Tôi có dịp đến chơi nhà một người quen ở quê. Nhà không giàu. Vách đất, mái ngói cũ. Nhưng bước vào nhà, tôi thấy ấm áp lạ. Ông bố ngồi uống trà, nói chuyện nhỏ nhẹ với con cháu. Bà mẹ lúi húi nấu cơm, miệng cười. Đứa con trai đi làm về, chào cha mẹ, rồi xắn tay vào bếp phụ mẹ. Đứa con gái ngồi nhặt rau, kể chuyện ở trường cho bà nghe. Không ai to tiếng. Không ai cau có. Cả nhà cứ yên bình như vậy.
Trên đường về, tôi nghĩ mãi. Nhà này có gì đâu mà ấm đến vậy? Không có tiền nhiều. Không có nhà cao cửa rộng. Chỉ có một thứ: mọi người trong nhà đối xử với nhau tử tế. Cha nhân từ. Con hiếu thảo. Vợ chồng hòa thuận. Thế thôi, mà nhà đã ấm rồi.
Trong sách 10 Đại Mưu Lược Gia Trung Quốc có một câu nói rất hay: "Cha nhân từ, con cái hiếu thảo, chồng thành thực, vợ trung trinh, đấy là cái phước của gia đình." Một câu ngắn, mà nói đủ cả. Phước của gia đình không phải là tiền bạc, nhà cửa. Phước của gia đình là những con người trong nhà sống với nhau ra sao.
Cha nhân từ, là người cha biết thương con. Không phải thương bằng cách chiều chuộng vô điều kiện. Mà thương bằng cách dạy con nên người. Người cha nhân từ không đánh mắng con vô cớ. Không trút giận lên con. Không bắt con phải sống theo ý mình một cách độc đoán. Người cha nhân từ lắng nghe con, hiểu con, và dạy con bằng chính cách sống của mình.
Con hiếu thảo, là người con biết kính trọng cha mẹ. Không phải kính trọng bằng lời nói suông. Mà bằng việc làm hằng ngày. Đi làm về, chào cha mẹ. Ăn cơm, mời cha mẹ trước. Cha mẹ ốm, lo thuốc men. Cha mẹ buồn, ngồi nghe cha mẹ nói. Những việc nhỏ như vậy, làm đều đặn, thì thành hiếu thảo.
Chồng thành thực, vợ trung trinh, là hai vợ chồng sống với nhau thật lòng. Không dối trá. Không phản bội. Có khó khăn thì cùng nhau gánh. Có vui vẻ thì cùng nhau hưởng. Vợ chồng hòa thuận, thì con cái mới yên tâm lớn lên. Vợ chồng cãi nhau suốt ngày, thì con cái sống trong sợ hãi. Nhà có ấm hay không, phần lớn là do vợ chồng.
Nhiều người đi tìm phước ở đâu xa. Đi chùa cầu phước. Đi làm từ thiện để tích phước. Những việc ấy đều tốt. Nhưng phước lớn nhất, gần nhất, là ở ngay trong nhà mình. Nhà mình yên ấm, đó đã là phước rồi. Cha mẹ mình khỏe mạnh, con cái mình ngoan ngoãn, vợ chồng mình hòa thuận, đó đã là phước lớn rồi.
Cũng có người bảo: nhà tôi nghèo quá, làm sao có phước được? Nhưng phước không nằm ở sự giàu nghèo. Nhà nghèo mà yêu thương nhau, thì vẫn có phước. Nhà giàu mà suốt ngày cãi vã, con cái hư hỏng, thì giàu để làm gì? Tiền bạc không mua được sự yên ấm. Yên ấm chỉ có được khi những con người trong nhà biết thương nhau.
Muốn nhà mình có phước, hãy bắt đầu từ mình. Mình làm cha, hãy nhân từ với con. Mình làm con, hãy hiếu thảo với cha mẹ. Mình làm chồng, hãy thành thực với vợ. Mình làm vợ, hãy thủy chung với chồng. Mỗi người làm tốt phần của mình, thì cả nhà tự nhiên yên ấm. Không cần phải đi tìm phước ở đâu xa.
Tôi vẫn nhớ căn nhà vách đất hôm ấy. Bước ra khỏi nhà, tôi ngoái lại nhìn. Ông bố vẫn ngồi uống trà. Bà mẹ vẫn cười. Đứa con vẫn phụ mẹ nấu cơm. Một buổi chiều bình thường, mà sao ấm đến vậy. Hóa ra, phước của gia đình không phải là thứ gì to lớn. Phước là những buổi chiều bình yên như thế. Là những con người thương nhau, sống với nhau tử tế, ngày này qua ngày khác.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư