🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Hiểu kinh dễ dàng

Mục Kiền Liên cứu mẹ: hiếu không phải một bát cơm mà là một lòng thành

Hiểu kinh dễ dàng · 8 phút đọc

Chuyện kể rằng, ngài Mục Kiền Liên là một vị đệ tử lớn của Phật, có thần thông, nhìn thấu được nhiều cõi. Một hôm, ngài dùng mắt thần nhìn khắp nơi để tìm cha mẹ, mong báo đáp ơn sinh thành. Ngài thấy mẹ mình sinh làm ngạ quỷ, không uống ăn, tiều tụy hình hài, đói khát ai hoài. Nhìn thấy mẹ như vậy, ngài đau lòng vô cùng. Ngài vội lấy phẩm vật đem dâng cho mẹ. Nhưng khi mẹ đưa cơm lên miệng, cơm hóa thành than lửa, nuốt mà không được. Thương mẹ mà không cứu được, ngài trở về bạch với Phật, xin Phật dạy cách cứu mẹ.

Đó là câu chuyện mở đầu Kinh Vu Lan Bồn, một bộ kinh ngắn mà người Việt nào cũng từng nghe nhắc tới mỗi mùa Vu Lan. Câu chuyện nghe như cổ tích, nhưng ý của nó rất thật, rất gần với đời sống của mình. Người con thương cha mẹ, muốn báo hiếu, nhưng dùng cách của mình thì không cứu được. Bát cơm mình dâng, tới tay mẹ lại hóa thành lửa. Vì sao vậy. Vì hiếu không phải là một bát cơm. Hiếu không phải là một món đồ mình đưa cho cha mẹ là xong.

Cơm hóa thành than lửa, vì sao. Kinh không giải thích bằng lý lẽ dài dòng, mà để hình ảnh ấy tự nói lên. Mẹ làm ngạ quỷ, tức là cõi của những người đói khát, tham lam, chấp trước. Cái đói của mẹ không phải là đói cơm, mà là đói của lòng tham, của sự bám víu chưa buông được. Một bát cơm không chữa được cái đói ấy. Muốn cứu mẹ, phải chữa từ gốc. Mà gốc ấy, một người con dù có thần thông cũng không tự mình làm được.

Phật dạy Mục Kiền Liên một cách cứu mẹ mà nghe qua tưởng như đơn giản. Tới ngày rằm tháng bảy, ngày chư Tăng tự tứ, tức là ngày các vị tu hành kết thúc mùa an cư, mình thành tâm cúng dường chúng Tăng, nhờ sức của chúng Tăng mà cứu mẹ. Mục Kiền Liên làm theo lời Phật, mẹ ngài được thoát khỏi cõi ngạ quỷ. Câu chuyện kết thúc ở đó, nhưng bài học thì còn lại rất dài.

Bài học thứ nhất: hiếu không phải là việc của một mình mình. Người con dù giỏi tới đâu, dù có thần thông như Mục Kiền Liên, cũng không cứu mẹ một mình được. Cần có sức của cộng đồng, của chúng Tăng, của nhiều người cùng hướng tâm lành. Nói theo đời thường: muốn cha mẹ khỏe, muốn cha mẹ vui, mình không thể làm một mình. Cần có anh em cùng lo, cần có người thân cùng thương, cần có bạn bè cùng giúp. Hiếu là việc chung của cả nhà, không phải là gánh nặng của riêng một người con.

Bài học thứ hai: báo hiếu không phải là cho vật chất. Mục Kiền Liên dâng cơm cho mẹ, cơm hóa thành lửa. Người đời nay cũng vậy. Nhiều người nghĩ báo hiếu là gửi tiền, mua đồ ngon, xây nhà to cho cha mẹ. Nhưng cha mẹ già rồi, ăn không bao nhiêu, ở không bao nhiêu. Cái cha mẹ cần không phải là bát cơm ngon, mà là lòng thành của con, là sự tu tập của con, là việc con sống tốt. Một đứa con sống tử tế, đó là bát cơm không hóa thành lửa. Một đứa con sống buông thả, gửi về bao nhiêu tiền cũng như cơm hóa thành lửa, cha mẹ nhận mà lòng vẫn khổ.

Bài học thứ ba: hiếu phải làm khi cha mẹ còn sống. Mục Kiền Liên cứu mẹ khi mẹ đã mất, phải nhờ tới Phật, nhờ tới chúng Tăng. Vất vả biết bao nhiêu. Người đời nay, cha mẹ còn sống sờ sờ trước mắt, mà mình cứ hẹn. Hẹn Tết về, hẹn rảnh sẽ gọi, hẹn giàu sẽ lo. Hẹn mãi tới lúc cha mẹ không còn nữa, mới hối hận. Lúc ấy, mình có muốn dâng một bát cơm cho mẹ cũng không còn kịp. Cơm lúc ấy có hóa thành lửa hay không, cũng không còn ai ăn nữa.

Vậy người con đời thường học được gì từ kinh Vu Lan. Thứ nhất, đừng đợi tới rằm tháng bảy mới nhớ tới cha mẹ. Vu Lan là dịp để nhắc, chứ không phải là ngày duy nhất để hiếu. Hiếu là việc mỗi ngày. Mỗi ngày gọi điện một lần, mỗi tuần về thăm một lần, mỗi tháng đưa cha mẹ đi khám một lần. Làm đều như vậy, còn quý hơn một mâm cúng lớn mỗi năm một lần.

Thứ hai, báo hiếu bằng cách sống tốt. Con sống tốt, cha mẹ tự hào, cha mẹ vui, cha mẹ khỏe. Đó là cách báo hiếu bền nhất. Con sống tốt không cần phải giàu, không cần phải nổi tiếng. Chỉ cần không làm điều xấu, không để cha mẹ lo lắng, không để cha mẹ xấu hổ. Một đứa con như vậy, cha mẹ có ăn cơm đạm bạc cũng thấy ngon.

Thứ ba, khi cha mẹ đã mất, mình vẫn có thể báo hiếu. Niệm Phật hồi hướng cho cha mẹ, làm việc lành hồi hướng cho cha mẹ, sống tử tế để cha mẹ được an lòng. Kinh Vu Lan dạy, tới rằm tháng bảy, thành tâm cúng dường, nhờ sức chúng Tăng mà cha mẹ được siêu thoát. Người đời nay không cần phải làm lễ lớn. Chỉ cần lòng thành, làm việc lành, hồi hướng cho cha mẹ, thì cha mẹ ở cõi nào cũng nhận được.

Mục Kiền Liên có thần thông mà còn không cứu mẹ một mình được. Mình là người thường, càng phải biết nhờ nhau, biết sống tốt, biết thương cha mẹ khi còn kịp. Bát cơm mình dâng cho cha mẹ hôm nay, khi cha mẹ còn sống, còn ăn được, còn cười được, đó mới là bát cơm không hóa thành lửa. Đừng đợi tới lúc mẹ chỉ còn là một bóng hình đói khát trong câu chuyện, mới hối hận vì bát cơm mình chưa kịp dâng.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Kinh Vu Lan Bồn — trang 1
• Kinh Quán Vô Lượng Thọ Phật — trang 1
Bài liên quanMẹ chín tháng cưu mang: bốn ân cha mẹ kể từ lúc lọt lòngĐế Thích làm vua trời nhờ hiếu dưỡng cha mẹNăm bổn phận của con, năm trách nhiệm của cha mẹ