Đại Tạng Kinh (Linh Sơn Pháp Bảo) T006 A HÀM VI Q22 Nan Đà Lâm Nguồn: kho Dân tộc KING — Giảng Sư (văn bản trích từ PDF) TAÏP A-HAØM QUYEÅN 22 KINH 576. NAN-ÑAØ LAÂM1 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù moät Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm, ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, thaân toûa haøo quang chieáu saùng khaép röøng Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Vò Thieân töû kia noùi keä baïch Phaät: Chaúng ôû röøng Nan-ñaø2, Troïn chaúng ñöôïc khoaùi laïc; Trong cung trôøi Ñao-lôïi, Ñöôïc danh xöng Thieân ñeá. Baáy giôø, Theá Toân noùi keä ñaùp: Treû con3, ngöôi naøo bieát, Ñieàu A-la-haùn noùi: Taát caû haønh voâ thöôøng, Ñaáy laø phaùp sanh-dieät. Ñaõ sanh roài laïi dieät, Tòch dieät caû laø vui. Baáy giôø, Thieân töû naøy laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Chöùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït ñôøi aân aùi. 1. AÁn Thuaän, tuïng 5. Baùt chuùng, “25. Töông öng Chö thieân” goàm caùc kinh: Ñaïi Chaùnh 576-597 (quyeån 12), 995-1022 (quyeån 35). Phaàn lôùn töông ñöông Paøli, S.1. Devataøsamyutta. Ñaïi Chaùnh kinh 576, Paøli, S.1.11. Nandana. Tham chieáu, Haùn: N0100 (161) [Bieät dòch Taïp A-haøm quyeån 9]; N0125 (31.9) [Taêng nhaát quyeån 9]. 2. Nan-ñaø laâm Ãø ªû ªL¡A vöôøn Hoan hyû treân trôøi Tam thaäp tam. Paøli: Nandana. 3. Haùn: ñoàng moâng £ »X. Paøli: tvam baøle. Thieân töû naøy sau khi nghe Phaät daïy xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät roài lieàn bieán maát. Μ KINH 577. CAÂU TOÛA4 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù moät Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm, ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa haøo quang chieáu saùng khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Roài, vò Thieân töû kia noùi keä baïch Phaät: Böùt taát caû xieàng xích, Maâu-ni khoâng coù nhaø; Sa-moân ham giaùo hoùa: Toâi chaúng noùi ‘Laønh thay!’ Baáy giôø, Theá Toân noùi keä ñaùp: Taát caû loaøi chuùng sanh, Thaûy cuøng raøng buoäc nhau; Kia coù ngöôøi trí tueä, Ai chaúng khoûi thöông xoùt? Thieän Theä vì thöông xoùt, Thöôøng daïy doã chuùng sanh. Ngöôøi thöông xoùt chuùng sanh, Ñoù laø ñuùng nhö phaùp. Thieân töû kia laïi noùi baøi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Chöùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït ñôøi aân aùi. Thieân töû kia sau khi nghe Phaät daïy, tuøy hyû hoan hyû roài lieàn bieán maát. Μ 4. Xieàng xích. Paøli, S.10.2 Sakka. Tham chieáu, N0100(162). KINH 578. TAØM QUYÙ5 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù moät Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, cuoái ñeâm ñi ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa haøo quang chieáu saùng khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Roài, vò Thieân töû kia noùi keä baïch Phaät: Thöôøng taäp loøng hoå theïn, Thöôøng coù haïng ngöôøi naøy; Hay xa lìa ñieàu aùc, Nhö ngöïa khoân thaáy roi. Baáy giôø, Theá Toân noùi baøi keä: Thöôøng taäp loøng hoå theïn, Ngöôøi naøy thaät ít coù; Hay xa lìa ñieàu aùc, Nhö ngöïa laønh thaáy roi. Vò Thieân töû kia laïi noùi baøi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Chöùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït ñôøi aân aùi. Thieân töû naøy sau khi nghe Phaät noùi keä xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu leã Phaät roài bieán maát. Μ KINH 579. BAÁT TAÄP CAÄN6 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. 5. S.1.18. Hirì. 6. S.1.7 Appaæividitaø. Tham chieáu, N0100(164). Baáy giôø, coù moät Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm, ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa haøo quang chieáu saùng khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Roài, vò Thieân töû kia noùi keä baïch Phaät: Chaúng gaàn guõi Chaùnh phaùp, Öa ñaém caùc taø kieán;7 Nguû meâ chaúng töï bieát, Nhieàu kieáp taâm sao ngoä? Baáy giôø Theá Toân noùi baøi keä traû lôøi: Chuyeân tu nôi Chaùnh phaùp, Xa lìa nghieäp baát thieän; Laø La-haùn laäu taän, San phaúng ñôøi gaäp gheành8. Thieân töû kia noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Chöùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït ñôøi aân aùi. Thieân töû naøy sau khi Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu leã döôùi chaân roài bieán maát. Μ KINH 580. THIEÄN ÑIEÀU9 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù moät Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm, ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa haøo quang chieáu saùng khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. 7. Paøli: yesam dhammaø appaæividitaø, paravaødesu nìyare, “Nhöõng ai khoâng hieåu roõ phaùp, laïc loái vaøo caùc dò thuyeát”. 8. Paøli: caranti visame saman’ti, “Böôùc ñi baèng phaúng treân loái ñi gaäp gheành”. 9. S.1.8 Susammuææhaø. Tham chieáu, N0100(165). Roài, vò Thieân töû kia noùi keä baïch Phaät: Nhôø phaùp, kheùo ñieàu phuïc, Khoâng ñoïa caùc taø kieán;10 Tuy coøn ñaém nguû say, Coù theå tuøy thôøi ngoä. Theá Toân noùi keä ñaùp laïi: Neáu nhôø phaùp ñieàu phuïc, Chaúng theo caùc taø kieán; Roát raùo döùt voâ tri, Hay vöôït ñôøi aân aùi. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Chöùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït ñôøi aân aùi. Thieân töû naøy sau khi nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân roài bieán maát. Μ KINH 581. LA-HAÙN (1)11 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaù- veä. Baáy giôø coù moät Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm ñi ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa haøo quang chieáu saùng khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø, vò Thieân töû kia noùi keä baïch Phaät: Neáu Tyø-kheo La-haùn, Vieäc mình ñaõ laøm xong; 10. Paøli: yesaö dhammaø susammmuææhaø, paravaødesu nìyare, “nhöõng ai meâ môø phaùp, laïc loái vaøo dò thuyeát”. 11. S.1.25 Arahaö. Tham chieáu, N0100(166). Taát caû laäu döùt saïch, Mang thaân toái haäu naøy, Xaùc ñònh noùi: ‘coù ngaõ,’ Vaø noùi: ‘ngaõ sôû’ khoâng?12 Baáy giôø Theá Toân noùi keä ñaùp: Neáu Tyø-kheo La-haùn, Vieäc mình ñaõ laøm xong; Caùc höõu laäu ñaõ saïch, Mang thaân toái haäu naøy. Giaû söû coøn noùi ngaõ, Ngaõ sôû, cuõng khoâng loãi. Thieân töû laïi noùi keä ñaùp: Neáu Tyø-kheo La-haùn, Vieäc mình ñaõ laøm xong; Taát caû laäu heát saïch, Mang thaân toái haäu naøy. Taâm nöông nôi ngaõ maïn, Maø noùi laø coù ngaõ; Vaø noùi veà ngaõ sôû, Coù noùi nhö theá khoâng? Baáy giôø, Theá Toân noùi keä ñaùp: Ñaõ lìa nôi ngaõ maïn, Khoâng coøn taâm ngaõ maïn; Sieâu vieät ngaõ, ngaõ sôû, Ta noùi laø laäu taän. Ñoái ngaõ, ngaõ sôû kia, Taâm troïn chaúng chaáp tröôùc; Hieåu danh töï theá gian, Bình ñaúng giaû danh noùi. 12. Paøli: ahaö vadaømì’ ti’ pi so vadeyyaø’ ti. mamaö vadantì’ ti’ pi so vadeyyaø’ti, “Vò aáùy cuõng coù theå noùi: ‘Toâi noùi.’ Vò aáy cuõng coù theå noùi: ‘Hoï noùi (vôùi toâi) laø cuûa toâi”. Vò A-la-haùn, tuy chöùng voâ ngaõ, nhöng vaãn noùi ‘toâi’ vaø ‘cuûa toâi’ theo ngoân ngöõ theá gian. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Chöùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït ñôøi aân aùi. Thieân töû kia nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ KINH 582. LA-HAÙN (2)13 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù moät Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm ñi ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa haøo quang chieáu saùng khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø, vò Thieân töû kia noùi keä baïch Phaät: Neáu Tyø-kheo La-haùn, Laäu taän, toái haäu thaân; Coù theå noùi: ‘coù ngaõ’, Vaø noùi: ‘ngaõ sôû’ chaêng? Theá Toân noùi keä ñaùp: Neáu Tyø-kheo La-haùn, Laäu taän, toái haäu thaân; Cuõng noùi laø coù ngaõ, Vaø noùi coù ngaõ sôû. Thieân töû kia laïi noùi keä: Neáu Tyø-kheo La-haùn, Vieäc mình ñaõ laøm xong; Ñaõ saïch caùc höõu laäu, Chæ coøn thaân sau cuøng. Sao coøn noùi coù ngaõ, 13. Xem kinh 581 treân. Vaø noùi coù ngaõ sôû? Theá Toân noùi keä ñaùp: Neáu Tyø-kheo La-haùn, Vieäc mình ñaõ laøm xong; Taát caû laäu heát saïch, Chæ coøn thaân sau cuøng. Ta noùi saïch caùc laäu, Cuõng chaúng chaáp ngaõ sôû; Hieåu danh töï theá gian, Bình ñaúng giaû danh noùi. Thieân töû naøy nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ KINH 583. NGUYEÄT THIEÂN TÖÛ14 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù La-haàu-la A-tu-la vöông15 che Nguyeät Thieân töû16. Luùc aáy caùc Nguyeät Thieân töû ñeàu sôï haõi, ñi ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, roài ñöùng lui sang moät beân vaø noùi keä khen ngôïi Phaät: Nay leã Toái Thaéng Giaùc, Hay thoaùt taát caû chöôùng; Con nay gaëp khoå naõo, Theá neân ñeán quy y. Chuùng con Nguyeät Thieân töû, Quy y Ñaáng Thieän Theä; Phaät thöông xoùt theá gian, Xin cöùu thoaùt Tu-la. 14. S.2.9 Candima. 15. La-haàu-la A-tu-la vöông ù ú` ù ªü × Ã¹ ¤ý. Paøli: Raøhu-asurinda. 16. Hieän töôïng nguyeät thöïc. Theá Toân lieàn noùi keä ñaùp: Phaù tan moïi taêm toái, AÙnh saùng chieáu hö khoâng; Nay Tyø-loâ-giaù-na17, Baøy aùnh saùng thanh tònh. La-haàu traùnh hö khoâng, Phoùng bay nhanh nhö thoû. A-tu-la La-haàu, Voäi boû traêng trôû veà; Toaøn thaân tuoân moà hoâi, Kinh hoaûng chaúng an oån; Thaàn hoân, chí meâ loaïn, Gioáng nhö ngöôøi beänh naëng. Baáy giôø, coù A-tu-la teân laø Baø-tró18 thaáy A-tu-la La-haàu-la voäi vaøng boû maët traêng trôû veà lieàn noùi keä: La-haàu A-tu-la, Boû traêng sao nhanh theá? Toaøn thaân tuoân moà hoâi, Nhö ngöôøi bò beänh naëng. A-tu-la La-haàu-la traû lôøi baèng baøi keä: Cuø-ñaøm thuyeát chuù keä; Neáu khoâng nhanh boû traêng. Ñaàu vôõ laøm baûy maûnh, Chòu khoå nhö saép cheát. A-tu-la Baø-tró laïi noùi baøi keä: Phaät xuaát hieän, hieám coù; An oån cho theá gian. Ngaøi thuyeát keä khieán cho La-haàu boû maët traêng. Phaät noùi kinh naøy roài, baáy giôø Nguyeät Thieân töû sau khi nhöõng 17. Tyø-loâ-giaù-na Ïi ¿c ¾B ¨º. Paøli: virocana; baûn Paøli khoâng neâu. 18. Baø-tró ±C ¸X. Paøli: Vepacitti. ñieàu Phaät thuyeát, hoan hyû tuøy hyû, laøm leã roài lui. Μ KINH 584. TOÄC BAÛN19 Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø coù moät Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm, ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, thaân toûa haøo quang chieáu saùng khaép röøng Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Vò Thieân töû kia noùi keä baïch Phaät: Ngaøi coù baûn toäc chaêng? Coù toäc noái doõi chaêng? Thaân thuoäc thaûy ñeàu khoâng? Laøm sao côûi troùi buoäc? 20 Theá Toân traû lôøi baèng baøi keä: Ta khoâng coù toäc baûn Cuõng khoâng toäc noái doõi; Thaân thuoäc caét vónh vieãn, Giaûi thoaùt moïi raøng buoäc. Thieân töû laïi noùi keä: Theá naøo laø toäc baûn? Theá naøo laø doøng toäc? Theá naøo coù thaân thuoäc? Theá naøo daây troùi chaéc? Baáy giôø, Theá Toân traû lôøi baèng baøi keä: Meï, toäc baûn cuûa ñôøi; Vôï laø toäc noái doõi21; Coù con coù thaân thuoäc; AÙi laø daây troùi chaët. 19. S.1.19 Kuæikaø. 20. Haùn: toäc baûn ±Ú ¥»¡Achuyeån sanh toäc Âà 生 ±Ú. Paøli: kacci te kuæikaø natthi, kacci natthi kulaøvaka kacci santaønakaø natthi, kacci muttosi bandhanaø’ti, “Ngaøi khoâng coù choøi tranh, Ngaøi khoâng coù toå aám, Ngaøi khoâng coù con chaùu, Ngaøi thoaùt moïi raøng buoäc”. Baûn Haùn ñoïc kula (gia toäc) thay vì kuæikaø, choøi tranh. 21. Paøli: maøtaraö kuæikaö bruøsi, bhariyaö bruøsi kulaøvakaö. “Ta noùi, meï laø choøi tranh, vôï laø toå aám”. Roài, Thieân töû kia laïi noùi keä: Laønh thay khoâng doøng hoï, Khoâng sanh toäc cuõng toát; Laønh thay khoâng töông thuoäc! Laønh thay giaûi thoaùt buoäc! Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû naøy nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ KINH 585. ÑOÄC NHAÁT TRUÏ22 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi thaùp Öu-la-ñeà-na cuûa hoï Thích23. Baáy giôø Theá Toân môùi caïo raâu toùc. Vaøo cuoái ñeâm, Ngaøi ngoài kieát giaø, thaân ngay, yù chaùnh, coät nieäm ôû tröôùc maët, laáy y truøm leân ñaàu. Baáy giôø beân thaùp Öu-la-ñeà-na coù Thieân thaàn cö nguï, phoùng aùnh saùng töø thaân, chieáu khaép tinh xaù, baïch Phaät raèng: “Sa-moân lo buoàn phaûi khoâng?” Phaät baûo Thieân thaàn: “Ta maát gì ñaâu?” Thieân thaàn laïi hoûi: “Sa-moân hoan hyû phaûi khoâng?” Phaät baûo Thieân thaàn: “Ta ñöôïc gì ñaâu?” Thieân thaàn laïi hoûi: “Sa-moân khoâng lo buoàn, khoâng hoan hyû phaûi khoâng?” Phaät baûo Thieân thaàn: 22. Soáng moät mình. Paøli, S.2.18 Kakudha. 23. Thích thò Öu-la-ñeà-na thaùp 釋 氏 優 羅 提 那 塔. Baûn Paøli, S.2.2.8: Saøkete vihaørati aójavane migadaøya; Phaät ôû Saøketa, trong röøng Aójana, choã nuoâi deâ. “Ñuùng vaäy! Ñuùng vaäy!” Baáy giôø Thieân thaàn noùi keä: Vì lìa caùc phieàn naõo, Vì chaúng coù vui möøng; Laøm sao soáng moät mình, Khoâng bò buoàn phaù hoaïi? Theá Toân noùi keä ñaùp: Giaûi thoaùt khoâng öu naõo, Cuõng khoâng coù hoan hyû; Buoàn khoâng theå phaù hoaïi, Neân Ta soáng moät mình. Thieân thaàn naøy laïi noùi keä: Laøm sao khoâng öu naõo, Laøm sao khoâng hoan hyû; Laøm sao ngoài moät mình, Khoâng bò buoàn phaù hoaïi? Theá Toân noùi keä ñaùp: Phieàn naõo sanh hoan hyû, Hoan hyû sanh phieàn naõo; Khoâng naõo cuõng khoâng hyû, Thieân thaàn neân gìn giöõ. Thieân thaàn laïi noùi keä: Laønh thay! Khoâng phieàn naõo, Laønh thay! Khoâng hoan hyû; Laønh thay! Soáng moät mình, Khoâng bò buoàn phaù hoaïi? Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân thaàn kia nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ KINH 586. LÔÏI KIEÁM24 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø coù Thieân töû dung saéc tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, töø thaân toûa aùnh saùng chieáu khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Thieân töû aáy noùi keä: Nhö göôm beùn laøm haïi, Cuõng nhö löûa chaùy ñaàu; Ñoaïn tröø löûa tham duïc, Chaùnh nieäm caàu xa lìa. Baáy giôø, Theá Toân noùi keä ñaùp: Thí nhö göôm beùn haïi, Cuõng nhö löûa chaùy ñaàu; Ñoaïn tröø thaân sau roát25, Chaùnh nieäm caàu xa lìa. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû naøy nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu laøm leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ KINH 587. THIEÂN NÖÕ26 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø coù Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm, ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, töø thaân toûa aùnh saùng khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Thieân töû aáy noùi keä raèng: 24. S.1.21 Sattiyaø. Haùn, N0100(170). 25. Haäu thaân «á ¨. Paøli: sakkaøyadiææhi, höõu thaân kieán. 26. S.1.46 Accharaø. Haùn, N0100(171). Caùc Thieân nöõ vaây quanh, Nhö chuùng Tyø-xaù-chi27; Trong röøng raäm si hoaëc, Do ñaâu ñöôïc ra khoûi? Theá Toân noùi keä ñaùp: Ñaïo chaùnh tröïc bình ñaúng, Phöông thoaùt ly sôï haõi; Côõi chieác xe tòch maëc, Che kín bôûi phaùp töôûng28. Taøm quyù voøng daây coå29, Chaùnh nieäm laø daây buoäc; Trí tueä ngöôøi ñaùnh xe, Chaùnh kieán daãn ñöôøng tröôùc. Coã xe maàu nhieäm aáy, Cuøng ñöa caû nam nöõ; Ra khoûi röøng sanh töû, Choùng ñeán nôi an laïc. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû kia nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ 27. Tyø-xaù-chæ Ïi ªÙ ×. Paøli: pisaøca, tyø-xaù-xaø, quyû uoáng maùu. 28. Phaùp töôûng ªk Q. Paøli: dhammacakkehi saöyuto, keát hôïp bôûi phaùp luaân. 29. Haùn: tröôøng mi ªø íÝ. Paøli: hirì tassa apaølambo, söï hoå theïn laø daây thaéng xe. KINH 588. TÖÙ LUAÂN30 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø coù Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm, ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, töø thaân toûa aùnh saùng khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Thieân töû aáy noùi keä hoûi Phaät: Coù boán chuyeån, chín cöûa, Soáng ñaày ñuû tham duïc; Ñaém chìm saâu trong buøn, Voi lôùn laøm sao ra? Baáy giôø, Theá Toân noùi keä ñaùp: Caét daây daøi aùi hyû, Tham duïc cuøng caùc aùc; Nhoå goác reã aùi duïc, Höôùng thaúng ñeán choã kia. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû kia nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ KINH 589. ÑAÏI PHUÙ31 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi Ñöùc Phaät ôû trong vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø, coù Thieân töû dung nhan tuyeät dieäu, vaøo cuoái 30. Boán baùnh xe. S.1.29 Catucakka. 31. Paøli: S.1.28. Mahaddhana. Tham chieáu, N0100(183). ñeâm, ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, töø thaân toûa aùnh saùng khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Thieân töû aáy noùi keä hoûi Phaät: Nöôùc Laïi-tra-baøn-ñeà, Coù caùc khaùch buoân baùn32; Giaøu coù nhieàu cuûa caûi, Tranh nhau mong laøm giaøu. Tìm caùch caàu taøi lôïi, Nhö ñoát löûa chaùy buøng; Taâm tranh thaéng nhö theá, Duïc tham luoân dong ruoåi. Theá naøo neân döùt tham, Heát caàn caàu theá gian. Theá Toân noùi keä ñaùp: Boû tuïc soáng khoâng nhaø, Vôï con cuøng tieàn cuûa; Lìa duïc, tham, saân, si, La-haùn saïch caùc laäu. Chaùnh trí taâm giaûi thoaùt, AÙi taän döùt phöông tieän. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû kia nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ 32. Paøli: Mahaddhanaø mahaøbhogaø, raææhavantopi; khattiyaø, nhöõng Saùt-lôïi nhieàu tieàn, nhieàu cuûa, coù caû ñaát nöôùc. Baûn Haùn hieåu raææhavanta, sôû höõu vöông quoác, laø teân nöôùc (hình dung töø). KINH 590. GIAÙC THUÏY MIEÂN33 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaù- veä. Baáy giôø Theá Toân baûo caùc Tyø-kheo: “Thôøi quaù khöù taïi nöôùc Caâu-taùt-la coù caùc nhaø buoân vôùi naêm traêm coã xe cuøng ñi buoân baùn. Hoï ñi ñeán choã hoang maïc. Hoang maïc naøy coù boïn cöôùp naêm traêm teân, ñuoåi theo sau, leùn tìm cô hoäi cöôùp ñoaït. Baáy giôø, nôi hoang maïc aáy coù moät Thieân thaàn ñang ôû beân ñöôøng. Thieân thaàn aáy nghó thaàm: ‘Ta neân ñi ñeán nöôùc Caâu -taùt-la kia, choã caùc nhaø buoân ñeå hoûi nghóa lyù. Neáu hoï vui loøn g cho ta ñöôïc hoûi vaø giaûi thích, ta seõ tìm caùc h khieán hoï an oån, ñöôïc thoaùt khoûi naïn giaëc cöôùp. Neáu hoï khoâng vui loøn g vôùi nhöõng caâu hoûi cuûa ta, ta seõ boû maëc hoï, nhö nhöõng Thieân thaàn khaùc.’ Sau khi suy nghó xong, Thieân thaàn aáy phoùn g aùn h saùn g chieáu khaép caùc coã xe cuûa nhöõng nhaø buoân vaø noùi keä: Ai ñoái thöùc laïi nguû, Ai ñoái nguû laïi thöùc; Ngöôøi naøo hieåu nghóa naøy, Ai hay vì toâi noùi. Trong caùc nhaø buoân ñoù coù moät Öu-baø-taéc tin Phaät, tin Phaùp, tin Tyø-kheo Taêng, nhaát taâm höôùng veà Phaät, Phaùp, Taêng; quy y Phaät, Phaùp, Taêng. Vò aáy ñoái vôùi Phaät, Phaùp, Taêng lìa nghi, ñoái vôùi Khoå, Taäp, Dieät, Ñaïo lìa nghi, thaáy boán Thaùnh ñeá, ñaéc quaû hieän quaùn thöù nhaát34. Trong caùc nhaø buoân cuøng keát baïn ñi ñöôøng ñoù, Öu-baø-taéc kia vaøo khoaûng cuoái ñeâm ngoài thaúng suy nghó, coät nieäm ôû tröôùc; ñoái vôùi möôøi hai nhaân duyeân, quaùn saùt thuaän nghòch; nghóa laø caùi naøy coù neân caùi kia coù, caùi naøy khôûi neân caùi kia khôûi; nghóa laø duyeân voâ minh coù haønh, duyeân haønh coù thöùc, duyeân thöùc coù danh saéc, duyeân danh saéc coù luïc nhaäp xöù, duyeân luïc nhaäp xöù coù xuùc, duyeân xuùc coù thoï, duyeân thoï coù aùi, duyeân aùi coù thuû, duyeân thuû coù höõu, duyeân höõu coù sanh, duyeân sanh coù laõo, duyeân laõo coù beänh, töû, öu, bi, khoå, naõo. Nhö theá thuaàn ñaïi khoå tuï taäp. Nhö vaäy, voâ minh dieät thì haønh dieät, haønh dieät thì thöùc dieät, thöùc dieät thì danh saéc dieät, danh saéc dieät thì luïc nhaäp 33. Tham chieáu, Haùn N0100(184). 34. Ñeä nhaát voâ giaùn ñaúng quaû, chæ quaû vò Tu-ñaø-hoaøn. dieät, luïc nhaäp dieät thì xuùc dieät, xuùc dieät thì thoï dieät, thoï dieät thì aùi dieät, aùi dieät thì thuû dieät, thuû dieät thì höõu dieät, höõu dieät thì sanh dieät, sanh dieät thì laõo dieät, laõo dieät thì beänh, töû, öu, bi, khoå, naõo dieät. Nhö theá thuaàn ñaïi khoå tuï dieät.” Vò Öu-baø-taéc aáy suy nghó xong lieàn noùi keä: Ñoái ngöôøi thöùc ta nguû, Ñoái ngöôøi nguû ta thöùc; Ta hieåu roõ nghóa naøy, Noùi roõ ñöôïc cho ngöôøi. Luùc aáy, Thieân thaàn hoûi Öu-baø-taéc: “Theá naøo laø tænh thöùc nguû meâ, theá naøo laø nguû meâ tænh thöùc, theá naøo laø coù theå bieát, theá naøo laø coù theå xaùc nhaän?” Öu-baø-taéc noùi keä: Tham duïc vaø saân nhueá, Ngu si ñöôïc lìa duïc; A-la-haùn laäu taän, Chaùnh trí taâm giaûi thoaùt. Vò aáy laø thöùc tænh, Ñoái kia ta meâ nguû; Chaúng bieát nhaân sanh khoå, Vaø khoå nhaân duyeân taäp. Ñoái taát caû khoå naøy, Döùt heát khoâng coøn soùt; Laïi chaúng bieát Chaùnh ñaïo, Ñöa ñeán nôi heát khoå. Nhö theá laø ñang nguû, Ñoái kia ta laïi thöùc; Nhö theá ñoái vôùi nguû, Nhö theá ñoái vôùi thöùc. Kheùo bieát nghóa nhö theá, Nhö theá hay xaùc nhaän. Thieân thaàn laïi noùi keä: Laønh thay! Nguû trong thöùc, Laønh thay! Thöùc trong nguû; Laønh thay! Kheùo hieåu nghóa, Laønh thay! Kheùo xaùc nhaän. Laâu xa nay môùi thaáy, Caùc anh em neân ñeán; Nhôø aân löïc cuûa ngöôøi, Khieán caû boïn thöông nhaân, Ñöôïc thoaùt khoûi giaëc cöôùp; Ñi theo ñöôøng an oån. Nhö theá, caùc Tyø-kheo ôû nöôùc Caâu-taùt-la vaø caû ñaùm thöông nhaân theo ñöôøng ñi an oån, thoaùt khoûi nôi hoang vaéng, nguy hieåm. Phaät noùi kinh naøy xong, caùc Tyø-kheo nghe lôøi Phaät daïy, hoan hyû phuïng haønh. Μ KINH 591.35 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø Phaät baûo caùc Tyø-kheo: “Thôøi quaù khöù, treân moät hoøn ñaûo, coù moät Öu-baø-taéc ñeán nhaø moät Öu-baø-taéc khaùc, cuøng ngoài, cöïc löïc cheâ bai duïc nhö sau: ‘Duïc naøy hö voïng, khoâng thaät, laø phaùp hö doái, nhö huyeãn hoùa, löøa gaït con nít.’ “Noùi xong roài trôû veà nhaø mình, phoùng tuùng theo nguõ duïc. Taïi nhaø Öu-baø-taéc naøy coù Thieân thaàn ñang truù nguï. Vò Thieân thaàn naøy nghó thaàm: ‘Öu-baø-taéc naøy khoâng hôn gì, chaúng khaùc gì caùc Öu-baø-taéc khaùc; ngoài giöõa ñoâng ngöôøi cöïc löïc cheâ bai duïc: ‘Duïc naøy giaû doái, khoâng thaät, laø phaùp giaû doái, löøa gaït con nít.’ Roài trôû veà nhaø mình laïi phoùng tuùng theo naêm duïc. Baây giôø haõy giuùp oâng ta giaùc ngoä. Lieàn noùi keä raèng: Giöõa ñaùm ñoâng tuï hoïp, Cheâ traùch duïc voâ thöôøng; Töï chìm trong aùi duïc, Nhö traâu luùn buøn saâu. Ta xem trong hoäi kia, 35. Tham chieáu, N0100(185). Caùc vò Öu-baø-taéc; Ña vaên hieåu roõ phaùp, Gìn giöõ giôùi thanh tònh. Ngöôi thaáy kia vui phaùp, Maø noùi duïc voâ thöôøng; Sao töï buoâng theo duïc, Chaúng ñoaïn döùt tham aùi? Vì sao vui theá gian, Nuoâi vôï con quyeán thuoäc? Vò Thieân thaàn aáy khai thò cho Öu-baø-taéc kia nhö theá. Öu-baø-taéc ñoù ñöôïc giaùc ngoä, lieàn caïo boû raâu toùc, maëc aùo ca-sa, loøng tin chaân chaùnh, khoâng nhaø xuaát gia hoïc ñaïo, tinh caàn tu taäp, döùt saïch heát caùc phaùp höõu laäu, ñaéc quaû A-la-haùn.” Phaät noùi kinh naøy xong, caùc Tyø-kheo nghe lôøi Phaät daïy hoan hyû phuïng haønh. Μ KINH 592. TU-ÑAÏT36 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø37, nöôùc Xaù-veä. Baáy giôø tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc coù chuùt vieäc ñeán thaønh Vöông xaù, nguû ñeâm laïi ôû moät nhaø tröôûng giaû noï. Ban ñeâm, nghe thaáy gia chuû baûo vôùi vôï con, toâi tôù, ngöôøi giuùp vieäc raèng: “Caùc ngöôøi neân thöùc daäy, söûa soaïn cuûi löûa, naáu côm laøm baùnh, söûa soaïn thöùc aên ngon vaø trang hoaøng nhaø cöûa.” Tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc nghe vaäy nghó thaàm: ‘Ngöôøi gia chuû naøy hoâm nay laøm gì ñaây? Hoaëc laø gaû con gaùi, hay laø cöôùi vôï cho con, hay laø môøi khaùch vua, quan?’ Suy nghó xong, lieàn hoûi gia chuû: “OÂng laøm gì? Coù phaûi laø gaû con gaùi, hay cöôùi daâu, hoaëc môøi khaùch vua quan?” Gia chuû naøy traû lôøi oâng Caáp Coâ Ñoäc : 36. Paøli: S.10.8. Sudatta. Tham chieáu, N0100(186). 37. Baûn Haùn nhaàm. Luùc naøy Caáp Coâ Ñoäc chöa bieát Phaät. Baûn Paøli: raøjagahe viharati sìtavane: truù taïi Vöông xaù, trong Thi-ñaø laâm (baõi tha ma). “Toâi khoâng gaû con, khoâng cöôùi daâu, khoâng môøi khaùch vua quan gì caû, maø chæ muoán thænh Phaät vaø Tyø-kheo Taêng ñeå cuùng döôøng.” Chöa bao giôø tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc nghe danh töï Phaät, maø nay ñöôïc nghe loøng heát söùc vui möøng, toaøn thaân rôïn chaân loâng, vui möøng hoûi gia chuû kia: “Theá naøo goïi laø Phaät?” Gia chuû ñaùp: “Coù Sa-moân Cuø-ñaøm thuoäc doøng Thích-ca, trong doøng hoï Thích, caïo boû raâu toùc, maëc aùo ca-sa, chaùnh tín, khoâng nhaø, xuaát gia hoïc ñaïo, ñaéc Voâ thöôïng Chaùnh ñaúng Chaùnh giaùc. Ñoù goïi laø Phaät.” Tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc hoûi: “Theá naøo goïi laø Taêng?” Gia chuû kia ñaùp: “Neáu ngöôøi thuoäc doøng Baø-la-moân, caïo boû raâu toùc, maëc aùo ca- sa, chaùnh tín, khoâng nhaø, theo Phaät xuaát gia; hoaëc ngöôøi thuoäc doøng Saùt-lôïi, Tyø-xaù, Thuû-ñaø-la, nhöõng thieän nam naøy caïo boû raâu toùc, maëc aùo ca-sa, chaùnh tín, khoâng nhaø, theo Phaät xuaát gia. Ñoù goïi laø Taêng. Hoâm nay toâi thænh Phaät vaø hieän tieàn Taêng thieát leã cuùng döôøng.” Tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc hoûi gia chuû kia: “Hoâm nay toâi coù theå ñeán gaëp Theá Toân ñöôïc khoâng?” Gia chuû kia ñaùp: “OÂng cöù ôû ñaây. Toâi thænh Theá Toân ñeán nhaø toâi, ôû ñaây oâng seõ gaëp Ngaøi.” Baáy giôø, tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc suoát ñeâm hoâm aáy heát loøng nghó ñeán Phaät ñöôïc nguû moät giaác ngon. Trôøi vaãn chöa saùng, boãng thaáy töôùng saùng, töôûng ñaâu trôøi ñaõ saùng, beøn ñi ra khoûi nhaø, ñi veà phía cöûa thaønh. Ñeán döôùi cöûa thaønh, ñeâm môùi canh hai, cöûa thaønh chöa môû. Theo thöôøng phaùp cuûa vua phaûi ñôïi leänh môùi cho ñi laïi. Heát canh moät, cöûa thaønh môùi ñoùng. Ñeán cuoái giöõa ñeâm môùi laïi môû cöûa cho ngöôøi ñi laïi sôùm. Khi tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc thaáy cöûa thaønh môû, nghó thaàm: ‘Ñuùng laø qua ñeâm, trôøi saùng, cöûa môû, theo töôùng saùng ra khoûi thaønh.’ Ñeán khi oâng ra khoûi cöûa thaønh roài töôùng saùng lieàn taét, boãng trôû laïi toái taêm. Tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc caûm thaáy trong loøng sôï haõi, toaøn thaân loâng döïng ñöùng. “Coù leõ bò ngöôøi laï hay ma quyû, hoaëc keû gian laøm cho ta sôï haõi ñaây?” OÂng voäi vaøng muoán trôû veà. Baáy giôø, beân cöûa thaønh coù Thieân thaàn ñang cö nguï, thaân toûa aùnh saùng töø cöûa thaønh kia ñeán nghóa ñòa Haøn laâm, aùnh saùng chieáu khaép, Thieân thaàn baûo tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc: “OÂng haõy ñi tôùi, coù theå ñöôïc lôïi ích toát ñeïp, ñöøng trôû lui.” Thieân thaàn lieàn noùi keä: Ngöïa hay caû traêm con, Vaøng roøng ñaày traêm caân, Xe la vaø xe ngöïa, Moãi thöù ñeán traêm coå, Ñuû caùc thöù quyù baùu, Ñeàu chaát ñaày treân ñoù. Do thieän caên ñôøi tröôùc, Ñöôïc phöôùc baùu nhö vaäy, Neáu ngöôøi taâm kính troïng, Höôùng Phaät ñi moät böôùc, Ñöôïc phöôùc naøy nhieàu hôn, So vôùi phöôùc treân kia, Baèng moät phaàn möôøi saùu. “Theá neân tröôûng giaû cöù ñi tôùi tröôùc, chôù trôû lui.” Thieân thaàn laïi noùi tieáp keä: Long töôïng taïi nuùi Tuyeát, Trang söùc baèng vaøng roøng, Thaân to, ngaø daøi lôùn, Ñem voi naøy cho ngöôøi, Chaúng baèng phöôùc höôùng Phaät, Chæ moät phaàn möôøi saùu. “Theá neân tröôûng giaû mau ñi tôùi tröôùc, ñöôïc lôïi ích lôùn, ñöøng trôû lui.” Thieân thaàn lieàn noùi keä: Gaùi nöôùc Kim-boà-xaø, Soá ñeán caû traêm ngöôøi, Ñuû caùc thöù baùu ñeïp, Trang söùc ñaày chaâu ngoïc, Ñem boá thí taát caû, Cuõng chaúng baèng coâng ñöùc, Höôùng ñeán Phaät moät böôùc, Baèng moät phaàn möôøi saùu. “Theá neân, tröôûng giaû mau ñi nhanh tôùi tröôùc, seõ ñöôïc lôïi ích toát ñeïp, ñöøng trôû lui.” Tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc hoûi Thieân thaàn: “Hieàn giaû! Hieàn giaû laø ai?” Thieân thaàn ñaùp: “Toâi laø Ma-ñaàu-töùc-kieän-ñaïi ma-na-baø, tröôùc ñaây laø ngöôøi quen cuûa tröôûng giaû, ñoái vôùi Toân giaû Xaù-lôïi-phaát, Ñaïi Muïc-kieàn-lieân toâi khôûi loøng tin kính, do coâng ñöùc naøy ñöôïc sanh coõi trôøi, traán giöõ caû thaønh naøy. Theá neân toâi baûo tröôûng giaû chæ neân ñi tôùi tröôùc, chôù coù trôû lui cöù ñi tôùi tröôùc seõ ñöôïc lôïi ích lôùn, ñöøng trôû veà.” Tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc suy nghó: “Ñöùc Phaät xuaát hieän ôû theá gian chaúng phaûi laø vieäc nhoû. Ñöôïc nghe Chaùnh phaùp chaúng phaûi laø chuyeän nhoû. Bôûi theá Thieân thaàn khuyeân ta neân ñi tôùi gaëp Phaät”. Baáy giôø tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc theo aùnh saùng kia, ñi qua nghóa ñòa Haøn laâm. Baáy giôø, Theá Toân ra khoûi phoøng, ñi kinh haønh nôi ñaát troáng, tröôûng giaû töø xa troâng thaáy Phaät roài, lieàn tieán tôùi tröôùc, theo phaùp cuûa theá gian cung kính thaêm hoûi: “Baïch Theá Toân, Ngaøi coù ñöôïc an oån?” Theá Toân noùi keä: Baø-la-moân, Nieát-baøn, Laø luoân luoân an vui, Chaúng ñaém nhieãm aùi duïc, Ñaõ vónh vieãn giaûi thoaùt, Döùt taát caû mong caàu, Ñieàu phuïc taâm höøng haãy, Taâm ñöôïc laëng, döøng baët, Taâm laëng, nguû an oån. Theá Toân daãn tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc vaøo trong phoøng, ngoài treân choã ngoài, thaân ngay thaúng, heä nieäm. Khi aáy Theá Toân vì tröôûng giaû thuyeát phaùp, chæ daïy, soi saùng, laøm cho vui möøng. Xong roài, Theá Toân noùi veà caùc phaùp voâ thöôøng, khuyeân laøm vieäc phöôùc boá thí, trì giôùi, laøm vieäc phöôùc ñeå sanh veà coõi trôøi, vò ngoït cuûa duïc, tai haïi cuûa duïc vaø söï xuaát ly duïc. Tröôûng giaû nghe phaùp, thaáy phaùp, ñaéc phaùp, thaâm nhaäp phaùp, hieåu roõ phaùp, döùt heát moïi nghi hoaëc, chaúng phaûi do ngöôøi khaùc, ñöôïc tin, chaúng phaûi do ngöôøi khaùc ñöôïc ñoä, vaøo Chaùnh phaùp luaät, taâm ñöôïc voâ uùy, lieàn töø choã ngoài ñöùng leân, söûa laïi y phuïc ñaûnh leã Phaät, goái phaûi saùt ñaát, chaép tay baïch Phaät: “Baïch Theá Toân, con ñaõ ñöôïc ñoä! Baïch Thieän Theä, con ñaõ ñöôïc ñoä. Töø nay ñeán suoát ñôøi con quy y Phaät, quy y Phaùp, quy y Taêng, ñöôïc laøm Öu-baø-taéc, xin chöùng tri cho con!” Theá Toân hoûi tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc: “OÂng teân laø gì?” Tröôûng giaû baïch Phaät: “Con teân laø Tu-ñaït-ña. Vì con thöôøng hay giuùp ñôõ cho ngöôøi coâ ñoäc khoán khoå neân ngöôøi ñöông thôøi goïi con laø Caáp Coâ Ñoäc.” Theá Toân laïi hoûi: “OÂng ôû ñaâu?” Tröôûng giaû baïch Phaät: “Baïch Theá Toân, con ôû taïi xöù Caâu-taùt-la, thaønh Xaù-veä. Xin Theá Toân ñeán nöôùc Xaù-veä. Con seõ suoát ñôøi cuùng döôøng y phuïc, thöùc aên, phoøng xaù, giöôøng naèm vaø thuoác men tuøy beänh.” Phaät hoûi tröôûng giaû: “Nöôùc Xaù-veä coù tinh xaù khoâng?” Tröôûng giaû baïch Phaät: “Thöa khoâng.” Phaät baûo tröôûng giaû: “OÂng haõy ôû nôi aáy kieán laäp tinh xaù ñeå caùc Tyø-kheo lui tôùi taïm truù.” Tröôûng giaû baïch Phaät: “Con chæ mong Theá Toân ñeán nöôùc Xaù-veä, con seõ caát tinh xaù, Taêng phoøng ñeå caùc Tyø-kheo lui tôùi döøng nghæ.” Baáy giôø, Theá Toân im laëng nhaän lôøi, tröôûng giaû bieát Theá Toân im laëng nhaän lôøi, töø choã ngoài ñöùng leân, cuùi ñaàu leã chaân Phaät roài lui ra. Μ KINH 593. CAÁP CO ÑOÄC38 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi Phaät truù taïi nöôùc Xaù-veä, röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø, tröôûng giaû Caáp Coâ Ñoäc bò beänh naëng, töø traàn sanh veà cung trôøi Ñaâu-suaát, laøm Thieân töû coõi trôøi naøy, suy nghó raèng: “Ta chaúng neân ôû ñaây laâu, neân ñeán gaëp Ñöùc Theá Toân”. Nghó nhö theá roài, trong khoaûnh khaéc nhö ngöôøi löïc só co duoãi caùnh tay, bieán maát töø trôøi Ñaâu-suaát, hieän ra tröôùc Phaät, cuùi ñaàu leã chaân Phaät, roài lui ngoài moät beân. Thieân töû Caáp Coâ Ñoäc thaân toûa aùnh saùnh chieáu khaép röøng Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø, Thieân töû Caáp Coâ Ñoäc noùi keä: Nôi röøng Kyø-hoaøn naøy, Tieân nhaân Taêng39 truï ñoù; Caùc Vua40 cuõng ôû ñoù, Khieán con caøng vui möøng. Tin saâu nghieäp, tònh giôùi, Trí tueä, thoï toái thaéng; Laáy ñoù tònh chuùng sanh,41 Khoâng doøng hoï, taøi vaät. Xaù-lôïi-phaát Ñaïi trí, Chaùnh nieäm thöôøng tòch tónh; An nhaøn tu vieãn ly, Baïn laønh ngöôøi môùi hoïc. Noùi keä naøy xong lieàn bieán maát. Ñöùc Theá Toân sau ñeâm aáy, vaøo trong chuùng Taêng traûi toïa cuï ngoài tröôùc chuùng roài baûo caùc Tyø-kheo: “Trong ñeâm naøy coù moät Thieân töû dung maïo tuyeät dieäu, ñi ñeán 38. Paøli: S.2.20. Anaøthapiòñika. Tham chieáu, N0100(187). 39. Tieân nhaân Taêng ¥P ¤H ¹¬ , chæ Taêng ñeä töû Phaät. Paøli: isisaígha. 40. Haùn: chö vöông ½Ñ ¤ý . Paøli: dhammaraøja, Phaùp vöông, chæ Phaät. 41. Paøli: kammaö vijjaø ca dhammo ca sìlam jìvitamuttaö; etena maccaø sujjhanti: chuùng sanh ñöôïc thanh tònh bôûi nghieäp, minh, phaùp, giôùi vaø chaùnh maïng toái thaéng. Paøli: jìvita, baûn Haùn hieåu laø (tuoåi) thoï thay vì laø chaùnh maïng. choã Ta, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Ta, roài ngoài lui qua moät beân noùi keä: ÔÛ röøng Kyø-hoaøn naøy, Tieân nhaân Taêng truï ñoù; Caùc Vua cuõng ôû ñoù, Khieán con caøng vui möøng. Tin saâu nghieäp tònh giôùi, Trí tueä, thoï toái thaéng; Laáy ñoù tònh chuùng sanh, Khoâng doøng hoï, taøi vaät. Xaù-lôïi-phaát Ñaïi trí, Chaùnh nieäm thöôøng tòch tónh; An nhaøn tu vieãn ly, Baïn laønh ngöôøi môùi hoïc. Baáy giôø, Toân giaû A-nan baïch Phaät: “Baïch Theá Toân, nhö con hieåu lôøi Theá Toân noùi, gia chuû Caáp Coâ Ñoäc sanh leân coõi trôøi kia roài ñeán dieän kieán Theá Toân, nhöng gia chuû Caáp Coâ Ñoäc kia, ñoái vôùi Toân giaû Xaù-lôïi-phaát raát möïc kính troïng.” Phaät baûo A-nan: “Naøy A-nan, ñuùng theá! Naøy A-nan, gia chuû Caáp Coâ Ñoäc sanh veà coõi trôøi kia roài ñeán gaëp Ta.” Theá Toân vì Toân giaû Xaù-lôïi-phaát noùi keä: Taát caû trí theá gian, Chæ tröø trí Nhö Lai; So trí Xaù-lôïi-phaát, Khoâng baèng phaàn möôøi saùu. Nhö trí Xaù-lôïi-phaát, Cuøng taát caû trôøi ngöôøi; So vôùi trí Nhö Lai, Khoâng baèng phaàn möôøi saùu. Phaät noùi kinh naøy xong, caùc Tyø-kheo nghe lôøi Phaät daïy, hoan hyû phuïng haønh. Μ KINH 594. THUÛ THIEÂN TÖÛ42 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi tinh xaù Khoaùng daõ. Baáy giôø coù gia chuû Khoaùng daõ beänh naëng töø traàn, sanh veà coõi trôøi Voâ nhieät. Sau khi sanh veà coõi trôøi aáy, lieàn nghó raèng: ‘Ta khoâng neân ôû ñaây laâu, khoâng gaëp Theá Toân.’ Nghó xong, trong khoaûnh khaéc, nhanh nhö ngöôøi löïc só co duoãi caùnh tay, bieán maát töø coõi trôøi Voâ nhieät, hieän ra tröôùc Phaät. Thaân theå Thieân töû aáy truï laïi treân maët ñaát maø khoâng theå töï ñöùng, gioáng nhö daàu bô tuï laïi treân ñaát khoâng theå töï ñöùng. Thaân theå cuûa Thieân töû aáy nhoû nhaén, meàm nhuõn, khoâng theå töï ñöùng daäy ñöôïc.” Baáy giôø Theá Toân baûo Thieân töû: “OÂng neân bieán hoùa thaønh thaân thoâ ñeå ñöùng treân ñaát.” Thieân töû lieàn hoùa thaønh thaân thoâ ñöùng treân ñaát. Thieân töû aáy ñeán ñaûnh leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân.” Baáy giôø, Theá Toân baûo Thuû thieân töû: “Naøy, Thuû thieân töû43, nhöõng kinh phaùp maø oâng ñaõ hoïc tröôùc ñaây khi laøm thaân ngöôøi, ôû theá gian naøy nay coøn nhôù chaúng queân chaêng?” Thuû Thieân töû baïch Phaät: “Baïch Theá Toân, nhöõng gì con ñaõ thu nhaän ñeán nay vaãn khoâng queân. Nhöõng phaùp maø khi laøm ngöôøi ôû theá gian, con ñaõ nghe nhöng khoâng hieåu heát, nay vaãn coøn nhôù. Nhö Theá Toân kheùo noùi, Theá Toân noùi raèng: ‘Neáu ngöôøi ñöôïc ôû nôi an vui, coù theå nhôù nghó phaùp, chöù khoâng phaûi ôû choã khoå naõo.’ Lôøi noùi naøy raát chaân thaät. Nhö Theá Toân ôû taïi Dieâm-phuø-ñeà thuyeát phaùp cho ñuû taát caû caùc loaøi vaø boán chuùng vaây quanh. Boán chuùng kia nghe Phaät daïy, taát caû ñeàu cung kính vaâng laøm. Con cuõng nhö vaäy, ôû treân coõi trôøi Voâ nhieät vì caùc Thieân nhaân nôi ñaïi hoäi noùi phaùp. Caùc vò trôøi naøy ñeàu laõnh thoï tu hoïc.” Phaät baûo Thuû thieân töû: “Luùc oâng ôû theá gian, ñoái vôùi nhöõng phaùp gì khoâng bieát chaùn ñuû maø ñöôïc sanh veà coõi trôøi Voâ nhieät?” Thuû thieân töû baïch Phaät: 42. Paøli: A.3.125. Hatthaka. Tham chieáu, N0100(188). 43. Thuû Thieân töû ¤â ¤Ñ ¤l . Paøli: Hatthaka. “Baïch Theá Toân, con ôû nôi ba phaùp khoâng bieát chaùn, neân khi thaân hoaïi, sanh leân coõi trôøi Voâ nhieät. Nhöõng gì laø ba phaùp? Ñoù laø vì con thaáy Phaät khoâng bieát chaùn neân khi cheát sanh veà coõi trôøi Voâ nhieät. Do con ñoái vôùi Phaùp cuûa Phaät khoâng bieát chaùn neân sanh veà coõi trôøi Voâ nhieät. Do cuùng döôøng chuùng Taêng khoâng bieát chaùn neân khi cheát sanh veà coõi trôøi Voâ nhieät.” Roài Thuû Thieân töû noùi keä: Thaáy Phaät khoâng bieát chaùn, Nghe Phaùp cuõng khoâng chaùn; Cuùng döôøng caùc chuùng Taêng, Cuõng chöa töøng bieát ñuû. Thoï trì phaùp Hieàn thaùnh, Ñieàu phuïc tham tröôùc baån; Ba phaùp khoâng bieát ñuû, Neân sanh Voâ nhieät thieân. Thuû thieân töû sau khi nghe Phaät daïy xong, tuøy hyû hoan hyû, roài bieán maát. Μ KINH 595. ÑAØO SÖ44 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù Thieân töû Voâ phieàn töôùng maïo tuyeät dieäu, ñi ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, thaân toûa aùnh saùng chieáu khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø Thieân töû noùi keä: Sanh coõi trôøi Voâ phieàn, Baûy Tyø-kheo giaûi thoaùt; Tham, saân, nhueá ñaõ heát, Sieâu thoaùt vöôït aân aùi. Ai qua khoûi caùc doøng, Quaân ma cheát khoù vöôït? 44. Thôï goám. Paøli: S.2.24. Ghaæìkara. Tham chieáu, N0100(189). Ai böùt cuøm ma cheát, Troïn thoaùt goâng phieàn naõo?45 Theá Toân noùi keä ñaùp: Toân giaû Öu-ba-ca, Cuøng Ba-lôïi-kieän-traø; Phaát-ca-la-sa-leâ, Baït-ñeà, Kieàn-ñaø-ñieäp. Vôùi Baø-höu-nan-ñeà, Vaø Baø-tyø-saáu-naäu; Taát caû baûy vò naøy, Ñeàu vöôït qua caùc doøng. Böùt tuyeät cuøm ma cheát, Vöôït choã khoù vöôït kia; Böùt cuøm caùc ma cheát, Sieâu vieät aùch coõi trôøi. Noùi phaùp raát thaâm dieäu, Giaùc ngoä ngöôøi khoù bieát; Kheùo hoûi nghóa saâu xa, Hieän nay ngöôøi laø ai? Thieân töû aáy noùi keä baïch Phaät: Con laø A-na-haøm, Sanh coõi trôøi Voâ phieàn; Neân bieát nhöõng ñieàu aáy, Baûy Tyø-kheo giaûi thoaùt. Heát tham duïc, saân nhueá, Troïn thoaùt moïi aân aùi. Baáy giôø, Theá Toân laïi noùi keä: Maét, tai, muõi, löôõi, thaân, YÙ nhaäp xöù thöù saùu; Neáu danh kia vaø saéc, Ñöôïc döùt saïch khoâng coøn. 45. Phieàn naõo aùch Đ ´o ³m ; ñoaïn sau, noùi laø chö Thieân aùch ½Ñ ¤Ñ ³m . Paøli: dibbayoga, goâng cuøm coõi trôøi. Bieát roõ caùc phaùp naøy, Baûy Tyø-kheo giaûi thoaùt; Tham höõu ñeàu ñaõ heát, Troïn thoaùt moïi aân aùi. Thieân töû laïi noùi keä: Thoân Beä-baït-laêng-giaø46, Con cö nguï trong aáy; Teân Nan-ñeà-baø-la, Chuyeân laøm caùc ñoà goám. Ñeä töû Phaät Ca-dieáp, Giöõ phaùp Öu-baø-taéc; Cuùng döôøng baäc cha meï, Lìa duïc tu phaïm haïnh. Ñôøi ñôøi laøm baïn con, Con cuõng baïn vò aáy; Caùc Chaùnh só nhö vaäy, Ñôøi tröôùc cuøng hoøa hôïp, Kheùo tu nôi thaân taâm, Coøn giöõ thaân cuoái naøy. Baáy giôø Theá Toân laïi noùi keä: OÂng laø baäc Hieàn só, Nhö lôøi oâng ñaõ noùi; Thoân Beä-baït-laêng-giaø, Teân Nan-ñeà-baø-la. Ñeä töû Phaät Ca-dieáp, Thoï phaùp Öu-baø-taéc; Cuùng döôøng baäc cha meï, Lìa duïc tu phaïm haïnh. Tröôùc kia baïn cuûa oâng, OÂng cuõng laø baïn hoï; Caùc Chaùnh só nhö vaäy, Ñôøi tröôùc cuøng hoøa hôïp, 46. Beä-baït-laêng-giaø. Paøli: Vehaliíga. Kheùo tu thaân taâm kia, Coøn giöõ thaân cuoái naøy. Phaät noùi kinh naøy xong, Thieân töû nghe lôøi Phaät daïy, tuøy hyû hoan hyû roài bieán maát. Μ KINH 596. THIEÂN TÖÛ (1)47 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù Thieân töû48 töôùng maïo tuyeät dieäu, cuoái ñeâm ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, thaân toûa aùnh saùng chieáu khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø Thieân töû aáy noùi keä hoûi Phaät: Ñôøi naøy nhieàu sôï haõi, Chuùng sanh thöôøng naõo loaïn; Ñaõ khôûi cuõng laø khoå, Chöa khôûi cuõng seõ khoå. Coù choã lìa sôï chaêng? Mong Baäc Tueä Nhaõn noùi. Luùc aáy Theá Toân noùi keä ñaùp: Ngoaïi tröø caàn haønh khoå, Ngoaïi tröø trò caùc caên; Ngoaïi tröø xaû taát caû, Khoâng ñaâu thaáy giaûi thoaùt. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû aáy nghe Phaät daïy xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ 47. Paøli: S.2.17. Subrahmaø. Tham chieáu, N0100(181). 48. Paøli: Thieân töû coù teân laø Subrahmaø. KINH 597. THIEÂN TÖÛ (2)49 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù Thieân töû töôùng maïo tuyeät dieäu, cuoái ñeâm ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, thaân toûa aùnh saùng chieáu khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø Thieân töû aáy noùi keä hoûi Phaät: Theá naøo caùc chuùng sanh, Ñöôïc thaân töôùng toát ñeïp; Caàn tu phöông tieän gì, Ñöôïc con ñöôøng giaûi thoaùt? Chuùng sanh truï phaùp gì, Neân tu taäp phaùp gì? Laø nhöõng chuùng sanh naøo, Ñöôïc chö Thieân cuùng döôøng? Theá Toân noùi keä ñaùp: Giöõ giôùi, trí tueä saùng, Töï tu taäp chaùnh ñònh; Chaùnh tröïc, taâm buoäc nieäm, Tinh caàn, öu tö dieät. Ñöôïc trí tueä bình ñaúng, Taâm kia kheùo giaûi thoaùt; Do nhöõng nhaân duyeân naøy, Ñöôïc thaân töôùng ñeïp ñeõ. Thaønh töïu ñaïo giaûi thoaùt, Taâm truï trong ñoù hoïc; Ngöôøi ñuû ñöùc nhö theá, Ñöôïc chö Thieân cuùng döôøng. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; 49. Tham chieáu, N0100(182). Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû nghe Phaät daïy, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu laøm leã döôùi chaân Phaät, roài bieán maát. Μ KINH 598. THUÏY MIEÂN50 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù Thieân töû töôùng maïo tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa aùnh saùng chieáu khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø Thieân töû aáy noùi keä hoûi Phaät: Chìm ñaém trong nguû nghæ, Ngaùp daøi, khoâng vui veû; AÊn no, tim hoài hoäp, Löôøi bieáng, khoâng sieâng naêng. Möôøi51 ñieàu che chuùng sanh, Khieán Thaùnh ñaïo khoâng hieän. Baáy giôø Theá Toân noùi keä ñaùp: Taâm chìm ñaém nguû nghæ, Ngaùp daøi, khoâng vui veû; AÊn no, tim hoài hoäp, Löôøi bieáng, khoâng sieâng naêng. Ngöôøi tinh caàn tu taäp, Hay khai phaùt Thaùnh ñaïo. Thieân töû laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. 50. Paøli: S.1.16. Niddaøtandì. 51. Nguyeân Haùn: thaäp ¤Q . AÁn Thuaän nghi laø thaát ¤C . Thieân töû aáy nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ KINH 599. KEÁT TRIEÀN52 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù Thieân töû töôùng maïo tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa aùnh saùng chieáu khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø Thieân töû aáy noùi keä hoûi Phaät: Troùi ngoaøi, khoâng phaûi troùi, Troùi trong troùi chuùng sanh; Nay xin hoûi Cuø-ñaøm, Ai nôi troùi lìa troùi? Theá Toân noùi keä ñaùp: Ngöôøi trí kieán laäp giôùi, Noäi taâm tu trí tueä; Tyø-kheo sieâng tu taäp, Nôi troùi hay thoaùt troùi. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû naøy nghe Phaät noùi xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ 52. Paøli: S.1.23. Jaæaø. Tham chieáu, N0100(173). KINH 600. NAN ÑOÄ53 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù Thieân töû töôùng maïo tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa aùnh saùng chieáu khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø Thieân töû aáy noùi keä hoûi Phaät: Khoù vöôït, khoù theå nhaãn, Sa-moân vì khoâng bieát; Khôûi nhieàu thöù gian nan, Caøng meâ muoäi chìm ñaém. Taâm giaùc töôûng chi phoái, Thöôøng thöôøng bò chìm ñaém; Sa-moân laøm theá naøo, Kheùo nhieáp hoä taâm mình? Baáy giôø Theá Toân noùi keä ñaùp: Nhö con ruøa khoân kheùo, Töï thu mình trong mai; Tyø-kheo taäp thieàn tö, Kheùo nhieáp caùc giaùc töôûng. Taâm kia khoâng choã nöông, Khoâng gì laøm sôï haõi; Ñoù laø töï aån kín, Khoâng bò ai phæ baùng. Thieân töû laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû naøy sau khi nghe Phaät daïy xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ 53. Paøli: S.1.17. Dukkara. Tham chieáu, N0100(174). KINH 601. TIEÅU LÖU54 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù Thieân töû töôùng maïo tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa aùnh saùng chieáu khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø Thieân töû aáy noùi keä hoûi Phaät: Taùt-la55 doøng thaùc nhoû, Nôi ñaâu seõ nghòch doøng? Con ñöôøng taét sanh töû, Nôi naøo maø chaúng chuyeån? Caùc khoå laïc theá gian, Do ñaâu döùt khoâng coøn? Theá Toân noùi keä ñaùp: Maét, tai, muõi, löôõi, thaân, Cuøng vôùi yù nhaäp xöù; Danh saéc döùt khoâng coøn, Taùt-la ngöôïc doøng nhoû. Ñöôøng sanh töû khoâng chuyeån, Khoå laïc döùt khoâng coøn. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû naøy sau khi nghe Phaät daïy xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ 54. Paøli: S.1.27. Saraø. Tham chieáu, N0100(176). 55. Taùt-la ÂÄ Ã¹ . Paøli: Saraø, doøng nöôùc; chæ doøng luaân hoài (saösaøra-saraø). Baûn Haùn hieåu laø teân soâng. KINH 602. LOÄC BAÙC56 Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù Thieân töû töôùng maïo tuyeät dieäu, vaøo cuoái ñeâm ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, töø thaân toûa aùnh saùng chieáu khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø Thieân töû aáy noùi keä hoûi Phaät: Ñuøi nai Y-ni-da57, Baäc toân trong Tieân nhaân; AÊn ít, khoâng ñaém vò, Thieàn tö, thích nuùi röøng. Nay con kính cuùi ñaàu, Xin hoûi Ñöùc Cuø-ñaøm; Laøm sao lìa khoûi khoå? Laøm sao giaûi thoaùt khoå? Nay con hoûi giaûi thoaùt, Nôi ñaâu maø döùt saïch? Baáy giôø Theá Toân noùi keä ñaùp: Naêm duïc cuûa theá gian, Taâm phaùp laø thöù saùu; Nôi duïc aáy khoâng duïc, Giaûi thoaùt taát caû khoå. Nhö theá ra khoûi khoå, Nhö theá giaûi thoaùt khoå; OÂng hoûi veà giaûi thoaùt, Chính nôi kia dieät taän. Thieân töû kia laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; 56. Ñuøi nai. Paøli: S.1.20. Eòijaígha. 57. Y-ni-da loäc baùc ¥ì ¥§ C ³À úå , ñuøi nai, moät töôùng toát cuûa Phaät. Ñaây chæ Phaät. Paøli: Eòijaíghaø. Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû naøy sau khi nghe Phaät daïy xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. Μ KINH 603. CHÖ LÖU Toâi nghe nhö vaày: Moät thôøi, Phaät ôû taïi vöôøn Caáp coâ ñoäc, röøng caây Kyø-ñaø, nöôùc Xaùveä. Baáy giôø coù Thieân töû töôùng maïo tuyeät dieäu, cuoái ñeâm ñeán choã Phaät, cuùi ñaàu leã döôùi chaân Phaät, roài ngoài lui qua moät beân, thaân toûa aùnh saùng chieáu khaép röøng caây Kyø-ñaø, vöôøn Caáp coâ ñoäc. Baáy giôø Thieân töû aáy noùi keä hoûi Phaät: Laøm sao qua caùc doøng, Laøm sao qua bieån lôùn; Laøm sao tröø ñöôïc khoå, Laøm sao ñöôïc thanh tònh? Baáy giôø, Theá Toân noùi keä ñaùp: Loøng tin vöôït caùc doøng, Khoâng buoâng lung qua bieån; Tinh taán hay tröø khoå, Trí tueä ñöôïc thanh tònh. Thieân töû laïi noùi keä: Laâu thaáy Baø-la-moân, Choùng ñaéc Baùt-nieát-baøn; Moïi sôï haõi ñeàu qua, Troïn vöôït thoaùt aân aùi. Thieân töû naøy sau khi nghe Phaät daïy xong, tuøy hyû hoan hyû, cuùi ñaàu ñaûnh leã döôùi chaân Phaät roài bieán maát. ‰