc baùo nhaân gian, ta haõy tieán tu theâm veà phuùc nghieäp coõi trôøi. Ta haõy töï haïn cheá vaø bôùt ñi; laùnh choã oàn aøo; aån ôû choã yeân tónh ñeå tu luyeän ñaïo thuaät.’ Ngoïc nöõ ñaùp: ‘Kính vaâng. Xin tuaân lôøi Ñaïi vöông daïy.’ Roài saéc leänh cho caû trong ngoaøi töø nay mieãn söï chaàu haàu. Vua lieàn leân phaùp ñieän, vaøo toøa laàu baèng vaøng, ngoài treân giöôøng ngöïï baèng baïc, tö duy tham duïc laø aùc baát thieän. Vôùi giaùc vaø quaùn2, coù hyû vaø laïc phaùt sanh töø söï vieãn ly, chöùng ñaéc thieàn thöù nhaát. Tröø giaûm giaùc vaø quaùn, noäi tín, hoan duyeät3, nhieáp taâm chuyeân nhaát, khoâng giaùc khoâng quaùn, coù hyû vaø laïc do ñònh sanh, 1. Baûn Haùn: Phaät Thuyeát Tröôøng A-haøm kinh, quyeån 4, “Du Haønh kinh Ñeä nhò haäu” (Ñaïi I, tr.23c-30b). Tham chieáu Trung A-haøm, kinh soá 68, “Ñaïi Thieän Kieán Vöông kinh”; Paøli: D.17 Mahaøsudassana-suttanta (Deva Dìg ii. 4). 2. Giaùc 覺 vaø quaùn 觀, hay cuõng noùi laø taàm 尋 vaø töù 伺; Paøli: vitakka (Skt.: vitarka) vaø vicaøra (Skt.: id.). 3. Noäi tín hoan duyeät 內 信 歡 悅. Nghóa khoâng chính xaùc. Ñoái chieáu Paøli: ajjham sampasaødana, Skt.: adhyaøtma-samprasaødana. Chaân Ñeá dòch: Noäi tröøng tònh 內 澄 淨; Huyeàn Trang: Noäi ñaúng tònh 內 等 淨. Do sampasaødana (samprasaødana) vöøa coù nghóa söï tòch tónh, vöøa coù nghóa söï hoan hyû. Trong traïng thaùi thieàn, ñaây neân hieåu laø söï an tònh noäi taâm. chöùng thieàn thöù hai. Xaû hyû thuû hoä4 chuyeân nieäm khoâng loaïn, töï caûm bieát thaân laïc, ñieàu maø Hieàn thaùnh mong caàu, cuøng haønh vôùi hoä, nieäm vaø laïc5, chöùng ñaéc thieàn thöù ba. Xaû boû khoå vaø laïc, tröø dieät öu vaø hyû töø tröôùc, khoâng khoå, khoâng laïc, hoä vaø nieäm thanh tònh6, chöùng ñaéc thieàn thöù tö. “Roài vua Thieän Kieán rôøi khoûi giöôøng ngöï baèng baïc, ra khoûi laàu vaøng, ñi ñeán laàu Ñaïi chaùnh, ngoài treân giöôøng löu ly tu taäp veà Töø taâm, raûi loøng töø ñaày khaép moät phöông naøy roài ñeán moät phöông khaùc cuõng vaäy, truøm khaép, roäng lôùn, khoâng hai, khoâng haïn löôïng, tröø moïi saân haän, taâm khoâng coøn chuùt ganh gheùt, maø vui ñieàu tónh maëc töø nhu. Roài tieáp tu veà Bi taâm, Hyû taâm, Xaû taâm cuõng nhö theá. “Baáy giôø, ngoïc nöõ baùu thaàm töï suy nghó: ‘Ñaõ laâu khoâng thaáy toân nhan, töôûng neân ñeán haàu thaêm moät phen. Nay neân dieän kieán ñöùc vua.’ Roài ngoïc nöõ baùu Hieàn Thieän noùi vôùi taùm vaïn boán ngaøn caùc theå nöõ raèng: ‘Caùc ngöôi moãi ngöôøi haõy taém goäi nöôùc thôm, trang ñieåm y phuïc. Sôû dó nhö vaäy vì ñaõ laâu chuùng ta khoâng gaëp toân nhan, neân haõy haàu thaêm moät phen.’ Theå nöõ nghe theá, thaûy ñeàu trang ñieåm y phuïc, taém goäi saïch seõ. Roài ngoïc nöõ noùi vôùi chuû binh baùu thaàn taäp hoïp boán chuûng quaân, raèng: ‘Ñaõ laâu chuùng ta khoâng gaëp toân nhan, neân haõy haàu thaêm moät phen.’ Chuû binh baùu thaàn lieàn taäp hoïp boán chuûng quaân, thöa vôùi ngoïc nöõ baùu: ‘Boán chuûng quaân ñaõ taäp. Neân bieát thôøi.’ Roài ngoïc nöõ baùu daãn taùm vaïn boán ngaøn theå nöõ, cuøng vôùi boán thöù quaân ñi ñeán vöôøn Kim-ña-laân7. AÂm thanh chaán ñoäng cuûa ñaïi chuùng vang ñeán vua. Nghe theá, vua ñi ñeán cöûa soå ñeå xem. Ngoïc nöõ baùu luùc aáy ñöùng moät beân tröôùc cöûa. Thaáy ngoïc nöõ baùu, vua lieàn noùi: 4. Xaû hyû thuû hoä 捨 喜 取 護, nghóa khoâng chính xaùc. Ñoái chieáu Paøli: pìtiyaø ca viraøgaø upekkhako ca viharati, lìa boû hyû, an truù xaû. Upekkhaka (Skt.: upekwaka), xaû, trong baûn Haùn treân ñöôïc hieåu laø thuû hoä, coù leõ do ñoäng töø caên, Skt.: upa-ìk, vöøa coù nghóa troâng mong, vöøa coù nghóa khoâng quan taâm. 5. Nguyeân vaên: töï tri thaân laïc Hieàn thaùnh sôû caàu hoä nieäm laïc haønh 自 知 身 樂 賢 聖 所 求 護 念 樂 行, ñoaïn vaên toái nghóa. Ñoái chieáu Paøli: sukhaóca kaøyena paæisaövedeti yam tam aøriyaø aøcikkhanti upekkhako satimaø sukhavihaørì: caûm nghieäm laïc baèng töï thaân, ñieàu caùc baäc Thaùnh noùi laø söï an truù laïc cuøng vôùi xaû vaø nieäm. Trong ñaây, aøcikkhanti, vöøa coù nghóa noùi, vöøa coù nghóa tìm toøi. Haùn: laïc haønh; Paøli: sukhaviharì: soáng an laïc hay an truù trong caûm giaùc laïc. 6. Hoä nieäm thanh tònh 護 念 清 淨; Paøli: upekkhaøsaøti parisuddhim, xaû nieäm thanh tònh. Xem cht. 125. 7. Kim-ña-laân vieân 金 多 鄰 園, vöôøn caây Ña-la (Paøli: Taøla) baèng vaøng. 111 KINH DU HÀNH – TRƯỜNG A HÀM I ‘Ngöôi khoûi böôùc tôùi. Ta seõ ra xem.’ Vua Thieän Kieán rôøi toøa pha leâ, ra khoûi laàu Ñaïi chaùnh, ñi xuoáng Chaùnh phaùp ñieän, cuøng vôùi ngoïc nöõ ñi ñeán vöôøn Ña-laân, ngoài leân choã soaïn saün. Luùc aáy dung saéc vua Thieän Kieán töôi saùng hôn haún bình thöôøng. Ngoïc nöõ baùu Hieàn thieän töï nghó: ‘Nay, saéc maët Ñaïi vöông hôn haún bình thöôøng. Coù ñieàm laï gì chaêng?’ Roài ngoïc nöõ baùu taâu vua: ‘Ñaïi vöông, nay nhan saéc khaùc thöôøng. Haù khoâng phaûi laø ñieàm saép xaû thoï maïng chaêng? Nay taùm vaïn boán ngaøn voi naøy, baïch töôïng baûo laø baäc nhaát, ñöôïc trang söùc baèng vaøng baïc, vôùi baûo chaâu laøm tua daûi; taát caû laø sôû höõu cuûa vua. Mong vua löu yù moät chuùt, cuøng chung vui höôûng, chôù xaû boû tuoåi thoï maø boû rôi vaïn daân. Laïi taùm vaïn boán ngaøn ngöïa, löïc maõ vöông baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn coã xe, kim luaân baûo baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn minh chaâu, thaàn chaâu baûo baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn ngoïc nöõ, ngoïc nöõ baùu baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn cö só, cö só baùu baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn Saùt-lî, chuû binh baùu laø baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn thaønh, Caâu-thi thaønh baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn cung ñieän, chaùnh phaùp ñieän baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn toøa laàu, ñaïi chaùnh laàu baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn toøa ngoài, baûo söùc toøa baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn öùc y, nhu nhuyeán y baäc nhaát. Taùm vaïn boán ngaøn thöùc aên, moãi vò ñeàu quyù hieám. Heát thaûy baûo vaät aáy ñeàu thuoäc veà vua. Mong vua löu yù moät chuùt, cuøng chung vui thuù, chôù xaû thoï maïng, boû rôi vaïn daân.’ “Vua Thieän Kieán noùi vôùi ngoïc nöõ baùu: ‘Töø tröôùc ñeán nay, ngöôi cung phuïng ta moät caùch töø hoøa kính thuaän, chöa bao giôø noùi lôøi thoâ laäu, sao nay ngöôi laïi coù lôøi aáy?’ Ngoïc nöõ taâu: ‘Chaúng hay lôøi aáy coù gì khoâng thuaän.’ Vua noùi: ‘Nhöõng thöù maø ngöôi vöøa noùi, voi, ngöïa, xe coä, ñeàn ñaøi, y phuïc, haøo soaïn quyù baùu kia ñeàu voâ thöôøng, khoâng giöõ gìn laâu ñöôïc, maø khuyeân ta löu laïi höôûng thuï, nhö theá coù thuaän chaêng?’ Ngoïc nöõ taâu: ‘Chaúng hay phaûi noùi theá naøo môùi laø thuaän?’ Vua baûo: ‘Giaù ngöôi noùi, caùc thöù voi, ngöïa xe coä, ñeàn ñaøi, y phuïc, haøo soaïn ñeàu voâ thöôøng, khoâng giöõ gìn laâu ñöôïc, maø khuyeân ta ñöøng meâ luyeán ñeán laøm gì cho lao thaàn toån töù. Vì maïng vua chaúng coøn bao laâu seõ qua ñôøi khaùc. Heã coù sanh taát coù cheát, coù hôïp taát coù ly, ñaâu phaûi soáng ñôøi ôû ñaây ñöôïc. Vaäy haõy caét ñöùt aân aùi ñeå chuyeân taâm vaøo ñaïo lyù. Neáu ngöôi noùi nhö theá môùi laø kính thuaän.’ “Naøy A-nan, nghe lôøi vua daïy nhö theá, ngoïc nöõ buoàn khoùc than thôû, gaït nöôùc maét maø noùi: ‘Caùc thöù voi, ngöïa xe coä, ñeàn ñaøi, y phuïc, haøo soaïn ñeàu voâ thöôøng, khoâng giöõ gìn laâu ñöôïc, ñöøng meâ luyeán ñeán laøm gì cho lao thaàn toån töù. Vì maïng vua chaúng coøn bao laâu seõ qua ñôøi khaùc. Heã coù sanh taát coù cheát, coù hôïp taát coù ly, ñaâu phaûi soáng ñôøi ôû ñaây ñöôïc. Vaäy haõy caét ñöùt aân aùi ñeå chuyeân taâm vaøo ñaïo lyù’. “Naøy A-nan, ngoïc nöõ baùu kia vöøa noùi xong giaây laùt, Thieän Kieán vöông boãng nhieân meänh chung, khoâng chuùt ñau khoå, nhö keû traùng só trong moät böõa aên ngon, hoàn thaàn sanh leân coõi trôøi Phaïm thieân thöù baûy. “Sau khi vua baêng haø baûy ngaøy, caùc thöù luaân baûo, thaàn chaâu bieán maát, voi baùu, ngöïa baùu, ngoïc nöõ baùu, cö só baùu, quaân binh baùu cuõng moät ngaøy cheát heát; thaønh ao, phaùp ñieän, ñeàn ñaøi, caùc thöù trang söùc baèng baùu, vöôøn Kim-ña-laân, ñeàu bieán thaønh goã, ñaát.” Phaät baûo A-nan: “Naøy A-nan, phaùp höõu vi naøy laø voâ thöôøng, bieán dòch, chung qui hao moøn, hoaïi dieät. Tham duïc khoâng chaùn. Maïng ngöôøi tieâu taùn. Meâ say aân aùi khoâng heà bieát ñuû. Chæ ngöôøi naøo chöùng ñaéc Thaùnh trí, thaáy roõ ñaïo lyù, môùi bieát ñuû maø thoâi. “Naøy A-nan, Ta nhôù ñaõ töøng ôû nôi naøy, Ta saùu laàn taùi sanh laøm Chuyeån luaân thaùnh vöông vaø cuoái cuøng boû xaùc taïi choã naøy. Nay Ta thaønh Voâ thöôïng chaùnh giaùc, laïi cuõng muoán xaû boû taùnh maïng, gôûi thaân taïi ñaây. Töø nay veà sau, Ta ñaõ döùt tuyeät sanh töû, khoâng coøn coù choã naøo laø nôi boû xaùc Ta nöõa. Ñaây laø kieáp cuoái cuøng. Ta khoâng coøn thoï sinh trôû laïi nöõa. Baáy giôø, Theá Toân taïi thaønh Caâu-thi-na-kieät, Baûn sanh xöù, trong vöôøn Sa-la, giöõa hai caây song thoï, vaøo luùc saép gaàn dieät ñoä, noùi vôùi A- nan raèng: “Naøy A-nan! Ngöôi haõy vaøo thaønh Caâu-thi-na-kieät, baùo tin cho nhöõng ngöôøi Maït-la raèng: ‘Chö Hieàn neân bieát, Nhö Lai nöûa ñeâm nay seõ vaøo Nieát-baøn taïi giöõa caây Song thoï trong vöôøn Sa-la. Caùc ngöôi neân kòp thôøi ñeán thöa hoûi caùc ñieàu nghi ngôø vaø tröïc tieáp nghe Phaät chæ daïy, ñeå sau khoûi hoái haän aên naên.” A-nan vaâng lôøi Phaät daïy, rôøi choã ngoài ñöùng daäy, leã Phaät maø ñi. Cuøng vôùi moät Tyø-kheo khaùc, nöôùc maét chaûy roøng, maø vaøo thaønh Caâu- thi-na. Khi vaøo thaønh gaëp naêm traêm ngöôøi Maït-la coù chuyeän ñang hoïp caû moät choã. Hoï thaáy A-nan ñeán, ñeàu ñöùng daäy chaøo hoûi roài ñöùng veà moät beân vaø baïch raèng: “Khoâng hieåu Toân giaû coù vieäc gì maø phaûi vaøo thaønh luùc chieàu toái theá naøy?” 113 KINH DU HÀNH – TRƯỜNG A HÀM I A-nan rôi leä vöøa noùi: “Ta vì ích lôïi caùc ngöôi, ñeán tin caùc ngöôi hay Ñöùc Nhö Lai ñeán nöûa ñeâm nay seõ vaøo Nieát-baøn. Caùc ngöôi neân kòp thôøi ñeán thöa hoûi nhöõng ñieàu 8 hoaøi nghi, tröïc tieáp nghe Phaät chæ daïy, ñeå sau khoûi aên naên.” Vöøa nghe xong, nhöõng ngöôøi Maït-la caát tieáng keâu than, vaät vaõ xuoáng ñaát, coù ngöôøi ngaát ñi tænh laïi. Ví nhö caây lôùn khi troác goác thì caùc nhaùnh caønh ñeàu ñoå gaõy. Hoï ñoàng than: “Phaät dieät ñoä sao maø nhanh theá! Phaät dieät ñoä laøm sao nhanh theá! Con maét cuûa theá gian maø dieät maát, thì chuùng sanh bò suy haïi laâu daøi.” A-nan an uûi hoï: “Thoâi caùc ngöôøi chôù buoàn! Trôøi ñaát muoân vaät heã coù sanh ñeàu coù cheát. Muoán cho phaùp höõu vi toàn taïi maõi laø ñieàu khoâng theå coù ñöôïc. Phaät haù chaúng daïy: Coù hôïp taát coù ly, coù sanh taát coù dieät ñoù sao!” Roài thì, caùc ngöôøi Maït-la baûo nhau: “Chuùng ta haõy veà nhaø, ñem caû gia thuoäc vaø naêm traêm khoå vaûi traéng, cuøng ñeán Song thoï.” Nhöõng ngöôøi Maït-la ai veà nhaø naáy, roài ñem caû gia thuoäc vaø mang caû naêm traêm taám luïa traéng ra khoûi thaønh Caâu-thi, ñeán giöõa röøng Song thoïï vaø ñi ñeán choã A-nan. A-nan vöøa troâng thaáy töø xa, thaàm nghó: ‘Boïn hoï raát ñoâng. Neáu ñeå cho töøng ngöôøi moät vaøo yeát kieán Phaät, e raèng chöa khaép heát thì Nhö Lai ñaõ dieät ñoä roài! Ta neân baûo hoï vaøo ñaàu hoâm9 ñoàng moät löôït ñeán baùi yeát Phaät’.” A-nan lieàn daét naêm traêm ngöôøi Maït-la vaø gia thuoäc ñeán tröôùc Phaät, ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, roài ñöùng sang moät beân vaø baïch raèng: “Nay coù caùc Maït-la teân nhö theá vaø gia thuoäc, xin thaêm hoûi Ñöùc Theá Toân söùc khoeû coù bình thöôøng khoâng?” Phaät noùi: “Phieàn caùc ngöôi ñeán thaêm. Ta chuùc cho caùc ngöôi soáng laâu, voâ beänh.” A-nan baèng caùch ñoù ñaõ coù theå daãn heát caùc ngöôøi Maït-la vaø gia thuoäc cuûa hoï vaøo thaêm Phaät. Khi aáy, caùc Maït-la ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài sang moät beân. Theá Toân thuyeát giaûng cho hoï veà voâ thöôøng, chæ baøy, giaùo huaán 8. Haùn: daï baùn 夜 半; Paøli, sñd.: rattiyaø pacchima yaøma, cuoái ñeâm. 9. Haùn: tieàn daï 前 夜; Paøli: pathama yamaø, canh thöù nhaát. khieán cho ñöôïc lôïi ích, hoan hyû. Nghe phaùp xong, caùc Maït-la ai naáy vui möøng lieàn ñem naêm traêm khoå vaûi traéng daâng Phaät. Phaät thuï laõnh. Caùc Maït-la rôøi khoûi choã ngoài, ñaûnh leã Phaät roài lui ra. Luùc ñoù, trong thaønh Caâu-thi coù moät vò Phaïm chí teân Tu-baït10 laø baäc kyø cöïu ña trí, ñaõ moät traêm hai möôi tuoåi, nhaân nghe Ñöùc Sa-moân Cuø-ñaøm ñeâm nay seõ dieät ñoä taïi giöõa caây song thoï, oââng töï nghó: ‘Ta coù ñieàu hoaøi nghi veà giaùo phaùp. Chæ coù Ñöùc Cuø-ñaøm môùi giaûi ñöôïc yù ta. Ta neân kòp thôøi gaéng ñi ñeán Phaät.’ Ngay ñeâm aáy oâng gaéng ra khoûi thaønh ñi ñeán Song thoïï, ñeán choã A-nan. Sau khi chaøo hoûi xong, oâng thöa: “Toâi nghe Sa-moân Cuø-ñaøm saép vaøo Nieát-baøn ñeâm nay, neân ñeán ñaây mong ñöôïc baùi yeát moät laàn. Toâi coù ñieàu hoaøi nghi veà giaùo phaùp, mong ñöôïc gaëp Cuø-ñaøm ñeå Ngaøi giaûi quyeát cho. Vaäy Ngaøi coù ñöôïc roãi raûnh cho toâi vaøo baùi yeát khoâng?” A-nan baûo: “Thoâi ñöøng Tu-baït! Phaät ñang coù beänh. Khoâng neân quaáy raày Ngaøi.” Tu-baït coá naøi xin ñeán ba laàn raèng: “Toâi nghe Ñöùc Nhö Lai ra ñôøi nhö hoa Öu-ñaøm11, raát laâu môùi xuaát hieän12, neân ñeán ñaây mong baùi yeát ñeå ñöôïc giaûi quyeát nghi ngôø. Ngaøi coù roãi raûnh cho toâi gaëp moät laùt ñöôïc khoâng?” A-nan cuõng vaãn traû lôøi nhö tröôùc: “Phaät ñang coù beänh. Khoâng neân quaáy raày Ngaøi.” Khi aáy Phaät baûo A-nan: “A-nan, ngöôi chôù ngaên caûn. Haõy ñeå cho oâng aáy vaøo. OÂng muoán giaûi quyeát söï nghi ngôø, khoâng coù gì phieàn nhieãu. Neáu nghe ñöôïc phaùp cuûa ta, aét ñöôïc toû roõ.” A-nan lieàn baûo Tu-baït: “Neáu oâng muoán vaøo thaêm Phaät, xin môøi vaøo.” 10. Tu-baït-ña-la 須 拔 多 羅; Paøli: Subhaddaparibbaøjaka, du só Subhada. Caùc aâm khaùc: Tu-baït-ñaø 須 拔 陀, Tu-baït-ñaø-la 須 拔 陀 羅, Toâ-baït-ña-la 蘇 拔 多 羅; No.7: ngoaïi ñaïo Tu-baït-ña-la. 11. Öu-ñaøm hay Öu-ñaøm-baùt 優 曇 鉢; Paøli: Udumbara. 12. Haù n : thôø ø i thôø i naõ i xuaá t 時 時 乃 出, neâ n hieå u ñuù n g laø thôø i nhaá t xuaá t hieä n 時 一 出 現. 115 KINH DU HÀNH – TRƯỜNG A HÀM I Tu-baït ñöôïc vaøo, chaøo hoûi Phaät xong, ngoài moät beân vaø baïch Phaät: “Toâi coù ñieàu hoaøi nghi veà giaùo phaùp. Ngaøi coù roãi raûnh giaûi quyeát cho choã vöôùng maéc khoâng?” Phaät noùi: “OÂng cöù tuøy yù hoûi”. Tu-baït hoûi: “Baïch Cuø-ñaøm, coù nhöõng giaùo phaùi khaùc, hoï töï xöng baäc thaày, nhö caùc oâng Phaát-lan Ca-dieáp13, Maït-giaø-leâ Kieàu-xaù-lôïi14, A-phuø-ñaø Sí- xaù-kim-baït-la15, Ba-phuø Ca-chieân16, Taùt-nhaõ Tyø-da-leâ-phaát17, Ni-kieàn Töû18. Nhöõng thaày ñoù ñeàu coù giaùo phaùp rieâng, ñöùc Sa-moân Cuø-ñaøm coù bieát heát hay khoâng?” Phaät ñaùp: “Thoâi thoâi khoûi noùi, nhöõng giaùo phaùp aáy Ta ñeàu roõ caû. Nay Ta seõ vì ngöôi noùi ñeán phaùp thaâm dieäu, ngöôi haõy laéng nghe vaø khoân kheùo suy nghieäm. Naøy Tu-baït! Trong giaùo phaùp naøo neáu khoâng coù taùm Thaùnh ñaïo thôøi ôû ñoù khoâng coù quaû vò Sa-moân thöù nhaát, thöù nhì, thöù ba, thöù tö. Trong giaùo phaùp naøo coù taùm Thaùnh ñaïo thôøi ôû ñoù coù quaû vò Sa-moân thöù nhaát, thöù nhì, thöù ba, thöù tö. Nay trong giaùo phaùp naøy coù taùm Thaùnh ñaïo neân coù quaû vò Sa-moân thöù nhaát, quaû vò Sa-moân thöù hai, thöù ba, thöù tö. Trong caùc chuùng ngoaïi ñaïo khoâng coù”. Roài Theá Toân ñoïc baøi keä: Ta hai möôi chín tuoåi, Xuaát gia tìm Chaùnh ñaïo. Töø khi Ta thaønh Phaät, Ñeán nay naêm möôi naêm. Caùc haïnh giôùi, ñònh, tueä, Moät mình Ta tö duy. Nay Ta giaûng phaùp yeáu: 13. Phaát (baát)-lan Ca-dieäp 弗 (不) 闌 迦 葉; TNM: Phuù-lan Ca-dieäp 富 闌 迦 葉; Paøli: Puøraòa-Kassapa. 14. Maït-giaø-leâ Kieàu-xaù-lôïi 末 伽 梨 憍 舍 利, TNM: Maït-giaø-leâ Kieàu-xaù-leâ (…) 梨; Paøli: Makkhali-Gosala. 15. A-phuøø-ñaø Sí-xaù-kim-baït-la 阿 浮 陀 翅 舍 金 拔 羅, Toáng, Nguyeân: A-tyø-ña Sí-xaùkhaâm-baø-la 阿 毗 陀 翅 舍 欽 婆 羅; Minh: A-kyø-ña Sí-xaù-khaâm-baø-la 阿 耆 多 翅 舍 欽 婆 羅; Paøli: Ajita-Kesakambalaø. 16. Ba-phuø Ca-chieân 波 浮 迦 旃; Paøli: Pakudha-Kaccaøyana. 17. Taùt-nhaõ Tyøø-da-leâ-phaát 薩 若 毗 耶 梨 弗; Paøli: Saójaya Belaææhi-putta. 18. Ni-kieàn Töû 尼 乾 子; Paøli: Nigaòæha-Naøæa-putta. Ngoaïi ñaïo khoâng Sa-moân. Phaät baûo: “Naøy Tu-baït! Neáu caùc Tyø-kheo thaûy ñeàu coù theå töï nhieáp taâm thôøi coõi theá gian naøy khoâng troáng vaéng A-la-haùn. Khi aáy Tu-baït thöa vôùi A-nan: “Nhöõng ai theo ñöùc Sa-moân Cuø-ñaøm ñaõ tu haønh phaïm haïnh, hieän ñang tu haønh vaø seõ tu haønh, thaûy ñeàu coù lôïi ích lôùn. A-nan, oâng theo Nhö Lai tu haønh phaïm haïnh cuõng ñöôïc lôïi ích lôùn. Toâi nay ñöôïc gaëp maët Nhö Lai, hoûi nhöõng ñieàu nghi ngôø, cuõng ñöôïc lôïi ích lôùn. Nay Nhö Lai cuõng ñaõ kyù bieät cho toâi nhö laø kyù bieät cho ñeä töû.19” Roài oâng baïch Phaät: “Toâi nay coù theå ôû trong phaùp cuûa Nhö Lai maø xuaát gia thoï giôùi Cuï tuùc ñöôïc chaêng?” Phaät noùi: “Naøy Tu-baït, neáu coù dò hoïc Phaïm chí muoán tu haønh ôû trong giaùo phaùp cuûa ta, phaûi ñöôïc thöû qua boán thaùng ñeå xeùt coi haønh vi hoï, chí nguyeän, taùnh neát hoï. Neáu thaáy ñuû caùc oai nghi khoâng ñieàu gì thieáu soùt, môùi cho pheùp thoï Cuï tuùc giôùi ôû trong giaùo phaùp Ta. Tuy vaäy, naøy Tu- baït, coøn tuøy thuoäc haønh vi cuûa moãi ngöôøi.” Tu-baït laïi baïch Phaät: “Dò hoïc Phaïm chí muoán tu haønh ôû trong Phaät phaùp, phaûi ñöôïc thöû qua boán thaùng ñeå xeùt coi haønh vi, chí nguyeän, taùnh neát. Neáu thaáy ñuû caùc oai nghi khoâng ñieàu gì thieáu soùt, môùi cho pheùp thoï Cuï tuùc giôùi ôû trong Phaät phaùp. Nay toâi coù theå phuïc dòch boán naêm ôû trong Phaät phaùp, khi ñuû caùc oai nghi khoâng coøn gì thieáu soùt môùi xin thoï Cuï tuùc giôùi.” Phaät daïy: “Naøy Tu-baït, Ta ñaõ noùi tröôùc roài. Coøn tuøy thuoäc haønh vi cuûa moãi ngöôøi.” Ngay trong ñeâm ñoù, Tu-baït ñöôïc xuaát gia thoï giôùi, thanh tònh tu haønh, ngay trong hieän taïi, töï thaân taùc chöùng: “Sanh töû ñaõ döùt, phaïm haïnh ñaõ vöõng, vieäc caàn laøm ñaõ laøm xong, chöùng ñaéc nhö thaät trí, khoâng coøn taùi sinh”. Luùc gaàn nöûa ñeâm, oâng ñaõ chöùng quaû A-la-haùn, laø ñeä töû cuoái cuøng cuûa Phaät vaø dieät ñoä tröôùc Phaät. 19. Nguyeân vaên: kim giaû Nhö Lai taéc vi dó ñeä töû bieät nhi bieät ngaõ dó 今 者 如 來 則 為 以 弟 子 別 而 別 我 已. Baûn Toáng: bieät 別, caùc baûn khaùc: 莂 bieät vôùi boä thaûo 艸. 117 KINH DU HÀNH – TRƯỜNG A HÀM I Baáy giôø, A-nan ñöùng haàu sau Phaät, khoâng töï ngaên noåi bi caûm neân voã giöôøng than khoùc, raèng: “Nhö Lai dieät ñoä sao maø voäi theá! Theá Toân dieät ñoä sao maø voäi theá! Ñaïi phaùp chìm laëng laøm sao nhanh quaù! Con maét theá gian dieät maát thì chuùng sanh suy ñoïa laâu daøi! Ta nhôø ôn Phaät xuaát gia nay chæ môùi ñöôïc leân baäc hoïc ñòa, tu nghieäp chöa thaønh maø Nhö Lai ñaõ dieät ñoä!” Khi aáy Ñöùc Theá Toân duø bieát maø coá hoûi: “Tyø-kheo A-nan ñaâu roài?” Caùc Tyø-kheo baïch Phaät: “Tyø-kheo A-nan ñang ôû sau Phaät, khoâng töï ngaên noåi bi caûm neân voã giöôøng than khoùc, raèng: ‘Nhö Lai dieät ñoä sao maø voäi theáù! Ñaïi phaùp chìm laëng laøm sao mau quaù! Con maét theá gian dieät maát thì chuùng sanh suy ñoïa laâu daøi! Ta nhôø ôn Phaät xuaát gia nay chæ môùi ñöôïc leân baäc hoïc ñòa, tu nghieäp chöa thaønh maø Nhö Lai ñaõ dieät ñoä!’” Phaät baûo A-nan: “Thoâi thoâi, A-nan, chôù coù buoàn phieàn than khoùc. Töø tröôùc ñeán nay ngöôi haàu haï Ta vôùi cöû chæ töø hoøa, ngoân ngöõ kính aùi vaø taâm nieäm hoan hyû thuûy chung nhö moät, khoâng sao xieát keå. AÁy laø ngöôi ñaõ cuùng döôøng Ta, coâng ñöùc raát lôùn. Neáu coù söï cuùng döôøng naøo cuûa chö Thieân, Ma, Phaïm, Sa-moân vaø Baø-la-moân cuõng khoâng sao saùnh baèng ñöôïc. Ngöôi haõy sieâng naêng leân, ngaøy thaønh ñaïo cuûa ngöôi khoâng laâu nöõa!” Roài Theá Toân noùi vôùi caùc Tyø-kheo: “Naøy caùc Tyø-kheo! Ñeä töû haàu haï chö Phaät quaù khöù cuõng chæ nhö A-nan. Ñeä töû haàu haï chö Phaät vò lai cuõng chæ nhö A-nan. Nhöng ñeä töû haàu haï cuûa chö Phaät quaù khöù, Phaät coù daïy môùi bieát. Coøn A-nan nay, Ta vöøa ñöa maét laø ñaõ bieát Nhö Lai caàn muoán gì. Ñoù laø ñieàu hy höõu cuûa A- nan, caùc oâng nhôù laáy. “Chuyeån luaân thaùnh vöông coù boán phaùp ñaëc bieät, kyø laï ít coù. Nhöõng gì laø boán? Khi Thaùnh vöông ñi, ngöôøi daân khaép caû nöôùc ñeàu ñeán nghinh ñoùn; thaáy vua roài thì hoan hyû, nghe lôøi daïy cuõng hoan hyû, chieâm ngöôõng uy nhan khoâng heà bieát chaùn. Khi Thaùnh vöông ñöùng, khi Thaùnh vöông ngoài vaø khi Thaùnh vöông naèm, quoác daân ñeàu ñeán baùi yeát, ñöôïc thaáy vua hoï vui möøng, ñöôïc nghe vua hoï vui möøng, hoï troâng ngaém dung nhan vua khoâng bieát chaùn. Ñoù laø boán phaùp ñaëc bieät cuûa Chuyeån luaân thaùnh vöông. A-nan cuõng coù boán phaùp ñaëc bieät aáy. Khi A-nan laëng leõ ñi vaøo chuùng Tyø-kheo, chuùng ñeàu hoan hyû; thuyeát phaùp cho chuùng, ai nghe cuõng hoan hyû; nhìn ngaéêm nghi dung, nghe lôøi thuyeát phaùp khoâng heà bieát chaùn. Khi A-nan vaøo chuùng Tyø-kheo-ni, khi A-nan vaøo chuùng Öu-baø-taéc, khi A-nan vaøo chuùng Öu-baø-di, nôi naøo ñöôïc troâng thaáy A- nan cuõng vui möøng, ñöôïc nghe A-nan thuyeát phaùp cuõng vui möøng; hoï troâng nhìn nghi dung vaø lôøi A-nan thuyeát phaùp khoâng bieát chaùn. Ñoù laø boán phaùp ñaëc bieät hy höõu cuûa A-nan.” Baáy giôø, A-nan tròch aùo baøy vai phaûi, quyø goái phaûi xuoáng ñaát, baïch Phaät: “Theá Toân, hieän nay caùc Sa-moân khaép boán phöông, goàm nhöõng vò kyø cöïu ña vaên, thaáu hieåu kinh luaät, ñöùc haïnh thanh cao, thöôøng ñeán baùi yeát Phaät, nhaân ñoù con ñöôïc leã kính vaø gaàn guõi hoûi han. Nhöng sau khi Phaät dieät ñoä roài, hoï khoâng ñeán nöõa, con khoâng coøn bieát hoûi ai nöõa, laøm sao?” Phaät baûo A-nan: “Ngöôi chôù lo. Caùc con nhaø doøng doõi20 thöôøng coù boán choã töôûng nhôù: “1. Töôûng tôùi choã Phaät sanh, hoan hyû muoán thaáy, nhôù maõi khoâng queân, sanh taâm luyeán moä; “2. Töôûng tôùi choã Phaät thaønh ñaïo, hoan hyû muoán thaáy, nhôù maõi khoâng queân, sanh taâm luyeán moä; “3. Töôûng tôùi choã Phaät chuyeån Phaùp luaân ñaàu tieân, hoan hyû muoán thaáy, nhôù maõi khoâng queân, sanh taâm luyeán moä; “4. Töôûng tôùi choã Phaät vaøo Nieát-baøn, hoan hyû muoán thaáy, nhôù maõi khoâng queân, sanh taâm luyeán moä. “Naøy A-nan, sau khi ta dieät ñoä, trai hay gaùi con nhaø doøng doõi nhôù nghó khi Phaät giaùng sinh coù nhöõng coâng ñöùc nhö theá, khi Phaät ñaéc ñaïo coù nhöõng thaàn thoâng nhö theá, khi Phaät chuyeån Phaùp luaân coù nhöõng söï hoùa ñoä nhö theá, khi Phaät dieät ñoä coù nhöõng lôøi di huaán nhö theá. Roài moãi ngöôøi ñi ñeán boán choã ñoù kính leã, döïng chuøa thaùp cuùng döôøng. Khi cheát ñeàu ñöôïc sanh leân coõi trôøi, chæ tröø ngöôøi ñaéc ñaïo. “Naøy A-nan, sau khi Ta dieät ñoä, coù caùc ngöôøi doøng hoï Thích ñeán caàu ñaïo, haõy nhaän cho hoï xuaát gia thoï giôùi Cuï tuùc chôù ñeå laâu. Nhöõng ngöôøi Phaïm 20. Haùn: toäc taùnh töû 族 姓 子, ngöôøi thuoäc trong boán giai caáp. Cuõng dòch laø thieän gia nam töû 善 家 男 子, hay thieän nam töû 善 男 子. 119 KINH DU HÀNH – TRƯỜNG A HÀM I chí dò hoïc ñeán caàu ñaïo cuõng nhaän cho xuaát gia thoï giôùi Cuï tuùc, chôù coù ñeå thöû qua boán thaùng. Vì nhöõng ngöôøi kia voán coù hoïc saün caùc luaän thuyeát khaùc, neáu ñeå laâu thì caùc kieán giaûi tröôùc cuûa hoï seõ phaùt sanh laïi. Baáy giôø A-nan quyø xuoáng, chaép tay baïch Phaät: “Tyø-kheo Xieån-noä21 thoâ loã, töï chuyeân, sau khi Phaät dieät ñoä, phaûi ñoái xöû theá naøo?” Phaät daïy: “Sau khi Ta dieät ñoä, neáu Tyø-kheo Xieån-noä khoââng tuaân oai nghi, khoâng chòu nghe giaùo huaán, caùc oâng haõy cuøng xöû trò theo pheùp phaïm- ñaøn22 laø truyeàn heát caùc Tyø-kheo khoâng ai ñöôïc cuøng noùi chuyeän, cuøng tôùi lui, chæ baûo, giuùp ñôõ.” A-nan laïi baïch Phaät: “Sau khi Phaät dieät ñoä, caùc haïng nöõ nhaân ñeán thoïï giaùo huaán23 caàn ñöôïc ñoái xöû nhö theá naøo?” Phaät daïy: “Ñöøng gaëp hoï.” “Giaû söû phaûi gaëp thì laøm sao?” “Chôù cuøng noùi chuyeän.” “Giaû söû phaûi cuøng noùi chuyeän thì laøm sao?” “Haõy töï thu nhieáp taâm yù. “Naøy A-nan, ngöôi chôù nghó sau khi Ta dieät ñoä, caùc ngöôi maát choã nöông töïa, khoâng ai che chôû. Chôù coù quan nieäm nhö vaäy. Neân bieát nhöõng Kinh vaø Giôùi maø Ta ñaõ daïy töø khi thaønh Ñaïo ñeán nay laø choã nöông töïa, che chôû caùc ngöôi ñoù! “Naøy A-nan, töø nay trôû ñi, cho pheùp caùc Tyø-kheo tuøy nghi boû caùc giôùi caám nhoû nhaët. Keû treân, ngöôøi döôùi xöng hoâ nhau phaûi thuaän leã ñoä24. 21. Xieån-noä 闡 怒, töùc Xa-naëc 闡 匿, nguyeân quaân haàu ngöï maõ cuûa Thaùi töû. Cuõng phieân laø Xieån-ñaø 闡 陀, Xieån-na 闡 那; Paøli: Channa. 22. Phaïm-ñaøn phaït 梵 檀 伐; Paøli: Brahma-daòña, troïng phaït, moät trong möôøi ba toäi Taêng-giaø-baø-thi-sa 僧 伽 婆 尸 娑 (Paøli: Sanghaødizewa) theo luaät Tyø-kheo. 23. Vò thoï hoái 未 受 悔: chöa nhaän ñöôïc söï giaùo huaán. TNM: lai thoï hoái 來 受 悔: ñeán thoï giaùo huaán. Paøli, sñd.: (Deva Dig iI, tr.109): kathaö mayaö (…) maøtugaøme paæipajjaømaø, chuùng con ñoái xöû vôùi nhöõng ngöôøi nöõ nhö theá naøo? Haùn: nöõ nhaân boái lai, coù theå do maøtugaøma trong ñoù gaøma thay vì hieåu laø chuûng loaïi, baûn Haùn hieåu laø söï ñi ñeán (do ñoäng töø gacchati: ñi). 24. Baûn Paøli, D.17 (Deva Dig ii, tr. 118), Tröôøng I, tr. 663: Khi Phaät coøn taïi theá, caùc Tyø-kheo xöng hoâ vôùi nhau laø aøvuso (huynh ñeä, hieàn giaû, nhaân giaû). Sau khi Phaät Ñoù laø phaùp kính thuaän cuûa ngöôøi xuaát gia.” Roài Phaät noùi vôùi caùc Tyø-kheo: “Naøy caùc Tyø-kheo, ñoái vôùi Phaät, Phaùp vaø chuùng Taêng, ñoái vôùi Chaùnh ñaïo, caùc oâng coù ñieàu gì hoaøi nghi nöõa khoâng, neân kòp thôøi hoûi han ñeå sau khoûi hoái haän aên naên. Kòp luùc Ta coøn, Ta seõ giaûng thuyeát cho caùc ngöôi. Caùc Tyø-kheo ñeàu im laëng. Phaät laïi noùi: “Caùc ngöôi, ñoái vôùi Phaät, Phaùp vaø chuùng Taêng, ñoái vôùi Chaùnh ñaïo, caùc oâng coù ñieàu gì hoaøi nghi nöõa khoâng, neân kòp thôøi hoûi han ñeå sau khoûi hoái haän aên naên.” Caùc Tyø-kheo cuõng vaãn laëng thinh. Phaät laïi noùi: “Neáu caùc ngöôi e ngaïi khoâng daùm hoûi, haõy mau nhôø caùc vò hieåu bieát hoûi giuùp cho; neân kòp thôøi ñeå sau khoûi hoái haän25.” Caùc Tyø-kheo cuõng vaãn laëng thinh. A-nan baïch Phaät: “Con tin raèng ñaïi chuùng ôû ñaây ai naáy ñeàu ñaõ coù loøng tin thanh tònh, khoâng moät ai coøn hoaøi nghi veà Phaät, Phaùp, Taêng vaø Chaùnh ñaïo nöõa. Phaät daïy: “A-nan, Ta cuõng bieát trong chuùng naøy duø moät vò Tyø-kheo nhoû nhaát cuõng thaáy ñöôïc daáu ñaïo26, khoâng coøn ñoïa vaøo ñöôøng aùc, chæ traûi qua baûy laàn sanh laïi coõi Duïc naøy ñeå tu haønh laø döùt heát thoáng khoå.” Baáy giôø, Ñöùc Theá Toân lieàn thoï kyù cho moät ngaøn hai traêm ñeä töû ñaõ ñöôïc ñaïo quaû. Roài Theá Toân khoaùc leân uaát-ña-la-taêng27 ñeå loä caùnh tay saéc maøu vaøng roøng, baûo vôùi caùc Tyø-kheo: “Caùc ngöôi haõy quaùn saùt raèng, Nhö Lai moãi khi xuaát theá, nhö hoa dieät ñoä, Tyø-kheo-nieân tröôûng neân goïi Tyø-kheo nhoû tuoåi hôn baèng teân hay hoï (naømena vaø gottena vaø); Tyø-kheo nhoû tuoåi goïi Tyø-kheo lôùn tuoåi hôn laø bhante (ñaïi ñöù c) hay aøyasma (tröôûng laõo, cuï thoï). 25. Tröôøng I, tr.664: “Neáu coù vò naøo vì loøng kính troïng Baäc Ñaïo Sö maø khoâng hoûi, thôøi naøy caùc Tyø-kheo, giöõa baïn ñoàng tu, haõy hoûi nhau”. 26. Tröôøng I, tr.665: “Tyø-kheo thaáp nhaát ñaõ chöùng quaû Döï löu”. 27. Uaát-ña-la-taêng 鬱 多 羅 僧, töù c thöôïng y 上 衣: aùo choaøng; Paøli: uttaraøsaíga. 121 KINH DU HÀNH – TRƯỜNG A HÀM I Öu-ñaøm-baùt laâu laém môùi hieän moät laàn.” 28 Quan saùt yù nghóa naøy, Theá Toân ñoïc baøi keä: Tay phaûi maøu töû kim, Phaät hieän nhö Linh thuïy. Haønh sinh dieät voâ thöôøng; Hieän dieät, chôù buoâng lung. “Theá neân caùc Tyø-kheo chôù coù buoâng lung. Ta chính nhôø khoâng buoâng lung maø ñöôïc thaønh Chaùnh giaùc. Voâ löôïng ñieàu laønh toaøn nhôø khoâng buoâng lung maø coù ñöôïc. Heát thaûy vaïn vaät ñeàu voâ thöôøng, ñoù laø lôøi daïy cuoái cuøng cuûa Nhö Lai.” Theá roài, Theá Toân nhaäp Sô thieàn; roài töø Sô thieàn xuaát, nhaäp Nhò thieàn; töø Nhò thieàn xuaát, nhaäp Tam thieàn; töø Tam thieàn xuaát, nhaäp Töù thieàn, töø Töù thieàn xuaát, nhaäp Khoâng xöù ñònh; töø Khoâng xöù ñònh xuaát, nhaäp Thöùc xöù; töø Thöùc xöù ñònh xuaát, nhaäp vaøo Voâ sôû höõu xöù; töø Voâ sôû höõu xöù ñònh xuaát, nhaäp Phi töôûng phi phi töôûng xöù ñònh; töø Phi töôûng phi phi töôûng xöù ñònh xuaát, nhaäp Dieät thoï töôûng ñònh. Luùc aáy A-nan hoûi A-na-luaät29: “Theá Toân ñaõ vaøo Nieát-baøn roài chaêng?” A-na-luaät noùi: “Chöa, A-nan. Theá Toân hieän ñang ôû trong ñònh Dieät thoï töôûng30. Toâi luùc tröôùc ñöôïc thaân nghe töø Phaät raèng, khi Phaät töø Töù thieàn xuaát môùi vaøo Nieát-baøn.” Roài Theá Toân töø Dieät thoï töôûng ñònh xuaát, nhaäp Phi töôûng phi phi töôûng, töø Phi töôûng phi phi töôûng xuaát, nhaäp Voâ sôû höõu ñònh; töø Voâ sôû höõu ñònh xuaát, nhaäp Thöùc xöù ñònh; töø Thöùc xöù ñònh xuaát, nhaäp Khoâng xöù ñònh; töø Khoâng xöù ñònh xuaát, nhaäp Töù thieàn; töø Töù thieàn xuaát, nhaäp Tam thieàn; töø Tam thieàn xuaát, nhaäp Nhò thieàn; töø Nhò thieàn xuaát, nhaäp Sô thieàn; roài laïi töø Sô thieàn xuaát laàn löôït ñeán Töù thieàn, roài töø Töù thieàn xuaát, Phaät vaøo Nieát-baøn. Ngay luùc ñoù, coõi ñaát rung ñoäng, trôøi ngöôøi kinh 28. Öu-ñaøm-baùt, hay Öu-ñaøm-baùt-la, hay OÂ-taïm-baø-la, loaïi caây khoâng hoa quaû, loaïi caây hoï sung (Ficus Glomerata). Cuõng thöôøng goïi laø hoa Linh thuïy. 29. A-na-luaät, hay A-na-luaät-ñaø 阿 那 律 陀, hay A-naäu-laâu-ñaø 阿 耨 樓 陀, coù thieân nhaõn ñeä nhaát; Paøli: Anurudha. 30. Dieät töôûng ñònh 滅 想 定, hay dieät thoï töôûng ñònh 滅 受 想 定, ñaày ñuû laø töôûng thoï dieät taän ñònh 想 受 滅 盡 定; Paøli: saóóaøvedayita-nirodha-samaødhi. hoaøng. Nhöõng choã toái taêm maø maët traêng, maët trôøi khoâng roïi ñeán ñöôïc ñeàu ñöôïc choùi saùng. Chuùng sanh ôû ñoù troâng thaáy nhau vaø baûo nhau: ‘Ngöôøi kia sinh ra ngöôøi naøy! Ngöôøi kia sinh ra ngöôøi naøy!’ AÙnh saùng aáy chieáu khaép, hôn caû aùnh saùng cuûa chö Thieân. Baáy giôø, trôøi Ñao-lôïi, ôû giöõa hö khoâng, duøng hoa Vaên-ña-la, hoa Öu-baùt-la, hoa Ba-ñaàu-ma, hoa Caâu-ma-ñaàu, hoa Phaân-ñaø-lî31, taùn raûi treân thaân Phaät vaø chuùng hoäi. Roài laïi laáy boät höông Chieân-ñaøn taùn raûi treân thaân Phaät vaø chuùng hoäi. 31. Vaên-ñaø-la 文 沱 羅, TNM: Maïn-ñaø-la 曼 陀 羅, Paøli: Mandaraøva (Thieân dieäu hoa). Ba-ñaàu-ma 波 頭 摩, TNM: Baùt-ñaàu-ma 鉢 頭 摩, Paøli: Paduma, Skt.: Padma. Caâu- ma-ñaàu 拘 摩 頭, TNM: Caâu-vaät-ñaàu 拘 勿 頭; Paøli (Skt.: id.): Kumuda.