🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Hiếu đạo – gia đình

Cha mẹ thương con theo năm cách: ngăn điều ác, dạy nghề, dựng vợ gả chồng

Hiếu đạo – gia đình · 7 phút đọc

Hồi nhỏ, có đứa trẻ nào mà không từng giận cha mẹ? Cha cấm đi chơi khuya. Mẹ cấm chơi với đứa bạn hư. Cha bắt học bài, mẹ bắt làm việc nhà. Đứa trẻ nghĩ: sao cha mẹ khó khăn với mình thế? Sao cha mẹ không để mình tự do?

Lớn lên, đi xa, va chạm với đời, nhiều người mới hiểu. Những điều cấm đoán ngày xưa, hóa ra là thương. Những lời cằn nhằn ngày xưa, hóa ra là lo.

Kinh Thiện Sinh dạy rất rõ về chuyện này. Cha mẹ thương tưởng con cái theo năm cách. Năm cách ấy, nghe qua tưởng là chuyện xưa cũ, nhưng đặt vào đời sống hôm nay vẫn còn nguyên giá trị.

Cách thứ nhất: ngăn chặn con làm việc ác. Cha mẹ thấy con chơi với bạn xấu thì ngăn. Thấy con nói dối thì dạy. Thấy con lười biếng, ham chơi thì nhắc. Ngăn chặn không phải là ghét bỏ. Ngăn chặn là bảo vệ. Một đứa trẻ không được ngăn chặn kịp thời, lớn lên rất dễ đi sai đường. Cha mẹ ngăn con, giống như người ta rào lại một cái hố bên đường, để con không rơi xuống.

Cách thứ hai: khích lệ con làm điều thiện. Cha mẹ khen khi con giúp đỡ người khác. Cha mẹ vui khi con chăm chỉ học hành. Cha mẹ động viên khi con làm việc tốt, dù là việc nhỏ. Lời khích lệ của cha mẹ có sức mạnh rất lớn. Một câu "con làm tốt lắm" của cha, có khi con nhớ cả đời. Một cái gật đầu hài lòng của mẹ, có khi làm con cố gắng thêm cả tháng.

Cách thứ ba: dạy cho con nghề nghiệp. Ngày xưa, nghề nghiệp là nghề nông, nghề thợ, nghề buôn. Ngày nay, nghề nghiệp là bằng cấp, là kỹ năng, là công việc ổn định. Nhưng ý nghĩa thì không đổi: cha mẹ lo cho con có cái nghề để sống, có khả năng tự nuôi mình, không phải nhờ vả ai. Cha mẹ chạy vạy cho con đi học, vay mượn cho con học nghề, thức khuya dậy sớm để con có tiền đóng học phí. Tất cả cũng chỉ vì một điều: mong con có nghề trong tay, ra đời không bơ vơ.

Cách thứ tư: lập hôn nhân xứng đáng cho con. Nghe thì có vẻ xưa cũ, vì ngày nay con cái tự chọn bạn đời. Nhưng ý của kinh không phải là cha mẹ ép con cưới ai. Mà là cha mẹ quan tâm đến hạnh phúc lứa đôi của con, mong con lấy được người tốt, sống với nhau hòa thuận, xây dựng một gia đình yên ấm. Cha mẹ nào cũng lo chuyện này. Con lấy chồng lấy vợ, cha mẹ mừng thì mừng, mà lo thì cũng lo. Lo con có sống tốt không, có bị ức hiếp không, có hạnh phúc không.

Cách thứ năm: trao của thừa tự đúng thời. Cha mẹ để lại cho con nhà cửa, ruộng vườn, hay chỉ là một ít tiền dành dụm. Trao đúng thời có nghĩa là trao khi con đã đủ chín chắn để giữ gìn, không trao quá sớm để con phung phí, cũng không giữ quá lâu để con phải chờ đợi trong oán trách.

Năm cách ấy, gộp lại, chính là cả một đời làm cha mẹ. Từ lúc con còn nhỏ, cha mẹ ngăn ác, khích thiện. Con lớn lên, cha mẹ dạy nghề. Con trưởng thành, cha mẹ lo chuyện hôn nhân. Con chín chắn, cha mẹ trao lại những gì mình đã dành dụm cả đời.

Hiểu được năm cách ấy, người con sẽ bớt giận cha mẹ. Khi cha mẹ cấm đoán, hãy nhớ đó là ngăn chặn điều ác. Khi cha mẹ thúc giục học hành, hãy nhớ đó là dạy nghề. Khi cha mẹ hỏi han chuyện lập gia đình, hãy nhớ đó là lo cho hạnh phúc của mình. Khi cha mẹ nói về nhà cửa, đất đai, hãy nhớ đó là trao thừa tự đúng thời.

Ngược lại, người làm cha mẹ hôm nay cũng có thể soi lại mình. Mình đã ngăn con làm điều ác chưa, hay mình mặc kệ con chơi với bạn xấu? Mình đã khích lệ con làm điều thiện chưa, hay mình chỉ chê bai, mắng mỏ? Mình đã lo cho con cái nghề chưa, hay mình chỉ lo cho bản thân? Mình có quan tâm đến hạnh phúc của con, hay mình chỉ muốn con nghe lời mình?

Năm cách thương con của cha mẹ, nói thì dễ, làm thì khó. Vì thương con đúng cách đòi hỏi sự kiên nhẫn, sự hiểu biết, và cả sự hy sinh. Cha mẹ nào cũng thương con. Nhưng thương đúng cách, thương có trí tuệ, thì không phải ai cũng làm được.

Hôm nay, nếu bạn là người con, hãy thử nhìn lại. Cha mẹ đã thương mình theo năm cách ấy như thế nào? Có cách nào mình chưa hiểu, mà giờ mới hiểu? Hiểu rồi, hãy nói với cha mẹ một lời cảm ơn. Đơn giản thôi. Nhưng cha mẹ sẽ vui lắm.

Nếu bạn là người làm cha mẹ, hãy thử tự hỏi. Mình đã thương con đủ năm cách chưa? Còn cách nào mình chưa làm tốt? Còn kịp. Con cái vẫn đang lớn. Cha mẹ vẫn còn thời gian. Thương con đúng cách, là món quà lớn nhất mà cha mẹ có thể cho con.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Chữ Hiếu trong đạo Phật (TT Thích Nhật Từ) — trang 19 (điểm tựa: "Cha mẹ thương tưởng con cái theo năm cách: ngăn chặn con làm việc ác, khích lệ con làm điều thiện, dạy cho con nghề nghiệp, lập hôn nhân xứng đáng cho con và trao của thừa tự đúng thời")
Bài liên quanLo tang lễ cha mẹ đúng pháp: bổn phận cuối cùng của người conGiữ gìn danh dự gia đình cũng là một cách báo hiếuHạnh phúc lớn nhất là cha mẹ còn sống bên mình