Đêm đó, con tôi sốt ba mươi chín độ. Tôi bế con ngồi trong phòng cấp cứu, nhìn kim truyền nhỏ từng giọt, lòng rối như tơ. Con khóc, tôi dỗ. Con ngủ thiếp đi, tôi không dám ngủ. Tôi sợ con sốt cao trở lại. Ngồi đó, bỗng dưng tôi nhớ mẹ. Hồi tôi còn nhỏ, có lần tôi cũng sốt như vậy. Mẹ cũng bế tôi ngồi suốt đêm, cũng không dám ngủ. Lúc ấy tôi còn nhỏ quá, không nhớ gì. Đến khi mình làm cha làm mẹ rồi, mình mới hiểu. Hóa ra, những đêm mẹ thức trắng vì mình, nhiều hơn mình tưởng rất nhiều.
Người ta thường nói, làm cha mẹ rồi mới hiểu lòng cha mẹ. Câu nói ấy nghe quen đến mức mình tưởng mình đã hiểu. Nhưng thật ra, phải đến khi mình trải qua rồi, mình mới hiểu thật. Hiểu rằng nuôi một đứa trẻ không chỉ là cho ăn, cho mặc. Đó là những đêm không ngủ. Những lần lo lắng đến thắt ruột. Những lần con ốm, mình ước gì mình ốm thay con. Những lần con vấp ngã, mình đau hơn cả con. Tất cả những điều ấy, cha mẹ mình đã trải qua. Mình chỉ là không nhớ, hoặc không để ý.
Kinh Vu Lan Bồn có câu: làm con hiếu hạnh vi tiên. Làm con, lấy hiếu hạnh làm đầu. Câu ấy ngắn gọn, nhưng làm được không dễ. Hiếu hạnh không phải là một lời nói. Đó là cách mình sống mỗi ngày với cha mẹ. Khi mình chưa làm cha mẹ, mình có thể nghĩ hiếu là gửi tiền về, là mua quà về, là gọi điện hỏi thăm. Những việc ấy tốt, nhưng chưa đủ. Khi mình đã làm cha mẹ, mình mới thấy, điều cha mẹ mong nhất không phải là tiền. Đó là con mình sống cho đàng hoàng, khỏe mạnh, yên ổn. Cha mẹ không mong con báo đáp bằng tiền. Cha mẹ mong con đừng làm họ lo.
Làm cha mẹ rồi, mình hiểu thêm một điều nữa. Hiếu không chỉ là việc của mình với cha mẹ. Hiếu còn là việc của mình với con mình. Đứa trẻ nhìn cách mình đối xử với ông bà mà học. Mình nói chuyện với mẹ bằng giọng cáu gắt, con mình sẽ học giọng ấy. Mình bỏ mặc ba ốm một mình, con mình sẽ học cách bỏ mặc. Ngược lại, mình chăm sóc cha mẹ tận tình, con mình sẽ thấy đó là điều tự nhiên. Mình không cần dạy con bằng lời. Mình dạy con bằng cách mình sống.
Có người hỏi, vậy hiếu khi mình đã làm cha mẹ thì khác gì lúc chưa làm cha mẹ? Khác ở chỗ mình hiểu sâu hơn. Trước đây, mình hiếu vì bổn phận, vì ai cũng bảo phải hiếu. Bây giờ, mình hiếu vì mình hiểu. Mình hiểu mẹ đã thức bao nhiêu đêm vì mình. Mình hiểu ba đã nhịn bao nhiêu thứ để mình được ăn học. Mình hiểu cha mẹ không cần mình trả lại từng đồng, từng đêm. Họ chỉ cần mình nhớ, và sống sao cho xứng với những đêm ấy.
Hiếu khi đã làm cha mẹ cũng là biết tha thứ cho cha mẹ. Hồi trẻ, mình hay trách cha mẹ. Trách mẹ khó tính. Trách ba nghiêm khắc. Trách nhà mình nghèo, không bằng nhà người ta. Lớn lên, làm cha mẹ rồi, mình mới thấy cha mẹ cũng chỉ là người bình thường. Họ cũng lần đầu làm cha mẹ, cũng lúng túng, cũng sai lầm. Họ không hoàn hảo. Nhưng họ đã cố hết sức. Hiểu được như vậy, mình bớt trách, bớt giận. Mình thương cha mẹ hơn, vì mình biết làm cha mẹ khó đến mức nào.
Có một vòng tròn rất đẹp trong gia đình. Cha mẹ thương con, con lớn lên thương cha mẹ, rồi thương con của mình. Vòng tròn ấy nối tiếp qua các thế hệ. Mình là một mắt xích trong đó. Mình nhận tình thương từ cha mẹ, mình trao tình thương cho con, và mình trả tình thương về cho cha mẹ. Vòng tròn chỉ trọn vẹn khi mình làm đủ cả ba việc. Nhận, trao, và trả. Thiếu một việc, vòng tròn đứt.
Đêm ở phòng cấp cứu hôm ấy, con tôi hạ sốt lúc gần sáng. Tôi bế con về, mệt rã rời mà lòng nhẹ nhõm. Sáng hôm sau, tôi gọi điện về cho mẹ. Tôi không nói gì lớn lao. Tôi chỉ nói, mẹ ơi, đêm qua con con sốt, con mới hiểu hồi xưa mẹ cực thế nào. Mẹ cười, bảo có gì đâu, làm mẹ ai cũng vậy. Tôi nghe giọng mẹ mà mắt cay. Có những lời cảm ơn, mình không cần nói cho hay. Chỉ cần nói thật, đúng lúc, là đủ.
Làm cha mẹ rồi mới hiểu cha mẹ. Hiểu rồi thì thương hơn, hiếu hơn. Không phải vì ai bắt mình hiếu. Mà vì mình biết, mình đã nhận được quá nhiều, và giờ là lúc mình trả lại, bằng cách sống của mình, bằng cách mình đối xử với cha mẹ mỗi ngày.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư