Chiều nào bà cụ cũng ra ngõ đứng một lúc. Không phải để đi đâu. Chỉ để nhìn xem có đứa con nào về không. Có hôm con về, bà mừng ra mặt, vội vào bếp nấu cơm. Có hôm không ai về, bà lại lặng lẽ quay vào, ngồi một mình bên ấm trà nguội. Cảnh ấy ở quê nào cũng có. Người già không cần nhiều. Người già chỉ cần con về.
Ca dao xưa nói: mẹ già ở tấm lều tranh, sớm thăm tối viếng mới đành dạ con. Sớm thăm tối viếng, nghĩa là thăm thường xuyên, thăm đều đặn, không đợi có dịp. Ngày xưa con ở gần, sáng qua thăm mẹ một lần, tối lại qua một lần. Ngày nay con ở xa, không sớm tối được, thì thăm bằng cách khác: gọi điện mỗi ngày, về nhà mỗi tháng, lễ Tết về cho đủ mặt. Quan trọng không phải là hình thức. Quan trọng là đều đặn, để cha mẹ biết con vẫn nhớ, vẫn thương, vẫn không quên đường về.
Nhiều người con nghĩ: gửi tiền về là đủ. Tháng nào cũng gửi, không thiếu một đồng. Nhưng tiền không ngồi ăn cơm cùng cha mẹ được. Tiền không nghe cha mẹ kể chuyện được. Tiền không nắm tay cha mẹ được. Cha mẹ già ở quê một mình, có tiền mà không có con bên cạnh, thì nhà vẫn vắng. Nhà vắng không phải vì thiếu tiền. Nhà vắng vì thiếu người. Người già sợ nhất là cảnh nhà vắng. Vắng người thì nhà to cũng thành nhà hoang.
Có người con bận thật. Việc nhiều, đường xa, nghỉ phép khó. Nhưng bận đến mấy cũng có cách. Không về được mỗi tuần thì về mỗi tháng. Không về được mỗi tháng thì gọi điện mỗi ngày. Một cuộc gọi năm phút cũng đủ làm cha mẹ vui cả ngày. Nghe giọng con, biết con khỏe, biết con vẫn nhớ nhà, cha mẹ yên lòng. Nhiều bà mẹ nói: chỉ cần nghe tiếng con là đủ. Không cần con mua gì, không cần con gửi gì. Chỉ cần tiếng con.
Về thăm cha mẹ cũng cần về cho trọn vẹn. Về mà chỉ cắm mặt vào điện thoại, ăn cơm vội rồi đi, thì cũng như không về. Về là phải ngồi lại. Ngồi ăn với cha mẹ một bữa cơm đủng đỉnh. Ngồi nghe cha mẹ kể chuyện làng xóm, chuyện ngày xưa. Ngồi uống với cha chén trà, ngồi phụ mẹ nhặt rau. Những việc ấy chẳng có gì to tát, nhưng với cha mẹ, đó là cả một ngày Tết. Con về mà như không về thì cha mẹ buồn hơn cả con không về.
Con về thăm, cha mẹ còn có chuyện để khoe với hàng xóm. "Thằng con tôi hôm qua mới về, nó ăn hết hai bát cơm, khen canh chua của tôi ngon." "Con gái tôi về, nó sửa lại cái bóng đèn, quét lại cái sân." Những câu khoe ấy nghe thì bình thường, mà với người già, đó là niềm vui lớn nhất. Cha mẹ khoe không phải vì con cho tiền, mà vì con về. Con về là bằng chứng rõ nhất rằng con vẫn nhớ nhà, vẫn thương cha mẹ. Hàng xóm nghe mà khen, cha mẹ nghe mà mát lòng.
Có người đợi đến lễ Tết mới về. Cả năm chỉ gặp cha mẹ một hai lần. Mỗi lần về, thấy cha mẹ già thêm một chút, tóc bạc thêm một ít, lưng còng thêm một phần. Lúc ấy mới giật mình: thời gian của cha mẹ không còn nhiều. Sao không về sớm hơn? Sao không về nhiều hơn? Câu hỏi ấy, nhiều người con đã tự hỏi mình, nhưng hỏi khi đã muộn. Cha mẹ không đợi được mãi. Người già yếu đi nhanh lắm. Hôm nay còn đi lại được, mai có thể đã nằm một chỗ.
Đừng đợi cha mẹ ốm mới về. Đừng đợi có chuyện mới về. Về khi cha mẹ còn khỏe, còn nấu được bữa cơm ngon, còn kể được câu chuyện vui. Về đều đặn, về thường xuyên, để mỗi lần về không phải là một lần chia ly vội vàng mà là một lần sum họp đầm ấm. Mẹ già ở tấm lều tranh, sớm thăm tối viếng mới đành dạ con. Lời ca dao ấy giản dị, mà làm được thì không dễ. Làm được rồi thì mới biết: hiếu không ở đâu xa, hiếu ở ngay trên con đường về nhà.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư