🏠 Trang chủGiảng Sư📜 Kho kinh
Trang chủ › Kinh Dịch trong đời sống

Đổi việc: biết lùi một bước để tiến ba bước

Kinh Dịch trong đời sống · 6 phút đọc

Chị Lan làm kế toán cho một công ty nhỏ đã sáu năm. Lương vừa đủ sống, việc quen tay, đồng nghiệp thân thiết. Một hôm, một công ty khác gọi. Lương cao hơn gần một nửa. Chị vui cả buổi. Tối về, chị lại ngồi thừ ra. Đi thì tiếc chỗ cũ. Ở thì tiếc cơ hội mới. Chị hỏi chồng, hỏi bạn, hỏi cả mẹ. Ai cũng nói một kiểu. Chị càng hỏi càng rối.

Chuyện đổi việc, nhiều người gặp. Không phải vì chán việc cũ. Có khi chỉ vì một lời mời đến đúng lúc mình đang mệt. Có khi vì nghe người ta kể chỗ mới tốt quá. Đổi việc không xấu. Đổi vội mới mệt. Cái mệt không nằm ở chỗ làm mới. Nó nằm ở chỗ mình chưa kịp hỏi lòng mình muốn gì.

Sách Dịch có một quẻ tên là Độn. Độn nghĩa là lui, là ẩn. Sách nói đại ý rằng, khi thế của kẻ xấu đang lên, người hiền nên lui về, giữ mình cho qua lúc đó. Nghe thì có vẻ tiêu cực. Nhưng nghĩ kỹ lại thì không. Lui không phải là thua. Lui là biết mình đang ở đâu, thế đang nghiêng về đâu, rồi chọn bước đi cho khỏi hao người.

Đổi việc cũng vậy. Có những lúc nên tiến. Có những lúc nên lùi lại một bước để nhìn cho rõ. Người ta hay đổi việc trong ba lúc: lúc đang giận sếp, lúc đang thèm lương cao, lúc thấy bạn bè đổi việc ầm ầm. Cả ba lúc đó, lòng đều đang nóng. Mà việc lớn thì không nên quyết khi lòng đang nóng. Quẻ Độn nhắc một điều giản dị: khi chưa rõ, hãy khoan quyết. Khoan không phải là sợ. Khoan là để cho bụi lắng xuống rồi mới thấy đường.

Trước khi đổi việc, thử hỏi mình ba câu. Câu thứ nhất: chỗ cũ còn dạy mình được điều gì không. Nếu còn học được nghề, còn người tốt để làm cùng, thì cái chán hôm nay có khi chỉ là mệt một đợt. Câu thứ hai: chỗ mới tốt hơn ở điểm nào, ngoài lương. Lương cao mà ngày nào cũng về nhà với cái đầu nặng trĩu, thì cao đó có đáng không. Câu thứ ba: mình đổi vì muốn đi tới, hay đổi vì muốn chạy khỏi. Đi tới thì chỗ nào cũng là đường. Chạy khỏi thì chạy tới đâu, cái mệt cũng chạy theo.

Có một anh thợ điện tôi quen. Anh kể, hồi trẻ anh đổi việc bốn lần trong hai năm. Lần nào cũng vì lương. Lần nào sang chỗ mới cũng thấy vui được một tháng. Rồi lại thấy chỗ mới cũng có cái dở của nó. Đến lần thứ năm, anh ngồi lại, học thêm nghề sửa máy lạnh, rồi mới đổi. Lần đó anh ở lại được tám năm. Anh nói: hồi đó mình đổi vì thèm, bây giờ mình đổi vì đã sẵn sàng. Cùng một chữ đổi, mà khác nhau một trời một vực.

Sách Dịch không dạy người ta đứng yên một chỗ. Cả bộ sách nói về đổi thay. Nhưng đổi thay trong sách không phải là đổi cho có. Mỗi quẻ đổi đều có thời của nó. Có lúc phải đổi ngay, không đổi là lỡ. Có lúc phải chờ, chờ cho đủ chín rồi mới đổi. Biết được mình đang ở lúc nào, đó mới là cái khôn của người học Dịch.

Vậy nên, nếu đang đứng trước một lời mời đổi việc, đừng vội gật đầu, cũng đừng vội từ chối. Hãy cho mình một tuần. Một tuần để hỏi ba câu trên. Một tuần để nói chuyện thẳng thắn với người nhà. Một tuần để xem chỗ mới thật sự ra sao, chứ không chỉ nghe kể. Một tuần không làm mình mất cơ hội tốt. Nhưng một quyết định vội thì có thể làm mình mất cả năm trời để sửa.

Đổi việc, suy cho cùng, không phải là đổi chỗ làm. Là đổi cách mình sống mỗi ngày. Sáng dậy đi làm với lòng nhẹ hay lòng nặng. Tối về nhà còn sức cười với con hay không. Những thứ đó, bảng lương không ghi. Mà đời sống thì ghi rất rõ. Lùi một bước để nhìn cho rõ, rồi hãy tiến ba bước cho chắc. Đó là bài học nhỏ của quẻ Độn, dành cho những ai đang đứng giữa ngã ba đường.

🎧 Nghe bài này trong thư viện Giảng Sư
Nguồn
• Dịch Kinh Đại Toàn Tập, tập 3 (Hạ Kinh) — quẻ Độn, tr. 31
• Bói Dịch Diễn Cầm Tam Thế — quẻ Nhu: chờ đợi, tr. 10
Bài liên quanChuyển nhà: đổi chỗ ở, giữ nếp nhàMột ngày làm việc: lúc căng, lúc chùng mới bềnChờ đợi: việc chưa tới, lòng đừng vội