Đến sinh nhật mình, người ta thường nghĩ đến bánh kem, hoa, quà, lời chúc mừng. Bạn bè nhắn tin chúc nhau sống lâu, thành công, hạnh phúc. Ít ai nhớ rằng ngày mình sinh ra cũng là ngày mẹ mình đau đớn nhất. Ngày ấy, mẹ bước qua cửa tử để đưa mình đến với đời.
Trong kinh Báo Ân Cha Mẹ, Phật dạy về mười điều ơn của mẹ. Điều thứ hai là nhớ ơn mẹ ta, khi sinh lúc nở, đau đớn vô cùng. Kinh kể: Khi gần ngày sinh nở, nặng nhọc, khổ vô cùng. Đứng ngồi coi nặng nhọc, dáng vẻ tựa ngô ngây, sợ hãi, lo cùng lắng. Tử sanh giờ phút này.
Kinh còn kể rõ hơn. Nếu là con hiếu, chắp tay thu hình, thuận lối mà ra, không đau lòng mẹ. Nếu là con bạc, dẫy giụa bải bơi, khiến lòng mẹ buốt chói từng hồi, như đâm như xỉa, như cấu như cào, như nghìn mũi dao đâm vào gan ruột, đau đớn vô cùng, nói sao cho siết. Sinh được thân này, mừng thay vui thay, yêu thay mến thay.
Mẹ ta khi sanh nở, thân thể đều mở toang. Tâm hồn như mê mẩn, máu me chan hòa đầy. Chờ nghe thấy con khóc, lòng mẹ mừng rỡ thay. Đương mừng lại lo đến, rầu rĩ ruột gan này. Mẹ mừng vì con đã chào đời bình an. Mẹ lo vì không biết nuôi con ra sao, con có khỏe không, con có nên người không.
Mười điều ơn mẹ kể trong kinh, điều nào cũng thấm. Chín tháng mười ngày cưu mang nặng nhọc. Khi sinh lúc nở đau đớn vô cùng. Ăn miếng đắng, nhả miếng ngọt dành cho con. Chỗ ướt mẹ nằm, chỗ ráo xê con. Ba năm bú mớm nuôi nấng. Giặt giũ áo quần dơ dáy mẹ đành cam chịu. Con đi xa, lòng mẹ thương nhớ không phút nào ngơi. Vì sinh nuôi con mà mẹ cam lòng tạo bao ác nghiệp. Và điều cuối cùng: Mẹ trọn đời thương yêu con.
Kinh có câu: Mẹ già hơn trăm tuổi, vẫn thương con tám mươi. Bao giờ ân oán hết? Tắt nghỉ cũng chẳng thôi. Mẹ già rồi, tóc bạc, lưng còng, mà trong mắt mẹ, con vẫn là đứa trẻ ngày nào. Con tám mươi tuổi rồi, mẹ vẫn lo con ăn chưa no, mặc chưa ấm, đi đường có an toàn không.
Ngoài mười điều ơn ấy, kinh còn nhắc những việc mẹ làm lặng lẽ mỗi ngày. Mẹ ăn miếng đắng, lại nhả miếng ngon, dành dụm cho con. Chỗ ướt mẹ nằm, chỗ ráo xê con. Ba năm bú mớm, bồng bế nâng niu, dạy bảo đủ điều. Những việc ấy mẹ làm không kể công, không đòi trả ơn. Con lớn lên, đi xa, có khi quên mất. Nhưng mẹ thì không quên. Mẹ nhớ từng bữa ăn, từng lần con ốm, từng đêm con sốt cao. Sinh nhật mình là dịp để nhớ lại tất cả những điều ấy, và nói với mẹ một câu cảm ơn.
Vậy mà nhiều người trong chúng ta, đến sinh nhật mình chỉ nhớ đến bản thân. Mình được bao nhiêu lời chúc, được bao nhiêu quà, được bao nhiêu người nhớ đến. Ít ai gọi về cho mẹ một cuộc, nói một câu: Mẹ ơi, hôm nay là ngày con sinh ra, con cảm ơn mẹ. Câu ấy ngắn thôi, mà mẹ nghe sẽ ấm lòng cả năm.
Sinh nhật mình, hãy làm một việc nhỏ cho mẹ. Gọi về nhà. Hỏi mẹ khỏe không. Kể mẹ nghe mình sống ra sao. Nếu ở gần, về ăn với mẹ một bữa cơm. Nấu cho mẹ một món mẹ thích. Ngồi với mẹ một buổi chiều. Đừng đợi đến sinh nhật mẹ mới nhớ đến mẹ. Sinh nhật mình cũng là ngày của mẹ.
Có người nói: Mẹ tôi mất rồi, còn làm gì được nữa. Vẫn làm được. Ngày sinh nhật mình, hãy làm một việc lành hồi hướng cho mẹ. Bố thí cho người nghèo. Tụng một thời kinh. Niệm Phật một buổi. Nghĩ đến mẹ với lòng biết ơn. Mẹ ở nơi nào, lòng thành của con cũng đến được.
Ngày mình sinh ra là ngày mẹ đau nhất và cũng là ngày mẹ vui nhất. Nhớ được điều ấy, sinh nhật mỗi năm không chỉ là ngày mình thêm một tuổi. Đó còn là ngày mình nhớ ơn mẹ. Nhớ ơn rồi, hãy sống cho xứng đáng với cơn đau ấy. Sống tử tế, sống hiền lành, sống để mẹ yên lòng. Đó là món quà sinh nhật đẹp nhất mà mình có thể tặng mẹ.
🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư